Eastern Arıtma Tesisi Geçmiş, günümüz ve gelecek Bangholme Eastern Arıtma Tesisi 1975 yılında açıldığı zaman kanalizasyon ikinci derece arıtma işleminde dünyanın en önde gelen merkezi idi.1100 hektar üzerine kurulu olan tesis Avustralya da türleri arasında en büyük merkezdi ve bir başka Avustralya kentinde varolmayan seviyede arıtma sağlamaktaydı. Bu aşamada, Avustralya da ve dünyanın her yerinde standart olarak birinci derece arıtma yöntemi uygulanmaktaydı. Tesis, 1950 ve 1960 lı yıllarda Melbourne Kentinin özellikle de doğu ve güney yerleşim bölgelerine doğru hızlı gelişimin gereksinimlerini karşılamak ve Werribee de bulunan ve 1800 lü yılların sonlarında kurulmuş olan Western Arıtma Tesisinin yükünü azaltmak amacıyla tasarlanmış ve inşa edilmişti. Yıllar içinde Tesis sürekli olarak yenilenen ve en üstün teknolojiyi kullanan bir merkez durumuna gelmiştir. Günümüzde, Melbourne Kentinin, idare edilmesi ve arıtılması gereken günlük atık üretimi 925 milyon litredir. Eastern Arıtma Tesisi çok önemli bir kamu sağlığı hizmeti vermekte olup Melbourne kentinin atık üretiminin %40 ını, diğer bir deyişle günde 370 milyon litre atık işlemektedir. Bu yaklaşık olarak 1,5 milyon kişiye hizmet vermek demektir. Nüfus çoğaldıkça Arıtma Tesisine akan atık miktarı da her yıl %0.8 oranında artış göstermektedir. Eastern Arıtma Tesisi tarafından arıtılan sıvılar gittikçe artan oranda su dönüşümü amacıyla kullanılmakta geri kalan ise EPA Viktoria lisansı altında 56 km uzunluğunda bir boru hattıyla Mornington Yarımadasındaki Boags Rocks bölgesine akıtılmaktadır. Sürdürülebilir bir çevre için toplumla ortak çalışma Eastern Arıtma Tesisinin güvenliği ve çevreye zararsız performansı bağımsız organlar tarafından denetlenmektedir. Buna ek olarak Melbourne Water Kuruluşu, tesisin performansının izlenmesi amacıyla toplumla elele çalışmaktadır. Yerel belediye temsilcileri, EPA Victoria, çevre grupları ve ticari su dağıtım şirketlerinden oluşan bir Toplum İrtibat Komitesi Eastern Arıtma Tesisinin planlama ve idaresinde yaşamsal rol oynamaktadır.
Melbourne Water Kuruluşu ve Toplum İrtibat Komitesi EPA Victoria ile birlikte çalışarak tesisin çevresel anlamda idaresine temel teşkil edecek bir Çevre İyileştirme Planı geliştirmiştir. Bu Plan düzenli aralıklarla gözden geçirilecek ve yenilenecektir. Anılan plan tesisin çevre üzerindeki etkilerini saptayarak tesisin içinde ve etrafındaki çevrenin korunması ve iyileştirilmesi için alınacak önlemleri belirler. Planda yer alan ana eylemler aşağıda belirtilmektedir. Bu plan, Melbourne Water Kuruluşunun melbournewater.com.au adresli web sitesinde yer almaktadır. Gelen atıkların miktarı ve niteliği. Melbourne Water Kuruluşu, ticari su şirketleri, ortakları ve toplumla birlikte, Eastern Arıtma Tesisine evlerden ve sanayi tesislerinden akan atıkların azaltılması yönünde doğal kaynakları koruma, suyun dönüşümü ve toplumu bilinçlendirme yoluyla çalışmalar yürütmektedir. Ticari su şirketlerinden Eastern Arıtma Tesisine ulaşan ticari atıklardaki ağır metallerin, tuzların ve toprakta çözülemeyen renkler gibi kirletici maddelerin sınırlandırılmasını içeren nitelik kontrolunu sağlamak amacıyla bağımsız bilimsel uzmanlarla da çalışmalar yürütmekteyiz. Atıkların arıtılmasında sağlanan gelişmeler Melbourne Water kuruluşu arıtılmış atık sulardaki amonyak miktarını %75 oranında azaltmak için yeni ve büyük bir proje başlatmıştır. Bu proje, Boags Rocks bölgesindeki deniz çevreciliğinin önemli oranda gelişme göstermesini sağlayacaktır.amonyak azaltma teknolojisinin deneme çalışmaları başarıyla tamamlanmıştır ve Eastern Arıtma Tesislerine aşamalı olarak yerleştirilmektedir. Bu önemli ve karmaşık bir projedir ve tesisteki tüm havalandırma tanklarının herbirinin performansının artırılması gerekmektedir. Tesisteki havalandırma tanklarında değişiklikler yapılmasını oluşturan ilk aşama 2007 yılında tamamlanacaktır. İlave tankların yapımı ise 2009 yılında sona erecektir. Suyun geri dönüşümünün artırılması Suyun geri dönüşümü (geri kazanımı) ile, arıtılmış atık suların körfez ve okyanuslara akması azaltılarak değerli içme suyumuzun korunması sağlanmaktadır. Melbourne Water 1970 yılından beri, sanayide, ziraatte, üzüm bağlarında, golf ve spor sahalarının sulanmasında kullanılmak üzere Eastern Arıtma Tesislerinden geri dönüştürülmüş su satmaktadır. Geri dönüştürülmüş su ayrıca tesis içindeki cam bölmelerin silinmesi, çalışma bölümlerinin yıkanması, soğutma, buharla temizleme ve bahçe düzeni yapılmış alanların sulanması için kullanılmaktadır.
Viktoria Hükümetinin 2010 yılına dek suyun %20 oranında geri dönüştürülmesini içeren yeni hedefine ulaşılması için Melbourne Water, ticari su şirketleri ve diğer pay sahipleriyle birlikte bir dizi geri dönüşüm girişimlerini ele alan çalışmalar yürütmektedir. Eastern Sulama Projesi Melbourne kentinin güney-doğusunda yer alan Cranbourne-Five Ways bölgesine her yıl 5000 milyon litre geri dönüştürülmüş su sağlayacaktır. Bu sudan, pazar bahçelerinin ve açık alanların sulanmasında yararlanılacak ve çift boru sistemiyle donanmış konutsal yerleşim bölgelerinde kullanılacaktır. Proje 2005 yılının Nisan ayında başlamış olup Melbourne Water ve ve planı yürüten Top Aq. Şirketinin ortak çalışmasıdır. TopAq, dünya çapında danışmanlık, mühendislik ve inşaat hizmetleri veren Earth Tech in sahibi olduğu ve işlettiği bir yan kuruluştur. Eyalet Hükümeti 2004 yılında Eastern Arıtma Tesislerinden sağlanan suyun Gippsland bölgesinde kullanımı için 2 yıl sürecek bir bir fizibilite çalışması başlatmış bulunmaktadır. Bu çalışmanın uygulanabilir olması durumunda Eastern Su Dönüşüm Önerisinin, Boags Rocks Bölgesine akıtılan atık su hacminde %80 oranında bir azalmaya (yılda 115,000 milyon litre) yol açması beklenmektedir. Kokunun giderilmesi Doğal olarak, atıkların arıtımı da dahil Melbourne Water Kuruluşundaki işlemler koku yaratır. Melbourne Water Kuruluşu 2007 yılının sonuna kadar kokunun yönetimini iyileştirme çalışmaları yaparak tesis içinde hoş olmayan kokuları giderecektir. Arıtma Tesisimiz koku kontrol teknolojisi ile donatılmaktadır. Melbourne Water, Eastern Arıtma Tesislerinde tank ve kanalların üstlerini örterek sıkışmış havayı işlemden geçirecek, tortul atıkların koku kontrol mekanizmalarını geliştirip iyileştirecektir. Alınan bu önlemlerin etkili olup olmadığı kontrol edilerek daha fazla işleme gerek görüldüğünde Ocak 2010 tarihinde bu çalışmaların planlaması başlayacaktır. Western Arıtma Tesislerinde, lagün arıtımında bu yıl yapımı biten değişikliklerle koku büyük ölçüde azalma gösterecektir. Yeni 25 West Lagünleri kısmen örtülerek biyogazların dışarı çıkması önlenmiştir. Ayrıca mekanik havalandırma işlem sistemi de kokunun giderimine katkıda bulunacaktır. Biyosolid maddelerden yararlanma Biyosolidler, atıkların arıtım işlemlerinden arta kalan işlenmiş, kurutulmuş tortul atıklardır. Bunlar yakın zamana dek tesis içinde depolanmaktaydı. Bu sürdürülebilir olmadığından halen biosolidlerin kullanımı için yeni alanlar aranmaktadır. Melbourne Water Kuruluşu, Eastern Arıtma Tesislerinde biosolidlerin %100 oranında tekrar ve yararlı kullanımı için çalışmalar yürütmektedir. Aynı zamanda tesiste depolanan miktarların azaltılarak 2010 yılına dek sürdürülebilir seviyeye getirilmesi beklenmektedir.
Biyosolidler Avustralya da toprağı zenginleştirmede, gübre üretiminde, arazi rehabilitasyonlarında, bahçe düzenlemelerinde, ormancılıkta, tuğla yapımında, ziraatte, saksı toprağı üretiminde başarıyla kullanılmaktadır. Eastern Arıtma Tesislerinde elde edilen biyosolidler toprak karışımı üreten şirketler tarafından zenginleştirme ve gübreleme için kullanılmaktadır. Sera gazlarının azaltılması Kuruluşundan bu yana Eastern Arıtma Tesisleri tortul atık gazından üretilen yeşil enerjiyi elektrik güç kaynağı olarak kullanmaktadır. Yeşil Enerji projesinin bir bölümü olarak verimliliğin artırılması ve bu yenilenebilir enerji gücünü en yüksek düzeye çıkarabilmek için tesis modernize edilmektedir. Atıkların kazara dökülmesini önleme Melbourne Water işletimsel hatalar sonucunda atıkların herhangi bir şekilde kazara dökülmesini önlemeyi amaç edinmiştir. Son yıllarda dünya standartlarına uyan güçlü ve sağlam bir kanalizasyon altyapı sistemi için yatırım yapmış bulunuyoruz. Çevreye zarar verme potansiyeli yüksek noktalardan dökülme olasılıkları titizlikle gözlenmektedir. Ayrıca ticari su şirketleriyle işbirliği yaparak sistemlerimizi geleceğin ihtiyaçlarını karşılayacak duruma getirmek için çalışmalar yürütmekteyiz. Aşırı yağışlarda yağmur suları kanalizasyonlara süzülerek taşınabilecek lağım kapasitesinin aşılmasına ve taşmalara neden olabilir. Yerel nehir ve derelere ve kamu sağlığına yapacağı çevresel olumsuz etkiyi azaltmak amacıyla, bu tür taşmalar acil boşaltma bölmelerine yönlendirilir. Arıtma işlemi nasıl yapılır Kanalizasyon suları mutfaklardan, banyolardan ve lavabolardan, bunun yanı sıra tuvaletlerden akan her şeyi kapsar. Eastern Arıtma Tesislerinde işlemler üç ayrı aşamada yapılır. Elenme, birincil arıtma ve ikincil arıtma. Atıklar tesise ulaştığında çöp ve kum benzeri maddeleri ayırmak için elenir. Atıklar daha sonra birincil arıtma işlemi için büyük sedimentasyon tanklarına konulur. Katı atıkların dibe çökmesi ve tortulaşması için bu tankların içinde birkaç saat bekletilir. Tortul atıklar ayrılır ve geri kalan sıvı bir sonraki ikincil arıtma işlemi için pompalanır. İkincil arıtma işleminde bakterilerin kalan katı maddeleri sindirmelerine yardımcı olmak amacıyla havalandırma tanklarına oksijen verilir. Geri kalan sıvı klorinleme işleminden geçirilerek mikroplardan arındırılır. Daha sonra işlemden geçirilmiş atık sular uzun borularla South East Outfall olarak adlandırılan Bass Strait e akıtılır.
Güney Doğu Tesisleri (South East Water)nin Boneo, Mt. Martha ve Somers Somers'da bulunan arıtma merkezlerinden çıkan kanalizasyon da Eastern Arıtma tesislerinden aşağıda Güney Doğu Çıkışına bağlanır. Su kalitesinin denetlenmesi Boags Rocks bölgesinde suyun niteliğini ölçmek amacıyla yürütülen kapsamlı bir su gözlem programı kapsamında arıtılmış atık suların deniz çevresi üzerindeki etkileri ölçülür ve bu araştırmaların bilimsel karar aşamasını yönlendirmesi sağlanır. Bağımsız ve akredite bir laboratuvar, Gunnamatta Beach, St Andrews Beach ve Boags Rocks a yakın altı bölgenin kıyı şeridinde gözlem yaparak dinlence amacıyla kullanılan suyu kontrol eder. Sularda E.coli basili olup olmadığı tahlil edilerek sonuçlar her hafta Melbourne Water Kuruluşunun melbournewater.com.au. adresli web sitesinde yayınlanır. Program Şubat 2005 tarihinden beri sulardaki enterococci basilini de ölçmektedir ve sonuçlar her ay yayınlanmaktadır. Enterococci Dünya Sağlık Teşkilatınca, dışkıyla kirlenmenin ölçümünde en isabetli bakteryal gösterge olarak kabul edilmektedir. 2004 yılına ait su gözleme sonuçlarına göre su kalitesi sağlıklı su niteliği kriterlerine uygun bulunmaktadır. Uymak zorunda olduğu bu gözlem programına ek olarak Melbourne Water 2000 yılından itibaren yeni bir su kalitesi gözlem programı yürütmektedir. Bu program, yüzülen ve sörf yapılan 18 bölgede Enterococci ve E.coli basili araştırması yapmaktadır ve gözlemler Aralık ve Mart ayları arasında her iki haftada bir, Nisan ve Kasım ayları arasında ise ayda bir yürütülmektedir. Enterococci ve E.coli basili sıcak kanlı hayvanların mide ve ince bağırsak sistemlerinde bulunan bakterilerdir. Suyun niteliğinin gözlenmesiyle ilgili bu kapsamlı program konusunda daha fazla bilgi edinmek isterseniz Melbourne Water kuruluşunun websitesine giriniz. Bir kuş cenneti Su arıtma tesisleri, su bitkileri, tırtıl ve kurtçuklar, su böcekleri ve uçan böcekler formunda bol yiyecek sağlayan tüm yıl suyla kaplı geniş alanlara sahiptir. Eastern Arıtma Tesisleri, bölgesel, eyalet ve ulusal çapta önemi olan birçok türden kuşa barınak olmaktadır. Tesis ayrıca uluslararası anlaşmalarca büyük öneme sahip bölgeleriyle çok sayıda göçmen kuş için doğal ortam yaratır.
Kuzey Sibirya dan göç eden sivri kuyruklu çulluk kuşu ve kırmızı boğazlı küçük çulluklar, Japonya dan Ağustos aylarında gelen ve Şubat Mayıs ayları arası Kuzey yarım küreye giden Latham s balıkçıl kuşu bu göçmen kuşlar arasında sayılabilir. Bu kuşlardan bazıları yılda 24,000 kilometre uçmaktadır. 1998 yılından bu yana aylık kuş miktarı sayılarak kayıtlara geçmektedir bu tarihten beri bölgede 177 farklı türden kuş saptanmıştır. Bu sayı Avustralya da bulunan kuş türlerinin beşte birini oluşturmaktadır. Göletleri tercih eden türler arasında siyah kuğu kuşu, siyah pasifik ördeği, mavi ibikli ördek, yeşilbaşlı tatlı su ördeği ve kestane renkli ördekler sayılabilir. Tesis ayrıca üç parmaklı siyah kanatlı balçık kuşlar ve kız kuşları gibi göçmen ve yerleşik kıyı kuşlarına ya da dalgıç kuşlara doğal ortam yaratmaktadır. Peri kanatlı muhteşem çalıkuşları, saksağanlar, kırmızı gerdanlı kuşlar, bitki ve çiçeklerin nektarlarıyla beslenen kuşlar (white-plumbed honeyeater) gibi yerli tarla kuşları da tesiste yaşamaktadır. 1992 yılında uzun kırmızı bacaklı bir dalgıç kuşu (redshank) Avustralya da ilk kez bu bölgede görülmüştür. Avustralya Kuş Derneği (Birds Australia) düzenli olarak bölgede kuş sayımı yapmakta ve ulusal dalgıç kuşları nüfusunda meydana gelen değişikliklerin kaydını tutmaktadır. Birds Australia nın Toplum İrtibat Komitesinde aylık incelemelerde bulunan gönüllülere başkanlık eden bir üyesi bulunmaktadır. Her sayım 45 kadar gönüllü tarafından yürütülür. 25 yıl önce başlayan kuş sayımlarının herhangi birinde 4024 adet kuş kaydedilmiştir. Ancak kuraklık döneminde tesisin lagünleri, gölleri ve bataklıkları iç kısımlardaki kuraklık sebebiyle strese giren kuşlara değerli bir barınak oluşturduğundan bu sayı 7000 in üzerine çıkmıştır. 2003 yılında yapılan incelemelerde bölgede ulusal öneme sahip üç tür kuş görüldüğü kayıtlara geçmiştir. Bunlar, Avustralya Bataklık Çulluğu, Avustralya-Asya balıkçıl kuşu ve Kırlangıç Papağanıdır. Bunun yanısıra eyalet çapında önem taşıyan 21 değişik türden kuş ayrıca kaydedilmiştir. Melbourne Water ve Birds Australia, Eastern Arıtma Tesislerini kuş yaşamı için daha iyi bir duruma getirmeye çalışmaktadır. İlk aşamada yapılan geliştirme çalışmaları kapsamında, atık suyla dolu fazla derin olmayan bir havuz, tesis bölgesinin kuzey-batısındaki bir hendeğin doldurulması, üç adet tortul atık metal konteyneri ve yine ve sık kullanılmayan bir havuzun fazla derin olmayacak şekilde doldurulması sayılabilir.
Eğitimsel buluşlar Melbourne Water Kuruluşu Eastern Arıtma Tesislerinde ilgilenen kişiler, özellikle öğrenciler için grup turları ve halka açık günler düzenlemektedir.bu günlerde atıkların ne tür işlemlerden geçtiği, atık suların, biyogazların ve biyosolidlerin nasıl geri dönüştürüldüğü anlatılmaktadır. Yürüyüş turları 90 dakika kadar sürmekte olup öğretmen ve öğrencilere Viktoria eğitim müfredatına uygun eğitimsel kitler verilmektedir. Kullanıcılara tesis etrafında interaktif bir yolculuk yaptıran Eastern Arıtma Tesisleri Keşifleri dahil bir dizi eğitimsel kaynak geliştirmiş bulunmaktayız. Fuayede yer alan büyük ekranda operatörler tarafından kullanılan bir bilgisayar yazılımı ziyaretçilere atık arıtım işlemlerini sergilemektedir. Ziyaretçiler tesise ne kadar atık girdiği ve ne kadar atıksu çıkarıldığını görebilmektedir. Daha fazla Bilgilenme Melbourne Water Kuruluşunun su kaynakları yönetimi konusunda bilgi edinmek istemeniz durumunda lütfen 131 722 No lu telefonu arayın ya da melbournewater.com.au adresli web sitesine girin.