ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI"

Transkript

1 ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI Sunan: Arş. Gör. Hicran Altuğ Anadolu Üniversitesi MMF Çevre Mühendisliği Bölümü MATRA Eskişehir ve İskenderun da Temiz Hava için Elele Projesi İkinci İletişim Platformu Toplantısı 2 Nisan 2008,Eskişehir

2 İçerik Emisyon evanteri tanımı Emisyon envanteri hazırlama metodolojisi Çalışma alanı ile ilgili bilgi Bulgular Emisyon haritaları Sonuç

3 Emisyon Envanteri nedir? Belirli bir coğrafi alanda mevcut kirletici kaynaklardan havaya verilen başlıca hava kirleticilerinin emisyonlarının belirli bir zaman aralığı için kütlesel miktar olarak listelenmesi. Listeleme emisyon miktarı (ton/gün, yıl/ton gibi) ve kirlilik kaynağı (ısınma, trafik vs.) göz önüne alınarak yapılır.

4 Emisyon envanteri kullanım alanları Yerel ve bölgesel yönetimler ancak böyle envanterler yardımıyla hangi tür kaynaklarda hangi kirleticiler için ne miktar kısıntı yapılması gerektiği ve bunun sonucunda hava kalitesinde ne kadar iyileşme sağlanacağını görme şansına sahip olabilirler, genel inanç ve yaygın kanaatlerle karar vermek suretiyle yapabilecekleri pahalı hatalardan kurtulabilirler. Ayrıca, emisyon envanterleri hava kalitesi modelleme çalışmalarında da kullanılmaktadır.

5 Emisyon Hesaplama Metodolojisi E = A x EF Denklemde, E = A = EF = Emisyon hızı (SO 2 miktarı/zaman vb.) Emisyon yaratan aktivite verisi (yakılan litre yakıt/zaman, üretilen kg, çimento/zaman gibi.) Emisyon faktörü (birim aktivite başına ortaya çıkan kirletici miktarını belirten katsayılardır. (kg CO 2 /yakılan litre yakıt, kgco 2 /üretilen kg çimento gibi) Örnek hesaplama: Çimento üretiminden kaynaklanan emisyonlar E = A x EF ton/gün SO 2 = 10 ton/gün çimento üretimi x ton SO 2 /ton çimento üretimi

6 Eskişehir Emisyon Envanteri Çalışması Eskişehir de Yaklaşık 20 yıldır farklı amaç ve kapsamda emisyon envanteri çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Bu çalışmalardan bazıları; Döğeroğlu,T., Kara,S.,"Kil Hammaddelerindeki Florür İçeriğinin Isıl Süreçlerden Kaynaklanan Florür Emisyonlarıyla İlişkileri Açisindan Değerlendirilmesi",s.88-96,Hava Kir. ve Kont. Ulusal Semp.,.,Bild.. Kitabı(eds eds:t. :T.Elbir,A.Bayram),326s.,İzmir, Eyl.1999., Atasoy E, Eskişehir de uçucu organik bileşiklerin (VOC) emisyon potansiyelinin belirlenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Eskişehir (2001). Öztürk P, Eskişehir de konutsal ısıtma sistemleri, enerji kullanımı ve emisyon kaynaklarının mahalleler bazında dağılımlarının haritalandırılması,, Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre e Mühendisliği Anabilim Dalı, Eskişehir (2001). Çınar, H. (2003) Hava Kirliliği Envanterinin ve CBS Destekli Hava Kirliliği Haritalarının Oluşturulması, Yüksek Lisans Tezi, Anadolu A Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Çevre Mühendisliği Anabilim Dalı, Eskişehir. Atasoy E., Döğeroğlu,, T., Kara, S., The estimation of NMVOC emissions from an urban-scale wastewater treatment plant,,water Research,, 38, ,(2004). Ozden,, O., Altug,, H, Dogeroglu,, T. Evaluation of SO2 pollution in Eskisehir (Turkey) by using monitoring and emission inventory studies, 10th International Conference on Environmental Science and Technology, Kos/Yunanistan, Eylül Sunulacak çalışmada; fosil yakıtların yanmasından kaynaklanan kirleticiler esas alınarak, Eskişehir kentsel alanında 2006 senesi için sanayi tesisleri, evsel ısınma ve trafikte tüketilen yıllık yakıt miktarları ve türleri belirlenmiştir. Belirlenen yıllık yakıt tüketim miktarları ile, bu yakıt türleri ve bunların yakıldığı yakma tesisi türlerine ait emisyon faktörlerinin çarpılması ile havaya salınan toplam kirletici emisyon miktarları hesaplanmıştır.

7 Amaç Eskişehir kent merkezinde yanmadan kaynaklanan hava kirletici emisyonların hesaplanması, Yanma kökenli kaynakların (evsel ısınma, ulaşım ve sanayi tesislerinde yakıt yakılması) hava kirliliğine katkı paylarının ve her bir kirletici türünün toplam kirlenmeye katkı payının belirlenmesi ve Kirlilik haritaları yardımıyla kentsel hava kirliliğinin coğrafi dağılımının ortaya konması

8 Calışma alanı Nüfus (2006) ~ 570,000 kişi Area: km 2 (endüstriyel alan EOSB~ 22 km 2 ); Nüfus yoğunluğu ~5,000 kişi.km -2 Mahalle sayısı : 65 (envanterde dikkate alınan) Bina sayısı ~ 180,000 EOSB deki tesis sayısı ~ 270

9 İncelenen kirleticiler PM SO 2 CO VOC ler NO X

10 İncelenen kirletici kaynaklar Evsel ısınma (alan kaynak) Trafik (çizgi ve alan kaynak) Endüstri (nokta ve alan kaynak)

11 Evsel ısınma Eskişehir genelinde halkın yarısından daha fazlası ısınma amacı ile doğalgaz (8250 kcal/m3) kullanmaktadır. Yerel linyit (Kükürt=1,625%, Kül=10%,4500kcal/kg) yüksek kükürt ve toz içeriği nedeniyle daha düşük kaliteli bir yakıttır. İthal Taş kömürü ise (Kükürt=1,325%, Kül=5%, 6500 kcal/kg) linyit ile karşılaştırıldığında daha kaliteli bir yakıttır senesi için yakıt kullanımı Doğal gaz : 194 milyon m 3 (mahalle bazında - resmi veri) Taş kömürü : 110,000 ton (mahalle bazında -hesaplanmış) Linyit : 70,000 ton (mahalle bazında-hesaplanmış) Emisyon faktörleri; * kömür sobaları için: Durmaz ve ark *kazanlı sistemler için: EPA (taş kömürü:1996, linyit: 1998 ve doğal gaz: 1998)

12 Trafikten kaynaklanan hava kirliliği Kent merkezindeki toplam motorlu taşıt sayısı ~ 108,000 - Otomobiller ~ 76,000 (70%) - Kamyonetler ~ 20, 000 (18%) - Kamyonlar ~ 8,000 (7%) - Minibüsler ~ 2,400 (2%) - Otobüsler ~ 2,200 (2%) Emisyon faktörleri; * CORINAIR, 2002 *(gram/km cinsinden) Varsayımlar (hız ve günlük katedile n mesafeler için)

13 Endüstriyel hava kirliliği Eskişehir Organize sanayi bölgesi tamamen doğalgaz kullanmaktadır ve 2006 senesinde toplam milyon m 3 doğalgaz tüketilmiştir. Emisyon faktörleri; * EPA,1998

14 Bulgular Toplam yıllık emisyon (2006) 8000 Emisyon hızı (ton/yıl) CO N0x SO2 PM VOC

15 Bulgular Emisyonların kaynak dağılımı (2006) 100% 80% 60% 40% 20% 0% PM SO2 CO VOC N0x Evsel ısınma Trafik Endüstri

16 Bulgular Emission (ton/yıl) Evsel ısınma emisyonları (2006) Kömür dogal gaz PM SO2 CO VOC N0x

17 Bulgular 100% 80% 60% 40% 20% 0% 0.22 tons/yr 57 tons/yr 233 tons/yr February 2006 August tons/yr 57 tons/yr 0.03 tons/yr evsel ısınma trafik endüstri

18 Bulgular Trafik emisyonları (2006) Emisyon (ton/yıl) PM SOX CO VOC NOX Otomobil Minibus Otobüs Kamyonet Kamyon

19 Bulgular 2006 senesi için araç cisine göre trafik kaynaklı NOx emisyonlarının dağılımı Kamyon 16% Otomobil 10% Minibüs 4% Kamyonet 27% Otobüs 43%

20 N Legend Çalışma alanındaki PM emisyonlarının kaynak bazında dağılımı (tons.year -1.km -2 )

21 Legend 0-15 N Çalışma alanındaki SO 2 emisyonlarının kaynak bazında dağılımı (tons.year -1.km -2 )

22 N Legend Çalışma alanındaki CO emisyonlarının kaynak bazında dağılımı (tons.year -1.km -2 )

23 N Legend Çalışma alanındaki VOC emisyonlarının kaynak bazında dağılımı (tons.year -1.km -2 )

24 N Legend Çalışma alanındaki NOx emisyonlarının kaynak bazında dağılımı (tons.year -1.km -2 )

25 Nüfus yoğunluğu (kişi.km -2 ) Trafik yoğunluğu (günlük seyahat daily.km -2 ) Kömür kullanımı (ton. yıl. km -2 ) Doğal gaz kullanımı (m 3.yıl -1.km -2 )

26 Özet PM, SO2 ve CO emisyonları için en önemli kirletici kaynağın EVSEL ISINMA olduğu görülmektedir. Özellikle evsel ısınma amaçlı olarak linyit ve taş kömürü kullanılması bu kirleticilerin oluşumunda önemlidir. Bu nedenle söz konusu kirleticiler Eskişehir için mevsimsel kirletici özelliği taşımaktadır. TRAFİK ise VOC ve NOx emisyonlarının ortaya çıkmasında önemli paya (sırasıyla %56 ve %51) sahiptir. Özellikle dizel yakıtlı araçlar toplam emisyonlara önemli ölçüde katkıda bulunmaktadır. Örneğin otobüsler kent içindeki toplam NOx kirliliğinin yaklaşık %20 sinden sorumludur. Hesaplana ENDÜSTRİYEL EMİSYONLAR diğer kaynaklar ile karşılaştırıldığında göreceli olarak daha düşük seviyelerdedir. Bunun nedeni ise Organize Sanayi Bölgesindedoğalgaz kullanılmasıdır. Yakıtlar rasında karşılaştırma yapıldığında, doğalgaz kaynaklarının kömür kaynaklı emisyonlara göre daha düşük olduğu yani doğalgaz kullanımının kirliliğe daha az katkıda bulunduğu anlaşılmaktadır. Birim alan başına hesaplanan ve ton/yıl-km2 cinsinden ifade edilen emisyon yoğunlukları ise kent merkezinde daha falza görülmektedir. Bunun nedeni kent içinde nüfus ve trafik yoğunluğunun kenar yerleşimlere göre çok daha fazla olmasıdır.

27 Özet Türkiye deki ve Dünyanın farklı bölgelerindeki benzer nüfus yoğunluğuna sahip diğer kent yerleşimleri ile karşılaştırıldığında ise emisyon hızlarındaki farklılıkların kullanılan yakıt cinslerinden kaynaklanabileceği düşünülmektedir. Kent içinde doğalgaz kullanımının yaygınlaşması ile hava kalitesinin daha iyileşmesi beklenmektedir. Ayrıca ulaşım sisteminde yapılacak düzenlemelerin kent hava kalitesine önemli katkıda bulunacağı düşünülmektedir.

28 Teşekkürler!

EMĠSYON ENVANTERĠ ÇALIġMALARI BELĠRSĠZLĠKLER ve QA/QC

EMĠSYON ENVANTERĠ ÇALIġMALARI BELĠRSĠZLĠKLER ve QA/QC ANADOLU ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK MĠMARLIK FAKÜLTESĠ EMĠSYON ENVANTERĠ ÇALIġMALARI BELĠRSĠZLĠKLER ve QA/QC Tuncay DÖĞEROĞLU tdogeroglu@anadolu.edu.tr 14 Aralık 2010 İçerik Emisyonların tahmini Emisyon envanteri

Detaylı

Emisyon Envanteri ve Modelleme. İsmail ULUSOY Çevre Mühendisi Ennotes Mühendislik

Emisyon Envanteri ve Modelleme. İsmail ULUSOY Çevre Mühendisi Ennotes Mühendislik Emisyon Envanteri ve Modelleme İsmail ULUSOY Çevre Mühendisi Ennotes Mühendislik İçerik Emisyon Envanteri Emisyon Kaynaklarına Göre Bilgiler Emisyon Faktörleri ve Hesaplamalar Modelleme Emisyon Envanteri

Detaylı

ESKİŞEHİR İÇİN HAVA KİRLİLİĞİ ENVANTERİNİN HAZIRLANMASI VE CBS KULLANILARAK KİRLİLİK HARİTALARININ OLUŞTURULMASI

ESKİŞEHİR İÇİN HAVA KİRLİLİĞİ ENVANTERİNİN HAZIRLANMASI VE CBS KULLANILARAK KİRLİLİK HARİTALARININ OLUŞTURULMASI 106 ESKİŞEHİR İÇİN HAVA KİRLİLİĞİ ENVANTERİNİN HAZIRLANMASI VE CBS KULLANILARAK KİRLİLİK HARİTALARININ OLUŞTURULMASI Hicran ÇINAR 1 ( ), Tuncay DÖĞEROĞLU 1 ( **), Ozan D. YAY 1, Metin ALTAN 2, Berna YAZICI

Detaylı

MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYON ENVANTERİNİN HESAPLANMASI: ÇORLU İLÇESİ ÖRNEĞİ

MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYON ENVANTERİNİN HESAPLANMASI: ÇORLU İLÇESİ ÖRNEĞİ MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYON ENVANTERİNİN HESAPLANMASI: ÇORLU İLÇESİ ÖRNEĞİ Dilek ÜNSAL (*), Hatice Kübra ERDOĞAN, Büşra BAHÇACI, Mine BULUT, Gamze SÖYLER, Begüm COKAY, Merve FIÇICI, Lokman

Detaylı

Ek 7.1: Güney Akım Açık Deniz Doğalgaz Boru Hattı ndan Kaynaklanan Atmosferik Emisyonlar Türkiye Bölümü: İnşaat ve İşletim Öncesi Aşamaları

Ek 7.1: Güney Akım Açık Deniz Doğalgaz Boru Hattı ndan Kaynaklanan Atmosferik Emisyonlar Türkiye Bölümü: İnşaat ve İşletim Öncesi Aşamaları Ek 7.1: Güney Akım Açık Deniz Doğalgaz Boru Hattı ndan Kaynaklanan Atmosferik Emisyonlar Türkiye Bölümü: İnşaat ve İşletim Öncesi Aşamaları URS-EIA-REP-203876 Giriş Bu Ek'te, Proje'nin İnşaat ve İşletim

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 3 Sayı: 2 Sh. 21-27 Mayıs 2001 EGE BÖLGESİ HAVA KİRLETİCİ EMİSYON ENVANTERİ

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 3 Sayı: 2 Sh. 21-27 Mayıs 2001 EGE BÖLGESİ HAVA KİRLETİCİ EMİSYON ENVANTERİ ÖZET/ABSTRACT DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 3 Sayı: 2 Sh. 21-27 Mayıs 2001 EGE BÖLGESİ HAVA KİRLETİCİ EMİSYON ENVANTERİ (AIR POLLUTANT EMISSION INVENTORY OF AEGEAN REGION)

Detaylı

İZMİR İLİ ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ (Aliağa Bölgesi) TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi

İZMİR İLİ ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ (Aliağa Bölgesi) TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi İZMİR İLİ ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ (Aliağa Bölgesi) TMMOB Çevre Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Giriş Sanayi devriminin gerçekleşmesi ile birlikte; üretimde enerji talebi artmış, sermaye sınıfı

Detaylı

ISINMA KAYNAKLI Emisyon Envanterinin Hazırlanması. 14 Aralık KAYSERİ HANDAN KAYNAKOĞLU. Çevre Mühendisi

ISINMA KAYNAKLI Emisyon Envanterinin Hazırlanması. 14 Aralık KAYSERİ HANDAN KAYNAKOĞLU. Çevre Mühendisi ISINMA KAYNAKLI Emisyon Envanterinin Hazırlanması HANDAN KAYNAKOĞLU Çevre Mühendisi 14 Aralık 2010 - KAYSERİ Konya BüyükĢehir Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı IKONAĠR PROJESĠ Büyükşehirlerde

Detaylı

ESKİŞEHİR DE HAVA KİRLİLİĞİ

ESKİŞEHİR DE HAVA KİRLİLİĞİ ESKİŞEHİR DE HAVA KİRLİLİĞİ ÇALIŞMA EKİBİ Doç.Dr.. Tuncay Döğeroğlu Yrd.Doç.Dr Doç.Dr.. Ozan Devrim yay Yrd.Doç.Dr Doç.Dr.. Eftade Gaga Araş.Gör. Özlem Özden Araş Gör. Hicran Altuğ Araş.Gör. Akif Arı Y.Lisans

Detaylı

Temiz Hava Planları. Sunan: Arş. Gör. Hicran Altuğ Anadolu Üniversitesi MMF Çevre Mühendisliği Bölümü

Temiz Hava Planları. Sunan: Arş. Gör. Hicran Altuğ Anadolu Üniversitesi MMF Çevre Mühendisliği Bölümü Temiz Hava Planları Sunan: Arş. Gör. Hicran Altuğ Anadolu Üniversitesi MMF Çevre Mühendisliği Bölümü MATRA Eskişehir ve İskenderun da Temiz Hava için Elele Projesi 4. İletişim Platformu Toplantısı 8 Ekim

Detaylı

ÇEV 3616: Hava Kirliliği ve Kontrolu: Giriş, hava kirletici kaynaklar Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM

ÇEV 3616: Hava Kirliliği ve Kontrolu: Giriş, hava kirletici kaynaklar Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR ÇEV 3616: Hava Kirliliği ve Kontrolu: Giriş, hava kirletici kaynaklar Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Hava Kirliliği ve

Detaylı

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences Kabul Edilmiş Araştırma Makalesi (Düzenlenmemiş Sürüm) Accepted Research Article (Uncorrected Version)

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ. Kapsam Parametre Metot adı Standart adı SO 2 Tayini Elektrokimyasal Hücre Metodu TS ISO 7935

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ. Kapsam Parametre Metot adı Standart adı SO 2 Tayini Elektrokimyasal Hücre Metodu TS ISO 7935 Çevresel Etki Değerlendirmesi, İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/5 SO 2 Tayini Elektrokimyasal Hücre TS ISO 7935 CO Tayini Elektrokimyasal Hücre TS ISO 12039 CO 2 Tayini Elektrokimyasal Hücre, Hesaplama

Detaylı

Adapazarı İlçesinde Isınma Kaynaklı Emisyonların Analizi Ve Envanterlenmesi

Adapazarı İlçesinde Isınma Kaynaklı Emisyonların Analizi Ve Envanterlenmesi Adapazarı İlçesinde Isınma Kaynaklı Emisyonların Analizi Ve Envanterlenmesi B.Bülent ODABAŞ Çevre Mühendisi Fen Bilimleri Enstitüsü Çevre Mühendisliği Bölümü Yüksek Lisans Tezi Sunum İçeriği Amaç Hava

Detaylı

GEMİ KAYNAKLI HAVA KİRLİLİĞİNİN OLUŞUMU ETKİLERİ VE AZALTILMASI. Doç. Dr. Cengiz DENİZ

GEMİ KAYNAKLI HAVA KİRLİLİĞİNİN OLUŞUMU ETKİLERİ VE AZALTILMASI. Doç. Dr. Cengiz DENİZ GEMİ KAYNAKLI HAVA KİRLİLİĞİNİN OLUŞUMU ETKİLERİ VE AZALTILMASI Doç. Dr. Cengiz DENİZ Gemi Kaynaklı Emisyonlar NO x SO x CO VOC PM HC CO 2 Emisyon Oluşturan Makineler Ana makineler (Dizel Motorları, Buhar

Detaylı

BURCU AYDINLAR SEÇKĐN VERAL BURCU GÜNGÖRSÜN LAÇĐN HAKTANIR ĐLHAN YALÇIN MURAT UYSAL ÇEVRE MÜHENDĐSLĐĞĐ

BURCU AYDINLAR SEÇKĐN VERAL BURCU GÜNGÖRSÜN LAÇĐN HAKTANIR ĐLHAN YALÇIN MURAT UYSAL ÇEVRE MÜHENDĐSLĐĞĐ BURCU AYDINLAR SEÇKĐN VERAL BURCU GÜNGÖRSÜN LAÇĐN HAKTANIR ĐLHAN YALÇIN MURAT UYSAL ĐÇERĐK 1. Amaç 2. Örnekleme (Cumhuriyet Mahallesi) 3. Cumhuriyet Mahallesi nde Kömür Cinslerine Göre Dağılım. 4. Kömür

Detaylı

Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR. Yanma. Prof.Dr. Abdurrahman BAYRAM

Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR. Yanma. Prof.Dr. Abdurrahman BAYRAM Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR Yanma Prof.Dr. Abdurrahman BAYRAM Telefon: 0232 3017494 Faks: 0232 3017498 E-Mail: abayram@deu.edu.tr ÇEV 3016 Hava

Detaylı

Adapazarı İlçesinde. Analizi Ve Envanterlenmesi

Adapazarı İlçesinde. Analizi Ve Envanterlenmesi Adapazarı İlçesinde Isınma Kaynaklı Emisyonların Analizi Ve Envanterlenmesi B.Bülent ODABAŞ Çevre Mühendisi Fen Bilimleri Enstitüsü Çevre Mühendisliği Bölümü Danışman: Doç.Dr. Dr Şeref SOYLU Sunum İçeriği

Detaylı

HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ

HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Prof.Dr. Tolga ELBİR CEV-3016 Hava Kirliliği ve Kontrolu Mevcut Yasal Düzenlemeler YÖNETMELİK ADI RESMİ GAZETE TARİHİ Hava Kalitesi Değerlendirme ve Yönetimi

Detaylı

KANLIĞI ÇEVRE. Tamamlanması ERHAN SARIOĞLU ANTALYA 05-07/10/2010 ÇEVRE İZNİ / ÇEVRE İZİN VE LİSANSI

KANLIĞI ÇEVRE. Tamamlanması ERHAN SARIOĞLU ANTALYA 05-07/10/2010 ÇEVRE İZNİ / ÇEVRE İZİN VE LİSANSI ÇEVRE YÖNETY NETİMİ GENEL MÜDÜRLM RLÜĞÜ İZİN N VE DENETİM M DAİRES RESİ BAŞKANLI KANLIĞI ÇEVRE İZNİ VE LİSANSI L ŞUBESİ Başvuru Sürecinin S Tamamlanması ERHAN SARIOĞLU Çevre MühendisiM ÇEVRE İZNİ / ÇEVRE

Detaylı

Erzurum İli Karbon Ayakizi Envanter Sonuçları. Zeren Erik GTE Carbon 3 Kasım 2014

Erzurum İli Karbon Ayakizi Envanter Sonuçları. Zeren Erik GTE Carbon 3 Kasım 2014 Erzurum İli Karbon Ayakizi Envanter Sonuçları Zeren Erik GTE Carbon 3 Kasım 2014 GTE Carbon 2008 yılında kuruldu 80 den fazla emisyon azaltım projesi +40 müşteri (enerji, gıda ve tarım) Karbon Finansmanı

Detaylı

HAVA KİRLİLİĞİ KONTROLÜNDE BİLGİ YÖNETİMİ: PERFORMANS GÖSTERGELERİ YAKLAŞIMI

HAVA KİRLİLİĞİ KONTROLÜNDE BİLGİ YÖNETİMİ: PERFORMANS GÖSTERGELERİ YAKLAŞIMI HAVA KİRLİLİĞİ KONTROLÜNDE BİLGİ YÖNETİMİ: PERFORMANS GÖSTERGELERİ YAKLAŞIMI A. Teoman SANALAN, Kerime SARIOĞLU ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü Çevre Envanteri ve Bilgi Yönetimi Dairesi Başkanlığı

Detaylı

2-Emisyon Ölçüm Raporu Formatı

2-Emisyon Ölçüm Raporu Formatı 2-Emisyon Ölçüm Raporu Formatı A) İşletmenin Sınıfı (1- İşletmenin faaliyetinin Çevre Kanununca Alınması Gereken İzin ve Lisanslar Hakkında Yönetmelik Madde 4 kapsamında yeri,) B) Faaliyetinin Anlatımı

Detaylı

KONYA VALĠLĠĞĠ ĠL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ KONYA DA SANAYİ ENVANTERİ ÇALIŞMALARI

KONYA VALĠLĠĞĠ ĠL ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ KONYA DA SANAYİ ENVANTERİ ÇALIŞMALARI KONYA DA SANAYİ ENVANTERİ ÇALIŞMALARI Mümin SEMERCİ Kimya Yüksek Mühendisi Hollanda Hükümeti ile Çevre ve Orman Bakanlığı arasında yürürlüğe konan Büyükşehirlerde Hava Kalitesi Yönetiminin Geliştirilmesi

Detaylı

PROJE AŞAMALARI. Kaynak Envanterinin Oluşturulması. Emisyon Yükü Hesaplamaları

PROJE AŞAMALARI. Kaynak Envanterinin Oluşturulması. Emisyon Yükü Hesaplamaları PROJENİN AMACI Bölgesel Temiz Hava Merkezlerinden olan Ankara merkez olmak üzere; Bartın, Bolu, Çankırı, Düzce, Eskişehir, Karabük, Kastamonu, Kırıkkale, Kırşehir, Kütahya, Yozgat ve Zonguldak illerinde

Detaylı

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri Environment International Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri Hoş Geldiniz 23 Temmuz 2010 Wim van Doorn TEMĠZ HAVA NEDĠR? Temiz hava bileşimi Azot Oksijen Su buharı Diğer kirleticiler Karbon dioksit Organik

Detaylı

ADAPAZARI İLÇESİNDEKİ ENDÜSTRİYEL KAYNAKLI EMİSYONLARIN ENVANTERLENMESİ

ADAPAZARI İLÇESİNDEKİ ENDÜSTRİYEL KAYNAKLI EMİSYONLARIN ENVANTERLENMESİ ADAPAZARI İLÇESİNDEKİ ENDÜSTRİYEL KAYNAKLI EMİSYONLARIN ENVANTERLENMESİ HAZIRLAYAN BĠLAL SONSUZ G0701.12005 A.FURKAN KARGIOĞLU G0701.12015 M.MURAD ORUÇ G0701.12031 MELĠKE KARAFAZLIOĞLU G0701120.34 ERCAN

Detaylı

HAVA YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Emisyon Kontrolünün Geliştirilmesi Projesi 09.03.2012

HAVA YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. Emisyon Kontrolünün Geliştirilmesi Projesi 09.03.2012 HAVA YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI Emisyon Kontrolünün Geliştirilmesi Projesi 09.03.2012 Ulusal Emisyon Tavanlarının Belirlenmesi Ülkemizin, Ø Uzun Menzilli Sınırötesi Hava Kirliliği Sözleşmesi (CLRTAP)

Detaylı

ARKIMEET 2014 KARBON AYAK İZİ RAPORU

ARKIMEET 2014 KARBON AYAK İZİ RAPORU ARKIMEET 2014 KARBON AYAK İZİ RAPORU 1. Giriş Bu doküman Arkitera Mimarlık Merkezi tarafından 19 20 Kasım 2014 günlerinde Istanbul Four Seasons Hotel The Bosphorus ta düzenlenen ARKIMEET 2014 etkinliği

Detaylı

Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 2: Yönetmelik Kapsamına Giren Tesisler. Engin MERT , ANTALYA

Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 2: Yönetmelik Kapsamına Giren Tesisler. Engin MERT , ANTALYA Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 2: Yönetmelik Kapsamına Giren Tesisler Engin MERT 21.02.2017, ANTALYA Sunum İçeriği Yönetmelik Ek-1 Faaliyetleri Tesisin İzleme Sınırları Anma Isıl Güç İzleme Planı Kapsamı

Detaylı

Avrupa ve Amerika da uygulanan emisyon standartlarının incelenmesi Türkiye de uygulanan egzoz gazı emisyon kontrol yönetmeliğinin incelenmesi Emisyon

Avrupa ve Amerika da uygulanan emisyon standartlarının incelenmesi Türkiye de uygulanan egzoz gazı emisyon kontrol yönetmeliğinin incelenmesi Emisyon SAKARYA 2011 Avrupa ve Amerika da uygulanan emisyon standartlarının incelenmesi Türkiye de uygulanan egzoz gazı emisyon kontrol yönetmeliğinin incelenmesi Emisyon kontrolünde kullanılan sürüş çevrimlerinin

Detaylı

NEC Direktifi Emisyon Envanteri, Tasarıların ve Olası Tavan Değerlerinin Tamamlanmasına ilişkin Planlar

NEC Direktifi Emisyon Envanteri, Tasarıların ve Olası Tavan Değerlerinin Tamamlanmasına ilişkin Planlar TD Projesi: Emisyon Denetiminin İyileştirilmesi NEC Direktifi Emisyon Envanteri, Tasarıların ve Olası Tavan Değerlerinin Tamamlanmasına ilişkin Planlar Dr Russell C Frost Proje Ekip Lideri Content Aşağıdakilerin

Detaylı

Doğalgaz Kullanımı ve Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi

Doğalgaz Kullanımı ve Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi Doğalgaz Kullanımı ve Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi Aslı İşler, Enerji Ekonomisi Derneği Filiz Karaosmanoğlu, İstanbul Teknik Üniversitesi 29 Mayıs 2013 İÇERİK Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi Doğalgaz ve

Detaylı

Ulaşımdan Kaynaklanan Emisyonlar

Ulaşımdan Kaynaklanan Emisyonlar TA Project: Improving Emissions Control Ulaşımdan Kaynaklanan Emisyonlar Alper Ünal Istanbul Teknik Üniversitesi 1. Yaklaşım İçerik Eldeki emisyon hesapları (Ulaştırma Bakanlığı, TUIK) Araç filosunun belirlenmesi

Detaylı

İZMİR DE HAVA KİRLİLİĞİ. Prof. Dr. Abdurrahman BAYRAM abayram@deu.edu.tr

İZMİR DE HAVA KİRLİLİĞİ. Prof. Dr. Abdurrahman BAYRAM abayram@deu.edu.tr 237 İZMİR DE HAVA KİRLİLİĞİ Prof. Dr. Abdurrahman BAYRAM abayram@deu.edu.tr GİRİŞ Sanayi devrimiyle başlayan ve fosil yakıt tüketiminin artışına paralel olarak artan hava kirliliği problemleri günümüzde

Detaylı

Emisyon Envanteri Altyapısı ve İşlevselliği

Emisyon Envanteri Altyapısı ve İşlevselliği Emisyon Kontrolünün İyileştirilmesi için Teknik Destek Emisyon Envanteri Altyapısı ve İşlevselliği Dr. Chris Dore Bu proje AB ve Türkiye Cumhuriyeti tarafından ortak finanse edilmektedir. İçerik 1. Envanter

Detaylı

ALTERNATİF ENERJİ KAYNAKLARI

ALTERNATİF ENERJİ KAYNAKLARI ALTERNATİF ENERJİ KAYNAKLARI KONULAR 1-Güneş Enerjisi i 2-Rüzgar Enerjisi 4-Jeotermal Enerji 3-Hidrolik Enerji 4-Biyokütle Enerjisi 5-Biyogaz Enerjisi 6-Biyodizel Enerjisi 7-Deniz Kökenli Enerji 8-Hidrojen

Detaylı

BURSA İLİ 2016 YILI HAVA KALİTESİ. Dr. Efsun DİNDAR Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü

BURSA İLİ 2016 YILI HAVA KALİTESİ. Dr. Efsun DİNDAR Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü BURSA İLİ 2016 YILI HAVA KALİTESİ Dr. Efsun DİNDAR Uludağ Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü HAVA KİRLİLİĞİ NEDİR? ISINMA ULAŞIM SANAYİ DOĞAL SEBEPLER Hava kirleticileri Kirletici

Detaylı

TC ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ece TOK Hava Yönetimi Daire Başkanlığı Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrol Şube Müdürü Büyük Yakma Tesisleri Taslak Yönetmeliği 24 Şubat

Detaylı

Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org

Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org Araştırma Makalesi Ulusal Hava Kirleticileri Emisyon Envanteri İrde ÇETİNTÜRK GÜRTEPE, Canan Esin KÖKSAL Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Ankara Sunuluş

Detaylı

KARAYOLU ULAŞIMINDAN KAYNAKLANAN SERA GAZI EMİSYONLARI : TÜRKİYE DEKİ DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ

KARAYOLU ULAŞIMINDAN KAYNAKLANAN SERA GAZI EMİSYONLARI : TÜRKİYE DEKİ DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ KARAYOLU ULAŞIMINDAN KAYNAKLANAN SERA GAZI EMİSYONLARI : TÜRKİYE DEKİ DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ Cem SORUŞBAY, Metin ERGENEMAN, M. Aydın PEKİN, Akın KUTLAR ve Hikmet ARSLAN İTÜ Makina Fakültesi, Otomotiv

Detaylı

DÜZCE DE HAVA KİRLİLİĞİ

DÜZCE DE HAVA KİRLİLİĞİ DÜZCE DE HAVA KİRLİLİĞİ Hasan GÜVEN Çevre Yüksek Mühendisi Çevre ve Şehircilik İl Müdürü DÜZCE ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK İL MÜDÜRLÜĞÜ Hava: Dünya atmosferini meydana getiren gaz karışımı. Ancak, atmosferin halk

Detaylı

TÜİK ENERJİ SEKTÖRÜ. Dr. Ali CAN. T.C.BAŞBAKANLIK Türkiye İstatistik Kurumu

TÜİK ENERJİ SEKTÖRÜ. Dr. Ali CAN. T.C.BAŞBAKANLIK Türkiye İstatistik Kurumu ENERJİ SEKTÖRÜ Dr. Ali CAN 10.03.2010 24 3.ENERJİ - 3.1. Yakıt Yanması IPCC ye göre, enerji sektöründen kaynaklanan emisyon büyük ölçüde yakıt yanmasını içermektedir. Hemen hemen bütün ülkelerde görülebildiği

Detaylı

GAZİANTEP İLİ HAVA KİRLİLİĞİ DEĞERLENDİRME RAPORU

GAZİANTEP İLİ HAVA KİRLİLİĞİ DEĞERLENDİRME RAPORU GAZİANTEP İLİ HAVA KİRLİLİĞİ DEĞERLENDİRME RAPORU Hava kirliliği, atmosfere bırakılan toz, gaz, duman, koku, su buharı gibi kirleticilerin havanın doğal bileşimini bozarak canlılara zarar verecek yapıya

Detaylı

Türkiye nin Elektrik Üretimi ve Tüketimi

Türkiye nin Elektrik Üretimi ve Tüketimi Türkiye nin Elektrik Üretimi ve Tüketimi -Çimento Sanayinde Enerji Geri Kazanımı Prof. Dr. İsmail Hakkı TAVMAN Dokuz Eylül Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Enerji Kaynakları Kullanışlarına Göre

Detaylı

Türkiye nin Endüstriyel Emisyonlar Direktifine Uyumu: Enerji Sektörü Üzerindeki Muhtemel Maliyetler

Türkiye nin Endüstriyel Emisyonlar Direktifine Uyumu: Enerji Sektörü Üzerindeki Muhtemel Maliyetler tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye nin Endüstriyel Emisyonlar Direktifine Uyumu: Enerji Sektörü Üzerindeki Muhtemel Maliyetler Ankara, 24 Mart 2015 Çerçeve Temel endişe: İklim değişikliği

Detaylı

GİRİŞ VE EÇİ PROJESİ TANITIM (EÇİ AB MEVZUATI VE ÜLKEMİZDEKİ DURUM) Yrd. Doç. Dr. AHMET AYGÜN /09 /2016 ANKARA

GİRİŞ VE EÇİ PROJESİ TANITIM (EÇİ AB MEVZUATI VE ÜLKEMİZDEKİ DURUM) Yrd. Doç. Dr. AHMET AYGÜN /09 /2016 ANKARA GİRİŞ VE EÇİ PROJESİ TANITIM (EÇİ AB MEVZUATI VE ÜLKEMİZDEKİ DURUM) Yrd. Doç. Dr. AHMET AYGÜN 28-29 /09 /2016 ANKARA Projenin Yürütücü Kuruluşu : T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel

Detaylı

KONU MOTORLARIN ÇEVREYE OLUMSUZ ETKĠLERĠ VE BU ETKĠLERĠN AZALTILMASI

KONU MOTORLARIN ÇEVREYE OLUMSUZ ETKĠLERĠ VE BU ETKĠLERĠN AZALTILMASI KONU MOTORLARIN ÇEVREYE OLUMSUZ ETKĠLERĠ VE BU ETKĠLERĠN AZALTILMASI HAVA Etrafımızı saran gaz karışımıdır ( Atmosfer). Kuru Temiz hava içerisinde yaklaģık olarak ; - %78 Azot - %21 Oksijen - %0,03 Karbondioksit

Detaylı

BATI KARADENİZ BÖLGESİNDE MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYONLAR VE DEĞERLENDİRİLMESİ

BATI KARADENİZ BÖLGESİNDE MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYONLAR VE DEĞERLENDİRİLMESİ Hava Kirliliği ve Kontrolü Ulusal Sempozyumu 2008, 22 25 Ekim 2008, HATAY BATI KARADENİZ BÖLGESİNDE MOTORLU TAŞITLARDAN KAYNAKLANAN EMİSYONLAR VE DEĞERLENDİRİLMESİ Özgür ZEYDAN 1(*), Yılmaz YILDIRIM 2

Detaylı

ÇEV 3016: Hava Kirliliği ve Kontrolu: Giriş, hava kirletici kaynaklar Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM

ÇEV 3016: Hava Kirliliği ve Kontrolu: Giriş, hava kirletici kaynaklar Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR ÇEV 3016: Hava Kirliliği ve Kontrolu: Giriş, hava kirletici kaynaklar Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Hava Kirliliği ve

Detaylı

İSKENDERUN KÖRFEZİ BÖLGESİNDEKİ EMİSYON ENVANTERİNİN İNCELENMESİ

İSKENDERUN KÖRFEZİ BÖLGESİNDEKİ EMİSYON ENVANTERİNİN İNCELENMESİ 84 İSKENDERUN KÖRFEZİ BÖLGESİNDEKİ EMİSYON ENVANTERİNİN İNCELENMESİ M. Tahir CHAUDHARY, Aysel ATIMTAY (*) Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, 06531 Ankara ÖZET Ülkemizde İskenderun

Detaylı

SANAYĠ KAYNAKLI HAVA KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ

SANAYĠ KAYNAKLI HAVA KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ SANAYĠ KAYNAKLI HAVA KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ İsken Sugözü Termik Santrali Adana Türkiye de 200 binin üzerinde iģletme, 70 bin dolayında üretim/sanayi iģletmesi bulunmaktadır. Bunlar arasında; Enerji tesisleri

Detaylı

KOCAELİ İLİ NDE SANAYİ KAYNAKLI BİRİNCİL KİRLETİCİLERİN EMİSYON ENVANTERİ

KOCAELİ İLİ NDE SANAYİ KAYNAKLI BİRİNCİL KİRLETİCİLERİN EMİSYON ENVANTERİ KOCAELİ İLİ NDE SANAYİ KAYNAKLI BİRİNCİL KİRLETİCİLERİN EMİSYON ENVANTERİ Şenay ÇETİN*, Aykan KARADEMİR, Beyhan PEKEY, Savaş AYBERK Kocaeli Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü, 41040 Kocaeli senayc@kou.edu.tr,

Detaylı

Avrupa da)var)olan)kömürlü)termik)santrallerin)etkileri))

Avrupa da)var)olan)kömürlü)termik)santrallerin)etkileri)) ! KurulmasıönerilenGerzeEnerjiSantrali nin etkilerive Avrupa davarolankömürlütermiksantrallerinetkileri Gerze dekömürlütermiksantralkurulmasıplanlananalan! Gerze Enerji Santraliʼnin sağlık üzerine etkileri,

Detaylı

Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 3: İzleme Planları Hakkında Temel Kavramlar. İklim ŞAHİN , ANTALYA

Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 3: İzleme Planları Hakkında Temel Kavramlar. İklim ŞAHİN , ANTALYA Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 3: İzleme Planları Hakkında Temel Kavramlar İklim ŞAHİN 21.02.2017, ANTALYA Sunum İçeriği İzleme Sınırları Faaliyet Emisyon Kaynağı Toplam Tahmini Emisyon Tesis Kategorisi İzleme

Detaylı

ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ

ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ Çevre Mühendisliği Bölümü Hava Kirliliği Laboratuvarı İZMİR BÖLGESİ ENERJİ FORUMU 31 Ekim 1 Kasım 2014 İzmir Mimarlık Merkezi 1 Aliağa ve

Detaylı

KENTLERDE HAVA KALİTESİNİN GELİŞTİRİLMESİ PROJESİ KENTAİR & ERZURUM TEMİZ HAVA EYLEM PLANI. İ. Yusuf GÖDEKMERDAN 2014

KENTLERDE HAVA KALİTESİNİN GELİŞTİRİLMESİ PROJESİ KENTAİR & ERZURUM TEMİZ HAVA EYLEM PLANI. İ. Yusuf GÖDEKMERDAN 2014 KENTLERDE HAVA KALİTESİNİN GELİŞTİRİLMESİ PROJESİ KENTAİR & ERZURUM TEMİZ HAVA EYLEM PLANI İ. Yusuf GÖDEKMERDAN 2014 KENTAİR Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından Hollanda Hükümeti ile çevre alanında

Detaylı

KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ

KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ KATI ATIKLARDAN ENERJİ ELDE EDİLMESİ Atıktan enerji elde edilmesi, atıkların fazla oksijen varlığında yüksek sıcaklıkta yakılması prosesidir. Yanma ürünleri, ısı enerjisi, inert gaz ve kül şeklinde sayılabilir.

Detaylı

Temiz Hava Planı: Daha Temiz bir Hava için Önlemler. Wim van Doorn

Temiz Hava Planı: Daha Temiz bir Hava için Önlemler. Wim van Doorn Temiz Hava Planı: Daha Temiz bir Hava için Önlemler Wim van Doorn Ocak, 2010 Neden Hava Kalitesi Yönetim Planı? Hava kirliliği problemini hiç kimse tek başına çözemez!! Mevcut problemlerin çözümü Yeni

Detaylı

LIFE THIRD COUNTRIES (LIFE TCY)

LIFE THIRD COUNTRIES (LIFE TCY) LIFE THIRD COUNTRIES (LIFE TCY) LIFE06 TCY/TR/000283 İSTANBUL DA KENTSEL HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ İÇİN CBS TABANLI KARAR DESTEK SİSTEMİNİN GELİŞTİRİLMESİ TEKNİK OLMAYAN RAPOR NİSAN 2009 İSTANBUL İSTANBUL

Detaylı

Hava Kirleticileri. Hava Kirleticileri. Özgür ZEYDAN (PhD.)

Hava Kirleticileri. Hava Kirleticileri. Özgür ZEYDAN (PhD.) Hava Kirleticileri Özgür ZEYDAN (PhD.) http://cevre.beun.edu.tr/zeydan/ Hava Kirleticileri Gazlar Karbon monoksit Azot oksitler Kükürt oksitler Hidrojen sülfür Uçucu organik bileşikler Aerosoller Toplam

Detaylı

Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 3: İzleme Planları Hakkında Temel Kavramlar. Esra KOÇ , ANTALYA

Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 3: İzleme Planları Hakkında Temel Kavramlar. Esra KOÇ , ANTALYA Eğitimcilerin Eğitimi Bölüm 3: İzleme Planları Hakkında Temel Kavramlar Esra KOÇ 21.02.2017, ANTALYA Sunum İçeriği Hesap Temelli Yöntemde Kademeler Ölçüm Temelli Yöntemde Kademeler Toplam Tahmini Emisyon

Detaylı

ULUSAL EMİSYON ENVANTERİ RAPORLAMA GELİŞMELERİ

ULUSAL EMİSYON ENVANTERİ RAPORLAMA GELİŞMELERİ ULUSAL EMİSYON ENVANTERİ RAPORLAMA GELİŞMELERİ Ağca Gül YILMAZ 1(), C. Esin KÖKSAL 1, İrde Çetintürk GÜRTEPE 1 1 Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü, Ankara ÖZET Avrupa Birliği

Detaylı

EMİSYON ENVANTERİ NASIL HAZIRLANIR

EMİSYON ENVANTERİ NASIL HAZIRLANIR EMİSYON ENVANTERİ NASIL HAZIRLANIR Dr. Ali CAN 17.07.2009 1 EMISYON ENVANTERI Bir ülkenin emisyon envanteri 2 bileşenden oluşmaktadır. 17.07.2009 2 EMISYON ENVANTERI Ulusal Emisyon Envanter Raporu Metodolojiler

Detaylı

Temiz hava için el ele

Temiz hava için el ele Eskişehir ve İskenderun da Temiz hava için el ele Yard. Doç. Dr. Haluk Birsen Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi Basın ve Yayın Bölümü Bu anket Eskişehir halkının hava kirliliği konusundaki

Detaylı

Mustafa İLBAŞ 1, İlhan ASİLTÜRK 2, Nafiz KAHRAMAN 1

Mustafa İLBAŞ 1, İlhan ASİLTÜRK 2, Nafiz KAHRAMAN 1 Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 17 (1-2), 43-48, 21 KÖMÜR SOBALARINDA ISIL VERİM VE EMİSYON DAVRANIŞININ DENEYSEL OLARAK İNCELENMESİ Mustafa İLBAŞ 1, İlhan ASİLTÜRK 2, Nafiz KAHRAMAN

Detaylı

ÇEVRECİ EKONOMİK GÜVENLİ

ÇEVRECİ EKONOMİK GÜVENLİ ÇEVRECİ EKONOMİK GÜVENLİ İçindekiler 1. Dünya daki ve Türkiye deki CNG Otobüs Pazarı 2. Neden CNG Yakıt Tercih Edilmeli? 3. Doğalgaz (CNG) ile Dizel Yakıt Karşılaştırması 4. CNG Yakıtlı Otobüslerin SWOT

Detaylı

Hülya Semercioğlu*, Ayda Bal, Eyüp Fatih Ay, ġeref Soylu*

Hülya Semercioğlu*, Ayda Bal, Eyüp Fatih Ay, ġeref Soylu* Hülya Semercioğlu*, Ayda Bal, Eyüp Fatih Ay, ġeref Soylu* * Sakarya Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Müh. Böl. *hsemercioglu@sakarya.edu.tr *ssoylu@sakarya.edu.tr OTEKON 5. Otomotiv Teknolojileri

Detaylı

KONYA HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRMESİ, KİRLETİCİ DAĞILIMLARI VE NÜFUS MARUZİYET İLİŞKİSİ

KONYA HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRMESİ, KİRLETİCİ DAĞILIMLARI VE NÜFUS MARUZİYET İLİŞKİSİ KONYA HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRMESİ, KİRLETİCİ DAĞILIMLARI VE NÜFUS MARUZİYET İLİŞKİSİ EKİM-2015 Seferihisar-İZMİR Hasan Basri GÜNEŞ Konya Büyükşehir Belediyesi Çevre Kontrol Şube Müdürü GİRİŞ «Büyükşehirlerde

Detaylı

SERA GAZI EMİSYONU HAKAN KARAGÖZ

SERA GAZI EMİSYONU HAKAN KARAGÖZ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE SERAGAZI EMİSYONU İklim değişikliği, nedeni olursa olsun iklim koşullarındaki büyük ölçekli (küresel) ve önemli yerel etkileri bulunan, uzun süreli ve yavaş gelişen değişiklikler olarak

Detaylı

Hava Kirliliği Kontrolu Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM

Hava Kirliliği Kontrolu Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR Hava Kirliliği Kontrolu Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Hava Kirliliği Kontrolu Kontrol mekanizması Hava kirliliği kontrol

Detaylı

Prof. Dr. Ali DURMAZ Gazi Üniversitesi Enerji-Çevre Sistemleri ve Endüstriyel Rehabilitasyon (GEÇER) Araştırma Merkezi Direktörü

Prof. Dr. Ali DURMAZ Gazi Üniversitesi Enerji-Çevre Sistemleri ve Endüstriyel Rehabilitasyon (GEÇER) Araştırma Merkezi Direktörü MEVCUT DURUM NELER YAPMALI? Prof. Dr. Ali DURMAZ Gazi Üniversitesi Enerji-Çevre Sistemleri ve Endüstriyel Rehabilitasyon (GEÇER) Araştırma Merkezi Direktörü 29.Enerji Verimliliği Haftası Paneli İstanbul

Detaylı

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Bu çalışma da 2000-2010 yıllarındaki yıllık, aylık, saatlik veriler kullanılarak kirleticilerin mevsimsel değişimi incelenmiş, sıcaklık, rüzgar hızı, nisbi

Detaylı

2008/50/ECsayılı Hava Kalitesi Direktifi ve 2004/107/EC sayılı 4. Kardeş Direktifine göre Hava Kalitesi Ölçümleri için istasyon yer seçimi

2008/50/ECsayılı Hava Kalitesi Direktifi ve 2004/107/EC sayılı 4. Kardeş Direktifine göre Hava Kalitesi Ölçümleri için istasyon yer seçimi 2008/50/ECsayılı Hava Kalitesi Direktifi ve 2004/107/EC sayılı 4. Kardeş Direktifine göre Hava Kalitesi Ölçümleri için istasyon yer seçimi Bu kılavuz, hava kalitesi izleme istasyon yerlerinin seçimi ve

Detaylı

EMİSYON ÖN İZNİ VE EMİSYON İZNİ ALMAYA ESAS TEŞKİL EDECEK DÖKÜMANLARLA İLGİLİ YÖNERGE. BİRİNCİ BÖLÜM Genel İlkeler

EMİSYON ÖN İZNİ VE EMİSYON İZNİ ALMAYA ESAS TEŞKİL EDECEK DÖKÜMANLARLA İLGİLİ YÖNERGE. BİRİNCİ BÖLÜM Genel İlkeler EMİSYON ÖN İZNİ VE EMİSYON İZNİ ALMAYA ESAS TEŞKİL EDECEK DÖKÜMANLARLA İLGİLİ YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM Genel İlkeler Madde 1- Bu yönergenin amacı, 07.10.2004 tarih ve 25606 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan

Detaylı

1) Biyokütleye Uygulanan Fiziksel Prosesler

1) Biyokütleye Uygulanan Fiziksel Prosesler 1) Biyokütleye Uygulanan Fiziksel Prosesler 1. Su giderme 2. Kurutma 3. Boyut küçültme 4. Yoğunlaştırma 5. Ayırma Su giderme işleminde nem, sıvı fazda gideriliyor. Kurutma işleminde nem, buhar fazda gideriliyor.

Detaylı

SAMSUN HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRME RAPORU (KENTAIR PROJESİ) SAMSUN-2013

SAMSUN HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRME RAPORU (KENTAIR PROJESİ) SAMSUN-2013 SAMSUN HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRME RAPORU (KENTAIR PROJESİ) SAMSUN-2013 Bu rapor, Samsun Büyükşehir Belediyesi sınırları dikkate alınarak hazırlanmıştır. 0 SAMSUN HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRME RAPORU Mevlüde

Detaylı

BİR GAUSSIAN DİSPERSİYON MODELİ İLE ÇANAKKALE DE HAVA KALİTESİ SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ

BİR GAUSSIAN DİSPERSİYON MODELİ İLE ÇANAKKALE DE HAVA KALİTESİ SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ BİR GAUSSIAN DİSPERSİYON MODELİ İLE ÇANAKKALE DE HAVA KALİTESİ SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ Gizem TUNA 1, Tolga ELBİR 1, Sibel MENTEŞE 2 1 Dokuz Eylül Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü, İzmir 2 Çanakkale

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Güray Doğan

Yrd. Doç. Dr. Güray Doğan 17.02.2017 Yrd. Doç. Dr. Güray Doğan Bugün: Hava kirliliği ölçekleri Yerel Kentsel Bölgesel Kıtasal Küresel Hava Kirliliği Ölçekleri Neden ölçeksel tanımlarız? Boyutları bilmek çözüm için para ve zaman

Detaylı

Elektrik Üretiminde Enerji Verimliliği için KOJENERASYON VE TRİJENERASYON

Elektrik Üretiminde Enerji Verimliliği için KOJENERASYON VE TRİJENERASYON Elektrik Üretiminde Enerji Verimliliği için KOJENERASYON VE TRİJENERASYON 27 MAYIS 2015 - İZMİR Yavuz Aydın Başkan TÜRKOTED KÜRESEL ENERJİ PİYASALARINDA GELİŞMELER VE BEKLENTİLER 2 02.06.2015 The future

Detaylı

MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ

MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ Güncel Otomotiv Endüstrisi HAZIRLAYAN: Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR OTOMOBİLİN TARİHİ GELİŞİMİ Daha Fazla Otomobil, Daha Fazla Trafik, Daha Fazla Kirlilik, Daha

Detaylı

Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliği

Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliği Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliği Prof.Dr. Abdurrahman BAYRAM Telefon: 0232 3017494 Faks: 0232 3017498 E-Mail: abayram@deu.edu.tr

Detaylı

RÜZGAR ENERJİSİ. Cihan DÜNDAR. Tel: Faks :

RÜZGAR ENERJİSİ. Cihan DÜNDAR. Tel: Faks : RÜZGAR ENERJİSİ Cihan DÜNDAR Tel: 312 302 26 88 Faks : 312 361 20 40 e-mail :cdundar@meteor.gov.tr Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü A r a ş t ı r m a Ş u b e M ü d ü r l ü ğ ü Enerji Kullanımının

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü

Kocaeli Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü Kocaeli Üniversitesi Kimya Mühendisliği Bölümü Marmara Bölgesinde Tehlikeli Atık Yönetimi ve Giderimi Tolgay YAZICI Kimya Müh. Veli DENİZ Prof. Dr. SUNUŞ PLANI 1. GİRİŞ 2. TÜRKİYE DE MEVCUT DURUM 3. MARMARA

Detaylı

BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA

BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ÇEVRE KORUMA Aktarma İstasyonları ÇEVRE KORUMA ve KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI 1 Genel Bursa İli Osmangazi, Yıldırım, Nilüfer, Mudanya, Gemlik, Gürsu, Kestel, Karacabey, Orhangazi, Yenişehir, Mustafakemalpaşa, İnegöl,

Detaylı

DOĞRULAMA TECRÜBELERİ - ÇİMENTO. Hande Sezer

DOĞRULAMA TECRÜBELERİ - ÇİMENTO. Hande Sezer DOĞRULAMA TECRÜBELERİ - ÇİMENTO Hande Sezer GENEL HATALAR Faaliyet verisi toplama yöntemi Sürekli Ölçüm Stok Değişimi GENEL HATALAR Net Kalorifik Değer ve Emisyon Faktörü Seçimi En Güncel Türkiye Sera

Detaylı

KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI

KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI Hicran ALTUĞ, Ayşe Özlem YILMAZ, Ozan Devrim YAY, Özlem ÖZDEN ÜZMEZ, Sevim Burçin

Detaylı

EK YAKIT OLARAK ÇİMENTO FABRİKALARINDA KULLANILABİLECEK ATIKLAR

EK YAKIT OLARAK ÇİMENTO FABRİKALARINDA KULLANILABİLECEK ATIKLAR EK YAKIT OLARAK ÇİMENTO FABRİKALARINDA KULLANILABİLECEK ATIKLAR 1) Kullanılmış lastikler 2) I ve II nci kategori atık yağlar 3) Boya çamurları 4) Solventler 5) Plastik atıklar 6) Çevre ve Orman Bakanlığı

Detaylı

Temiz hava için el ele

Temiz hava için el ele Eskişehir ve İskenderun da Temiz hava için el ele Yard. Doç. Dr. Haluk Birsen Anadolu Üniversitesi İletişim Bilimleri Fakültesi Basın ve Yayın Bölümü Bu anket Eskişehir halkının hava kirliliği konusundaki

Detaylı

BİYOKÜTLE OLARAK PİRİNANIN ENERJİ ÜRETİMİNDE KULLANILMASI

BİYOKÜTLE OLARAK PİRİNANIN ENERJİ ÜRETİMİNDE KULLANILMASI BİYOKÜTLE OLARAK PİRİNANIN ENERJİ ÜRETİMİNDE KULLANILMASI Sebahat Akın Balıkesir Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü Balıkesir sakin@balikesir.edu.tr ÖZET Dünyada fosil yakıtların tükenmekte

Detaylı

Sera ve Tavuk Çiftliklerinde Isı Pompası ile ısıtma

Sera ve Tavuk Çiftliklerinde Isı Pompası ile ısıtma Sera ve Tavuk Çiftliklerinde Isı Pompası ile ısıtma Sera ve Tavuk çiftlikleri genellikle şehir merkezlerinden uzak olduğu için doğalgaz şebekesine bağlı değildir. Bu durumda; en kolay erişilebilen ısı

Detaylı

HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ A. TEOMAN SANALAN

HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ A. TEOMAN SANALAN HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ A. TEOMAN SANALAN Çevre Mühendisi AB Uzmanı Endüstriyel Kirlilik Kontrolü Uzmanı AB Komisyonu IPPC Uzmanlar Grubu (IEG) ve Endüstriyel Emisyonlar Uzmanlar Grubu (IEEG) Üyesi AÇA

Detaylı

KÜTAHYA DA HAVA KALİTESİ BELİRLEME ÇALIŞMALARI: EMİSYON ENVANTERİ VE HAVA KALİTESİ MODELLEME

KÜTAHYA DA HAVA KALİTESİ BELİRLEME ÇALIŞMALARI: EMİSYON ENVANTERİ VE HAVA KALİTESİ MODELLEME KÜTAHYA DA HAVA KALİTESİ BELİRLEME ÇALIŞMALARI: EMİSYON ENVANTERİ VE HAVA KALİTESİ MODELLEME Gizem TUNA 1( ), Hicran ALTUĞ 2, Tolga ELBİR 1, Eftade GAGA 2 1 Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi,

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi Hava Kirliliği Ölçüm Yöntemleri Emisyon Ölçümleri (Kaynakta) İmisyon Ölçümleri Sabit kaynaklar (Yakma tesisi, fabrika, termik santral bacaları) Hareketli kaynaklar (Motorlu araçlar) Ortam havasında yapılır

Detaylı

28-30 APRIL 2015 ISTANBUL PROCEEDINGS

28-30 APRIL 2015 ISTANBUL PROCEEDINGS 7 TH ATMOSPHERIC SCIENCES SYMPOSIUM 28-30 APRIL 2015 ISTANBUL PROCEEDINGS EDITORS DOÇ.DR. ALİ DENİZ BAHTİYAR EFE BİHTER DURNA PELİN CANSU ÇAVUŞ Chairs Assoc. Prof. Dr. Ali DENİZ, İstanbul Technical University

Detaylı

İçten Yanmalı Motorların Doğalgazla Çalışır Hale Getirilmeleri ve Dönüştürülmüş Motorların Performans Parametrelerinin Analizi

İçten Yanmalı Motorların Doğalgazla Çalışır Hale Getirilmeleri ve Dönüştürülmüş Motorların Performans Parametrelerinin Analizi İçten Yanmalı Motorların Doğalgazla Çalışır Hale Getirilmeleri ve Dönüştürülmüş Motorların Performans Parametrelerinin Analizi (Conversion of Internal Combustion Engines to Usage of Natural Gas and Performance

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI ENERJİ Artan nüfus ile birlikte insanların rahat ve konforlu şartlarda yaşama arzuları enerji talebini sürekli olarak artırmaktadır. Artan enerji talebini, rezervleri sınırlı

Detaylı

ENERJİ. KÜTAHYA www.zafer.org.tr

ENERJİ. KÜTAHYA www.zafer.org.tr ENERJİ 2011 yılı sonu itibarıyla dünyadaki toplam enerji kaynak tüketimi 12.274,6 milyon ton eşdeğeri olarak gerçekleşmiştir. 2011 yılı itibarıyla dünyada enerji tüketiminde en yüksek pay %33,1 ile petrol,

Detaylı

KENT ÖLÇEKLİ ULAŞIM İÇİN MOTORLU TAŞIT EMİSYON ENVANTERİNİN HAZIRLANMASINDA VERİ TOPLAMA ÇALIŞMASI

KENT ÖLÇEKLİ ULAŞIM İÇİN MOTORLU TAŞIT EMİSYON ENVANTERİNİN HAZIRLANMASINDA VERİ TOPLAMA ÇALIŞMASI Hava Kirliliği ve Kontrolü Ulusal Sempozyumu 2008, 22 25 Ekim 2008, HATAY KENT ÖLÇEKLİ ULAŞIM İÇİN MOTORLU TAŞIT EMİSYON ENVANTERİNİN HAZIRLANMASINDA VERİ TOPLAMA ÇALIŞMASI Lokman Hakan TECER 1(*), Nadir

Detaylı

HAVA KALİTESİ ÖLÇÜM NOKTASI YER SEÇİM KRİTERLERİ

HAVA KALİTESİ ÖLÇÜM NOKTASI YER SEÇİM KRİTERLERİ HAVA KALİTESİ ÖLÇÜM NOKTASI YER SEÇİM KRİTERLERİ ÇEVE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ LABORATUVAR, ÖLÇÜM VE İZLEME DAİRE BAŞKANLIĞI ZELİHA GEMİCİ FİZİK Y. MÜHENDİSİ O 3 HAVA KALİTESİ DEĞERLENDİRME SO2 NOX NO2

Detaylı