ULUSLARARASI MAKALE YAZMA SÜRECİ Prof. Dr. Mustafa Tepeci Celal Bayar Üniversitesi İşletme Fakültesi Turizm İşletmeciliği Bölümü
Dergi yayıncılığı İlk bilimsel dergiler Journal des Scavans (1655) Philosophical Transactions of the Royal Society of London (1655)
Makale yayınlamak istediğinizden emin misiniz?
Makale yayınlamada zorluklar İstenilen kaliteye (standarta) ulaşma zor olabilir. En iyi (top-tier) dergilerde yayın için büyük yarış bulunmakta. Yer kısıtı (kelime sayısı) Red oranı yüksek Uzun soluklu bir süreç Kimin hakemlik yaptığına bağlı olarak farklı kararlarla karşılaşma.
Uluslararası dergilerde yayın yapmak için İyi bir araştırma ekibi oluşturma Lider dergilerdeki makalelerin okunması Editör ve hakemlerin istediklerinin karşılanması En uygun araştırma konusunun seçilmesi Gelişmiş araştırma dizaynı ve yöntemlerin kullanılması Diğer alanlardan teori ve yöntemlerin kullanılması Özel sayı fırsatlarını değerlendirin.
Yazmaya başlamadan önce Çalışmanızı neden yayınlamanız gerektiğini düşünün Konu ilginç ve yeni mi? Konu güncel mi? Problemler için çözümleriniz var mı? Bu konuyu yayımlamaya hazır mısınız?
İyi bir araştırma makalesinin özellikleri Farklı, yeni bir konu Yeni ve orijinal Bir probleme ilk defa çözüm üretme Alana yeni bilgi katma Daha iyi ve etkili şekilde problemi çözme Önemli bir şey Bilimsel Güvenilir, sağlam, doğru teori (sound theory) Doğru yöntem İyi bir yazım Seçkin dergilerde yayınlama
Öncelikle makalenin türü açısından net bir amaca sahip olma Empirical, methodological, conceptual, case study, literature review or meta analysis Makale Literatüre hakim olmalı Alana açık (clear contribution) katkı sağlamalı odaklanmalı Uygun konumlanma
Yeni ve ilginç mi? Araştırmanın potansiyel bulgularından bir grup araştırmacı ve yöneticiye çekici bir hikaye anlatabilecek misin? Önemli mi? Makale şunları sağlayabilir mi? Önemli teorik katkı Uygulamacılara önemli katkı Alandaki bilgiyi ilerletme Konunun orijinalliği Şimdiye kadar kimse çalışmadı? Belki de ilginç, yeni veya önemli değil! Daha önceden konu üzerinde makale yazılmaması şimdi yazılması için bir gerekçe değildir. Peter Attiwill, Editor-in- Chief, Forest Ecology and Management
Doğru derginin belirlenmesi Muhtemel dergilerin incelenmesi: Amaç ve kapsam Ne tür makaleler kabul ediliyor? Her derginin kendine özgü bir stili olabilir, makalelerin incelenmesi Okuyucu kitlesi Değişik özellikleri olan okuyucular Güncel konular neler (go through recent abstracts) Gönderilecek dergi belirlendiğinde Son yıllarda yayınlanan makalelerin incelenmesi
Yazarlara Öneriler (Yazım Kuralları) Yazarlara öneriler dikkatlice okunmalı Kötü hazırlanmış bir taslak makale kabul edilemez Saygısızlığın göstergesi olarak değerlendirilebilir. Makale ret edilir. Hedeflediğiniz derginin gereklerini yerine getirmiyorsa, kabul edilmez.
Başlık (Title) Özet (Abstract) Anahtar kelimeler (Key words) Ana Metin (Main Text) GİRİŞ (Introduction) Yaygın Makale Yapısı LİTERATÜR (Literature review or related work) YÖNTEM (Research Methodology) ANALİZ ve BULGULAR (Results/Findings) TARTIŞMA (Discussion) SONUÇ (Conclusion) Taktir, teşekkür (Acknowledgements) Kaynakça (References) Ekler (Supplementary material)
Kullanılan Dil-Yazım Önerileri Uygun ve anlaşılır bir dil: Bir düşünce yada bilgiyi içeren kısa cümleler kurun, bir cümlede birçok şeyi ifade etmekten kaçınılmalı Hipotez, olgu ve sonuçları ifade etmek için geniş zaman kullanın. Deneyler, testler ve sonuçlar için geçmiş zaman Uygun terminoloji ve kelimeler kullanılmalı. Okuyucu neyi niçin yaptığınızı anlamalı. Doğrudan, net ve anlaşılır ifadeler. Yazı profesyonel editöre kontrol ettirilebilir
Başlık İyi bir başlık kısa, çekici, kolayca akılda kalan kesin, belirli, açık Spesifik (özgül) ve bilgilendirici Makalenin içeriğini tanımlamalı. Makalenin katkısını gösteren
İyi bir özette Makalenin kısa bir özeti Önemli ve yeni katkıları belirtin Neye baktığınızı ve ne bulduğunuzu belirtin Teknik jargon kullanmayın Kısa ve belirli (specific) olmalı. Referansa gerek yok. Özet Özetin niteliği editörün fikri üzerinde etkili olur.
Çalışmaya gerekçe çıkarımı ve katkısı için zemin sunulmalı Kısa olmalı! Daha önceki yayınlarda eksik olanlar neler Çalışmanın amacı ifade edilmeli Problem nedir? Giriş Neyi başarmayı ümit ediyorsun? Temel katkı (CONTRIBUTION!) Okuyucuyu araştırmanın önemli ve gerekli olduğuna ikna et.
Literatür Taraması Genel background-tanım ve kavramlar Çalışma için teorik gerekçe sunumu Teori, alan araştırmasının anlaşılmasını kolaylaştırır. Set the stage for your study (çalışmanın zemini) Çalışmanın dayandığı temel yayınların incelenmesi Bu konuda otorite yazarların yayınları temel alınabilir. Konuyla direkt ilişkili araştırmalara odaklanın. Literatürdeki eksikleri belirleyin İddialarınızı destekleyen önemli kaynakları sunun.
Literatürdeki eksikleri giderecek hipotez ve soru ifadelerini geliştirin Gerekli teorik destek sunarak ifade edin! Güncel referansları dikkate alın. Alan araştırması yapacağınız sektörle ilgili yayınları unutmayın. Hedeflediğiniz dergideki konuyla ilgili makaleleri referans edin Önemli Literatür Taraması Önceki araştırmaları çok fazla eleştirmeyin
Tanım, Kavramsallaştırma, Literatür Taraması Kavramların operasyonel hale getirilmesi ve ölçülmesi, Çalışmada araştırılan değişkenlerin birbiriyle olan ilişkileri (kuramsal nedensellik verilmeli) ve diğer değişkenlerle ilişkileri Her makalede çalışmanıza dayanak olacak en az birkaç TEORİ olmalı. Herhangi bir teorik dayanak olmadan makalenizi yazamazsınız (İş tatminini anlatıyorsanız muhakkak Maslow, Herzberg veya Spector, MSQ olmalı). Bunların referans edilmesi yeterli değil, sizin bu teorileri özümseyip kendi kelimelerinizle organize ederek anlatmanız ve çalışmanızla bütünleştirmeniz (örneğin ölçme olayını ve bulgularınızı bunların ışığında açıklamalısınız) gerekmektedir.
Literatür Taraması-Referans verme Konunuzla direkt ilişkili En az 10-15 görgül/deneysel ve kavramsal makaleyi Annotated Biography olarak yazabilirsiniz (kendi kelimelerinizle). REFERANS VERME!!! Faydalandığınız kaynakta söylenenleri kendi kelimelerinizle okuyuculara sunarken (bile) bu kaynakları referans etmelisiniz. Referans etmekten kaçınmayın, ne kadar bilimsel referansı olan satır yazarsanız yazınız o kadar doğru dayanağı olur. Alıntılarda ise tırnak içine almanız gerekir ve sayfa numarasını vermelisiniz (40 kelimeyi geçerse 1 punto küçük ve indent yapmalısınız). Herhangi bir gerçek durum (facts) veya sayı kullanırsanız yine sayfa numarası vermek zorundasınız.
Literatür Taraması- Paragraf yazma! Her paragrafın ana temasının ne olduğunu düşünün, bunu açık ve Direkt bir şekilde ifade edin. Onu takip eden cümleler bir düşünce gelişimi sağlamalı ve birlikte uyum içinde olmalı. Gerekirse örneklerle konuyu açabilirsiniz. Paragrafın son cümlesi genelde size ait olabilir, bu cümlede o paragraftakileri bir özetleme veya değerlendirme yapmanız beklenir. Bazen bunu daha güzel özetleyen birileri varsa onu da referans edebilirsiniz. Paragrafınız onu takip edecek paragrafa doğru yönlendirme yapabilir veya bir sonraki paragraf önceki paragrafı takip eden veya tamamlayan bir düşünce içerisinde olabilir. Paragraflar ve bölümler arasında geçis, bağlılık veya birliktelik dediğimiz olayı sağlama üzerinde düşünmeli ve yazınızda bunu göstermelisiniz.
Sizden sonraki araştırmacıların kolayca çalışmanızı tekrarlayabileceği bilgiyi sunun Detaylı ve açık bir şekilde Evren ve Örneklem Veri toplama araçları Geliştirme süreçleri Değişkenlerin nasıl ölçüldüğünü anlatın. Veri Toplama Yöntem Örneklemin nasıl seçildiği Veri nasıl analiz edildi Kısaca adım adım açıklama
İleri araştırma tasarımları ve yöntemleri kullanın Farklı araştırma yöntemlerini bir arada kullanın Laboratuvar ve Alan araştırmaları Nitel ve Nicel Yöntem Mixed method (nested, concurrent, triangulation) Uzun dönemli çalışmalar (Longitudinal study) İleri istatistik tekniklerinin kullanılması (e.g., HLM and SEM to test a mediating and moderating model) Diğer alanların teori, yöntem ve analizlerinden faydalanma
Veri, analiz ve sonuçlar makalenizin itici kuvvetidir. Sonuçların raporlanması makalenin geleceğini belirler. Ne bulduysanız onu rapor etmelisiniz. Sunulacak bilgiler. İstatistik analizlerin sonuçları Hipotez testlerinin sonuçları Bulunanlarla önceki çalışmaların bulgularının karşılaştırılması Şekil ve tablolar sonuçların sunulması için en etkili araçlardır. Çok fazla olmamalı Analiz ve Bulgular Hedeflenen derginin formatına uygun olmalı.
Tartışma Analiz ve Bulgular ne söylüyorsa sadece bunları tartışın. Şunları detaylıca tartışın: Sonuçlarınız amaç ve hipotezlerde belirtilen ifadelerle ne şekilde ilişkili? Diğer önemli bulguları tartıştınız mı? Sunduğunuz her bir bulguyu yorumladınız mı? Sonuçlarınız önceki çalışmaların sonuçlarıyla benzerlik ve farklılıklar gösteriyor mu? Neden acaba? Teorik katkılar nelerdir? Çalışmanız neleri değiştirebilir? Ne fark yarattı? (so what)
Bunları yapmayın Bulguları tekrarlamayın Bulunanların önemini abartmayın! İlk, tek, en iyi Tartışma Bulguların söylediğinden ileri gitmeyin.(desteksiz sonuçlar çıkarmayın) Konunun dışında yeni kavram ve fikirler sunmayın
Sonuç Açık ve net yazılmış sonuç kısmı Editörün makaleyi değerlendirmesini kolaylaştırır. Amaçla ilişkili genel ve spesifik sonuçları sunun. Katkı, çalışmanın sonuçlarının kullanım alanlarını ve kısıtlar. Gelecek çalışmalara öneriler
Makaleyi göndermeden önce Edit edilmeli Özensiz yazı özensiz araştırmayı gösterir. Hedef derginin son sayılarını okuyup uzunluk, formata uygunluğa dikkat edilmeli. Değerlendirme kriterlerine uygun hale getirilmeli. Derginin hakemlerinin konu ile ilgili yayınları varsa referans edilmeli.
Erken ret (desk rejection) nedenleri Derginin yazım kurallarına uyulmaması Yetersiz literatür taraması İngilizcenin yetersizliği Derginin ilgilendiği konularda olmaması İyi bilinen konu ve yöntemlerin tekrarı Makalenin dergi amaç ve hedeflerine ilgili olmaması
Hakemleri rahatsız eden hususlar (Brass, 2008) Katkının abartılması (ilk ya da tek çalışma) Kanaat kelimeleri ( very interesting ) Bu alanda çalışmaların olmadığını ileri sürme Girişte çok fazla vaatte bulunma (note: high expectation leads to high disappointment) Yazı ve tablolarda kısaltma ve akronimlerin kullanılması Tablo ve yazıların birbirini tutmaması Kısıtların belirtilmemesi Kayıp referanslar Kötü yazım (repeating things) Ölçme ve ölçeklerin anlatılmaması
Hemen hemen tüm makalelerde düzeltme istenir. Düzeltme istendiğinde Anı yaşa! değer ver. Kutlama yapmak için iyi bir sebep! Düzeltme yapıldıktan sonra kabul garantisi yok. İlk ve ikinci düzeltmeden sonra da ret olabilir. Hakemlerin geribildirimlerine göre düzeltmeleri yapın. Hakemin yanlış olduğunu düşünüyorsanız ikna edici, bilimsel dayanağı olan ve nazik bir argüman sunun. Ciddiyetle düzeltmeleri yapın. Zamanında bitirin. Düzeltme revision at a top journal should be a top priority!
İyi bir dergide yayın yapmak için Konuyu iyi bilmeniz Yaratıcı bir fikrinizin olması Sabır Kendini adama İyi bir ekip çalışması. They always pay off! Good luck!
Michael Derntl. Basics of Research Paper Writing and Publishing. http://www.pri.univie.ac.at/~derntl/papers/meth-se.pdf