İspanya Deneyimi: AB yolunda Türkiye ye ilham kaynağı?

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İspanya Deneyimi: AB yolunda Türkiye ye ilham kaynağı?"

Transkript

1

2

3 İspanya Deneyimi: AB yolunda Türkiye ye ilham kaynağı?

4 İspanya Deneyimi: AB yolunda Türkiye ye ilham kaynağı? Birinci Baskı, Aralık 2008, İstanbul Araştırmacı William Chislett Konsept ve yayına hazırlayan Hakan Alt nay, Nafiz Güder Çeviri Hale Akay Grafik tasarım Burcu Kayalar Kapak görseli Anton Gaudi, Park Guell, Barcelona Baskı A4 Ofset Matbaac l k San. ve Tic. Ltd. fiti. Otosanayi Sitesi, Yeflilce Mahallesi Donanma Sokak, No: 16 Ka thane İstanbul Türkiye Tel: , Açık Toplum Enstitüsü Türkiye Temsilciliği ISBN Açık Toplum Enstitüsü Türkiye Temsilciliği Cevdetpafla Caddesi, Mercan Apartman No: 85, D: 11, Bebek İstanbul Türkiye Tel: Faks:

5 İçindekiler Önsöz 4 Giriş 5 spanya Deneyimi: AB yolunda Türkiye'ye ilham kayna? Franco diktatörlüğü 1975 de sona ererken İspanya 9 Avrupa Birliği üyelik süreci, Silahlı kuvvetlerinin ağırlığının azaltılması 19 AB üyeliği sonrasında İspanya ekonomisinin performansı 23 Çokuluslu İspanyol şirketlerinin sıradışı yükselişi 28 Göç hareketleri ve demografi 32 Özerk bölgelerin oluşturulması 37 İspanya nın yeni yüzü 40 İspanya-Türkiye ilişkileri 43 Sonuç 44 Volkan Vural ın bu çalışma hakkında yorumu 45 Ek: Karşılaştırmalı İstatistikler 46 Kaynakça 47

6 Önsöz İspanya nın geçirdiği dönüşümün, sık sık Türkiye nin de yaşayacağı deneyim için bir model olduğu öneriliyor. Türkiye gibi İspanya da muhafazakâr ve otoriter bir siyasî kültürün, emperyal bir geçmişin ve aktivist bir ordunun izlerini taşımakta. Yine tıpkı Türkiye de olduğu gibi, Avrupa projesi İspanya da da birbirinden çok farklı toplumsal güçleri bir araya getirmiştir; bununla birlikte İspanya Pireneler in diğer tarafında her zaman coşkuyla karşılanmamıştır. İspanya ve Türkiye deki gelişmelerin dikkatli gözlemcisi William Chislett bu çalışmada, İspanya ve Türkiye deneyimlerinin benzer ve farklı yanlarını inceliyor. Türk okuyucular ve dünyanın çeşitli yerlerinde Türkiye yi izleyenler bu iki deneyim arasında aydınlatıcı benzerlikler ve çok daha çarpıcı farklılıklar bulacak. Çalışmada ayrıca, Türkiye nin İspanya Büyükelçisi olarak görev yapmış ve Türkiye nin ilk AB reform programını 2001 yılında hazırlamış olan Volkan Vural ın yorumlarına da yer veriliyor. İspanya ve Türkiye arasında iki temel fark var: Bugünkü Türkiye ye kıyasla, İspanya 1978 yılında İnsani Gelişim Endeksinde daha üst sıralardaydı ve iki kat daha zengin bir ülkeydi. İspanya nın AB ortalamalarını yakalama hızı gerçekten dikkat çekiciyken, Türkiye sürece çok daha düşük bir noktadan başladığı için uyum sağlaması İspanya ya kıyasla daha güç olacak. İspanya bunlara ek olarak aralarına katıldığı 12 AB ülkesinde tanınan ve saygı duyulan Almodóvar, Cervantes, Placido Domingo, Gaudi, Goya ve Picasso gibi isimlere sahipti. İspanya nın katılımı sonuçta İspanya nın Avrupa ya geri dönüşüydü; Türkiye için ise Avrupa üyeliği, sonucu belirsizlik taşıyan bir süreçtir. Açık Toplum Enstitüsü Türkiye Aralık

7 Giriş İspanya nın Avrupa Birliği ne (AB) katılım deneyimi, her iki ülke arasındaki çarpıcı benzerliklerden dolayı Türkiye açısından özellikle ilgi çekicidir. İspanya ayrıca, başta ekonomik alandakiler olmak üzere, uygun politikaların uygulanması durumunda AB üyeliğinin yaratacağı büyük olumlu etkiyi sergileme açısından da çok iyi bir örnektir. İspanya nın sağladığı büyük ilerlemeyi en görünür şekilde açıklayan gösterge, 2007 yılında kişi başına milli gelirinin İtalya nınkini geçmiş olmasıdır. İspanya AB 27 ortalamasının %107 sine ulaşırken, İtalya %101 de kalmıştır. Yine de bu, İspanya modeli nin ihraç edilebileceği veya Türkiye nin bir gün İspanya nınkine benzer bir başarı sağlayacağı anlamına gelmez. Türkiye İspanya ya kıyasla daha yoksul ve daha yüksek nüfusa sahip bir ülke ve bu yüzden görece dezavantajlı bir noktadan başlamakta. Türkiye ve İspanya arasında birçok ortak özellik vardır; Anadolu ve İber yarımadalarının iklimi ve fizikî yapısı bile benzerdir. Bu benzerlikleri şöyle özetleyebiliriz: Avrupa nın çevresinde Akdeniz in iki ucunda yer alan ve her ikisi de stratejik deniz yollarını (İstanbul, Çanakkale ve Cebelitarık boğazları) kontrol eden İspanya ve Türkiye, birçok farklı kültür ve halkın karşılaşma noktaları olmuş sınır ülkeleridir. Anadolu ve İberya Roma İmparatorluğu nun hâkimiyeti altında yaşamıştır. İslâm ın ortaya çıkışından sonra her ikisi de Araplar tarafından işgâl edilmiştir. Güney İspanya, 711 ile Kral Ferdinand ve Kraliçe Isabella nın İspanya yı dini zeminde birleştirdikleri ve Müslümanlar ile Yahudiler i sürdükleri 1492 yılları arasında Müslüman yönetim altında yaşamıştır. İstanbul daki ilk matbaa makinesi 1493 de Seferad Yahudileri tarafından yapılmıştır. Hem Türkler hem de İspanyollar, -ilki kara ikincisi ise deniz ağırlıklı olmak üzere- imparatorluklar kurmuştur; Osmanlı İmparatorluğu Müslüman dünyanın liderliğini, İspanya ise Hıristiyan dünyasının liderliğini elde etmeye çalışmıştır. Bu imparatorluklar hemen hemen aynı tarihlerde zirve noktalarına ulaşmış ve yıkılmıştır. İspanya nın da yer aldığı Kutsal İttifak ın donanması Don Kişot un yazarı Miguel de Cervantes in sol kolunu kullanma yeteneğini kaybettiği 1571 deki İnebahtı 5

8 savaşında Osmanlı donanmasını yenilgiye uğratmıştır. Her iki ulusun da imparatorlukları ardı ardına küçülmüş ve ilk baştaki topraklarına çekilmiştir. İspanya armadası 1588 de İngiliz donanması tarafından yenilgiye uğratılmıştır. Her iki yenilgi de dönüm noktaları olmuştur. İspanya 1898 de kolonilerini (Küba, Filipinler ve Porto Riko) kaybetmiş ve Osmanlı İmparatorluğu Birinci Dünya Savaşı nın ardından yıkılmıştır. Bugün İspanya ve Türkiye, Hıristiyan ve Müslüman dünyalar arasında köprü kurmaya çalışan BM destekli Medeniyetler İttifakı nın eş-destekçileridir. Hem İspanya hem de Türkiye, günümüzde bile ülkelerinin yurt dışındaki imajını adaletsiz bir biçimde etkileyen kara efsaneler den zarar görmüştür. İspanya nın bu imajı 15. ve 16. yüzyıllardaki Latin Amerika işgâli ve Engizisyon a; Türkiye ninki ise Viyana kuşatmasına dayanmaktadır. Her ikisi de daha önceleri büyük ölçüde tarım ekonomileriydi ve devletçi politikalara sahipti. Türkiye için tarım payı hızla küçülse de hâlâ önemini korumaktadır. Her iki ülke de kırsal bölgelerden kentlere ve büyük şehirlere doğru kitlesel iç göç yaşamıştır. Her iki ulusa da Amerika Birleşik Devletleri tarafından Soğuk Savaş yıllarında jeostratejik nedenlerle askerî destek sağlanmıştır. Türkiye de askeri üsler 1952 de, İspanya dan bir sene önce inşa edilmiştir. Pew Global Attitudes Project tarafından gerçekleştirilen senelik anketlerin sonuçlarına göre Türkiye ve İspanya bugün Amerikan karşıtlığının en yüksek olduğu Avrupa ülkeleridir yılı anketinde Türkiye deki katılımcılar arasındaki %12 lik orana karşın, İspanyollar ın sadece %33 ü ABD ye (başta dış politikası olmak üzere) olumlu bakmaktadır. Her iki ülke de, Türkiye nin kurucu üye olduğu Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütüne (OECD) 1961 yılında katılmıştır. Her iki ülke de Avrupa ya yüz binlerce işçi ihraç etmiştir. Türkler 1960 ların başında, İspanyollar la hemen hemen aynı dönemde Almanya ya misafir işçi olarak göç etmeye başlamıştır. Her ikisi de Türkiye örneğinde Kürtler, İspanya örneğinde Basklılar ve Katalanlar- azınlık milliyetçiliklerini kontrol altında tutmakta sorun yaşamaktadır. (Tesadüf eseri Bask dili bitişimli dillerdendir ve bu açıdan İspanyolca dan ziyade Türkçe ye yakındır.) Her iki ülke de terörizm mağdurudur. ETA 1968 yılından beri bağımsız Bask ülkesi için mücadele etmektedir yılında General Franco diktatörlüğünün sona ermesinden 6

9 itibaren başlayan 30 senelik demokrasi süreci bile bu sorunu çözmeyi başaramamıştır. Her ikisi de gelenekçiler ve modernleşmeciler Katolik İspanya da kilise yanlıları ve karşıtları; Türkiye de laikler ve İslamcılar- arasında bir kulturkampf deneyimi yaşamıştır. Bu kutuplaşma Türkiye de ve bir ölçüye kadar da İspanya da devam etmektedir. Her ikisi de BM nin Asya, Afrika, Latin Amerika, Balkanlar, Kafkaslar ve Orta Doğu daki barış güçlerinde aktiftir. Son olarak, her iki ülkede de 20. yüzyılın büyük bölümünde silahlı kuvvetler siyaset sahnesinin önemli oyuncularından olmuştur. Türkiye için bu durum hafiflemiş olsa bile hala geçerlidir. Hem Atatürk hem de Franco askerdiler. Bununla birlikte ortak yanları bundan ibarettir; 1938 de ölen Atatürk uzak görüşlü bir modernleşme yanlısıyken, 1975 de ölen Franco bir gelenekçi muhafazakârdı yılında kurulan Türkiye Cumhuriyeti Osmanlı İmparatorluğu nun kalıntıları üzerinde yükselirken, Franco rejimi iç savaşı sonrasında kuruldu. Her iki ülkede de silahlı kuvvetler kendilerini ülkelerinin anayasalarının ve buna paralel olarak kurumsal düzenlerinin koruyucusu ilan etmiş durumdaydı İspanya örneğinde silahlı kuvvetler özellikle merkeziyetçi devletin katı bir savunucusuyken, Türkiye de ordunun ana hedefi kendine özgü laiklik anlayışını korumak olmuştur. İspanya Franco yönetimi altında iken, Batı Avrupa da genel kabul gören anlamıyla seküler bir devlet olmanın oldukça uzağındaydı; Katolik Kilisesi bir bölümünü günümüzde hala korumakta olduğu büyük güce, etkiye ve ayrıcılıklara sahipti. Bir başka çarpıcı benzerlik de 20. yüzyılın ilk yarısında iki ülkedeki aydın sınıfların Avrupa ya bakışıdır yılında Birleşik Devletler karşısında alınan yenilgiyle eski büyük İspanya İmparatorluğu nun kalıntıları olan Küba, Filipinler ve Porto Riko nun kaybedilmesi İspanya yı içe döndürdü ve İspanya nın kültürel, siyasi ve ekonomik örgütlenmesindeki yanlışlıkları analiz eden ve bunlara yönelik çözümler tasarlamaya çalışan bir grup entelektüelden meydana gelen 98 Kuşağı nın ortaya çıkışına neden oldu. Filozof José Ortega y Gasset nin öncülüğündeki bir düşünce ekolü sorun un İspanya, çözümün ise Avrupa olduğu görüşündeydi. Ortega y Gasset bunu 1911 de dile getirmişti ve eğer İspanya yerine Türkiye yi koyarsanız çağdaşı Mustafa Kemal Atatürk de benzer bir iddiada bulunabilirdi. 7

10 Genelde 19. yüzyıl Fransız yazarlarından Alexander Dumas ya mal edilen Afrika Pireneler den (Fransa ile İspanya yı ayıran sıradağlar) başlar, sözündeki istihzada olduğu gibi, Ortega y Gasset de İspanya nın liberal demokratik Avrupa ile paralel ilerleme sağlamaktaki başarısızlığına (19. yüzyıl boyunca 47 tane pronounciamentious- ihtilal yaşanmıştı) atıfta bulunmaktaydı. İngiliz şair WH Auden 1937 de İspanya yı yaratıcı Avrupa ya kabaca lehimlenmiş kurak dörtgen, sıcak Afrika dan kopan parça olarak nitelendirmişti. Atatürk Türkiye yi muasır medeniyet seviyesine yükseltmekten bahsettiğinde, Avrupa ya atıfta bulunmaktaydı. Hem Atatürk hem Ortega y Gasset için eğer kendi dönemlerinde mevcut olsaydı- AB üyeliği ulusal bir hedef olurdu. İspanya ve Türkiye arasında temel farklılık ise İspanyollar ın Hıristiyan Katolik, Türkler in ise Müslüman bir altyapıya sahip olmalarıdır. 8

11 İspanya Deneyimi: AB yolunda Türkiye ye ilham kaynağı? Franco diktatörlüğü 1975 de sona ererken İspanya 1939 yılında ülkenin üç sene süren İç Savaşını kazanmasından itibaren iktidarda olan General Franco 1975 de 82 yaşında öldüğünde, İspanya özünde tek partili (Movimiento Nacional) ve oldukça merkeziyetçi, 1950 lerin sonundaki Kalkınma Planları ile harekete geçirilen geri kalmış (istihdamın yaklaşık %20 sini oluşturan) kırsal bir ekonomiye sahip bir devletti. IMF istikrar planı tarafından yönlendirilen politikalar otarşi dönemini sona erdirdi ve ülkeyi dış dünyaya ve özellikle gemi inşaatı, çelik ve otomobil üretimi sayesinde sanayileşmeye açtı ile 1973 arasında İspanya ekonomisi reel olarak senelik %7 büyüdü bu Japonya hariç, komünist olmayan ülkeler arasındaki en hızlı büyüme oranıydı. Türkiye bu dönemde İspanya dan daha yoksul, fakat çok daha demokratikti (ilk seçimler 1950 de yapılmıştı). OECD rakamlarına göre 1975 de İspanya nın kişi başına milli geliri 2,890 dolar, Türkiye ninki ise 1,000 dolardı. İspanya da her 1,000 kişiye 136 otomobil düşerken, Türkiye de bu sayı 8 idi. Çoklu döviz kurları kaldırılmış, peseta devalüe edilmiş, ücretler dondurulmuş ve ticaret bir ölçüde serbestleştirilmişti. İstihdam türünden başlangıç maliyetleri yüksekti ve birçok aile özelikle Fransa, Almanya ve Latin Amerika ya göç etmişti. Kırsal bölgelerden kentlere doğru olan iç göç bundan da yüksekti ile 1970 arasında yaklaşık 5 milyon kişinin kalıcı olarak İspanya içinde genelde köylerden Madrid, Barcelona ve Bilbao ya olmak üzere- yer değiştirdikleri tahmin edilmektedir. İstanbul a olan göçün miktarı bundan da yüksektir. Türkiye de kentleşme İspanya nınkinden bile daha hızlıdır; 2015 yılına gelindiğinde iki ülkenin koşulları eşitlenecektir (Bkz. Tablo 1). 9

12 Tablo 1. İspanya ve Türkiye de Kentsel Nüfus (toplam içindeki %payı), * İspanya Türkiye Kaynak: BM İnsani Gelişim Raporu, 2007/08. (*) Veriler, bir kent veya metropolü oluşturan özelliklere ilişkin ulusal tanımlamaları baz aldığından, iki ülke arasında kıyaslama yapılırken bu etken göz önüne alınmalıdır. İspanya nın dış yatırım politikası ihracat-odaklı ve serbest ticarete açık hale gelmiştir: şirketlerdeki yabancıların pay oranlarının %50 nin altında olması koşuluyla tam bir özgürlük sağlanmıştır. Ülke ayrıca turizme de açılmıştır (Batı Avrupa dan gelen turistlere uygulanan giriş vizesi 1959 da kaldırılmıştır). Turizmin önemi abartılı değildir; turizm olmasaydı, İspanya endüstriyel gelişmeyi sağlayacak ve altyapısını kuracak finansman için gerekli dövizi elde edemezdi. Turizm ve iç göç- ayrıca İspanya nın demokratik gelişiminde de önemli bir rol oynamıştır, zira bu sayede İspanyollar (özellikle Avrupa demokrasilerinden gelen) farklı kişiler ve fikirlerle temas kurmuş ve ufuklarını genişletmiştir. İspanya 1970 yılında, o zamanki adıyla Avrupa Topluluğu (AT) ile tercihli ticaret anlaşması imzalamıştır, fakat diktatörlük nedeniyle Brüksel ile siyasi bağlar kurulmamıştır. İspanya nın AT ye yaptığı sanayi ihracatına uygulanan özel tarifeler düşürülmüştür, ancak tarım ürünleri için çok az olanak sağlanmıştır. Bunun karşılığında İspanya da bazı tarife indirimlerinde bulunmuştur. Türkiye o tarihte, yedi yıldır AT nin ortak üyesi konumundaydı. İspanya nın tercihli anlaşmayı sonuçlandırdığı sene, Ankara da Türkiye nin nihai üyeliğini içeren Katma Protokolü imzaladı. Türkiye ayrıca Kuzey Atlantik Paktı Örgütüne (NATO) katılımda da İspanya nın ilersindeydi (1952 de, İspanya dan 30 sene önce üye olmuştu) ve 1945 de Birleşmiş Milletler Şartını imzalayan üyelerden biriydi. Zafer kazanmış olan müttefikler, İkinci Dünya Savaşı sırasında resmi açıdan tarafsız görünen fakat Mihver devletleri yanlısı bir politika izleyen (faşist Almanya ile İtalya, Franco nun İç Savaşı kazanmasına yardımcı olmuştu)- İspanya yı izole ettiler ve hem Türkiye nin faydalandığı ABD nin Marshall Planı ndan ( ) İspanya nın yararlanmasını, hem de 1995 yılına kadar Birleşmiş Milletler e katılmasını engellediler. 10

13 Türkiye gibi İspanya da enerji konusunda bağımlılığı en yüksek OECD ülkelerinden biri olduğundan, 1973 petrol krizi İspanya yı çok sert vurdu. Çok ciddi ekonomik sorunlarla birlikte, Franco rejiminin iktidar döneminin sonu yaklaşırken siyasi felç de yaşanmaktaydı. Aralık 1973 de İspanya Başbakanı, Franco nun en güvenilir yardımcısı ve selefi olarak dayanağı 70 yaşındaki Amiral Luis Carrero Blanco, ayrılıkçı Bask örgütü ETA nın suikastına uğradı. Ölümü cenazeye katılamayacak kadar sarsılmış durumdaki seksenlik Franco için ciddi bir siyasi kayıptı. Başbakanlığa başka bir sadık sağcı ve eski gizli polis şefi Carlos Arias Navarro atandı ve Temmuz 1974 de hasta olan Franco yetkilerini seçmiş olduğu selefi ve İspanya nın son kralı olan ve 1931 de İkinci Cumhuriyetin ilanının hemen öncesinde sürgüne giderek ülkeden ayrılan XIII. Alfanso nun torunu Prens Juan Carlos a devretti. Franco 45 gün sonra tekrar görevine döndü ve siyasi ve kültürel mücadelelerin sarstığı rejimi alacakaranlık günlerine girdi. Franco, 20 Kasım 1975 de öldü. Bir çalışmada kullanılan ifadeyle, o hemen yanında Azize Terasa nın kolu ve yatağının üzerinde Bakire Meryem in pelerini varken kablolarla çevrilmişti ve makinelere bağlanmıştı. Ölü yatağındaki yas görüntüsü adeta kendisinin yönettiği İspanya yı sembolize etmekteydi: İç Savaş sırasında ve sonrasında yaratılan Katolik, gelenekçi devletin kalıntılarının hayaletlerinin dolaştığı modern bir sanayi devleti, bir tüketim toplumu 1 Türkiye nin eski Madrid büyükelçisi ( ), seçkin diplomat Zeki Kuneralp Sadece Diplomat isimli hatıralarında şunları yazmıştı: İspanya insanlarının yoksul ve yöneticilerinin zayıf olduğu, siyasi liderlerin siyasi suikastlara kurban gittiği ve bir iç savaşın diğerini izlediği bir ülkeydi. Son yıllarda bu durum değişti. İnsanlar zenginleşti: kişi başına milli gelir yükseldi. Yeni sanayiler yaratıldı ve altyapı geliştirildi. 2 Kendisi ayrıca Franco yönetimi altında güçlü bir orta sınıf oluştuğunu da belirtmekteydi, fakat 25 yıldır farklı hükümetlerin genel seçimle işbaşına geldikleri Türkiye Franco nun öldüğü 1975 yılında İspanya ya göre daha demokratikti. 3 Bununla birlikte, ileri görüşlü bir kişi olan Kuneralp ın Franco yönetimi sırasında sağlanan ekonomik ve sosyal ilerleme ile İspanya daki yüksek kültür düzeyi sayesinde, İspanya nın demokrasiye görece daha rahat geçeceğinden ve AB ye katılacağından şüphesi yoktu. 1 Spain: Dictatorship to Democracy by Raymond Carr and Juan Pablo Fusi (Allen & Unwin, 1979), s Just a Diplomat by Zeki Kuneralp (Isis Publications, 1992 çev: Geoffrey Lewis), s Bkz. After Kemal by Perry Anderson (London Review of Books, 25 Eylül 2008). 30/n18/ande01_.html. Daha düşük kişi başına milli gelir düzeyine rağmen, Türkiye çok daha erken bir tarihte bir demokrasi olabildi, zira İspanya diktatörlüğü Ulusalcı haçlı seferinin kazanmak için Alman ve İtalyan yardımına ihtiyaç duyduğu, sınıfı sınıfa, sosyal devrimi karşı devrime kırdıran acı bir içi savaşın ürünüydü. Savaşın sonrasında demokrasi Franco için akla bile gelmeyecek bir seçenekti: Sonucunda ne ordunun, ne kilisenin, ne de mülkiyetin güvende olacağı siyasi yanardağın yeniden harekete geçmesine yol açabilirdi. 11

14 Avrupa Birliğine katılım, Franco rejiminin bitişinde mevcut statüko ile yeni yasallaşan siyasi partiler Sessizlik Paktı altında unutmaya, affetmeye ve İspanya nın geçmişi üzerine yeni bir sayfa açmaya karar verdiler. Siyasi mahkûmlar ile sürgündeki kişiler aftan yararlandırıldı, Franco rejimi mahkeme önüne çıkarılmadı ve Güney Afrika ile Arjantin dekine benzer hakikat komisyonları kurulmadı. Bu anlamda İspanya nın geçiş süreci kendine özgüydü de (%80 katılım oranıyla) gerçekleştirilen İç Savaş sonrası ilk serbest genel seçimde aşırı sağcı Franco yanlısı partiler toplam oyların %1 inden daha azını aldılar. İspanya nın Avrupa Birliği ne (AB) katılmasına karşı olanlar onlardan ibaretti ve sayıları çok azdı. Diğer tüm partiler muhafazakârlar, liberaller, merkeziyetçiler, Hıristiyan demokratlar, bölgesel milliyetçiler, sosyalistler ve komünistler- farklılıklarını bir yana bıraktı ve AB katılım sürecine destek verdi. Katılım sürecinin gönüllü bir şekilde kabul edilmesi Birleşik Krallık ve Danimarka, veya daha sonra yapılacak Avusturya ve İsveç ile yapılan ilk müzakerelerden belirgin şekilde farklıydı. İspanya daki siyasi partiler, Türkiye dekilerin aksine, AB müzakerelerini partilerine avantaj kazandırmak veya karşılarındakilerden puan kapmak için kullanmadı. İspanya ayrıca reformlar için baskı yapan güçlü tek parti hükümetlerinden de fayda sağladı. Seçim sistemi d Hondt veya en yüksek ortalama yöntemi ile bir partinin parlamentoda sandalye kazanması için toplam oyların %5 ini almasını şart koşan seçim barajı- küçük partilerin parlamentoya girebilmelerine uygun şekilde tasarlanmış olsa da, İspanya 30 yıl boyunca tek bir koalisyon hükümetine sahip olmadı; hâlbuki Türkiye 2002 yılında AKP iktidara gelene kadar çekişmeli ve zayıf hükümetlerden zarar gördü. Türkiye de siyasi partiler parlamentoda sandalye kazanmak için toplam oyların %10 unu almak zorundadır. İspanya nın daha düşük olan seçim barajı bölgelerdeki milliyetçi partileri siyasi sistemin içine dâhil etmeyi ve ülkenin gerçeklerini tam manasıyla yansıtan bir parlamento yaratmayı amaçlarken, Türkiye nin %10 luk barajı parlamentonun temsiliyetinde dengesizlik yaratmaktadır:

15 genel seçimlerinde, kendisi dışında barajı aşabilen sadece bir parti olduğundan, AKP oyların sadece %34 ünü, fakat meclisteki sandalyelerin %67 sini elde ederek iktidara geldi. Seçmenlerin yarısı temsil edilme hakkından mahrum kaldı. AKP 2007 genel seçimlerinde iki parti daha barajı aşabildiğinden oyların, yüzde 47 sini, meclisteki sandalyelerin ise %62 sini alarak yeniden iktidara geldi. İspanya da 1977 yılından beri 10 tane Türkiye de kurulan hükümet sayısının yarısı- hükümet kuruldu; Türkiye sadece ile son altı yıl içinde istikrarlı hükümetler tarafından yönetilebildi ve beklendiği şekilde bu dönemlerde ekonomik ve siyasi açıdan birçok ilerleme sağladı lar ekonomik ve siyasi gelişmeler açısından daha çok bir kayıp on yıldı. Son 25 yıl içerisinde İspanya nın en büyük iki partisi olan Sosyalistler ile Muhafazakâr Halk Partisi genel seçimlerde toplam olarak oyların en az %65 (1989) ve en yüksek %84 üne (2008) sahip olurken, Türkiye AKP nin zaferine kadar seçmen davranışlarındaki ve siyasi görüşlerdeki büyük dalgalanmalarından (oyların bir partiden diğerine, daha çok yeni kurulan partilere yönelmesi) mustaripti. İspanya da ayrıca ülkede yaşanan ekonomik krizi çözmek (enflasyon 1977 yazında %40 a tırmanmıştı) ve ülkeyi AB üyeliğinin güçlüklerine hazırlamak için gerekli olan ekonomi politikaları üzerinde bir uzlaşma da mevcuttu. Ekim 1977 tarihli Moncloa Paktı ücretlerin sınırlandırılması karşılığında refahın bölüşümüne yönelik sol eğilimli vergi reformları, daha iyi bir sosyal güvenlik sistemi ve sendikalara tanınan özgürlük vaat ederken, işverenler de ekonomik serbestleşme karşılığında daha sıkı kredi koşulları ve yüksek vergilere razı oldu. İspanya nın AB süreci özünde aşağıdan yukarı doğru bir hareketti. AB, ülkenin kendi geçmişinin yükünü üzerinden atması ve Avrupa demokrasileri içerisindeki haklı yerini alması için bir araç olarak görülüyordu. Başka birçok faktörün yanı sıra, aynı zamanda bir ulusal onur meselesiydi. Türkiye deki süreç ise aksine, başlangıçta seküler seçkinler ile Atatürk ün mirasçıları tarafından; son yıllarda ise tezat bir biçimde İslamcı köklere sahip AKP tarafından yönlendirilen, yukarıdan aşağıya doğru bir yol izledi. İspanyollar ın büyük çoğunluğu 13

16 demokrasiyi AB ye katılım için bir önkoşul olmasından dolayı değil, kendi başına bir değer olarak kabul ettikleri için istemekteydi. Toplum içinde bunu gerçekleştirmek için ihtiyaç duyulan siyasi irade mevcuttu. Türkiye için 2002 yılında buna benzer şeyler söylemek mümkündü; ne yazık ki bugün aynısını söylemek mümkün değil. İsimleri katılım müzakeresi olsa da, bir aday ülkenin yürürlüğe koyması gereken AB hukuku külliyatı anlamına gelen acquis communataire (AB müktesebatı) hakkında uygulanmasına ilişkin zaman çizelgesi dışında kelimenin gerçek manasıyla müzakere edilebilecek pek fazla husus yoktur. Bu seçkinlerden oluşan bir kulübe katılmaya benzer. Eğer kurallardan hoşlanmıyorsanız veya kurallara uyum sağlayamıyorsanız, o zaman üye olamazsınız. Ve tıpkı tüm kulüplerde olduğu gibi, mevcut üyeler yenilerin katılımının kendilerine maliyetini asgaride tutmak ister. İspanya bu gerçeği çok erken bir tarihte anlamıştı. İspanya hükümeti Temmuz 1977 de AT üyeliği için başvuruda bulundu; ardından Avrupa Konseyi ne yapılan üyelik başvurusuyla İspanya Türkiye den 28 yıl sonra, Kasım ayında bu örgüte üye oldu yılında yeni bir demokratik anayasa kabul edildi ve bu anayasa ile Franco dönemindeki arasında hiçbir benzerlik yoktu. Türkiye hâlâ devlete çok fazla, bireye ise çok kısıtlı haklar tanıyan ( yılları arasındaki askeri yönetim döneminde, 1982 de kabul edilen) anayasasını kökten değiştirme çabasında. İspanyol politikacılar gerekli olanın şimdiye kadar Türkiye de yapıla geldiği gibi, anayasanın bazı maddelerini tamir etmeye çalışmak değil, köklerden dallara uzanan bir reformu gerçekleştirmek olduğunu fark etmişlerdi. Katılım müzakereleri resmi olarak 1978 de başladı ve 1985 yılının Mart ayına kadar sürdü; süreci kesintiye uğratan Frankoculuğun hayatta kalmak için son çabası olan 1981 deki başarısız askeri darbe girişimi gerçekleşmeseydi, müzakereler daha erken de tamamlanabilirdi. İspanya gibi Türkiye den daha küçük, daha az yapısal probleme sahip ve üyeliği çok daha az tartışmalı bir ülke için müzakerelerin sürdüğü 7 yıllık süre, Ekim 2005 de Türkiye nin müzakereleri başladığında bazı analistlerin öngördükleri sürenin yaklaşık yarısıdır. Bugün bu süre içinde müzakerelerin tamamlanması iyimser bir beklenti olsa da imkânsız değildir. Büyüklüğü ve diğer üye ülkelerin ekonomilerini tamamlayıcı niteliğe sahip olmaması dolayısıyla, İspanya nın katılımı AT nin 14

17 diğer 12 üyesi için önemli bir yüktü. Türkiye nin bugünkü nüfusu (71 milyon), İspanya nın müzakerelere başladığı tarihteki nüfusunun yaklaşık olarak iki katıdır ve bu durum 27, hatta daha fazla sayıda üyeye sahip bir AB ye uyum sağlamayı daha da zor bir hale getirmektedir. Ancak Türkiye nin katılım müzakereleri sırasında İspanya nın sahip olmadığı bir avantajı da vardır: 1996 yılında AB ile kurulan, sanayi ürünleri ve işlenmiş tarım ürünlerini kapsayan Gümrük Birliği. Türkiye tam üye olmadan ÖNCE bu statüye sahip olabilmiş tek aday ülkedir. İspanya nın önündeki ana güçlükler tarım ve balıkçılık sektörlerinin AB ye serbest girişi için gereken geçiş sürecinin uzunluğu, AT nin sanayi ürünlerinin İspanya pazarına girişindeki geçiş süreci ile kişilerin serbest dolaşımıydı. Özellikle Fransız çiftçiler İspanya tarımının getireceği rekabetten korkmaktaydı; müzakereler sırasında ve hatta sonrasında Fransa üzerinden ürün taşıyan İspanyol kamyonlarına sürekli olarak saldırdılar. AT nin genişlemesi (Portekiz ve Yunanistan da İspanya ile aynı dönemde başvuruda bulunmuşlardı), hem Gaullist Jacques Chirac hem de komünist George Marchais in, üç ülkenin katılımına da şiddetle karşı çıktıkları 1978 Fransız Parlamentosu seçimlerinin temel tartışma konularından bir tanesiydi ile 1981 yılları arasında Fransa Devlet başkanlığı yapan ve İspanya nın AB ye girişine pek de dostane yaklaşmayan Giscard d Estaing, aynı zamanda Türkiye nin katılımının da ezeli muhalifidir. İspanya nın 1978 yılındaki katılımı ile birlikte AB nin tarım sektöründeki emek gücü %25, tarımsal topraklarının miktarı %30, taze meyve üretimi %30 ve zeytinyağı üretimi %48 artmıştır. Türkiye nin AB tarım sektörü üzerindeki etkisi bundan da büyük olacaktır. Benzer bir durum balıkçılık için de söz konusu olmuştur; İspanya bu sektörde Batı Avrupa nın en büyüğüydü. Bundan kaynaklanan endişelerle başlangıçta balıkçılık sektörü için geçiş süreci 17 yıl olarak öngörülmüştü; ancak İspanya, Norveç ile yaptığı müzakerelerin sonucunda bu süreyi 10 yıla çekti. AB ye katılım gerçekleştiğinde, İspanya nın tarım ve balıkçılık sektörleri GSYİH nın %5.6 sını oluşturmakta (AB ortalaması %3.4 idi) toplam emek gücünün %14 ünü (AB ortalaması %7 idi) istihdam etmekteydiler. Bu nedenle bunlar verimliliğin söz konusu olduğu sektörler değildi. Bugün, katılımdan 22 yıl sonra, geniş çaplı 15

18 bir yapısal değişim sayesinde bu sektörler GSYİH nın %4 ünden daha az bir paya sahiptir ve emek gücünün %5 den azını istihdam etmektedirler. Karşılaştırma yapıldığında, Türkiye nin tarım, balıkçılık ve ormancılık sektörleri istihdamın %29 unu ve GSYİH nın %7 sini oluşturmaktadır. İspanya nın bugün üniversitede okuyan öğrenci sayısının (1.4 milyon) tarımda çalışan nüfustan (yaklaşık 900,000) yüksek olması, İspanya üniversitelerinin olağanüstü gelişimi kadar, artık göçmen işçiler olmasa meyve ve sebze gibi kilit alanlarda işlemesi çok zor hale gelen bir sektörün bitişini de yansıtmaktadır. Türkiye nin tarım sektörü de dikkat çekecek ölçüde küçülmektedir (2001 yılında GSYİH nın %12.9 unu ve toplam istihdamın %36.6 sını oluşturmaktaydı). İspanya nın tarım ürünleri 1996 yılına kadar AB pazarlarına kısıtlamalar olmaksızın girebilme imkânını elde edemedi. Fransızlar İspanya nın rekabet gücü en yüksek ürünlerinin ticaretine ilişkin düzenlemelerin 1990 a kadar değişmemesini ve bunu altı yıllık bir geçiş sürecinin takip etmesini sağladılar. Özel bir durum arz eden bitkisel yağlarda çiftçiler beş yıllık bir bekleme dönemiyle engellendi. Buna rağmen İspanya tarımının en ileri durumdaki sektörleri geniş AB pazarı avantajından yararlandı: 1986 yılında 574 milyon peseta olan ihracat 1991 de 883 milyon pesetaya yükseldi ve ticaret dengesi İspanya nın lehineydi. İspanyollar ın AB içinde serbest dolaşımına ancak ülkenin AB ye katılımından 5 yıl sonra, 1991 de izin verildi. İspanya nın katılımı özünde, İspanya nın tarım ürünlerinin Topluluk pazarlarına giriş imkânı kazanması karşılığında AB sanayi ürünlerinin İspanya pazarına girmesine imkân tanınması olarak açıklanır. Bu katılımın temel unsurlarında bir tanesi Franco rejiminin bitişi sırasında krizde olan İspanyol sanayisinin daha fazla rekabete hazırlanmasıydı. Madencilik, gemi inşaatı ve taşımacılık (örneğin İberia havayolları) sektörlerinde devlet mülkiyeti hâkimdi. Türkiye gibi İspanya da, arasındaki yıkıcı İç Savaş sonrasında, temel sanayi dallarını geliştirmek ve onları dış dünyadan korumak için Ulusal Sanayi Enstitüsü (INI) yoluyla ithal ikâmesi politikası izlemişti lerin başlarında İspanya nın devlet mülkiyetindeki şirketleri katma değerin %10 unu yaratmakta ve toplam sabit sermaye birikiminin %15 ini sağlamaktaydı. Bu şirketlerin büyük bölümü etkin çalışmıyordu ve devlet yardımlarına bağımlıydı ile 1982 arasında her sekiz işten biri kaybedildi. 16

19 Beş yıllık bu süre zarfında istihdam edilen İspanyollar ın sayısı 1.35 milyon azaldı. İmalat sanayindeki işlerin yaklaşık 700,000 i, inşaat sektöründekilerin yaklaşık 300,000 i kaybedildi. Müzakereler sırasında özelleştirme konusunda pek aktif olunmadı ve özelleştirmeler Sosyalist hükümetin lideri Felipe Gonzalez 1986 da, İspanya nın AB deki ilk yılında iflas etmiş olan otomobil üreticisi (1950 de INI tarafından kurulmuş) Seat ı Volkswagen e satana kadar ciddi anlamda başlamadı. Bugün devlet mülkiyeti göz ardı edilebilecek kadar düşüktür ve bazı kömür madenleri, gemi inşaatı yapan Navantia, iki TV kanalı, parador otel zinciri dışında pek fazla bir şey yoktur. İspanya dakinden çok daha geniş çaplı bir devlet mülkiyeti seviyesine sahip Türkiye nin özelleştirme programı, gerçek anlamıyla ancak birkaç sene önce başlayabildi. İspanya ayrıca 1978 ile 1985 yılları arasında, çoğu küçük ve yeni kurulmuş yaklaşık 60 bankanın battığı bir bankacılık krizi ile karşı karşıya kaldı. Ana bankalar piyasadakinden daha düşük faiz oranlarıyla kredi sağladıkları İspanyol sanayinde önemli hisseye sahipti. Bazıları sanayinin gelişimine teşvik sağlamaktan sorumluydu ve bu sanayilerde yaşanan sorunlarından ağır yara almıştı. Gelişmiş bir sermaye piyasasının yokluğu özellikle kısa vadeli kredilerde şirketleri bankalara önemli ölçüde bağımlı hale getirmişti. Yaklaşık 20 bankacılık şirketine sahip Ramasa grubu 1983 de devletleştirildi. İktisat tarihçisi Gabriel Tortella nın ifadesiyle o zamanki rolü bir banknot fabrikasından pek farklı olmayan Bank of Spain bu krizden birçok ders aldı ve onun sıkı takibi ve ihtiyatlı politikaları sayesinde bugün İspanya dünyanın ödeme gücü en yüksek bankacılık sektörlerinden birine sahip hale geldi ve subprime mortgage ve batık varlıklardan kaynaklanan krizden yara almadan kurtulmayı başardı. Türkiye 2001 yılında büyük bir bankacılık krizi yaşadı ve bugün finansal sektörü eskisine kıyasla çok daha güçlü. Bu türden makroekonomik meseleler katılım müzakerelerinin bir parçası değildi, fakat hükümetin enflasyonu düşürme, bütçe açığını azaltma ve para birimi pesetanın istikrarını sağlama yönünde ilerleme kaydetmesi bekleniyordu. Bununla birlikte ulusal para biriminin yerine euroya geçmek AB ye katılım için bir şart değildi. İspanya 1986 yılında AB ye katıldığında enflasyon oranı %11 di ve genel bütçe açığı GSYİH nın %5.5 ine eşitti bunlar avro bölgesi 17

20 içine dâhil olmak için zaman içinde geliştirilen kriterlerin oldukça uzağındaydı-. Tek para birimine geçiş yapılan 2002 yılına gelindiğinde İspanya nın enflasyonu %3.6 ya inmişti ve bütçe açığı GSYİH nın %0.3 üne eşitti. Bu alanlarda ileride göreceğimiz gibi Türkiye de önemli ilerlemeler kaydetti. 18

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i 3. Ödemeler Dengesi 2003 y l nda 8.037 milyon dolar olan cari ifllemler aç, 2004 y l nda % 91,7 artarak 15.410 milyon dolara yükselmifltir. Cari ifllemler aç ndaki bu

Detaylı

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 i Bu sayıda; 2013 Cari Açık Verileri; 2013 Aralık Sanayi Üretimi; 2014 Ocak İşsizlik Ödemesi; S&P Görünüm Değişikliği kararı değerlendirilmiştir.

Detaylı

ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013. Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2

ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013. Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2 ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013 Başkent Pekin Yönetim Şekli Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2 Nüfus 1,35 milyar GSYH 8,2 trilyon $ Kişi Başına Milli Gelir 9.300 $ Resmi

Detaylı

A N A L Z. Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2:

A N A L Z. Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2: A N A L Z Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2: Sektör Mücahit ÖZDEM R May s 2015 Giri Geçen haftaki çal mam zda son aç klanan reel ekonomiye ili kin göstergeleri incelemi tik. Bu hafta ülkemiz

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı.

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı. TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ HAFTA 2 Roma Antlaşması Avrupa Ekonomik Topluluğu AET nin kurulması I. AŞAMA AET de Gümrük Birliğine ulaşma İngiltere, Danimarka, İrlanda nın AET ye İspanya ve Portekiz in AET ye

Detaylı

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu DÜNYA EKONOMİSİ Teknoloji, nüfus ve fikir hareketlerini içeren itici güce birinci derecede itici güç denir. Global işbirliği ağıgünümüzde küreselleşmişyeni ekonomik yapının belirleyicisidir. ASEAN ekonomik

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 16 Mart 2015, Sayı: 11. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 16 Mart 2015, Sayı: 11. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 11 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Çağlar Kuzlukluoğlu 1 DenizBank Ekonomi

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası 2007 NİSAN EKONOMİ Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası Türkiye ekonomisi dünyadaki konjonktürel büyüme eğilimine paralel gelişme evresini 20 çeyrektir aralıksız devam ettiriyor. Ekonominin 2006 da yüzde

Detaylı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013 HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013 Ekim 2014 İÇİNDEKİLER Giriş... 2 Dünya da Uluslararası Doğrudan Yatırım Trendi... 3 Yıllar

Detaylı

AYDIN TİCARET BORSASI

AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN COMMODITY EXCHANGE MAYIS 2015 TÜRKİYE NİN TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ Ata Mahallesi Denizli Bulv. No:18 09010 AYDIN Tel: +90 256 211 50 00 +90 256 211 61 45 Faks:+90 256 211

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM ABD Merkez Bankası FED, 18 Aralık tarihinde tahvil alım programında azaltıma giderek toplam tahvil alım miktarını 85 milyar dolardan 75 milyar

Detaylı

Kasım. Günlük Araştırma Bülteni Sabah RAPORU

Kasım. Günlük Araştırma Bülteni Sabah RAPORU 02 Kasım Günlük Araştırma Bülteni Sabah RAPORU Williams henüz karar faiz artırımı kararı yok dedi San Francisco FED Başkanı John Williams FED in son toplantısının ardından Aralık ayından bahsetmesinin

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I

Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I Küresel Ekonomik İlişkiler Komisyonu - I KOMİSYON BAŞKANI: OSMAN FEYZİ BOYNER Amaç: Küresel ekonomik trendler çerçevesinde gelişen dış ticaret ve yatırım olanaklarını takip ve analiz etmek, Doğrudan yabancı

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 6 Haziran 2016, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 6 Haziran 2016, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 23 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya 1 DenizBank Ekonomi Bülteni

Detaylı

21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER

21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER 21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER KÜRESEL EKONOMİYİ ROTASINDAN ÇIKARABİLECEK 10 BÜYÜK TEHLİKE DÜNYA EKONOMİSİ VE ABD EKONOMİSİNDE OLASI MAKRO DENGESİZLİKLER (BÜTÇE VE CARİ İ LEMLER AÇIĞI) (TWIN TOWERS) İSTİKRARSIZ

Detaylı

Dikkat! ABD Enerji de Yeni Oyun Kuruyor!

Dikkat! ABD Enerji de Yeni Oyun Kuruyor! Dikkat! ABD Enerji de Yeni Oyun Kuruyor! Dursun YILDIZ topraksuenerji 21 Ocak 2013 ABD Petrol İhracatçısı Olacak. Taşlar Yerinden Oynar mı? 1973 deki petrol krizi alternatif enerji arayışlarını arttırdı.

Detaylı

BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu

BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BIST-100, Haziran da %11,28 lik düşerek 76.295 den kapandı. Aynı dönemde Bankacılık endeksi %15,41, Sanayi endeksi

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM 2013 yılının ikinci çeyreğinde yüzde 2,8 oranında büyüyen ABD ekonomisi üçüncü çeyrekte yüzde 3,6 oranında büyümüştür. ABD de 6 Aralık 2013 te

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 23 Mayıs 2016, Sayı: 21. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 23 Mayıs 2016, Sayı: 21. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 21 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül 1 DenizBank

Detaylı

31.12.2011-31.03.2012 tarihleri arasında fon getirisi -%1,41 olarak gerçekleşirken, yönetici benchmarkının getirisi -%0,60 olarak gerçekleşmiştir.

31.12.2011-31.03.2012 tarihleri arasında fon getirisi -%1,41 olarak gerçekleşirken, yönetici benchmarkının getirisi -%0,60 olarak gerçekleşmiştir. GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI KAMU DIŞ BORÇLANMA ARAÇLARI (EUROBOND) EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2012 YILI 3 AYLIK FAALİYET RAPORU 1.- Ekonominin Genel durumu Dünya ekonomisi genel olarak 2011

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Enerji ve Kalkınma Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Kırılma Noktası Dünyanın gerçeklerini kırılma noktalarında daha iyi kavrıyoruz. Peşpeşe gelen, birbirine benzer damlaların bir tanesi bardağın

Detaylı

ANKARA EMEKLİLİK A.Ş DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU İKİNCİ 3 AYLIK RAPOR

ANKARA EMEKLİLİK A.Ş DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU İKİNCİ 3 AYLIK RAPOR ANKARA EMEKLİLİK A.Ş DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU İKİNCİ 3 AYLIK RAPOR Bu rapor Ankara Emeklilik A.Ş Dengeli Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.04.2004-30.06.2004 dönemine ilişkin gelişmelerin, Fon Kurulu

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü

Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü Yrd. Doç. Dr. Münevver Cebeci Marmara Üniversitesi, Avrupa Birliği Enstitüsü AVRUPA BİRLİĞİNEDİR? Hukuki olarak: Uluslar arası örgüt Fiili olarak: Bir uluslararası örgütten daha fazlası Devlet gibi hareket

Detaylı

DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012. Hazırlayanlar. Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi

DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012. Hazırlayanlar. Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi DÜNYA EKONOMİK FORUMU KÜRESEL CİNSİYET AYRIMI RAPORU, 2012 Hazırlayanlar Ricardo Hausmann, Harvard Üniversitesi Laura D. Tyson, Kaliforniya Berkeley Üniversitesi Saadia Zahidi, Dünya Ekonomik Forumu Raporun

Detaylı

İçindekiler kısa tablosu

İçindekiler kısa tablosu İçindekiler kısa tablosu Önsöz x Rehberli Tur xii Kutulanmış Malzeme xiv Yazarlar Hakkında xx BİRİNCİ KISIM Giriş 1 İktisat ve ekonomi 2 2 Ekonomik analiz araçları 22 3 Arz, talep ve piyasa 42 İKİNCİ KISIM

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- MART 2016 (SAYI: 85) GENEL DEĞERLENDİRME 31.03.2016 Ekonomi ve İşgücü Piyasası Reformlarına Öncelik Verilmeli Gelişmiş ülkelerin çoğunda ve yükselen ekonomilerde büyüme sorunu

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm CPB nin açıkladığı verilere göre Temmuz ayında bir önceki

Detaylı

PARASAL GÖSTERGELER KRED LER N DA ILIMI* (B N TL.)

PARASAL GÖSTERGELER KRED LER N DA ILIMI* (B N TL.) 1886 PARASAL GÖSTERGELER KRED LER N DA ILIMI* (B N TL.) 28 De iflim %) 28 De iflim %) Toplam 311.774.444 356.845.499 %14 4.641.681 5.168.27 %11 297.867.78 335.17.279 %13 4.44.733 4.774.62 %8 Alacaklar

Detaylı

SERMAYE PİYASASI KURULU İKİNCİ BAŞKANI SAYIN DOÇ. DR. TURAN EROL UN. GYODER ZİRVESİ nde YAPTIĞI KONUŞMA METNİ 26 NİSAN 2007 İSTANBUL

SERMAYE PİYASASI KURULU İKİNCİ BAŞKANI SAYIN DOÇ. DR. TURAN EROL UN. GYODER ZİRVESİ nde YAPTIĞI KONUŞMA METNİ 26 NİSAN 2007 İSTANBUL SERMAYE PİYASASI KURULU İKİNCİ BAŞKANI SAYIN DOÇ. DR. TURAN EROL UN GYODER ZİRVESİ nde YAPTIĞI KONUŞMA METNİ 26 NİSAN 2007 İSTANBUL Sözlerime gayrimenkul ve finans sektörlerinin temsilcilerini bir araya

Detaylı

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ?

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? Dr. Fatih Macit, Süleyman Şah Üniversitesi Öğretim Üyesi, HASEN Bilim ve Uzmanlar Kurulu Üyesi Giriş Türk Konseyi nin temelleri 3 Ekim 2009 da imzalanan Nahçivan

Detaylı

ANKARA EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK RAPOR

ANKARA EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK RAPOR ANKARA EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK RAPOR Bu rapor Ankara Emeklilik A.Ş Gelir Amaçlı Uluslararası Borçlanma Araçları Emeklilik Yatırım

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ BÜLTENİ AB SERVİSİ SAYI:15 NİSAN 2004/2

AVRUPA BİRLİĞİ BÜLTENİ AB SERVİSİ SAYI:15 NİSAN 2004/2 Hazırlayan: Müge ÇAKAR İÇİNDEKİLER 1. AB- TÜRKİYE SON DAKİKA 1.1. AB-Türkiye İlişkileri nde Kıbrıs 2. AB den ÖNEMLİ BAŞLIKLAR 2.1. Avrupa Birliği nde Tarihi Genişleme AVRUPA BİRLİĞİ BÜLTENİ AB SERVİSİ

Detaylı

-~-~- -----~ \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _.

-~-~- -----~ \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _. -~-~- -----~ li T \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _. TÜRKiYE'DE YABANCI SERMAYE YATIRIMLARI Türkiye'de özellikle 1950 sonrasında çıkarılan

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 22 Haziran 2015, Sayı: 16. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 22 Haziran 2015, Sayı: 16. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 16 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül 1 DenizBank

Detaylı

DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015. Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer. Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü

DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015. Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer. Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU TEMMUZ 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü DÜNYA BANKASI TÜRKİYE DÜZENLİ EKONOMİ NOTU Temmuz ayı içerisinde Dünya Bankası Türkiye

Detaylı

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. LİKİT ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR

FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. LİKİT ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR FİBA EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. LİKİT ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU 6 AYLIK RAPOR Bu rapor Fiba Emeklilik ve Hayat A.Ş. Likit Esnek Emeklilik Yatırım Fonu nun 01.01.2015 30.06.2015 dönemine ilişkin gelişmelerin,

Detaylı

2008 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ ÖN DEĞERLENDİRME NOTU

2008 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ ÖN DEĞERLENDİRME NOTU 2008 YILI MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇESİ ÖN DEĞERLENDİRME NOTU I- 2008 Mali Yılı Bütçe Sonuçları: Mali Disiplin Sağlandı mı? Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan 2008 mali yılı geçici bütçe uygulama sonuçlarına

Detaylı

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Cezayir e ihracat yapan 234 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

Dünyaya barış ve refah taşıyor, zorlukları azimle aşıyoruz

Dünyaya barış ve refah taşıyor, zorlukları azimle aşıyoruz Dünyaya barış ve refah taşıyor, zorlukları azimle aşıyoruz Rakamlarla Sektörümüz: 3 kıtadan 77 ülkeye doğrudan hizmet götüren, Toplam Yatırımı 5 Milyar Doları aşan, Yan sektörleri ile birlikte yaklaşık

Detaylı

ENST TÜ SAVAfi VE GREV KLOZLARI (Yard mc tercüme metin) YAT 1/11/85. Bu sigorta ngiliz Yasa ve Uygulamas na ba l d r.

ENST TÜ SAVAfi VE GREV KLOZLARI (Yard mc tercüme metin) YAT 1/11/85. Bu sigorta ngiliz Yasa ve Uygulamas na ba l d r. ENST TÜ SAVAfi VE GREV KLOZLARI (Yard mc tercüme metin) 1/11/85 YAT Bu sigorta ngiliz Yasa ve Uygulamas na ba l d r. 1. TEHL KELER Bu sigorta, her zaman burada gönderme yap lan istisnalara ba l olarak,

Detaylı

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU Berlin Ekonomi Müşavirliği Temmuz 2011 1 İÇİNDEKİLER Yönetici Özeti...3 1. Almanya dan Türkiye ye Doğrudan Yatırım Hareketleri...4 2. Türkiye den

Detaylı

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ KIBRIS RUM KESİMİ ÜLKE RAPORU Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ I.GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kıbrıs Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Akdeniz deki beş büyük adadan

Detaylı

Tanrı Zar Atmaz Ya FED?

Tanrı Zar Atmaz Ya FED? Tanrı Zar Atmaz Ya FED? Yaklaşık 10 yıllık küresel finans krizinin başladığı yer olan Amerika, krizi dünyaya ithal etmekle kalmadı, bunu kendi bünyesinde de çok ağır yaşadı aslında Özelikle 2008-2009 sürecinde

Detaylı

Ekim. Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU

Ekim. Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU 30 Ekim Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU Japonya Merkez Bankası (BoJ) faizlerde değişikliğe gitmedi Japonya Merkez Bankası (BoJ), 8 e 1 oy çokluğuyla para politikasında değişikliğe gitmeme kararı

Detaylı

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 AVRUPA'DA İNŞAAT ÜRETİMİ EKİMDE ARTTI Euro Bölgesinde inşaat üretimi yıllık yüzde 1,1 artış kaydetti Euro Bölgesinde inşaat üretimi ekim ayında aylık bazda yüzde 0,5,

Detaylı

2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi

2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi 2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisadi ve Mali Analiz Yüksek Lisansı Bütçe Uygulamaları ve Mali Mevzuat Dersi Kıvanç

Detaylı

Akaryakıt Fiyatları Basın Açıklaması

Akaryakıt Fiyatları Basın Açıklaması 23 Aralık 2008 Akaryakıt Fiyatları Basın Açıklaması Son günlerde akaryakıt fiyatları ile ilgili olarak kamuoyunda bir bilgi kirliliği gözlemlenmekte olup, bu durum Sektörü ve Şirketimizi itham altında

Detaylı

2016 Ocak ENFLASYON RAKAMLARI 3 Şubat 2016

2016 Ocak ENFLASYON RAKAMLARI 3 Şubat 2016 2016 Ocak ENFLASYON RAKAMLARI 3 Şubat 2016 Ocak 2016 Tüketici Fiyat Endeksi ne(tüfe) ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 3 Şubat 2016 tarihinde yayımlandı. TÜİK tarafından aylık

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GRUPLARA YÖNELİK GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GRUPLARA YÖNELİK GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GRUPLARA YÖNELİK GELİR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş Gruplara Yönelik Gelir Amaçlı Kamu Borçlanma Araçları

Detaylı

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum.

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum. Gümrük Ve Ticaret Bakanı Sn. Nurettin CANİKLİ nin Kredi Kefalet Kooperatifleri Ortaklarının Borçlarının Yapılandırılması Basın Toplantısı 24 Eylül 2014 Saat:11.00 - ANKARA Kredi Kefalet Kooperatiflerinin

Detaylı

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu v TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ÖNSÖZ Yirmi birinci yüzyılı bilgi teknolojisi çağı olarak adlandırmak ne kadar yerindeyse insan hakları çağı olarak adlandırmak da o kadar doğru olacaktır. İnsan

Detaylı

Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli

Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli Prof. Dr. Ekrem Pakdemirli www.ekrempakdemirli.com 21.05.2014 1923 sonlarında Cumhuriyet Kurulduğunda Savaşlardan yorgun Eğitim-öğrenim seviyesi oldukça düşük bir toplum Savaşlar sonrası ülke harap ve

Detaylı

ANKARA EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 3 AYLIK RAPOR

ANKARA EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 3 AYLIK RAPOR ANKARA EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ULUSLARARASI BORÇLANMA ARAÇLARI EMEKLİLİK YATIRIM FONU 3 AYLIK RAPOR Bu rapor Ankara Emeklilik A.Ş Gelir Amaçlı Uluslararası Borçlanma Araçları Emeklilik Yatırım Fonu

Detaylı

Geleceği Şimdiden Tüketmek Hazırlayan: Prof. Dr. Veysel ULUSOY Yard. Doç. Dr. Çiğdem Özarı

Geleceği Şimdiden Tüketmek Hazırlayan: Prof. Dr. Veysel ULUSOY Yard. Doç. Dr. Çiğdem Özarı CARİ AÇIK Geleceği Şimdiden Tüketmek Hazırlayan: Prof. Dr. Veysel ULUSOY Yard. Doç. Dr. Çiğdem Özarı II Yay n No : 2964 İşletme-Ekonomi Dizisi : 608 1. Baskı - Ekim 2013 İSTANBUL ISBN 978-605 - 377-988

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 17 Ağustos 2015, Sayı: 23. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni 17 Ağustos 2015, Sayı: 23 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül

Detaylı

Groupama Emeklilik Fonları

Groupama Emeklilik Fonları Groupama Emeklilik Fonları BKB - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Gelir Amaçlı Kamu Dış Borçlanma Araçları Emeklilik Yatırım Fonu Aralık ayında global piyasalara, Amerika da Mali uçurum tartışmaları

Detaylı

Gündem 05.10.2015. Türkiye 7,50% İngiltere 0,50% Amerika 0,25% İsviçre -0,75% Euro Bölgesi 0,05% Japonya < 0.10%

Gündem 05.10.2015. Türkiye 7,50% İngiltere 0,50% Amerika 0,25% İsviçre -0,75% Euro Bölgesi 0,05% Japonya < 0.10% Parite EURUSD GBPUSD USDJPY USDTRY Altın Brent Açılış 1,1191 1,5129 119,923 3,0266 1113,65 47,94 Yüksek 1,1318 1,5237 120,406 3,0371 1141,40 48,47 Düşük 1,1151 1,5128 118,690 2,9874 1104,80 46,91 Kapanış

Detaylı

POMPA ve KOMPRESÖRLER

POMPA ve KOMPRESÖRLER POMPA ve KOMPRESÖRLER Hazırlayan Tolga TAYLAN 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi POMPA ve KOMPRESÖRLER SITCNo :742,743 ArmonizeNo :8413,8414 TÜRKİYE DE ÜRETİM

Detaylı

ÜLKE RAPORU. Mayıs 2013. Eylül 2013 Ç.Ö. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

ÜLKE RAPORU. Mayıs 2013. Eylül 2013 Ç.Ö. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ MONAKO ÜLKE RAPORU Mayıs 2013 Eylül 2013 Ç.Ö. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 2 I.GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Monako Prensliği Yönetim Şekli : Anayasal Monarşi Coğrafi Konumu : Fransa nın güneydoğusunda,

Detaylı

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina .. 95 Türkiye ile Kazakistan: Karfl l kl Kazan mlara Dayal Bir flbirli i Bektas Mukhamejanov * Çeviren: Dr. Almagül sina Kazakistan ba ms zl n kazand ndan itibaren, d fl politika stratejisinde çok yönlü

Detaylı

Türk Bankacılık ve Banka Dışı Finans Sektörlerinde Yeni Yönelimler ve Yaklaşımlar İslami Bankacılık

Türk Bankacılık ve Banka Dışı Finans Sektörlerinde Yeni Yönelimler ve Yaklaşımlar İslami Bankacılık İÇİNDEKİLER FİNANS, BANKACILIK VE KALKINMA 2023 ANA TEMA SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA: FİNANS VE BANKACILIK ALT TEMALAR Türkiye Ekonomisinde Kalkınma ve Finans Sektörü İlişkisi AB Uyum Sürecinde Finans ve Bankacılık

Detaylı

İhracat azaldı, Merkez Bankası faiz indirdi

İhracat azaldı, Merkez Bankası faiz indirdi AYLIK RAPOR İhracat azaldı, Merkez Bankası faiz indirdi Ocak ayında başlıca pazarlara ihracat geriledi, enflasyonda gerileme beklentisi ile Merkez Bankası politika faizini indirdi. EKONOMİK VE SEKTÖREL

Detaylı

1- Ekonominin Genel durumu

1- Ekonominin Genel durumu GARANTİ EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU 2014 YILI 12 AYLIK FAALİYET RAPORU 1- Ekonominin Genel durumu 2014 yılı TCMB nin Ocak ayında faizleri belirgin şekilde arttırmasıyla

Detaylı

AKP ye Soruyoruz CHP EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI

AKP ye Soruyoruz CHP EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI AKP ye Soruyoruz CHP EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI AKP, Kendinden Önceki 42 Hükümetin, 56 Yılda Kullandığı Paranın 2 Katından Fazla Parayı 10,5 Yılda Kullandı Türkiye de, çok partili

Detaylı

NTERNET ÇA I D NAM KLER

NTERNET ÇA I D NAM KLER Mustafa Emre C VELEK NTERNET ÇA I D NAM KLER www.internetdinamikleri.com STANBUL-2009 Yay n No : 2148 letiflim Dizisi : 55 1. Bas m - stanbul - Haziran 2009 ISBN 978-605 - 377-066 - 4 Copyright Bu kitab

Detaylı

Kıbrıs ın Su Sorunu ve Doğu Akdeniz in Hidrojeopolitiği

Kıbrıs ın Su Sorunu ve Doğu Akdeniz in Hidrojeopolitiği Kıbrıs ın Su Sorunu ve Doğu Akdeniz in Hidrojeopolitiği Dursun Yıldız SPD Başkanı 2 Nisan 2016 Giriş Gelişmenin ve karşı duruşun, doğuya karşı batının, kuzey kıyısına karşı güney kıyısının, Afrika ya karşı

Detaylı

Brexit ten Kim Korkar?

Brexit ten Kim Korkar? EDAM Türkiye ve Avrupa Birliği Bilgi Notu Brexit ten Kim Korkar? Haziran 2016 Sinan Ülgen EDAM Başkanı 2 23 Haziranda İngiliz halkı, İngiltere nin AB de kalıp kalmayacağına dair bir halkoyuna katılacak.

Detaylı

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 Prof. Dr. Yıldırım Beyazıt ÖNAL 6. HAFTA 4. GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE ULUSLAR ARASI FON HAREKETLERİ Gelişmekte olan ülkeler, son 25 yılda ekonomik olarak oldukça

Detaylı

Aylık Dış Ticaret Analizi

Aylık Dış Ticaret Analizi EKİM YÖNETİCİ ÖZETİ Bu çalışmada, Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından her ayın ilk günü açıklanan ihracat rakamları temel alınarak Türkiye nin aylık dış ticaret analizi yapılmaktadır. Aşağıdaki analiz,

Detaylı

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ Hazırlayan: Fethi SAYGIN Mart 2014 Kaynak :DESTATIS (Alman İstatistik Enstitüsü) GENEL DEĞERLENDİRME Ekonomi piyasalarındaki durgunluk ve sorunlara rağmen,

Detaylı

BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu

BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BIST 100 endeksi, Nisan ayı içerisinde %0,2 lik artış göstererek 86.046 seviyesinden kapandı. Aynı dönem içerisinde

Detaylı

ORTA VADELİ MALİ PLAN (2012-2014)

ORTA VADELİ MALİ PLAN (2012-2014) GİRİŞ ORTA VADELİ MALİ PLAN (2012-2014) 2012-2014 dönemi Orta Vadeli Mali Planı, Orta Vadeli Programla uyumlu olmak üzere gelecek üç yıla ilişkin merkezi yönetim bütçesi toplam gelir ve gider tahminleriyle

Detaylı

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $)

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $) 4.2. HİZMETLER 1. Hizmetler sektörünün ekonomideki ağırlığı bir refah kriteri olarak değerlendirilmektedir (1). (2) tarafından bildirildiği üzere, sanayileşmeyle birlikte, ulaştırma hizmetleri ve belirli

Detaylı

BEH - Groupama Emeklilik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu

BEH - Groupama Emeklilik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BEH - Groupama Emeklilik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BİST-100 endeksi, Ekim ayı içerisinde %4,2 artarak ayı 77.620 seviyesinden kapattı. Aynı dönem içerisinde Bankacılık endeksi %4,1

Detaylı

HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER. AB Liderleri Jean-Claude Juncker in AB Komisyonu Başkanı Olması İçin Uzlaştı

HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER. AB Liderleri Jean-Claude Juncker in AB Komisyonu Başkanı Olması İçin Uzlaştı SİYASİ GELİŞMELER HAZİRAN AYINDA ÖNE ÇIKAN GELİŞMELER AB Liderleri 27 Haziran da Jean- Claude Juncker i AB Komisyon Başkan adayı olarak belirledi. Schulz yeniden AP Başkanı oldu. AB Liderleri Jean-Claude

Detaylı

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR

ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş GELİR AMAÇLI ESNEK EMEKLİLİK YATIRIM FONU YILLIK RAPOR Bu rapor ANADOLU HAYAT EMEKLİLİK A.Ş Gelir Amaçlı Esnek Emeklilik Yatırım Fonu nun 31.12.2004-31.12.2005 dönemine ilişkin

Detaylı

GÜNLÜK YATIRIM BÜLTENİ

GÜNLÜK YATIRIM BÜLTENİ Araştırma GÜNLÜK BÜLTEN 19 Aralık 2013 GÜNLÜK YATIRIM BÜLTENİ Piyasalara Bakış 100,000 90,000 80,000 70,000 60,000 50,000 40,000 30,000 20,000 10,000 0 12/12 03/13 06/13 07/13 10/13 12/13 FED in açıklamalarına

Detaylı

MEYVE SULARI. Hazırlayan Nilüfer YILMAZ 2008. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

MEYVE SULARI. Hazırlayan Nilüfer YILMAZ 2008. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi MEYVE SULARI Hazırlayan Nilüfer YILMAZ 2008 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi MEYVE SULARI Tablo 1. Meyve Suyunun Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonları Ürün Adı

Detaylı

stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye

stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye 215 ROMANYA LE BULGAR STAN IN AB YE EKONOM K ENTEGRASYONU Yrd. Doç. Dr. Mesut EREN stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye 1. Girifl Avrupa Birli i nin 5. ve son genifllemesi 2004 y l nda 10 Orta ve Do u

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

21.12.2015. Euro Bölgesi 0,05% Japonya < 0.10% Parite EURUSD GBPUSD USDJPY USDTRY Altın Brent. Yüksek 1,0875 1,4951 123,551 2,9160 1071,19 37,70

21.12.2015. Euro Bölgesi 0,05% Japonya < 0.10% Parite EURUSD GBPUSD USDJPY USDTRY Altın Brent. Yüksek 1,0875 1,4951 123,551 2,9160 1071,19 37,70 Parite EURUSD GBPUSD USDJPY USDTRY Altın Brent Ülke Faiz Ülke Faiz Açılış 1,0827 1,4898 122,555 2,9105 1051,20 36,79 Türkiye 7,50% İngiltere 0,50% Yüksek 1,0875 1,4951 123,551 2,9160 1071,19 37,70 Düşük

Detaylı

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları PA 101 Kamu Yönetimine Giriş (3,0,0,3,5) Kamu yönetimine ilişkin kavramsal altyapı, yönetim alanında geliştirilmiş teori ve uygulamaların analiz edilmesi, yönetim biliminin

Detaylı

Parti Program ve Tüzüklerin Feminist Perspektiften Değerlendirilmesi i

Parti Program ve Tüzüklerin Feminist Perspektiften Değerlendirilmesi i Parti Program ve Tüzüklerin Feminist Perspektiften Değerlendirilmesi i Parti içi disiplin mekanizması (cinsel taciz, aile içi şiddet vs. gibi durumlarda işletilen) AKP CHP MHP BBP HDP Parti içi disiplin

Detaylı

TÜRKİYE SERMAYE PİYASALARINDA MERKEZİ KARŞI TARAF UYGULAMASI 13 MAYIS 2013 İSTANBUL DR. VAHDETTİN ERTAŞ SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ

TÜRKİYE SERMAYE PİYASALARINDA MERKEZİ KARŞI TARAF UYGULAMASI 13 MAYIS 2013 İSTANBUL DR. VAHDETTİN ERTAŞ SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ TÜRKİYE SERMAYE PİYASALARINDA MERKEZİ KARŞI TARAF UYGULAMASI 13 MAYIS 2013 İSTANBUL DR. VAHDETTİN ERTAŞ SERMAYE PİYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın BDDK Başkanım, İktisadi Araştırmalar Vakfı, Borsamız

Detaylı

YERLİ ÜRETİCİLER TARAFINDAN ÇİN HALK CUMHURİYETİ MENŞELİ PVC İTHALATINA YÖNELİK YAPILAN KORUNMA ÖNLEMİ BAŞVURUSUNUN GİZLİ OLMAYAN ÖZETİ

YERLİ ÜRETİCİLER TARAFINDAN ÇİN HALK CUMHURİYETİ MENŞELİ PVC İTHALATINA YÖNELİK YAPILAN KORUNMA ÖNLEMİ BAŞVURUSUNUN GİZLİ OLMAYAN ÖZETİ YERLİ ÜRETİCİLER TARAFINDAN ÇİN HALK CUMHURİYETİ MENŞELİ PVC İTHALATINA YÖNELİK YAPILAN KORUNMA ÖNLEMİ BAŞVURUSUNUN GİZLİ OLMAYAN ÖZETİ 1. GİRİŞ... 1 2. BAŞVURUYA İLİŞKİN GENEL BİLGİLER... 1 2.1. Başvurunun

Detaylı

CARİ AÇIK NEREYE KADAR?

CARİ AÇIK NEREYE KADAR? CARİ AÇIK NEREYE KADAR? Prof. Dr. Doğan CANSIZLAR ANKARA - 14 Aralık 2011 1 Türkiye Ekonomisindeki Bazı Eşitlikler -Ekonomik Büyüme = Artan Dış Açık -Artan Dış Açık = Artan Dış Borçlanma -Artan Dış Borçlanma

Detaylı

Aylık Dış Ticaret Analizi

Aylık Dış Ticaret Analizi YÖNETİCİ ÖZETİ Bu çalışmada, Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafından her ayın ilk günü açıklanan ihracat rakamları temel alınarak Türkiye nin aylık dış ticaret analizi yapılmaktadır. Aşağıdaki analiz,

Detaylı

GÜNLÜK BÜLTEN 23 Mayıs 2014

GÜNLÜK BÜLTEN 23 Mayıs 2014 GÜNLÜK BÜLTEN 23 Mayıs 2014 ÖNEMLİ GELİŞMELER ABD de işsizlik başvuruları ve imalat sektörü PMI beklentilerin üzerinde gelirken, ikinci el konut satışlarında 4 aylık aradan sonra ilk kez artış yaşandı

Detaylı

2008 1. Çeyrek Finansal Sonuçlar. Konsolide Olmayan Veriler

2008 1. Çeyrek Finansal Sonuçlar. Konsolide Olmayan Veriler 2008 1. Çeyrek Finansal Sonuçlar Konsolide Olmayan Veriler Rakamlarla Halkbank 70 y l Kooperatif ve KOB kredilerinde 70 y ll k tecrübe ve genifl müflteri taban Halkbank n rekabette kuvvetli yönleridir.

Detaylı

TÜSİAD Rekabet Çalışma Grubu Toplantısı DEVLET YARDIMLARI. Abdulgani GÜNGÖRDÜ Rekabet Uzmanı 24.10.2008

TÜSİAD Rekabet Çalışma Grubu Toplantısı DEVLET YARDIMLARI. Abdulgani GÜNGÖRDÜ Rekabet Uzmanı 24.10.2008 TÜSİAD Rekabet Çalışma Grubu Toplantısı DEVLET YARDIMLARI Abdulgani GÜNGÖRDÜ Rekabet Uzmanı 24.10.2008 Rekabet Politikası Teşebbüslere uygulanan anti-tröst kurallar Devlet yardımlarının kontrolüne ilişkin

Detaylı

GÜNLÜK BÜLTEN 04 Nisan 2014

GÜNLÜK BÜLTEN 04 Nisan 2014 GÜNLÜK BÜLTEN 04 Nisan 2014 ÖNEMLİ GELİŞMELER Fitch, Türkiye nin kredi notu ve görünümünü korudu Fitch, Türkiye'nin kredi notunu BBB- olarak korurken, kredi notunun Durağan olan görünümü de değiştirmedi.

Detaylı

Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi

Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi On5yirmi5.com Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi Avro bölgesindeki ülkelerde derinleşmekte olan kamu borç krizine rağmen 2011, Türkiye ekonomisinin yüksek büyüme hızı yakaladığı bir yıl oldu. Yayın Tarihi

Detaylı