ANADOLU ONivE~siTESi BiLiM VE TEKNOLOJi DERGiSi ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE.AND TECHNOLOGY CiltNol.:2 - Sayl/No: 1 : 1-7 (2001)

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ANADOLU ONivE~siTESi BiLiM VE TEKNOLOJi DERGiSi ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE.AND TECHNOLOGY CiltNol.:2 - Sayl/No: 1 : 1-7 (2001)"

Transkript

1 ANADOLU ONivE~siTESi BiLiM VE TEKNOLOJi DERGiSi ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE.AND TECHNOLOGY CiltNol.:2 - Sayl/No: 1 : 1-7 (2001) DERLEME/REWIEW HELicOBACTER PYLORi BULA$INDA GIDALARIN ROLO Omre HANCIOGLU SIKILP, Mehmet KARAPINAR OZ Helicobacter pylori gram negatif, sporsuz, krvnk cubuk seklinde, mikroaerofilik patojen bir bakteri olup gastrit, mide ve on iki parmak bagrrsagi iilseri, hatta mide kanserine neden olabilmektedir. ilk kez 1983 yilmda mide mukozasmdan izole edilmesiyle birlikte bu konu iizerinde yapilan cahsmalar hiz kazanrrustir, H.pylori enfeksiyonunun bulasma kaynaklanm belirleyebilmek iizere yapilan epidemiyolojik cahsmalar sonucunda icme suyunun onemli rol oynadigi saptanrmstrr. Bu cahsmada H.pylori'nin taksonomik, morfolojik, kulturel, biyokimyasal ve epidemiyolojik ozellikleri ile H.pylori bulasmda gidalann rolu konusundaelde edilen bilgiler derlenmistir, Anahtar Kelimeler: Helicobacter pylori, Enfeksiyon. THE ROLE OF FOODS IN HELICOBACTER PYLORI TRANSMISSION ABSTRACT Helicobacter pylori is a gram negative, non-spore forming, curved rod shaped, microaerophilic pathogenic bacteria that cause gastritis, stomach and deudonal ulcer, and cancer as well. The studies on this subject has accelerated since the first isolation of the organism from the mucous layer of the stomach in At the end of the epidemiological studies the vehicles of transmission of H.pylori infection were evaluated and water seemed to be an important source of infection. In this study informations on the role of foods in H.pylori transmission were reviewed together with the taxonomic, morphological, cultural, biochemical, epidemiological characterisitcs. Key Words: Helicobacter pylori, Infection. TAKSONOMisi Midenin, tasidigr asidik karakterinden dolayi 1982 ytlmakadar steril oldugu kabul edilmekteydi. Ancak ilk olarak Warren ve Marshall (1983) iltihaph mide biyopsi dokulannda mukus tabakasmrn altmda yerlesen krvnk cubuk seklinde bakterilere rastlayarak bunlann bagrrsak sisteminde bulunan patojen Campylobacter cinsi bakterilerle olan morfolojik benzerligini belirtmislerdir, Organizmamn izole edilmesi 1984 yilmda basanlarak, midenin pylori bolgesinde bulunmasmdan dolayi Campylobacter pyloridis olarak isimlendirilmis (Marshall ve Warren, 1984; Marshall vd., 1984), daha soma 1987 yilmda C.pylori olarak ismi degistirilmis (Marshall ve Goodwin, 1987) ve son snuflandirmada bu tur, yeni olusturulan Helicobacter cinsi icinde H.pylori adr ile yer alrrusur (Goodwin vd., 1989). MORFOLOJiK OZELLiKLERi Helicobacter pylori, gram negatif, sporsuz, krvnk cubuk seklinde bir bakteridir. Ikinci kez transfer yapilan kiilturlerde at nah ya da marti kanadi seklinde gorulebilir (Tenover ve Fennel, 1991). Hiicrelerde cevre kosullarma bagli olarak pleomor fizm olusabilir, Organiz- Ege Universitesi Muhendislik Fakultesi Gida Muhendisligi Bolumu Bomova-izmir. Faks: (232) E-posta: Geli~: 13 Arahk 1999; Diizeltme: 28 Nisan 2000, 02 Ekim 2000; Kabul: 20 Aralik 2000.

2 2 Anadolu Universitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 2 (1) rna, fiziksel ve kimyasal strese maruz kaldigi olumsuz cevre kosullannda kokoid forma gecerek metabolik aktivitesini azaltir, bunun sonucu canh olmakla birlikte kultur ortammda iireyemez hale gelir (Bodge vd., 1993). H.pylori hiicreleri x )..tm boyutlanndadir, Organizmanm hareketi, hiicrenin bir ucunda bulunan iki flajellasi sayesinde oldukca luzhdir (Tenover ve Fennel, 1991). Spiral sekli ve cok hareketli olma Sl midenin diizenli bosalmasmi saglayan kasilmalara karst H.pylori'nin korunmasmi saglamaktadir (Blaser, 1996). KOLTOREL OZELLiKLERi H.pylori mezofilik bir bakteri olup mikroaerobik kosullarda optimum ve minimum iireme sicakhklan 37 C ve 30 C'dir (Jiang ve Doyle, 1998). Cok az susu 42 C'de iireyebilirken, 25 C'de iireme yetenegi yoktur (Tenover ve Fennel, 1991). Jiang ve Doyle (1998), H.pylori'nin 4 C'de 14 gun, 25 C'de 2 gun, 40 ve 42 C'de 1 giinden az canh kaldigmi bildirmislerdir, Aerobik ve anaerobik kosullarda iireyemez yani zorunlu mikroaerofiliktir (Kangatharalingam ve Amy, 1994). Organizma en iyi % 5 02 iceren atmosferde uremektedir. Bu ortam midenin mukus tabakasmdaki 02 degerine karsilik gelmektedir (Blaser, 1996). H.pylori'nin iiremesi icin gerekli olan optimum ph degerinin , minimum ph degerinin 4.5 oldugu belirlenerek (Jiang ve Doyle, 1998) organizmanm fakiiltatif asidofilik karakter tasidig: saptanrmsnr. H.pylori'nin dogal olarak bulundugu mide dokusunun pl-l'si oldugu halde organizmanm duyarh oldugu bu mide asitligine nasrl direnc gosterdigi sorusu iki hipotezle acrklanmaktadrr; (a) organizmamn midede onu asitlikten koruyan mukus tabakasirun altmda yer almasr, (b) organizmanm kuvvetli ureaz aktivitesi sonucunda olusan amonyagin midedeki asitligi notralize etmesi. Ozellikle ikinci hipotezi kamtlamak uzere yapilan bir arastirmada, ureme ortamma 5 mm tire ilave edilmis ve yiiksek inokulum yogunlugundaki H.pylori'nin iireaz aktivitesinin bile iireme ortarrumn pll'snu degistirmedigi belirlenmistir, Ureaz aktivitesi sonucunda olusan amonyagm ph 'YI tamponlayici etkisinin, hucre dismdaki mikrocevrede degil de hiicrenin periplazmik boslugunda ya da hiicre duvan yiizeyinde olustugu, bu nedenle bu dl~ asitligi giderici bir elektro kimyasal degisimin plazma membram boyunca meydana geldigi ve bu sekilde organizmamn dusuk mide ph'sma direnc gosterdigi seklinde aciklama getirilmistir (Kangatharalingam veamy, 1994). H.pylori'nin iiremesi icin gerekli olan minimum a w arahgmdadir. Bu da organizmanm dusuk su aktivitesine karst oldukca duyarh oldugunu gostermektedir (Jiang ve Doyle, 1998). Jiang ve Doyle (1998), organizmarun NaCl'e 01 dukca duyarh oldugunu, % 0.5 ve % 1 NaCl iceren ortamlarda ureyebildigini ancak, % 1.5 NaCI'de iiremesinin azaldrgi ve % 2 NaCl'de hie ureyemedigini belirtmislerdir, BivOKiMVASAL OZELLiKLERi H.pylori, katalaz pozitif ve kuvvetli iireaz pozitiftiro Guclu iireaz aktivitesi H.pylori'yi Campylobacter cinsi tiirlerinden aymr, C.nitrofigilis'in bazi suslan dismdaki Campylobacter tiirleri ureaz negatiftir. C.nitrofigilis'in bazi suslannm iireaz aktivitesi H.pylori'nin aktivitesi kadar guclu degildir, Tablo 1'de H.pylori'nin biyokimyasal ozellikleri verilmistir, Karbonhidratlan fermente ya da okside edemeyen Hipylori, gerekli olan enerjiyi solunum ve aminoasitlerin metabolize edilmesi yoluyla saglar (Tenover ve Fennel, 1991; Nedenskov, 1994). Su anda H.pylori'nin aminoasitleri nasil sentezledigi, asimile ve metabolize ettigi heniiz bilinmemektedir. Ancak bir ya da daha fazla aminoasitin enerji sagladigi ve biyosentetik reaksiyonlarda substrat olarak rol aldigi dusunulmektedir, H.pylori'nin losin, valin, metiyonin, arginin, histidin, fenilalanin gibi cesitli aminoasitler icin oksotrof oldugu ve iiremesi icin bunlara gereksinim duydugu belirtilmistir (Nedenskov, 1994). Tablo 1. H.pylori'nin Biyokimyasal Ozellikleri (Tenover ve Fennel, 1991). Biyokimyasal ozellikler Katalaz TSI'da H2S Hippurat hidrolizi Ureaz Nitrat indirgeme Tolerans testleri 25 C H.pylori 42 C D % I glisin D % 3.5 NaCl % 0.1 TMAO'da anaerobik iireme BY Hidrojen ya da format gereksinimi Duyarhhk testleri Nal30 D CF30 ~ D: degisken reaksiyon ~: supheliinhibisyonzonu > 6 mm TMAO: Trimctilamin N-oksit BY: bilgi yok Nal 30: 30 Mg nalidiksik asit disk + + TSI:Triple sugar iron agar CF 30: 30 Mg sefalotindisk

3 Anadolu University Journal of Science and Technology, 2 (1) PATOJENiTESi H.pylori'nin iltihaph mide dokusu biyopsi orneklerinden izole edilmesi (Warren ve Marshall, 1983; Marshall ve Warren, 1984) ile bu organizmamn midede iltihaplanmaya neden olarak kronik yiizeysel gastrit, kronik artroik gastrit, mide ve on iki parrnak bagirsagi iilserleri ile cesitli mide kanserlerinin etiyolojik ajam oldugu belirlenmistir, H.pylori mide epitel hiicreleri iizerinde kolonize olarak flajellasi sayesindeki spiral hareketi ile mide mukus tabakasma penetre olmaktadir. Organizmanm flajellasrz mutantlanmn virulant olmadigi ve flajellasmdaki kilif proteini eksik mutantlarm virulansmm ise parental susa kiyasla 90k daha az oldugu saptannustir (Wadstrom ve Hirrno, 1996). Organizmanm midede ya icinde yasadigi mukus tabakasi ile ya da konakcmm sindirdigi gidalar ile bes Iendigi dusunulmektedir. Midede bakteri ile konakci hucre arasmdaki etkilesme sonucunda iltihaplanma olusmaktadir. Bazi arastmcilar, organizmanm kendisine besin saglamasi icin bu iltihaplanmayi meydana getirdigi dusuncesini savunmaktadir (Blaser, 1996). H.pylori, mide dokusunun absorbladrgi bazi kimyasallar salgilamaktadir ve bu kimyasal bilesenler lokosit, makrofaj gibi fagositik hiicreleri etkileyerek gastrit olusumunu indiiklemektedir. Bu olusum sirasmda konakcmm bagisiklrk sistemi harekete gecerek organizmaya karst antikor olusturmaya baslar, Bu antikor organizmamn etkisiz hale getirilmesi icin yeterli degildir ancak, yapilan kan testi sonucunda kanda organizmaya karst antikor belirlenmesi H.pylori enfeksiyonunun tamsmda onem Ii rol oynamaktadir, H.pylori enfeksiyonu cesitli mide hastahklanna neden olmaktadrr, (~ekil 1) Mide H.pylori enfeksiyonuna maruz kaldiginda once kronik yiizeysel gastrit olusumu baslar, Onlarca yi1 icinde gastrit daha ciddi hasarlara neden olarak mide ve on iki parrnak bagirsagi iilserleri ve kronik atrofik gastrite neden olmaktadir, Kronik atrofik gastritin tedavi edilmemesi durumunda mide kanserleri meydana gelmektedir. Haziran 1994'te WHO'nun bir kolu olan H.pylori enfeksiyonu I Kronik ytizeysel gastrit I Peptik tilser Kronik yuzeysel Gastrik Kronik atrofik I gastrit lenfoma gastrit ~ekil 1. H.pylori Enfeksiyonunun Neden Oldugu Mide Hastahklarr, Uluslararasi Kanser Arasnrma Ajansi H.pylori'yi 1. simf kanserojen olarak deklere etmistir, Hatta mide kanserinin 90k yaygm olmayan tipi gastrik lenfoma da H.pylori tarafmdan olusmaktadir, H.pylori enfeksiyonu tasiyan insanlann sadece % lo'u hastahk belirtisi gosterirken % 90'mm asemptomik tasiyrci olduklan belirtilmistir, Bunun nedenleri arasmda enfeksiyona neden olan H.pylori suslan ile konakcilar arasmdaki farklar belirtilmektedir. Enfeksiyona yakalanan kisilerin beslenme ve sigara icme ahskanhklan gibi cevresel faktorler konakcilar arasmdaki farklan olusturmaktadir, Aynca enfeksiyona yakalanma yasi da risk oramm degistirebilmektedir, H.pylori'nin cesitli suslan ortak yapisal, biyokimyasal ve fizyolojik karekterisitikler tasirken genetik duzeyde farklihklara sahiplerdir ve bu farkhhk virulanslannda etkili olmaktadir, Yapilan cahsmalar sonucunda H.pylori suslannin % 60'mn urettigi buyuk bir proteini kodlayan ve caga olarak isimlendirilen bir gen 1993 'te tarumlanrmsur, Kronik gastrit hastalannm % 50-60'1 ile on iki parrnak bagirsagi iilseri olan hastalann tamammm caga geni tasiyan H.pylori suslan ile enfekte olduklan saptannustir, Bu geni tasiyan suslarla enfekte kisilerde daha ciddi iltihaplanmalar ve doku yaralanmalan gorulmektedir, H.pylori'nin bir baska geni olan vaca, doku kulturlerinde vakuol ve kucuk delik olusumuna neden olan toksin iiretiminden sorumludur. Uretilen bu vaca toksini onemli bir virulans faktorudur. EPioEMiVOLOJisi Helicobacter cinsi Tablo 2'den de goruldugu gibi insanlarda enteritise (Hfennelliae, H.cinaedi, Flexispira rappini), gastrit ve iilsere (H.pylori), hayvanlarda dusuklere tflexispira rappini) neden olan patojenleri icermektedir (Wesley, 1996). H.pylori dismdaki diger gastriti tesvik eden Helicobacter tiirleri; gelinciklerde H.mustelae, maymunlarda H.nemestrinae, kedi ve kopeklerde Hfelis, kopeklerde H.canis ve H.bizzozeronii, citalarda bulunan H.acinonyx tiirleridir. insanlarda gorulen Gastrospirillum hominis ve domuzlarda gorulen G.suis ise rrna analizlerine dayamlarak Helicobacter cinsi icine almrmsur. 1930'lu yillarda kanserden olum oranmm basmda mide kanseri gelmekteyken 1980'li yillann basinda bunun etmeninin bir bakteri oldugunun tespiti ve antibiyotik tedavisinin kullamlmaya baslanmasi ile bu oran hizla dusmeye baslamisnr (Blaser, 1996). 3

4 4 Tablo 2. Helicobacter Tiirleri ve Konakci Dagihnn. Bakteri Konak~ Hedeforgan Helicobacter pylori insan mide mukozasi Helicobacter nemestrinae Maymun mide mukozasi Helicobacter acinonyx <;;:ita mide mukozasi Helicobacterfelis Kopek.kedi mide mukozasi Helicobacter bizzozeronii Kopek mide Helicobacter mustelae Gelincik mide Gastrospirillum hominins Insan,fare mide mukozasi Gastrospirillum suis Domuz Helicobacter pullorum Kiimes hayvanlan bagirsak Helicobacterfennelliae insan bagirsak Helicobacter muridarum Sican mide Helicobacter hepaticus Fare bagirsak Helicobacter canis Kopek, insan bagirsak Helicobacter cinaedi Hamster,insan bagusak Helicobacter pamentensis Domuz, deniz kirlangici bagirsak Flexispira rappini Degisik bagirsak Yapilan arasurmalar sonunda diinya niifusunun 1/2-1/3 'nun H.pylori tasidig: belirlenmistir, Gelismis ulkelerde enfeksiyon oram cocuklarda ender olarak goruliirken, gelismekte olan iilkelerde her yas grubundan insanlarda enfeksiyon oldukca yiiksektir (Blaser, 1996). H.pylori'nin potansiyel gecis ozetlenebilir: a) Fekal-oral b) insandan insana c) hayvanlardan insana yollan su sekilde d) kontamineolmus gida ve iceceklerintiiketilmesi yoluyla a) Fekal-oral gel;i Yapilan bir calismada Gambiya'nm bir koyundeki 3-24 ayhk rastgele secilmis 23 cocugun 9'unun diskismdan H.pylori izole edilmesi bu tip az gelisrnis toplumlarda enfeksiyonun yayilmasmda fekal-oral gecisin onemli oldugunu gostermekte ve fekal gecisin enfeksiyon ile kotu yasam kosullan arasmdaki iliskisini aciklamaktadir (Thomas vd., 1992). Baska bir cahsmada rastgele secilen 8 'i H.pylori'nin etmeni oldugu gastrit hastasi IS yetiskinin diskismdan bir onceki cahsmada kullanilan yonternle H.pylori izole edilmeye cahsilmts ancak basanh olunamarrustir (Leverstein-van Hall vd., 1993). Cocuklarda bagirsaklardan atihm siiresinin, yani organizmanm toksik fekal cevreye maruz kalma siiresinin, yetiskinlere gore daha kisa olmasi cocuklann diskrsmdan daha fazla sayida H.pylori izole edilmesinin nedeni olarak aciklanrmsur, Anadolu Universitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 2 (1) b) insandan insana gel;i Yapilan bir baska cahsmada 71 hastanm mide, dis plagi ve tiikiiriik ornekleri incelenmis ve hastalann 29'unun (% 40.8) mide biyopsi dokusundan ve birinin dis plagindan H.pylori izole edilirken, tukurukten organizmanm izolasyonu basanli olmanusur (Krajden vd., 1989). Bu cahsma sonunda tukurugun organizmamn kaynagi olmadigi, ancak dis plagmda bulunmasmm onemi vurgulannustir, Bir diger cahsmada ise bir hastanm mide biyopsisi ve dis plagindan alman orneklerden, dis plaginda en az H.pylori'nin 3 farkh susu izole edilirken, biyopsi orneginde ise sadece bir susu izole edilmistir, Dis plagmdan izole edilen bir susun biyopsi orneginden izole edilenle aym oldugu belirlenmistir (Shames vd., 1989). Bu cahsmalar sonucunda epidemiyolojik acidan dis plagmm H.pylori kaynagi oldugu sonucuna vanlmaktadir, Enfektif bakterinin dis plagi ve disin yanaga bakan yuzeyinden izole edilmesi, enfeksiyonun oral salgi yoluyla gecebilecegini gostermektedir, Afrika'da cocuklan beslemeden once gidayi cigneyerek cocuga yedirme ahskanligi olan annelerin cocuklanndaki H.pylori enfeksiyon riskinin, diger cocuklardan daha yiiksek oldugu belirlenmistir, Aynca, Cinli gocmenlerdeki H.pylori varhgmm yas, degum yeri ve catal yerine kullandiklan ince cubuklarla ilgili oldugunun belirlenmesi oral-oral ge~i yolunu kamtlamaktadir (Wesley, 1996). Bunlara ilave olarak, toplu yasarulan yerlerdeki yakm temas ve kotu sanitasyon kosullanmn da H.pylo-. ri enfeksiyonu riskini artnrdigi belirtilmektedir. Yapilan bir cahsmada kronik on iki parmak bagirsagi iilseri olan, tedavi edilmis 18 hasta takip altma almmis ve 43 ay soma yeniden hastahgi niikseden hastadan izole edilen H.pylori'nin DNA baz siralamasmm, klinik olarak saghkli olan esinden alman ile ayru olmasi insandan insana organizmanm gecisini gostermektedir (Schutze vd., 1995). Yapilan cahsmalar sonucunda insandan insana gecisin en cok yasli, zihinsel ozurlulerin yasadigi yurtlar ile cocuk yetistirme yurtlannda rastlandigi belirtilmistiro Fekal-oral ya da damlacik enfeksiyonu yoluyla enfeksiyonun insandan insana gecisinde yiiksek bir risk grubu olusturan zihinsel ozurlu yasli kisiler icin olusturulan enstitiilerde yapilan bir cahsmada 98 hasta incelenmis ve H.pylori enfeksiyonunun bu hastalarda aym yastaki normal kisilerden daha sik goruldugu saptanmisur (Berkowicz ve Lee, 1987). H.pylori enfeksiyonunun insandan insana gecis yollanm belirleyebilmek icin yapilan bir baska cahsmada, aym aileden 7.5 ile 16 ya araligmdaki 4 cocuk ve yakm temas halinde olduklan ailenin diger iiyeleri incelenmistir, Bu cahsmanm sonunda ailenin bir iiyesi, mi-

5 Anadolu University Journal of Science and Technology, 2 (1) desinde yuksek sayida H.pylori tasidig; zaman organizmayr damlacik enfeksiyonu ya da fekal-oral yolla ailenin diger fertlerine yayabilecegi belirlenmistir (Mitchell ve ark., 1987). H.pylori enfeksiyonunun cinsel yolla bulasmadigi ise yine arastirmalar sonucunda kamtlanrmsnr (Perez-Perez vd., 1991). c) Hayvanlardan insana ge~i H.pylori, ev kedilerinin iltihaph mide mukozasmdan ve diskismdan izole edilmistir, Kedilerin diskismda saptanan H.pylori varligi, hayvanlardan insanlara organizmanm gecisine neden olabilmektedir (Wesley, 1996). Mezbaha cahsanlan ile yapilan bir cahsmada, taze kesilmis et parcalan ile yakm temasta olan iscilerin IgG antikor diizeylerinin, direkt temasta olmayanlardan daha yuksek oldugunun belirlenmesi H.pylori enfeksiyonunun hayvansal kaynakla bulasabilecegini gostermektedir (Vaira vd., 1988). d) Kontamine olmus gada ve ieeceklerle ge~i Sili 'de yapilan bir cahsmada 35 yasm altmdaki dusuk sosyo-ekonomik gruba dahil kisilerin % 60'tan fazlasmm serolojik test sonucunda Hipylori tasidig; belirlenmistir, Bu durum yas, sosyo-ekonomik durum ve pismemis sebze tiiketimine baglannusnr, Bu iilkede sulama suyunun lagrm suyu ile bulasmasmm ~ig sebzelerin kontaminasyonundaki ilk faktoru teskil ederek diger enterik patojenlerin yayilmasmda 1. sirayi olusturmasi H.pylori'nin de bu yolla yayilabilecegini gostermektedir (Hopkins vd., 1993). Ancak yuksek meyve sebze tuketiminin H.pylori'nin neden oldugu gastrit riskini arttirabilecegi fikri ortaya atilmasma ragmen gunumuze kadar sebzelerden H.pylori izole edildigine dair herhangi bir literatiir bilgisine rastlanmamrsnr, Peru'da yapilan bir arastirmada H.pylori enfeksiyonunda su kaynaginm sosyo-ekonomik durumdan daha onemli bir risk faktoru oldugu ortaya konmustur (Klein vd., 1991). Degisik sosyo-ekonomik cevreden gelen 2 ayhk ile 12 ya arasmdaki 407 cocukta H.pylori enfeksiyonu varligi arasunlmis ve dusuk gelirli ailelerden gelen cocuklarda (% 56), yuksek gelirli ailelerden gelenlerden (% 32) daha fazla enfeksiyon saptannustrr, Bu cahsmada enfeksiyon oranmm evlerinde dis su kaynagi kullanan cocuklarda i~ su kaynagi kullananlardan 3 kat daha yiiksek oldugu saptanmisur.aynca yine bu cahsma sonucuna gore yuksek gelir diizeyli olanlardan icme suyu olarak sebeke suyu kullananlar kuyu suyu kullananlardan 12 kat daha fazla enfeksiyon tasimaktadirlar, Bu cahsma sonucunda H.pylori enfeksiyon varliguun Peru'lu cocuklar arasmda yiiksek oldugu ve sosyo-ekonomik durumun yanmda icme suyu olarak ebeke suyunun kullamlmasmm enfeksiyonun yayilmasmda onemli bir faktor oldugu belirlenmistir, Bu cahsma, H.pylori enfeksiyonunun su kaynakh olabilecegini ortaya konmasma ragmen organizma henuz sudan izole edilebilmis degildir, Bunun nedeni ise H.pylori'nin degisik ortam kosullannda fiziksel ve kimyasal stres altmda iken kokoid forma gecip, canh fakat kultur ortammda iireyemez hale gelmesidir (Bodge vd., 1993). Cogu bakteri tiirlerinde gorulebilen canh olup kulturde iireyememesinin mekanizmasi henuz kesin olarak anlasilamanus olmakla beraber, cevre kosullanndaki degisime tepki olarak organizmanm degisik fenotipik ve genotipik mekanizmalannm devreye girmesiyle, hiicrenin canhhgim siirdiirebilmesi icin yapisal ve tesvik edilir enzim sistemlerini kullanmasi seklinde aciklanmaktadrr (Huq ve Colwell, 1996). Suda kulture edilemeyen formda bulunanh.pylori'nin canhhgr, mikrootoradyografik metod (Shahamat vd., 1993), immunomanyetik ayirma ve PCR (Enroth ve Engstrand, 1995) gibi direkt metodlarla tesbit edilmistir, Mikrootoradyografik metod kullamlarak yapilan bir cahsmada, suda H.pylori'nin canhhgirun etkileyen en onemli cevresel faktorun sicakltk oldugu ve organizmanm 4 C ve 15 C'de kulturde iireyememekle beraber canh kaldrgi belirlenmistir (Shahamat vd., 1993). Ozellikle 15 C'de canh kalmasi bircok nehir suyunun yilm cogu aymda yaklasik bu sicakhkta olmasi bakmundan onemlidir, Enroth ve Engstrand (1995), H.pylori'nin kokoid formunun farkh antijenite ve DNA icerigine sahip olmasmdan dolayi, immunomanyetik ayirma ve PCR yontemi ile cubuk seklindeki formundan daha zor tespit edildigini belirtmislerdir, Yapilan bir calismada H.pylori'nin distile suda 7 C'de gun, tuzlu suda 7 C'de 16 gun ve yapay deniz suyunda 3-7 gun canh, kulture edilebilir durumda kaldigi ancak oda sicakligmda bekletilince destile su ve deniz suyuna inokulasyonu takibeden birinci gun, tuzlu suda 3 gun icinde kulturde iireyemez hale gectigi belirlenmistir (West vd., 1990). Kulture edilemeyen siispansiyonlarda organizmanm canh olup kokoid forma gectigi saptanrrusnr, Benzer konuda yapilan bir baska calismada su, tuzlu su ve cesitli tampon cozeltilerine yapay olarak inoku Ie edilen H.pylori'nin farkh fiziksel degisken araligmda oda srcakligmda canhhgim koruyabildigi ve bunun da organizmamn cevre sulannda canhhguu siirdiirebileceginin bir karuti oldugu belirtilmistir (West vd., 1992). Johnson yd. (1997), H.pylori'nin klora duyarh 01 dugunu, icme sulannm dezenfeksiyonu icin kullamlan klorlama islerninin organizmanm inaktivasyonu icin yeterli bulundugunu belirtmislerdir, UHT sute H.pylori inokule edilerek yapilan bir ~a Iismada organizmanm oda sicakliginda ve 4 C'de gelisimi takip edilmis ve her iki sicakhktaki siitlerde organizmanm cogalamadrgi ancak 4 gun icinde sayisirun 1 5

6 6 log azalmasi suretiyle canh kaldigi belirlenmistir (Karim ve Maxwell, 1989). Oda sicakligmda 5. gun koloni sayrsi 4 log azalnus ve 6. gunden soma tespit edilememistir, Organizma 4 C'de ise 6 gun sonunda 10 6 cfu/ml diizeyinde saptannusnr. KONTROLO H.pylori'nin epidemiyolojisine bakacak olursak enfeksiyon oramrun gelismekte olan iilkelerde oldukca yiiksek oldugu, ve ozellikle fekal-oral yolun bulasmada onemli rol oynadigmi gormekteyiz. Bunlar dikkate ahndigmda H.pylori enfeksiyonlarmm azalmasmda hijyen ve ya~am kosullanrun iyilestirilmesi etkili olacakur, H.pylori'nin kulturel ozellikleri dikkate almdigmda ~ogu tip gidalarda geliserek herhangi bir probleme neden olamayacagi aciknr, Ancak bulasma potansiyeli acisindan bu gida kaynakh patojenin gidalarda canh kalma karakteristikleri, iireme ozelliklerinden daha onemli rol oynamaktadrr, H.pylori'nin neden oldugu enfeksiyonlann tedavisinde antibiyotik kullarurm basanya ulasnustir. KAYNAK9A Berkowicz, J. ve Lee, A. (1987). Person-to-person transmission of Campylobacter pylori. Lancet 19, Blaser, M.J. (1996). The bacteria behind ulcers. Scientific American. Feb Bodge, G., Mauch, F. ve Malfertheiner, P. (1993). The cocoid forms of Helicobacter pylori. Criteria for their viability. Epidemiol. Infect. 111, Enroth, H. ve Engstrand, L. (1995). Immunomagnetic separation and PCR for detection of Helicobacter pylori in water and stool specimens. l.clin. Microbiol. 33, Goodwin, C.S., Armstrong, J.A., Chilvers, T., Peters, M., Collins, M.P., Sly, L., McConnell, W ve Harper, WE.S. (1989). Transfer of Campylobacter pylori and C.mustelae to Helicobacter gen. nov. as Helicobacter pylori comb. nov. and H.mustelae comb. Nov., respectively. Int. l. Sys. Bacteri , Hopkins, R.1., Vial, P.A., Ferreccio,c. Ovalle, J., Prado, P. ve Sotomayor, V. (1993). Seroprevalence of Helicobacter pylori in Chile: vegetables may serve as route of trasmission. J, Infect. Dis. 168, Anadolu Universitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 2 (1) Huq, A. ve Colwell, RR. (1996). A microbiological paradox: viable but nonculturable bacteria with special referance to Vibrio cholerae. l.food Prot. 59, Jiang, X. ve Doyle, M.P. (1998). Effect of environmental and substrate factors on survival and growth of Helicobacter pylori. l.foodprot. 61, Johnson, C.H., Rice, E.W ve Reasoner, D.1. (1997). Inactivation of Helicobacter pylori by chlorination. Appl. Environ. Microbiol. 63, Kangatharalingam, N. veamy, P.S. (1994). Helicobacter pylori comb. nov. Exhibits facultative acidophilism and obligate microaerophilism. Appl. Environ. Microbiol. 60, Karim, Q.N. ve Maxwell, RH. (1989). Survival of Campylobacter pylori in artifically contaminated milk. l.clin. Pathol. 42, 778. Klein, P.D., Graham, D.Y., Gailour, A., Opekun, AR ve Smith, E.O. (1991). Water source as risk factor for Helicobacter pylori infection in Peruvian children. Lancet 337, Krajden, S., Fuksa, M., Anderson, J., Kempston, J., Boccia, A, Petrea, c., Babida, c., Karmali, M. ve Penner, J.L. (1989). Examination of human stomach biopsies, saliva, and dental plaque for Campylobacter pylori. l.clin. Microbiol. 27, Leverstein-van Hall, M.A., Ende, A., Wit, M.M., Tytgat, G.N. ve Dankert, J. (1993). Transmission of Helicobacter pylori via feaces. Lancet 342, Marshall, B. ve Warren, J.R (1984). Unidentified curved bacilli in the stomach of patients with gastritis and peptic ulceration. Lancet. 8390, Marshall, B.1. ve Goodwin, C.S. (1987). Revised nomenclature of Campylobacter pyloridis. Int. l. Syst. Bacteriol. 37,6. Marshall, B.1., Rotce, H., Annear, D.I., Goodwin C.S., Pearman, J.W., Warren, J.R ve Armstrong, J.A (1984). Original isolation of Campylobacter pyloridis from human gastric mucosa. Microbiol. Lett. 25, Mitchell, H.M., Bohane, T.D., Berkowicz, J., Hazell, S.L. ve Lee,A. (1987). Antibody to Campylobacter pylori in families of index children with gastrointestinal illness due to Campylobacter pylori. Lancet 19, Nedenskov, P. (1994). Nutritional requirements for growth of Helicobacter pylori. Appl. Environ. Microbiol. 60,

7 Anadolu University Journal of Science and Technology, 2 (1) Perez-Perez, G.I., Witkin, S.S., Decker, M.D. ve Blaser, MJ. (1991). Seroprevalence of Helicobacter pylori infection in couples. I. Clin. Microbiol. 29, Schutze, K., Hentschel, E., Dragossics, B. ve Hirshl, A.M. (1995). Helicobacter pylori reinfection with identical organisms: transmission by the patient's spouses. Gut. 36, Shahamat, M., Mai, U., Paszko-Kolva, c., Kessel, M. ve Colwell, RR (1993). Use of autoradiography to assess viability of Helicobacter pylori in water. Appl. Environ. Microbiol. 59, Shames, B., Krajden, S., Fuksa, M., Babida, C. ve Penner, J.L. (1989). Evidence for the occurence of the same strain of Campylobacter pylori in the stomach and dental plaque. I.Clin.Microbiol. 27, Tenover, EC. ve Fennel, Cd.. (1991). The genera Campylobacter and Helicobacter. In "Procaryotes" 2 nd ed. (Ed. by Ballowa, A: Truper, H.G.; Dworkin, M.; Harder, w.; Heinz Schleifer) Vol. V. Springer-Verlag Thomas, J.E., Gibson, G.R, Darboe, M.K., Dale, A. ve Weaver, L.T. (1992). Isolation of Helicobacter pylori from human faeces. Lancet 340, Vaira, D., Holton, J., Londei, M., Beltrandi, E., Salmon, P.R, D'Anatasio, c.. Dowsatt, J.E, Bertoni, E, Grauenfels, P. ve Gandolfi, L. (1988). Campylobacter pylori in abattoir workers: is it a zoonosis? Lancet 24, Wadstrom, T. ve Hirmo, S. (1996). Bacterial pathogenesis. Helicobacterpylori. An Atlas. Ed: Marfertheiner, P., Michetti, P. And Price, A. Science Press. Warren, J.R. ve Marshall, B. (1983). Unidentified curved bacilli on gastric epithelium in active chronic gastritis. Lancet i: Wesley, LV. (1996). Helicobacter and Arcobacter species: Risks for foods and beverages. I. Food Prot. 59, West, A.P., Millar, M.R ve Tompkins, D.S. (1990). Survival of Helicobacter pylori in water and saline. I. Clin. Pathol. 43, 609. West, A.P., Millar, M.R ve Tompkins, D.S. (1992). Effect of physical environment on survival of Helicobacter pylori. I.Clin. Pathol. 45, Omre Hancioglu Srkrh, 1970 izmir'de dogdu, ilk ve orta ogrenimini izmir'de tamamladiktan soma 1992 yilmda E.D. Gida Muhendisligi Bolumiinden mezun olmustur, 1996 yilmda E.D. Gtda Muhendisligi Bolumu Gida Mikrobiyolojisi Bilim Dalr'nda yiiksek lisans programiru tamamlarmsur, Halen ayni bilim dalmda doktora ogrenimini siirdiirmekte olup, arastirma gorevlisi olarak gorev yapmaktadir. Evlidir. Mehmet Karapmar, 1951 yihnda Menemen'de dogdu. ilk ve orta ogrenimini Menemen ve izmir'de tamam Iadiktan soma 1973 yilmda Ege Dniversitesi Ziraat Fakiiltesi 'ni bitirdi yilmda ingiltere Reading Dniversitesinde Gida Mikrobiyolojisi konusunda yiiksek Iisansmi tamamladiktan soma 1980 yihnda B.D. Gida Fakiiltesinde doktorasmi tamamladr yihnda yardimci docent, 1986 yilmda do ~ent,i993 yilmda profesor unvarum aldi. Halen E.D. Gida Muhendisligi Bolumu'nde ogretim iiyesi olup ev Ii ve iki cocuk babasrdrr, 7

Helicobacter pylori: mikrobiyolojik tan yöntemleri

Helicobacter pylori: mikrobiyolojik tan yöntemleri DERLEME Hacettepe Tıp Dergisi 2004; 35:182-186 Helicobacter pylori: mikrobiyolojik tan yöntemleri Yakut Akyön Y lmaz 1 1 Öğretim Üyesi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji

Detaylı

BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ

BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ Prof. Dr. Fatma Ulutan Gazi Üniversitesi Tıp T p Fakültesi Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıklar kları Anabilim Dalı BRUSELLOZ KONTROLÜ VE ERADİKASYONU

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Biyoloji (İngilizce) Fatih Üniversitesi 2003. Ünvan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Biyoloji (İngilizce) Fatih Üniversitesi 2003. Ünvan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Bora Kazım BÖLEK İletişim Bilgileri Mail: bolekbora@gmail.com 2. Doğum Tarihi: 27.07.1980 3. Ünvan: Dr. (Ph.D.) 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Doktora Yüksek Lisans

Detaylı

Helicobacter pylori nin Tanı ve Tedavisinin İzlenmesinde Laboratuvar Testleri, Yenilikler, Değerlendirme, Klinisyene Katkısı (Doç. Dr.

Helicobacter pylori nin Tanı ve Tedavisinin İzlenmesinde Laboratuvar Testleri, Yenilikler, Değerlendirme, Klinisyene Katkısı (Doç. Dr. Helicobacter pylori nin Tanı ve Tedavisinin İzlenmesinde Laboratuvar Testleri, Yenilikler, Değerlendirme, Klinisyene Katkısı (Doç. Dr. Füsun Can) 20.yüzyılın başlarından beri insan ve hayvanların midesinde

Detaylı

VİBRİONACEAE FAMİLYASI. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ D.Ü TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ A.D

VİBRİONACEAE FAMİLYASI. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ D.Ü TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ A.D VİBRİONACEAE FAMİLYASI Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ D.Ü TIP FAKÜLTESİ TIBBİ MİKROBİYOLOJİ A.D Genel Özellikleri Gram negatif basiller Polar flajellası ile hareketli Sporsuz, kapsülsüz Fakültatif anaerop Fermentatif

Detaylı

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ Hatice YILDIRAN Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ GIDA TAKVİYELERİ Eğitim Yeri Eğitim Konusu : HOLLANDA-TNO : Gıda Takviyeleri Eğitim Süresi : 21 Aralık 2012-20 Mart 2013 Danışman : Dr. Koen VENEMA Eğitim

Detaylı

Helicobacter pylori: Yeni Bir Gıda Patojeni mi?

Helicobacter pylori: Yeni Bir Gıda Patojeni mi? J Fac Vet Med Univ Erciyes 9(1) 51-63, 2012 A. GÜNER, Derlemeler N. TELLİ Review Articles Helicobacter pylori: Yeni Bir Gıda Patojeni mi? Ahmet GÜNER, Nihat TELLİ Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi

Detaylı

Helicobacter Pylori nin Mikrobiyolojik Tanısı

Helicobacter Pylori nin Mikrobiyolojik Tanısı Derleme Helicobacter Pylori nin Mikrobiyolojik Tanısı Microbiological Diagnosis of Helicobacter Pylori M. Hamidullah Uyanık 1, Osman Aktaş 1 1 Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Mikrobiyoloji ve Klinik

Detaylı

TOKSOPLAZMA İNFEKSİYONUNUN LABORATUVAR TANISI UZM.DR.CENGİZ UZUN ALMAN HASTANESİ

TOKSOPLAZMA İNFEKSİYONUNUN LABORATUVAR TANISI UZM.DR.CENGİZ UZUN ALMAN HASTANESİ TOKSOPLAZMA İNFEKSİYONUNUN LABORATUVAR TANISI UZM.DR.CENGİZ UZUN ALMAN HASTANESİ KLİNİK Bağışıklık sistemi sağlam kişilerde akut infeksiyon Bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerde akut infeksiyon veya

Detaylı

Hacettepe Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi Cilt: 33, Sayı: 4, Sayfa: 2-10, 2009

Hacettepe Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi Cilt: 33, Sayı: 4, Sayfa: 2-10, 2009 ARAŞTIRMA (Research) Hacettepe Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi Cilt: 33, Sayı: 4, Sayfa: 2-10, 2009 Oral Kavitede Helikobakter Pilori Varlığının Araştırılması: Olası Gastrointestinal Sistem Hastalıkları

Detaylı

Mikrobiyal Gelişim. Jenerasyon süresi. Bakterilerde üreme eğrisi. Örneğin; (optimum koşullar altında) 10/5/2015

Mikrobiyal Gelişim. Jenerasyon süresi. Bakterilerde üreme eğrisi. Örneğin; (optimum koşullar altında) 10/5/2015 Mikrobiyal Gelişim Tek hücreli organizmalarda sayı artışı Bakterilerde en çok görülen üreme şekli ikiye bölünmedir (mikroorganizma sayısı) Çok hücreli organizmalarda kütle artışı Genelde funguslarda görülen

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Gıda ve Yemlerde Salmonella Gelişimi imi ve Analiz Metotları Şebnem Ö Budak 08-09 09 Ekim 2008, İzmir Salmonella spp. Salmonella spp., enterobacteriaceae familyası üyesi, fakültatif anaerob, gram negatif,

Detaylı

Endoskopi yapılan hastalarda Helicobacter pylori sıklığı ve yerleşim yerinin yaş ve cinsiyete göre dağılımı

Endoskopi yapılan hastalarda Helicobacter pylori sıklığı ve yerleşim yerinin yaş ve cinsiyete göre dağılımı Dicle Tıp Dergisi / 2; (): 57-5 Dicle Medical Journal doi:.578/diclemedj.2.2..6 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Endoskopi yapılan hastalarda Helicobacter pylori sıklığı ve yerleşim yerinin yaş ve cinsiyete

Detaylı

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL)

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) TANIMI Shigella türü bakterilerde meydana gelen;karekteristik belirti ve bulguları olan,ilium ve kolonun akut enfeksiyonudur.basilli ve amipli dizanteri olmak

Detaylı

HELİCOBACTER. Helicobacter Pylori; Gastrit ve ülser

HELİCOBACTER. Helicobacter Pylori; Gastrit ve ülser HELİCOBACTER Helicobacter Pylori; Gastrit, Ülser ve Mide kanserinin en büyük sebebidir. Helicobacter pylori ( H. pylori ) mide mukus duvarı içine yerleşerek gastrit, ülser ve mide kanseri sebebi olan bakteridir.

Detaylı

VAN YÖRESİNDE HELICOBACTER PYLORI PREVALANSI, YAŞ VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI*

VAN YÖRESİNDE HELICOBACTER PYLORI PREVALANSI, YAŞ VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI* ANKEM Derg 2012;26(1):30-34 doi: 10.5222/ankem.2012.030 Araştırma VAN YÖRESİNDE HELICOBACTER PYLORI PREVALANSI, YAŞ VE CİNSİYETE GÖRE DAĞILIMI* Aytekin ÇIKMAN, Mehmet PARLAK, Hüseyin GÜDÜCÜOĞLU, Mustafa

Detaylı

Lourdes. Serbest Radikallerle Savaşan SAĞLIK ve GENÇLİK DOLU SU

Lourdes. Serbest Radikallerle Savaşan SAĞLIK ve GENÇLİK DOLU SU Lourdes Serbest Radikallerle Savaşan SAĞLIK ve GENÇLİK DOLU SU Serbest Radikaller Yaşlanma sürecinin en önemli unsurlarından biri serbest radikallerin hücrelerimiz ve DNA mıza verdiği zararlardır. Serbest

Detaylı

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Viroloji Ünitesi Viral Enfeksiyonlar... Klinik

Detaylı

Mide ve Enterohepatik Hastal klarla liflkisi Olan Helicobacter pylori den Farkl Helicobacter Türleri

Mide ve Enterohepatik Hastal klarla liflkisi Olan Helicobacter pylori den Farkl Helicobacter Türleri Güncel Gastroenteroloji Mide ve Enterohepatik Hastal klarla liflkisi Olan Helicobacter pylori den Farkl Helicobacter Türleri Peren H. BA LAN 1, Ali ÖZDEN 2 Ankara Üniversitesi T p Fakültesi, Hepatoloji

Detaylı

Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı?

Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı? Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı? Dr. Funda YETKİN İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Sunum Planı Klorheksidin

Detaylı

Gastrik Mukozadaki Helicobacter pylori Yoğunluğu Kronik Gastritin Parametreleri için Bir Belirleyici midir?

Gastrik Mukozadaki Helicobacter pylori Yoğunluğu Kronik Gastritin Parametreleri için Bir Belirleyici midir? Gastrik Mukozadaki Helicobacter pylori Yoğunluğu Kronik Gastritin Parametreleri için Bir Belirleyici midir? Yaşar NAZLIGÜL*, Hasan İlyas ÖZARDALI**, Tevfik SABUNCU*, Muharrem BİTİREN**, Teoman YANMAZ*

Detaylı

BALIKLARDA SİNDİRİM VE SİNDİRİM ENZİMLERİ. İlyas KUTLU Kimyager Su Ürünleri Sağlığı Bölümü. vücudun biyokimyasal süreçlerinin etkin bir şekilde

BALIKLARDA SİNDİRİM VE SİNDİRİM ENZİMLERİ. İlyas KUTLU Kimyager Su Ürünleri Sağlığı Bölümü. vücudun biyokimyasal süreçlerinin etkin bir şekilde BALIKLARDA SİNDİRİM VE SİNDİRİM ENZİMLERİ İlyas KUTLU Kimyager Su Ürünleri Sağlığı Bölümü Proteinler, yağlar ve karbohidratlar balıklar amino asitlerin dengeli bir karışımına gereksinim tarafından enerji

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/12) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/12) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/12) Deney Laboratuvarı Adresi : Yokuşbaşı Mah. Emin Anter Bulvarı No:43/B BODRUM 48400 MUĞLA / TÜRKİYE Tel : 0252 313 20 06 Faks : 0252 313 20 07 E-Posta : info@akademi-lab.com

Detaylı

7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM

7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM 7. BÖLÜM MİKROBİYAL GELİŞİM 1 Gelişim Tek hücreli organizmalarda sayı artışı Bakterilerde en çok görülen üreme şekli ikiye bölünmedir (mikroorganizma sayısı) Çok hücreli organizmalarda kütle artışı Genelde

Detaylı

ETKEN ÖZELLİKLERİ SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK AN ENFEKSİYONLARDA DAS. Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve ağır seyirli atipik bir pnömoni türüdür.

ETKEN ÖZELLİKLERİ SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK AN ENFEKSİYONLARDA DAS. Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve ağır seyirli atipik bir pnömoni türüdür. SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK ÇEKİRDEĞİ İLE BULAŞAN AN ENFEKSİYONLARDA DAS YÖNETİMİ Severe Acute Respiratory Syndrome (SARS) = Ciddi ani başlangıçlı solunumsal sendrom Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve

Detaylı

BAĞIRSAK YANGISINDA ÖNLEYiCi ETKi. Bağırsak Sağlığı Yem Sindirilebilirliği Hayvan Sağlığı Yüksek Performans Bitki Ekstraktı

BAĞIRSAK YANGISINDA ÖNLEYiCi ETKi. Bağırsak Sağlığı Yem Sindirilebilirliği Hayvan Sağlığı Yüksek Performans Bitki Ekstraktı BAĞIRSAK YANGISINDA ÖNLEYiCi ETKi Bağırsak Sağlığı Yem Sindirilebilirliği Hayvan Sağlığı Yüksek Performans Bitki Ekstraktı Bakterilerle mücadele onları sadece öldürmek ile olmaz. Öldükten sonra ortaya

Detaylı

TÜRKİYE AŞIRI TUZ TÜKETİMİNİN AZALTILMASI PROGRAMI

TÜRKİYE AŞIRI TUZ TÜKETİMİNİN AZALTILMASI PROGRAMI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TEMEL SAĞLIK HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ BESLENME VE FİZİKSEL AKTİVİTELER DAİRE BAŞKANLIĞI TÜRKİYE AŞIRI TUZ TÜKETİMİNİN AZALTILMASI PROGRAMI Bulaşıcı Olmayan Kronik Hastalıklara Neden

Detaylı

TULAREMİ KONTROL ve KORUNMA. Dr. Kemalettin ÖZDEN

TULAREMİ KONTROL ve KORUNMA. Dr. Kemalettin ÖZDEN TULAREMİ KONTROL ve KORUNMA Dr. Kemalettin ÖZDEN Bulaş yolları Deri ve mukozal yol: İnfekte kene veya sinek gibi vektörlerin ısırmasıyla veya infekte hayvan dokuları, hayvan çıkartılarıyla (idrar, dışkı

Detaylı

GİRİŞ. Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi. ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60

GİRİŞ. Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi. ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60 Dr. Tolga BAŞKESEN GİRİŞ Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60 Erken ve doğru tedavi ile mortaliteyi azaltmak mümkün GİRİŞ Kan

Detaylı

DÖNEM 1- A, 3. DERS KURULU (2015-2016)

DÖNEM 1- A, 3. DERS KURULU (2015-2016) DÖNEM 1- A, 3. DERS KURULU (2015-2016) DERS SAATİ DERS ADI DERS KONUSU DERSİ VEREN ÖĞRETİM ÜYESİ 4. DK 1. Hafta 07 Aralık Pazartesi Mikrobiyoloji Mikrobiyolojinin tarihçesi ve mikroorganizmalara genel

Detaylı

* Madde bilgisi elektromanyetik sinyaller aracılığı ile hücre çekirdeğindeki DNA sarmalına taşınır ve hafızalanır.

* Madde bilgisi elektromanyetik sinyaller aracılığı ile hücre çekirdeğindeki DNA sarmalına taşınır ve hafızalanır. Sayın meslektaşlarım, Kişisel çalışmalarım sonucu elde ettiğim bazı bilgileri, yararlı olacağını düşünerek sizlerle paylaşmak istiyorum. Çalışmalarımı iki ana başlık halinde sunacağım. MADDE BAĞIMLILIĞI

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI Hacı SAVAŞ-SÜMAE, Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanı Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanlığı enstitümüz bünyesinde faaliyet gösteren bölümlerden birisidir. 2000 yılı başından

Detaylı

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRÜSLER Viral gastroenteritler fekal oral yolla bulaşmaları nedeniyle, alt yapı yetersizliği bulunan gelişmekte olan

Detaylı

parametrelerin çok yönlü analizi; literatür ile güncelleme

parametrelerin çok yönlü analizi; literatür ile güncelleme ARAŞTIRMA Genel Tıp Dergisi Tekirdağ bölgesinde Helicobacter pylori prevalansı ve patolojik parametrelerin çok yönlü analizi; literatür ile güncelleme Rafet Mete 1, Mustafa Oran 2, Hayati Güneş 3, Oğuzhan

Detaylı

MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARINDA UYULMASI GEREKEN KURALLAR

MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARINDA UYULMASI GEREKEN KURALLAR MİKROBİYOLOJİ LABORATUVARINDA UYULMASI GEREKEN KURALLAR Kurallar Laboratuvar saatinde geç kalan öğrenciler, eğitim başladıktan sonra laboratuvara alınmayacaktır. Laboratuvarlar devamlılık arzettiği için

Detaylı

PEPTİK ÜLSER. Uzm. Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: Haziran 2014

PEPTİK ÜLSER. Uzm. Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: Haziran 2014 PEPTİK ÜLSER Uzm. Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: Haziran 2014 İçerik Planı Peptik Ülser Nedir? Kimlerde Görülür? Nasıl Oluşur? Helicobakter Pylori

Detaylı

T.C. f;evre VE SEHiRCiLiK BAKANLIGI Yiiksek Fen Kurulu Ba~kanhgl YUKSEK FEN KURULU KARARI

T.C. f;evre VE SEHiRCiLiK BAKANLIGI Yiiksek Fen Kurulu Ba~kanhgl YUKSEK FEN KURULU KARARI Karar Konusu: Gorus talebi Karar No : 2011/32 Karar Tarihi : 12/10/2011 T.C. f;evre VE SEHiRCiLiK BAKANLIGI YUKSEK FEN KURULU KARARI 1-GiRiS.... Universitesi Yapi lsleri ve Teknik Daire Baskanhgi tarafindan

Detaylı

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hayvan Beslemede Vitamin ve Minerallerin Önemi Vitaminler, çiftlik hayvanlarının, büyümesi, gelişmesi, üremesi, kısaca yaşaması ve verim vermesi için gerekli metabolik

Detaylı

Minimum Bakterisidal. Prof.Dr.Ayşe Willke Topcu Mart 2010, Aydın

Minimum Bakterisidal. Prof.Dr.Ayşe Willke Topcu Mart 2010, Aydın Minimum Bakterisidal Konsantrasyon (MBC) Prof.Dr.Ayşe Willke Topcu Mart 2010, Aydın Antimikrobik Tedavinin Başarısı Esas olarak konak defans mekanizmasına bağlıdır Konak antibiyotikle etkisi azalmış mikroorganizmayı

Detaylı

Nitrit ve nitrat nedir? Nitrit gıdalara niçin eklenir? Genel Özellikler

Nitrit ve nitrat nedir? Nitrit gıdalara niçin eklenir? Genel Özellikler Nitrit ve nitrat nedir? Nitrit ; et, balık ve tavuk gibi gıdaları korumak için kullanılan bir tuzdur. Nitrit aynı zamanda insan vücudunda bulunan kimyasal bir maddedir, normal fizyolojik yollarla ve nitrit

Detaylı

Biyofilm nedir? Biyofilmler, mikroorganizmaların canlı/cansız yüzeye yapışmaları sonucu oluşan uzaklaştırılması güç tabakalardır.

Biyofilm nedir? Biyofilmler, mikroorganizmaların canlı/cansız yüzeye yapışmaları sonucu oluşan uzaklaştırılması güç tabakalardır. Biyofilm nedir? Biyofilmler, mikroorganizmaların canlı/cansız yüzeye yapışmaları sonucu oluşan uzaklaştırılması güç tabakalardır. Birbirine bağlı bu hücreler genellikle kendilerince üretilen hücre dışı

Detaylı

M47 MICROGEN STREP MICROGEN

M47 MICROGEN STREP MICROGEN M47 MICROGEN STREP MICROGEN Strep; kültür ortamından Streptococcus Lancefield gruplarının (A, B, C, D, F ve G) tespitini hızlı bir şekilde gerçekleştiren latex slide aglütasyon testidir. İnsanda enfeksiyona

Detaylı

Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER

Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER Yrd.Doç.Dr.Yosun MATER Virüslere Giriş Virüsler genellikle ökaryotlardan ve prokaryotlardan çok daha küçük moleküllerdir. Genellikle enfeksiyon yeteneği olan

Detaylı

Hepatit Hastalığı Gebelikten Etkilenir mi?

Hepatit Hastalığı Gebelikten Etkilenir mi? GEBELİKTE HEPATİT Gebelik ve hepatit Gebelik ve hepatit iki ayrı durumu anlatır. Birincisi gebelik sırasında ortaya çıkan akut hepatit tablosu, ikincisi ise kronik hepatit hastasının gebe kalmasıdır. Her

Detaylı

aydinmur@yahoo.com, m-aydin@doctor.com http://www.aydinmur.com

aydinmur@yahoo.com, m-aydin@doctor.com http://www.aydinmur.com 1 Kaynak gösterilmeden kullanılamaz. aydinmur@yahoo.com, m-aydin@doctor.com http://www.aydinmur.com Dr. Diş Hek. Murat AYDIN Diş taşı gastrit yapar mı? Helicobacter pylori isimli bakteri gastrit sebebidir.

Detaylı

SALGIN ARAŞTIRMASINDA KULLANILAN TİPLENDİRME YÖNTEMLERİ

SALGIN ARAŞTIRMASINDA KULLANILAN TİPLENDİRME YÖNTEMLERİ SALGIN ARAŞTIRMASINDA KULLANILAN TİPLENDİRME YÖNTEMLERİ Prof.Dr. Meltem Yalınay Çırak Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. fenotipik yöntemler genotipik yöntemler

Detaylı

25.03.2015. Mikroorganizmalar; nükleus özelliklerine göre prokaryot ve ökaryot olmak üzere iki grupta incelenir.

25.03.2015. Mikroorganizmalar; nükleus özelliklerine göre prokaryot ve ökaryot olmak üzere iki grupta incelenir. BAKTERİLERİN DİĞER MİKROORGANİZMALARLA KARŞILAŞTIRILMASI BAKTERİLERİN DİĞER MİKROORGANİZMALARLA KARŞILAŞTIRILMASI Mikroorganizmalar; nükleus özelliklerine göre prokaryot ve ökaryot olmak üzere iki grupta

Detaylı

İzmir İli Seferihisar İlçesinde Yetiştirilen Keçilerden Elde Edilen Sütlerde Biyokimyasal Parametrelerin Türk Standartlarına Uygunluğunun Belirlenmesi

İzmir İli Seferihisar İlçesinde Yetiştirilen Keçilerden Elde Edilen Sütlerde Biyokimyasal Parametrelerin Türk Standartlarına Uygunluğunun Belirlenmesi İzmir İli Seferihisar İlçesinde Yetiştirilen Keçilerden Elde Edilen Sütlerde Biyokimyasal Parametrelerin Türk Standartlarına Uygunluğunun Belirlenmesi Neslihan ÇİÇEK 1, Murat ÇİMEN 1*, Deniz EFESOY 1,

Detaylı

Gıdalarda Mikrobiyel Gelişim Üzerine Etkili Faktörler. Prof. Dr. Ali AYDIN

Gıdalarda Mikrobiyel Gelişim Üzerine Etkili Faktörler. Prof. Dr. Ali AYDIN Gıdalarda Mikrobiyel Gelişim Üzerine Etkili Faktörler Prof. Dr. Ali AYDIN Mikroorganizmaların gıdalarda gelişimini etkileyen faktörler genel olarak A. İç faktörler, B. Dış faktörler, C. İşlemsel faktörler,

Detaylı

HELİCOBACTER. Helicobacter Pylori; Gastrit ve ülser

HELİCOBACTER. Helicobacter Pylori; Gastrit ve ülser HELİCOBACTER Helicobacter Pylori; Gastrit, Ülser ve Mide kanserinin en büyük sebebidir. Helicobacter pylori ( H. pylori ) mide mukus duvarı içine yerleşerek gastrit, ülser ve mide kanseri sebebi olan bakteridir.

Detaylı

İYE PATOFİZYOLOJİ İYE PATOFİZYOLOJİ 01.02.2012 BAKTERİÜRİYİ ETKİLEYEN KONAK FAKTÖRLERİ

İYE PATOFİZYOLOJİ İYE PATOFİZYOLOJİ 01.02.2012 BAKTERİÜRİYİ ETKİLEYEN KONAK FAKTÖRLERİ İYE ABD de YD ve çocuklardaki ateşli hastalıkların en önemli sebebi İYE nudur Ateşli çocukların %4-7 sinde gözlenir Semptomatik İYE 1-5 yaş arasında %2 oranında görülürken, okul çağı kızlarda %3-5 arasındadır

Detaylı

Anaerop Mikrobiyolojinin Yaşam Boyu Başarı Ödülü Almış Anaerop Çalışanları

Anaerop Mikrobiyolojinin Yaşam Boyu Başarı Ödülü Almış Anaerop Çalışanları Haziran 2016 2015 İletişim adresleri : "Güven Külekçi" gkulekci@istanbul.edu.tr, "Turk Mikrobiyoloji Cemiyeti" tmc@tmc-online.org Merhaba, Bu yıl Anaerop Haber e yeni bir konu başlığı ekledik. Amerika

Detaylı

BESLENME VE SAĞLIK AÇISINDAN KEÇİ SÜTÜNÜN NİTELİKLERİ

BESLENME VE SAĞLIK AÇISINDAN KEÇİ SÜTÜNÜN NİTELİKLERİ BESLENME VE SAĞLIK AÇISINDAN KEÇİ SÜTÜNÜN NİTELİKLERİ Keçi, kuru ve sıcak yerlerde ve özellikle tarımsal açıdan geri kalmış bölgelerde yaşayan insanlar için çok önemli bir besin ve gelir kaynağıdır. Gerek

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

Biyoteknoloji ve Genetik I Hafta 12. Prokaryotlarda Gen İfadesinin Düzenlenmesi

Biyoteknoloji ve Genetik I Hafta 12. Prokaryotlarda Gen İfadesinin Düzenlenmesi Biyoteknoloji ve Genetik I Hafta 12 Prokaryotlarda Gen İfadesinin Düzenlenmesi Prof. Dr. Hilal Özdağ A.Ü Biyoteknoloji Enstitüsü Merkez Laboratuvarı Tel: 2225826/125 Eposta: hilalozdag@gmail.com Gen İfadesi

Detaylı

Hepatit C ile Yaşamak

Hepatit C ile Yaşamak Hepatit C ile Yaşamak NEDİR? Hepatit C kan yoluyla bulaşan Hepatit C virüsünün(hcv) neden olduğu bir karaciğer hastalığıdır. 1 NEDİR? Hepatit C virüsünün birçok türü (genotipi ) bulunmaktadır. Ülkemizde

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ

ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ HELICOBACTER PYLORI İZOLATLARINDA KLARİTROMİSİN DİRENCİNİ VE caga GENİ VARLIĞINI BİRLİKTE BELİRLEYECEK BİR EŞ-ZAMANLI POLİMERAZ ZİNCİR REAKSİYONU

Detaylı

ENFEKSİYON RİSKİNİ AZALTMA YÖNTEMLERİ. Prof.Dr.Halis Akalın Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları AD

ENFEKSİYON RİSKİNİ AZALTMA YÖNTEMLERİ. Prof.Dr.Halis Akalın Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları AD ENFEKSİYON RİSKİNİ AZALTMA YÖNTEMLERİ Prof.Dr.Halis Akalın Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları AD Yıllık Bireysel Riskler Yüksek(>1:100): Suçiçeği bulaşı, anneden

Detaylı

Gebelik ve Enfeksiyonlar. Prof.Dr. Levent GÖRENEK

Gebelik ve Enfeksiyonlar. Prof.Dr. Levent GÖRENEK Gebelik ve Enfeksiyonlar Prof.Dr. Levent GÖRENEK Olgulara Yaklaşım 2 1. TORCH grubu enfeksiyon etkenleri nelerdir? Toxoplasmosis Other (Sifiliz, Varicella zoster ) Rubella Cytomegalovirus Herpes simplex

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik 2. Ders YB 205 Beslenme İkeleri 2015 Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr BESLENME Dünya Sağlık Örgütü (WHO-DSÖ)

Detaylı

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D 1 Enfeksiyonun Özgül Laboratuvar Tanısı Mikroorganizmanın üretilmesi Mikroorganizmaya

Detaylı

DERS ĐÇERĐKLERĐ GÜZ YARIYILI: GMB 501 Uzmanlık Alan Dersi (4 0 0)

DERS ĐÇERĐKLERĐ GÜZ YARIYILI: GMB 501 Uzmanlık Alan Dersi (4 0 0) DERS ĐÇERĐKLERĐ GÜZ YARIYILI: GMB 501 Uzmanlık Alan Dersi (4 0 0) Gıda Mühendisliği Anabilim Dalında Enstitümüz tarafından yüksek lisans tez programları kabul edilen yüksek lisans öğrencileri için danışman

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu. Yaşlı Bakım-Ebelik. YB 205 Beslenme İkeleri

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu. Yaşlı Bakım-Ebelik. YB 205 Beslenme İkeleri Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik YB 205 Beslenme İkeleri Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr YAŞLANMA Amerika da yaşlı bireyler eskiye göre

Detaylı

LYS BÝYOLOJÝ. Biyolojiye Giriþ ve Bilimsel Yöntem Canlýlarýn Temel Bileþenleri Enzimler Canlýlarýn Sýnýflandýrýlmasý

LYS BÝYOLOJÝ. Biyolojiye Giriþ ve Bilimsel Yöntem Canlýlarýn Temel Bileþenleri Enzimler Canlýlarýn Sýnýflandýrýlmasý LYS BÝYOLOJÝ Soru Çözüm Dersi Kitapçığı 1 (MF) Biyolojiye Giriþ ve Bilimsel Yöntem Canlýlarýn Temel Bileþenleri Enzimler Canlýlarýn Sýnýflandýrýlmasý Bu yayýnýn her hakký saklýdýr. Tüm haklarý bry Birey

Detaylı

NOCARDIA Türlerinin Laboratuvar Tanısı. Uzm. Dr. Ayten Coşkuner İzmir Eğitim ve Araştırma Hastanesi

NOCARDIA Türlerinin Laboratuvar Tanısı. Uzm. Dr. Ayten Coşkuner İzmir Eğitim ve Araştırma Hastanesi NOCARDIA Türlerinin Laboratuvar Tanısı Uzm. Dr. Ayten Coşkuner İzmir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nocardia lar aerobik Actinomycetes lerin en önemli türü Aerobik Actinomycetes ler; kısa kok ya da çomak

Detaylı

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir?

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir? GIDA KAYNAKLI İNTOKSİKASYON VE ENFEKSİYONLAR Gıda zehirlenmesi nedir? 1 2 İNTOKSİKASYON TİPİ GIDA ZEHİRLENMESİ Bazı bakteriler gıda üzerinde gelişerek toksin üretirler ve toksin içeren gıdanın tüketilmesi

Detaylı

Nobilis Salenvac T. Salmonella ile mücadelede öldürücü yumruk

Nobilis Salenvac T. Salmonella ile mücadelede öldürücü yumruk Nobilis Salenvac T ile mücadelede öldürücü yumruk Yağ içermeyen adjuvant minimum aşı reaksiyonu, aluminyum hidroksit jel içerir. Yağ içermeyen bu adjuvant güçlü bir bağışıklık cevabını uyarır ve aşı reaksiyonlarını

Detaylı

İnfektobezite: Çocuklardaki Obezitede Adenovirüslerin Rolü

İnfektobezite: Çocuklardaki Obezitede Adenovirüslerin Rolü İnfektobezite: Çocuklardaki Obezitede Adenovirüslerin Rolü Elçin Kal Çakmaklıoğulları 1, Tamer Şanlıdağ 1, Betül Ersoy 2, Sinem Akçalı 1, Ahmet Var 3, Candan Çiçek 4 1 Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi,

Detaylı

Kanatlı. Hindilerde salmonellanın başarıyla azaltılması

Kanatlı. Hindilerde salmonellanın başarıyla azaltılması Hindilerde salmonellanın başarıyla azaltılması KONU İLGİ Hindilerde pozitif salmonella koşullarında Fysal Fit-4 ve Selko-pH uygulamasının ardından kalan salmonella miktarının araştırılması Hindilerde salmonella

Detaylı

1. DOĞAL ÜZERİNDEKİ ETKİLER. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com

1. DOĞAL ÜZERİNDEKİ ETKİLER. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com SULAMANIN ÇEVRESEL ETKİLERİ SULAMANIN ÇEVRESEL ETKİLERİ Doğal Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Biyolojik ve Ekolojik Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Sosyoekonomik Etkiler Sağlık Etkileri 1. DOĞAL KAYNAKLAR ÜZERİNDEKİ

Detaylı

Akciğer Dışı Tümör Olgularında İzole Mediasten FDG-PET Pozitif Lenf Nodlarının Histopatolojik Değerlendirilmesi

Akciğer Dışı Tümör Olgularında İzole Mediasten FDG-PET Pozitif Lenf Nodlarının Histopatolojik Değerlendirilmesi Akciğer Dışı Tümör Olgularında İzole Mediasten FDG-PET Pozitif Lenf Nodlarının Histopatolojik Değerlendirilmesi Dr. E. Tuba CANPOLAT 1, Dr. Alper FINDIKÇIOĞLU 2, Dr. Neşe TORUN 3 1 Başkent Üniversitesi

Detaylı

VİRAL GASTROENTERİTLER. Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013

VİRAL GASTROENTERİTLER. Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013 VİRAL GASTROENTERİTLER Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013 Viral gastroenteritler Her yıl yeni enterik viruslar izole edilmektedir. Her yıl 2.2. milyon insan AGE nedeni ile ölmektedir Rotaviruslar < 2 çocuklarda

Detaylı

ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ. 1 ph 14,00. 2 Elektriksel İletkenlik 14,00

ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ. 1 ph 14,00. 2 Elektriksel İletkenlik 14,00 ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ Sıra No: SULAMA SUYU ANALİZLERİ: 2014 FİYATI 1 ph 14,00 2 Elektriksel İletkenlik 14,00 3 Sodyum (Na)

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY DR.SADİKONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ İÇ HASTALIKLARI KLİNİĞİ

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY DR.SADİKONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ İÇ HASTALIKLARI KLİNİĞİ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BAKIRKÖY DR.SADİKONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ İÇ HASTALIKLARI KLİNİĞİ HEMODİYALİZ HASTALARINDA H.PYLORİ ENFEKSİYONU SIKLIĞI VE BUNUN DİSPEPTİK YAKINMALAR İLE İLİŞKİSİ HAZIRLAYAN

Detaylı

HELICOBACTER PYLORI TANISINDA ÇEŞİTLİ YÖNTEMLERİN KARŞILAŞTIRILMASI IDENTIFICATION OF HELICOBACTER PYLORI: COMPARISON OF METHODS

HELICOBACTER PYLORI TANISINDA ÇEŞİTLİ YÖNTEMLERİN KARŞILAŞTIRILMASI IDENTIFICATION OF HELICOBACTER PYLORI: COMPARISON OF METHODS İnfeksiyon Dergisi (Turkish Journal of Infection) 2007; 21 (3): 123-128 HELICOBACTER PYLORI TANISINDA ÇEŞİTLİ YÖNTEMLERİN KARŞILAŞTIRILMASI IDENTIFICATION OF HELICOBACTER PYLORI: COMPARISON OF METHODS

Detaylı

MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK ÖZKAN ŞAHİN U.Ü.KARACABEY MYO GIDA TEKNOLOJİSİ PROGRAMI/SÜT OPSİYONU

MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK ÖZKAN ŞAHİN U.Ü.KARACABEY MYO GIDA TEKNOLOJİSİ PROGRAMI/SÜT OPSİYONU MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK ÖZKAN ŞAHİN U.Ü.KARACABEY MYO GIDA TEKNOLOJİSİ PROGRAMI/SÜT OPSİYONU MEMEDEN BARDAĞA AKAN DOĞALLIK Dünya nüfusundaki hızlı artış ile teknolojik gelişmeler insanları tarımsal

Detaylı

MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015

MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015 Canlıların prokaryot ve ökoaryot olma özelliğini hücre komponentlerinden hangisi belirler? MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015 B. Stoplazmik membran C. Golgi membranı D. Nükleer membran E. Endoplazmik retikulum

Detaylı

YÜZME HAVUZLARDA Enfeksiyon Riski ve Dezenfeksiyonun Önemi İNSAN - HAYVAN - BİTKİ Mikrobiyoloji Gözle görülemeyen canlıların Mikroskop ile incelenmesi. mikron = 1/1000 mm. mikroskop x 1000 cfu/ml veya

Detaylı

Kanatlı. Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi

Kanatlı. Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık ve Yem Tüketimine Etkisi KONU etkisi İLGİ Tamponlanmış organik asit kombinasyonunun broyler performansına Selko-pH Uygulamasının Broylerlerde Canlı Ağırlık

Detaylı

Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi, İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Manisa

Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi, İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Manisa İnfeksiyon Dergisi (Turkish Journal of Infection) 2008; 22 (2): 107-115 HELICOBACTER PYLORI İNFEKSİYONLARI HELICOBACTER PYLORI INFECTIONS Özlem TÜNGER Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi, İnfeksiyon

Detaylı

KARBONHİDRATLAR. Glukoz İNSAN BİYOLOJİSİ VE BESLENMESİ AÇISINDAN ÖNEMLİ OLAN

KARBONHİDRATLAR. Glukoz İNSAN BİYOLOJİSİ VE BESLENMESİ AÇISINDAN ÖNEMLİ OLAN KARBONHİDRATLAR Normal diyet alan kişilerde enerjinin % 55-60 ı karbonhidratlardan sağlanır. Bitkiler karbonhidratları fotosentez yoluyla güneş ışığının yardımıyla karbondioksit ve sudan yararlanarak klorofilden

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarının Adres : Merkez Mah. Ceylan Sok. No:24 Mart Plaza 2.Kat Kağıthane 34384 İSTANBUL / TÜRKİYE Akreditasyon No: Tel Faks E-Posta Website : 0212

Detaylı

ÇOKLU TÜP FERMANTASYON YÖNTEMİ İLE TOPLAM KOLİFORM TAYİNİ. Koliform Bakteri Grubunun Tanımı

ÇOKLU TÜP FERMANTASYON YÖNTEMİ İLE TOPLAM KOLİFORM TAYİNİ. Koliform Bakteri Grubunun Tanımı ÇOKLU TÜP FERMANTASYON YÖNTEMİ İLE TOPLAM KOLİFORM TAYİNİ Koliform Bakteri Grubunun Tanımı Koliform grubunu oluşturan bakteriler; tamamı aerobik veya fakültatif anaerobik olan, gram negatif, spor oluşturmayan,

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

RAPOR. O.D.T.Ü. AGÜDÖS Kod No: 08 03 11 1 00 09 3 Kasım, 2008

RAPOR. O.D.T.Ü. AGÜDÖS Kod No: 08 03 11 1 00 09 3 Kasım, 2008 BMB Technology İçin Life 2 O Water BMB1000 Serisi Su Arıtma Cihazının Sularda Bakteri ve Kimyasalların Arıtım Performansının Araştırılması Projesi O.D.T.Ü. Danışman Prof. Dr. Celal F. GÖKÇAY RAPOR O.D.T.Ü.

Detaylı

TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİYE GİRİŞ

TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİYE GİRİŞ TARIMSAL BİYOTEKNOLOJİYE GİRİŞ Bitki Doku Kültürü Adnan Menderes Üniversitesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü TB101 Çiğdem Yamaner (Yrd. Doç. Dr.) 4. Hafta (08.10.2013) ADÜ Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü

Detaylı

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Olgu 1 28 yaşında erkek Ortopedi

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta verimi Kabuk kalitesi Civciv kalitesi Döllülük Çıkım oranı Karaciğer sağlığı Bağırsak sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA

Detaylı

PREİMPLANTASYON GENETİK TANIDA KULLANILAN YÖNTEMLER ve ÖNEMİ

PREİMPLANTASYON GENETİK TANIDA KULLANILAN YÖNTEMLER ve ÖNEMİ PREİMPLANTASYON GENETİK TANIDA KULLANILAN YÖNTEMLER ve ÖNEMİ Yrd. Doç. Dr. Hakan GÜRKAN Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Genetik Anabilim Dalı PGT NEDİR? Gebelik öncesi genetik tanı (PGT) adı verilen

Detaylı

00220 Gıda Biyokimyası

00220 Gıda Biyokimyası 00220 Gıda Biyokimyası Hazırlayan: Doç.Gökhan DURMAZ 00220 Gıda Biyokimyası-Şubat 2013 1 Bu notların hazırlanmasında aşağıdaki eserlerden yararlanılmıştır; Biyokimya, Engin Gözükara, Nobel Tip Kitabevi,

Detaylı

GASTROSKOPİ YAPILAN HASTALARIN DIŞKI ÖRNEKLERİNDE TEDAVİ ÖNCESİ VE SONRASI H. PYLORİ ANTİJENİNİN ELISA YÖNTEMİ İLE ARAŞTIRILMASI

GASTROSKOPİ YAPILAN HASTALARIN DIŞKI ÖRNEKLERİNDE TEDAVİ ÖNCESİ VE SONRASI H. PYLORİ ANTİJENİNİN ELISA YÖNTEMİ İLE ARAŞTIRILMASI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI HASEKİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMASI HASTANESİ İNFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KLİNİĞİ Şef: Uzm. Dr. Özcan NAZLICAN GASTROSKOPİ YAPILAN HASTALARIN DIŞKI ÖRNEKLERİNDE TEDAVİ

Detaylı

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA Çevresel Sinir Sistemi (ÇSS), Merkezi Sinir Sistemine (MSS) bilgi ileten ve bilgi alan sinir sistemi bölümüdür. Merkezi Sinir Sistemi nden çıkarak tüm vücuda dağılan sinirleri

Detaylı

(İnt. Dr. Doğukan Danışman)

(İnt. Dr. Doğukan Danışman) (İnt. Dr. Doğukan Danışman) *Amaç: Sigara ve pankreas kanseri arasında doz-yanıt ilişkisini değerlendirmek ve geçici değişkenlerin etkilerini incelemektir. *Yöntem: * 6507 pankreas olgusu ve 12 890 kontrol

Detaylı

Serbest radikal. yörüngelerinde) eşleşmemiş tek. gösteren, nötr ya da iyonize tüm atom veya moleküllere denir.

Serbest radikal. yörüngelerinde) eşleşmemiş tek. gösteren, nötr ya da iyonize tüm atom veya moleküllere denir. Superoxide Dismutase Hazırlayanlar: Funda İLHAN (050559017) Ebru KORKMAZ (050559021) Mehtap BİRKAN (050559008) Nihan BAŞARAN (050559007) Prof. Dr. Figen ERKOÇ Gazi Eğitim Fakültesi GAZİ İ ÜNİVERSİTESİİ

Detaylı

LEGIONELLOSIS. GÜNDEM Havuz - Kimya

LEGIONELLOSIS. GÜNDEM Havuz - Kimya LEGIONELLOSIS GÜNDEM Havuz - Kimya L E G I O N E L L A N E D I R? L E J Y O N E R H A S T A L ı Ğ ı V E T U R I Z M M Ü C A D E L E V E K O R U N M A Y Ö N T E M L E R I ...LEGIONNAIRES (LEJYONER) HASTALıĞı,

Detaylı

Konya Bölgesinde Gastroskopi Yapılan Hastalarda Histopatolojik Bulgular ve Helicobacter Pylori Sıklığı

Konya Bölgesinde Gastroskopi Yapılan Hastalarda Histopatolojik Bulgular ve Helicobacter Pylori Sıklığı OSMANGAZİ TIP DERGİSİ 36(1), 44-49 Ocak 2014 Konya Bölgesinde Gastroskopi Yapılan Hastalarda Histopatolojik Bulgular ve Helicobacter Pylori Sıklığı 1 Hüseyin Korkmaz, 2 Onur Kerpiç, 3 Tuncer Temel 1 Selçuk

Detaylı

Bakteriyel Büyüme. Kesikli - Sürekli Biyoreaktör. Erlenmeyer de saf kültürlerin büyüme (gelişme) eğrisi. Bakteriyel Büyüme

Bakteriyel Büyüme. Kesikli - Sürekli Biyoreaktör. Erlenmeyer de saf kültürlerin büyüme (gelişme) eğrisi. Bakteriyel Büyüme Bakteriyel Büyüme Kontrollü ortamda iki yaklaşım mevcuttur Bakteri hücreleri, potansiyel binlerce reaksiyonu gerçekleştirebilme yeteneğindedirler. Reaksiyonların bir kısmı büyüme mekanizması için bir kısmı

Detaylı

Fungal Etkenler. Toplantı sunumları Dr.AyşeKalkancı. Santral Sinir Sistemi Enfeksiyonlarında Tanı. Ege Mikrobiyoloji Günleri-3

Fungal Etkenler. Toplantı sunumları Dr.AyşeKalkancı. Santral Sinir Sistemi Enfeksiyonlarında Tanı. Ege Mikrobiyoloji Günleri-3 Toplantı sunumları Dr.AyşeKalkancı Santral Sinir Sistemi Enfeksiyonlarında Tanı Fungal Etkenler Dr. Ayşe Kalkancı Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı SSS enfeksiyonları Mortalite

Detaylı

CANDİDA İLE UYARILMIŞ VAJİNAL VE BUKKAL EPİTEL HÜCRELERİNİN SİTOKİN ÜRETİMİ

CANDİDA İLE UYARILMIŞ VAJİNAL VE BUKKAL EPİTEL HÜCRELERİNİN SİTOKİN ÜRETİMİ CANDİDA İLE UYARILMIŞ VAJİNAL VE BUKKAL EPİTEL HÜCRELERİNİN SİTOKİN ÜRETİMİ Emine Yeşilyurt, Sevgi Özyeğen Aslan, Ayşe Kalkancı, Işıl Fidan, Semra Kuştimur Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji

Detaylı

Normal Mikrop Florası. Prof.Dr.Cumhur Özkuyumcu

Normal Mikrop Florası. Prof.Dr.Cumhur Özkuyumcu Normal Mikrop Florası Prof.Dr.Cumhur Özkuyumcu Vücudun Normal Florası İnsan vücudunun çeşitli bölgelerinde bulunan, insana zarar vermeksizin hatta bazı yararlar sağlayan mikroorganizma topluluklarına vücudun

Detaylı