MEME KANSERLİ HASTALARIN FİZİKSEL REHABİLİTASYONU

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MEME KANSERLİ HASTALARIN FİZİKSEL REHABİLİTASYONU"

Transkript

1 MEME KANSERLİ HASTALARIN FİZİKSEL REHABİLİTASYONU Prof. Dr. Gülseren AKYÜZ Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı

2 Cancer rehabilitation into the future Gerber LH Cancer Aug 15;92(4 Suppl):975-9 Kanserli hastalarda 5 yıllık sağ kalım >% 50 Bu tür hastalar artık kronik hastalığı olan kişiler olarak kabul edilmekte Kanser insidansının 50 yaşından 80 yaşına kadar 500/ den / lere çıktığı bilinmekte Giderek dünya nüfusu yaşlanıyor ve kanser prevalansı artıyor

3 KANSER TEDAVİSİNDE BAŞARIYI ARTIRAN FAKTÖRLER İnterdisipliner çalışma Hoşgörülü yaklaşım Eğitim Erken tedavi

4 REHABİLİTASYON Hastalığın kendisinden ya da tedavisinden kaynaklanabilecek, fiziksel, psikolojik ve mesleki disfonksiyonları ortadan kaldırmak veya en aza indirmek, Yaşam kalitesini artırmak, fonksiyonları çıkabilecek en üst düzeye çıkarmak amacıyla yapılan çabalardır

5 KANSER REHABİLİTASYON EKİBİ FTR uzmanı Onkolog İlgili branş uzmanları Hemşire Fizyoterapist İş ve uğraşı terapisti Sosyal çalışma uzmanı Konuşma terapisti Psikolog Diyetisyen Ortez/protez teknisyeni Hasta ve ailesi

6 HASTA VE HASTA AİLESİNE YAKLAŞIM Hasta ve ailesinin hastalığı kabul etmesi Korku? Red? Kızgınlık? Belirsizlik? Suçluluk? Tedaviye katılım ve uyum Stresin kontrolü - anksiyeteden kaçış Yan etkilerin tanınması ve baş edebilme Sosyal izolasyonun önlenmesi İlişkilerin kuvvetlendirilmesi Yeni yaşama adaptasyon Grup tedavileri

7 KANSER REHABİLİTASYONUNDA EVRELER* Koruyucu evre Restoratif evre Destekleyici evre Palyatif evre *Dietz JH: Adaptive rehabilitation in cancer Cancer Rehab 68: ,1980

8 Hasta eğitimi! KORUYUCU EVRE Beklenen sorunlar ve fonksiyon kaybı oluşmadan koruyucu önlemler alınması Örn: Tedavi öncesi psikolojik destek Cerrahi öncesi hastaya solunum egz. öğretilmesi Amputasyon öncesi koltuk değneği ile yürüme eğitimi

9 RESTORATİF EVRE - I Hastalık veya tedavi sonucu oluşan sorunların aşılması Hastalık öncesi fonksiyonel düzeye hızla dönülmesi Maksimum kapasiteye ulaşılması

10 RESTORATİF EVRE - II Bu evre için gerekli süre hastanın -yaşı - mental durumu - motivasyonu - fiziksel sorunları - psikolojik adaptasyon hızına göre değişir Örnek: Mastektomi sonrası post-op EHA egz

11 DESTEKLEYİCİ EVRE Hastalığın ve tedavi gereksiniminin devam etmesi Fonksiyonel yetilerde değişiklik olması Bu evrede amaç fonksiyonel değişiklikleri sınırlamak ve sorunları azaltmaktır Örn: Mobilizasyon için yürüteç, tekerlekli sandalye kullanımı Fonksiyon kaybına adaptasyon

12 PALYATİF EVRE Hastalığın terminal dönemi Foksiyon kaybının ilerlemesi ile karakterize Yapılması gerekenler Komplikasyonların azaltılması Ağrı kontrolü Evde bakım konusunda aile eğitimi Hasta ve ailesine psikolojik destek

13 MEME KANSERİ Kadınlarda en yaygın malignite 8 kadından biri meme kanseri tanısı almakta Kadınlarda ABD'de tüm kansere bağlı ölümlerin % 18 ini oluşturmakta 28 kadından biri bu nedenle yaşamını kaybediyor 5 yıllık yaşam oranı % 66-82

14 MEME KANSERİ SONRASI SORUNLAR Omuz hareketlerindeki kısıtlılık Lenfödem Ağrı Fantom meme hissi Kilo alma Olumsuz vücut imajı Yorgunluk Depresyon

15 Preop ayrıntılı bir omuz ve üst ekstremite muayenesi tedavi ve rehabilitasyonu kolaylaştırır Artrit, bursit, selülit, radikülopati, rotator manşon yırtığı, impingement sendromu gibi durumlar aydınlatılmalıdır Tedavinin hedefleri: Omuzun ağrısız eklem hareket açıklığını korumak ve fonksiyonel kullanımını sağlamak Yara, kol bakımını öğretmek, ödem ve enfeksiyonu önlemek Duygusal tepkiyi, stres ve korkuyu azaltmak Günlük yaşamına, çalışma ortamına çabuk dönmesini sağlamak

16 MASTEKTOMİ SONRASI ERKEN DÖNEMDE EGZERSİZ Yara iyileşmesi Tüplerden gelen drenaj miktarı Göğüs duvarı instabilitesi Sütur gerilimi Aksiller disseksiyon, postop 3-5. gün (yara iyileşmesi)

17 Omuz fleksiyon ve abduksiyonu için, erken egzersiz koruma yönünden etkili Breast Cancer Research Treatment 2002 Meme cerrahisinden hemen /14 gün sonra egzersiz lenfödem gelişimi açısından fark yok erken egzersiz grubunda EHA korunmuş Breast 2002

18 OMUZ CPM CİHAZI

19 OMUZ ASKISI

20 MASTEKTOMİ SONRASI EGZERSİZ PROGRAMI 1. gün Opere kol elevasyonda, 45 derece abduksiyon, el pompalama egzersizleri, omuz izometrik egzersizleri 2. gün Kendine bakım aktiviteleri, opere kolu kullanmaya teşvik, dirsek- el bileği- el aktif EHA egzersizleri 3. gün Omuz eklemi aktif egzersizleri ( abd ve flex 40 derece, IR-ER tolere edebildiği kadar) Alt ekstremite distalden proksimale 4.gün- Solunum egzersizleri Omuz abduksiyon-fleksiyon hasta toleransına göre Ev programı Aktif EHA, makara ve tırmanma egzersizleri, Codman egzersizleri

21 Postop günler NATIONAL INSTITUTE OF HEALTH (NIH) OMUZ EGZERSİZ PROGRAMI Pasif Eklem Hareket Açıklığı egzersizleri Fleksiyon Abduksiyon İç-dış rotasyon * * * 7 * * * Dren çıkınca * * * * = hastanın tolere edebileceği kadar

22 TROMBOPSİTOPENİ EGZERSİZ REÇETESİNİ ETKİLER Mİ? İntraartiküler kanama riski İntraserebral kanama riski Trombosit sayısı <10.000/mm 3 ise egzersiz önerilmez

23 KANSER AĞRISI -I Hastaların % 51 inde mevcut (ileri dönemde % 74) Yaşam kalitesini ve fonksiyonelliğine olumsuz etki etmekte Fizyolojik, duysal, bilişsel ve davranışsal komponentleri var Depresyon ve anksiyete sonucu kanser ağrısı çeken hastaların % 7-20 sinde intihar düşüncesi hakim

24 KANSER HASTALARINA ÖZGÜ AĞRI SENDROMLARI Direkt tümöral tutulum ile ilişkili ağrı Kemik invazyonu Periferik sinirlerin kompresyonu veya invazyonu Kanser tedavisi ile ilişkili ağrı Postop sendromlar (postmastektomi sendromu, fantom ağrısı) Postkemoterapi sendromları(pnp, aseptik nekroz, postherpetik nöralji) Postradyasyon sendromları (fibrozis, miyelopati, radyasyon ile indüklenen tümör)

25 KANSER AĞRISINDA MEDİKAL TEDAVİ Hafif ve orta dereceli ağrı Asetaminofen, parasetamol ve/veyasteroid olmayan antiinflamatuar ilaçlar (SOAİİ) Orta ve şiddetliağrı Zayıf opioidler (Kodein, tramadol, oksikodon, hidrokodon) Şiddetli ağrı Kuvvetli opioidler (morfin, hidromorfon, metadon) Adjuvan ilaçlar (trisiklik antidepresanlar, antikonvülzanlar) Spinal opioid uygulamaları İnvazif teknikler (sinir blokları, OSS tutulumunda stellat gangliyon blokları) Diğer girişimler (dorsal kök rizotomisi, traktotomi, kordotomi, miyelotomi)

26 KANSER AĞRISINDA FİZİK TEDAVİ AJANLARI VE AĞRI REHABİLİTASYONU TENS High voltage galvanik stimülasyon Diğer alçak frekanslı akımlar (interferansiyel, diadinamik akımlar) Genel terapötik masaj (SSS üzerine refleks etki) Kas gevşeme teknikleri (biofeedback, gevşeme egzersizleri) Biofeedback Yüzeyel sıcak-soğuk uygulamalar Ultrason? Laser? Tetik nokta enjeksiyonları

27 TRANSCUTANEOUS ELECTRICAL NERVE STIMULATION (TENS)

28 HIGH VOLTAGE GALVANIC STIMULATION

29 COLD PACK

30 HOT PACK

31 FLUIDOTHERAPY

32 WHIRLPOOL (GİRDAPLI BANYO)

33 ULTRASON

34 LENFÖDEM Lenfatik dolaşımın konjenital veya edinsel bazı nedenlerle bozulmasısonucu proteinden zengin intersisyel sıvının bölgesel veya yaygin olarak birikimi

35 LENFATİK SİSTEM Lenf sıvısı yüzeyel ve derin lenfatik damarlar dolaşım Su, protein, hücresel kalıntılar, toksinler, makromoleküller = lenf sıvısı Lenf sıvısı intersisyumda birikir, onkotik basınç artar, intersisyal aralıkta sıvı toplanır, lenfödem oluşur. Persistan şişlik ve protein birikimi fibrozis Kapaklarda yetmezlik

36 LENFÖDEM SINIFLAMASI Primer lenfödem konjenital gelişim bozukluğu Sekonder lenfödem Enfeksiyon Obezite Travma Kanser ve tedavileri (meme kanseri) Aksiller nod diseksiyonu (Sentinel nod biyopsisi<aksiler nod diseksiyonu) Radyoterapi (aksiller RT> parasternal> supraklaviküler)

37 MEME KANSERİ VE LENFÖDEM Lenfatik sistemin tümör nedeniyle kompresyonu, cerrahi (aksiller lenf nodu diseksiyonu) veya radioterapi nedeniyle obstrüksiyonu Aksiller lenf nodu tutulumu ~%30olarak bildirilmektedir ve meme kanserinde en önemli prognostik faktördür * *Chang JC, et al. Prognostic and predicitve markers. Disease of the Breast 2004

38 LENFÖDEM GELİŞİMİ % 77 olguda operasyon sonrası ortalama 14 ayda Prevalans cerrahi sonrası %22, ilk yıl sonunda %36 Başlangıç kol volümü tedavi yanıtı için belirleyici Semptom süresi ile lenfödem şiddeti ilişkili 5-6 yıldan sonra ciddi ödem ve fibrozis, tedavi zor Am J Surg J Natl Cancer Ins 2001

39 MEME KANSERİ İLE İLİŞKİLİ LENFÖDEM SIKLIĞI %6-30 Aksiller diseksiyon (AD) %56 Geniş AD +radiorx %68 Çıkarılan lenf nodu sayısı ~ Lenfödem şiddeti Morrel RM, et al. Review: Breast cancer-related lymphedema. Mayo Clinic 2005

40 LENFÖDEM BELİRTİLERİ Ağrı, rahatsızlık Deride gerginlik Kol hareketlerinde kısıtlılık Yorgunluk Saat, bilezik, yüzüğün dar gelmesi Kıyafet giymekte zorluk

41 LENFÖDEM EVRELERİ Evre 1 : Parmakla basıldığında çukur bırakır, hasta sabah uyandığında kolu normaldir Evre 2 : Doku süngerimsi, parmakla basıldığında çukur bırakmaz, gerginlik ve kol çapında artış vardır Evre 3: (lenf stazı) koldaki şişme geri dönüşsüz, bazen cerrahi gerekebilir

42 LENFÖDEM SINIFLAMASI 1. tip akut lenfödem: Cerrahi sonrası erken dönem, lenf akımında kesilme Sıcak, hafif kırmızı, ağrısız İstirahat pozisyonunda 1 haftada iyileşme 2. tip akut lenfödem: Cerrahiden 6-8 hafta sonra veya RT sırasında Lenf damarlarının enflamasyonu Ekstremite hassas, sıcak, kırmızı Elevasyon ve SOAİİ ler ile iyileşme

43 LENFÖDEM SINIFLAMASI 3. tip akut lenfödem: Böcek sokması, minor travma veya yanık sonrası enfeksiyon Kronik şişlik, sıcak, hassas Uygun pozisyon ve an biyo k (kompresyon ) 4. tip akut lenfödem: En yaygın tip Cerrahi sonrası ayda, veya yıllar sonra Rahatsızlık, ağrı, hareket zorluğu, postür değişikliği

44 TANI 1-Cevresel ölçüm * 2-Volumetrik ölçüm 3-Cilt/yumuşak doku tonometresi Tanı klinik olarak konur Lenfoanjiografi Bilgisayarli tomografi Manyetik rezonans incelemesi Lenfosintigrafi Duplex imaging study Dikromatik Absorpsiyometri Optoelektronik görüntüleme

45 TEDAVİ YÖNTEMLERİ -I Kesin tedavi YOK... Temel tedavi hedefleri Deri bakımı Ekstremitedeki şişliği azaltmak Semptomların kontrolü Komplikasyonların azaltılması Koldaki şişkinlik belirgin hale geldiğinde lenfatik sistemde geri dönüşümü olmadığı düşünülen önemli değişiklikler oluşmuştur!!! *Başaran ve ark. Türk Fiz Tıp Rehab Derg 2009

46 RİSK AZALTILMASINA YÖNELİK YAKLAŞIMLAR Travma, güneş yanıkları, manikür, enjeksiyon ve tansiyon aleti manşonu uygulamasından kaçınılmalı Uzun uçak yolculukları (>5 saat) Üst ekstremitenin tekrarlayan kullanımı Ağırlık egz Obezite

47 TEDAVİ YÖNTEMLERİ -II Kompleks/komplet dekonjestif tedavi (CDT) Manuel lenfatik drenaj Pnömotik pompa Kompresyon giysileri ve bandajları Egzersiz ve ekstremite elevasyonu Düşük güçlü lazer tedavisi Farmakoterapi

48 EĞİTİM En önemli komponent Hastanede kalış süresi kısa ve ayaktan tedavi tedavi ekibi ile yetersiz karşılaşma El kitapları Birbirlerinden duydukları Lenfödem oluşunca bununla yaşamaları gerektiği J Natl Cancer Ins 2001

49 ELEVASYON Genel pratikte uygulanmakta Mekanizma?? Etkinliği ile ilgili yeterli veri yok Kişisel düşünceler ya da deneyimlere bağlı Temel değil yardımcı tedavi Elevasyona bağlı hareketsiz kalma ödemin kendisinden daha ciddi bir sorun! Cancer 1998

50 MASAJ (MANUEL LENF DRENAJI MLD) Self masaj tekniği MLD(Dr Vodder, Földi, Leduc,Casley-Smith) Lenfatik kontraksiyon, protein reabsorbsiyonu artar, mikrolenfatik dolaşımda artma, cilt ve dolaşım arasındaki drenajda düzelme Tedavide etkili Deneyimli kişilerce yapılmalı CMAJ 2001 EJCC 2002

51 AS GENTLE AS A BUTTERFLY KISS RT bölgesine direkt uygulanmamalı Diğer tedavilerle birlikte daha ekin Hafif olgularda 2-3 hafta, şiddetli olgularda daha uzun süre

52 MASAJIN KONTRENDİKASYONLARI Ciddi kardyiak-pulmoner hastalık Ağrı Pıhtılaşma problemi Enfeksiyon Ödemde kötüleşme

53 EGZERSİZ Rehabilitasyonun ana komponenti Her evre için ayrı egzersizler önerilmekte Tedavide etkili Egzersizler mutlaka kompresyon çorabı veya bandaj ile yapılmalı Clinical Science 2001

54 EGZERSİZ Ödemi azaltma, lenf akımını hızlandırma Esneklik artışı Kas gücü artışı Postürü koruma Normal eklem hareket genişliğini koruma

55 EGZERSİZ TİPLERİ Isınma ve pompalama egzersizleri Solunum egzersizleri Germe egzersizleri

56 EGZERSİZİN KONTRENDİKASYONLARI Ciddi kardiyak/pulmoner hastalık Ağrı Ödemde kötüleşme Cancer 1998 J Natl Cancer Ins 2001

57 KOMPRESYON ÇORABI Distaldeki basınç proksimalden daha fazla Ortalama mmhg basınç Etkinliğini destekleyici veri var, mekanizma? Hasta eğitimi çok önemli Fizik aktiviteler, ev işleri, egzersiz, yolculukta

58 KOMPRESYON ÇORABI Ödemi azaltır Ekstrensek travmalara karşı korur İntrensek travmalarda dokuya destek verir Cancer 1998 J Natl Cancer Ins 2001

59 KOMPRESYON ÇORABI El şişliği varsa özel eldiven kullanımı El şişliğinin devamı durumunda tek parça, uzun el bilekli ya da ısmarlama çoraplar uygun Çap farkı cm den fazla ise çok katlı, kısa germeli bandaj tercih edilir Çap farkı azaldığında kompresyon eldivenine geçilir

60 KOMPRESYON MATERYALİ KULLANIMI Kontrendikasyonları Enfeksiyon Deri bütünlüğünde bozulma Komplikasyonları şişlik artışı deri irritasyonu

61 PNÖMOTİK POMPA Distalden proksimale ödemin yer değiştirmesi Bazı kontrollu çalışmalarda kullanışlı Farklı tipleri (tek veya çok odalı) mevcut Tekli/çoklu odalıların birbirlerine üstünlükleri?

62 PNÖMOTİK POMPA Uygulama süresi, sıklığı, tipi, basınç konusunda veriler yetersiz Tedavi kılavuzlarında yeri açık değil Uygulama şekli uygulayıcıya göre değişir İneffektif kullanımları yaygın J Natl Cancer Ins 2001

63 PNÖMOTİK POMPA Uzun dönem kullanımlarında zararlı? Etkili ancak karşılaştırmalı çalışma yok Öncesinde masaj şart Pratikte düşük basınçlarda kombine kullanım

64 PNÖMOTİK POMPA Komplikasyon; tuzak nöropati, ağrı Kontrendikasyon; enfeksiyon, nüks, antikoagülan kullanımı ve bozukluğu, derin ven trombozu

65 FIZIK TEDAVI MODALITELERI Lazer, %33 hastada 3 ay tedavi sonrası volum azalması Elektrik stimulasyonu Ann Oncol 1991 TENS, Kullanımları için güvenilir kanıtlara ihtiyaç var Kriyoterapi, Kısa dalga, Termal terapi ile ilgili çalışma sayısı az Cancer Nurs 2005 CMAJ 2001

66 CERRAHİ Çok şiddetli-inatçı lenfödem tedavisinde Nadir Etkinliği üzerine çalışma yok Cerrahiden 3-4 yıl sonra rekürrensler Liposuction + CCT ile tamamen volum azalması, J Natl Cancer Ins 2001 CMAJ 2001

67 İLAÇ Etkisiz hatta zararlı Coumarin (tat veya koku veren ve kan pıhtılaşmasını önleyen bir bileşim)= kumarin. etkili / etkisiz?? ABD de yan etkiler nedeniyle kullanılmamakta Uzun dönem etkileri ve zararları bilinmemekte Antibiyotikler, enfeksiyon durumunda Diüretiklerin etkileri açık değil Dehidrasyona neden olduğundan zarar verebilir? Daflon un kol volum azalması etkinliği tartışmalı İlaçların lenfödem tedavisindeki yeri açık değil

68 DİYET Az tuzlu, bol lifli Alkol yok Kilo almamalı Lenfatik sistem damar sayısı aynı Diğer hastalık görülme riski artar (DM) Oluşan yeni yağ hücreleri dolaşım sistemi ile dağılır ve lenfle toplanacak atıklar da artar Am J Hosp Palliat Care 2003

69 Hafif Lenfödem Orta / Ciddi Lenfödem -Kol çap farkı cm Eğitim cilt bakımı self/manuel lenf masajı kompresyon çorabı egzersiz - Kol çap farkı, 2.5 cm Eğitim fark cilt bakımı self/manuel lenf masajı bandaj/pnömotik komp hafif lenfödem tedavisi

70 SONUÇ 0-5 MLD+KOMP -10 KDT -15 Pnömotik komp -20 MLD Farmakoterapi -25 Lazer -30 KOMP -35 Egzersiz -40 Elevasyon -45 Review, Annals of Oncology 2007

71 PROGNOZ Erken tedavi prognoz açısından önemli Kombine tedaviler daha etkili Yanlış yapılacak uygulamalar tablonun daha Yanlış yapılacak uygulamalar tablonun daha kötüleşmesine neden olur!

72 KOMPLİKASYON Proteinden zengin fibroz doku üreme ortamı Emboli riski Ağrı Ekstremitede fonksiyonel kayıp Deride çatlak ve yara Lenfanjiosarkom

73 FANTOM MEME HİSSİ % 10 hastada görülür Daha çok mastektomi öncesi ağrısı olanlarda bildirilmiştir

74 Masaj FANTOM MEME HİSSİ - TEDAVİ Lokal desensitizasyon teknikleri (materyal kullanımı, kontrast ve girdaplı banyolar) açık yara ve enfeksiyon varlığında kontrendike! TENS?

75 RADYOTERAPİ KEMOTERAPİ Yorgunluk Vücut kılları kaybı Yanık Kilo artışı Omuz disfonksiyonu Bulantı-kusma Meme ödemi Cilt gerginliği Dolaşım sistem bozuk. Rehabilitasyon yaklaşımları Kas zayıflığı Ağrı Duyu değişiklikleri AC-kalp doku fibrozisi Kan tablosu değişikliği Deri sorunları Cancer 1999

76 RADYOTERAPİ Hasta radyoterapi alıyorsa deri duyarlılığının artması nedeniyle sıcak ve soğuk kullanılmaz

77 RADYOTERAPİ ALAN HASTADA Omuzdaki yumuşak dokular yavaş fakat ilerleyici olarak kısıtlılık oluşturabilir Hastaneden taburcu olurken hastanın 110 fleksiyon, 90 abduksiyon ve 55 dış rotasyonu olmalı Yaşam boyu egzersiz programı gerektiği unutulmamalı

78 BRAKİYAL PLEKSOPATİ İnvazyona bağlı % 4-5 Ağrı: Orta şiddette, dirsek, önkol, parmaklardadır (Radyoterapiden sonra ise ağrı sıklıkla omuzdadır) Parestezi ve fokal güçsüzlük olabilir Alt trunkus tutulumu daha çok invazyona bağlı gelişir Hastalarda % 75 Alt trunkus tutulumu % 25 Tüm pleksus tutulumu

79 CİNSEL FONKSİYON BOZUKLUĞU Mastektominin duygusal etkileri Partner tarafından reddedilme korkusu Kemoterapi ve radyoterapinin etkileri

80 SON SÖZ Düzenli ve etkin bir rehabilitasyon programı sonucu hastaların çoğu var olması beklenen fonksiyonel yeterliliklerine ulaşıp toplum içine dönebilir Her türlü egzersiz programına ve sportif aktiviteye Her türlü egzersiz programına ve sportif aktiviteye başlamadan önce hekime danışılması şarttır

81 TEŞEKKÜRLER

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

KANSER HASTALARINDA REHABİLİTASYON

KANSER HASTALARINDA REHABİLİTASYON KANSER HASTALARINDA REHABİLİTASYON Doç. Dr. Meltem ARAS S.B. Ankara Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ulusal Kanser Haftası, 1-3 Nisan 2015 Epidemiyoloji Kanser rehabilitasyonu

Detaylı

Cerrahi ve Lenfödem Riski. Prof. Dr. Semih GÖRGÜLÜ

Cerrahi ve Lenfödem Riski. Prof. Dr. Semih GÖRGÜLÜ Cerrahi ve Lenfödem Riski Prof. Dr. Semih GÖRGÜLÜ i. Lenfatik sistem - genel bilgiler ii. Lenfödem nedir? Sunum Planı iii. iv. İnsidans Tanısal yöntemler v. Risk faktörleri vi. Risk yönetimi vii. Beklentiler

Detaylı

MEME KANSERI VE LENFÖDEM. Esra SÖNMEZ

MEME KANSERI VE LENFÖDEM. Esra SÖNMEZ MEME KANSERI VE LENFÖDEM Esra SÖNMEZ Lenf ödem; lenf drenajı ve kapiller filtrasyon arasındaki dengesizlik sonucu sıvı ve proteinin hücrelerarası alanda birikmesidir (Ramos ve ark. 1999). LENFÖDEM Primer

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS NEDİR? Omurga, omur adı

Detaylı

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak İNME Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND ye aittir. Kaynak

Detaylı

Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde

Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde Artroskopi nedir? Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde çeşitli tedavileri uyguladıkları bir cerrahi prosedürdür. Artroskopi sözcüğü latince arthro (eklem)

Detaylı

Omurga-Omurilik Cerrahisi

Omurga-Omurilik Cerrahisi Omurga-Omurilik Cerrahisi BR.HLİ.017 Omurga cerrahisi, omurilik ve sinir kökleri ile bu hassas sinir dokusunu saran/koruyan omurga üzerinde yapılan ameliyatları ve çeşitli girişimleri içerir. Omurga ve

Detaylı

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE):

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE): Pulmoner Emboli Profilaksisi Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD m Pulmoneremboli(PE): Bir pulmonerartere kan pıhtısının yerleşmesi Distaldeki akciğer parankimine kan sağlanaması Giriş Tipik

Detaylı

Beyin tümörü, beyni oluşturan üç bölgeden birinden -beyin, beyincik ve beyin sapıkaynaklanabilir.

Beyin tümörü, beyni oluşturan üç bölgeden birinden -beyin, beyincik ve beyin sapıkaynaklanabilir. BEYİN TÜMÖRÜ BEYİN TÜMÖRÜ NEDİR? Beyin tümörü beyinde anormal hücrelerin çoğalması sonucu gelişen bir kitledir. Bazı beyin tümörleri iyi huylu (örneğin meningiom), bazıları ise kötü huylu kitlelerdir.

Detaylı

ÖDEM NEDİR? Hazırlayan : FATMA OKUMUŞ

ÖDEM NEDİR? Hazırlayan : FATMA OKUMUŞ ÖDEM NEDİR? Hazırlayan : FATMA OKUMUŞ ÖDEM NEDİR TANIM Ödem sık karşılaşılan ve vücutta sıvı birikimi olarak tanımlanan ve bazen de bazı ciddi hastalıkların belirtisi olan klinik bir durumdur. Ödem genellikle

Detaylı

HİPOFARİNKS KANSERİ DR. FATİH ÖKTEM

HİPOFARİNKS KANSERİ DR. FATİH ÖKTEM HİPOFARİNKS KANSERİ DR. FATİH ÖKTEM Nadirdir!!! Üst aerodijestif sistem malinitelerinin % 5-10 u, tüm malinitelerin ise %0.5 i hipofarinks kanserleridir. Kötü seyirlidir!!! İleri evrede başvurmaları ve

Detaylı

SERVİKAL DİSK HERNİSİ

SERVİKAL DİSK HERNİSİ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SERVİKAL DİSK HERNİSİ (Boyun Fıtığı) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ SERVİKAL MYELOPATİLİ HASTALARIN YAKINMALARI Omurga, omur denilen

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

Boyun Ağrılarında Tanı ve Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi

Boyun Ağrılarında Tanı ve Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Boyun Ağrılarında Tanı ve Tedavi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Boyun Anatomisi Boyun Anatomisi Omurganın en hareketli parçasıdır. Karotis, vertebral arter, omurilik ve spinal sinirleri

Detaylı

YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ

YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2007 Yoğun Bakım Üniteleri Hasta bakımının en karmaşık Masraflı Teknoloji ile içiçe Birden fazla organı ilgilendiren

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı Göğüs Cerrahisi Akciğer Kanserinde Anamnez ve Fizik Muayene Bulguları Giriş Akciğer kanseri ülkemizde 11.5/100.000 görülme sıklığına

Detaylı

Hisar Intercontinental Hospital

Hisar Intercontinental Hospital Varisler BR.HLİ.92 Venöz Hastalıklar (Toplardamarlar) Varis Hastalığı: Bacaklarımızda kirli kanı yukarı taşımak üzere görev alan iki ana ven sistemi bulunur. Yüzeyel ve derin ven sistemi olarak adlandırılan

Detaylı

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D.

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. Multipl Myeloma Nedir? Vücuda bakteri veya virusler girdiğinde bazı B-lenfositler plazma hücrelerine

Detaylı

Endometriozis. (Çikolata kisti)

Endometriozis. (Çikolata kisti) Endometriozis (Çikolata kisti) Bugün Neler Konuşacağız? Endometriozis Nedir? Belirtileri Nelerdir? Ne Sıklıkta Görülür? Hangi Sorunlara Neden Olur? Nasıl Tanı Konur? Nasıl Tedavi Edilir? Endometriozis

Detaylı

Kan Kanserleri (Lösemiler)

Kan Kanserleri (Lösemiler) Lösemi Nedir? Lösemi bir kanser türüdür. Kanser, sayısı 100'den fazla olan bir hastalık grubunun ortak adıdır. Kanserde iki önemli özellik bulunur. İlk önce bedendeki bazı hücreler anormalleşir. İkinci

Detaylı

Vücutta dolaşan akkan sistemidir. Bağışıklığımızı sağlayan hücreler bu sistemle vücuda dağılır.

Vücutta dolaşan akkan sistemidir. Bağışıklığımızı sağlayan hücreler bu sistemle vücuda dağılır. HODGKIN LENFOMA HODGKIN LENFOMA NEDİR? Hodgkin lenfoma, lenf sisteminin kötü huylu bir hastalığıdır. Lenf sisteminde genç lenf hücreleri (Hodgkin ve Reed- Sternberg hücreleri) çoğalır ve vücuttaki lenf

Detaylı

Spor Yaralanmalarında Konservatif Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi

Spor Yaralanmalarında Konservatif Tedavi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Spor Yaralanmalarında Konservatif Tedavi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Üniversitesi Yumuşak doku injurisi Kas, tendon ve bağ yaralanmalarını kapsar. Strain: Kas ve tendonların aşırı yüklenmesi veya

Detaylı

Bir hastanın mektubundan...

Bir hastanın mektubundan... Bir hastanın mektubundan... Değerli Meltem Hocam; Size bu satırları büyük bir yorgunluk ve zorlu bir nefes alıp verme gayreti içinde yazmaya çalışıyorum. Bu gün sizin beni evde ziyaretinizden sonra size

Detaylı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Total Kalça Protezi Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Koksartroz Primer Önceden geçirildiği bilinen bir hastalık yok Genelde yaşlanmaya bağlı Eklemde

Detaylı

AÇIK ve LAPORASKOPİK CERRAHİDE HEMŞİRELİK BAKIMI HEMŞİRE SEHER KUTLUOĞLU ANTALYA ATATÜRK DEVLET HASTANESİ

AÇIK ve LAPORASKOPİK CERRAHİDE HEMŞİRELİK BAKIMI HEMŞİRE SEHER KUTLUOĞLU ANTALYA ATATÜRK DEVLET HASTANESİ AÇIK ve LAPORASKOPİK CERRAHİDE HEMŞİRELİK BAKIMI HEMŞİRE SEHER KUTLUOĞLU ANTALYA ATATÜRK DEVLET HASTANESİ SUNU PLANI Açık ve kapalı cerrahide hemşirelik bakım amacı Açık ve kapalı cerrahide hemşirelik

Detaylı

İliotibial Bant Sendromu

İliotibial Bant Sendromu İliotibial Bant Sendromu Doç. Dr.Tahsin Beyzadeoğlu Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Snapping Hip Kalça hareketlerinde ağrılı veya ağrısız atlama hissi, ses duyma

Detaylı

KANSER TEDAVİSİ SIRASINDA VERİLEN EĞİTİMİN YAŞAM KALİTESİNE ETKİSİ. Doç. Dr. Özgül Karayurt Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi

KANSER TEDAVİSİ SIRASINDA VERİLEN EĞİTİMİN YAŞAM KALİTESİNE ETKİSİ. Doç. Dr. Özgül Karayurt Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi KANSER TEDAVİSİ SIRASINDA VERİLEN EĞİTİMİN YAŞAM KALİTESİNE ETKİSİ Doç. Dr. Özgül Karayurt Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İçerik Yaşam kalitesi kavramı Kanser hastalarının bilgi gereksinimleri

Detaylı

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı Doç.Dr.Vesile Altınyazar Tüm dünyada ilaç harcamalarının toplam sağlık harcamaları içindekipayı ortalama %24,9 Ülkemizde bu oran 2000 yılı için %33,5 Akılcı İlaç Kullanımı;

Detaylı

Doç.Dr.Berrin Karadağ Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Geriatri

Doç.Dr.Berrin Karadağ Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Geriatri Doç.Dr.Berrin Karadağ Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Geriatri Hastalıkların tedavisinde kat edilen yol, bulaşıcı hastalıklarla başarılı mücadele, yaşam koşullarında düzelme gibi

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

Spinal Kord Yaralanmaları ve Ağrı. Dr. Ayşegül Ketenci İstanbul Tıp Fak. FTR AD

Spinal Kord Yaralanmaları ve Ağrı. Dr. Ayşegül Ketenci İstanbul Tıp Fak. FTR AD Spinal Kord Yaralanmaları ve Ağrı Dr. Ayşegül Ketenci İstanbul Tıp Fak. FTR AD SKY- Sıklık 1 275 000 Kişi 259 000 Kişi Ağrı % 48-94 Yaşamı sınırlayan şiddetli ağrı % 11-34 Yaşam kalitesini en fazla düşüren

Detaylı

Değerli okuyucu; bu kitapçık hastanemizde verilen hizmetleri tanıtmak en etkili şekilde faydalanmanızı sağlamak amacıyla hazırlanmıştır.

Değerli okuyucu; bu kitapçık hastanemizde verilen hizmetleri tanıtmak en etkili şekilde faydalanmanızı sağlamak amacıyla hazırlanmıştır. Değerli okuyucu; bu kitapçık hastanemizde verilen hizmetleri tanıtmak en etkili şekilde faydalanmanızı sağlamak amacıyla hazırlanmıştır. Dünyanın en kutsal görevlerinde biride ağrıyı dindirmektir. Genel

Detaylı

Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım. Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi

Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım. Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi okült (gizli, saklı, bilinmeyen, anlaşılmaz) okült + kanser primeri bilinmeyen

Detaylı

Spor yaralanmaları ve tedavi yöntemleri

Spor yaralanmaları ve tedavi yöntemleri Spor yaralanmaları ve tedavi yöntemleri İster amatör olarak spor yapın, isterseniz profesyonel sporcu olun, başınıza en sık gelen olaylardan biridir sakatlanmak. Yazan: Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı

Detaylı

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ GÜLDER GÜMÜŞKAYA HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ONKOLOJİ HASTANESİ TROMBOSİT NEDİR? 1 Kemik iliğinde yapılan kan hücrelerinden biridir. Pıhtılaşma hücreleri olarak bilinir. 1mm 3 kanda

Detaylı

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR Prof. Dr. Mehmet Ersoy DEMANSA NEDEN OLAN HASTALIKLAR AMAÇ Demansın nedenleri ve gelişim sürecinin öğretmek Yaşlı bireyde demansa bağlı oluşabilecek problemleri öğretmek

Detaylı

Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri. Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı

Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri. Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Meme kanserli hastalarda ana prognostik faktörler: Primer tümörün büyüklüğü

Detaylı

LOKAL ILERI REKTUM TÜMÖRLERINDE

LOKAL ILERI REKTUM TÜMÖRLERINDE LOKAL ILERI REKTUM TÜMÖRLERINDE NEOADJUVAN KıSA DÖNEM VE UZUN DÖNEM KEMORADYOTERAPI SONRASı HAYAT KALITESI DEĞERLENDIRILMESI SORUMLU ARAŞTIRMACI: Prof.Dr.ESRA SAĞLAM YARDIMCI ARAŞTIRMACI: Dr. ŞÜKRAN ŞENYÜREK

Detaylı

OMUZ AĞRISI. Klaviküla (Köprücük Kemiği)

OMUZ AĞRISI. Klaviküla (Köprücük Kemiği) OMUZ AĞRISI OMUZ AĞRISI Çoğu kişinin omuz olarak tanımladığı organımız, sırtımızı kaşımaktan smaç vurmaya kadar birçok kol hareketini yapmamızı sağlayan, tendon ve kaslara bağlanan bir dizi eklemden oluşur.

Detaylı

Diabetik Ayak Yarasında Evde Bakım Hizmetinde Aile Hekiminin Yeri

Diabetik Ayak Yarasında Evde Bakım Hizmetinde Aile Hekiminin Yeri + Diabetik Ayak Yarasında Evde Bakım Hizmetinde Aile Hekiminin Yeri Doç. Dr. S. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Tıp fakültesi Aile Hekimliği AD III. ULUSAL DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI SİMPOYUMU, Mayıs

Detaylı

OFİS ERGONOMİSİ. Prof.Dr.Elif Akalın Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı

OFİS ERGONOMİSİ. Prof.Dr.Elif Akalın Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı OFİS ERGONOMİSİ Prof.Dr.Elif Akalın Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı SUNUM PLANI Ofiste kas iskelet sistemi problemleri gelişiminin sebepleri Sık karşılaşılan problemler Korunma

Detaylı

Motor Nöron ve Kas Hastalıkları. Uzm Dr Pınar Gelener

Motor Nöron ve Kas Hastalıkları. Uzm Dr Pınar Gelener Motor Nöron ve Kas Hastalıkları Uzm Dr Pınar Gelener Genel Bilgiler Vücudun herhangi bir bölümünde kas kuvveti azalması: parezi Tam kaybı (felç) : paralizi / pleji Vücudun yarısını tutarsa (kol+bacak)

Detaylı

Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları

Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları Doç. Dr. Özen Önen Sertöz Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisi Bilim Dalı Ankara,

Detaylı

PERİFERİK ARTER HASTALIKLARINDA SEMPTOMLAR. Dr. İhsan Alur Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi AD, Denizli

PERİFERİK ARTER HASTALIKLARINDA SEMPTOMLAR. Dr. İhsan Alur Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi AD, Denizli PERİFERİK ARTER HASTALIKLARINDA SEMPTOMLAR Dr. İhsan Alur Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi AD, Denizli PERİFERİK ARTER HASTALARINA YAKLAŞIM NASIL OLMALIDIR? A) ANAMNEZ (ÖYKÜ,

Detaylı

Omuz Ağrısı olan Hastaya Yaklaşım. Anatomi. Anatomi. Dr.Erkan Göksu Acil Tıp A.D. Omuz kompleksi:

Omuz Ağrısı olan Hastaya Yaklaşım. Anatomi. Anatomi. Dr.Erkan Göksu Acil Tıp A.D. Omuz kompleksi: Omuz Ağrısı olan Hastaya Yaklaşım Dr.Erkan Göksu Acil Tıp A.D. Anatomi Omuz kompleksi: Humerus Klavikula Skapula tarafından oluşturulmuştur. Omuz eklemini oluşturan kemik yapı Anatomi Dört eklem Akromioklavikular

Detaylı

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU)

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) Op.Dr. Tuncer GÜNEY Göz Hastalıkları Uzmanı GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) HASTALIĞINI BİLİYOR MUSUNUZ? Glokom=Göz Tansiyonu Hastalığı : Yüksek göz içi basıncı ile giden,görme hücrelerinin ölümüne

Detaylı

Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak.

Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak. Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak. Ağrı Ağrının tanımı Uluslararası Ağrı Araştırmaları Teşkilâtı tarafından 1979 yılında şu şekilde yapılmıştır: "Ağrı, vücudun herhangi bir yerinden kaynaklanan,

Detaylı

LOKOREJYONAL REKÜREN ve UZAK METASTAZ SONRASI SİSTEMİK TEDAVİ Dr.Mehmet Aliustaoğlu Lokal nüks: Aynı taraf göğüs duvarında hastalığın görülmesi Bölgesel nüks: Genellikle aksiler veya supraklivikular ve

Detaylı

Beslenme desteğinde hangi içerik kime, ne zaman, hangi yolla uygulansın?

Beslenme desteğinde hangi içerik kime, ne zaman, hangi yolla uygulansın? Beslenme desteğinde hangi içerik kime, ne zaman, hangi yolla uygulansın? Dr. Beste Atasoy Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı & Sağlık Bakanlığı-Marmara Üniversitesi Pendik

Detaylı

BEL AĞRISI. Dahili Servisler

BEL AĞRISI. Dahili Servisler BEL AĞRISI Dahili Servisler İnsan omurgası vücut ağırlığını taşımak, hareketine izin vermek ve spinal kolonu korumak için dizayn edilmiştir. Omurga kolonu, birbiri üzerine dizilmiş olan 24 ayrı omur adı

Detaylı

TFF Sağlık Eğitim Programı Bilgi Yenileme Kursu 27-28 Aralık 2010 The Green Park Hotel Pendik

TFF Sağlık Eğitim Programı Bilgi Yenileme Kursu 27-28 Aralık 2010 The Green Park Hotel Pendik 27 Aralık 2010 Pazartesi 08:00-09:00 KAYIT 09:00-09:30 KAHVE İKRAMI 09:30-10:00 AÇILIŞ 10:00-11:30 PANEL TFF Sağlık Eğitim Programı DOKTOR PROGRAMI 11:30-12:30 Tedavi Amaçlı Kullanım İstisnası (TAKİ):

Detaylı

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI BOYUN AĞRILARI BOYUN ANOTOMISI 7 vertebra, 5 intervertebral disk, 12 luschka eklemi, 14 faset eklem, Çok sayıda kas ve tendondan oluşur. BOYNUN FONKSIYONU Başı desteklemek Başın tüm hareket

Detaylı

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI Genç Kardiyologlar Grup Sorumlusu - Prof.Dr.Oktay Ergene Bilimsel İçeriğin Değerlendirilmesi, Son Düzenleme - Prof.Dr. Mahmut Şahin Düzenleme, Gözden

Detaylı

KANSER TANIMA VE KORUNMA

KANSER TANIMA VE KORUNMA KANSER TANIMA VE KORUNMA Uzm. Dr Dilek Leyla MAMÇU Sunum İçeriği Genel Bilgiler Dünyada ve Ülkemizdeki son durum Kanser nasıl oluşuyor Risk faktörleri neler Tedavi seçenekleri Önleme mümkün mü Sorular/

Detaylı

Yazar Ad 41 Prof. Dr. Haluk ÖZEN Cinsel hayat çocuk yaştan itibaren hayatımızın önemli bir kesimini oluşturur. Yaşlılık döneminde cinsellik ayrı bir özellik taşır. Yaşlı erkek kimdir, hangi yaş yaşlanma

Detaylı

Kronik Ağrı Tedavisinde Temel Prensipler ve Uygulama Hataları (malpraktis) Prof Dr Dilek Yörükoğlu AÜTF Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı

Kronik Ağrı Tedavisinde Temel Prensipler ve Uygulama Hataları (malpraktis) Prof Dr Dilek Yörükoğlu AÜTF Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Kronik Ağrı Tedavisinde Temel Prensipler ve Uygulama Hataları (malpraktis) Prof Dr Dilek Yörükoğlu AÜTF Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Tıbbi Uygulama Hatası (Malpraktis) Tıpta YanlıĢ Uygulama

Detaylı

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ DR. FZT. AYSEL YILDIZ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI Talasemi; Kalıtsal bir hemoglobin hastalığıdır. Hemoglobin

Detaylı

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı Doç.Dr.Vesile Altınyazar Tüm dünyada ilaç harcamalarının toplam sağlık harcamaları içindeki payı ortalama %24,9 Ülkemizde bu oran 2000 yılı için %33,5 DSÖ tahminlerine

Detaylı

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Beyin Tümörleri Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Sizde mi Diş Sıkıyorsunuz? Diş sıkma ve gıcırdatma, gece ve/veya gündüz oluşabilen istemsiz bir aktivitedir.

Detaylı

DONUK OMUZ. Ağrıyı Hafifletme ve Esnekliği Sağlama Yöntemleri

DONUK OMUZ. Ağrıyı Hafifletme ve Esnekliği Sağlama Yöntemleri Ağrıyı Hafifletme ve Esnekliği Sağlama Yöntemleri DONUK OMUZ Omzunuzda geçmeyen bir ağrı ve sertlik hissediyormusunuz? Eğer bu tarz bir şikayetiniz varsa, donuk omuz sorunuyla karşı karşıya olabilirsiniz

Detaylı

Komplikasyonların önlenmesine, erken evrede tanınmasına, tedavi edilmesine, böbrek fonksiyonunun en üst düzeyde sürdürülmesine yöneliktir.

Komplikasyonların önlenmesine, erken evrede tanınmasına, tedavi edilmesine, böbrek fonksiyonunun en üst düzeyde sürdürülmesine yöneliktir. Komplikasyonların önlenmesine, erken evrede tanınmasına, tedavi edilmesine, böbrek fonksiyonunun en üst düzeyde sürdürülmesine yöneliktir. Böbreğin tam fonksiyone olmaması nedeniyle; SIVI-ELEKTROLĠT DENGESĠZLĠĞĠ

Detaylı

REHABĠLĠTASYON KAVRAMI. Dr. Aliye Tosun Ġzmir Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD

REHABĠLĠTASYON KAVRAMI. Dr. Aliye Tosun Ġzmir Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD REHABĠLĠTASYON KAVRAMI Dr. Aliye Tosun Ġzmir Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon AD 1 Amaçlar Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon nedir? Rehabilitasyon nedir? Rehabilitasyonun

Detaylı

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana Yazar Ad 111 Prof. Dr. Selçuk BÖLÜKBAŞI Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana gelir. Kas-iskelet sistemi vücudun destek

Detaylı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. Hipertansiyon Nedir? Çoğunlukla yüksek kan basıncı olarak

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

AĞRI İLE NASIL BAŞA ÇIKARIZ

AĞRI İLE NASIL BAŞA ÇIKARIZ AĞRI İLE NASIL BAŞA ÇIKARIZ Öğr. Gör. Müjgan ONARICI Çankırı Karatekin Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Çankırı 2013 Ağrı / Organizmayı koruyan bir duyu Duyu doku hasarının olduğu bölgede yanıt Ağrı Tarih

Detaylı

FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI NA GİRİŞ KOŞULLARI : Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yüksekokullarının veya Yüksekokul ve Fakültelerin Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Detaylı

CERRAHİ TEDAVİ VE SONRASI BAKIM

CERRAHİ TEDAVİ VE SONRASI BAKIM 1 CERRAHİ TEDAVİ VE SONRASI BAKIM Doç.Dr. Ayla GÜRSOY Karadeniz Teknik Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği ABD XX.Ulusal Kanser Kongresi, 19-23 Nisan-

Detaylı

SIK RASTLANAN HASTALIKLAR-1

SIK RASTLANAN HASTALIKLAR-1 SIK RASTLANAN HASTALIKLAR-1 HEMOROİD - BASUR HAZIRLAYAN: OP. DR. ŞABAN BEYAZPINAR ANA SAYFAYA DÖN 1 GİRİŞ Sağlıklı bir toplum olmak. Sağlıklı karar vermeyi sağlamak ve yanlış yapmamak. Bilgilerimizin doğruluğunu

Detaylı

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? VÜCUT BAKIMI 1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? A) Anatomi B) Fizyoloji C) Antropometri D) Antropoloji 2. Kemik, diş, kas, organlar, sıvılar ve adipoz dokunun

Detaylı

SOLUNUM SİSTEMİ HASTALARINDA EVDE SAĞLIK UYGULAMALARI

SOLUNUM SİSTEMİ HASTALARINDA EVDE SAĞLIK UYGULAMALARI SOLUNUM SİSTEMİ HASTALARINDA EVDE SAĞLIK UYGULAMALARI Yrd. Doç. Dr. Sibel KÜÇÜK Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Solunum Sistemi Hastalıklarında Evde Bakımın Amacı Progresyonu önlemek,

Detaylı

SAĞLIKLI OBEZLERDE FİZYOTERAPİ VE REFLEKSOLOJİ UYGULAMALARININ ZAYIFLAMAYA ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

SAĞLIKLI OBEZLERDE FİZYOTERAPİ VE REFLEKSOLOJİ UYGULAMALARININ ZAYIFLAMAYA ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ SAĞLIKLI OBEZLERDE FİZYOTERAPİ VE REFLEKSOLOJİ UYGULAMALARININ ZAYIFLAMAYA ETKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ HAZIRLAYAN:FZT.MELTEM ERASLAN DANIŞMAN:PROF.DR.İSMET MELEK Obezite (şişmanlık),vücutta aşırı ölçüde

Detaylı

HASTA VE YAKINLARININ EĞİE. Hazırlayan Cihan Arabacı PROSEDÜRÜ

HASTA VE YAKINLARININ EĞİE. Hazırlayan Cihan Arabacı PROSEDÜRÜ HASTA VE YAKINLARININ EĞİE ĞİTİMİ Hazırlayan Cihan Arabacı Eğitim Hemşiresi PROSEDÜRÜ 1 HASTA VE YAKINLARININ EĞİTİMİ Hasta ve yakınlarının tedavi ve bakım süreçlerine katılımı, hem hastanın kendisini

Detaylı

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dr. Koray TOPGÜL Medical Park Samsun Hastanesi Genel Cerrahi Bölümü/ SAMSUN 35 yaşında erkek hasta, İlk kez 2007

Detaylı

DİYABETİK AYAKTA VAKUM UYGULAMASI

DİYABETİK AYAKTA VAKUM UYGULAMASI DİYABETİK AYAKTA VAKUM UYGULAMASI Dr. Fatih YANAR İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, Genel Cerrahi Anabilim Dalı, Periferik Damar Cerrahisi 2.Ulusal Diyabetik Ayak İnfeksiyonları Sempozyumu

Detaylı

LENFATİK VE İMMÜN SİSTEM HANGİ ORGANLARDAN OLUŞUR?

LENFATİK VE İMMÜN SİSTEM HANGİ ORGANLARDAN OLUŞUR? LENFOMA NEDİR? Lenfoma, diğer grup onkolojik hastalıklar içinde yaşamın uzatılması ve daha kaliteli yaşam sağlanması ve hastaların kurtarılmaları açısından daha fazla başarı elde edilmiş bir hastalıktır.

Detaylı

GÖĞÜS BÖLGESİNE YAPILAN RADYOTERAPİYE BAĞLI GELİŞEN YAN ETKİLER

GÖĞÜS BÖLGESİNE YAPILAN RADYOTERAPİYE BAĞLI GELİŞEN YAN ETKİLER GÖĞÜS BÖLGESİNE YAPILAN RADYOTERAPİYE BAĞLI GELİŞEN YAN ETKİLER Dr. Şefika Arzu Ergen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı AMAÇ Tümörlü dokulara veya hedef hacime tedavi edici

Detaylı

EVDE BAKIM HİZMETLERİ. Ayşe Güler Aralık 2004

EVDE BAKIM HİZMETLERİ. Ayşe Güler Aralık 2004 EVDE BAKIM HİZMETLERİ Ayşe Güler Aralık 2004 Tanım Bireylere yaşam siklusu içinde, kendi yerleşim alanlarında sağlık hizmeti sağlayan, sağlık bakım sunum sisteminin geniş ve bütüncül bir parçasıdır. Diyabet

Detaylı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu Prof. Dr.Hidayet Sarı Tanım Özellikle omurgayı tutan ve ankiloza götüren kronik iltihabi sistemik romatizmal hastalıktır. Sakroiliak eklem iltihabı oluşturmak ana bulgusudur.

Detaylı

SELİN ALICI T.C İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİCİLİĞİ YÜKSEK LİSANS

SELİN ALICI T.C İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİCİLİĞİ YÜKSEK LİSANS SELİN ALICI T.C İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK KURUMLARI YÖNETİCİLİĞİ YÜKSEK LİSANS ÖNCE ZARAR VERME HATA İNSANA ÖZGÜDÜR!! Hasta düşmeleri, tüm Dünya da sağlık bakım kurumlarında önemli bir hasta güvenliği

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. LOMBER DİSK HENRİSİ (Bel Fıtığı) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. LOMBER DİSK HENRİSİ (Bel Fıtığı) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ LOMBER DİSK HENRİSİ (Bel Fıtığı) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ BEL FITIĞI NEDİR? Omurga, omur adı verilen birbirine bağlı bir dizi

Detaylı

H 1 FTR ve Romatoloji alanında temel konularda ve güncel gelişmeleri içeren bir seminer programı tıpta uzmanlık öğrencileri tarafından sunulur

H 1 FTR ve Romatoloji alanında temel konularda ve güncel gelişmeleri içeren bir seminer programı tıpta uzmanlık öğrencileri tarafından sunulur FTR 28 FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON Dr. Sevim ORKUN / 1 Dr. Işık KELEŞ /2 Dr. Gülümser AYDIN /3 Dr. Elem İNAL /4 KOD DERS ADI ÖÜ T P KREDİ AKTS FTR 7001 MAKALE SAATİ Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon ve

Detaylı

Romatizma BR.HLİ.066

Romatizma BR.HLİ.066 Nedir? başta eklemler olmak üzere, birçok organ ve dokunun doğrudan ya da dolaylı olarak zarar görmesine yol açabilen hastalıklar grubudur. Kanda iltihap düzeyinde yükselmeye neden olup olmamasına göre

Detaylı

YUMUŞAK DOKU ROMATİZMALARI. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü

YUMUŞAK DOKU ROMATİZMALARI. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü YUMUŞAK DOKU ROMATİZMALARI Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü Yumuşak doku romatizmaları Ekstraartiküler ve kemik dışı periartiküler yapılardaki patolojilere

Detaylı

YETİŞKİNLERDE MADDE BAĞIMLILIĞI DOÇ. DR. ARTUNER DEVECİ

YETİŞKİNLERDE MADDE BAĞIMLILIĞI DOÇ. DR. ARTUNER DEVECİ YETİŞKİNLERDE MADDE BAĞIMLILIĞI DOÇ. DR. ARTUNER DEVECİ CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ PSİKİYATRİ A.D. Madde deyince ne anlıyoruz? Alkol Amfetamin gibi uyarıcılar Kafein Esrar ve sentetik kannabinoidler

Detaylı

PULMONER REHABİLİTASYON ÜNİTESİ NASIL YAPILANDIRILMALI

PULMONER REHABİLİTASYON ÜNİTESİ NASIL YAPILANDIRILMALI PULMONER REHABİLİTASYON ÜNİTESİ NASIL YAPILANDIRILMALI Doç. Dr. PINAR ERGÜN Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi PULMONER REHABİLİTASYON ve EVDE BAKIM MERKEZİ Pulmoner

Detaylı

Ödem İzlemi ve Bakımı

Ödem İzlemi ve Bakımı AMAÇ Ödemin tanımlanması, izlenmesi, uygun bakımın verilmesi ve olası komplikasyonların önlenmesidir. TEMEL İLKELER Tanımlar Ödem: Ekstraselüler (hücrelerarası) bölmede sıvının aşırı derecede birikmesidir.

Detaylı

Baş Boyun Radyoterapisi Yan Etkileri. Yrd. Doç. Dr. Banu Atalar Acıbadem Üniversitesi Radyasyon Onkolojisi A.D.

Baş Boyun Radyoterapisi Yan Etkileri. Yrd. Doç. Dr. Banu Atalar Acıbadem Üniversitesi Radyasyon Onkolojisi A.D. Baş Boyun Radyoterapisi Yan Etkileri Yrd. Doç. Dr. Banu Atalar Acıbadem Üniversitesi Radyasyon Onkolojisi A.D. Baş Boyun Radyoterapisinin Önemi Cerrahi ile eşit sonuç alınması Uzun yaşam beklentisi Organ

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ OMURİLİK YARALANMALARI HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ OMURİLİK YARALANMALARI HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ OMURİLİK YARALANMALARI HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ Omurilik yaralanmaları, omurganın içinde bulunan sinir dokusunun, travma ya da

Detaylı

MEME KANSERİ ve ERKEN TEŞHİS. Dr.Koray Öcal Mersin Tıp Fak.Genel Cerrahi AD.Meme-Endokrin Cerrahisi Grubu

MEME KANSERİ ve ERKEN TEŞHİS. Dr.Koray Öcal Mersin Tıp Fak.Genel Cerrahi AD.Meme-Endokrin Cerrahisi Grubu MEME KANSERİ ve ERKEN TEŞHİS Dr.Koray Öcal Mersin Tıp Fak.Genel Cerrahi AD.Meme-Endokrin Cerrahisi Grubu MEME KANSERİ NEDİR? Meme süt bezleri ve burada üretilen sütü meme başına taşıyan kanallardan oluşan

Detaylı

Enjeksiyona Bağlı Siyatik Sinir Hasarında Mentamove Uygulaması Sonuçları. Olgu Sunumu Op. Dr. Mustafa AKGÜN Nöroşirürji Uzmanı ve Mentamove Eğitmeni

Enjeksiyona Bağlı Siyatik Sinir Hasarında Mentamove Uygulaması Sonuçları. Olgu Sunumu Op. Dr. Mustafa AKGÜN Nöroşirürji Uzmanı ve Mentamove Eğitmeni Enjeksiyona Bağlı Siyatik Sinir Hasarında Mentamove Uygulaması Sonuçları Olgu Sunumu Op. Dr. Mustafa AKGÜN Nöroşirürji Uzmanı ve Mentamove Eğitmeni 44 yaş Erkek (İşçi) Şikayeti: Sağ Bacağında Şiddetli

Detaylı

KEMOTERAPİNİN SİNİR SİSTEMİ VE PSİKOLOJİK GEÇ YAN ETKİLERİ DR. FİLİZ ÇAY ŞENLER A.Ü.T.F. TIBBİ ONKOLOJİ B.D.

KEMOTERAPİNİN SİNİR SİSTEMİ VE PSİKOLOJİK GEÇ YAN ETKİLERİ DR. FİLİZ ÇAY ŞENLER A.Ü.T.F. TIBBİ ONKOLOJİ B.D. KEMOTERAPİNİN SİNİR SİSTEMİ VE PSİKOLOJİK GEÇ YAN ETKİLERİ DR. FİLİZ ÇAY ŞENLER A.Ü.T.F. TIBBİ ONKOLOJİ B.D. PLAN Kemoterapiye bağlı geç gelişen ya da kronik nöropsikiyatrik toksisiteleri tanımlamak Ayırıcı

Detaylı

DİYABETİK AYAK ENFEKSİYONLARININ KLİNİK SINIFLANDIRMASI

DİYABETİK AYAK ENFEKSİYONLARININ KLİNİK SINIFLANDIRMASI DİYABETİK AYAK ENFEKSİYONLARININ KLİNİK SINIFLANDIRMASI DR. GÜLİZ UYAR GÜLEÇ ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ TıP FAKÜLTESİ ENFEKSİYON H. VE KLİNİK MİK. AD- AYDIN UDAİS 2014 Giriş Diyabetin en sık ve ciddi

Detaylı

TTOD MEME KANSERİ GÜNCELLEME KURSU 13-14 HAZİRAN 2015 İSTANBUL 08:25-08:30 Açılış 08:00-08:30 Pratiği değiştiren çalışmalar. (salonda kahvaltı ile)

TTOD MEME KANSERİ GÜNCELLEME KURSU 13-14 HAZİRAN 2015 İSTANBUL 08:25-08:30 Açılış 08:00-08:30 Pratiği değiştiren çalışmalar. (salonda kahvaltı ile) TTOD MEME KANSERİ GÜNCELLEME KURSU 13-14 HAZİRAN 2015 İSTANBUL 08:25-08:30 Açılış 08:00-08:30 Pratiği değiştiren çalışmalar. (salonda kahvaltı ile) 1. Gün 1. Oturum: Meme kanserine giriş, Patoloji ve Alt

Detaylı

Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından, pankreasımda tümör olduğu

Detaylı

MEME KANSERİNDE GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ

MEME KANSERİNDE GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ MEME KANSERİNDE GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı Görüntüleme Birimi Meme Kanserinde Tanı Yöntemleri 1. Fizik muayene 2. Serolojik Testler 3. Görüntüleme 4. Biyopsi Patolojik

Detaylı

DIŞ KULAK YOLUNDAN YABANCI CİSİM / POLİP ÇIKARTILMASI AMELİYATI HASTA BİLGİLENDİRME VE ONAM (RIZA) FORMU

DIŞ KULAK YOLUNDAN YABANCI CİSİM / POLİP ÇIKARTILMASI AMELİYATI HASTA BİLGİLENDİRME VE ONAM (RIZA) FORMU DIŞ KULAK YOLUNDAN YABANCI CİSİM / POLİP ÇIKARTILMASI AMELİYATI HASTA BİLGİLENDİRME VE ONAM (RIZA) FORMU Hastanın Adı, Soyadı: TC Kimlik No: Baba adı: Ana adı: Doğum tarihi: Sayın Hasta, Sayın Veli/Vasi,

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xiii Şekiller Listesi...

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xiii Şekiller Listesi... HEMOFİLİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU İÇİNDEKİLER Önsöz... iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xiii Şekiller Listesi... xiii I. BÖLÜM HEMOFİLİ TANI

Detaylı

KEMOTERAPİ NASIL İŞLEV GÖRÜR?

KEMOTERAPİ NASIL İŞLEV GÖRÜR? KEMOTERAPİ NEDİR? Kanser hücrelerini tahrip eden kanser ilaçları kullanılarak yapılan tedaviye kemoterapi denir. Bu tedavilerde kullanılan ilaçlara antikanser ilaçlar da denir. Kanserin türüne göre kemoterapinin

Detaylı