29 İSG011 1/7 ve ACİL DURUM PLÂNI AMAÇ: Kazaların kök nedenlerinin araştırılması için Balık kılçığı metodu ile bulma yönteminin uygulaması 20 Slayt II BÖLÜM BALIK KILÇIĞI METODU ve UYGULAMALARI 2016 Güz dönemi Nurdoğan İNCİ Elektrik Mühendisi GEDİK ÜNİVERSİTESİ Öğretim görevlisi 1
BALIK KILÇIĞI METODU İş Sağlığı ve Güvenliği Konularında Balık kılçığı metodu ile Neden-Sonuç analizi veya Kök-Neden Analizi Uygulamaları 2
Balık kılçığı metodu Neden - Sonuç analizi nın genel uygulama alanı, Ürün tasarımı ve kalite hatalarının engellenmesi, Kazaların meydana gelme sebeplerinin bulunması, Kök nedeni araştırmalarında kullanılması, kullanılır. Bu metot, çoğunlukla Pareto analizi ile birlikte 3
Balık kılçığı metodu Neden - Sonuç analizi Olayları etkileyen kategoriler çoğunlukla aşağıdakileri içerir. Çevre (Çalışma ortamı): Sürecin çalıştığı yer, zaman, sıcaklık ve kültür gibi koşulları, İnsan (çalışan): Sürece dahil olan kişilerin eğitim bilgi beceri Yöntemler/Metotlar: Sürecin nasıl çalıştırıldığı ve politikalar, prosedürler, kurallar, düzenlemeler, kanunlar gibi belirli gerekleri Ekipman /Makineler: Ekipman, bilgisayar, alet vb. türden işin yapılmasını sağlayan cihazlar 4
Balık kılçığı metodu Neden - Sonuç analizi Olayları etkileyen kategoriler çoğunlukla aşağıdakileri içerir. Önlemler: Genel eğitimler, İşbaşı eğitimleri, nezaretçi, kontroller gibi Malzemeler: Hammaddeler, parçalar, kalemler, kağıtlar vb. türden son ürünü üretmekte kullanılanları Ölçümler: Alınan önlemleri değerlendirmek için kullanılan ve süreç tarafından yaratılan verileri 5
Balık kılçığı metodu Neden - Sonuç analizi hazırlanırken dikkat edilmesi gereken konular, Sebepler araştırılırken değişik kesimlerin görüşleri alınmalıdır. Herkesin görüşlerini rahatlıkla, çekinmeden söyleyebileceği ortam oluşturulmalıdır. Sebepler yazılırken tarafsız davranmalı, çözülebilir olmalarına özen gösterilmelidir. Diyagramın değişen şartlara göre güncel tutulması sağlanmalıdır. 6
Balık kılçığı metodu Neden - Sonuç analizi hazırlanırken dikkat edilmesi gereken konular, Her katogori diğer katogoriler dikkate alınmadan yalnız ilgili bölümdeki konular tartışılmalı, Gerekirse tartışılan konular içinde de aynı kol üzerinde yeni balık kılçığı yapılmalı. Sonra araştırılan konuya etki eden durum ve olaylar listelenir. Listelenen olay veya durumların tekrar veya etkileri boyutuna göre değerlendirilir.
Balık kılçığı metodu Neden - Sonuç analizi hazırlanırken dikkat edilmesi gereken konular, Pareto analizi ile sonuca en çok etki eden ve önlemi alındığında sorunun büyük kısmını çözen (20/80 veya 30/70) etkenlerin bulunup bunlar üzerinde çalışılır, Balık kılçığında belirlenen tüm konular için tehlikeyi önleyecek DÖF (düzeltici Önleyici Formlar) hazırlanır.
9
10
11
12
13
14
15
Genel Kazalar 16
Genel Kazalar 17
Genel Kazalar 18
Genel Kazalar 19
Çalıştığı işle ilgili seçilecek her hangi bir konuda balık kılçığı uygulamasını doğru yapıp getiren öğrenciye sınav notuna 3 puan Eklenecektir Gelecek Ders İSG Yönetim sisteminde Pareto Metodu VE ACİL DURUM PLANI 20