TAV Havalimanları Holding A.Ş. Şirket Sunumu Mart 2011 0
Sayfa TAV Havalimanları Genel Bakış 1 Finansal Bakış 16 Operasyonlar 24 1
TAV Havalimanları Holding Yapısı TAV Havalimanları Holding A.Ş. Proje Şirketleri Hizmet Şirketleri TAV İstanbul (100%) ATÜ (50%) TAV Esenboga (100%) BTA (67%) TAV İzmir (100%) HAVAŞ (65%) TAV Gazipaşa (%100) TAV Gürcistan (66%) TAV İ&H (100%) TGS (50%) North Hub Services %50) TAV Tunus (67%) TAV BT (99%) TAV Makedonya (100%) TAV Güvenlik (67%) 2
Ciro TAV Havalimanları Genel Bakış Havalimanları Duty Free Yiyecek / İçecek Yer Hizmetleri Diğer 2010/2009 (5) Türkiye Istanbul Ataturk Havalimanı (100%), Ankara Esenboğa Havalimanı (100%), Izmir Adnan Menderes Havalimanı (Dış Hat.Terminali) (100%), Gazipasa Havalimanı (1) (100%) Gürcistan Tiflis Havalimanı (66%) ve Batum Havalimanı Tunus Monastir ve Enfidha Havalimanları (2) (67%) Makedonya Üsküp, Ohrid Havalimanları (3) (100%) 471m/377m ATÜ (50%) Türkiye nin en büyük gümrüksüz satış mağazaları Önde gelen seyahat perakendecisi Alman Heinemann ın iştiraki olan Unifree ile ortaklık 170m/145m BTA (67%) Türkiye, Tunus, Gürcistan, Makedonya ve Letonya da faaliyet gösteriyor 131 oda kapasiteli İstanbul Havalimanı Oteli nin işletilmesi Türkiye de çeşitli zincirlere pastane ürünleri konusunda hizmet 75m/59m Havas (65%) Trafik, ramp ve kargo hizmetleri %65 (4) pazar payı ile Türkiye de 22 havalimanında faaliyet gösteriyor. TGS* (%50) Istanbul, Ankara, Izmir, Antalya ve Adana da faaliyet gösteriyor. North Hub Services in %50 ortağı 163m/126m İşletme Hizmetleri, BT ve Güvenlik TAV İşletme Hizmetleri (100%): Ticari alan tahsisi, Havaş Turizm CIP / VIP TAV BT (99%): Havalimanları BT hizmeti TAV Güvenlik (67%): İstanbul, Ankara ve İzmir ve Gazipasa da güvenlik hizmetleri 61m/66m Not: (1) Gazipaşa Havalimanı ile ilgili sözleşme 7 Ocak 2008 tarihinde imzalanmış olup 13 Temmuz 2009 itibariyle uçuşlar başlamıştır. (2) 1 Ocak 2008 tarihinde Monastir Havalimanının işletmesi üstlenilmiştir Enfidha Aralık 2009 itibariyle işletmeye başlamıştır. (3) Havalimanları ile ilgili sözleşme 24 Eylül 2008 tarihinde imzalanmış ve 1 Mart 2010 itibariyle faaliyet başlamıştır. (4) 2009 döneminde hizmet verilen uçak sayısına göre (5) Satış gelirlerinin ve esas faaliyetlerden diğer gelirlerin konsolidasyon eliminasyonu öncesi toplamıdır. Oransal konsolide edilen şirketlerdeki ortaklık payı ile orantılı olarak ifade edilmiştir. (ATÜ nün cirosunun %50 si) * TGS 1 Ocak 2010 itibariyle faaliyete başlamıştır. 3
Ortaklık Yapısı (31 Aralık 2010 itibariyle) Ortaklık Yapısı Kurucu Hissedarlar 1. Tepe İnşaat Sanayi A.Ş. (5) 40,1% (4) 3,5% (3) 4,2% (1) 26,1% (2) 26,1% 1969 yılından beri faaliyet gösteren Tepe Inşaat, sektörün lider şirketlerinden biridir. 2. Akfen Holding A.Ş. Başta altyapı yatırımı olmak üzere, turizm, sigorta ve enerji sektöründe faaliyet göstermektedir. 3. Sera Yapı Endüstrisi ve Tic.Ltd.Şti. İcra Kurulu Başkanı Dr. Sani Şener in aile şirketidir. Diğer Hissedarlar 4.Diğer Halka Açık Olmayan Kısım 5.Diğer Halka Açık Akfen Holding A.Ş. nin 14.466.267 (3,98%), Sera Yapı Endüstrisi nin ise 1.566.544 (0,44%) adet hissesi halka açıktır. 4
Neden TAV? Çeşitlendirilmiş Havalimanı Portföyü ile Pazar Lideri Çeşitlendirilmiş Portföy Türkiye, Tunus, Gürcistan ve Makedonya da 10 Havalimanı işletmecisi Kendine özgü iş modeli ve entegre yapı Büyüyen Türk Ekonomisi & Genç Nüfus Hızlı Yolcu Büyümesi Anlaşılır Yasal Çerçeve ve Gelirlerin Öngürülebilir Olması Üzerinde anlaşılan net bir yasal çerçeve sayesinde gelirlerin öngörülebilir olması Uzun süreli işletim hakkı (Istanbul: 2021, Gürcistan: 2027, Makedonya: 2030, Tunus: 2047) Sabit maliyetlerin toplam giderlerin içinde payının yüksek olması Büyüme için uygun konumlanma Organik ve İnorganik büyüme imkanı Uluslararası ihale katılabilmek için yeterli deneyim ve kapasite Servis şirketlerinin gelişimi ( ATÜ, BTA, Havaş vb.) 5
4 Farklı Ülkede TAV Geniş Coğrafyaya Dağılmış Operasyonlar Türkiye de 3 büyük şehirdeki havalimanı işletmecisi Makedonya Gürcistan 32,1 (Yolcu, Milyon) Türkiye 22,0 Tunus 7,5 7,8 İstanbul Antalya İzmir** Ankara Türkiye TAV Türkiye nin ile lider konumda havalimanı operatoru konumunda TAV 2010 yılında işletmesini üstlendiği havalimanlarında 48mn yolcu ve 420bin uçak seferine hizmet sundu Istanbul bölgenin ticari merkezi konumunda Tunus Enfidha Havalimanı Aralık 2009 da operasyona başladı. 1 Ocak 2008 de faaliyete başlayan Monastır Havalimanı 2010 yılında 3 milyonun üzerinde yolcuya hizmet verdi. Gürcistan TAV Gürcistan da Tiflis ve Batum Havalimanlarını işletiyor. Makedonya TAV Üsküp ve Ohrid Havalimanlarının işletmesini 20 yıl için üstlendi. Kaynak: DHMI, 2010 yılı rakamlarıdır **TAV yalnızca Dış Hatları işletiyor olup, 2010 yılında 2,1mn yolcuya hizmet vermiştir. (Yolcu, milyon) 3,92 0,91 0,73 Tunus Gürcistan Makedonya Source: TAV Tunus, Gürcistan Sivil Havacılık İdaresi, TAV Makedonya 2010 yılı rakamlarıdır. 6
Türk Havacılık Sektörü Yolcu, mn. İç Hat Dış Hat Toplam Turist Sayısı 120 100 80 60 40 20 0 45 34 34 31 25 25 65 57 36 34 36 31 32 103 86 79 70 52 44 44 38 50 21 9 9 14 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2003 yılında iç hatlarda liberalizasyon 72,5m nufus ile Avrupa nın 3. büyük ülkesi Ziyaretçi sayısı 2009 da 29m a ulaştı 2010 Türkiye İç Hatlar yolcu sayısındaki artış %22,5 41 35 30 25 20 15 10 5 0 Kaynak: DHMI, Turizm ve Kultur Bakanlığı,TUIK 7
Uçak Sayısındaki Büyüme Türkiye (2002-2010) Ortalama Büyüme 15% 300 347 270 240 259 250 202 162 110 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Türkiye deki Uçak Sayısı 2023 yılında 750 ye ulaşacak
Türk Havacılık Sektörü ve TAV Havalimanları Yıllar itibariyle DHMI Yolcu Rakamları (mn) 2002-2010 103 Ortalama Büyüme 15% 34 34 45 57 65 70 79 86 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Yıllar itibariyle TAV Havalimanları Yolcu Rakamları (mn) 2002-2010 Ortalama Büyüme 24% 9 9 10 17 23 30 41 42 48 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Kaynak : DHMI 9
Belirli Havalimanlarının Yolcu Sayısı Gelişimleri 2009 TAV Fraport Dünya Geneli Aeroports de Paris BAA Avrupa Geneli AENA Schiphol 3 TAV 3% -3-3 -5-5 -6-8 -8 2010 13 TAV Fraport Dünya Geneli AENA Avrupa Geneli Schiphol Aeroports de Paris BAA 9 6 6 4 4 TAV 13% 0-3 10
Trafik Performansı 2010 (Ocak Aralık ) TAV Toplam Yolcu Istanbul Ataturk Dış Hat Yolcu 47,6m 13% 11% 20,3m TAV Yolcu Rakamları (milyon) Havalimanları 2009 2010 09/10 (%) Şub10 Şub11 % Istanbul Ataturk 29,8 32,1 8% 4,4 4,7 7% Dış Hat 18,4 20,3 11% 2,6 2,9 11% İç Hat 11,4 11,8 3% 1,8 1,8 1% Ankara Esenboga 6,1 7,8 28% 1,0 1,3 22% Dış Hat 1,1 1,3 21% 0,1 0,2 32% İç Hat 5,0 6,4 29% 0,9 1,1 21% Izmir A.Mend. (Dış) 1,7 2,1 28% 0,1 0,2 32% Monastir Airport(Enfidha Dahil) 3,8 3,92 4% 0,2 0,1-43% Gürcistan (Batum dahil) 0,77 0,91 18% 0,1 0,1 30% Makedonya(Üsküp&Ohriid) 0,64 0,73 14% 0,1 0,1 10% TAV Toplam 42,1 47,6 13% 5,9 6,5 9% Dış Hat 25,7 29,3 14% 3,2 3,5 10% İç.Hat 16,4 18,3 11% 2,7 2,9 8% Kaynak: (DHMI), Gürcistan Sivil Havacılık İdaresi, TAV Tunus,TAV Makedonya TAV Ticari Uçuş Trafiği ( 000) Havalimanları 2009 2010 09/10 (%) Şub10 Şub11 % Istanbul Ataturk 265,8 273,7 3% 40,8 42,8 5% Dış Hat 169,9 178,8 5% 26,3 28,3 8% İç Hat 95,8 94,9-1% 14,5 14,5 1% Ankara Esenboga 51,3 63,4 24% 8,8 10,8 23% Dış Hat 10,1 11,7 16% 1,4 1,6 14% İç Hat 41,2 51,6 25% 7,4 9,3 26% Izmir A.Mend. (Dış) 13,1 16,1 23% 1,3 1,4 4% Monastir Airport 30,4 31,8 5% 1,8 1,3-27% Gürcistan (Batum dahil) 15,6 18,7 20% 2,2 3,0 34% Makedonya(Üsküp&Ohrid) 12,8 12,8 0% 1,7 1,5-16% TAV Toplam 376,2 416,6 11% 56,6 60,8 7% Dış Hat 237,4 267,9 13% 34,7 36,7 6% İç.Hat 138,8 148,7 7% 22,0 24,2 10% 11
Duty Free Performansı TAV Havalimanları Duty Free Gelirleri Milyon 149 142 -%4 39 40 40 37 37 33 36 29 166 %17 46 46 41 33 2008 2009 2010 1Ç 2Ç 3Ç 4Ç Yolcu Başına Harcama ( ) 2008 2009 08/09 % 2010 % ATU Ortalama 15,8 14,7-7% 14,5-2% 12
Öngürülebilir Gelirler Havacılık Gelirleri Havacılık Dışı Gelirler Yolcu Ücretleri Havalimanı bazında belirlenen yolcu başına ücret Ankara ve Izmir Havalimanları Garanti Yolcu Gelirine sahip Yolcu Büyümesi belirleyici etken Duty Free Dışhatlarda gelen - giden tüm yolculara Duty Free hizmeti Mağaza sayısında yaşanan artış ürün seçeneğini ve kalitesini arttırıyor Hava Tarafı Gelirleri Köprü, check-in, park, apron, taksi vb. Ticari Uçuş Sayısı belirleyici etken Ramp, yolcu ve uçak hizmeti Diğer Yiyecek&İçecek,Otopark, Reklam ve Lounge Hizmeti Yer Hizmetleri Ticari Uçus Sayısı ve Uçak tipleri belirleyici etken Not: Yolcu başına ücret giden yolcular için geçerlidir. 13
Operasyon Haritası & Potansiyel Projeler Riga Uluslararası Havalimanı (Air Baltic ile) Medine (Al-Rajhi, Oger ve CCC ile) *Kırmızı renkli olan noktalar potansiyel projelerdir. Önemli ölçüde trafik artışı bekleniyor Bu yüzden, hedef bölge olarak belirlediğimiz Ortadoğu, Afrika, Avrupa, Hindistan ve Rusya yı da içeren Bağımsız Devletler Topluluğu nda önemli sayıda havalimanı geliştirme projesi bekleniyor. Bu havalimanlarının altyapı gelişimlerinin tamamlanması bakımından deneyimli Uluslararası Havalimanı operatörlerine ihtiyaç duyulacaktır. 14
Sayfa TAV Havalimanları Genel Bakış 1 Finansal Genel Bakış 16 Operasyonlar 24 15
Finansal Performans ( milyon )* 2008 2009 değişim 2010 değişim Gelirler 627 640 2% 785 23% FAVÖK 141 167 19% 212 27% FAVÖK Marjı 22% 26% 4 puan 27% 0,9 puan Net Kar (Zarar) 5 51 10 52 0% Faaliyetlerden elde edilen nakit 214 210 a.d. 336 60% Yatırımlar 215 (312) 45% (119) -62% Serbest Nakit Akımı -1-102 a.d. 217 nm Özsermaye 294,0 372,4 27% 438,4 18% Net Borç 785,0 940,8 20% 821-13% Ortalama Çalışan Sayısı 11.289 12.194 8% 17.535 44% (*) İnşaat yapım gelirleri ve giderleri tablodaki hesaplamalarda hariç tutulmuştur. (**) Ankara ve İzmir de işletilen Havalimanlarından elde edilen garanti yolcu geliri dahil edilmiştir Konsolide Ciro( m) FVAOK ( m) Net Kar ( m) 785 %23 640 212 %27 167 52 %0 51 2010 2009 2010 2009 2010 2009 * Garanti Yolcu gelirlerini içermektedir. 16
Gelir & FAVÖK Gelir Kırılımı (2009) Gelir Kırılımı (2010) 6% 6% 18% 18% 33% Duty-free Havacılık Yer Hizmetleri Diğer Yiyecek&İçecek 18% 19% 31% Duty-free Havacılık Yer Hizmetleri Diğer Yiyecek&İçecek 25% 26% FAVOK Kırılımı (2009) FAVOK Kırılımı (2010) 15% 9% 4% 7% 25% 40% Istanbul Diğer Havalimanları HAVAŞ ATU BTA Diğer Hizmet Şirketleri 27% Havas 8% 7% 3% Diğer 12% 13% BTA ATU 2% 1% 4% 0% 51% Istanbul Diğer Havalimanları HAVAŞ ATU TAV BTA Istanbul Diğer Hizmet Şirketleri 72% 17
Faaliyet Giderleri Faaliyet Giderlerinin Dağılımı (2009) Faaliyet Giderlerinin Dağılımı (2010) Personel Personel 11% 7% 7% 3% 30% İmtiyaz Kira Odemeleri Diğer Duty Free 9% 10% 7% 3% 35% İmtiyaz Kira Odemeleri Diğer Duty Free 14% 28% Amortisman Dışarıdan Sağlanan Hizmetler 16% 21% Amortisman Dışarıdan Sağlanan Hizmetler Yiyecek&İçecek Yiyecek&İçecek 18
Ülkelere göre Gelirler 3% 2% 90% 6% 19
2010 Finansal Özet TAV Havalimanları Konsolide 2010 ( million) Gelirler FAVÖK FAVÖK (*) Marjı Net Borç Havalimanları 471,0 170,2 36% 697 Istanbul 318,6 110,7 35% 160 Ankara 37,9 15,3 40% 110 Izmir 32,7 19,4 59% 26 Tunus 45,7 12,2 27% 343 Gazipasa 0,0 (1,2) nm Tiflis & Batum 22,0 11,3 51% 23 Makedonya 14,1 2,5 18% 18 Servis Şirketleri 469,2 43,5 9% 125 ATU (50%) 170,0 15,4 9% 21 BTA 75,0 7,2 10% HAVAŞ 163,5 25,5 16% 76 Diğer 60,7 (4,6) nm 32 Toplam 940,3 213,7 23% 822 Eliminasyon (155,3) (1,5) - Konsolide 785,0 212,2 27% 822 16 (3) Not: Tablodaki hesaplamalarda Ankara ve İzmir de işletilen havalimanlarında elde edilen garanti yolcu gelirleri dahil edilmiştir. 20
Yatırım Harcamaları Enfidha Havalimanı Yatırımı (milyon ) 113 88 18 15 20 67 39 62 68 45 56 56 25 35 17 42 1Ç07 2Ç07 3Ç07 4Ç07 1Ç08 2Ç08 3Ç08 4Ç08 1Ç09 2Ç09 3Ç09 4Ç09 1Ç10 2Ç10 3Ç10 4Ç10 Maddi olmayan duran varlıklar havalimanı işletim hakkı maddi duran varlıklar 21
Borç Yapısı NET BORÇ ( milyon) 31 Aralık 2009 30 Eylül 2010 31 Aralık 2010 Havalimanları 778 766 697 Istanbul 241 237 160 Ankara 119 108 110 Izmir 46 31 26 Tunisia 335 341 343 Gazipasa 9 16 16 Tiflis 30 24 24 Batum 0 (0) (0) Makedonya 0 9 18 Servis Şirketleri 163 124 125 ATU (50%) 17 17 21 BTA 2 (4) -3 Havas 9 70 76 Diğer 152 42 32 Toplam 941 890 822 22
Borç geri ödemeleri Milyon, 31 Aralık 2010 itibariyle 515 TAV Holding TAV Gazipaşa TAV Macedonia Bedelli Sermaye Arttırmı ( 57m, Ocak 09) 212 125 129 117 121 Havaş ATU TAV Tbilisi TAV Izmir TAV Esenboğa TAV Tunus un %15 inin IFC ye satılması( 28m, Ağustos 09) Havaş ın %35 inin HSBC ve İş Girişim e satılması ( 102m, Mart 10) TAV Tunisie TAV Istanbul TAV Tunus un %18 inin PAIDF ye satılması ( 39,7m, Haziran 10) 1- yıl 2-yıl 3- yıl 4- yıl 5- yıl 5+ yıl 23
Türkiye 2006-10 yılları arasında ortalama yıllık %14 yolcu büyümesi Nufusun %11 inin pasaport sahibi olması, hızlı büyümenin önümüzdeki dönemde de devam edeceğine işaret ediyor. Demograifk veriler, büyüme potansiyelini destekliyor: 72.6 mn nüfusla Avrupa'nın en kalabalık ikinci ülkesi Avrupa'nın hem en genç ve en hızlı büyüyen nüfusuna sahip Nüfusun %67'si 15-64, %26'sı 0-14 yaşları arasında Ulaştırma Bakanlığı, yolcu sayısının 2023'te 350 mn'a çıkmasını bekliyor, bu yolcu hedefi önümüzdeki dönemde yıllık ortalama %11 yolcu büyümesine tekabül ediyor. THY'nin Star Alliance üyeliği, Türkiye'yi önemli bir havacılık hub'ı olarak geliştiriyor. Avrupa'da yaşayan 3.9 mn Türk sürekli trafik akışına işaret ediyor. 24
İstanbul Atatürk Havalimanı (100%) Bölgedeki en büyük havalimanı Yolcu Trafiği 2002-2010 (m) THY nin merkezi konumunda Dış Hat İç Hat Avrupa da en hızlı büyüyen havalimanlarından biri 2010 de 319 milyon Avro gelir 2010 itibariyle 5 Avro Transfer ücreti (Dış Hat) 11,4 12,1 15,6 19,3 21,3 23,2 28,6 29,8 32,1 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Kaynak: DHMİ, Transit yolcu rakamlarını içermemektedir Havayolu bazında yolcu sayısı dağılımı (2010) İç Hat Dış Hat THY (%65) Lufthansa (%2) Atlas Jet (%2) MNG (%2) Diğer (%29) THY (%75) Onur Air (%14) Atlas Jet (%8) Diğer (%3) 25
Ankara Esenboğa Havalimanı (100%) Yolcu Trafiği 2002-2010 (m) 16 Ekim 2006 da faaliyete başladı Bölgenin en yeni havalimanı THY için ikinci merkez THY nin Ankara merkezli markası Anadolu Jet 2008 Mayıs ayında uçuşlarına başladı 2,8 2,8 3,3 Dış Hat İç Hat 4,5 5,0 3,8 5,7 6,1 7,8 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Kaynak: DHMI Havayolu bazında yolcu dağılımı (2010) İç Hat Dış Hat THY (%38) Lufthansa (%12) Pegasus (%11) Diğer (%38) THY (%83) Pegasus (%12) Diğer (%5) 26
İzmir Adnan Menderes Havalimanı (100%) Yolcu Trafiği 2002-2010 (m) (*) 13 Eylül 2006 da faaliyete başladı Dış Hat Türkiye nin 3. büyük kenti İzmir de Önemli bir turizm destinasyonu Yolcu çeşitliliği 1,5 1,4 1,5 1,7 1,5 1,6 1,7 1,7 2,1 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Kaynak: DHMI (*) Yalnızca Dış Hatlar Havayolu bazında yolcu dağılımı (2010) Dış Hat Sun Express (%32) Pegasus (%14) Lutfhansa (%7) Diğer (%47) Kaynak: DHMI 27
Gürcistan Doğu Karadeniz'de bulunan ülke, Kafkas Dağları'ndan geçen ticaret yolunun kontrolünü elinde tutuyor. Bölgede yapımı tamamlanan petrol ve boru hatları, ülkenin stratejik konumunu destekliyor. Rusya'ya yaşanan siyasi gerilime kadar Eski Sovyet ülkeleri arasında en hızlı büyüyen ülke oldu. 28
Tiflis Uluslararası Havalimanı (66%) Yolcu Trafiği 2002-2010 ( 000) 7 Şubat 2007 de yeni terminal faaliyete başladı Gürcistan hava trafiğinin %98 ine hizmet vermekte Gürcistanın başkenti Tiflis büyük fırsatlar sunuyor Yıllık 2.8 milyon yolcu kapasiteli terminal 27 32 40 55 57 62 71 70 82 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Kaynak: Gürcistan Sivil Havacılık İdaresi Havayolları bazında yolcu dağılımı (2010) Georgian (%30) THY (%13) Armavia (%9) Diğer (%48) Kaynak: Gürcistan Sivil Havacılık İdaresi 29
Batum Uluslararası Havalimanı (60%) Yolcu Trafiği 2007-2010 ( 000) 26 Mayıs 2007 de faaliyete başladı Gürcistan ın ikinci büyük kenti Batum stratejik öneme sahip 40 81 88 96 2007 2008 2009 2010 Kaynak: Gürcistan Sivil Havacılık İdaresi Havayolu bazında yolcu dağılımı (2010) THY (%26) Georgian A/W (%15) Air Batumi (%12) Diğer (%46) Kaynak: Gürcistan Sivil Havacılık İdaresi 30
Tunus Hükümetin özelleştirmeleri desteklenmesiyle, ekonomi geçtiğimiz on yılda büyük bir ivme kazandı. 10.5 mn luk nüfusun %23 0-14 yaş, %70'I ise 15-64 yaşları arasında. Yılda yaklaşık 9.5 mn yolcu ağırlayan ülke önemli bir turist destinasyonu olma yolunda ilerliyor. 31
Monastır Uluslararası Havalimanı (67%) (*) 1 Ocak 2008 de TAV Tunus işletmeyi devraldı Tunus yakın zamanda Afrika nın uçuş merkezi olma yolunda Daha çok tarifesiz turistik uçuşlara hitap eden Monastır Havalimanı, Tunus hava trafiğinin %39 una hizmet veriyor Tunus a gelen ziyaretçilerin %90 ı havayolunu tercih ediyor Enfidha Havalimanı Aralık 2009 itibariyle faaliyete başladı. * TAV, TAV Tunisie SA nın %15 hissesini IFC ye 2009, %18 ini ise 2010 yılında PAIDF ye satmıştır. Kaynak: TAV Tunus Yolcu Trafiği 2002-2010 (m) 4,1 4,2 4,2 4,2 3,7 3,8 3,9 2,9 2,8 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Havayolu şirketi bazında Ticari uçuş Dağılımı (2010) Tunis Air (%30) Nouvelair Tunisa (%26) Air Berlin (%4) Diğer (%40) Kaynak: TAV Tunus 32
Makedonya Balkanlarda önemli bir ticari kavşak Aralık 2009'da getirilen vize serbestisi sonrası, 500 mn yolcuya sahip Avrupa Birliği ülkelerine geçiş özgürlüğü geldi Avrupa müşterek hava sahasına girmek için görüşmelerde bulunan ülkenin, kazanacagı yetkiyle hava trafiğinde hızlı bır artış bekliyor. 33
Üsküp ve Ohrid Uluslararası Havalimanı (100%) 2 Eylül 2008 de ihale kazanıldı. Yolcu Trafiği 2005-2010 (bin) Üsküp Ohrid TAV Makedonya 1 Mart 2010 itibariyle işletmeyi devraldı. 575 593 672 697 636 725 Avrupa Parlamentosu 19 Aralık 2009 itibariyle Makedonya ya vize uygulamasını kaldırarak, yaklaşık 500m nufusa sahip Avrupa Birliğine üye ülkere Makedonya nın kapılarını açtı. 2005 2006 2007 2008 2009 2010 Kaynak: TAV Makedonya Havayolu bazında Ticari uçuş Dağılımı (Üsküp-2010) Adria (%11) Malev (%9) Austria(%8) Diğer (%72) Kaynak: TAV Makedonya 34
ATÜ Duty Free (50%) İstanbul Atatürk, Ankara, İzmir, Tiflis,Batum ve Enfidha havalimanlarının tek duty free işletmecisi ATÜ nün Atatürk Havalimanı nda işlettiği mağazalar için imtiyaz bedeli TAV a ödenmektedir ATÜ, TAV ın işlettiği havalimanları dışında da ihaleleri takip etmekte, 2011 de Letonya da faaliyete başladı Not: ATU NUN %100 ü yansıtılmıştır. Finansal Veriler (milyon Avro) 2006* 2007 2008 2009 2010 Değişim Toplam Gelirler 217.2 277.0 302.8 290.3 340,0 17% FAVÖK 7.6 17.6 27.6 27,7 30,8 11% FAVÖK Marjı 3.5% 6.4% 9.1% 9,5% 9,0% - Yolcu başına harcama (Avro) * 2006 yılı duty-free harcaması sadece İstanbul u içermektedir 15,7 14,8 15,8 14,7 14,5-2% Gelirler ( m) Yolcu Başına Harcama ( m) 340 16 15,9 142 166 188 217 277 303 290 14,3 14,8 14,8 14,8 14,7 14,5 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 35
BTA Yiyecek İçecek Hiz. (67%) İstanbul dış hatlar, Ankara, İzmir dış hatlar, Tiflis ve Batum da yiyecek-içecek faaliyetlerini yürütmekte ve İstanbul da Havalimanı Oteli ni işletmektedir. 2010 da gelirler %27 arttı. BTA gelirlerinin yaklaşık %40 ını imtiyaz bedeli olarak TAV a ödemektedir Finansal Veriler (milyon Avro) 2006* 2007 2008 2009 2010 Değişim Toplam Gelirler 35.0 50.3 58.1 59,1 75,0 27% FAVÖK 3.0-0.2 3.5 6.5 7,2 11% FAVÖK Marjı 8.6% a.d. 6.0% 11% 10% - Yolcu başına harcama (Avro) 2.4 1.8 2.1 2.0 1,6-21% Not: BTA nın %100 ü yansıtılmıştır 2006 yılı yiyecek-içecek harcaması sadece İstanbul u içermektedir * Gelirler ( m) Yolcu Başına Harcama ( m) 14,9 21,1 29,4 35 50,3 58,1 59,1 75,0 1,3 1,5 1,9 2,4 1,8 2,1 2 1,6 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 36
Havaş Yer Hizmetleri (65%) (*) Toplam gelirler 2010 da %30 arttı. Türkiye de 22 havalimanında faaliyet gösteriyor Havaş, THY tarafından düzenlenen ihale sonrasında TGS Yer Hizmetleri A.Ş. ne %50 oranında ortak olarak seçildi. Letonya Riga Uluslararası Havalimanında yer hizmetleri faaliyeti gösteren North Hub Services ( NHS ) in %50 oranında hisssini satın aldı. Finansal Veriler (milyon Avro) 2006 2007 2008 2009 2010 Değişim Toplam Gelirler 99.5 108.1 120.6 125.9 163,5 30% FAVÖK 11.1 20.3 28.1 24.2 25,5 6% FAVÖK Marjı 11.2% 18.7% 23.3% 19.2% 15,6% - Hizmet verilen uçak sayısı ( 000) Not: Havaş ın %100 ü yansıtılmıştır 122.7 139.3 158.6 182.7 242,7 33% *TAV Havalimanları Kasım 2007 de Havaş taki payını %60 dan %100 e yükseltti. 2010 yılında TAV ile HSBC Investment Bank Holdings Plc ve İş Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklığı A.Ş. ile bir Pay Alım ve Pay Sahipleri Sözleşmesi imzalanmış ve sermayesine Şirketimiz in %65 oranında iştirak edeceği yeni bir şirket kurulmuştur.. Gelirler ( m) Hizmet Verilen Uçak Sayısı ( 000) 84,1 99,5 108,1 120,6 125,9 163,5 109 Havas %13 96 134 TGS %54 87 Havas+TGS 243 %33 183 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2010 2009 2010 2009 2010 2009 37
Havaş & TGS Operasyon Haritası İstanbul (AHL,ISG) Zonguldak Sinop Merzifon/Amasya Trabzon Ankara Sivas İzmir Nevşehir Kayseri Elazığ Muş Bodrum Antalya Konya Adıyaman Urfa Batman Gazipaşa Adana Gaziantep Dalaman 38
North Hub Services Riga 1 Ocak 2010 Helsinki 1 Temmuz 2010 Stockholm Nisan 2011 Gothenburg Haziran 2011 39
Diğer Hizmetler Diğer hizmetler gelirleri salon hizmet gerlirleri, yazılım ve donanım satış gelirleri, güvenlik hizmet gelirlerinden oluşmaktadır. TAV İşletme Hizmetleri (%100), 2004 te kuruldu Ticari alan tahsisi Salon hizmetleri (CIP / VIP) TAV Bilişim (%99), 2005 te kuruldu Havalimanı BT hizmetleri, yazılım ve donanım satışları (FIDS,FMS vb.) TAV Güvenlik (%67), 2006 da kuruldu İstanbul, Ankara ve İzmir de havalimanı güvenlik hizmeti Finansal Veriler ( m) 2006 2007 2008 2009 2010 Değişim Toplam Gelirler 38.8 50.3 54.5 66.1 60,7-8% FAVÖK 6.7-6.6-1.7 19.6-4,6 a.d. FAVÖK Marjı 17.3% a.d. a.d. 30% a.d. - Gelirler ( m) Gelir Dağılımı (2010) 38,8 50,3 54,5 66,1 60,7 Holding 20% TAV Güvenlik 14% TAV İ&H 50% 2006 2007 2008 2009 2010 TAV BT 16% 40
Havalimanları Istanbul Ataturk Ankara Esenboga Izmir A.Menderes Tür / İşletim Süresi İmtiyaz Kira (Ocak 2021) Yap-İşlet-Devret (Mayıs 2003) Yap-İşlet-Devret (Ocak 2015) TAV Payı Faaliyet Alanı Yolcu Sayısı(Mn.) 100% Dış+İç 29,8 Ücret/Dış Hat Yolcu US$15, 5 (Transfer) Ücret/İç Hat Yolcu 100% Dış+İç 6,1 15 3 100% Dış 1,7 15 - Garanti Yolcu Geliri 3-0,6 M. İç Hat, 0,75 Dış Hat (2007)+%5 artış 1.0m Dış Hat (2006) + %3 artış İmtiyaz Kira Bedeli $140m/yr + KDV Net Borç * 160m - 110m - 26m Gazipaşa İmtiyaz Kira (Temmuz 2034) 100% Dış+İç - 5 TL4 - $50.000+KDV*** 16m Tiflis Yap-İşlet-Devret (Şubat 2027) 66% Dış+İç 0,7 US$22 US$6 - - 24m Batum Yap-İşlet-Devret Ağus. 2027) 60% Dış+İç 0,07 US$12 US$7 - - - Monastır & Enfidha Y.İ.D+İmtiyaz (Mayıs 2047) 67% Dış+İç 3,8 9 9-2010-2047 yılları arasında yıllık cironun %11- %26 sı 343m Üsküp & Ohrid Y.İ.D+İmtiyaz (Mart 2030) 100% Dış+İç 0,6 17.5 Üsküp, 16.2 Ohrid - - Yıllık Brüt Cironun %15 i** 18m (*) 31 Aralık 2010 itibariyle, ** İmtiyaz kira bedeli, her iki havalimanını kullanan yolcu sayısı 1 milyona ulaşıncaya kadar yıllık brüt cironun %15 i olup, yolcu sayısı 1 milyonu aştığı zaman, bu oran yolcu sayısına bağlı olarak %4 ile %2 arasında değişecektir ***TAV Gazipaşa Yatırım Yapım ve İşletme A.Ş. işletme süresinin sonuna kadar yıllık 50.000 ABD$+KDV sabit ödeme yapacak olup her işletme yılının sonunda da net dönem karının % 65 ini DHMİ ye kar payı olarak ödeyecektir. 41
27-04-07 20-07-07 16-10-07 14-01-08 07-04-08 02-07-08 24-09-08 29-12-08 24-03-09 19-06-09 11-09-09 11-12-09 09-03-10 11-06-10 06-09-10 08-12-10 02-03-11 Hisse Performansı (2 Mart 2011 itibariyle) Kapanış Fiyatı Piyasa Değeri Günlük Ort. Hacim Halka Açıklık Oranı Yabancı Payı TL6,38 (US$3,95) 1,4 milyar $ 11m$ (Son 1 yıl) 44% 82% 1,4 1,3 1,2 1,1 1,0 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5 0,4 0,3 Relatif Fiyat ($) 8 7 6 5 4 3 2 1 0 TAVHL ($) IMKB' ye Göre TAVHL Haftalık 1A 3A Yılbaşından Halka Arzdan bu yana bu yana TL -2% -12% -13% -15% -24% USD -3% -14% -20% -19% -35% IMKB ye Göre 6% -2% -1% -4% -43% 42
Turizm Turist sayısı 2010 yılında 6% artış gösterdi Ülkelere göre Turist Rakamları 6% Türkiye # 7 Countries 2010 2009 Değişim Almanya 4,4 4,5-2% Rusya 3,1 2,7 15% İngiltere 2,7 2,4 10% Iran 1,9 1,4 36% Bulgaristan 1,4 1,4 2% Gürcistan 1,1 1,0 12% Hollanda 1,1 1,1-5% Fransa 0,9 0,9 0% Suriye 0,9 0,5 76% Yunanistan 0,7 0,6 6% Diğer 10,5 10,5 0% TOPLAM 28,6 27,1 6% 2000 2005 2006 2007 2008 2009 08/07 09/08 1-Fransa 77,2 75 77,9 80,9 79,2 74,2-2 -6,3 2-ABD 51,2 49,2 51 56 57,9 54,9 3,5-5,3 3- İspanya 46,4 55,9 58 58,7 57,2 52,2-2,5-8,7 4-Çin 31,2 46,8 49,9 54,7 53 50,9-3,1-4,1 5-Italya 41,2 36,5 41,1 43,7 42,7 43,2-2,1 1,2 6- Ingiltere 23,2 28 30,7 30,9 30,1 28-2,4-7 7-Türkiye 9,6 20,3 18,9 22,2 25,0 25,5 12,3 2,0 8- Almanya 19 21,5 23,6 24,4 24,9 24,2 1,9-2,7 9-Malezya 10,2 16,4 17,5 21 22,1 23,6 5,1 7,2 10-Meksika 20,6 21,9 21,4 21,4 22,6 21,5 5,9-5,2 Dünya 682 801 846 900 919 880 2,1-4,3 Kaynak : Kültür ve Turizm Bakanlığı Kaynak :UNWTO 43
Istanbul Atatürk: Transit Uçuş Merkezi 33 23 16 13 13 3 1 İstanbul AHL Frankfurt Kahire Londra Dubai Paris Madrid Boğaziçi Üniversitesi nin Araştırması göre; Istanbul Ataturk Havalimanı; Avrupa, Ortadoğu ve Kuzey Afrika bölgesinde en etkin transit merkezi olarak belirlendi. Yapılan araştırma Arzedilen Koltuk Kilometre(AKK) baz alınarak 4.080 ayrı güzergaha göre hesaplanmıştır. Kaynak: Determining Hub Efficiency in Europe, MIiddle East and North Afirca a comparative study, E. Nur Günay, Şükrü Nenem 44
Yatırımcı İlişkileri Daha fazla bilgi için, yatirimciiliskileri@tav.aero adresine yada 0-212 - 463 3000 (x2120) dan bize ulaşabilirsiniz. TAV Havalimanları Holding A.Ş. Istanbul Ataturk Havalimanı Dış Hatlar Terminali (A Kapısı-VIP Yanı) 34149 Yesilkoy, Istanbul Nursel İLGEN, CFA Yatırımcı İlişkileri Koordinatörü nursel.ilgen@tav.aero Tel :+90 212 463 3000 / 2122 Fax : +90 212 465 3100 Besim MERİÇ Yatırımcı İlişkileri Uzmanı Besim.Meric@tav.aero Tel :+90 212 463 3000 / 2123 Fax : +90 212 465 3100 45
UYARI Bu sunumda yer alan bilgiler TAV Havalimanları A.Ş. tarafından hazırlanmışţır. Burada sunulan fikirler yazım esnasında bir araya getirilen genel bilgiye dayanır ve bildirisiz değişikliğe tabidir. Şirket güvenilir olduğuna inandığı kaynaklardan topladığı bilgiye dayanır ancak bu bilginin gerçeklik ve eksiksizliğini garanti etmez. Bu materyal gelecekteki sonuçlara ve beklentilere dair ifadeler içerebilir. Bu materyalde yer alan ve geçmişte dayanağı olmayan tüm ifadeler, bilinen ve bilinmeyen riskleri, belirsizlikleri ve bizim gerçek sonuçlarımız, performansımız ve başarılarımızın geleceğe yönelik ifadelerle belirtilen ve ima edilen sonuçlar, performans ve başarılardan farklı olmasına neden olabilecek diğer faktörleri içerir. Burada gerçek sonuçları yansıtmak için yer alan geleceğe yönelik ifadeleri, bu ifadeleri etkileyen varsayımlardaki ve faktörlerdeki değişiklikleri güncellemek için kanuni zorunluluklar dışında hiçbir yükümlülük üstlenmemekteyiz. Bu sunum satış için bir teklif veya davet teşkil etmez, ya da hiçbir menkul kıymeti önceden talep etmek ya da almak için teklif teşviki içermez ve burada yer alan hiçbir bilgi herhangi bir kontrat ya da taahhüdün temelini oluşturmaz. Bu sunumda yer alan bilgiler ya da bu bilgilerin eksiksizliği, gerçekliği ve doğruluğu herhangi bir amaç için güven vermeyebilir. Bu sunumdaki bilgiler doğrulanmaya, tamamlanmaya ve değişikliğe tabidir. Dolayısıyla, bilgilerin gerçekliği, eksiksizliği ve doğruluğuna bağlı olarak şirket veya şirket ortakları, yöneticileri, çalışanları ve diğer gerçek kişiler adına belirtilen veya ima edilen hiçbir beyan veya teminat yapılmamıştır veya verilmemiştir. Ne şirket, ne şirket ortakları, yöneticileri, çalışanları, ne de diğer kişiler her nasıl olursa olsun bu sunumun kullanımından ya da içeriğinden kaynaklanan hiçbir zarar için herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Bu sunumda yer alan bilgiler 02 Mart 2011 itibariyle hazırlanmıştır. 46