Tütsü ve Kanser. Tütsü Nedir ve Bileşenleri Nelerdir?

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Tütsü ve Kanser. Tütsü Nedir ve Bileşenleri Nelerdir?"

Transkript

1 Tütsü ve Kanser Tütsü Nedir ve Bileşenleri Nelerdir? Eski inanışlara göre kokusuyla kötülükleri uzaklaştırdığına inanılan tütsü geleneksel bir alışkanlık olarak özellikle batı kültüründe yer almıştır. Tütsünün kullanımı eski yıllara dayanmakta olup, özellikle Hristiyanlıkta, Budizm ve Taoizm de dini öneme sahiptir. Taywan popülasyonunun 23 milyonluk bir kısmı Taizme veya Budizme inanmakta, bu kişilerin de çoğu evlerinde inanışları gereği her gün tütsü yakmaktadır. Bunun dışında tapınaklarda da tütsü yakılmakta, buralarda kişiler dizni ritüellerini gerçekleştirmektedir. Tayvan daki tapınaklarda yıllık tüketilen tütsü miktarının en az ton olduğu tahmin edilmektedir. Evlerdeki tütsü tüketimi eklendiğinde bu miktarın 2 veya 3 katına çıkmakta olduğu ise diğer bir tahmin edilen gerçektir ki bu da oldukça önemli bir maruziyet anlamına gelmektedir. Çok çeşitli formlarda bulunabilen tütsünün en yaygın kullanım ve piyasada bulunma şekli çubuk formudur. Çubuk şeklindeki tütsünün bileşenleri ağırlık bazında değerlendirildiğinde şu şekilde özetlenebilir; %21 bitki ve odun tozu kaynaklı, %35 hoş koku veren materyal, %11 yapışkan toz, %33 bambu çubuğu. 1

2 Tütsü yapımı için bambu çubuğunun bir ucu yapıştırıcı materyalde bekletildikten sonra aromatik, bitkisel ve odun tozları ile kaplanır. Kaplama işlemi iki kez daha gerçekleştirildikten sonra tütsü güneşte kurumaya bırakılır. Geleneksel olarak tütsü yakma işlememi esnasında 2 veya 3 tütsü eş zamanlı yakılır ve bu işlem yaklaşık dakika sürer. Tütsünün yanması esnasında havaya duman çıkar ki bu duman bir takım gaz kısım ve tanecikli kısım olmak üzere organik bileşenler içermektedir. Bu esnada çıkan kimyasallar arasında CO,CO2, NO2, SO2 ve diğer gazlar ile benzene, toluene, xylen gibi uçucu organik bileşenler, aldehitler, dietilfitalat ve polisiklik aromatik hidrokarbonlar yer almaktadır. 2

3 Tütsü ve Sağlık Etkileri Tütsü, odun, sigara ve mumların evde yakılması sonucu oluşan 2.5 mikrogram ve altındaki partiküller önemli bir ev-içi maruziyet kaynağı oluşturmaktadırlar. Mannix ve arkadaşları tarafından yapılarak 1996 yılında yayınlanan çalışmada sigara ile açığa çıkan 10mg/g lık tanecikli materyale kıyasla tütsü yakılması sonucu yaklaşık 45 mg/g lık tanecikli materyalin açığa çıktığı gösterilmiştir. Kapalı bir ortamda tütsü yakılması ile açığa çıkan tanecikli materyaller ile, birtakım uçucu organik bileşenlerin, miski ketonların, xylenlerin,aldehit, dietilfitalat ve polisiklik aromatik hidrokarbonların akciğer için toksik özellik gösterdiği, ayrıca cilt ve gözlerde de allerjik reaksiyona yol açtığı bu güne kadar yapılmış bir takım bilimsel çalışmalarda gösterilmiştir. Tütsünün yakılması sonucu açığa çıkan kimyasal miktarlarının sağlık üzerine olumsuz etkisini doğrudan göstermek rölatif olarak zordur; ancak yine de bu konuda bir takım çalışmalar yapılmıştır. Bu çalışmaların bir kısmının sonucunda da tütsü yakılmasının havayollarında hasara ve buna bağlı olarak da öksürük, kronik solunumsal belirtiler, akut solunum yolu iritasyonu (burun ve boğazda iritasyon gibi) gibi belirti ve bulgulara yol açtığı gösterilmiştir. Ancak yapılan bir takım çalışmalarda da tütsü yakılması ile havayolu hasarı belirti ve bulguları arasında ilişki bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Tütsü ve Kanser Sturton ve ark. tarafından yapılarak 1966 yılında yayınlanan çalışmada Hong Kong da yaşayan ve tütsü yakan erkeklerde nasofaringeal kanserin diğer kanserlere kıyasla daha fazla geliştiği sonucuna ulaşılmıştır. Yaptıkları bu çalışmada nasofaringeal kanser vakalarının %74.5 inin, diğer kanserleri olanların ise %52 sinin tütsü maruziyeti olduğu sonucunu elde 3

4 etmiş, bu nedenle de tütsünün nasofaringeal kanser gelişim etyolojisinde rol oynuyor olabileceğini belirtmişlerdir. Lowegart ve ark. tarafından yapılarak1987 yılında yayınlanan çalışmaya Los Angeles da yaşayan 10 yaş ve altındaki lösemi vakaları ile kontrolleri (123 adet vaka ve kontrolü) alınmıştır. Bu çalışmada anne ve babalara lösemi ile ilişkili olabilecek ev ve iş ortamı maruziyetleri sorulmuş ve ebeveynleri tütsü yakan çocuklarda lösemi riskinin arttığı, tütsü yakma sıklığı arttıkça bu riskin daha da yükseldiği sonucuna ulaşılmıştır. Löfroth ve ark. tarafından yapılarak 1991 yılında yayınlanan çalışmada invitro analiz sonucunda tütsü dumanının mutajenik etkiye yol açtığı gösterilmiş ve bu nedenle de tütsünün insanlarda karsinojenik etki gösterebileceği belirtilmiştir. Preston-Martin ve ark. tarafından yapılarak 1986 yılında yayınlanan çalışmada 209 adet beyin tümörü vakası ve kontrolleri incelemeye alınmış ve tütsü dumanında ve sigarada yer aldığı bilinen N-Nitroso bileşiklerine maruziyetin beyin tümörü gelişim riskini arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak yine bu çalışmanın sonucunda tütsü dumanının neoplastik etkisine dair çelişkili sonuçlar bulunmuş olduğu da belirtilmiştir. Jeppe T. Ve ark. tarafından yapılarak 2008 yılında yayınlanan prospektif kohort çalışması bu konu ile ilgili günümüze kadar yapılmış en geniş çalışma niteliği taşımaktadır. Çalışmaya yılları arasında yaşları arasında kanseri olmayan kişi alınmış (Singapur) ve bu kişilere beslenme alışkanlıkları ve yaşam stillerini analiz eden kapsamlı bir anket uygulanmıştır. Kanser kayıtları kullanılarak bu kişiler 2005 yılına kadar takibe alınmış ve bu süreçte solunum yolu kanseri gelişenler belirlenmiştir. 4

5 Bu çalışmada elde edilen sonuçlar şu şekilde özetlenebilir; o Tütsü kullanımı (uzun süreli ve yoğun) ile üst solunum yolu kanseri(nasofaringeal kanser hariç) gelişimi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur, o Tütsü kullanımı ile akciğer kanser gelişimi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır, o Tütsünün kullanım süresi ve yoğunluğu ile solunum sistemi squamoz kanseri gelişimi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunurken, nonsquamoz kanser gelişimi ile tütsü kullanımı arasında benzer ilişki gösterilmemiştir. Buna göre uzun süreli ve yoğun tütsü kullananlarda solunum yollarında squamoz kanseri gelişimi için rölatif risk değeri 1.8 olarak bulunmuştur(ci%95, ,p:0.004). Lap Ah Tse ve ark. tarafından yapılarak 2011 yılında yayınlanan çalışmada tütsü dumanına maruziyet ile akciğer kanseri gelişimi arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu çalışmada yaş arası akciğer kanseri tanısı olan Çinli erkek hasta ve adet toplumdan randomize seçilen erkek incelemeye alınmıştır. Çalışmada elde edilen sonuçlar şu şekilde özetlenebilir; o Tütsü dumanına yüksek kümülatif dozda veya sık maruziyet ile akciğer kanseri gelişim riski arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur, o Düşük dozda tütsü dumanı maruziyeti ile akciğer kanseri gelişimi rsiki arasında ilişki bulunmamış veya çok zayıf bir ilişki bulunmuştur, o Akciğer kanseri gelişimi ile arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunan grubun sigara içenlerle sınırlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır 5

6 ki bu da tütsü dumanı ile sigara kullanımının kanser gelişiminde sinerjistik rol oynadıkları şeklinde yorumlanmıştır. Tütsü ile Kanser Arasında İlişki Bulunmamış olan Çalışmalar Günümüze kadar yapılmış az sayıda çalışmada tütsü dumanının kanserojen etki gösterebileceğine dair veriler elde edilmiş olsa da bunun aksi yönünde sonuçlar elde etmiş bir takım çalışmalar da bulunmaktadır; Chan Yeung ve ark. tarafından yapılarak 2003 yılında yayınlanan çalışmada akciğer kanseri için en önemli risk faktörünün sigara olduğu sonucuna ulaşılırken, tütsü dumanı maruziyeti ile akciğer kanseri gelişim riski, arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadığı belirtilmiştir. Mc Credie ve ark. tarafından yapılarak 1994 yılında yayınlanan toplum bazlı vaka-kontrol çalışmasında çocukluk çağı malign beyin tümörleri için perinatal ve erken postnatal risk faktörleri değerlendirilmiştir. Bu çalışmada çocukluk çağı beyin tümörlerinin gelişimi ile tütsü dumanı maruziyeti arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Bunin ve ark. tarafından yapılan çalışmada çocuklarda beyin tümörlerinin en sık görülen iki tipi olan astrositik gliom ve primitif nöroektodermal tümör gelişimi ile N-nitroso bileşikleri içeren tütsü, bira gibi birtakım kaynaklara maruziyet arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu çalışmada da tütsü dumanına maruziyet ile çocukluk çağı beyin tümörü gelişim riski arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. 6

7 Ger ve ark. tarafından yapılarak 1993 yılında yayınlanan çalışmada akciğer kanseri gelişimi ile çeşitli risk faktörleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu çalışmada; o Akciğer adenokanseri ile asbest maruziyeti gibi birtakım risk faktörleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunduğu, o Tütsü dumanı maruziyeti ile akciğer kanseri gelişim riskinde artış bulunmadığı, hatta akciğer adenokanseri gelişimi ile tütsü dumanına maruziyet arasında istatistiksel olarak anlamlı bir negatif korelasyon bulunduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Chen ve ark. tarafından yapılarak 1990 yılında yayınlanan çalışmada tütsü dumanı maruziyeti ile akciğer kanseri gelişimi arasında istatistiksel olarak bir ilişki bulunmamıştır. Tang ve ark. tarafından 2005 ve 2008 yıllarında yapılmış olan iki adet hastane bazlı vaka-kontrol çalışması değerlendirmeye alınmış ve şu sonuçlara ulaşılmıştır; o Sigara içen Çinli kadınlarda tütsü dumanına maruziyet ile akciğer kanseri gelişim riski arasında kuvvetli bir ilişki bulunmaktadır, o Sigara içmeyen Çinli kadınlarda ise tütsü dumanına maruziyet ile akciğer kanseri gelişimi arasında bir ilişki gösterilmemiştir. SONUÇ Tütsünün yakılması ile açığa çıkan duman bir takım partiküller, gazlar ve organik bileşikler içermekte ve iç ortam hava kirliliğine yol açmaktadır. Günümüze kadar yapılmış çalışmalarda; Tütsü dumanı maruziyetinin havayolları disfonksiyonuna yol açarak buna bağlı bir takım akut ve kronik solunmsal semptomlara neden olduğu ve 7

8 Kandaki IgE seviyelerinde yükselmeye neden olarak allerjik kontakt dermatite yol açtığı gösterilmiştir. Tütsü dumanına maruziyet ile kanser gelişim riski arasındaki ilişkiyi değerlendiren çalışmalarda ise çok çelişkili sonuçlar elde edilmiş bu nedenle net bir sonuca ulaşılamamıştır. Ayrıca bu konu ile ilgili yeterli sayıda, geniş çaplı ve metodolojik olarak uygun çalışma da bulunmamaktadır. Bu nedenle elde edilen veriler dahilinde tütsü dumanı maruziyetinin kansere yol açtığını söylemek mümkün olmasa da bu konuda daha fazla ve kapsamlı çalışmaların yapılması gerekliliği de göz ardı edilmemelidir. Yeterli veriye ulaşana kadar da tütsü dumanına maruziyeti azaltmak amacıyla işlem esnasında odayı havalandırmak gibi önlemler almak uygun olacaktır. Kokulu Mumlar ve Kanser Kokulu mumların son yıllarda giderek artan tüketimi beraberinde bu mumların yakılmaları esnasında açığa çıkan kimyasallar ve bunların olası sağlık etkilerine dair toplumsal endişe ve merakın artışını getirmiştir. Amerika Çevre Koruma Ajansı(EPA) tarafından 2001 yılında yayınlanan raporda; Kurşun içeren mumların yakılmasına bağlı olarak kapalı ortamlarda EPA tarafından önerilmiş eşik değerlerin üstünde kurşun oluşab,leçeği, 8

9 Kapalı ortamlarda yakılan mumların bu ortamlarda çinko ve kalay miktarında belirgin bir yükselmeye yol açmayacağı ve meydana gelebilecek olası yükselmelerin de sağlık yönünden endişe oluşturmayacak düzeyde olduğu, Günümüze kadar yapılmış çalışmaların sadece birinde mum yakılmasına bağlı iç ortam acrolein, formaldehit ve asetaldehit konsantrasyonlarının EPA tarafından önerilen sınır değerlerin üzerine çıktığının gösterildiği belirtilmiştir. Tüketicilere sunulan çok çeşitli mumlar piyasada yer almaktadır. Bal mumundan yapılmış olanlar olabildiği gibi mineral yağları veya hidrokarbon bazlı jel mumlar da bulunabilmektedir. Yanmayı sağlayan fitillerin etrafına dik durmalarını sağlamak amacıyla bazı mumlarda metal kaplama yapılabilmektedir. Bu açıdan 1974 lü yıllara kadar ABD de en sık kullanılan metal kurşun iken bu tarihten sonra üreticiler tarafından kurşun kullanımı bırakılmaya başlanmıştır. Kullanılan diğer metal çinko olup çinko kullanımı sağlık açısından da daha güvenli görülmektedir. Mumların yakılması ile ortaya çıkan kimyasallara dair yapılan birtakım çalışmalar mevcuttur; Lau ve ark. tarafından yapılarak 1997 yılında yayınlanan çalışmada mumların yakılması ile birtakım organik kimyasalların(asetaldehit, formaldehit, akrolein ve naftalin gibi) açığa çıktığı gösterilmiştir. Sobel ve ark. tarafından yapılarak 2000 yılında yayınlanan çalışmada fitilin dik durması için kurşun kullanılan mumların yanmaları esnasında iç ortam kurşun konsantrasyonunda artış olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 9

10 Nriagu ve ark. tarafından yapılarak 2000 yılında yayınlanan çalışmada çinko ve kurşun içeren mumların yanmaları sonrasındaki ortam metal konsantrasyonları incelenmiş ve şu sonuçlar elde edilmiştir; o Ortam kurşun seviyesinin mikrogram/m3 olduğu (ki bu değerler OSHA tarafından önerilen sınır değerin yani 50 mikrogram/m3 ün altında ancak EPA tarafından dış ortam için önerilen 1.5 mikrogram/m3 ün üstündedir. Burada EPA için iç ortam standardının olmadığı ve OSHA standartlarının ise çalışanlar için belirlenmiş olduğunu belirtmek ve bu limit değerlerin iç ortam için kesin belirleyici olmadığını vurgulamak gerekmektedir.) Van Alphen ve ark. tarafından yapılarak 1999 yılında yayınlanan çalışmada kötü havalandırması olan bir odada yaklaşık üç saat yakılan bir mumun neden olduğu iç ortamdaki ölçülen en yüksek kurşun düzeyinin 42.1 Mikrogram/m3 olduğu gösterilmiştir. Fitilin dik durması ve erimeye dayanıklı olması için kurşun kullanımı bırakıldıktan sonra sağlık için daha az zararlı olduğu gerekçesiyle çinkoya geçilmiştir. Çinko normalde insan vücudu için gerekli bir metal olup ancak çok yüksek dozlarda solunması zararlı etkilere yol açabilmektedir. Yüksek çinko solunumuna bağlı ortaya çıkan akut duruma Metal Dumanı Ateşi denilmektedir. Çinkonun solunumuna bağlı ortaya çıkabilecek uzun dönem sağlık etkileri hakkında ise çok az şey bilinmektedir. Günümüze kadar yapılan çalışmalarda mumların yanması ile açığa çıkan çinkonun sağlık için endişe oluşturmayacak kadar düşük düzeyde olduğu gösterilmiştir. Fitil için kalayın kullanıldığı durumlarda da mumun yakılması ile açığa çıkan kalay düzeyinin çok düşük olduğu bir takım çalışmalarda gösterilmiştir. 10

11 Günümüze kadar yapılmış çalışmalarda iç ortamda ölçülen kimyasalların düzeyleri ve bunların EPA ve OHSA standartlarına göre durumları aşağıdaki tabloda özetlenilmeye çalışılmıştır. 11

12 RfC: EPA tarafından belirlenen Inhalation Reference Concentration değeri PEL: OSHA tarafından belirlenen Permission Exposure Limit Değeri SONUÇ Mumların özellikle de kokulu ve renkli olanların karsinojenik veya olası sağlık etkilerine dair yapılmış yeterli çalışma bulunmayıp mevcut araştırmaların çoğu yaydıkları ve ortamda meydana getirdikleri kimyasal konsantrasyon ve değişiklerine dairdir. Bu çalışmalarda da kurşun içerikli olanlarda sağlığa zararlı bir kurşun inhalasyonunun söz konusu olabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan diğer çalışmaların bir kısmında ortamda akrolein, formaldehit ve asetaldehit seviyelerinin EPA tarafından belirlenen sınır değerlerin üzerine çıktığı sonucuna ulaşılmış olsa da bu değerlerin iç ortam için değil dış ortam için belirlenmiş olduğunu bu noktada unutmamak gerekmektedir. 12

HİDROJEN PEROKSİT, SAÇ BOYALARI ve KANSER

HİDROJEN PEROKSİT, SAÇ BOYALARI ve KANSER HİDROJEN PEROKSİT, SAÇ BOYALARI ve KANSER A)HİDROJEN PEROKSİT Hidrojen peroksit; ısı, kontaminasyon ve sürtünme ile yanıcı özellik gösteren, renksiz ve hafif keskin kokuya sahip olan bir kimyasaldır ve

Detaylı

Nitratlar ve Nitritler. 1.Genel Özellikler

Nitratlar ve Nitritler. 1.Genel Özellikler Nitratlar ve Nitritler 1.Genel Özellikler Nitratlar; suda yüksek çözünme özelliğine sahip inorganik kimyasallardır. Esas kaynakları gübre ve kanalizasyon olmakla birlikte doğal sulardaki nitrojen içeren

Detaylı

(İnt. Dr. Doğukan Danışman)

(İnt. Dr. Doğukan Danışman) (İnt. Dr. Doğukan Danışman) *Amaç: Sigara ve pankreas kanseri arasında doz-yanıt ilişkisini değerlendirmek ve geçici değişkenlerin etkilerini incelemektir. *Yöntem: * 6507 pankreas olgusu ve 12 890 kontrol

Detaylı

Akciğer kanseri dünya genelinde kanser ölümlerinin her iki cinste de başlıca nedenidir.

Akciğer kanseri dünya genelinde kanser ölümlerinin her iki cinste de başlıca nedenidir. Akciğer Kanseri Taramasında Elektronik Burun Giriş Akciğer kanseri dünya genelinde kanser ölümlerinin her iki cinste de başlıca nedenidir. Akciğer kanseri tanı aldıktan sonra en gelişmiş tedavi yöntemleriyle

Detaylı

Alevlenmelerin en yaygın nedeni, trakeobronşiyal enfeksiyonlar ve hava kirliliğidir. Şiddetli alevlenmelerin üçte birinde neden saptanamamaktadır

Alevlenmelerin en yaygın nedeni, trakeobronşiyal enfeksiyonlar ve hava kirliliğidir. Şiddetli alevlenmelerin üçte birinde neden saptanamamaktadır Toraks Derneği, Göğüs Hastalıkları Uzmanları ve solunum hastalıkları alanında çalışan diğer uzmanlık dallarındaki hekimler tarafından 1992 de kurulan bir ulusal uzmanlık derneğidir. Toraks Derneği nin

Detaylı

Elektromanyetik Alanlar ve Kanser. Uz.Dr.Ezgi Hacıkamiloğlu 0 5380574146 ezguner@gmail.com

Elektromanyetik Alanlar ve Kanser. Uz.Dr.Ezgi Hacıkamiloğlu 0 5380574146 ezguner@gmail.com Elektromanyetik Alanlar ve Kanser Uz.Dr.Ezgi Hacıkamiloğlu 0 5380574146 ezguner@gmail.com Türkiye de ve Dünyada Kanser 1 2012 den 2025 e Dünyada Kanser 14 milyon yeni vaka 19,3 milyon 8.2 milyon ölüm 11

Detaylı

Sayın (ebeveyn / bakıcı)

Sayın (ebeveyn / bakıcı) Sigara içmenin insan vücudu üzerine etkileri Sayın (ebeveyn / bakıcı) Aşağıdaki faaliyet, sigara kullanımıyla ilgili konuları çocuğunuzla konuşmanıza yardımcı olmak için kullanılabilir. Bu aynı zamanda

Detaylı

KAUÇUK SEKTÖRÜNDE KARŞILAŞILAN KİMYASAL TEHLİKELER ve ÇALIŞANLARIN BU TEHLİKELERDEN KORUNMASI

KAUÇUK SEKTÖRÜNDE KARŞILAŞILAN KİMYASAL TEHLİKELER ve ÇALIŞANLARIN BU TEHLİKELERDEN KORUNMASI KAUÇUK SEKTÖRÜNDE KARŞILAŞILAN KİMYASAL TEHLİKELER ve ÇALIŞANLARIN BU TEHLİKELERDEN KORUNMASI Özgen TİMUÇİN KILIÇ Kimya Mühendisi İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi Müdürlüğü İÇERİK İSGÜM Kauçuk Endüstrisi

Detaylı

KANSER TANIMA VE KORUNMA

KANSER TANIMA VE KORUNMA KANSER TANIMA VE KORUNMA Uzm. Dr Dilek Leyla MAMÇU Sunum İçeriği Genel Bilgiler Dünyada ve Ülkemizdeki son durum Kanser nasıl oluşuyor Risk faktörleri neler Tedavi seçenekleri Önleme mümkün mü Sorular/

Detaylı

Manisa'da tütün kullanımı, meslek ve seçili hastalıklara göre mesane kanseri riski

Manisa'da tütün kullanımı, meslek ve seçili hastalıklara göre mesane kanseri riski Manisa'da tütün kullanımı, meslek ve seçili hastalıklara göre mesane kanseri riski Koray Ömer Erdurak 1, Pınar Erbay Dündar 2, Beyhan Cengiz Özyurt 2, Eva Negri 3, Carlo La Vecchia 3, Ziya Tay 1 1 Manisa

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü,

İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü, TOZ İşyerlerinde çalışanlarımızın sağlığını olumsuz yönde tehdit eden, üretimi etkileyen ve İşletmeye zarar veren toz, gaz, duman, buhar, sis, gürültü, Termal Konfor gibi unsurlardan biriside Tozdur. Organik

Detaylı

İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ

İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ Geleceğimizi tehdit eden çevre problemlerinin özellikle çocuklara erken yaşlarda verilmesi ve böylece çevre duyarlılığı,

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU. Bölüm 1 : Ürün ve Tedarikçi Kimlik Kartı Ürün Adı: İzober Taşyünü Levha, Şilte ve Prefabrik Boru

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU. Bölüm 1 : Ürün ve Tedarikçi Kimlik Kartı Ürün Adı: İzober Taşyünü Levha, Şilte ve Prefabrik Boru MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU Bölüm 1 : Ürün ve Tedarikçi Kimlik Kartı Ürün Adı: İzober Taşyünü Levha, Şilte ve Prefabrik Boru Üretici Firma: Beşler Tekstil San.Tic. A.Ş O.S.B 20 Cad. No: 54 38070 KAYSERİ

Detaylı

SĠLĠKOZĠS KĠP ASBESTOZĠS

SĠLĠKOZĠS KĠP ASBESTOZĠS SĠLĠKOZĠS KĠP ASBESTOZĠS Prof. Dr. Metin Akgün Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Çiçek TaĢıyıcısı, Diego Riviera Sunum Planı Meslek hastalığı tanısı İlliyet bağı Ġndeks

Detaylı

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri Environment International Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri Hoş Geldiniz 23 Temmuz 2010 Wim van Doorn TEMĠZ HAVA NEDĠR? Temiz hava bileşimi Azot Oksijen Su buharı Diğer kirleticiler Karbon dioksit Organik

Detaylı

Dünyada 3,2 milyon tona, ülkemizde ise 40 bin tona ulaşan pestisit tüketimi bunun en önemli göstergesidir. Pestisit kullanılmaksızın üretim yapılması

Dünyada 3,2 milyon tona, ülkemizde ise 40 bin tona ulaşan pestisit tüketimi bunun en önemli göstergesidir. Pestisit kullanılmaksızın üretim yapılması Pestisit; herhangi bir istenmeyen canlının (zararlı organizma), yayılmasını engelleyen, uzaklaştıran ya da ondan koruyan her türlü bileşik ya da bileşikler karışımıdır. Tarımda pestisitler, zararlı organizmaları

Detaylı

KOCAELİ İLİ YOL TOZLARINDA POLİKLORLU BİFENİL SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ. Demet ARSLANBAŞ* Mihriban CİVAN

KOCAELİ İLİ YOL TOZLARINDA POLİKLORLU BİFENİL SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ. Demet ARSLANBAŞ* Mihriban CİVAN KOCAELİ İLİ YOL TOZLARINDA POLİKLORLU BİFENİL SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ Demet ARSLANBAŞ* Mihriban CİVAN 1 GİRİŞ Kalıcı Organik Kirleticiler (KOK lar), yüksek dirençleri nedeniyle doğaya karıştığında ortamda

Detaylı

Hava Kirliliğinin Sucul Ekosistemlere Etkileri

Hava Kirliliğinin Sucul Ekosistemlere Etkileri Hava Kirliliğinin Sucul Ekosistemlere Etkileri Prof. Dr. Gülen GÜLLÜ Hacettepe Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü E-mail: ggullu@hacettepe.edu.tr Ulusal Su ve Sağlık Kongresi Antalya-26-30 Ekim 2015

Detaylı

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YER SEVİYESİ OZON KİRLİLİĞİ BİLGİ NOTU

T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YER SEVİYESİ OZON KİRLİLİĞİ BİLGİ NOTU T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YER SEVİYESİ OZON KİRLİLİĞİ BİLGİ NOTU Temmuz 2014 OZON NEDİR Ozon (O 3 ) üç tane oksijen atomunun birleşmesi ile oluşmaktadır. Ozon, atmosferde

Detaylı

İçindekiler VII. Ön söz Çeviri editörünün ön sözü Teşekkür XV XIX XXI. I. Kısım Su teminine giriş

İçindekiler VII. Ön söz Çeviri editörünün ön sözü Teşekkür XV XIX XXI. I. Kısım Su teminine giriş Ön söz Çeviri editörünün ön sözü Teşekkür XV XIX XXI I. Kısım Su teminine giriş 1 Su sektörü 3 1.1 Giriş 3 1.2 Su tüketimi 3 1.3 Kabul edilebilir su kalitesi 7 1.4 Su sektörü hizmetleri 10 1.5 Su koruma

Detaylı

ÇOKLU DOĞRUSAL ANALİZ YÖNTEMİYLE UÇUCU ORGANİK BİLEŞİKLERİN ATMOSFERDEKİ KONSANTRASYONLARINA ETKİ EDEN METEOROLOJİK FAKTÖRLERİN İNCELENMESİ

ÇOKLU DOĞRUSAL ANALİZ YÖNTEMİYLE UÇUCU ORGANİK BİLEŞİKLERİN ATMOSFERDEKİ KONSANTRASYONLARINA ETKİ EDEN METEOROLOJİK FAKTÖRLERİN İNCELENMESİ ÇOKLU DOĞRUSAL ANALİZ YÖNTEMİYLE UÇUCU ORGANİK BİLEŞİKLERİN ATMOSFERDEKİ KONSANTRASYONLARINA ETKİ EDEN METEOROLOJİK FAKTÖRLERİN İNCELENMESİ Sema Yurdakul, Mihriban Civan, Gürdal Tuncel Eylül, 2015 1. Giriş

Detaylı

TEHLİKELİ KİMYASAL MADDELERİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER İÇİN GENEL ve ÖZEL ÖNLEME YÖNTEMLERİ

TEHLİKELİ KİMYASAL MADDELERİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER İÇİN GENEL ve ÖZEL ÖNLEME YÖNTEMLERİ TEHLİKELİ KİMYASAL MADDELERİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER İÇİN GENEL ve ÖZEL ÖNLEME YÖNTEMLERİ Dr. Fatma IŞIK COŞKUNSES İSG Uzmanı / İSGÜM Kimyasal maddeler sanayimizin ve günlük yaşantımızın içinde bir çok alanda

Detaylı

ANKARA ŞEHRİNİN HAVA KALİTESİNİN UOB LER AÇISINDAN İNCELENMESİ

ANKARA ŞEHRİNİN HAVA KALİTESİNİN UOB LER AÇISINDAN İNCELENMESİ ANKARA ŞEHRİNİN HAVA KALİTESİNİN UOB LER AÇISINDAN İNCELENMESİ Sanaz Lakestani, Gülen Güllü Hacettepe Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü E mail: ggullu@hacettepe.edu.tr Amaç Bu çalışmada Ankara ilininin

Detaylı

KRONİK OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIĞI (KOAH) TANIMI SINIFLAMASI RİSK FAKTÖRLERİ PATOFİZYOLOJİSİ EPİDEMİYOLOJİSİ

KRONİK OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIĞI (KOAH) TANIMI SINIFLAMASI RİSK FAKTÖRLERİ PATOFİZYOLOJİSİ EPİDEMİYOLOJİSİ KRONİK OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIĞI (KOAH) TANIMI SINIFLAMASI RİSK FAKTÖRLERİ PATOFİZYOLOJİSİ EPİDEMİYOLOJİSİ ÖĞRENİM HEDEFLERİ KOAH tanımını söyleyebilmeli, KOAH risk faktörlerini sayabilmeli, KOAH patofizyolojisinin

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1 nin 5 BÖLÜM 1: Madde/Müstahzar Ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzarın tanıtılması CAS No.: EC No.: 7440-44-0 231-153-3 1.2. Madde/Müstahzarın kullanımı Maddenin/Karışımın kullanımı

Detaylı

İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI

İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI RAPOR BÜLTENİ İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI Tarih :11.09.2015 Kanser Vakaları ve Kanserden Ölüm Oranları Sayı :10 Hazırlayan H. Erkin SÜLEKLİ Katkıda Bulunanlar Saadet TURHAL Nurdan

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

Halil CANTÜRK İbrahim Halil NURDAĞ. Yıldız Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü

Halil CANTÜRK İbrahim Halil NURDAĞ. Yıldız Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü Halil CANTÜRK İbrahim Halil NURDAĞ Yıldız Teknik Üniversitesi Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bölümü Genel olarak kaynak teknolojisinden, bina kurulmasından, cihaz onarımlarına, ağır sanayiden

Detaylı

İş Ortamında İnorganik Toz Ölçüm ve Analiz Yöntemleri. Öğr. Gör. Alpaslan Ertürk Maden Yük. Mühendisi Dokuz Eylül Üniversitesi

İş Ortamında İnorganik Toz Ölçüm ve Analiz Yöntemleri. Öğr. Gör. Alpaslan Ertürk Maden Yük. Mühendisi Dokuz Eylül Üniversitesi İş Ortamında İnorganik Toz Ölçüm ve Analiz Yöntemleri Öğr. Gör. Alpaslan Ertürk Maden Yük. Mühendisi Dokuz Eylül Üniversitesi Tozların Sınıflandırması 1- Fibrojenik Tozlar (solunum sistemine zararlı olanlar)

Detaylı

YALOVA BELEDİYESİ SAĞLIKLI YAŞAMI DESTEKLEME PROGRAMI. Dr. Metin SABUNCU YALOVA BELEDİYESİ SAĞLIK İŞLERİ MÜDÜRÜ

YALOVA BELEDİYESİ SAĞLIKLI YAŞAMI DESTEKLEME PROGRAMI. Dr. Metin SABUNCU YALOVA BELEDİYESİ SAĞLIK İŞLERİ MÜDÜRÜ YALOVA BELEDİYESİ SAĞLIKLI YAŞAMI DESTEKLEME PROGRAMI Dr. Metin SABUNCU YALOVA BELEDİYESİ SAĞLIK İŞLERİ MÜDÜRÜ Dünyada 13.5 milyon koroner kalp hastası var. Yılda 1.5 milyon insan kalp krizi geçiriyor.

Detaylı

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri...

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser Nedir? Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser, günümüzün en önemli sağlık sorunlarından birisi. Sık görülmesi ve öldürücülüğünün yüksek olması nedeniyle de bir halk

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİTİRME PROJESİ

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİTİRME PROJESİ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİTİRME PROJESİ KAPALI ORTAMLARDA SOLUNABİLİR PARTİKÜL MADDE (PM 2.5 ) SEVİYESİNİN BELİRLENMESİ Hazırlayan GÜLFEM POLAT 1309990032

Detaylı

ÇEVRE KORUMA ve KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI

ÇEVRE KORUMA ve KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÇEVRE KORUMA ve KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI 1 Atık nedir? Üreticisi veya fiilen elinde bulunduran gerçek veya tüzel kişi tarafından çevreye atılan veya bırakılan ya da atılması zorunlu olan herhangi bir

Detaylı

Arı sütünün besinsel içeriği aşağıdaki tabloda yer almaktadır

Arı sütünün besinsel içeriği aşağıdaki tabloda yer almaktadır Arı Sütü Arı sütü koyu kıvamda jelatinöz vasıfta olup beyaz-sarı renktedir. Arı sütü için uluslararası üretim standartları bulunmayıp Brezilya, Bulgaristan, Japonya ve İsviçre de uygulanan ulusal standartlar

Detaylı

İŞ HİJYENİ ÖLÇÜMLERİ. Hüsamettin ÇOBAN ÇEDFEM

İŞ HİJYENİ ÖLÇÜMLERİ. Hüsamettin ÇOBAN ÇEDFEM İŞ HİJYENİ ÖLÇÜMLERİ Hüsamettin ÇOBAN ÇEDFEM yasal dayanak 6331 SAYILI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ KANUNU Bölüm:2 Madde:10 Fıkra:4 İşveren, iş sağlığı ve güvenliği yönünden çalışma ortamına ve çalışanların

Detaylı

Sigara içme alışkanlığı hakkında ne kadar bilgilisiniz? Sayın (ebeveyn / bakıcı)

Sigara içme alışkanlığı hakkında ne kadar bilgilisiniz? Sayın (ebeveyn / bakıcı) Sayın (ebeveyn / bakıcı) Aşağıdaki faaliyet, sigara kullanımıyla ilgili konuları çocuğunuzla konuşmanıza yardımcı olmak için kullanılabilir. Bu aynı zamanda çocuğunuzun bilgilenmesinde katkınız olmasını

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC ve Güvenlik Bilgi Formu Hazırlama Usul ve Esaslarına (11 / 03 / 2002 24692) göre hazırlanmıştır. 1. Madde / Müstahzar ve Şirket/ İş Sahibinin Tanımı: Ürünün Ticari İsmi : VP INOX Ürün Kodu

Detaylı

1. ENDÜSTRİYEL KİRLETİCİLER. info@motifair.com

1. ENDÜSTRİYEL KİRLETİCİLER. info@motifair.com 1. ENDÜSTRİYEL KİRLETİCİLER Problem: Endüstride çeşitli çalışma prosesleri kirliliklere sebep olur. Bunlar: Tozlar Dumanlar Yağ buharları Gazlar Sakatlanmalar: İnsan vücudu çeşitli zararlı kirliliklere

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1 nin 5 BÖLÜM 1: Madde/Müstahzar Ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzarın tanıtılması 1.2. Madde/Müstahzarın kullanımı Maddenin/Karışımın kullanımı Su Analizi 1.3. Şirket/İş sahibinin

Detaylı

TOZDAN NASIL KORUNABİLİRİM?

TOZDAN NASIL KORUNABİLİRİM? TOZDAN NASIL KORUNABİLİRİM? TOZ NEDİR? TOZ: Çeşitli organik ve inorganik maddelerden aşınma, parçalanma, öğütme, yanma veya mekanik olarak kırma, parçalama, delme, öğütme işlemleri sırasında ve sonucunda

Detaylı

Over Kanseri Taraması ve İngiliz Grubu Over Kanseri Tarama Çalışması

Over Kanseri Taraması ve İngiliz Grubu Over Kanseri Tarama Çalışması Over Kanseri Taraması ve İngiliz Grubu Over Kanseri Tarama Çalışması Ovarian cancer screening and mortality in the UK Collaborative Trial of Ovarian Cancer Screening (UKCTOCS): a randomised controlled

Detaylı

Çevresel Faktörler Ve Kanser

Çevresel Faktörler Ve Kanser Çevresel Faktörler Ve Kanser Nurşen BAŞARAN Hacettepe Üniversitesi, Toksikoloji Anabilim Dalı, 06100, ANKARA Karsinojenler hücre DNA sını etkileyerek kansere yol açan kimyasal bileşikler, fiziksel (asbest

Detaylı

Soluduğumuz havanın temiz olması sağlığımız için çok önemlidir.

Soluduğumuz havanın temiz olması sağlığımız için çok önemlidir. mız Temiz mi? Ana Tema Önerilen Süre Kazanımlar Öğrenciye Kazandırılacak Beceriler Yöntem ve Teknikler Araç ve Gereçler Soluduğumuz havanın temiz olması sağlığımız için çok önemlidir. 2-3 ders saati nın

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC ve Güvenlik Bilgi Formu Hazırlama Usul ve Esaslarına (11 / 03 / 2002 24692) göre hazırlanmıştır. 1. Madde / Müstahzar ve Şirket/ İş Sahibinin Tanımı: Ürünün Ticari İsmi : VP ALKOL BAZLI

Detaylı

ÇOCUKLARDA SİGARAYA MARUZİYETİN ETKİLERİ. Dr.Fazilet Karakoç Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı

ÇOCUKLARDA SİGARAYA MARUZİYETİN ETKİLERİ. Dr.Fazilet Karakoç Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı ÇOCUKLARDA SİGARAYA MARUZİYETİN ETKİLERİ Dr.Fazilet Karakoç Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı PASİF SİGARAYA MARUZİYET Çocuklar zamanlarının %60-80 kadarını iç ortamlarda Türkiye

Detaylı

ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY)

ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY) TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY) EĞİTİM MODÜLÜ I Kodlama İlkeleri 1 21-23 Haziran 2012 ANKARA UKAY KAPSAMI Ulusal Kaza Yaralanma

Detaylı

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir.

TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. AKTİF KARBON NEDİR? TANIMI Aktif karbon çok gelişmiş bir gözenek yapısına ve çok büyük iç yüzey alanına sahip karbonlaşmış bir malzemedir. Bu nitelikler aktif karbona çok güçlü adsorpsiyon özellikleri

Detaylı

Madde/Müstahzar Adı: ROOM CARE R5 Hazırlama Tarihi: 11.01.2011 Yeni Düzenleme Tarihi: 11.01.2011 Versiyon: 4 Form No: MSDS4768 Sayfa No: 1 / 6

Madde/Müstahzar Adı: ROOM CARE R5 Hazırlama Tarihi: 11.01.2011 Yeni Düzenleme Tarihi: 11.01.2011 Versiyon: 4 Form No: MSDS4768 Sayfa No: 1 / 6 Form No: MSDS4768 Sayfa No: 1 / 6 1 Madde/Müstahzar ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı Madde/Müstahzarın tanıtılması Müstahzarın adı: ROOM CARE R5 Madde/Müstahzarın kullanımı Önerilen kullanım alanı: Profesyonel

Detaylı

ÜRÜN BİLGİSİ. ETACİD, erişkinler, 12 yaş ve üzerindeki adolesanlarda mevsimsel alerjik rinitin profilaksisinde endikedir.

ÜRÜN BİLGİSİ. ETACİD, erişkinler, 12 yaş ve üzerindeki adolesanlarda mevsimsel alerjik rinitin profilaksisinde endikedir. ÜRÜN BİLGİSİ 1. ÜRÜN ADI ETACİD % 0,05 Nazal Sprey 2. BİLEŞİM Etkin madde: Mometazon furoat 50 mikrogram/püskürtme 3. TERAPÖTİK ENDİKASYONLAR ETACİD erişkinler, adolesanlar ve 6-11 yaş arasındaki çocuklarda

Detaylı

Dövme; renk verici pigment ve boyaların cildin dermiş tabakasına kalıcı bir motif elde etmek amacıyla uygulanmasıdır.

Dövme; renk verici pigment ve boyaların cildin dermiş tabakasına kalıcı bir motif elde etmek amacıyla uygulanmasıdır. Dövme ve Kanser Dövme Nedir? Dövme; renk verici pigment ve boyaların cildin dermiş tabakasına kalıcı bir motif elde etmek amacıyla uygulanmasıdır. Dövme uygulamasının özellikle son 20 yılda ve gelişmiş

Detaylı

İSTANBUL ANADOLU YAKASI HAVA KİRLİLİĞİNİN PM10 ve PM2.5 AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. Ufuk MALAK Prof.Dr. Kadir ALP

İSTANBUL ANADOLU YAKASI HAVA KİRLİLİĞİNİN PM10 ve PM2.5 AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. Ufuk MALAK Prof.Dr. Kadir ALP İSTANBUL ANADOLU YAKASI HAVA KİRLİLİĞİNİN PM10 ve PM2.5 AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Ufuk MALAK Prof.Dr. Kadir ALP Hava Kirliliği Hava kirliliğinin, özellikle Partiküler madde PM10 ve PM2.5 in sağlık üzerine

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU 21.02.2011 1 1. ÜRÜN VE TEDARİKÇİ TANIMLAMA MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU Ürün Adı Üretici : ÖZPOR Taşyünü Şilte, Levha : ÖZPOR Yalıtım Amb. İnş. Turz. Yat. San. Tic. A.Ş. 1. Organize San. Böl. Türkmenistan

Detaylı

1.MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI

1.MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI Revizyon No/Tarihi:1/Ocak 2009 Sayfa No:1/5 1.MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI Müstahzar kodu ve adı 100 123 0, BTM POLİBİT Ürün Grubu P 3000 Madde/müstahzarın kullanımı Su geçirimsizlik

Detaylı

PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU

PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU PETROKİMYA KOMPLEKSİ ARITMA ÇAMURLARININ EKSTRAKSİYONU T. GÜNGÖREN 1, H. MADENOĞLU 1, M. SERT 1, İ.H. METECAN 2, S. ERDEM 1, L. BALLİCE 1, M. YÜKSEL 1, M. SAĞLAM 1 1 Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI-3 PROF.DR.SARPER ERDOĞAN

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI-3 PROF.DR.SARPER ERDOĞAN İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI-3 PROF.DR.SARPER ERDOĞAN Meslek Hastalıkları-3 Meslek Hastalıkları Listesi Meslek Hastalıklarının Tıbbi ve Yasal Tanı Koyma Süreci

Detaylı

ANADOLU UOB PASİF ÖRNEKLEYİCİSİNİN TİCARİ PASİF ÖRNEKLEYİCİLERLE PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA ÇALIŞMALARI

ANADOLU UOB PASİF ÖRNEKLEYİCİSİNİN TİCARİ PASİF ÖRNEKLEYİCİLERLE PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA ÇALIŞMALARI 6.ULUSAL HAVA KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ SEMPOZYUMU (HKK2015) 7-9 Ekim 2015, İzmir ANADOLU UOB PASİF ÖRNEKLEYİCİSİNİN TİCARİ PASİF ÖRNEKLEYİCİLERLE PERFORMANS KARŞILAŞTIRMA ÇALIŞMALARI Özlem ÖZDEN ÜZMEZ, Akif

Detaylı

Zehirlenme durumunda UZEM in 114 no lu telefonunu arayın.

Zehirlenme durumunda UZEM in 114 no lu telefonunu arayın. Yeni Düzenleme Tarihi : Kaçıncı Düzenleme Olduğu : Form No : RFM018 Sayfa No : 1 / 6 1.Madde / müstahzar ve Şirketin Tanıtımı : TOMCAT 2 4 MEVSİM BLOK YEM Kullanım Amacı : Rodentisit Üretici Firma : Bell

Detaylı

Meteorolojik koşulların en önemlisi ise Enverziyon (Sıcaklık Terselmesi) durumunun oluşmasıdır.

Meteorolojik koşulların en önemlisi ise Enverziyon (Sıcaklık Terselmesi) durumunun oluşmasıdır. HAVA KİRLİLİĞİ Hava kirliliği deyimiyle, sanayi devriminden bu yana karşılaşmaktayız. Doğa veya insan kaynaklı salımlar sonucu, atmosferde bulunan kirleticilerin belirli seviyeleri aşması ve uygun meteorolojik

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU BETEX ALÇI LEVHA SU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU BETEX ALÇI LEVHA SU Sayfa : 1/5 1. Madde/Müstahzar ve Şirketin Tanımı Ürün Adı: Alçı Levha Su Kullanım Alanları: Nem ve suya karşı dayanım istenilen mutfak, banyo, tuvalet vb. mekânlarda kullanılan su emme oranı azaltılmış

Detaylı

ÜRÜN ADI : SUPREME ALÜMİNYUM KISA GECİKMELİ ELEKTRİKLİ KAPSÜL TANITIM

ÜRÜN ADI : SUPREME ALÜMİNYUM KISA GECİKMELİ ELEKTRİKLİ KAPSÜL TANITIM Sayfa 1/5 ÜRÜN ADI : SUPREME ALÜMİNYUM KISA GECİKMELİ ELEKTRİKLİ KAPSÜL U.N. NO. : 0030 SINIF: 1.1B Patlayıcılar HAZCHEM : E DOĞRU SEVKİYAT ADI : ELEKTRİKLİ GECİKMELİ KAPSÜL İÇİNDEKİLER : TANITIM Temel

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa : 1/6 ÜRÜN İŞARETLERİ ETİKET BİLGİLERİ SEVKİYATTA İŞARETLEME : Özel işareti gerektirecek risk yok. : Özel işareti gerektirecek risk yok. 1. Ürün ve Şirket Bilgileri Ürünün ticari ismi : Kullanım

Detaylı

ELEKTRİK ARK OCAKLI ÇELİKHANE TESİSLERİNİN; HAVA KİRLETİCİLERİ, EMİSYON KONTROL VE AZALTIM TEKNİKLERİ

ELEKTRİK ARK OCAKLI ÇELİKHANE TESİSLERİNİN; HAVA KİRLETİCİLERİ, EMİSYON KONTROL VE AZALTIM TEKNİKLERİ T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI ÇED İZİN VE DENETİM GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ELEKTRİK ARK OCAKLI ÇELİKHANE TESİSLERİNİN; HAVA KİRLETİCİLERİ, EMİSYON KONTROL VE AZALTIM TEKNİKLERİ A.Yavuz Yücekutlu, A.Teoman

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC 91/155/EC ve ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik Yayın Tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR POLISH Ürün Tanımı Paslanmaz

Detaylı

GÜNLÜK OLARAK NEDEN YETERLİ MİKTARDA KALSİYUM ALMALIYIZ?

GÜNLÜK OLARAK NEDEN YETERLİ MİKTARDA KALSİYUM ALMALIYIZ? GÜNLÜK OLARAK NEDEN YETERLİ MİKTARDA KALSİYUM ALMALIYIZ? Kalsiyum bir çok kişinin bildiği gibi kemik ve dişlerin yapı, oluşum ve sürdürülmesinde temel bir gereksinimdir. Kemik erimesini azaltmada yardımcı

Detaylı

Proje Koordinatörü : Prof. Dr. Ayla GÜRDAL

Proje Koordinatörü : Prof. Dr. Ayla GÜRDAL Proje Koordinatörü : Prof. Dr. Ayla GÜRDAL ÖZET Tekirdağ İlinde bulunan iğde bitkisinin farklı kullanım alanlarını bulmak ve bu sayede ekonomiye katkı sağlamak amaçlanmıştır.sanayide İğde bitkisinin meyvesi,çiçeği,çekirdeğinin

Detaylı

Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Pestisit Uygulama Davranışları ve Sağlık Etkilerine İlişkin Bilgi Durumu

Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Pestisit Uygulama Davranışları ve Sağlık Etkilerine İlişkin Bilgi Durumu Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Pestisit Uygulama Davranışları ve Sağlık Etkilerine İlişkin Bilgi Durumu Z. Ş İ M Ş E K, C. D E M İ R, Z. KEKLİK, B. K A R A, M. A K B A B A Toplumların üretim biçimi, erken

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre Düzenleme tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR CARP Ürün Tanımı Kuru Köpük Halı Yıkama Maddesi Ürün Kodu GH-011 Üretici/Tedarikçi Bayer Kimya Temizlik Hijyen ve Kozmetik Ürünleri

Detaylı

Evsel atık yakma tesislerinde oluşan dioksin binde bire indi

Evsel atık yakma tesislerinde oluşan dioksin binde bire indi Seksenli yıllarda evsel atık yakma tesisleri (ÇYT) çevre zehirlenmesinin tek sembolü idi: Vatandaşlar, her şeyi çöpe atan bir topluma ve şehrin hemen kenarında "dioksin savuranlara" muhalefet ediyorlardı.

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU GÜVENLİK BİLGİ FORMU 1. MADDE / MÜSTAHZAR VE ŞİRKET / İŞ SAHİBİNİN TANITIMI Tarih: 11.11.2010 L/C No: 941AA00085 Ürün Adı: METADEX PELLET Aktif maddenin kimyasal adı (IUPAC): r-2,c-4, c-6, c-8-tetramethyl-1,3,5,7-tetroxocane

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Sayfa 1/6 ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU 91/155/ /EEC, 93/112/EC, 2001/58/EC ye göre Düzenlenme tarihi: 26.09.2007 1 Ürün ve firma tanıtımı Ürün adı: NX 402 Hijyenik Genel Temizlik Ürünü Ürünün uygulama alanı:

Detaylı

CEP TELEFONUNUN ZARARLARI VE ALINABİLECEK TEDBİRLER

CEP TELEFONUNUN ZARARLARI VE ALINABİLECEK TEDBİRLER CEP TELEFONUNUN ZARARLARI VE ALINABİLECEK TEDBİRLER Nobel ödül sahibi Onkolog Devra Davis: Cep telefonunun zararları konusunda Küresel bir alarm durumu ilan edilmeli. Bir bilim adamı olarak, 6 yıl öncesine

Detaylı

TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ

TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ ÇERKEZKÖY ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİNDE POLİARAOMATİK HİDROKARBON (PAH) VE AĞIR METAL SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ VE DEĞERLENDİRİLMESİ Faruk DİNÇER, Özgen ERCAN, Özcan CEYLAN

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1/6 ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU Düzenlenme tarihi: 05.10.2009 1 Ürün ve firma tanıtımı Ürün adı: SEWER LINE Biyolojik Atık Su Arıtma Sistemleri İçin Ön Arıtma ve Koku Giderme Ürünün uygulama alanı:

Detaylı

OKULDA KİMYA KAĞIT. Kağıdın ana maddesi doğal bir polimer olan selülozdur.

OKULDA KİMYA KAĞIT. Kağıdın ana maddesi doğal bir polimer olan selülozdur. OKULDA KİMYA KAĞIT Kağıdın ana maddesi doğal bir polimer olan selülozdur. Selüloz bitkilerin gövde ve yapraklarında bol bulunur, bu nedenle kağıt çoğunlukla ağaç gövdelerinden üretilir. Kağıt üretimi:

Detaylı

Tütün Kullanımını ve Zararlarını Nasıl Önleyelim?

Tütün Kullanımını ve Zararlarını Nasıl Önleyelim? Tütün Kullanımını ve Zararlarını Nasıl Önleyelim? Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Nuray Uğur tarafından Prof.

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU 1. ÜRÜN VE TEDARİKÇİ TANIMLAMA Ürün Adı Üretici : İzocam Ekspande Polistren (EPS) : İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş. 41455 Gebze - Kocaeli TÜRKİYE Telefon Numarası : + 90 262

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa No : 1/5 1. MADDE/MÜSTAHZAR ve ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1 Madde / Müstahzarın Tanıtılması Ürün Adı FUGAMATİK 1.2 Madde / Müstahzarın Kullanımı Kullanımı Çimento esaslı flex derz dolgusu 1.3

Detaylı

SOLUNUMSAL HASTALIKLARIN ÖNLENMESİ

SOLUNUMSAL HASTALIKLARIN ÖNLENMESİ SOLUNUMSAL HASTALIKLARIN ÖNLENMESİ Prof. Dr. Nazmi Bilir Hacettepe Tıp Fakültesi, Halk Sağlığı Anabilim Dalı nbilir@hacettepe.edu.tr BİLGİ HEDEFLERİ 1. Tütün bağımlılığının neden olduğu akciğer ve akciğer

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1 nin 5 BÖLÜM 1: Madde/Müstahzar Ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzarın tanıtılması 1.2. Madde/Müstahzarın kullanımı Maddenin/Karışımın kullanımı Su Analizi 1.3. Şirket/İş sahibinin

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1 nin 5 BÖLÜM 1: Madde/Müstahzar Ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzarın tanıtılması 1.2. Madde/Müstahzarın kullanımı Maddenin/Karışımın kullanımı Su Analizi 1.3. Şirket/İş sahibinin

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC ve Güvenlik Bilgi Formu Hazırlama Usul ve Esaslarına (11 / 03 / 2002 24692) göre hazırlanmıştır. 1. Madde / Müstahzar ve Şirket/ İş Sahibinin Tanımı: Ürünün Ticari İsmi : VP SITROMAT Ürün

Detaylı

CALIFORNIA SCENTS ARAÇ VE EV KOKULARI

CALIFORNIA SCENTS ARAÇ VE EV KOKULARI CALIFORNIA SCENTS ARAÇ VE EV KOKULARI CALIFORNIA SCENTS KİMDİR! California Scents 1993 yılında Amerika nın California Eyaletinde kurulmuştur. 20 yılı aşkın süredir sektör öncüsü köklü bir firmadır. California

Detaylı

İnfertil çiftlerde bağlanma ve mizaç özellikleri tedavi başarısını etkiler mi? Stresin aracı rolü

İnfertil çiftlerde bağlanma ve mizaç özellikleri tedavi başarısını etkiler mi? Stresin aracı rolü İnfertil çiftlerde bağlanma ve mizaç özellikleri tedavi başarısını etkiler mi? Stresin aracı rolü Dr. Fatma Fariha Cengiz, Dr. Gülhan Cengiz, Dr. Sermin Kesebir Erenköy RSHEAH, İstanbul 29 Mayıs Hastanesi,

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1/6 ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU Düzenlenme tarihi: 07.04.2010 1 Ürün ve firma tanıtımı Ürün adı: FLOOR PREPP Sert Polimer Cila Ürünün uygulama alanı:genel Temizlik/Bakım/Hijyen Ürünü Tedarikçi Firma

Detaylı

İşletmesinde Toz Problemi TKİ. OAL. TKİ Maden Müh.

İşletmesinde Toz Problemi TKİ. OAL. TKİ Maden Müh. TKİ. OAL. İşletmesinde Toz Problemi TKİ Maden Müh. 1) Giriş Henüz, Türkiye'de kömür ve metal ocaklarında teneffüs edilebilir toz kontrolü yapılmamaktadır. Bu alandaki çalışmaların önemi gün geçtikçe daha

Detaylı

İçerik CAS No EC No Oran Kalsiyum Sulfat Dihidrat 10101-41-4 600-148-1 >70%

İçerik CAS No EC No Oran Kalsiyum Sulfat Dihidrat 10101-41-4 600-148-1 >70% Rev. No: 01 Sayfa: 1/5 1. Madde/Müstahzar ve Şirketin Tanımı Ürün Adı: Rigidur H Kullanım Alanları: İç cephelerde: Konut ve ticari binalarda, yüksek darbe ve yangın dayanımı gereken alanlarda bölme ve

Detaylı

Tehlikeli Atıkların Yönetimi. Betül DOĞRU Şube Müdürü

Tehlikeli Atıkların Yönetimi. Betül DOĞRU Şube Müdürü Tehlikeli Atıkların Yönetimi Betül DOĞRU Şube Müdürü Tehlikeli Atık Nedir Genel tanımı: İnsan sağlığına ve çevreye zarar verebilecek, tutuşabilen ve enfeksiyon yapıcı gibi özelliklerle, tahriş edici, zararlı,

Detaylı

Yıkanabilir tüm yüzeylerin ve nesnelerin günlük temizliğinde kullanılır.

Yıkanabilir tüm yüzeylerin ve nesnelerin günlük temizliğinde kullanılır. BÖLÜM 1: MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1. Madde/Müstahzarın Tanıtılması Ürün Adı Ürün Özelliği Öncesinde dezenfekte edilen tüm yüzeylerin ve zeminlerin, hastaneler ve bakımevleri gibi

Detaylı

Sağlık Etkileri: Alçı levhanın kesilmesi ve zımparalanması sırasında açığa çıkan toz bazı sağlık sorunlarına yol açabilir:

Sağlık Etkileri: Alçı levhanın kesilmesi ve zımparalanması sırasında açığa çıkan toz bazı sağlık sorunlarına yol açabilir: Rev. No :00 Sayfa :1/5 1. Madde/Müstahzar ve Şirketin Tanımı Ürün Ticari Adı: Rigips Suya ve Yangına Dayanıklı Alçı Levha Kullanım Alanları: Belirli bir düzeydeki su ve yangın dayanımı, akustik performans

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Sayfa 1/7 ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Düzenlenme tarihi: 26.09.2007 1 Ürün ve firma tanıtımı Ürün adı: DONA KLOR 90 Ürünün uygulama alanı: Havuz Kimyasalı Üretici/Tedarikçi:UKM Uğur Kimya Makina Bilgi merkezi:

Detaylı