SEKTÖR ZİYARETLERİ GÜNEŞLİ A.Ş. Damızlık yatırımının devleri İzmir, Uşak &Manisa Kanatlı Damızlık Ziyaretleri köşemizde bu ay, ilkeli ve istikrarlı bir şekilde yolunu çizmiş büyük firmalara ev sahipliği yapan üç şehri ziyaret ettik; İzmir, Manisa ve Uşak EFES ANTİK KENTİ, İZMİR Artemis TAPINAĞI, MANİSA Clandras KÖPRÜSÜ, UŞak Güneşli A.Ş. sponsorluğunda yürütmüş olduğumuz Kanatlı Damızlık Ziyaretleri projemizde bu ay yönümüzü Ege Bölgesi ne çevirdik ve sektörün dört büyük firmasını ziyaret ettik; İzmir de Ege- Tav ve Abalıoğlu, Manisa da Keskinoğlu ve Uşak ta Gedik Piliç Röportajlarımızda, kurumsal şirket profilleri ve kısa-uzun vadede planların yanı sıra, yetiştirme ve performans bakımından üretimde tercih edilen ırklara, biyogüvenlik çalışmalarına, bu çalışmalar içerisinde aşılamanın yerine, bölgede risk oluşturan hastalıklara ve bu hastalıklarla mücadele yöntemlerine değindik. Aynı zamanda rutinde tedarik zincirlerinin işleyişi, tedarikçilerin sunmuş oldukları eğitimlerle bilgiye ulaşmanın önemi ve genel beklentiler de üzerinde durduğumuz konular arasındaydı. Gelecek planlarını sorduğumuz firmalar, sektörün içerisinde bulunduğu çıkmaza rağmen, umutsuzluğa düşmüyor ve kapasitelerini artırma planları yapıyor. Alanlarında yetkin ve profesyonel bu dört işletmenin üretimde başarıyı yakalamaları aslında anlaşılması güç bir sır değil Müşterilerle, tedarikçilerle ve çalışanlarla kurulan uzun vadeli ilişkilerin yardımıyla, son tüketicinin sofrasına üstün kaliteli ürünü sunmayı amaçlamak yeterli gözüküyor. İNFOVET 44-45
www.gunesliasi.com.tr Temelleri 1977 yılında atılmış olan Ege- Tav ın en önemli prensibi, ürettikleri etlik damızlık civciv ve yumurtalarının kalitesini garanti etmek ve uzman veteriner hekim kadrosuyla üretimde biyogüvenlikten taviz vermemek. Kudret Bey, öncelikle sizi ve işletmenizi tanıyarak başlayalım. İstanbul Üniversitesi Veteriner Fakültesi nden 1983 yılında mezun olmamın ardından, aralıksız 33 yıl damızlık kanatlı sektöründe çalıştım. Bu serüvenin 23 yılı Ege-Tav da geçti. Ege-Tav; damızlık yumurta üretimine 1980 li yılların başlarında başlamıştır. Şu anda haftada; 2 milyon civciv çıkarıp, bunları yurtiçi ve yurtdışına satmaktayız. Firmamızın, bir yıl önce çoğunluk hisseleri Japon şirket Nippon Ham a satılmıştır. Civciv üretiminin yaklaşık çeyreğini kendisi piliç etine dönüştürmektedir. Verimliliğimizi artırmak için yatırımlara devam etmekteyiz. Civcivlerin kümese ilk girişinden yumurtlamasına kadar olan süreç dikkat isteyen bir süreç. Siz bu dönem için işletmenizde nelere önem veriyorsunuz? Günümüzde etlikler, genetik ayıklama ile kısa sürede canlı ağırlık kazandığından, onların anne ve babalarının, bakım ve beslenmeleri yıldan yıla daha zor olmaktadır. İşletmenizde hangi farklı ırkları yetiştiriyorsunuz? Yetiştirme ve performans bakımından ne gibi farklılıklarla karşılaşıyorsunuz? İşletmemizde, son yıllarda çoğunlukla, Ross ve Hubbard ırkları ile çalışıyoruz. Dönemsel ve yöresel sağlık problemlerinin baskıları olmaz ise ırkların standart verimlerini alabiliyoruz. Doğru aşı kullanımı sektöre en büyük destektir İşletmelerin yakınına kurulan yeni komşu çiftliklerin altlık ve gübre açısından Bakanlık tarafından denetlenmesi, biyogüvenlik için olmazsa olmaz uygulamalardan biri olmalıdır. Ege-Tav Damızlık Sorumlusu Veteriner Hekim Kudret Akalın Bölgenizde risk oluşturan viral ve bakteriyel kanatlı hastalıkları nelerdir? Bu hastalıklarla nasıl mücadele ediyorsunuz? Yurdumuz, bir kavşak gibi ticari yolların ve göçmen kuşların kullandığı kesişme noktasıdır. Dolayısı ile çevremizdeki ülkelerin sağlık problemleri kanatlı sektörümüzü de etkilemektedir. Kanımca, son yıllarda ND, ILT, IB, H9N2 gibi sorunlar kanatlı sektörünü etkilemektedir. Sorunlarımızın teşhisinde kendi laboratuvarımız ile yurtiçi ve yurtdışından da gerekirse teknik destek almakta, tecrübelerimizle sorunlarımızı azaltmaktayız. Aşı programları biyogüvenlik çalışmalarınızın neresinde yer alıyor? Doğru aşı kullanımı hastalıkların kontrolünde büyük destek olmaktadır. Otuz yıl önce aşı ithalatı yasaktı. Günümüzde de bazı hastalıklara karşı aşı ithalat ve kullanım kısıtlamaları devam etmektedir. Bence, bu durum da sektöre zarar vermektedir. Bununla birlikte bir başka biyogüvenlik açığı ile karşı karşıyayız. Önceleri, yeni bir damızlık çiftlik kurulurken Bakanlık civardaki kanatlı işletmelerin kontrolünü yapıyordu; ancak daha sonraları damızlık çiftliklerimizin yakınına yapılan yumurtacı, etlik, organik kanatlı işletmeleri kurulumunda Bakanlık izni gerekliliği kaldırıldı. Bu tür işletmeler damızlıklara komşu olabilmekte veya onların taze altlık ve gübreleri yanımızdaki tarlalarda gübre olarak kullanılmakta. Bu şekilde onların sorunlarının, damızlıklarımızı etkileme olasılığı artmaktadır.
SEKTÖR ZİYARETLERİ GÜNEŞLİ A.Ş. Aşı programları biyogüvenlik kurallarının içerisinde bir araçtır Başarılı bir üretim için, civcivler yüksek düzeyde bir biyogüvenlik ortamında yetiştirilmeli; üniform ve iyi kondüsyonlu olmaları için gerekli tüm önlemler alınmalıdır. Keskinoğlu Şirketler Grubu, 1963 yılından beri tavukçuluk sektöründe hizmet veren Türkiye nin önemli tam entegre tavukçuluk kuruluşudur. Günümüzün gıda ihtiyaçlarını göz önünde bulundurarak ürün grubunu sürekli değiştiren ve yenileyen Keskinoğlu, uluslararası standartlarda üretim yapmaktadır. Bunun bir gereği olarak da tam entegre Keskinoğlu tesisleri, Uluslararası Gıda Güvenliği ve Risk Yönetim Sistemi belgelerine sahiptir ve düzenli olarak denetlenmektedir. Tarık Bey, röportajımiza öncelikli olarak sizi tanıyarak başlayalım. Elazığ, Fırat Üniversitesi nden 1989 yılında mezun olduktan sonra, 1994 yılında yüksek lisans eğitimimi tamamladım. İzmir de yaşamaya başlamamın akabinde, 1997 yılı başında Keskinoğlu Şirketler Grubu nda veteriner hekim olarak çalışmaya başladım. Aynı şirkette, saha veteriner hekimi, sağlık müdürü ve damızlık üretim müdürü olarak her kademede ayrı ayrı görev aldım. Bu arada çeşitli eğitim kuruluşlarının yurtdışı ve yurtiçi eğitimlerine katıldım. Halen Canlı Faaliyetler Planlama ve Etlik Damızlık Müdürü olarak işletmedeki görevime devam etmekteyim. Keskinoğlu Canlı Faaliyetler Planlama ve Etlik Damızlık Müdürü Tarık Odabaşı İşletmenizdeki kümes sayınız ve hayvan varlığınız nedir? İşletmemizde yumurtacı yönlü ve broyler yönlü olmak üzere ayrı damızlık kümesler bulunmaktadır. 153 adet broyler damızlık kümesi, 1 milyon broyler damızlık kapasitemiz vardır. Yumurtacı yönlü olarak ise 134.640 kapasiteli yumurtacı damızlığımız, aynı zamanda 4 milyon 500 bin ticari yumurtacı yumurtalayan tavuk ve 1 milyon 600 bin adet yarka kapasitemiz İNFOVET 46-47
www.gunesliasi.com.tr mevcuttur. Yıllık toplamda 100 milyona yakın broyler kesimi yapılmaktadır. İşletmenizde hangi farklı ırkları yetiştiriyorsunuz? Yetiştirme ve performans bakımından ne gibi farklılıklarla karşılaşıyorsunuz? Broyler damızlıkta Hubbard, Ross ve Cobb damızlık hayvanları tercih etmekte ve yetiştirmekteyiz. Tüm bahsi geçen bu ırkların her birinin kendine göre artı ve eksileri oluyor. Biz de kümes şartlarına ve müşteri taleplerine göre bu çeşitlenmeyi tercih ediyoruz. Yetiştirdiğiniz damızlık sürülerinden aldığınız civciv sayısı ve bu hayvanların performansları bakımından kendinizi nerede görüyorsunuz? Kendi istatistikleriniz ile ana damızlık firmasının verdiği değerler birbirine ne kadar yakın? Üç farklı hibrit ırkla çalışmaktayız. Tabi ki, bu üç ırkın da kendine göre performansları farklı olmaktadır. Her ne kadar civciv sayısı önemli olsa da, bizler için önemli bir başka kriter de bir civcivi elde ederken kaç gram yem tükettiği. Civciv sayısı bakımından, Türkiye ortalamalarında olduğumuza inanıyoruz; ancak bununla birlikte daha az yem ile civciv elde ettiğimizi düşünüyoruz. Tedarikçilerden (ana damızlık, yem katkı, aşı ve ilaç firmaları) ne gibi teknik destekler alıyorsunuz? Örneğin çalıştığınız bir aşı firmasından beklentileriniz nelerdir? Tabi ki tedarikçi firmalarımızla zaman zaman bilgi alışverişi, uygulamalı eğitimler ve saha taramaları yönünden destek alıyoruz. Keskinoğlu olarak inovasyona açık bir firmayız. Tedarikçi firmaların ürün tedariğinin yanı sıra; bilgi tedariği, yenilikler ve teknoloji konularındaki yenilikleri de takip etmeleri ve bizlere aktarmaları faydalı olacaktır. Bölgenizde risk oluşturan viral ve bakteriyel kanatlı hastalıkları nelerdir? Bu hastalıklarla nasıl mücadele ediyorsunuz? Son yıllarda viral hastalıkların yoğunluğunda artışlar olduğu bir aşikardır. Tabi ki; tavukçuluğun yapıldığı bölgelerde tüm bu hastalıklar ortak bir seyretmektedir. Bu konularda da biyogüvenlik tedbirleri ile önlemler alınmaktadır. İşletmede, yumurtacı ve broyler yönlü olmak üzere ayrı damızlık kümesler bulunmakta. aşı Giydiğiniz takım elbisenin üzerine takılan bir kravattır ; yani tamamlayıcıdır. Kravatsız takım elbise bir nebze olsun giyilebilir ama takım elbisesiz kravat düşünülemez. Aşı programları biyogüvenlik çalışmalarınızın neresinde yer alıyor? Ülkemizde aşı programları ile tüm hastalıklardan korunmanın mümkün olacağı gibi bir algı olduğu için ne yazık ki; biyogüvenliğin ilk ayağı olarak görülmektedir. Fakat durum bu şekilde değildir. Aşı programları uygulanacak biyogüvenlik kurallarının içinde bir araçtır. Ben hep şöyle derim; aşı Giydiğiniz takım elbisenin üzerine takılan bir kravattır, tamamlayıcıdır. Kravatsız takım elbise bir nebze giyilir ama takım elbisesiz kravat düşünülemez. Daima birbirlerini tamamlarlar. Kısa ve uzun vadede planlarınız nelerdir? Tüketicilerimiz, müşterilerimiz, tedarikçilerimiz ve çalışanlarımızla uzun vadeli ilişkiler kurmak ve sürdürmektir. Bu suretle en sağlıklı, güvenilir, lezzetli ve kaliteli ürünleri, üstün hizmet anlayışıyla sunarak, yaşamlarınızı kolaylaştırmayı ve mutluluğunuzu artırmayı amaçlıyoruz.
SEKTÖR ZİYARETLERİ GÜNEŞLİ A.Ş. İyi üretimin, ilke olarak sağlıklı sürülerle yapılacağı inancındayız Abalıoğlu nun tedarikçilerden en büyük beklentisi, yaptıkları işte onların da üretim zincirinin bir halkası olduklarını bilmeleri ve güvenebilecekleri tedarikçiler olmalarını sürdürebilmeleri. Abalıoğlu Damızlık ve Kuluçkalar Departmanı Müdürü Tarık Sürüm Yenilikçi ve dinamik olmayı önemli değerleri arasına koyan Abalıoğlu; 1994 yılında başladığı damızlık civciv üretimine, son teknoloji ve modernizasyon uygulamaları ile devam etmeyi görev edinmiş bir entegrasyon. Tarık Bey, öncelikle sizi ve işletmenizi tanıyarak başlayalım. Selçuk Üniversitesi ndeki öğrenimi tamamlayıp vatani görevimi yaptıktan sonra, bir süre Emek Tavukçuluk ve İzmir Taç Tavukçuluk damızlık birimlerinde çalıştım. 1995 yılında İzmir Taç Tavukçuluk ta devam etmiş olduğum damızlık süreci, Abalıoğlu A.Ş. nin bu işletmeyi satın almasıyla birlikte günümüze kadar gelmiştir. Halen Abalıoğlu A.Ş. de Damızlık ve Kuluçkalar Departmanı Müdürü olarak çalışmaktayım. Abalıoğlu Yem Soya Tekstil A.Ş. şu anda tavukçuluk sektöründe piliç eti, yemeklik yumurta, balık ve yem üretimi faaliyetleriyle ülkemizin önde gelen kuruluşları arasında yer almaktadır. Yemeklik yumurta üretimi faaliyetlerini Denizli ve Mersin de sürdüren Abalıoğlu, damızlık ve piliç eti üretimi faaliyetlerine İzmir ve çevresindeki illerde devam etmektedir. Civcivlerin kümese ilk girişinden yumurtlamasına kadar olan süreç dikkat isteyen bir süreç. Siz bu dönem için işletmenizde nelere önem veriyorsunuz? Öncelikle damızlık işletmelerimizde son yıllarda dünyada ve ülkemizde yaşanan sağlık problemleri nedeniyle en çok önem verdiğimiz konuların başında biyogüvenlik gelmektedir. Sonrasında hayvan sağlığını korumaya yönelik, zamanında ve doğru yöntemlerle aşı uygulamalarının yapılması ve damızlık yetiştirme yer alır. Yapmış oldu- İNFOVET 48-49
www.gunesliasi.com.tr ğumuz sağlık uygulamalarını olabildiğince laboratuvar kontrolleriyle takip etmekteyiz. İyi üretimin ilke olarak sağlıklı sürülerle yapılacağı inancındayız. Damızlık kanatlı yetiştirmesinde ana damızlık firmalarının tavsiye etmiş olduğu besleyici değerlere sahip olan yemleri kullanmaktayız. Irka uygun olan büyüme çizgisini takip ederek yetiştirme dönemi sonunda yumurtlamaya hazır damızlıklar elde etmekteyiz. Bu damızlıkların zamanında yumurtlamaya başlaması, yüksek yumurta performansı elde edilmesi, elde edilen yumurtaların döl ve kuluçkalık özelliğinin yüksek oranda olması ve iyi bir kuluçka performansı sonrasında sağlıklı civcivler elde edilmesi civciv üretimimizin bizim için önemli basamaklarını oluşturmaktadır. İşletmenizde hangi farklı ırkları yetiştiriyorsunuz? Yetiştirme ve performans bakımından bu ırklad arasında ne gibi farklılıklarla karşılaşıyorsunuz? İşletmemizde şu anda Cobb 500 ve Ross 308 ırklarıyla çalışmaktayız. Yetiştirme bakımından birbirine benzeyen iki ırkın üretim performans değerleri arasında bir takım farklılıklar olsa da bu farklılıkların zaman içinde kapanmakta olduğunu görüyoruz. Yetiştirdiğiniz damızlık sürülerinden aldığınız civciv sayısı ve bu hayvanların performansları bakımından kendinizi nerede görüyorsunuz? Kendi istatistikleriniz ile ana damızlık firmasının verdiği değerler birbirine ne kadar yakın? Yetiştirmiş olduğumuz damızlıklardan çoğunlukla ana damızlık firmasının istatistiki performans değerlerini yakalayabilmekteyiz. Çalışmış olduğumuz damızlık ırkının broyler hedefine bağlı olarak zaman zaman damızlık performanslarımızda değişiklikler olsa da ana damızlık firması tarafından bu değişimler bizden alınan verilerle takip edilmektedir. Ana damızlık firmaları sorunlara yönelik çözüm bulma konusunda bizlere yardımcı olmaktadırlar. Bu çözümler, hayvanların bakımı ve yönetimi konusunda bir takım yeniliklerin yapılması olabildiği gibi kanatlı hayvan sağlığına yönelik firmalara özel ya da genel tavsiyelerle beraber ırk karakterlerinin daha iyi tanınmasına çalışılması ya da talebe bağlı değişikliklerin yapılması şeklinde de olabilmektedir. Tedarikçilerden ne gibi teknik destekler alıyorsunuz? Örneğin çalıştığınız bir aşı firmasından beklentileriniz nelerdir? Tedarikçi firmalardan, hayvan sağlığı ve beslemesine yönelik eğitim desteği ile başka ülkelerdeki gelişimlerin aktarıldığı destekler almaktayız. Yem katkı firmaları ya da aşı-ilaç firmaları ürünün performansını en iyi şekilde ortaya koymak ve maksimum faydanın elde edilmesi adına malzeme ve ekipman desteği vermekteler. Bu tedarikçilerle kritik kontrol noktalarının takibi, numunelerin alınarak farklı laboratuvarlara gönderilmesi, gerekli analizlerin yapılması konusunda iş birliği içerisinde çalışmaktayız. Bizim tedarikçi firmalardan en büyük beklentimiz yaptığımız işte onların da bu zincirin bir halkası olduklarını anlayarak her zaman güvenebileceğimiz tedarikçiler olmalarını sürdürmeleridir. Risk oluşturan viral ve bakteriyel kanatlı hastalıklarla nasıl mücadele ediyorsunuz? Bölgemizde 2015 yılı ile birlikte ülkemizin ve diğer ülkelerin yaşadığı Avian Influenza, ILT ile birlikte Newcastle hastalığının yaşanması riski ortaya çıkmıştır. Bu hastalıklar son yıllarda yüksek ekonomik kayıplara yol Yaşanan sağlık problemleri nedeniyle en çok önem verdiğimiz konuların başında biyogüvenlik gelmektedir. Ekonominin göz ardı edildiği bir üretim söz konusu olmayacağı için düzenlenen aşı programları, yaptığımız işte bir nevi sigorta niteliği taşımaktadır açması bakımından öne çıkan hastalıklardır. Bu hastalıklarla biyogüvenlik uygulamaları başta olmak üzere, aşılama yapmak suretiyle mücadele etmekteyiz. Aşı programları biyogüvenlik çalışmalarınızın neresinde yer alıyor? Bizim için biyogüvenlik her zaman öncelikli olmakla beraber aşı uygulamaları güvenli üretim yapmanın anahtarı olmuştur. Nihayetinde yapmış olduğumuz işin ekonomik yanı vardır ve bizler buna hizmet etmekteyiz. Ekonominin göz ardı edildiği bir üretim söz konusu olmayacağı için aşı programları yaptığımız işte bir nevi sigorta görevi yapmaktadır. Kısa ve uzun vadede planlarınız nelerdir? Yaşamımda işime bilgi ve deneyimlerimle yön veren ve bunları paylaşan biri olmayı kendime hedef edinmişimdir. Kanatlı işinin ekip işi olup bütün kademelerinde çalışanlarının paylaşımı ile ancak ileriye taşınabilecek bir iş olduğunu düşünmekteyim. Ayrıca önemli protein kaynağı olan kanatlı ürünleri tüketimi ülkemizde artarak beslenmedeki öneminin anlaşılacağı ve kanatlı sektörünün daha iyi yerlere geleceği kanısındayım.
SEKTÖR ZİYARETLERİ GÜNEŞLİ A.Ş. Gedik Piliç Broyler Sorumlusu Veteriner Hekim Kadir Mercan Geleceği tahmin etmenin en iyi yolu onu yaratmaktır ilkesiyle 1968 den beri hareket eden Gedik Piliç, geçmişin bilgi ve deneyimleriyle geleceğe yön verip, özverili ve disiplinli bir şekilde çalışmakta ve kalitede asla taviz vermemektedir. Kadir Bey, öncelikle sizi ve işletmenizi tanıyarak başlayalım. Gedik Piliç teki görevimden önce, bir başka işletmede 12 yıl boyunca broyler uzmanı, broyler şefi ve üretim müdürlüğü görevlerinde bulundum. 2003 yılında Gedik Piliç te çalışmaya başladım ve daha önce mevcut olmayan damızlık birimini kurdum. 3 kümes ve 24 bin adet ile başlayan üretim, şimdi 26 kümes ve 250 bin adet üretim rakamına ulaşmıştır. Halen 6 adet yetiştirme kümesimiz ve 20 adet üretim kümesinde toplam 250 bin adet hayvanımız mevcuttur. Civcivlerin kümese ilk girişinden yumurtlamasına kadar olan süreçte işletmenizde nelere önem veriyorsunuz? Öncelikle bina kalitesi, altyapı donanımı ve hijyene; sonra ise kalifiye kadro ile çalışmaya önem veriyoruz. Zira damızlık uzun ömürlü bir iş ve herhangi bir hata veya eksiklik, hizmet verdiğiniz yüzlerce broyler üreticisini olumsuz etkileyebilir. Ben bunu uçak ve pilot ilişkisine benzetiyorum. Uçağı, kalkışından uçuşuna ve piste inene kadarki sürede hatasız uçurmanız gerekir. Aksi takdirde yere çakılma riskiniz vardır. Sürekli işin içinde olmalı ve her kademesini yerinde bizzat takip etmelisiniz. Çalışan bütün kadronun işine iyi konsantre olması çok önemli. Damızlık uzun ömürlü bir iştir ve hata kaldırmaz Damızlık kanatlı üretiminde, sürekli işin içinde olunmalı ve her aşaması yerinde bizzat takip edilmelidir. Ancak bu şekilde başarıyı yakalamak mümkün olur. İşletmenizde hangi farklı ırkları yetiştiriyorsunuz? Yetiştirme ve performans bakımından farklılıklar görüyor musunuz? Damızlık birimi kurulduğundan bu yana sadece Ross-308 ırkı ile çalıştık. Ancak 2016 planlamasına Cobb ırkı da alındı. Cobb ırkı ile ilk defa çalışılacağımız için elimizde henüz kendimize ait bir kayıt yok. İlerleyen aylarda bu şansı yakalayacağız. Yetiştirdiğiniz damızlık sürülerinin performansları bakımından kendinizi nerede görüyorsunuz? Damızlık performansı olarak, anaç başına civciv sayısında ve yıllık ortalamada Türkiye ortalamasının üzerinde üretim yapıyoruz. Kendi ürettiğimiz civciv, broyler üretimini İNFOVET 50-51
www.gunesliasi.com.tr Gedik Piliç Damızlık Sorumlusu Ziraat Mühendisi Mehmet İlhan karşılamadığı için dışarıdan da civciv alıyoruz. Ancak kendi civcivlerimizin broyler performansı her zaman daha iyi. Ana damızlık firmasının değerlerine yakın, hatta bazı sürülerde daha iyi sonuç alabiliyoruz. Tedarikçilerden ne gibi teknik destekler alıyorsunuz? Örneğin çalıştığınız bir aşı firmasından beklentileriniz nelerdir? Tedarikçilerden önceki yıllarda daha çok teknik destek alınıyordu. Ancak son yıllarda şirketler teknik anlamda kendi altyapılarını kurdu ve elemanlarının sayısını artırdı. Örneğin şirket laboratuvarlarında artık tüm bakteriyolojik, virolojik ve kimyasal analizler yapılabilir durumda. Sektörün kanayan yaralarından bir tanesi maalesef özellikle aşılardaki dışa bağımlılık ve fiyatların çok yüksek olmasıdır. Bölgenizde risk oluşturan viral ve bakteriyel kanatlı hastalıkları nelerdir? Bu hastalıklarla nasıl mücadele ediyorsunuz? Bütün bölgelerde kanatlı popülasyonu çok hızlı artış göstermiştir. Ticari yumurtacı, damızlık ve broyler üretimi özellikle batı bölgelerinde neredeyse iç içe olduğu için salgın hastalıklar yönünden bölge farklılığı kalmamıştır. Örneğin; İzmir bölgesinde çıkan bir salgın sıkı tedbirler alınmadığında Elazığ bölgesine de çok rahat sirayet edebilmektedir. Bu anlamda ND, IB, SHS, ILT gibi viral hastalıklar ile MG, MS, E. coli ve Salmonella gibi bakteriyel hastalıklar her zaman risk oluşturabilmektedir. Aşı programları biyogüvenlik çalışmalarınızın neresinde yer alıyor? Aşı programları biyogüvenlik çalışmalarımızın tabi ki olmazsa olmazı. Ancak doğru zamanda, doğru ekipman ile, doğru dozda ve doğru yol ile yapılması ve işin ehli personel tarafından aşı uygulama işleminin gerçekleştirilmesi en az aşı kadar önemli. Aşıdan sonra dışardan bulaşmayı engelleyecek tedbirlerin alınması da mutlaka gereklidir. Kısa ve uzun vadede planlarınız nelerdir? Tavukçuluk sektöründe sanıyorum, uzun vadeli plan yapmak çok zor. Ancak sektör ve şirket olarak, umarım önümüzdeki süreç kazançlı olur. Kendi ihtiyacımız olan civcivi üretmek için mevcut kuluçkahane kapasitesini artırmak ve yeni damızlık işletmeleri yapmak istiyoruz.