HAVACILIK KURALLARI Öğr. Gör. Gülaçtı ŞEN
İÇERİK Operatörlerin Sorumlulukları SHY-6A Yönetmeliği
Her işletmecinin ana amacı kar etmektir. Ancak bu amacını gerçekleştirirken yaptığı işin özelliğine göre sorumluluklarını yerine getirmesi gerekir.
İşletmeci; Hava yolu, kargo, hava taksi gibi faaliyet göstereceği, Konusunun gereklerini karşılayacak uçuş, teknik ve mali konularda Kendisinden istenecek bilgi ve belgeleri, yetkili otoriteye sunabilecek imkânlara sahip olmak zorundadır.
İşletmeci; işletmenin ve işletme bölümlerinin sağlıklı bir yapıda olmasını ve sürekliliğin sağlanması için, Genel Müdür, Uçuş İşletme Müdürü, Yer İşletme Müdürü, Bakım Müdürü, Teknik Müdür, Eğitim Müdürü ve Kalite Müdürü (kalite sistemi yöneticisi) görevlendirir ve yetkili otoriteye bildirir.
İşletmeci; TSE, ISO veya CEN standartlarında bir kalite güvence sistemi oluşturmak ve işletme ruhsatı aldığı tarihten itibaren en geç beş yıl içerisinde bunu yetkili otoriteye belgelemek zorundadır. Kalite güvence sistemini istenen süre içerisinde oluşturamayan işletmecilerin filolarına, geçici süreler için dış hatlarda yabancı tescilli uçak kullanımı da dahil, ilave uçak talepleri uygun görülmez.
İşletmeci; faaliyette bulunulacak işletme sahasına ve kullanılacak uçak tipine bağlı olarak, yeterli adet ve evsafta teçhizat, araç gereç, alet, edevat ve malzemeyi temin etmek ve devamlı faal tutmaktan zorundadır.
İşletmeci; işletmecilik yapılacak faaliyet sahasının nitelik ve çapına bağlı olarak, işletmecinin yeterli bir mali güce sahip olması zorunludur. Bakanlık; işletmecinin mali durumunu denetler veya denetlettirir ve gerekli hallerde düzeltici uyarıda bulunur. Gerekli düzeltmeleri yapmayan işletmelerin, uçuşlarını geçici veya devamlı olarak durdurabilir veya işletme ruhsatını askıya alabilir veya iptal edebilir.
Mali Sebepten Dolayı İşletme Ruhsatının İptal Edilmesi İşletmecinin uçak kirası, yakıt, personel, bakım, sigorta, yer hizmetleri, havaalanları ve Eurocontrol gibi işletme giderlerini karşılayamaz duruma düştüğünün anlaşılması halinde, işletmeciye 3 ay süre verilir. İşletmecinin doğmuş ve doğacak olan tüm borçlarını ödeyebileceğini belgeleri ile Bakanlığa kanıtlayamaması durumunda ise verilen süre sonunda işletme ruhsatı 3 ay süre ile askıya alınabilir. Bu süre içerisinde işletme giderlerini karşılayamaması halinde ise, işletme ruhsatı iptal edilir.
İşletmeci; işletme faaliyet sahalarına bağlı olarak en az hava aracı sayılarına sahip olmak zorundadır.
İşletmeci; ilgili yönetmeliklerde öngörülen esaslar kapsamında lisans ve sertifikaya sahip uçuş ekibi, teknik personel ve uçuş harekât personelini tamamlamak, bunlara ait bilgileri yetkili otoriteye bildirmek ve lisanslarını yeniletmek zorundadır.
İşletmeci; geçici olarak yabancı uçuş ekibi ve teknisyen çalıştırabilir. Ancak, kabin ekibinin tamamı Türk Vatandaşı olmak zorundadır. İstisnai durumlar yetkili otoritenin iznine tabidir. İşletmeci, ilgili makamlarca yayınlanan İngilizce Aeronautical Information Publication harflerinin baş harfleri alınarak isimlendirilmiş olan AIP (Havacılık Enformasyon Neşriyatı), 2. sınıf ve 1. sınıf Notamlar ile diğer çeşitli yayınları takip etmek ve kendisi ile ilgili hususları uygulamak zorundur.
İşletmeci, uçuş ekibi tarafın kullanılmak üzere uçuş kontrol listelerini hazırlamak ve yayınlamak zorundadır. İşletmeci, her uçuş için bir pilotu Sorumlu Kaptan Pilot olarak tayin etmek zorundadır. İşletmecinin organizasyonunda görev alan; teknik, uçucu ve idari personel sayısında eksilme olması halinde, işletmeciye en fazla 45 gün süre verilir. Verilen süre içerisinde işletmecinin organizasyonunu tamamlayamaması halinde, uçuşları organizasyonunu tamamlayıncaya kadar geçici olarak durdurulur.
İşletmeci, havaalanları arasında yapacağı uçuşlarda yetkili makamlarca belirlenerek yayınlanan hava uçuş yollarını kullanmaya ve bu yollar üzerinde belirlenen asgari uçuş yüksekliklerine uymak zorundadır. Uçuş yüksekliği terimi: Bir uçuşun herhangi bir bölümünde uçağın uçacağı yüksekliktir. Asgari Uçuş Yükselliği: Uçağın performansı, altimetre hata ihtimali, arazi durumu, muhtemel türbülans ve kötü hava şartları, havacılık harita ve planlarında muhtemel olabilecek hatalar dikkate alınarak uçağın uçacağı yüksekliktir.
İşletmeci, uçaklarının uçtuğu sahalarındaki arama, kurtarma hizmetleri ile ilgili önemli bilgileri uçaklarında bulundurur ve bu hususlarda Kaptan Pilotunu bilgi sahibi eder. İşletmeci; uçağı, uçuşa elverişli tutmak ve uçakla ilgili tüm uçuşa elverişlilik direktiflerindeki (AD'ler) koşulları yerine getirmek zorundadır.
İşletmeci, bakım yönetimi konusunda hava araçlarının uçuşa elverişliliğinden ve uçuş emniyetinin gereklerini sağlamaktan sorumlu olup, bu sorumluluğu bir başka kişi veya kuruluşa devredemez.
İşletmeci, Uçuş öncesi kontrollerin yapılmasını, Operasyon emniyetini etkileyen herhangi bir arıza veya hasarın onaylı standartlarda giderilmesini, Tüm bakımların zamanında yapılmasını, İşletilen her bir hava aracına ait uçuşa elverişlilik sertifikasının geçerliliğini, Sertifikada belirtilen geçerlilik süresi ile her türlü bakım koşulunu yerine getirmekle yükümlüdür.
İşletmeci, kuruluş yapısını içeren bir BYEK (Bakım Yönetimi El Kitabı) hazırlamak ve belirtilen tüm hususları, kuralları bu kitaptaki prosedürlere uygun olarak yapmak zorundadır.
İşletmeci, işletilen hava araçlarının bakımlarının SHGM tarafından onaylı bakım programına göre yapılmasını sağlamak zorundadır. İşletmeci, her bir hava aracı için Hava Aracı Teknik Defteri hazırlamak ve bu defteri son kayıt tarihinden sonra 24 ay saklamak zorundadır.
KAYNAKLAR SHGM Resmi Web Sitesi Ticari Hava Taşıma İşletmeleri Yönetmeliği (SHY-6A) Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü, Ulaştırma Bakanlığı, Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 16 Haziran 1984 - Sayı: 18433 Modül 10 Aviation Legislation www.airporthaber.com
Bir sonraki derste görüşmek dileğiyle Öğr.Gör. Gülaçtı ŞEN İstanbul Aydın Üniversitesi Sivil Hava Ulaştırma İşletmeciliği Bölümü