olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir.

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir."

Transkript

1 Transistorlu Yükselteçler Elektronik Transistorlu AC yükselteçler iki gurupta incelenir. Birincisi; transistorlu devreye uygulanan sinyal çok küçükse örneðin 1mV, 0.01mV gibi ise (örneðin, ses frekans ön yükselteçleri, yüksek frekans ön yükselteçleri gibi) o zaman transistorlu devre "Küçük Sinyal Yükselteci" olarak incelenir. Küçük Sinyal Yükselteçlerini incelemek için transistörün küçük sinyal modelini göz önüne almak gerekir. Bir diðer durum ise; Transistörün büyük sinyal altýnda çalýºmasý örneðin güç yükselteci olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir. Yukarýda emitörü topraklý bir transistorlu devre görülmektedir. R 1, R 2, R C ve R E dirençleri transitörün bayaslanmasýný (kutuplanmasý) yani DC olarak istenilen yerde çalýºmasýný saðlamak içindir. ªimdi devreye AC bir sinyal uygulanmýº olsun, Burada iki güç kaynaðý (biri AC diðeri DC) birbirine baðlandýðýnda neler olduðuna bakalým. Baºlangýçta S anahtarý açýk olsun. R 1, R 2 ve V CC den oluºan devre kýsmýný sadeleºtirelim. Bu durumda ; V B =V CC x R 2 / (R 1 + R 2 ) R B = R 1 x R 2 / R 1 + R 2 Olmaktadýr. Yani B noktasýndaki gerilim transistörün beyzine uygulanan bayas gerilimidýr. Bir örnek verecek olursak; V CC =12V, R 1 =100K, R 2 =10K olursa B noktasýndaki gerilim; V B =12 x 10 / ( ) V B =1,09V bulunur. R B = R 1 x R 2 / R 1 + R 2 R B =100 x 10 / R B =9,09K bulunur. 1 / 7

2 ªimdi S anahtarýný kapatalým. Kondansatör DC gerilimi bildiðiniz gibi geçirmez. AC gerilimi ise geçirir. AC sinyal B noktasýnda aynen görülecektir. B noktasýnda ayný zamanda DC gerilimde olduðu için buradaki bileºke gerilim AC ve DC sinyallerin toplamý olacaktýr. V B Toplam =V B + V i Bu durumu grafik olarak ºekillerde görülmektedir. Grafikten de anlaºýlacaðý gibi v i AC gerilimi V B DC gerilimini deðiºtirmektedir. Bildiðimiz gibi beyz akýmýný V B gerilimi oluºturmaktaydý. Eðer V B gerilimi deðiºiyorsa I B akýmý da buna baðlý olarak I C akýmlarý da deðiºecektir. Bu deðiºiklik giriºe uygulanan AC sinyalin ºekli biçiminde olacaktýr. Bir kondansatör DC gerilimi hiç geçirmez. AC gerilime ise bir direnç gösterir. Bu dirence AC sinyallerde empedans denir. Devredeki kondansatörlerin empedansý devredeki baðlý olduklarý eºdeðer direncin (giriº devreleri için R B eºdeðer direnci, yada R E emitör direnci yada R L yük direnci) en çok 1/10 u kadar olursa kondansatörlerin direnci ihmal edilir. Kondansatörlerin empedansý AC sinyalin frekansýna ters orantýlý olarak baðlýdýr. Kondansatörlerde frekans yükseldikçe empedans azalýr. Bir kondansatörün empedansý X C ile gösterilir. Birimi ohm dur. X C =1/(2 x pi x f (Hz) x C (Farad) ) Bilindiði gibi bobinler DC sinyallere 0 ohm direnç gösterirler. AC sinyallere ise doðru orantýlý olarak baðlýdýrlar. Bobinlerde frekans yükseldikçe empedans çoðalýr. Bir bobinin empedansý X L olarak gösterilir. Birimi ohm dur. X L =2 x pi x f (Hz) x L (Henri) ªimdi birinci ºeklimizin nasýl AC yükselteç olarak çalýºtýðýný görelim. Aºaðýdaki ºekle dikkat ederseniz C E kondansatörü konulmamýº. Aºaðýdaki ºekil Emitörü Topraklý bir devredir. 2 / 7

3 Devremizdeki v i giriº sinyalinin baºlangýçta 0V olduðunu ya da uygulanmadýðýný varsayalým. Bu durumda transistör üzerinden sabit olarak geçen I C akýmý kollektörle toprak arasýnda sabit bir gerilim oluºturacaktýr. Bu durumu grafiklerde de görmekteyiz. V C gerilimi sabit yani DC olduðu için C 2 kondansatörü tarafýndan R L üzerine geçmesi engellenmekte ve v o çýkýº gerilimi da 0V olmaktadýr. ªimdi v i giriº sinyalinin devreye uygulandýðýný düºünelim. Bu durumda v i sinyali yönü ve ºiddetine baðlý olarak transistörün beyzindeki DC gerilimi deðiºtirecektir. Yani v i sinyali yükselirken V B gerilimi de yükselecek, v i sinyali azalýrken de V B gerilimi azalacaktýr. V B gerilimindeki deðiºim v i sinyalinin dalga ºeklinin aynýsýdýr. Bildiðimiz gibi V B gerilimi I B akýmýný oluºturmaktadýr. I B akýmý da I C akýmýný.. Bu durumda I C akýmý da v i giriº sinyalinin ºeklinde olacaktýr. Yani v i giriº gerilimi artarken I B ve I C akýmlarý da artacak, v i giriº gerilimi azalýrken I B ve I C akýmlarý da azalacaktýr. Tabi ki I C akýmý I B akýmýndan daha fazla olacaðý için devremizde bir akým kazancý söz konusudur. Acaba v i giriº gerilimi artarken v o çýkýº gerilimi de artýyor mu? Hayýr, v i giriº gerilimi pozitif yönde yükselirken v o çýkýº gerilimi negatif yönde artmaktadýr. Bu tip emitörü topraklý (CE common emitter) devrelerde giriº gerilimi ile çýkýº gerilimi arasýnda 180 o faz farký vardýr. Çýkýº gerilimindeki deðiºim giriº geriliminden büyük olduðu için bir gerilim kazancý da söz konusudur. C E kondansatörünün etkisi Bu kondansatörün DC ºartlarda hiç bir etkisi yoktur. Fakat AC sinyallerde üzerine baðlý bulunduðu R E direncini kýsa devre edecektir. Bu direncin AC sinyallerde kýsa devre olmasý, I B akýmýnýn baðlý olarak da I C ve I E akýmlarýnýn artmasýna neden olacaktýr. Yani C E kondansatörü olan devrelerde kazanç C E kondansatörü olmayanlardan daha fazladýr. 3 / 7

4 Özetleyecek olursak, bir transistörün AC yükselteç olarak çalýºmasýnda giriºine uygulanan sinyalin V B gerilimini buna baðlý olarak I B akýmýný ve I C akýmýný deðiºtirmesinden ibaret olduðu görülmüºtür. Ayrýca devredeki kondansatörlerin alternatif akýmda kýsa devre olarak düºünülmesi gerektiðini kabul etmeliyiz. Bu kondansatörler AC sinyallerde her zaman kýsa devre olmaz. Özellikle filitre devrelerinde farklý düºünmek gerekir. Çok Katlý (Multi Stage) Yükselteçler Burada yükselteçlerin arka arkaya baðlanmasý konusunu inceleyeceðiz. Tahmin edeceðiniz gibi tek transistorlu yükselteçler yeterli yükseltme saðlamazlar. Örneðin bir mikrofona konuºtuðumuz zaman, mikrofon çýkýºýndaki 1-2mV civarýndaki sinyalin bir hoparlörden duyulabilmesi yada bir radyonun anteninde oluºan 0,01mV civarýndaki sinyalin hoparlörden duyulabilmesi için epeyce yükselteci arka arkaya baðlamak gereklidir. Çok katlý yükselteçlerde ilk yükselteç yada ilk birkaç yükselteç çok önemlidir. Bu yükselteçleri oluºturan transistörlerin iç gürültüleri çok az olmalý. Buda nedir derseniz, çok katlý yükselteçlerde toplam kazanç her yükseltecin kazancýnýn, bir sonraki yükseltecin kazancý ile çarpýmýna eºittir. Bu nedenle ilk transistörde üretilen gürültü çýkýºta çok büyük gürültü haline dönüºebilir. Bir yükseltecin çýkýºýný diðer yükseltecin giriºine baðlamak için bazý kurallara uymak zorundayýz. Nedir bunlar? 1- Her yükseltecin DC çalýºma ºartý vardýr. Yükselteçler arka arkaya baðlandýklarýnda birbirlerinin DC çalýºma ºartlarýný bozmamalýlar. 2- Bir yükselteç çýkýºýnda oluºan sinyal diðer yükseltecin giriºine baðlanýrken en az kayýp ve bozulmaya uðramalýdýr. 3- Yükselteçler arka arkaya baðlanýrken giriº ve çýkýº empedanslarýnýn (AC dirençlerinin) birbirlerine uygun olmasý gereklidir. Direk Baðlama (Direct Coupling): Özellikle ön yükselteçlerde kullanýlan ve en ucuz olan baðlama yöntemi DÝREK BAÐLAMA yöntemidir. Bu baðlama (baðlamaya kuplaj da denir) ºekli adýndan da anlaºýldýðý gibi bir yükseltecin çýkýºýný diðerinin giriºine doðrudan baðlamakla saðlanýr. 4 / 7

5 ªekilden de anlaºýlacaðý gibi her transistörün çýkýº gerilimi ayný zamanda diðer transistörün bayas gerilimini saðlamaktadýr. Bu tür devrelere DC yükselteç de denmektedir. DC yükselteçler özellikle çok düºük frekanslara hatta 0Hz (DC) den baºlayarak devrenin izin verdiði en yüksek frekanslara kadar çalýºýrlar. Bu nedenle çok geniº uygulama alanlarýna sahiptir. Örneðin DC regülatörler, ses yükselteçleri mantýk devreleri gibi. Ayrýca entegre devrelerin iç yapýlarýnda kondansatör bobin gibi devre elemanlarýný kullanmak çok zor olduðu için direk baðlamalý yöntem kullanýlýr. Bu devrelerde hem AC hem de DC sinyaller giriºten çýkýºa kadar yükseltilirler. Devrenin giriºinde olabilecek bir DC bayas kaymasý (ýsý, DC gerilimde olabilecek kaymalar) devrenin çýkýºýnda çok büyük deðiºiklere sebep olur. Devrenin kararlýlýðýný saðlamak için bu tür devrelerde besleme geriliminin çok düzgün olmasý gerekmektedir. Ayrýca ek önlemler olarak bazý geri besleme devreleri ilave edilir. (Geri besleme; bir devrenin gerek AC gerekse DC kararlýlýðýný saðlamak üzere çýkýºtan alýnan sinyalin uygun ºekilde giriºe verilmesi ile saðlanýr.) Direk baðlamalý devrelerde transistörleri TAMAMLAYICI (Copmlementary) ºekilde baðlayarak da DC kararlýlýk kýsmen saðlanabilir. Aºaðýdaki ºekilde iki transistörün Tamamlayýcý ºekilde nasýl baðlandýðý görülmektedir. Direk baðlantýlý yükselteçlerde toplam kazanç her yükseltecin kazancýnýn çarpýmýna eºittir. Kazanç A ile gösterilir. Örneði iki katlý bir yükseltecin toplam gerilim kazancý; Av = Av 1 x Av 2 olarak ifade edilir. Direk baðlantýlý iki transistorlu yükselteçler Darlinton baðlantýsý adý verilen bir tür özellikle baðlanarak güç yükselteçlerinin çýkýº katý olarak kullanýlýr. Bu iki transistör hazýr olarak tek bir kýlýf içinde olabileceði gibi bizde iki ayrý transistörü uygun ºekilde baðlayarak Darlinton bir transistör elde edebiliriz. Aºaðýdaki ºekle dikkat edecek olursanýz E B C markalamasý tek transistör için yapýlmýºtýr. 5 / 7

6 Darlinton transistörlerde toplam ß deðeri her iki transistörün ß deðerlerinin çarpýmýna eºittir. ß = ß 1 x ß 2 Darlinton transistörlerin giriº empedanslarý da çok yüksektir. Yaklaºýk olarak; R i = ß x R o (R o, çýkýº empedansýdýr.) Direk baðlý yükselteçler için bir özet yapacak olursak; DC kararlýklarý iyi deðil Güç kaynaklarý çok iyi olmak zorunda Frekans bant geniºlikleri çok iyi RC Baðlama (RC Coupling): Bir devrenin çýkýºýndaki sadece AC sinyali sonraki devrenin giriºine aktarmak istiyorsak ve bu iki devreyi birbirine baðlarken empedans uyumu sorunu yoksa baðlama elemaný olarak kondansatör kullanýlýr. Bu kondansatöre kuplaj kondansatörü denir. Devrenin RC kýsmýnýn C si aradaki kuplaj kondansatörü, R si ise birinci transistörün R C si ve ikinci transistörün beyzine baðlý dirençlerdir. Kullanýlan kondansatör, sinyal frekansýna çok az empedans göstermelidir. Bilindiði gibi bir kondansatör DC derilimi geçirmez, düºük frekanslara ise yüksek empedans gösterir. Bu nedenle RC kuplajlý (baðlama yerine birazda kuplaj diyelim, çünkü elektronikte çok kullanýlýr.) devrelerde düºük frekanslarda kazanç azalýr. Yüksek frekanslara çýkýldýkça kuplaj kondansatörünün empedansý iyice azalacaðý için devrenin kazancý da (teorik olarak) artacaktýr!!! Aslýnda böyle olamaz. Frekans arttýkça kullanýlan transistörün yüksek frekans karakteristiði, transistörün küçücük iç kapasiteleri hatta devrenin baský devresinin ºekli ve kullanýlan malzemenin özeliðinden dolayý devrenin kazancý düºecektir. Direk kuplajlý devrelerde aslýnda yüksek frekanslarda bu özellikleri gösterirler. Aºaðýdaki ºekilde bir RC kuplajlý devrenin frekans yanýtý görülmektedir. 6 / 7

7 Yukarýdaki ºekilde devre kazancýnýn Orta Band kazancýna göre 3dB azalan iki köºe frekansýný tanýmlayabiliriz. Alçak köºe frekansýnda oluºan 3dB lik azalma Seri Kuplaj kondansatörleri ve C E Emitör kondansatörlerinden, yüksek köºe frekansýnda oluºan 3dB lik azalma yukarýda da belirtildiði gibi transistörün iç kapasiteleri ile devrenin yapýlýº ºekli ve kullanýlan baský devre malzemelerinden olur. Ýki köºe frekansý arasýndaki bölgeye BAND GENݪÝLÝÐÝ adý verilir. Kazancýn 3dB azaldýðý yerlerde çýkýº gerilimi en yüksek deðerinin % 70,7 sine, yada çýkýº gücü en yüksek deðerin %50 sine düºer. RC kuplajlý yükselteçler için bir özet yapacak olursak; Devrenin DC kararlýlýðý iyi Güç kaynaklarý çok iyi olmak zorunda deðil Frekans bant geniºlikleri orta düzeyde Transformatör Kuplajý: Transformatörler bir devrede hem DC yalýtým hem de empedans uygunluðu saðlamak için kullanýlýr. Ýdeal transformatörde hiç kayýp olmaz. Yani giriºine uygulanan gücü çýkýºýndan aynen alabiliriz. Fakat bant geniºlikleri çok dardýr. Özellikle ses frekans devrelerinde istenilen bant geniºliðini tutturmak için özel sarýmlý transformatörler kullanmak gereklidir. Transformatörlerin bu dar bant özellikleri yüksek frekans devrelerinde çoðunlukla istenilen bir özellik haline dönüºür. Hatta bandý daha da daraltmak için transformatörler kondansatörlerle de desteklenerek sadece istenilen frekansý geçiren özelliklerde yapýlýr. Bu tür devrelere Rezonanslý Transformatör Kuplaj adý verilir. Transformatörün empedans uydurma iºini de yaptýðý söylenebilir. ªimdi bu durumu bir örnekle görelim Bir yükseltecin çýkýº empedansý 10K olsun. Buraya empedansý 8ohm olan bir hoparlör nasýl baðlanýr? Tabi ki primer sargýsý empedansý 10K, sekonder sargýsý empedansý 8 ohm olan bir transformatör ile baðlanýr. Peki bu transformatör sargýlarýnýn sarým oraný (n) nedir? N = \/ (R primer / R sekonder ) N = 35 bulunur. Bunun anlamý primer sargýlarýnýn toplamý sekonder sargýlarýnýn toplamýnda 35 kere fazladýr. Yada giriºte 35 volt varsa transformatörün çýkýºýnda 1 volt oluºur. Merak edilen ise ºu olabilir; Biz sinyali yükseltelim derken transformatör sinyali iyice azalttý mý? Burada, primer ve sekonder güçlerinden hareketle (kayýplar hariç) güç korunacaðý için gerilim düºünce akým artacaktýr. Transformatör Kuplajlý devreler için bir özet yapacak olursak; Devrenin DC kararlýlýðý iyi Güç kaynaklarý çok iyi olmak zorunda deðil Frekans bant geniºlikleri çok dar 7 / 7

NpN ve PnP Tipi Transistörler

NpN ve PnP Tipi Transistörler NpN ve PnP Tipi Transistörler Bipolar Transistorler - Ders Sorumlusu : Yrd.Doç.Dr. Hilmi KUªÇU Yukarýda belirtilen deðiºik iºlevli bütün transistörlerin esasý Yüzey Birleºmeli Transistör 'dür. Bu nedenle,

Detaylı

BÖLÜM X OSİLATÖRLER. e b Yükselteç. Be o Geri Besleme. Şekil 10.1 Yükselteçlerde geri besleme

BÖLÜM X OSİLATÖRLER. e b Yükselteç. Be o Geri Besleme. Şekil 10.1 Yükselteçlerde geri besleme BÖLÜM X OSİLATÖRLER 0. OSİLATÖRE GİRİŞ Kendi kendine sinyal üreten devrelere osilatör denir. Böyle devrelere dışarıdan herhangi bir sinyal uygulanmaz. Çıkışlarında sinüsoidal, kare, dikdörtgen ve testere

Detaylı

Transistörlü devrelerde polarma iþlemi çeþitli biçimlerde yapýlýr. Her yöntemin kendine

Transistörlü devrelerde polarma iþlemi çeþitli biçimlerde yapýlýr. Her yöntemin kendine Bölüm 6: Transistörlü yükselteçler A- TRANSÝSTÖRLÜ YÜKSELTEÇLERÝ DC ÝLE POLARMA YÖNTEMLERÝ : Küçük genlikli (zayýf) elektrik sinyallerini güçlendirmek için kullanýlan devrelere yükselteç denir. Mikrofon,

Detaylı

Şekil Sönümün Tesiri

Şekil Sönümün Tesiri LC Osilatörler RC osilatörlerle elde edilemeyen yüksek frekanslı osilasyonlar LC osilatörlerle elde edilir. LC osilatörlerle MHz seviyesinde yüksek frekanslı sinüsoidal sinyaller elde edilir. Paralel bobin

Detaylı

ELK273 Elektrik ve Elektronik Mühendisliğinin Temelleri Ders 8- AC Devreler. Yard.Doç.Dr. Ahmet Özkurt.

ELK273 Elektrik ve Elektronik Mühendisliğinin Temelleri Ders 8- AC Devreler. Yard.Doç.Dr. Ahmet Özkurt. ELK273 Elektrik ve Elektronik Mühendisliğinin Temelleri Ders 8- AC Devreler Yard.Doç.Dr. Ahmet Özkurt Ahmet.ozkurt@deu.edu.tr http://ahmetozkurt.net İçerik AC ve DC Empedans RMS değeri Bobin ve kondansatörün

Detaylı

YARI ÝLETKEN SENSÖR VE TRANSDUSERLER

YARI ÝLETKEN SENSÖR VE TRANSDUSERLER YARI ÝLETKEN SENSÖR VE TRANSDUSERLER Ýnsanlar çevrelerindeki deðiºiklikleri duyu organlarý vasýtasý ile algýlarlar ve buna baðlý olarak da hareket ederler. Buna örnekler verecek olursak üºüdüðümüzde ýsýtýcýyý

Detaylı

8. FET İN İNCELENMESİ

8. FET İN İNCELENMESİ 8. FET İN İNCELENMESİ 8.1. TEORİK BİLGİ FET transistörler iki farklı ana grupta üretilmektedir. Bunlardan birincisi JFET (Junction Field Effect Transistör) ya da kısaca bilinen adı ile FET, ikincisi ise

Detaylı

Bölüm 10: Operasyonel amplifikatörler

Bölüm 10: Operasyonel amplifikatörler Bölüm 10: Operasyonel amplifikatörler A- Opamp'larýn yapýsý Giriþ: Yüksek kazançlý lineer entegrelere "opamp" denir. Opamp'lar plastik ya da metal gövdeli olarak üretilir. Bu elemanlarýn gövdelerinin içinde

Detaylı

KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ

KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ SAYISAL ELEKTRONİK LAB. DENEY FÖYÜ DENEY 4 OSİLATÖRLER SCHMİT TRİGGER ve MULTİVİBRATÖR DEVRELERİ ÖN BİLGİ: Elektronik iletişim sistemlerinde

Detaylı

Bölüm 2: Ýþlemsel Yükselteçler (Op-amplar)

Bölüm 2: Ýþlemsel Yükselteçler (Op-amplar) Bölüm 2: Ýþlemsel Yükselteçler (Op-amplar) A. Op-amplarýn yapýsý Yüksek kazançlý lineer (doðrusal) entegrelere op-amp denir. Op-amplar, plâstik ya da metal gövdeli olarak üretilir. Bu elemanlarýn gövdelerinin

Detaylı

TRANSİSTÖRLÜ YÜKSELTEÇLERDE GERİBESLEME

TRANSİSTÖRLÜ YÜKSELTEÇLERDE GERİBESLEME TRANSİSTÖRLÜ YÜKSELTEÇLERDE GERİBESLEME Amaç Elektronikte geniş uygulama alanı bulan geribesleme, sistemin çıkış büyüklüğünden elde edilen ve giriş büyüklüğü ile aynı nitelikte bir işaretin girişe gelmesi

Detaylı

6. TRANSİSTÖRÜN İNCELENMESİ

6. TRANSİSTÖRÜN İNCELENMESİ 6. TRANSİSTÖRÜN İNCELENMESİ 6.1. TEORİK BİLGİ 6.1.1. JONKSİYON TRANSİSTÖRÜN POLARMALANDIRILMASI Şekil 1. Jonksiyon Transistörün Polarmalandırılması Şekil 1 de Emiter-Beyz jonksiyonu doğru yönde polarmalandırılır.

Detaylı

Deney 1: Transistörlü Yükselteç

Deney 1: Transistörlü Yükselteç Deneyin Amacı: Deney 1: Transistörlü Yükselteç Transistör eşdeğer modelleri ve bağlantı şekillerinin öğrenilmesi. Transistörün AC analizi yapılarak yükselteç olarak kullanılması. A.ÖNBİLGİ Transistörün

Detaylı

Şekil-1. Doğru ve Alternatif Akım dalga şekilleri

Şekil-1. Doğru ve Alternatif Akım dalga şekilleri 2. Alternatif Akım =AC (Alternating Current) Değeri ve yönü zamana göre belirli bir düzen içerisinde değişen akıma AC denir. En çok bilinen AC dalga biçimi Sinüs dalgasıdır. Bununla birlikte farklı uygulamalarda

Detaylı

Otomatik Kontrol (PID kontrol) - Ders sorumlusu: Yrd.Doç.Dr.Hilmi Kuºçu

Otomatik Kontrol (PID kontrol) - Ders sorumlusu: Yrd.Doç.Dr.Hilmi Kuºçu PID (Proportional-Integral-Derivative) günümüzde çok kullanýlan bir kontrol yöntemidir. Endüstrideki uygulamalarýn %75 inde uygulanmýºtýr. Çok geniº bir uygulama alanýnýn olmasýna raðmen PID uygulamalarý

Detaylı

* DC polarma, transistörün uçları arasında uygun DC çalışma gerilimlerinin veya öngerilimlerin sağlanmasıdır.

* DC polarma, transistörün uçları arasında uygun DC çalışma gerilimlerinin veya öngerilimlerin sağlanmasıdır. Elektronik Devreler 1. Transistörlü Devreler 1.1 Transistör DC Polarma Devreleri 1.1.1 Gerilim Bölücülü Polarma Devresi 1.2 Transistörlü Yükselteç Devreleri 1.2.1 Gerilim Bölücülü Yükselteç Devresi Konunun

Detaylı

DEVRE ANALİZİ LABORATUARI DENEY 6 KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIM DAVRANIŞI

DEVRE ANALİZİ LABORATUARI DENEY 6 KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIM DAVRANIŞI DEVRE ANALİZİ LABORATUARI DENEY 6 KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIM DAVRANIŞI DENEY 6: KONDANSATÖRÜN VE BOBİNİN DOĞRU AKIMDA DAVRANIŞI 1. Açıklama Kondansatör doğru akımı geçirmeyip alternatif akımı

Detaylı

ÇOK KA TLI (MULTİ STAGE) YÜKSELTEÇLER

ÇOK KA TLI (MULTİ STAGE) YÜKSELTEÇLER Karadeniz Teknik Üniversitesi Elektrik Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektronik Laboratuarı 2 ÇOK KA TLI (MULTİ STAGE) YÜKSELTEÇLER ı. Ön Bilgiler Bu deneyde yükselteçlerin arka arkaya ba~lanması konusunu

Detaylı

Deneyle İlgili Ön Bilgi:

Deneyle İlgili Ön Bilgi: DENEY NO : 4 DENEYİN ADI :Transistörlü Akım ve Gerilim Kuvvetlendiriciler DENEYİN AMACI :Transistörün ortak emetör kutuplamalı devresini akım ve gerilim kuvvetlendiricisi, ortak kolektörlü devresini ise

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7 T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7 KONDANSATÖRLER VE BOBİNLER Doç. Dr. İbrahim YÜCEDAĞ Arş. Gör. Sümeyye

Detaylı

Şekil 1.1: Temel osilatör blok diyagramı

Şekil 1.1: Temel osilatör blok diyagramı 1. OSİLATÖRLER 1.1. Osilatör Nedir? Elektronik iletişim sistemlerinde ve otomasyon sistemlerinde kare dalga, sinüs dalga, üçgen dalga veya testere dişi dalga biçimlerinin kullanıldığı çok sayıda uygulama

Detaylı

ELEKTRİK DEVRELERİ-2 LABORATUVARI VIII. DENEY FÖYÜ

ELEKTRİK DEVRELERİ-2 LABORATUVARI VIII. DENEY FÖYÜ EEKTRİK DEVREERİ-2 ABORATUVARI VIII. DENEY FÖYÜ SERİ VE PARAE REZONANS DEVRE UYGUAMASI Amaç: Seri ve paralel rezonans devrelerini incelemek, devrelerin karakteristik parametrelerini ölçmek, rezonans eğrilerini

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7 T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BMT103 ELEKTRİK DEVRE TEMELLERİ DERSİ LABORATUVARI DENEY NO: 7 KONDANSATÖRLER VE BOBİNLER Doç. Dr. İbrahim YÜCEDAĞ Arş. Gör. M.

Detaylı

FET Transistörün Bayaslanması

FET Transistörün Bayaslanması MOSFET MOSFET in anlamı, Metal Oksit Alan Etkili Transistör (Metal Oxide Field Effect Transistor) yada Geçidi Yalıtılmış Alan etkili Transistör (Isolated Gate Field Effect Transistor) dür. Kısaca, MOSFET,

Detaylı

EÞÝTSÝZLÝKLER. I. ve II. Dereceden Bir Bilinmeyenli Eþitsizlik. Polinomlarýn Çarpýmý ve Bölümü Bulunan Eþitsizlik

EÞÝTSÝZLÝKLER. I. ve II. Dereceden Bir Bilinmeyenli Eþitsizlik. Polinomlarýn Çarpýmý ve Bölümü Bulunan Eþitsizlik l l l EÞÝTSÝZLÝKLER I. ve II. Dereceden Bir Bilinmeyenli Eþitsizlik Polinomlarýn Çarpýmý ve Bölümü Bulunan Eþitsizlik Çift ve Tek Katlý Kök, Üslü ve Mutlak Deðerlik Eþitsizlik l Alýþtýrma 1 l Eþitsizlik

Detaylı

Direnç(330Ω), bobin(1mh), sığa(100nf), fonksiyon generatör, multimetre, breadboard, osiloskop. Teorik Bilgi

Direnç(330Ω), bobin(1mh), sığa(100nf), fonksiyon generatör, multimetre, breadboard, osiloskop. Teorik Bilgi DENEY 8: PASİF FİLTRELER Deneyin Amaçları Pasif filtre devrelerinin çalışma mantığını anlamak. Deney Malzemeleri Direnç(330Ω), bobin(1mh), sığa(100nf), fonksiyon generatör, multimetre, breadboard, osiloskop.

Detaylı

BÖLÜM 4 RADYO ALICILARI. 4.1 Süperheterodin Alıcı ANALOG HABERLEŞME

BÖLÜM 4 RADYO ALICILARI. 4.1 Süperheterodin Alıcı ANALOG HABERLEŞME BÖLÜM 4 RADYO ALIILARI 4. Süperheterodin Alıcı Radyo alıcıları ortamdaki elektromanyetik sinyali alır kuvvetlendirir ve hoparlöre iletir. Radyo alıcılarında iki özellik bulunur, bunlar ) Duyarlılık ) Seçicilik

Detaylı

TEST. 8 Ünite Sonu Testi m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 K 25 6 L 30 5 M 20 7

TEST. 8 Ünite Sonu Testi m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 K 25 6 L 30 5 M 20 7 TEST 8 Ünite Sonu Testi 1. 40 m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 2. A noktasýndan harekete baþlayan üç atletten Sema I yolunu, Esra II yolunu, Duygu ise III yolunu kullanarak eþit sürede B noktasýna

Detaylı

ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini

ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini ÜNİTE 5 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transformatörün tanımını yapınız. Alternatif akımın frekansını değiştirmeden, gerilimini alçaltmaya veya yükseltmeye yarayan elektro manyetik indüksiyon

Detaylı

Mantýk Kümeler I. MANTIK. rnek rnek rnek rnek rnek... 5 A. TANIM B. ÖNERME. 9. Sýnýf / Sayý.. 01

Mantýk Kümeler I. MANTIK. rnek rnek rnek rnek rnek... 5 A. TANIM B. ÖNERME. 9. Sýnýf / Sayý.. 01 Matematik Mantýk Kümeler Sevgili öðrenciler, hayatýnýza yön verecek olan ÖSS de, baþarýlý olmuþ öðrencilerin ortak özelliði, 4 yýl boyunca düzenli ve disiplinli çalýþmýþ olmalarýdýr. ÖSS Türkiye Birincisi

Detaylı

ÜNİTE 4 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK)

ÜNİTE 4 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) ÜNİTE 4 KLASİK SORU VE CEVAPLARI (TEMEL ELEKTRONİK) Transistörü tanımlayınız. Beyz ucundan geçen akıma göre, emiter-kollektör arasındaki direnci azaltıp çoğaltabilen elektronik devre elemanına transistör

Detaylı

DENEY 7 BJT KUVVETLENDİRİCİLERİN FREKANS CEVABI

DENEY 7 BJT KUVVETLENDİRİCİLERİN FREKANS CEVABI DENEY 7 BJT KUVVETLENDİRİCİLERİN FREKANS CEVABI A. Amaç Bu deneyin amacı; BJT kuvvetlendirici devrelerinin girişine uygulanan AC işaretin frekansının büyüklüğüne göre kazancının nasıl etkilendiğinin belirlenmesi,

Detaylı

TEMEL ELEKTRİK-ELEKTRONİK DERSİ SORU BANKASI

TEMEL ELEKTRİK-ELEKTRONİK DERSİ SORU BANKASI TEMEL ELEKTRİK-ELEKTRONİK DERSİ SORU BANKASI TEMEL ELEKTRİK ELEKTRONİK 1 1. Atomun çekirdeği nelerden oluşur? A) Elektron B) Proton C) Proton +nötron D) Elektron + nötron 2. Elektron hangi yükle yüklüdür?

Detaylı

Multivibratörler. Monastable (Tek Kararlı) Multivibratör

Multivibratörler. Monastable (Tek Kararlı) Multivibratör Multivibratörler Kare dalga veya dikdörtgen dalga meydana getiren devrelere MULTİVİBRATÖR adı verilir. Bu devreler temel olarak pozitif geri beslemeli iki yükselteç devresinden oluşur. Genelde çalışma

Detaylı

Termik Röleler ÝÇÝNDEKÝLER Özellikler Karakteristik Eðriler Teknik Tablo Sipariþ Kodlarý Teknik Resimler EN TS EN IEC Ra

Termik Röleler ÝÇÝNDEKÝLER Özellikler Karakteristik Eðriler Teknik Tablo Sipariþ Kodlarý Teknik Resimler EN TS EN IEC Ra TERMÝK RÖLELER www.federal.com.tr Termik Röleler ÝÇÝNDEKÝLER Özellikler Karakteristik Eðriler Teknik Tablo Sipariþ Kodlarý Teknik Resimler EN 60947-4-1 TS EN 60947-4-1 IEC 60947-4-1 Rak m : 2000 m (max)

Detaylı

OTOMASYON HAZIRLAYAN : GÖKÇEN BABAOÐLU MERVE TONGEL

OTOMASYON HAZIRLAYAN : GÖKÇEN BABAOÐLU MERVE TONGEL OTOMASYON AC SÜRÜCÜ ve YUMUªAK YOLVERÝCÝ EÐÝTÝM DÖKÜMANLARI HAZIRLAYAN : GÖKÇEN BABAOÐLU MERVE TONGEL Ýçindekiler 1.Asenkron Motor Kontroluna Ýliºkin Genel Bilgiler...4 2.Yumuºak Yolverici (Soft Starter)...6

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýdaki þekillerden hangisi bu dört þeklin hepsinde yoktur? A) B) C) D) 2. Yandaki resimde kaç üçgen vardýr? A) 7 B) 6 C) 5 D) 4 3. Yan taraftaki þekildeki yapboz evin eksik parçasýný

Detaylı

Elektronik devrelerin bir çoðunun çalýþmasý için tek yönlü olarak dolaþan (DC) akýma gerek

Elektronik devrelerin bir çoðunun çalýþmasý için tek yönlü olarak dolaþan (DC) akýma gerek Bölüm 5: DC güç kaynaklarý Giriþ Elektronik devrelerin bir çoðunun çalýþmasý için tek yönlü olarak dolaþan (DC) akýma gerek vardýr. Bu bölümde doðru akým üreten temel devreler incelenecektir. Uygulamada

Detaylı

ROUV SERÝSÝ AÞIRI VE DÜÞÜK GERÝLÝM RÖLELERÝ

ROUV SERÝSÝ AÞIRI VE DÜÞÜK GERÝLÝM RÖLELERÝ ROUV SERÝSÝ AÞIRI VE DÜÞÜK GERÝLÝM RÖLELERÝ ROUV Serisi aþýrý e düþük gerilim röleleri ORTA GERÝLÝM e YÜKSEK GERÝLÝM elektrik þebekelerinde kullanýlmak üzere tasarlanmýþtýr. Micro controller teknolojisi

Detaylı

Küçük sinyal analizi transistörü AC domende temsilş etmek için kullanılan modelleri içerir.

Küçük sinyal analizi transistörü AC domende temsilş etmek için kullanılan modelleri içerir. Küçük Sinyal Analizi Küçük sinyal analizi transistörü AC domende temsilş etmek için kullanılan modelleri içerir. 1. Karma (hibrid) model 2. r e model Üretici firmalar bilgi sayfalarında belirli bir çalışma

Detaylı

BÖLÜM VIII ÖZEL TİP YÜKSELTEÇLER

BÖLÜM VIII ÖZEL TİP YÜKSELTEÇLER BÖLÜM VIII ÖZEL TİP YÜKSELTEÇLE Özel tip yükselteçlerde dar bant ve geniş bantlı yükselteçler işlenecektir. Dar band yükselteçler genelde alıcı-verici devrelerinde kullanılıp, frekans bandı dar olan sinyallerin

Detaylı

ECU4PA SERÝSÝ ACÝL DURUM AYDINLATMA KÝTLERÝ ÝÇÝN MONTAJ, ÇALIÞMA, TEST VE BAKIM TALÝMATI

ECU4PA SERÝSÝ ACÝL DURUM AYDINLATMA KÝTLERÝ ÝÇÝN MONTAJ, ÇALIÞMA, TEST VE BAKIM TALÝMATI CUPA RÝÝ ACÝ DURUM AYDIATMA KÝTRÝ ÝÇÝ MOTAJ, ÇAIÞMA, TT V BAKIM TAÝMATI DÝKKAT : Cihazýn en iyi biçimde monte edilebilmesi ve kullanýlabilmesi için bu yazýyý sonuna kadar dikkatle okuyun. Montaj aþamasý

Detaylı

ÜNİTE 5 TEST SORU BANKASI (TEMEL ELEKTRONİK)

ÜNİTE 5 TEST SORU BANKASI (TEMEL ELEKTRONİK) ÜNİTE 5 TEST SORU BANKASI (TEMEL ELEKTRONİK) TRAFO SORULARI Transformatörün üç ana fonksiyonundan aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? a) Gerilimi veya akımı düşürmek ya da yükseltmek b) Empedans uygulaştırmak

Detaylı

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn 4. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM 3. DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn toplamý kaçtýr? A) 83 B) 78 C) 91 D) 87

Detaylı

Silindir kapaklarý çatlak olup olmadýðý çeºitli yöntemlerle belirlenir. Bunun

Silindir kapaklarý çatlak olup olmadýðý çeºitli yöntemlerle belirlenir. Bunun SÝLÝNDÝR KAPAKLARINIIN YENÝLEªTÝRÝLMESÝ Motorlardan sökülen çeºitli tip silindir kapaklarý önce temizlenir, sonra arýza yönünden kontrol edilir ve gerekiyorsa iºlenerek düzeltilir. TEMÝZLEME: Silindir

Detaylı

Mekatronik Mühendisliği Lab1 (Elektrik-Elektronik) Seri ve Paralel RLC Devreleri

Mekatronik Mühendisliği Lab1 (Elektrik-Elektronik) Seri ve Paralel RLC Devreleri YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MAKİNA FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRİK-ELEKTRONİK LABORATUARI (LAB I) DENEY 3 Deney Adı: Seri ve Paralel RLC Devreleri Öğretim Üyesi: Yard. Doç. Dr. Erhan AKDOĞAN

Detaylı

Adres Satýrýndan Bilgi Almak

Adres Satýrýndan Bilgi Almak Web programcýlýðýnda asýl olan konu form iºlemleridir. Formlar, ziyaretçiden bizim istediðimiz bilgileri ve ziyaretçinin sunacaðý bilgileri iºleyip gerekli yerlere ulaºtýrmak için hazýrlanmýº HTML kalýplarýdýr.

Detaylı

OPAMPLAR OPERASYONEL KUVVETLENDİRİCİLER

OPAMPLAR OPERASYONEL KUVVETLENDİRİCİLER OPAMPLAR OPERASYONEL KUVVETLENDİRİCİLER Fairchild 1965 yılında, en çok kullanılan Ua709 elemanı piyasaya sunmuştur. Aslında başarısının yanında, bu elemanın birçok dezavantajları da vardı. Bu nedenle de

Detaylı

ĐŞLEMSEL YÜKSELTEÇLER

ĐŞLEMSEL YÜKSELTEÇLER K TÜ Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Sayısal Elektronik Laboratuarı ĐŞLEMSEL YÜKSELTEÇLER Đşlemsel yükselteçler ilk olarak analog hesap makinelerinde toplama, çıkarma, türev ve integral

Detaylı

Temel Kavramlar Doðru Akým (DA, DC, Direct Current) Dinamo, akümülâtör, pil, güneþ pili gibi düzenekler tarafýndan

Temel Kavramlar Doðru Akým (DA, DC, Direct Current) Dinamo, akümülâtör, pil, güneþ pili gibi düzenekler tarafýndan Bölüm 8: Güç Kaynaðý Yapýmý A. Doðrultmaç (Redresör) Devre Uygulamalarý Elektronik devrelerin bir çoðunun çalýþmasý için tek yönlü olarak dolaþan (DC) akýma gerek vardýr. Bu bölümde doðru akým üreten devreler

Detaylı

ÇEVREMÝZDEKÝ GEOMETRÝ

ÇEVREMÝZDEKÝ GEOMETRÝ ÇEVREMÝZDEÝ GEOMETRÝ çýlarý Ýsimlendirme þaðýdaki masa üzerindeki açýlarý gösterelim: çýlar, köþesine yazýlan büyük harfle isimlendirilirler. çý ^ veya sembollerinden biri kullanýlarak gösterilir. Yukarýda

Detaylı

Algılayıcılar (Sensors)

Algılayıcılar (Sensors) Algılayıcılar (Sensors) Sayısal işlem ve ölçmeler sadece elektriksel büyüklüklerle yapılmaktadır. Genelde teknik ve fiziksel büyüklükler (sıcaklık, ağırlık kuvveti ve basınç gibi) elektrik dalından olmayan

Detaylı

Temel Devre Elemanlarının Alternatif Gerilim Etkisi Altındaki Davranışları

Temel Devre Elemanlarının Alternatif Gerilim Etkisi Altındaki Davranışları Temel Devre Elemanlarının Alternatif Gerilim Etkisi Altındaki Davranışları Direnç (R) Alternatif gerilimin etkisi altındaki direnç, Ohm kanunun bilinen ifadesini korur. Denklemlerden elde edilen sonuç

Detaylı

ANALOG ELEKTRONİK - II YÜKSEK GEÇİREN FİLTRE

ANALOG ELEKTRONİK - II YÜKSEK GEÇİREN FİLTRE BÖLÜM 7 YÜKSEK GEÇİREN FİLTRE KONU: Opamp uygulaması olarak; 2. dereceden Yüksek Geçiren Aktif Filtre (High-Pass Filter) devresinin özellikleri ve çalışma karakteristikleri incelenecektir. GEREKLİ DONANIM:

Detaylı

EEM220 Temel Yarıiletken Elemanlar Çözümlü Örnek Sorular

EEM220 Temel Yarıiletken Elemanlar Çözümlü Örnek Sorular EEM220 Temel Yarıiletken Elemanlar Çözümlü Örnek Sorular Kaynak: Fundamentals of Microelectronics, Behzad Razavi, Wiley; 2nd edition (April 8, 2013), Manuel Solutions. Bölüm 5 Seçme Sorular ve Çözümleri

Detaylı

DENEY TARİHİ RAPOR TESLİM TARİHİ NOT

DENEY TARİHİ RAPOR TESLİM TARİHİ NOT DENEY 3 SERİ VE PARALEL RLC DEVRELERİ Malzeme Listesi: 1 adet 100mH, 1 adet 1.5 mh, 1 adet 100mH ve 1 adet 100 uh Bobin 1 adet 820nF, 1 adet 200 nf, 1 adet 100pF ve 1 adet 100 nf Kondansatör 1 adet 100

Detaylı

ĠġLEMSEL YÜKSELTEÇLER (ELEKTRONİK II)

ĠġLEMSEL YÜKSELTEÇLER (ELEKTRONİK II) ĠġLEMSEL YÜKSELTEÇLER (ELEKTRONİK II) - + İsmail Serkan ÜNCÜ ŞUBAT-2013 DERS KAYNAKLARI http://www.softwareforeducation.com/wikileki/index.php/inverting_amplifier Elektronik Devre Tasarımında. ~ OP AMP

Detaylı

ELEKTRONİK 1 KUTUPLAMA DEVRELERİ HAZIRLIK SORULARI

ELEKTRONİK 1 KUTUPLAMA DEVRELERİ HAZIRLIK SORULARI ELEKTRONİK 1 KUTUPLAMA DEVRELERİ HAZIRLIK SORULARI SORU 1: Şekil 1 de çıkış özeğrileri ve DC yük doğrusu verilmiş olan transistör kullanılarak bir ortak emetörlü yükselteç gerçekleştirilmek istenmektedir.

Detaylı

FLASH ile Kayan Menüler

FLASH ile Kayan Menüler FLASH ile Kayan Menüler Eðer sayfanýza koyacaðýnýz linklerin sayýsý az ise, deðiºik efektler kullanýlabilir. En çok tercih edilen menülerden birisi de, kayan menülerdir. Projemiz, menülerin yeraldýðý fotoðraflarý,

Detaylı

Geniº bant Hücresel iletiºim : LMDS

Geniº bant Hücresel iletiºim : LMDS Geniº bant Hücresel iletiºim : LMDS Orhan Sümer sumero@sumero.com Giriº Internet artýk sadece basit web sayfalarý ve mail trafiðinin karºýlanmasýndan farklý olarak gerçek zamanlý görüntü ve ses aktarýmý

Detaylı

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen.

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen. Gesundheitsamt Freie Hansestadt Bremen Sozialmedizinischer Dienst für Erwachsene Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung Yardýma ve bakýma muhtaç duruma

Detaylı

Bölüm 12 İşlemsel Yükselteç Uygulamaları

Bölüm 12 İşlemsel Yükselteç Uygulamaları Bölüm 12 İşlemsel Yükselteç Uygulamaları DENEY 12-1 Aktif Yüksek Geçiren Filtre DENEYİN AMACI 1. Aktif yüksek geçiren filtrenin çalışma prensibini anlamak. 2. Aktif yüksek geçiren filtrenin frekans tepkesini

Detaylı

BJT (Bipolar Junction Transistor) :

BJT (Bipolar Junction Transistor) : BJT (Bipolar Junction Transistor) : BJT içinde hem çoğunluk taşıyıcılar hem de azınlık taşıyıcıları görev yaptığı için Bipolar "çift kutuplu" denmektedir. Transistör ilk icat edildiğinde yarı iletken maddeler

Detaylı

Alternatif Akım Devreleri

Alternatif Akım Devreleri Alternatif akım sürekli yönü ve şiddeti değişen bir akımdır. Alternatif akımda bazı devre elemanları (bobin, kapasitör, yarı iletken devre elemanları) doğruakım devrelerinde olduğundan farklı davranırlar.

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK DEVRELER LABORATUARI

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK DEVRELER LABORATUARI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK DEVRELER LABORATUARI DENEYİ YAPTIRAN: DENEYİN ADI: DENEY NO: DENEYİ YAPANIN ADI ve SOYADI: SINIFI: OKUL NO: DENEY GRUP NO:

Detaylı

ÇEVREMÝZDEKÝ GEOMETRÝ

ÇEVREMÝZDEKÝ GEOMETRÝ ÇVRMÝZDÝ GOMTRÝ çýlarý Ýsimlendirme þaðýdaki masa üzerindeki açýlarý gösterelim: çýlar, köþesine yazýlan büyük harfle isimlendirilirler. çý ^ veya sembollerinden biri kullanýlarak gösterilir. Yukarýda

Detaylı

FM VERİCİ YAPIMI VE ÇALIŞMA PRENSİBİNİN ÖĞRENİLMESİ

FM VERİCİ YAPIMI VE ÇALIŞMA PRENSİBİNİN ÖĞRENİLMESİ FM VERİCİ YAPIMI VE ÇALIŞMA PRENSİBİNİN ÖĞRENİLMESİ İşlem Basamakları 1-) Devre elemanları temin edildi ve bu elemanların sağlamlık kontrolü aşağıda belirtildiği şekilde yapıldı Dirençlerin sağlamlık kontrolü;

Detaylı

DENEY FÖYÜ 5: Diyotlu Doğrultma Devreleri

DENEY FÖYÜ 5: Diyotlu Doğrultma Devreleri Deneyin Amacı: DENEY FÖYÜ 5: Diyotlu Doğrultma Devreleri Alternatif akımı doğru akıma dönüştürebilmek, yarım dalga ve tam dalga doğrultma kavramlarını anlayabilmek ve diyot ve köprü diyotla doğrultma devrelerini

Detaylı

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim Matematik 1. Fasikül ÜNÝTE 1 Geometriye Yolculuk ... ÜNÝTE 1 Geometriye Y olculuk Çevremizdeki Geometri E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim E E E E E Üçgenler

Detaylı

7215 7300-02/2006 TR(TR) Kullanýcý için. Kullanma talimatý. ModuLink 250 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý C 5. am pm 10:41.

7215 7300-02/2006 TR(TR) Kullanýcý için. Kullanma talimatý. ModuLink 250 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý C 5. am pm 10:41. 7215 73-2/26 TR(TR) Kullanýcý için Kullanma talimatý ModuLink 25 RF - Modülasyonlu kalorifer Kablosuz Oda Kumandasý off on C 5 off 2 on pm 1:41 24 Volt V Lütfen cihazý kullanmaya baþladan önce dikkatle

Detaylı

EMKO CÝHAZLARINDA KULLANILAN ISI SENSÖRLERÝ

EMKO CÝHAZLARINDA KULLANILAN ISI SENSÖRLERÝ EMKO CÝHAZLARINDA KULLANILAN ISI SENSÖRLERÝ Ortamdaki ýsý deðiþimini algýlamamýza yarayan cihazlara ýsý veya sýcaklýk sensörleri diyoruz.emko ELEKTRONÝK tarafýndan üretilen ýsý sensörleri, kullanýlan alan

Detaylı

İşlemsel Yükselteçler

İşlemsel Yükselteçler İşlemsel Yükselteçler Bölüm 5. 5.1. Giriş İşlemsel yükselteçler aktif devre elemanlarıdır. Devrede gerilin kontrollü gerilim kaynağı gibi çalışırlar. İşlemsel yükselteçler sinyalleri toplama, çıkarma,

Detaylı

DENEY FÖYÜ 7: Seri ve Paralel Rezonans Devreleri

DENEY FÖYÜ 7: Seri ve Paralel Rezonans Devreleri DENEY FÖYÜ 7: Seri ve Paralel Rezonans Devreleri Deneyin Amacı: Seri ve paralel rezonans devrelerini incelemek, devrelerin karakteristik parametrelerini hesaplamak ve ölçmek, rezonans eğrilerini çizmek.

Detaylı

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý..

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý.. Kümeler II. KÜMLR. TNIM Küme, bir nesneler topluluðudur. Kümeyi oluþturan nesneler herkes tarafýndan ayný þekilde anlaþýlmalýdýr. Kümeyi oluþturan nesnelerin her birine eleman denir. Kümeyi genel olarak,,

Detaylı

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DC-DC BOOST CONVERTER DEVRESİ AHMET KALKAN 110206028 Prof. Dr. Nurettin ABUT KOCAELİ-2014 1. ÖZET Bu çalışmada bir yükseltici tip DA ayarlayıcısı

Detaylı

ADIYAMAN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ DEVRE ANALĠZĠ LABORATUVARI-II DENEY RAPORU

ADIYAMAN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ DEVRE ANALĠZĠ LABORATUVARI-II DENEY RAPORU ADIYAMAN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ DEVRE ANALĠZĠ LABORATUVARI-II DENEY RAPORU DENEY NO : DENEYĠN ADI : DENEY TARĠHĠ : DENEYĠ YAPANLAR : RAPORU HAZIRLAYANIN

Detaylı

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý CEBÝRSEL ÝFADELER ve DENKLEM ÇÖZME Test -. x 4 için x 7 ifadesinin deðeri kaçtýr? A) B) C) 9 D). x 4x ifadesinde kaç terim vardýr? A) B) C) D) 4. 4y y 8 ifadesinin terimlerin katsayýlarý toplamý kaçtýr?.

Detaylı

BATI AKDENÝZ TARIMSAL ARAªTIRMA ENSTÝTÜSÜ. Cevdet Fehmi ÖZKAN Ziraat Yük. Mühendisi

BATI AKDENÝZ TARIMSAL ARAªTIRMA ENSTÝTÜSÜ. Cevdet Fehmi ÖZKAN Ziraat Yük. Mühendisi BATI AKDENÝZ TARIMSAL ARAªTIRMA ENSTÝTÜSÜ ÖRTÜALTI SEBZE YETݪTÝRÝCÝLÝÐÝNDE GÜBRELEME Cevdet Fehmi ÖZKAN Ziraat Yük. Mühendisi ANTALYA 2007 B-ÖRTÜALTI SEBZE YETݪTÝRÝCÝLÝÐÝNDE GÜBRELEME 1.GÝRݪ 2.GÜBRELEMEYE

Detaylı

SCHMITT TETİKLEME DEVRESİ

SCHMITT TETİKLEME DEVRESİ Karadeniz Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Elektronik Lab. SCHMITT TETİKLEME DEVRESİ.Ön Bilgiler. Schmitt Tetikleme Devreleri Schmitt tetikleme devresi iki konumlu bir devredir.

Detaylı

META VE PARA M E T A KULLANIM-DEÐERÝ VE DEÐER

META VE PARA M E T A KULLANIM-DEÐERÝ VE DEÐER BÝRÝNCÝ KÝTAP SERMAYENÝN ÜRETÝM SÜRECÝ BÝRÝNCÝ KISIM META VE PARA BÝRÝNCÝ BÖLÜM M E T A BÝRÝNCÝ KESIM. METAIN ÝKÝ ÖÐESÝ KULLANIM-DEÐERÝ VE DEÐER (DEÐERÝN ÖZÜ VE DEÐERÝN BÜYÜKLÜÐÜ) Kapitalist üretim tarzýnýn

Detaylı

ELM202 ELEKTRONİK-II DERSİ LABORATUAR FÖYÜ

ELM202 ELEKTRONİK-II DERSİ LABORATUAR FÖYÜ TC SAKARYA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ ELM202 ELEKTRONİK-II DERSİ LABORATUAR FÖYÜ DENEYİ YAPTIRAN: DENEYİN ADI: DENEY NO: DENEYİ YAPANIN ADI ve SOYADI: SINIFI: OKUL

Detaylı

Mekatronik Mühendisliği Lab1 (Elektrik-Elektronik) Ohm-Kirchoff Kanunları ve AC Bobin-Direnç-Kondansatör

Mekatronik Mühendisliği Lab1 (Elektrik-Elektronik) Ohm-Kirchoff Kanunları ve AC Bobin-Direnç-Kondansatör YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MAKİNA FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRİK-ELEKTRONİK LABORATUARI (LAB I) DENEY 2 Deney Adı: Ohm-Kirchoff Kanunları ve Bobin-Direnç-Kondansatör Malzeme Listesi:

Detaylı

4. Bölüm: Çift Jonksiyonlu Transistörler (BJT) Doç. Dr. Ersan KABALCI

4. Bölüm: Çift Jonksiyonlu Transistörler (BJT) Doç. Dr. Ersan KABALCI 4. Bölüm: Çift Jonksiyonlu Transistörler (BJT) Doç. Dr. Ersan KABALC 1 Transistör Yapısı İki tip transistör vardır: pnp npn pnp Transistörün uçları: E - Emiter B - Beyz C - Kollektör npn 2 Transistör Yapısı

Detaylı

ADIYAMAN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ DEVRE ANALĠZĠ LABORATUVARI-II DENEY RAPORU

ADIYAMAN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ DEVRE ANALĠZĠ LABORATUVARI-II DENEY RAPORU ADIYAMAN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ DEVRE ANALĠZĠ LABORATUVARI-II DENEY RAPORU DENEY NO : DENEYĠN ADI : DENEY TARĠHĠ : DENEYĠ YAPANLAR : RAPORU HAZIRLAYANIN

Detaylı

ANALOG ELEKTRONİK - II. Opampla gerçekleştirilen bir türev alıcı (differantiator) çalışmasını ve özellikleri incelenecektir.

ANALOG ELEKTRONİK - II. Opampla gerçekleştirilen bir türev alıcı (differantiator) çalışmasını ve özellikleri incelenecektir. BÖLÜM 6 TÜREV ALICI DEVRE KONU: Opampla gerçekleştirilen bir türev alıcı (differantiator) çalışmasını ve özellikleri incelenecektir. GEREKLİ DONANIM: Multimetre (Sayısal veya Analog) Güç Kaynağı: ±12V

Detaylı

DENEY TARİHİ RAPOR TESLİM TARİHİ NOT

DENEY TARİHİ RAPOR TESLİM TARİHİ NOT DENEY 2 OHM-KIRCHOFF KANUNLARI VE BOBİN-DİRENÇ-KONDANSATÖR Malzeme Listesi: 1 adet 47Ω, 1 adet 100Ω, 1 adet 1,5KΩ ve 1 adet 6.8KΩ Dirençler 1 adet 100mH Bobin 1 adet 220nF Kondansatör Deneyde Kullanılacak

Detaylı

DENEY 6-3 Ortak Kollektörlü Yükselteç

DENEY 6-3 Ortak Kollektörlü Yükselteç Deney 10 DENEY 6-3 Ortak Kollektörlü Yükselteç DENEYİN AMACI 1. Ortak kollektörlü (CC) yükseltecin çalışma prensibini anlamak. 2. Ortak kollektörlü yükseltecin karakteristiklerini ölçmek. GENEL BİLGİLER

Detaylı

2- İşverenler işyerlerinde meydana gelen bir iş kazasını en geç kaç iş günü içerisinde ilgili bölge müdürlüğüne bildirmek zorundadır?

2- İşverenler işyerlerinde meydana gelen bir iş kazasını en geç kaç iş günü içerisinde ilgili bölge müdürlüğüne bildirmek zorundadır? 1- Doğa ve çevreye fazla zarar vermeden devamlı ve kaliteli bir hizmet veya mal üretimi sırasında iş kazalarının meydana gelmemesi ve meslek hastalıklarının oluşmaması için alınan tedbirlerin ve yapılan

Detaylı

DENEY 2: DĠYOTLU KIRPICI, KENETLEME VE DOĞRULTMA DEVRELERĠ

DENEY 2: DĠYOTLU KIRPICI, KENETLEME VE DOĞRULTMA DEVRELERĠ DENEY 2: DĠYOTLU KIRPICI, KENETLEME VE DOĞRULTMA DEVRELERĠ 1- Kırpıcı Devreler: Girişine uygulanan sinyalin bir bölümünü kırpan devrelere denir. En basit kırpıcı devre, şekil 1 'de görüldüğü gibi yarım

Detaylı

MANYETİK İNDÜKSİYON (ETKİLENME)

MANYETİK İNDÜKSİYON (ETKİLENME) AMAÇ: MANYETİK İNDÜKSİYON (ETKİLENME) 1. Bir RL devresinde bobin üzerinden geçen akım ölçülür. 2. Farklı sarım sayılı iki bobinden oluşan bir devrede birinci bobinin ikinci bobin üzerinde oluşturduğu indüksiyon

Detaylı

TRANSİSTÖRLÜ KUVVETLENDİRİCİLER. ELEKTRONİK DEVRE TASARIM LABORATUARI-II Özhan Özkan / 2010

TRANSİSTÖRLÜ KUVVETLENDİRİCİLER. ELEKTRONİK DEVRE TASARIM LABORATUARI-II Özhan Özkan / 2010 TRANSİSTÖRLÜ KUVVETLENDİRİCİLER ELEKTRONİK DEVRE TASARIM LABORATUARI-II Özhan Özkan / 2010 Transistörlü Kuvvetlendiricilerde Amaç: Giriş Sinyali Kuvvetlendirici Çıkış sinyali Akım kazancı sağlamak Gerilim

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2017

Kanguru Matematik Türkiye 2017 4 puanlýk sorular 1. Dünyanýn en büyük dairesel pizzasý 128 parçaya bölünecektir. Her bir kesim tam bir çap olacaðýna göre kaç tane kesim yapmak gerekmektedir? A) 7 B) 64 C) 127 D) 128 E) 256 2. Ali'nin

Detaylı

Alternatif Akım. Yrd. Doç. Dr. Aytaç Gören. Alternatif Akım

Alternatif Akım. Yrd. Doç. Dr. Aytaç Gören. Alternatif Akım Yrd. Doç. Dr. Aytaç Gören Paralel devre 2 İlk durum: 3 Ohm kanunu uygulandığında; 4 Ohm kanunu uygulandığında; 5 Paralel devrede empedans denklemi, 6 Kondansatör (Kapasitans) Alternatif gerilimin etkisi

Detaylı

2x15V Kýsa Devre Korumalý Simetrik Güç Kaynaðý www.hobidevreleri.com

2x15V Kýsa Devre Korumalý Simetrik Güç Kaynaðý www.hobidevreleri.com 2x15V 1A Kýsa Devre Korumalý Simetrik Güç Kaynaðý h www. 2 1- Plastik Kutu x 1 üst alt 2- Plastik Alt Kapak x 1 3- Eco Simetrik Güç Kaynaðý PCB FR4, 1.6mm x 1 üst alt 4- Transformatör 2x12V 16VA x 1 3

Detaylı

YAZILIYA HAZIRLIK TESTLERÝ TEST / 1

YAZILIYA HAZIRLIK TESTLERÝ TEST / 1 YAZILIYA HAZIRLIK TESTLERÝ TEST / 1 1. x +6x+5=0 5. x +5x+m=0 denkleminin reel kökü olmadýðýna göre, m nin alabileceði en küçük tam sayý deðeri kaçtýr? A) {1,5} B) {,3} C) { 5, 1} D) { 5,1} E) {,3} A)

Detaylı

Yarı İletkenler ve Temel Mantıksal (Lojik) Yapılar. Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1

Yarı İletkenler ve Temel Mantıksal (Lojik) Yapılar. Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Yarı İletkenler ve Temel Mantıksal (Lojik) Yapılar Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Yarı İletkenler Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 2 Elektrik iletkenliği bakımından, iletken ile yalıtkan arasında kalan

Detaylı

DC DC DÖNÜŞTÜRÜCÜLER

DC DC DÖNÜŞTÜRÜCÜLER 1. DENEYİN AMACI KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Mühendislik Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Power Electronic Circuits (Güç Elektroniği Devreleri) DC DC DÖNÜŞTÜRÜCÜLER DC-DC gerilim azaltan

Detaylı

Ders sorumlusu - Yrd.Doç.Dr.Hilmi Ku çu. Çevre Ak mlar - 1

Ders sorumlusu - Yrd.Doç.Dr.Hilmi Ku çu. Çevre Ak mlar - 1 Çevre Akmlar - 1 Çevre Akmlar - 2 Çevre Akmlar - 3 Çevre Akmlar - 4 Çevre Akmlar - 5 Çevre Akmlar - 6 Çevre Akmlar - 7 Çevre Akmlar - 8 Çevre Akmlar - 9 Çevre Akmlar - 10 Çevre Akmlar - 11 Çevre Akmlar

Detaylı

Ýki polarma yüzeyli transistörler teknik anlatýmlarda kýsaca BJT olarak da adlandýrýlmaktadýr. (BJT: Bipolar Junction Transistör).

Ýki polarma yüzeyli transistörler teknik anlatýmlarda kýsaca BJT olarak da adlandýrýlmaktadýr. (BJT: Bipolar Junction Transistör). Bölüm 4: Transistörler Giriþ Elektronikle ilgili sistemlerin geliþip, üstün seviyeye gelmesi yarý iletken temelli Beyz Emiter baðlantýsý transistörlerin bulunmasýndan sonra olmuþtur. baðlantýsý Transistörü

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1 T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELEKTRONİK SİSTEMLER LABORATUVARI 1 BJT TRANSİSTÖRÜN AC KUVVETLENDİRİCİ ve ON-OFF ANAHTARLAMA ELEMANI OLARAK KULLANILMASI

Detaylı