TÜRKONFED KOBİ PERSPEKTİFİ MAYIS 2016

Transkript

1 TÜRKONFED KOBİ PERSPEKTİFİ MAYIS 2016

2 KOBİ Perspektifi Gelir Tarafını Etkileyecek Makroekonomik Göstergeler Maliyet Kalemlerini Etkileyecek Ekonomik ve Finansal Gelişmeler

3 2010 Ç Ç Ç Ç Ç Ç Ç Ç Ç Ç Ç Ç4 2013Ç1 2013Ç2 2013Ç3 2013Ç4 2014Ç1 2014Ç2 2014Ç3 2014Ç4 2015Ç1 2015Ç2 2015Ç3 2015Ç4 Türkiye Ekonomisi 20,00 15,00 10,00 5,00 0,00-5,00 Kaynak: TÜİK Tüketim, Yatırım ve Büyüme (%, Yıllık Büyüme Oranları) Özel Tüketim Özel Yatırım Büyüme Büyüme Beklentisi Büyüme göstergeleri 2015 yılında tahminlerden daha yüksek bir sene sonu seviyesine işaret etti nın ilk çeyreğinde de anlamlı bir yavaşlama olduğu gözükmüyor. Fakat, sorun büyümenin kalitesinde; özellikle yatırımların 2014 yılından beri artmaması

4 Oca.11 May.11 Eyl.11 Oca.12 May.12 Eyl.12 Oca.13 May.13 Eyl.13 Oca.14 May.14 Eyl.14 Oca.15 May.15 Eyl.15 Oca.16 May.16 Eyl.16 Türkiye Ekonomisi 40,0% 30,0% 20,0% 10,0% 0,0% -10,0% Protesto edilen senet sayısı yıllık artış oranı (%) Likidite Göstergeleri Piyasalarda nakit ihtiyacındaki trendi yansıtması açısından önemli olan protesto edilen senet sayısı bu senenin ilk çeyreğine göre dalgalı ama artan bir seyir izliyor. -20,0% -30,0% -40,0% Yıllık artış oranı (%) Kaynak: Türkiye Bankalar Birliği Risk Merkezi 12 Aylık Hareketli Ortalama Özellikle iflas ertelemelerdeki artış, nakit ihtiyacı ile ilgili problemlerin artmakta olduğuna işaret ediyor olabilir.

5 TÜRKİYE EKONOMİSİ Reel Kesim ve Tüketici Güven Endeksleri 81,0 76,0 71,0 66,0 61,0 56,0 Güven Endeksleri Neden Geriledi? Reel Kesim Güven Endeksi, sanayi üretiminin nabzını tutmaktadır. Tüketici Güven Endeksi ise tüketicinin alışveriş iştahını ölçmektedir Seçimler sonrası hızla toparlanan güven endeksleri, sene başında hızla geriledi Reel Kesim Güven Endeksi Kaynak: TCMB ve TÜİK Tüketici Güven Endeksi (Sağ Eksen) Toparlanmanın gücü açısından, özellikle yaz ayları kritik olacak

6 Oca.12 Nis.12 Tem.12 Eki.12 Oca.13 Nis.13 Tem.13 Eki.13 Oca.14 Nis.14 Tem.14 Eki.14 Oca.15 Nis.15 Tem.15 Eki.15 Oca.16 Nis.16 Tem.16 Eki.16 Oca.17 TÜRKİYE EKONOMİSİ Gelecek Üç Ay için Beklentiler Reel Kesim, Önümüzdeki Üç Ay İçin Umutlu Reel Kesim Güven Endeksi nin alt beklentileri sanayi üretiminin piyasa beklentisinin nabzını yokluyor. İstihdam ve üretim hacmi ile ilgili beklentiler çok olumlu değil. Fakat ihracatta bir toparlanma bekleniyor. İyileşmenin iç piyasadan değil, dış piyasalar kaynaklı olacağı düşünülüyor. Üretim hacmi beklentisi (Gelecek 3 ay) Toplam istihdam (Gelecek 3 ay) İhracat siparis (Gelecek 3 ay) Kaynak: TCMB

7 Finansal Piyasalar 3,4 3,35 3,3 3,25 3,2 Euro ve Dolar (sağ eksen) Günlük Kur 3, Kaynak: TCMB Euro Dolar (sağ eksen) 3,1 3,05 3, ,95 2,9197 2,9 2,85 3,1908 2,7928 2,8 2,75 Kurların Geleceği Ocak ayı başından bu yana hem Euro hem de Dolar, Türk Lirası karşısında gerileme eğilimindeydi. Fed in faizi geçen yılın sonunda kademeli olarak yükseltmeye başlaması ve yabancı piyasaların rahatlamasının bu duruma etkisi oldu. Haziran da FED in tekrar faiz artırma ihtimali ve yurtiçindeki siyasi gelişmeler, TL deki dalgalanmayı artırdı...

8 Finansal Piyasalar 3,7 3,5 3,3 3,1 USD/TRY Tahminleri (Uluslararası Bankalar) Kurların Geleceği Piyasa oyuncuları tarafından yapılan tahminler, ortalamada TL nin değer kaybetmeye devam edeceğinin tahmin edildiğini gösteriyor. 2,9 2,7 2,5 Q2 16 Q3 16 Q4 16 Q Ortalama En Yüksek En Düşük Kaynak: Bloomberg

9 Finansal Piyasalar 1,3 1,25 1,2 1,15 1,1 1,05 Eur/USD Tahminleri (Uluslararası Bankalar) Kurların Geleceği FED in faiz artırımlarına devam edeceğinin öngörülmesine rağmen, Euro-Dolar tahminlerinde ağır basan bir yön yok ,95 0,9 0,85 0,8 Q2 16 Q3 16 Q4 16 Q Ortalama En Yüksek En Düşük Kaynak: Bloomberg

10 Türkiye Ekonomisi Para Politikası Merkez Bankası, faiz indirim sürecine girdi. Şu andaki politikalar, TL nin dalgalanmaya bırakıldığını ama faizlerin tutulmaya çalışıldığını gösteriyor...

11 Türkiye Ekonomisi Enflasyon, Bu Politikalara Baskı Yapabilir Mi? Gıda fiyatları ile yıllık enflasyon düşme eğiliminde; fakat çekirdek enflasyon 2010 dan beri süregelen yükselme eğilimini devam ettiriyor... Kaynak: TÜİK Enflasyonun para politikalarında ne kadar etkili olacağı konusu tartışılacaktır...

12 KOBİ Verileri Kaynak: TCMB Ticari Kredi Faiz Oranları (%, TL Üzerinden Açılan) Finansman Maliyeti KOBİ lere verilen kredilerde yavaşlama devam ederken, Merkez Bankası nın ortalama verilerine göre TL cinsinden ticari kredi faiz oranları Mayıs itibariyle %15,96 seviyesinde. Ancak geçen seneye kıyasla ticari kredilere verilen faizler artmaya devam ediyor. Piyasa likidite durumuna göre oynaklık gösterse de, ticari kredi faiz oranları Ağustos 2014 ten beri artma trendinde...

13 Ocak 13 Nisan 13 Temmuz 13 Ekim 13 Ocak 14 Nisan 14 Temmuz 14 Ekim 14 Ocak 15 Nisan 15 Temmuz 15 Ekim 15 Ocak 16 KOBİ Verileri 50,0% 45,0% 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% KOBİ Kredileri Yıllık Artış Oranı (%) KOBİ Kredileri Yavaşlıyor KOBİ lere verilen krediler geçen yıla göre artmaya devam etti. Ancak kredi artış hızı yavaşladı. Geçen yıla göre takipteki KOBİ kredileri ise %43 civarında artarken, takipteki KOBİ kredilerinin KOBİ lere verilen toplam kredilere oranı Mart ayında %5,2 ye ulaştı. Geçen sene Mart ayında bu oran %4,1 idi. 10,0% Kaynak: BDDK

14 Türkiye Ekonomisi 15,0% 14,0% 13,0% 12,0% 11,0% 10,0% 9,0% 8,0% 7,0% 6,0% 5,0% İşgücü Maliyetlerinin Bir Önceki Yılın Aynı Çeyreğine Göre Değişimi (%) İşgücü Maliyetleri Asgari ücretteki artış ile birlikte, işgücü maliyetlerinde artış olduğu göze çarpıyor. Bu durumun, kayıtdışı istihdama neden olup olmadığı önemli; fakat rakamlardan anlamak zor... Kaynak: TÜİK

15 Ara.09 Nis.10 Ağu.10 Ara.10 Nis.11 Ağu.11 Ara.11 Nis.12 Ağu.12 Ara.12 Nis.13 Ağu.13 Ara.13 Nis.14 Ağu.14 Ara.14 Nis.15 Ağu.15 Ara.15 Nis.16 Türkiye Ekonomisi Aylık Elektrik Fiyatları (Usc/KwH) 13,00 12,00 11,00 10,00 9,00 8,00 7,00 6,00 12,44 5,75 11,79 6,45 9,61 6,33 Elektrik Fiyatları Öte yandan, düşen uluslararası enerji fiyatları ve Türkiye deki elektrik arz fazlası, maliyet tarafında iş dünyasının lehine bir durum oluşturuyor. 5,00 4,00 4,35 3,00 3,90 Kaynak: EPIAS

16 Sonuç Büyüme %4 ler civarında gözüküyor Fakat sektör ve segmente göre olarak farklılıklar var Kamu yatırımlarına bağlı canlanmanın zaman alacağı bir ortamda, ihracat pazarları, bazı KOBİ ler için kurtarıcı olabilir... Kurda artan oynaklık beklentileri mevcut Merkez Bankası faizleri indirme eğiliminde; Fakat bu durum KOBİ kredi faizlerine yansımıyor Enerji hariç maliyetlerdeki artış, KOBİ leri zorlayabilir Gelir tarafında, toparlanma hızlı olmayabilir Finansman tarafında dalgalanmalar ve likidite sıkışıklıklarına dikkat etmek gerekiyor Nefesleri iyi ayarlamak gerekiyor

17 Denizli nin İl Bazındaki Rekabet Endeksindeki Yeri MAYIS 2016

18 EDAM İl Bazında Rekabet Endeksi Ekonomik büyüklük Ekonomik istikrar Finansal derinlik İşgücü sermayesi Beşeri sermaye Rekabet bütün yönleriyle artmadığı sürece, gelir eski seviyesine döner... Orta gelir tuzağı ile yakından ilintili... Altyapı Sosyal sermaye Yaratıcı sermaye

19 EDAM İl Bazında Rekabet Endeksi Denizli yılları arasında, Denizli sıralamasını yükseltmeyi başarabilmiş Özellikle, ilk 10 da yer bulmaya başarabilmesi önemli

20 Denizli Denizli nin Güçlü Yönleri Finansal derinlik ve ekonomik istikrarda 7. Ekonomik istikrarda, işgücü ile ilgili verilerdeki olumlu tablo etkili Rekabet sıralamasındaki iyileşmede, eğitimin endeksinin 20. cilikten, 12. ciliğe yükselmesi etkili Kaynak: EDAM İl Bazında Rekabet Endeksi

21 Denizli Gelişime Açık Alanlar Ekonomik büyüklükte neden 15. cilikte olduğu düşünülmeli İki alanda iyileşme ihtiyacı gözüküyor: 1) Sosyal sermayede gerileme var 2) Yaratıcı sermayede 33. üncü Kaynak: EDAM İl Bazında Rekabet Endeksi

22 Denizli Sonuç Denizli nin performansında iyileşme var İlk onda rekabet ediyor Fakat iyileşmenin kalıcı olması için, rekabetin sosyal ve yaratıcı sermaye ile desteklenmesi gerekiyor Kaynak: EDAM İl Bazında Rekabet Endeksi