KATI ATIK KARAKTERİZASYONU

MEVZUAT KANUN Büyükşehir Belediyesi Kanunu (5216) YÖNETMELİK Atık Yönetimi Yönetmeliği GENELGE 15/10/2007 Tarih ve 2007/10 Sayılı (Katı Atık Karakterizasyonu Analiz Metodu Kitapçığı)

BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KANUNU Resmi Gazete Tarih: 10/07/2004 & Sayı: 25531 Kanun: Büyükşehir Belediyesi Kanunu (5216) Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları Madde 7- Büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır: i) Sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak büyükşehir katı atık yönetim plânını yapmak, yaptırmak; katı atıkların kaynakta toplanması ve aktarma istasyonuna kadar taşınması hariç katı atıkların ve hafriyatın yeniden değerlendirilmesi, depolanması ve bertaraf edilmesine ilişkin hizmetleri yerine getirmek, bu amaçla tesisler kurmak, kurdurmak, işletmek veya işlettirmek; sanayi ve tıbbî atıklara ilişkin hizmetleri yürütmek, bunun için gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek veya işlettirmek; deniz araçlarının atıklarını toplamak, toplatmak, arıtmak ve bununla ilgili gerekli düzenlemeleri yapmak.

2007/10 SAYILI GENELGE Genelge Tarih: 15/10/2007 & Sayı: B.18.0.ÇYG.0.04.01.010.06/16370 Konu: Katı Atık Karakterizasyonu ve Katı Atık Bertaraf Tesisleri Bilgi Güncellemesi Belediyeler evsel katı atıkların bertarafı için en uygun teknolojiyi kullanmak zorundadır. Bertaraf yöntemlerinin belirlenmesinde evsel atığın miktarının ve niteliğinin bilinmesi kilit rol oynamaktadır. Katı atık karakterizasyonu, bir katı atık yönetim sistemi kurulacak bölgede atık miktarının ve niteliğinin belirlenmesi esasıdır. Bu esasa göre katı atık yönetim sistemi içerisinde yer alacak tesislere ve bu tesislerin kapasitelerine karar verilir. Yıllar içinde katı atık karakterizasyonunun değişiminin de izlenmesi önemlidir. Katı atık karakterizasyonu, mevsime, bölgeye ve sosyo-ekonomik duruma göre değişiklik gösterdiği için belli sıklıkta ve belediyelerin farklı noktalarında yapılması gerekmektedir.

2007/10 SAYILI GENELGE Yıllar içinde katı atık karakterizasyonunun değişiminin de izlenmesi önemlidir. Katı atık karakterizasyonu, mevsime, bölgeye ve sosyo-ekonomik duruma göre değişiklik gösterdiği için belli sıklıkta ve belediyelerin farklı noktalarında yapılması gerekmektedir. Bakanlığımız tarafından katı atık karakterizasyonu ve analiz metodunu açıklamak amacıyla Katı Atık Karakterizasyonu Analiz Metodu (Madde Grupları Analizi) kitapçığı hazırlanmıştır. Büyükşehir Belediyeleri, Belediye Birlikleri ve Belediyeler tarafından katı atık karakterizasyonu analizi yaz ve kış mevsiminde hizmet edilen bölgeyi ve mevsimleri temsil edecek şekilde yılda iki defa rehber kitapçık Ek 1 ve Ek 2 doğrultusunda yapılmalıdır.

2007/10 SAYILI GENELGE Bu bağlamda 2008 yılı itibariyle başlamak üzere elde edilen verilerin yaz, kış ve ortalama olarak; a) Belediye birliklerine dahil olan nüfusu 5000 den büyük belediyelerin belediye birliği başkanlıkları vasıtasıyla; b) Herhangi bir belediye birliğine üye olmayan nüfusu 5000 den büyük belediyeler ve Büyükşehir Belediyeleri ise direkt olarak; İl Çevre ve Orman Müdürlükleri koordinasyonunda; her yıl Şubat ayı sonuna kadar www.atikyonetimi.cevreorman.gov.tr adresinde yer alan Katı Atık Karakterizasyonu ve Katı Atık Bertaraf Tesisleri Bilgi Güncelleme Formu doldurularak elektronik ortamda (evselatik@cevreorman.gov.tr) ve Ek 1, Ek 2 ve Ek 3 teki tabloların onaylanarak resmi yazı ile Bakanlığımıza sunulması ve aksi durumda Çevre Kanunu nun 20. Maddesinin (g) bendine göre işlem yapılması hususunda, Valiliklere bildirim yapılmıştır.

KOCAELİ ÖRNEĞİ Katı Atık Karakterizasyonu, çevre ve sürdürülebilir kalkınma sürecinde; atık yönetimi konusunda Belediye hizmetlerinin etkin ve hızlı bir şekilde yürütülmesi, çevre ile uyumlu yönetim politikalarının izlenmesinde büyük öneme sahiptir. Büyükşehir Belediye Başkanlığımızca, Bakanlık tarafından hazırlanan Katı Atık Karakterizasyonu Analiz Metodu (Madde Grupları Analizi) kitapçığı doğrultusunda katı atık karakterizasyon çalışmaları 2008 yılından itibaren mevsimleri temsilen yılda iki sefer yapılmaktadır. Katı atık karakterizasyon çalışması ile atık bileşenlerinin tespiti yapılmakta ve Kocaeli Entegre Katı Atık Yönetim Planı nın uygulanması çalışmalarında da etkin olarak kullanılmaktadır. Bu çalışma, 12 İlçe gerçekleştirilmektedir. Belediyesi sınırlarından toplanan numuneler ile

YÖNTEM KOORDİNASYON S O N U Ç

PLANLAMA Katı Atık Karakterizasyonunda düşük, orta, yüksek ve çarşı gelir seviyeleri; Belediyeler ile yapılan koordinasyon toplantılarında görüşülmektedir.

PLANLAMA Katı Atık Karakterizasyonu, yılda iki defa kış mevsimini temsilen ; Şubat-Mart aylarında, yaz mevsimini temsilen Temmuz-Ağustos aylarında yapılmaktadır. TARİH MAHALLE ve CADDE ADI Sıra BELEDİYE No NUMUNE ADI SAYIM ALINACAK YAPILACAK 1 08.08.2016 10.08.2016 09.08.2016 2 08.08.2016 11.08.2016 09.08.2016 3 22.08.2016 26.08.2016 23.08.2016 GEBZE DERİNCE KANDIRA DÜŞÜK ORTA YÜKSEK Cumhuriyet Mah. İstasyon Mah. Tatlıkuyu Mah. Osman Yılmaz Mah. Yavuz Sırrı Paşa Sultan Fatih Mah. Mah. Mah. Çınarlı Mah. Yenikent Mah. Orhan Mah. Akdurak Mah.iç Akdurak Mah.dış ÇARŞI YAPILACAK YER Çiçektepe Mevkii Hacı Halil (Dilovası) Mah. Katı Atık Bertaraf Tesisi Denizciler Solaklar Mevkii (İzmit) Katı Atık Bertaraf Tesisi Cad. Aydınlık Mah. Alaybey Mevkii (Kandıra) Katı Atık Aktarma Tesisi

NUMUNE ALIMI Numune toplama işi, hafta sonunu temsilen Pazartesi, hafta içini temsilen Salı günü olacak şekilde yapılmaktadır.

NUMUNE ALIMI

NUMUNE KABULÜ Numuneler bertaraf/aktarma tesisinde belirlenen alanlara dökülmektedir. BERTARAF TESİSİ / İZMİT BERTARAF TESİSİ / DİLOVASI

NUMUNE KABULÜ Numuneler bertaraf/aktarma tesisinde belirlenen alanlara dökülmektedir. AKTARMA TESİSİ / GEBZE AKTARMA TESİSİ / KANDIRA

NUMUNE KABULÜ Numuneler bertaraf/aktarma tesisinde belirlenen alanlara dökülmektedir.

NUMUNE KABULÜ Bazı Belediyelerde saatli toplama sistemi mevcut olduğundan, istenilen miktar poşetlenip bölge etiketlemesi yapılarak gönderilmektedir.

NUMUNE KABULÜ

NUMUNE KABULÜ HAFTA SONU DÜŞÜK GELİR SEVİYESİ (AFTA İÇİ DÜŞÜK GELİR SEVİYESİ

İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ Üstü Kapalı Metal İskelet Beton Zemin 2*4 m²

İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ Tulum Maske İş Ayakkabısı Eldiven

MALZEMELER Ölçüm Kabı 0,5 m³ hacimli, metal Seyyar Tartı Kova

EĞİTİM İSG eğitimlerini tamamlamayan temizlik personeline, İSG eğitimi karakterizasyon öncesinde verilmektedir.

EĞİTİM Katı atık Karakterizasyonunun gerçekleştirileceği alanda, yapılacak iş ve işlemler hakkında teknik personel tarafından ayrıca bilgilendirme yapılmaktadır.

NUMUNE SAYIMI

NUMUNE SAYIMI DÜŞÜK KATI ATIK BİLEŞENLERİ Mutfak atıkları Kağıt Karton Hacimli karton Plastik Cam Metal Hacimli metal Elektronik Atıklar Tehlikeli atık Park ve bahçe atıkları Diğer yanmayanlar Diğer yanabilenler Diğer yanabilir h.atıklar Diğer yanmayan h.atıklar Diğerleri Kül (toz,kum,taş dahil)* TOPLAM GELİR SEVİYELERİ ORTA İstasyon Mah. Cumhuriyet Mah. Tatlıkuyu Mah. Brüt Dara Brüt Dara YÜKSEK Osman Yılmaz Mah. Brüt Dara ÇARŞI Hacı Halil Mah. Brüt Dara

NUMUNE SAYIMI

NUMUNE SAYIMI Hafta içini temsilen alınmış numune ve hafta sonunu temsilen alınan 1 m³ lük numuneden yarım m³ lük kaba homojenize şekilde alınarak sayım işlemi gerçekleştirilmektedir.

NUMUNE SAYIMI

DENETİM Numune sayımında evsel atık içerisinde olmaması gereken atıkların incelemesi saha içerisinde anında yapılıp denetim ekibine bildirim yapılarak kurum/kuruluşlurda denetim gerçekleştirilir. END. NİT. ATIK KANLI SERUM SETİ AMBALAJ ATIĞI (PET ŞİŞE)

NUMUNE SAYIMI

NUMUNE TARTIM

NUMUNE TARTIM, KAYIT

NUMUNE SAYIMI (JİCA Projesi)

NUMUNE SAYIMI (JICA Projesi)

NUMUNE SAYIMI (Stajyer Öğrenciler)

SONUÇ Sonuçlar her yıl Şubat Ayının sonuna kadar atikyonetimi@csb.gov.tr adresine gönderilmektedir.

DEĞERLENDİRME KATI ATIK BİLEŞENLERİ 2010 KIŞ 2010 YAZ 2010 GENEL 2011 KIŞ 2011 YAZ 2011 GENEL 2012 KIŞ 2012 YAZ 2012 GENEL 2013 KIŞ 2013 YAZ 2013 GENEL 2014 KIŞ 2014 YAZ 2014 GENEL 2015 KIŞ 2015 YAZ 2015 GENEL 2016 KIŞ Mutfak atıkları 44,05 41,22 42,84 42,58 44,16 43,23 40,73 45,52 43,24 50,34 45,21 48,35 53,67 58,71 56,44 47,93 51,23 49,69 56,35 Kağıt 4,81 3,59 4,29 3,29 5,00 4,00 3,27 7,10 5,19 6,19 10,61 8,22 7,88 4,56 6,11 5,21 5,60 5,04 3,56 Karton 1,04 0,64 0,87 1,18 2,12 1,57 1,58 2,46 1,91 1,54 0,85 1,19 0,79 3,66 2,25 3,63 3,60 3,66 2,89 Hacimli karton 2,75 3,87 3,23 5,35 5,22 5,30 6,94 3,41 5,25 3,25 0,74 2,38 0,05 0,03 2,09 0,50 1,21 1,95 Plastik 9,20 9,78 9,45 7,59 9,68 8,46 6,73 8,30 7,37 8,43 8,54 8,32 9,69 10,97 10,23 12,76 16,30 14,78 14,66 Cam 2,58 2,81 2,68 2,39 3,22 2,73 2,46 4,29 3,41 4,19 4,90 4,45 3,18 4,91 4,06 4,74 5,76 5,22 3,81 Metal 1,93 1,80 1,87 1,63 1,67 1,65 2,30 1,66 1,98 1,46 0,93 1,25 1,35 0,77 1,02 0,99 1,01 1,02 1,13 Hacimli metal 0,13 0,52 0,23 0,09 0,10 0,10 Atık elektrik ve elektronik ekipman 0,74 1,29 0,98 1,07 0,55 0,86 0,44 0,94 0,67 0,25 0,55 0,38 0,59 0,17 0,39 0,43 0,26 0,32 0,05 Tehlikeli atık 2,39 1,71 2,10 2,80 2,17 2,54 1,95 2,08 2,02 1,62 1,53 1,58 1,30 0,91 1,03 1,24 1,31 1,29 1,11 Park ve bahçe atıkları 2,39 3,95 3,06 2,06 4,45 3,05 2,15 4,34 3,25 1,04 0,67 0,86 0,85 1,89 1,34 1,12 1,13 1,05 0,25 Diğer yanmayanlar 2,12 3,90 2,88 1,37 1,13 1,27 1,37 1,46 1,42 0,54 0,27 0,02 0,01 0,76 0,35 0,35 Diğer yanabilenler 18,41 25,39 21,40 18,44 20,61 19,34 13,99 17,56 15,78 14,74 21,64 17,86 17,47 13,08 15,17 13,74 12,78 13,46 13,23 Diğer yanabilir hacimli atıklar 0,05 0,02 0,44 0,37 0,41 1,00 0,91 0,91 0,01 Diğer yanmayan hacimli atıklar 0,03 0,01 0,03 0,02 Diğerleri 0,40 0,01 0,22 Kül (toz, kum, taş dahil)* 7,60 4,35 10,24 5,99 15,67 0,52 8,11 5,81 1,66 3,75 3,20 0,32 1,91 4,88 0,41 2,59 0,66 TOPLAM 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10 10

DEĞERLENDİRME Katı Atık Karakterizasyon sonuçları belediyeler tarafından gerçekleştirilecek projeler için iyi bir rehberdir. Belediyelerin bölgelerini iyi tanımlaması karakterizasyonun gelir seviyeleri açısından önem taşımakta olup, bölge için yapılacak evsel katı atık ve geri kazanılabilen atıkları toplamada etkin bir yöntem belirlemeye yardımcıdır.

TEŞEKKÜRLER atikyonetimi@kocaeli.bel.tr (0.262) 331 83 91 (0.262) 317 26 64 Kocaeli Atık Geri Dönüşüm Projesi