International Journal of Language Academy ON A DIFFERENT USAGE OF CONDITION SUFFIX SA IN KUTADGU BILIG 1

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "International Journal of Language Academy ON A DIFFERENT USAGE OF CONDITION SUFFIX SA IN KUTADGU BILIG 1"

Transkript

1 ISSN: DOI Number: Volume 4/4 Winter 2016 p. 78/87 ON A DIFFERENT USAGE OF CONDITION Article History: Received Received in revised form Accepted Available online SUFFIX SA IN KUTADGU BILIG 1 Kutadgu Bilig de Şart Eki sa nın Farklı Bir Kullanımı Üzerine Gülendam KARACA ÇETİN 2 Abstract Condition suffix in Old Turkic sa(r) had been used with other tense. The predicate of main sentence occurred from aorist, future tense, imperative or requirement mode in this usage (Verb + -sa(r) + personal pronoun, Verb + aorist, future tense, imperative or requirement mode + personal pronoun). Because the concept of condition hasn t been realized yet. But, the use condition suffix sa with past tense, examples for Verb + -sa, Verb + -DI, -DU + possessive suffix origin personal suffix weren t less in Kutadgu Bilig: yatıg eḍgü tutsa yarur er közi / ümeg eḍgü tutsa yaḍıldı sözi (KB 496) yana beg yakın tutsa isiz kişi / isiz kıldı atın hem il kün işi (KB 2259) maŋa bolsa fazlıŋ kutuldı özüm / eger bolsa adliŋ katıglık maŋa (AH 40) Same usage for condition suffix sa was seemed in Kur an Translations of Karakhanid periods and Atebetü l- Hakayık. In this study, we will search meaning speciality of this usage and we will discusse the reasons and the results of this usage. Also we will seek answers following questions: Is there any relation with prosody of poetry? It has been observed prose texts? Did this structure use next periods of Turkic? Did this usage make reference to past experiences? Keywords: Karakhanid, Kutadgu Bilig, The suffix sa. Özet Türkçenin şart bildiren sa(r) eki, en eski devirlerden başlayarak diğer kiplerle birlikte kullanılmıştır. Bu kullanımda şart eki sonrasında gelen ana cümlenin yüklemi geniş zaman, gelecek zaman, emir, gereklilik gibi henüz gerçekleşmemiş, tasarı halinde olan bir kipten oluşur (Fiil + -sa(r) + kişi zamiri, Fiil + gelecek z., geniş z., emir, gereklilik + kişi zamiri). Bu, şart ekinin henüz gerçekleşmemiş eylemleri bildirmesinden kaynaklanan bir durumdur. Buna karşın, Kutadgu Bilig de Fiil + -sa, Fiil + -DI, -DU + iyelik kökenli kişi eki yapısından oluşan örnekler az değildir. Bu tür yapıları az da olsa runik harfli metinlerde, Uygurcanın bazı metinlerinde, Karahanlı Türkçesi Kur an Tercümelerinde ve Atebetü l-hakayık da da görmek mümkündür. Bu çalışmada Reşit Rahmeti Arat yayınından hareketle, yatıg eḍgü tutsa yarur er közi / ümeg eḍgü tutsa yaḍıldı sözi (KB 496); yana beg yakın tutsa isiz kişi / isiz kıldı atın hem il kün işi (KB 2259); maŋa bolsa fazlıŋ kutuldı özüm / eger bolsa adliŋ katıglık maŋa (AH 40) vb. örnekleri bulunan şart eki kullanımının cümleye kattığı anlam değerleri üzerinde durulacak, bu yapının nedenleri ve sonuçları tartışılacaktır. Bu yapının cümleye anlam etkisi nedir?, Bu kullanımın vezin ile ilgisi var mıdır? Mensur eserlerde de bu yapıya rastlanır mı? Bu kullanım geçmişteki tecrübelere yapılan göndermelerle mi ilgilidir? Daha sonraki dönemlerde bu tür kullanıma rastlanır mı? sorularına cevap aranacaktır. Anahtar Sözcükler: Karahanlı Türkçesi, Kutadgu Bilig, -sa eki. 1 Bu çalışma Eylül 2016 tarihlerinde Varşova da düzenlenen Dördüncü Uluslararası Türkoloji Kongresinin 21 Eylül 2016 daki Türk Dil bilimi başlıklı 3. oturumunda sunulmuş, gerekli değişiklikler yapılarak makale formatında hazırlanmıştır. 2 Öğretmen, MEB., e-posta:

2 Kutadgu Bilig de Şart Eki sa nın Farklı Bir Kullanımı Üzerine 79 Giriş Kuramsal Açıklamalar Şart ekinin kökenine ve kullanım özelliklerine dair günümüze kadar pek çok şey söylenmiştir. Ekin sa- fiilinden dilbigiselleştiği, Orhon Türkçesi dönemindeki kişi unsuru olmadan kullanımdan ve kip eklerinden farklı olarak tam bir yargı bildirmemesinden hareketle ekin zarf-fiil eki olduğu vb. ekle ilgili öne çıkan konulardandır. Burada ekin kökeni ve işlevi konusunda çok ayrıntılı bilgiler vermemekle birlikte bu görüşleri hatırlamakta yarar vardır da W. Bang, *-I-sAr ekinin türeyişi hakkında benzer bir görüş ortaya koymuş, bir zarf-fiil eki olan I nın sar birleşik yapısıyla birleşerek (geniş zaman sıfat-fiil eki ile birleşmiş olan sa- saymak, tasarlamak fiili birleşiği sar) * IsAr (> -sar) yapısının oluştuğunu düşünmüştür. Daha sonra Ramstedt, ekin Türk dillerinde niyet bildiren safiilinin r sıfat-fiil eki ile birleşmesi sonucu ortaya çıktığı görüşünü oraya atmıştır. Bu görüş daha sonra çok sayıda araştırmacı tarafından kabul görmüştür. Görüldüğü gibi bu iki görüş temelde birleşmektedir. Sadece Bang, Ramstedt ten farklı olarak ekin zarf kullanımından hareketle ekin eski biçiminin -*IsAr olduğunu düşünmektedir. Şart eki diğer tasarlama kipleri gibi tam yargı bildirmez ve eksiltili de olsa birleşik cümle içinde yer almak zorundadır. İşte bu özelliğinden dolayı çok sayıda araştırmacı ekin zarffiil ekleri içerisinde sayılması gerektiğini belirtmiştir (Gülsevin 1990: 279; Karahan 1994: 474; Demir-Yılmaz 2003: 191). Gülsevin e göre şart ekinin Uygurcadan başlayarak kişi eki almış olması bu ekin zarf-fiil eki olmasına engel değildir. Nitekim gel-diğinde gideriz gibi bir cümlede de kişi işareti eklenmiş bir zarf-fiil (-DxğXndA) söz konusudur (Gülsevin 1990: 279). Tarihi Türk yazı dillerindeki sa(r) ekinin en temel işlevi şarttır. Kaşgarlı Mahmut Divanü Lugati t-türk te sa için şart bildiren edattır ifadesini kullanır (536) ve sa nın ancak fiillere bağlanacağını bildirir. Yaylagül ün aktardığına göre, Divanü Lugati t-türk te olduğu gibi, Memlük sahası gramerlerinde de sa biçim birimi şart edatı olarak değerlendirilmiştir (EZ, 63a; KK 24b). Osmanlı sahası gramerlerinden olan Bergamalı Kadri nin hazırladığı Müyessiretü l- Ulûm adlı eserde sa lı cümleleri karşılamak üzere cümle-i şartiyye ifadesi kullanılmıştır. Geçmişte olduğu gibi, günümüz gramerciliğinde de ekin en temel işlevi olan şart öne çıkmakla birlikte en eski Türkçe metinlerden başlayarak ekin birçok farklı işlevde kullanıldığı gözlenmiştir. Bu işlevlere az sonra değinilecektir. Orhon Türkçesinde sar ekinden sonra kişi unsuru yer almaz, şartın kiminle ilgili olduğu ancak ana cümledeki diğer fiil unsurundan hatta kimi zaman da bağlamdan çıkarılır. Temelde bu özellik nedeniyle ek, araştırmacılarca bu dönemde zarf-fiil yapısı olarak kabul edilmiştir: bu yėrde olurup arkış tirkiş ısar neŋ buŋug yok (KT G 8); bir kişi yaŋılsar uguşı bodunı bişükiŋe tegi kıdmaz ermiş (KT G 6) Uygurcadan itibaren ekten sonra kişi zamirleri kullanılmakla birlikte (meniŋ ötümin erigimin tutsar sizler kop üdün maŋa yakın bolmış bolgay sizler (U IV D 42)) az da olsa barsar bargıl (KP), kireyin tėser kiçigkiem kirü yėme umaz men (ETŞ 20) vb. Orhon Türkçesindekine benzer yapılar da vardır. Karahanlı Türkçesinde şart eki sa biçimindedir. Özellikle Kutadgu Bilig in Mısır nüshasındaki az sayıda örnekte ekin sey (eḍlesey men, kelmesey) biçiminde olduğu görülür. Çekimde kişi unsuru olarak zamirler kullanılmıştır. Uygurcada da olduğu gibi, birinci çokluk kişide miz, üçüncü çokluk kişide lar biçimleri kullanılmıştır. Bu dönem

3 80 Gülendam KARACA ÇETİN eserlerinde ikinci teklik kişi çekiminde görülen ŋ ise döneme ait bir özellik olmayıp müstensihlere bağlanmaktadır (Arat 1951: 141, Ercilasun 2014: 177, 178). Kişi ifadesi için başka dönem ve sahalarda da olduğu gibi, iyelik eki almış öz sözü de kullanılır: asıg kolsa özüŋ (106) (Ercilasun 2014: 179). Karahanlı Türkçesinde de yukarıda söz edilen Orhon ve Uygur Türkçelerindeki türden örneklere rastlanmıştır. Ercilasun, Kutadgu Bilig Grameri Fiil- adlı eserinin şart bahsinde konuyla ilgili olarak şunları söylemektedir: Şartın şahıs ifadesiyle ilgili mühim bir husus daha vardır. O da, şekilce üçüncü şahıs olduğu hâlde mânâ bakımından ikinci şahıs ifade etmesidir. Bu gibi kullanışlarda şartın cevâbı olan fiil ikinci şahıs şeklindedir: yâni KB de şart ile cevap arasında şahıs bakımından her zaman uyum yoktur. Cevâbın ikinci şahıs olması kâfidir. Bazan ikinci şahıs şekli cevap fiilinde değil, çok yakın başka bir fiildedir. (Ercilasun 2014: 179) diyerek konuyla ilgili bu kutka ınanma usa eḍgü kıl (549); tilese agır tut tilese uçuz (1603); uluglar kut ol kör tilese kutug / tapıngıl tapugka turur kut tutug (4180) örneklerini verir. Ercilasun her ne kadar ikinci kişi zamirinin bu tür örneklerde kullanılmadığını belirtse de eserdeki sa sen yapısının sıklıkla (bu yapı KB de 92 kez kullanılmıştır) kullanılmasından hareketle, ikinci şahıs zamiri eksikliğinden ziyade, bu örneklerin Orhon Türkçesi metinlerindeki temel kullanımın devamı olduğunu düşünmek de mümkündür. Nitekim Orhon yazıtlarındaki bir todsar açsık tosık ömez sen cümlesi ile az önce sayılan örneklerin yapıca bir farkı yoktur. -sa eki, Karahanlı Türkçesinde ve Kutadgu Bilig de temel olarak şart işleviyle kullanılmaktadır: Şart İşlevi teŋizdin çıkarmasa yinçü kişi / kerek yinçü bolsun kerek say taşı (KB 212) Kişi denizden inci çıkarmasa, ister inci olsun, ister bir kaya yagız yėr katındakı altun taş ol / kalı çıksa begler başında tuş ol (KB 213) Yer altındaki altında taştır. Eğer çıkarsa beylerin başındaki taç olur. bu tört neŋ üze sözledim men sözüg / okısa açılġay yitig kıl közüg (KB 358) Ben sözümü bu dört şey üzerine söyledim, okursan anlaşılacaktır. İyice dikkat et! İhtimal ( -XrsA) İşlevi Aşağıda yer alan cümlelerde şartlı ek-fiil yapısı (erse) düşmüş salt şart yapısı olmakla birlikte ihtimal anlamı söz konusudur: tapugçı yaŋılsa okıtġu kerek / negüke yaŋılmış ayıtgu kerek (KB 641) Hizmetkâr yanılırsa çağırmak (ve) niçin yanıldığını sorman gerektir. eşitmez mü erdiŋ bügüdin bu söz / yakın bolsa begke küḍezgü keḍ öz (KB 650) Hakîmlerin şu sözünü duymadın mı? Beye yakın olursan, kendini iyice korumalısın. kalı bolsa elgiŋ boḍunka uzun / kamug eḍgülük kıl kılınçın sözün (KB 230) Eğer halkı idare edecek olursan işle ve sözle bütünüyle iyilik et.

4 Kutadgu Bilig de Şart Eki sa nın Farklı Bir Kullanımı Üzerine 81 Bu kullanımda anlamı pekiştirmek üzere zaman zaman kalı eğer sözünün kullanıldığı örnekler de vardır: kişi kirmedük ilke kirse kalı / kelin teg bolur er agın teg tili (KB 494) İnsan bilmediği bir memlekete girerse gelin gibi olur (ve) dili tutulur. İstek İşlevi çawıksa ajunda yaḍılsa atı / beḍüse küniŋe kötürse kutı (KB 1928) Şöhret kazansa (kazansın) adı dünyaya yayılsa (yayılsın), büyüse (büyüsün) (ve) günden güne yükselse (yükselsin) kutluluğu. Seçenek (İzin Verme) tilese fuka bir tilese mizab / tilese cülengbin tilese cülâb (KB 4656) İster fuka, ister mizâb, ister cülengbîn istersen cülâb (ver) Şartlı cümlelerin Orhon Türkçesi ile sonraki dönem ve sahalardaki kullanımı temel olarak şu yapıdadır: Orh.T. Fiil + -sar, Fiil + Kip eki (gelecek zaman, geniş zaman, emir çekimi) + kişi unsuru (emir ekimi hariç) Uyg. T., Krh. T. Fiil + -sa(r) + Kişi Zamiri, Fiil + Kip eki (gelecek zaman, geniş zaman, gereklilik, emir çekimi)+ kişi zamiri (emir çekimi hariç) Runik harfli metinlerde ve bazı Uygur metinlerinde nadir görülmekle birlikte bu çalışmanın asıl konusu olan, -sa(r) lı cümlelerde temel yapının dışına çıkılan kullanımlar da vardır. Örneğin közde yaş kelser tıda köŋülte sıgıt kelser yanturu sakıntım (KT K 11) ifadesinde sa(r) eki ana cümlede belirli geçmiş zaman çekimine bağlanmıştır. Benzer durum bazı Yenisey yazıtlarında ve Uygur metinlerinde de nadiren tespit edilmiştir: er erdemlig bolsar bodun isrik yörümedi er erdemli olunca halk sarhoş yürümedi. (Altın-Köl II-4) (Kızlasov 1984: 81), tėgin ayıtsar kapagçı kırkın biz tėdiler Prens sorunca kapıcı kızlarız biz, dediler. (KP XLII 4-6), kim neŋ üntemeser yėttinç kün temir sua açtı temir ışıg yorıdı Hiç kimse sesini çıkarmayınca yedinci gün demir zincirler açıldı, demir halat çözüldü (KP XXXIII 2-5) (Hamilton 1998). Bu kullanımlarda sar yapısı zaman işlevindedir ve -Inca anlamı vermektedir. Altın Köl II den alınan birinci örnek dışında şart anlamı söz konusu değildir. Ek yerine burada kaçan -DukDA yapısı da kullanılabilirdi. Yaylagül e göre bu yapılar gerçekleşmiş ve konuşmacının tanık olduğu veya gerçekleştiğini kesin olarak bildiği olayları anlatırlar ve sonrasındaki geçmiş zaman eki, -sa(r) yapısını zaman zarflarına yaklaştırır (2002: 543). Yaylagül, şart yapılarını ele aldığı çalışmasında verdiği bu bilgilerin ardından yukarıda geçen örnekler ile Kutadgu Bilig deki örnekleri sıralar. Oysa bize göre Yaylagül ün Kutadgu Bilig den aldığı örnekler ile yukarıdaki Orhon ve Uygur Türkçesi metinlerinden alınan metinleri ayrı tutmak gerekmektedir. Çünkü, yukarıdaki örneklerde, Altın-Köl II-4 ten alınan örnek dışında, eylemin gerçekleşmesi koşula bağlı değildir, dolayısıyla şart yoktur. Ancak Kutadgu Bilig den alınan ve aşağıda sıraladığımız örneklerde eylemin gerçekleşmesi bir şarta bağlıdır. Kutadgu Bilig de sa eki büyük çoğunlukla (3167 kez) temel yapıda kullanılmıştır. Bunun yanında temel yapısal kullanıma nispeten daha düşük (92 kez = % 2,90) olmakla birlikte eser için kayda değer bir yeri bulunan, yukarıda runik harfli metinler ile Uygurca

5 82 Gülendam KARACA ÇETİN metinlerden alınan örnekleri verilen ancak çoğu zaman bu örneklerden anlamca farklı olan aşağıdaki yapıdan söz etmek gerekir. Fiil + -sa + Kişi Zamiri, Fiil + Belirli Geçmiş Zaman + İyelik Kökenli Kişi Eki biçiminde karşılaşılan bu yapı runik harfli metinler ve Uygur metinleri dışında burada ele alınacağı gibi Kutadgu Bilig te, Atebetü l-hakayık ta, aynı zamanda İdil Bulgar metinlerinde de yer bulmuştur ve temelde gerçekleşmemiş, tasarlanmakta olan eylemleri anlatan (anlatması gereken) bu ekin gerçekleşmiş bir ana cümleye bağlanması dikkat çekicidir. Burada, yukarıda verilen örneklerden farklı olarak eylemin gerçekleşmiş olması bir şarta bağlıdır dolayısıyla sa temelde şart işlevindedir: bayat kimke birse ukuş ög bilig / üküş eḍgülükke uzattı elig (KB 151) Tanrı kime anlayış, akıl ve bilgi verse o pek çok iyiliğe elini uzatmıştır. biligsizke törde orun bolsa kör/ bu tör ilke sandı ilig buldı tör (KB 262) Bilgisiz baş köşede yer bulsa baş köşe eşik, eşik de baş köşe olmuş demektir. kimiŋ kırkta keçse tiriglik yılı / esenleşti erke yigitlik tili (KB 364) Kimin yaşı kırkı geçse yiğitlik dilil onunla vedalaşır. kimiŋ yaşı altmış tüketse sakış / tatıg bardı andın yayı boldı kış (KB 367) Kimin yaşı altmışı geçse onun tadı kaçar, yazı kış olur. tapug bile begler agırlar kuluġ / tapug siŋse boldı kiçig öz ulug (KB 611) Beyler, hizmetkârlarının hizmetleri ile yükseltirler, hizmetleri makbule geçerse küçükler büyük olur. kalı eḍgü bolsa boḍun başçısı / kamug eḍgü boldı anıŋ işçisi (KB 894) Eğer halkın başındaki iyi olursa onun hizmetindekiler de bütünüyle iyi olur. kalı egri bolsa bu aş başçısı / kamug egri boldı anıŋ işçisi (KB 2860) Eğer aşçı başı yanlışlık içinde olursa onun hizetinde olanlar da bütünüyle yanlışlık içinde olurlar. törütürde birse bayat ög köŋül / tükel maye buldı biligke ogul (KB 1818) Tanrı, yaratırken akıl ve vicdan verirse çocuk, bilgi için tam (bir) sermaye bulmuş olur. bayat kimke birse uwut köz suwı / aŋar birdi devlet tükel yüz suwı (KB 2007) Tanrı kime utanma duygusu ve anlayış verse ona devlet ile tüm şerefler verilmiş demektir. başında keçip er yorık tüzmese / köni sözlemiş boldı yılkı tise (KB 4639) (Yolun) başındaki rotayı çizemezse ona hayvan diyen doğru söylemiş olur. kim eḍgü kılınç tutsa boldı tirig / kim isiz kılık tutsa öldi tirig (KB 5923) Kim iyi iş yapsa diri olur, kimin tabiatı kötü ise o diri iken ölmüş demektir. bayat kimke birse ukuş ög bilig / kamug arzularka yetildi elig (KB 1253) Tanrı kime anlayış, akıl ve bilgi verse, o bütün arzulara nail olmuştur. kayu neŋke kirse kişi emgeki /uş ol neŋde boldı canınıŋ köki (KB 2907) İnsan neye emek verse, canı o şeye başlanmıştır.

6 Kutadgu Bilig de Şart Eki sa nın Farklı Bir Kullanımı Üzerine 83 Yukarıda da söz edildiği gibi, benzer örnekleri Atebetü l-hakâyık ta da görmek mümkündür: maŋa bolsa fazlıŋ kutuldı özüm / eger bolsa adliŋ katıglık maŋa (AH 40) Bana merhamet edersen kurtuldum, eğer adaletle yaklaşırsan benim için zorluk vardır. iki neŋ birikse bir ere kalı / bükendi ol erke mürüvvet yolı (AH 149) Bir kişide iki şey birikse o kişiye mutluluk yolu görünmüştür. Sonuç Runik harfli metinlerde ve bazı Uygur metinlerinde nadiren görülen ancak anlamsal açıdan farklılık içeren F + -sa F + DI yapılı cümleler Karahanlı Türkçesinin iki manzum eserinde görülür. Dönemin diğer eserlerinde karşılaşılmayan bu yapısal özelliğin nedenlerinin ne olacağı konusunda akla ilk gelen aruz vezninin şairi böyle bir kulanım için zorunlu kılabileceği düşüncesidir. Ancak, şart ekinden sonra belirli geçmiş zaman eki vezin gereği kullanılmış olamaz. Öncelikle şunu belirtmeliyiz ki bir varsayım olarak, iki yapı arasındaki büyük anlam farkı, vezin gibi Karahanlı Türkçesi döneminde henüz oturmamış yapısal bir özellik için bu ihtimali zayıf kılmaktadır. Buna ek olarak DI gibi, açık hece içeren ve Karahanlı Türkçesinde gelecek zaman işlevine sahip olan ga ile gelecek zaman ve gereklilik ifade ederek aslında şart ekiyle kullanılmaya daha müsait ulan gu ekinin varlığı bunun vezinle ilgili bir tercih olmadığını göstermektedir. Üstelik, neŋi bolmasa er alıp birgüke / elig kısga boldı kamug eḍgüke (KB 3983) Kişinin verecek malı olmazsa hiçbir iyiliğe eli yetmez. vb. bazı beyitlerde belirli geçmiş zamanın kullanımı kapalı hece gerektiren durumlarda veznin var olan düzenini de bozmaktadır. Böylelikle bu kullanımın vezin zorunluluğundan kaynaklanmadığı açıkça ortadadır. Zaten Orhon ve Uygur Türkçesi dönemlerinde var olan örnekleri düşündüğümüzde de böyle bir ihtimalin düşünülemeyeceği görülür. Daha önceki tarihi dönemlere ilişkin bu tür kullanımların az olmasına karşın Karahanlı Türkçesinin iki eserinde Şartlı cümlelerde belirli geçmiş zaman yapısının daha fazla görülmesiyle ilgili bir ihtimal de Arap harfli asıl nüshadan eseri yazan müstensihin (ى) harfini ise y (ر) r ;(د) ) harfini d و) yazıdaki şekil benzerliği nedeniyle Ur yapısının vav okuyarak yanlış biçimde di olarak yazmış olması ihtimalidir. Ancak, bu ihtimal, /y/ koruyucu ünsüzü gerektiren ve böylelikle Ur hecesinin di biçiminde okunmasına engel olan ünlü ile biten uza- (889, 3075), ayıtma- (1005), sına- (2604), yıra- (4611, 5410), yagu- (1631) vb. fiiller ile üçüncü kişiler dışındaki kıldıŋ (323), bardım (366), sınadım (2604) yapıları için geçerli değildir. Bu açıdan, eserin nüshalarındaki muhemel yanlış okumalar gözden geçirildiğinde belirli geçmiş zaman eki barındıran sa lı birleşik cümlelerin çoğunlukla üç nüshada da bu şekilde yazıldığı görülmüştür. Sadece Arat yayınında beyitte yer alan bayat kimke kılsa inayet basut / ikigü ajunda bu er buldı kut cümlesi, Viyana nüshasında ikegü acunta bolur ol yanud; Mısır nüshasında da bolur bu yanut (Arat 1999: 144) olarak geniş zaman yapısıyla yer almıştır. Dolayısıyla bu noktada müstensih hatasından söz etmek mümkün değildir. Sonuç olarak, Kutadgu Bilig de ve Atebetü l-hakâyık ta, -sa ekinin belirli geçmiş zaman yapısıyla birlikte kullanılmasının nedenini şöyle açıklayabiliriz. Söz konusu örneklere bakıldığında Orhon Türkçesi ile Uygur Türkçesi metinlerinde tespit edilen kullanımlardan farklı olarak bu örneklerin büyük çoğunluğunun genel geçer durumlardan söz eden, tecrübeye dayanan yargılar olduğu görülmektedir. Yukarıda da söz edildiği gibi, daha önceki dönem metinlerinde tespit edilen örneklerde (bir örnek dışında) şart ifadesi söz konusu değildir ve sar eki adeta bir zarf-fiil eki olarak yer almıştır. Kutadgu Bilig de (ve

7 84 Gülendam KARACA ÇETİN Atebetü l-hakayık ta) yer alan bu cümlelerde ise geçmişte koşula bağlı olarak gerçekleşen eylemlerde sonucun bu şekilde olduğu, bundan sonra da böyle bir olayın gerçekleşmesi durumunda aynı sonuçla karşılaşılacağı vurgulanmak istenir. Bizce bu kullanımın temel nedeni budur. Kutadgu Bilig de benzer ifadelerin kimi zaman sa ekine uyumlu bir yapıyla (örneğin geniş zaman yapısıyla) kullanılması da düşüncemizi destekler niteliktedir. Örneğin tapuġ bile begler agırlar kuluġ / tapug siŋse boldı kiçig öz ulug (KB 611) Beyler, hizmetkârlarının hizmetleri ile yükseltirler, hizmetleri makbule geçerse küçükler büyük olur. beytindeki ifade ile ana cümlesi geniş zaman yapısında kurulmuş olan bu yaŋlıg turur begke kılgu tapug / tapug siŋse ötrü açar kut kapug (KB 4157) Beye yapılacak hizmet böyledir, hizmet makbule geçerse kut kapısı ikbal kapısı açılır. Benzer biçimde bayat kimke kılsa inayet basut / ikigü ajunda bu er buldı kut (KB 1267) Tanrı kime inayet verip yardım ederse, o kişi iki cihanda da kutlu olur, beytinde belirli geçmiş zaman yapısı ile sağlanan bu ifadenin benzeri bir başka beyitte geniş zaman yapısında karşımıza çıkar: oŋay bolsa yalŋuk kılınçı köni / ikigün ajunda yaruyur küni (KB 1294) İnsan ağırbaşlı ve doğruluk üzere hareket ederse iki cihanda da güneşi parlar. Üstelik ikinci örnekte yaruyur sözündeki (y)ur eki açık olması gereken aruz yapısını bozmaktadır. Dolayısıyla burada yarudı biçimi yapısal açıdan daha uygun olurdu. Şart ekinden sonra geniş zaman ya da belirli geçmiş zaman yapısının tercihi noktasında titiz davranıldığını ve iki yapı arasında bilinçli olarak bir anlam farkı yaratıldığını söylemek çoğu zaman güçtür. Daha önceki dönem metinlerinde tespit edilen az sayıda bu yapıyı içeren örneğin büyük çoğunlukla günlük, alelade olayları anlatırken kullanılan yapılar olduğu dikkate değerdir. Karahanlı Türkçesindeki örnekler, okuyanın ders alması için anlatılan, insanoğlunun her zaman karşılaşabileceği felsefi bir boyutu olan ifadelerdir. Dolayısıyla Kutadgu Bilig de (ve Atebetü l-hakayık ta) bu örneklerin sıklıkla karşılaşılmasını eserin içeriğine ve didaktik anlatımına bağlayabiliriz. Kaynaklar Arat, Reşit Rahmeti (1999), Kutadgu Bilig I Metin, 4. Baskı, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara. (1974), Kutadgu Bilig II, Çeviri, 2. Baskı, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara. (1979), Kutadgu Bilig III, İndeks (Hazl.: Kemal Eraslan, Nuri Yüce, Osman F. Sertkaya), Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara. (1999), Eski Tür Şiiri, 2. Baskı, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara. Demir, Nurettin & Emine Yılmaz (2003) Türkçe El Kitabı, Grafiker Yayınları, Ankara. Develi, Hayati (1995), Sa Morfemli Yardımcı Cümleler ve Bunlarla Kurulan Birleşik Cümleler Üzerinde Bir İnceleme, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten, Ankara, s Edib Ahmed bin Yüknekî, Atebetü l-hakâyık, (Hazl.: Reşit Rahmeti Arat), Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, Ercilasun, Ahmet B. (2014), Kutadgu Bilig Grameri Fiil-, 2. Baskı, Akçağ Yayınları, Ankara. Erdal, Marcel (2004), A Grammar of Old Turkic, Brill Handbook of Oriental Studies, Leiden Boston.

8 Kutadgu Bilig de Şart Eki sa nın Farklı Bir Kullanımı Üzerine 85 Hacıeminoğlu, Necmettin (2008), Karahanlı Türkçesi Grameri, 3. Baskı, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara. Gülsevin, Gürer (1990), Türkçede Şart Gerundimu Üzerine, Türk Dili 467, Ankara, s Karahan, Leyla (1994), -sa/-se Eki Hakkında, Türk Dili 516 (Aralık), Ankara, s Kutadgu Bilig Tıpkıbasım I, Viyana Nüshası, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, Kutadgu Bilig Tıpkıbasım II, Fergana Nüshası, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, Kutadgu Bilig Tıpkıbasım III, Mısır Nüshası, Türk Dil Kurumu Yayınları, Ankara, Yaylagül, Özen (2002), Türk Dilinde sa(r) lı Kuruluşlar (tarihi-karşılaştırmalı bir durum çalışması), İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı, Basılmamış Doktora Tezi, Malatya. Kutadgu Bilig de Fiil + -sa + kişi unsuru, Fiil + -DI + İyelik kökenli kişi eki Yapısındaki Örnekler bayat kimke birse ukuş ög bilig / üküş eḍgülükke uzattı elig (KB 151) bu kün me kim eḍgü atansa kişi / olar boldı aşnu ol eḍgü başı (KB 253) biligsizke törde orun bolsa kör/ bu tör ilke sandı ilig buldı tör (KB 262) kalı bilgeke tegse ilde orun / ol il boldı törde takı keḍ burun (KB 263) bu iki bile işke yakma iwe / kalı yaksa kıldıŋ tiriglik yawa (KB 323) kimiŋ kırkta keçse tiriglik yılı / esenleşti erke yigitlik tili (KB 364) okır emdi altmış maŋar kel tiyü / busuġ bolmasa bardım emdi naru (KB 366) kimiŋ yaşı altmış tüketse sakış / tatıġ bardı andın yayı boldı kış (KB 367) yatıġ eḍgü tutsa yarur er közi / ümeg eḍgü tutsa yaḍıldı sözi (KB 496) yir öpti kör ay toldı aydı ilig / yarutsa közin birdi devlet elig (KB 598) tapuġ bile begler aġırlar kuluġ / tapuġ siŋse boldı kiçig öz uluġ (KB 611) kala eḍgüke bolsa isiz işi / isiz boldı kılkı ol isiz tuşı (KB 884) isiz me katılsa kör eḍgü bile / kamuġ eḍgülükke bu buldı yula (KB 885) isizler yakın bolsa begler tapa / uzadı isiz elgi ilke tüpe (KB 889) kalı eḍgü bolsa bu begler kutun / kamuġ eḍgü boldı karası bütün (KB 891) kalı eḍgü bolsa boḍun başçısı / kamuġ eḍgü boldı anıŋ işçisi (KB 894) bu ay toldı aydı üküş söz ol ol / ayıtmadı sözlep irikse köŋül (KB 1005) kalı kıstaçı bolmasa ol oġul / yawa boldı sen ol oġuldın töŋül (KB 1220) kimiŋ oġlaġu bolsa oġlı kızı / aŋar yıġlaġu boldı muŋluġ özi (KB 1223) oġul kız isiz bolsa kılkı yaŋı / ol isiz ata kıldı ıḍtı oŋı (KB 1225) bayat kimke birse ukuş ög bilig / kamuġ arzularka yetildi elig (KB 1253) bayat kimke kılsa inayet basut / ikigü ajunda bu er buldı kut (KB 1267) kayu kulka bolsa bayattın yülek / bu buldı ikigün ajunda tilek (KB 1268) bayat fazlı bolsa kim erze üze / kamuġ arzu ni metke tegdi tüze (KB 1269) kayu kul bayatka ınansa turup / bela kaḍġu kapġın öziŋe tudı (KB 1272) anasında toġsa atansa atı / müsafir bolup mindi öḍlek atı (KB 1388) yoluŋ oŋça kelse itildi işiŋ / kalı solça kelse ulıp çal başıŋ (KB 1392) kim erse urup koḍsa eḍgü törü / anın tikti atın adakın örü (KB 1461) neçe kiç yaşap öz tirig tursa sen / ölüm boldı aḫır yanış körse sen (KB 1471)

9 86 Gülendam KARACA ÇETİN kuruġ kaldı kalbüd uçup barsa can / bayat bildi kança barır erse can (KB 1525) eḍiz boldı ornı ay kutluġ kuta / teŋise koḍı inse boldı yuta (KB 1526) körü barsa yalŋuk bu erksizlikin / nelük munça yawlak kötürdi egin (KB 1534) yir öpti kör ögdülmiş aydı ilig / ilig köz yarutsa maŋa boldı ig (KB 1601) kalı kılsa begler tapısız tapuġ / yara kıldı tapmış tiriglik kamuġ (KB 1611) kimi tutsa begler öziŋe yakın / yaġudı tileki kereki bakın (KB 1631) könilik uwut hem bu eḍgü kılınç / üçegün birikse bu buldı sewinç (KB 1664) çawıksa kim erse bu yalġan tilin / sawı bardı yalŋuk ara sen bilin (KB 1671) ol üç neŋ kimiŋ bolsa keldi kutı / bu üç neŋ kimiŋ bolsa yitti atı (KB 1676) kayu beg yaraġsızka birse işi / yaraġsız özi kıldı kılmaz kişi (KB 1760) bayat kimke birse inayet ülüg / tilekke tegir boldı atlıġ külüg (KB 1797) törütürde birse bayat ög köŋül / tükel maye buldı biligke oġul (KB 1818) et öz yiti endamka baksa kör er / tatıġ buldı barça öz ülgin tirer (KB 1890) hem DI hem AR sözüg sözlemese saw altun sanı / bakır boldı tildin çıkarsa anı (KB 1916) yise birse dünya tirilse kutun / takı bir ajunda bu buldı töre (KB 1976) iweklik beliŋ ol kamuġka yawuz / kalı bolsa begke yüzi boldı boz (KB 1996) bayat kimke birse uwut köz suwı / aŋar birdi devlet tükel yüz suwı (KB 2007) kayu beg sak erse ilin bekledi / yaġı boynı yençti üze örkledi (KB 2016) kayu beg törü birse ilde köni / ilin itti koḍtı yaruttı küni (KB 2017) süçigke süçinse ajun begleri / açık boldı il kün boḍun igleri (KB 2092) oyunka awınsa ajun tutġuçı / ilin buzdı boldı özi koltġuçı (KB 2093) bor içme aya borçı boġzi kulı / bor içse açıldı çıġaylık yolı (KB 2096) begi içgüçi bolsa müfsid otun/ kamuġ içgüçi boldı boḍnı bütün (KB 2106) neteg tutsa begler kör öŋdi törü / boḍun boldı andaġ ol öŋdi körü (KB 2111) köni bolmasa işte işçi başı / kamuġ egri boldı bu begler işi (KB 2210) bu begler yakın tutsa eḍgü kişi / atı eḍgü kaldı hem il kün işi (KB 2258) körü bekletip çıksa karşı kapuġ / tükel boldı ol künki barça tapuġ (KB 2535) kayu işte aşnu aşunsa ukuş / ol iş başka bardı sınadım üküş (KB 2604) bu iki kişide bolur barça söz / bu söz tutmasa öz işin buzdı öz (KB 2681) kişi umduçı bolsa boldı bulun / suyurka anı sen ay körki tolun (KB 2723) kayu neŋke ıḍsa tiriglik kişi / sewüg boldı ol neŋ sewüg can tuşı (KB 2840) kalı egri bolsa bu aş başçısı / kamuġ egri boldı anıŋ işçisi (KB 2860) kayu neŋke kirse kişi emgeki /uş ol neŋde boldı canınıŋ köki (KB 2907) kayu neŋke kirse kişi emgeki / sewüg boldı ol neŋ sewüg can köki (KB 2909) neçe beg uluġ bolsa aslı beḍük / tapuġçı bile boldı atı beḍük (KB 2969) akı bolsa elgi ajun begleri /ikigü ajunnuŋ bu buldı töri (KB 3034) kimiŋ bolsa devlet uzadı elig / kamuġ tetrüsi oŋ sözi ög bilig (KB 3075) kadaşıŋ yok erse yorı tut adaş / adaş eḍgü bolsa bu boldı kadaş (KB 3174) negü kolsa kıldı ne kolsa kılur / negü aysa boldı ne aysa bolur (KB 3196) kayu işke arzu yorısa tilek / aḍak ursa buldı ol arzu yülek (KB 3324) oġulsuz kişi ölse kesti uruġ / ajunda atı yitti ornı kuruġ (KB 3375) telim bolsa erke adaş koldaşı / yaḍıldı atı ilke itti işi (KB 3409) üküş bolsa emdi bu erdem kimiŋ / üküş boldı teŋsiz yaġısı anıŋ (KB 3415) sakalıŋ örüŋ bolsa keldi ölüm / ölümke asıġ kılmaz ok ya tolum (KB 3623) komıtsa köŋül kör yorıtsa kişig / yakın boldı sakın tilemiş işig (KB 3701) körü barsa yakşı ayur er başı / köŋül bulnasa boldı erksiz kişi (KB 3855) boḍun közi tegse tapuġka kalı / buzuldı bu tapġuŋ yıkıldı ulı (KB 3918) neŋi bolmasa er alıp birgüke / elig kısġa boldı kamuġ eḍgüke (KB 3983) tapuġuġ oŋarsa bu yaŋlıġ kiçig / begiŋe yaġudı oŋardı keçig (KB 4042) iki türlüg ol kör yime ol yaġı / yaġı bolsa erke yaḍıldı agı (KB 4224) öz asġı tiler dostka birme köŋül / asıġ bulmasa boldı duşman töŋül (KB 4274)

10 Kutadgu Bilig de Şart Eki sa nın Farklı Bir Kullanımı Üzerine 87 serilse kişi köŋli kitti tatıġ / yakınlık yıradı kesildi asıġ (KB 4611) başında keçip er yorık tüzmese / köni sözlemiş boldı yılkı tise (KB 4639) bu dünya tileyü yügürse kişi / yatu kaldı ta at tapuġlar işi (KB 4684) kalı siŋmese kör bu kılmış tapuġ / yawa boldı isiz tiriglik kamuġ (KB 4750) kalı bulsa tevfik bayattın kulı / kamuġ eḍgülükke açıldı yolı (KB 4858) selam ol kişike iminlik aman / selam kılsa ötrü imin boldı can (KB 5056) kiçig tutsa kılsa uluġlar sözi / selamet tirildi kutuldı özi (KB 5061) arıġlık tilese arıtġıl boġuz / arıtsa boġuz boldı asġuġ ögüz (KB 5352) bu iki neŋig kim unıtsa kalı / anıŋdın yıradı könilik yolı (KB 5410) niyet eḍgü kılsa köŋülde kişi / ajunda tilek teg itildi işi (KB 5732) kim eḍgü kılınç tutsa boldı tirig / kim isiz kılık tutsa öldi tirig (KB 5923) bayat kimke kılsa inayet basut / anıŋ boldı ajun bolu birdi kut (KB 6192)

Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi / Journal o f Turkish World Studies, Cilt: VI, Sayı 2, Sayfa: , İZMİR 2006.

Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi / Journal o f Turkish World Studies, Cilt: VI, Sayı 2, Sayfa: , İZMİR 2006. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi / Journal o f Turkish World Studies, Cilt: VI, Sayı 2, Sayfa: 289-296, İZMİR 2006. KUTADGU B İLİG DE KÜ * K ü in Kutadgu-Bilig Özet Bu yazıda şöhret anlamına gelen KÜ

Detaylı

KUTADGU BİLİGDE ḳıl- YARDIMCI FİİLİNİN FİİL+FİİL ŞEKLİNDE KURULAN BİRLEŞİK FİİL YAPILARINDAKİ KULLANIMI ÜZERİNE

KUTADGU BİLİGDE ḳıl- YARDIMCI FİİLİNİN FİİL+FİİL ŞEKLİNDE KURULAN BİRLEŞİK FİİL YAPILARINDAKİ KULLANIMI ÜZERİNE KUTADGU BİLİGDE ḳıl- YARDIMCI FİİLİNİN FİİL+FİİL ŞEKLİNDE KURULAN BİRLEŞİK FİİL YAPILARINDAKİ KULLANIMI ÜZERİNE Mustafa YILDIZ * ÖZET Türk dilinin çeşitli devir ve dönemlerinde isim+fiil şeklinde kurulan

Detaylı

KUTADGU BİLİG'DE"KÜ" "Kü" in "Kutadgu-Bilig"

KUTADGU BİLİG'DEKÜ Kü in Kutadgu-Bilig 289 Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi i Journal ofturkish World Studies, Cilt: VL Sayı 2, Sayfa: 289-296, İZMİR 2006. KUTADGU BİLİG'DE"KÜ" "Kü" in "Kutadgu-Bilig" ErdoğanBOZ Özet Bu yazıda "şöhret" anlamına

Detaylı

KUTADGU BİLİG DEKİ HÜKÜMDAR KÜNTOGDI TİPİNE GÖSTERGEBİLİMSEL AÇIDAN BİR YAKLAŞIM DENEMESİ

KUTADGU BİLİG DEKİ HÜKÜMDAR KÜNTOGDI TİPİNE GÖSTERGEBİLİMSEL AÇIDAN BİR YAKLAŞIM DENEMESİ KUTADGU BİLİG DEKİ HÜKÜMDAR KÜNTOGDI TİPİNE GÖSTERGEBİLİMSEL AÇIDAN BİR YAKLAŞIM DENEMESİ Dr. Ahmet DEMİRTAŞ * Özet: ler, kendileri dışında temsil ettikleri olgu veya nesnelerin yerini alarak toplumsal

Detaylı

KUTADGU BİLİG DE TOPLUMSAL KABUL VE GELENEKLERDEN YANSIMALAR

KUTADGU BİLİG DE TOPLUMSAL KABUL VE GELENEKLERDEN YANSIMALAR 1293 KUTADGU BİLİG DE TOPLUMSAL KABUL VE GELENEKLERDEN YANSIMALAR ÖNLER, Zafer * TÜRKİYE ÖZET Kutadgu Bilig de, işlenen konuların özelliğinden dolayı, hayatın değişik alanlarına ilişkin birçok bilgilere

Detaylı

KARAHANLI TÜRKÇESİNDE FARKLI BİR CÜMLE TÜRÜ: Kim(se)siz Ol lu Cümleler

KARAHANLI TÜRKÇESİNDE FARKLI BİR CÜMLE TÜRÜ: Kim(se)siz Ol lu Cümleler Türkbilig, 2015/29: 45-57. KARAHANLI TÜRKÇESİNDE FARKLI BİR CÜMLE TÜRÜ: Kim(se)siz Ol lu Cümleler Mehmet Vefa NALBANT * Özet: Türkçede kim ile yapılan birleşik cümlelerin ortaya çıkışı, tercüme faaliyetleri

Detaylı

Feryal KORKMAZ. Feryal KORKMAZ/ Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi Cilt/Sayı: XLVIII

Feryal KORKMAZ. Feryal KORKMAZ/ Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi Cilt/Sayı: XLVIII 152 RUNİK HARFLİ TÜRK YAZITLARINDA ij ÜNSÜZÜ ÜZERİNE ij CONSANANT IN THE TURKISH SCRIPT WITH RUNIC ALPHABET Feryal KORKMAZ ÖZET Türk Dilinin ilk yazılı metinleri runik alfabe ile yazılmıştır. Bu çalışmada,

Detaylı

KÜL TİGİN ABİDESİ VE KUTADGU BİLİG DEKİ ORTAK FİİLLERİN TAMLAYICI İLİŞKİSİ AÇISINDAN İNCELENMESİ

KÜL TİGİN ABİDESİ VE KUTADGU BİLİG DEKİ ORTAK FİİLLERİN TAMLAYICI İLİŞKİSİ AÇISINDAN İNCELENMESİ KÜL TİGİN ABİDESİ VE KUTADGU BİLİG DEKİ ORTAK FİİLLERİN TAMLAYICI İLİŞKİSİ AÇISINDAN İNCELENMESİ Talat DİNAR * ÖZET Türk dilinin ana kaynakları arasında yer alan Kül Abidesi ve Kutadgu Bilig hem içerik

Detaylı

Karahanlı Eserlerindeki Söz Varlığı Hakkında

Karahanlı Eserlerindeki Söz Varlığı Hakkında Akademik İncelemeler Cilt:3 Sayı:1 Yıl:2008 Karahanlı Eserlerindeki Söz Varlığı Hakkında Emek Üşenmez 1 fahemek@gmail.com ÖZET Karahanlı Türkçesi Türk dilinin önemli devrelerinden birisini oluşturmaktadır.

Detaylı

GÖKTÜRK HARFLİ YAZITLARDA gali EKİ ÜZERİNE

GÖKTÜRK HARFLİ YAZITLARDA gali EKİ ÜZERİNE GÖKTÜRK HARFLİ YAZITLARDA gali EKİ ÜZERİNE Özcan TABAKLAR* ÖZET Bugün Türkiye Türkçesinde -dan beri anlamıyla kullanılan Alı zarf-fiil eki, Eski Türkçede gali şeklinde karşımıza çıkar. Göktürk harfli yazıtlarda

Detaylı

PROF. DR. HÜLYA SAVRAN. hsavran@balikesir.edu.tr. 4. ÖĞRENİM DURUMU Derece Alan Üniversite Yıl Lisans

PROF. DR. HÜLYA SAVRAN. hsavran@balikesir.edu.tr. 4. ÖĞRENİM DURUMU Derece Alan Üniversite Yıl Lisans PROF. DR. HÜLYA SAVRAN ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı Hülya SAVRAN İletişim Bilgileri Adres Telefon Mail Balıkesir Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Bölümü 10145 Çağış Yerleşkesi / BALIKESİR 0 266 612 10 00

Detaylı

Kutadgu Bilig Dizini YAZITLAR GÖKTÜRKÇE TÜRKLER. 1. I Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler. 2. II Peygamber Aleyhi's Selâmın Medhini Söyler

Kutadgu Bilig Dizini YAZITLAR GÖKTÜRKÇE TÜRKLER. 1. I Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler. 2. II Peygamber Aleyhi's Selâmın Medhini Söyler YAZITLAR GÖKTÜRKÇE TÜRKLER Kutadgu Bilig Dizini 1. I Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler 2. II Peygamber Aleyhi's Selâmın Medhini Söyler 3. III Dört Sahabenin Medhini Söyler 4. IV Parlak Bahar Mevsimini

Detaylı

Doç.Dr. ENGİN ÇETİN ÖZGEÇMİŞ DOSYASI

Doç.Dr. ENGİN ÇETİN ÖZGEÇMİŞ DOSYASI Doç.Dr. ENGİN ÇETİN ÖZGEÇMİŞ DOSYASI KİŞİSEL BİLGİLER Doğum Yılı : Doğum Yeri : Sabit Telefon : Faks : E-Posta Adresi : Web Adresi : Posta Adresi : 1977 DÖRTYOL T: 32233860842443 3223387528 F: ecetin@cu.edu.tr

Detaylı

YÛSUF HÂS HÂCİB. Kutadğu Bilig Metin. Hazırlayan Mustafa S KAÇALİN

YÛSUF HÂS HÂCİB. Kutadğu Bilig Metin. Hazırlayan Mustafa S KAÇALİN YÛSUF HÂS HÂCİB Kutadğu Bilig Metin Hazırlayan Mustafa S KAÇALİN KUTADGU BİLİG 1 T. C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI KÜTÜPHANELER VE YAYIMLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 3137 KÜLTÜR ESERLERİ 420 ISBN 978-975-17-3359-7

Detaylı

Words of Revenge in The Divanu Lugat-it Turk and Kutadgu Bilig

Words of Revenge in The Divanu Lugat-it Turk and Kutadgu Bilig ACTA TURCICA Çevrimiçi Tematik Türkoloji Dergisi Online Thematic Journal of Turkic Studies www.actaturcica.com Yıl III, Sayı 1/2, Ocak 2011 Kültürümüzde İntikam, Editörler: Emine Gürsoy Naskali, Hilal

Detaylı

İSLÂMİYET ETKİSİNDE GELİŞEN TÜRK EDEBİYATI İSLÂMİ İLK ESERLER SORU PROĞRAMI AHMET ARSLAN

İSLÂMİYET ETKİSİNDE GELİŞEN TÜRK EDEBİYATI İSLÂMİ İLK ESERLER SORU PROĞRAMI AHMET ARSLAN İSLÂMİYET ETKİSİNDE GELİŞEN TÜRK EDEBİYATI İSLÂMİ İLK ESERLER SORU PROĞRAMI AHMET ARSLAN 1) XI. Yüzyıl dil ürünlerinden olan bu eserin değeri, yalnızca Türk dilinin sözcüklerini toplamak, kurallarını ve

Detaylı

Zirve 9. Sınıf Dil ve Anlatım

Zirve 9. Sınıf Dil ve Anlatım Zirve 9. Sınıf Dil ve Anlatım İLETİŞİM, DİL VE KÜLTÜR 1. İletişim 2. İnsan, İletişim ve Dil 3. Dil Kültür İlişkisi DİLLERİN SINIFLANDIRILMASI VE TÜRKÇENİN DÜNYA DİLLERİ ARASINDAKİ YERİ 1. Dillerin Sınıflandırılması

Detaylı

Kutadgu Bilig Dizini. Baş Orhun Yazıtları Türkler Gök Türkçe. 1. I Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler

Kutadgu Bilig Dizini. Baş Orhun Yazıtları Türkler Gök Türkçe. 1. I Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler Baş Orhun Yazıtları Türkler Gök Türkçe Kutadgu Bilig Dizini 1. I Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler 2. II Peygamber Aleyhi's Selâmın Medhini Söyler 3. III Dört Sahabenin Medhini Söyler 4. IV Parlak

Detaylı

OSMANLICA öğrenmek isteyenlere kaynaklar

OSMANLICA öğrenmek isteyenlere kaynaklar OSMANLICA öğrenmek isteyenlere kaynaklar Eda Yeşilpınar Hemen her bölümün kuşkusuz zorlayıcı bir dersi vardır. Öğrencilerin genellikle bu derse karşı tepkileri olumlu olmaz. Bu olumsuz tepkilerin nedeni;

Detaylı

Kutadgu Bilig de ne Soru Sözcüğü ve Kullanımları

Kutadgu Bilig de ne Soru Sözcüğü ve Kullanımları Kutadgu Bilig de ne Soru Sözcüğü ve Kullanımları Engin Çetin Çukurova Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü ecetin@cu.edu.tr Özet On birinci yüzyıl İslamî dönem Türkçe metinlerin

Detaylı

Türkçede Şahıs ve İşaret Zamirlerinin Yönelme Hâlindeki Genişlemeler

Türkçede Şahıs ve İşaret Zamirlerinin Yönelme Hâlindeki Genişlemeler Ahmet Yesevi Üniversitesi III. Uluslararası Türkoloji Kongresi, 18-20 Mayıs 2009, Türkistan, s.124-130 Türkçede Şahıs ve İşaret Zamirlerinin Yönelme Hâlindeki Genişlemeler Leylâ Karahan Özet Tarihî lehçelerde

Detaylı

DOÇ. DR. SERKAN ŞEN İN ESKİ UYGUR TÜRKÇESİ DERSLERİ ADLI ESERİ ÜZERİNE

DOÇ. DR. SERKAN ŞEN İN ESKİ UYGUR TÜRKÇESİ DERSLERİ ADLI ESERİ ÜZERİNE DOÇ. DR. SERKAN ŞEN İN ESKİ UYGUR TÜRKÇESİ DERSLERİ ADLI ESERİ ÜZERİNE Kuban SEÇKİN 1. Doç. Dr. Serkan Şen in Öz Geçmişi 09.04.1976 Samsun doğumlu olan Şen, Selçuk Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türk Dili

Detaylı

Danışman: Prof. Dr. H.Ömer KARPUZ

Danışman: Prof. Dr. H.Ömer KARPUZ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Ahmet AKÇATAŞ Doğum Tarihi: 22 Şubat 1970 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Türk Dili ve Edeb. Öğr. Selçuk Üniversitesi 1992 Y.

Detaylı

Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı- Tezli Ortak Yüksek Lisans Programı Ders İçerikleri

Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı- Tezli Ortak Yüksek Lisans Programı Ders İçerikleri Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı- Tezli Ortak Yüksek Lisans Programı Ders İçerikleri 1. Yıl Ders Planı Türkiye Türkçesi ETO703 1 2 + 1 8 Türk dilinin kaynağı, gelişimi; Türkiye Türkçesinin diğer dil ve lehçelerle

Detaylı

Dilek Ergönenç Akbaba * 1

Dilek Ergönenç Akbaba * 1 Dil Araştırmaları Sayı: 15 Güz 2014, 298-302 ss. Habibe Yazıcı Ersoy, Başkurt Türkçesinde Kip, Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Dil Kurumu Yayınları; 1112, Ankara, 486 s. ISBN 978-975-16-2831-2

Detaylı

TÜRKİSTANLI BİR BİLGE: YUSUF HAS HACİP

TÜRKİSTANLI BİR BİLGE: YUSUF HAS HACİP Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması Ferruh AĞCA * AĞCA, Ferruh (2014). Türkistanlı Bir Bilge: Yusuf Has Hacip. Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması. 26-28 Mayıs

Detaylı

KUTADGU BĐLĐG DE AHLAKLILIK, SOYLULUK VE SEÇKĐNLĐK ĐFADE EDEN SÖZLER

KUTADGU BĐLĐG DE AHLAKLILIK, SOYLULUK VE SEÇKĐNLĐK ĐFADE EDEN SÖZLER KUTADGU BĐLĐG DE AHLAKLILIK, SOYLULUK VE SEÇKĐNLĐK ĐFADE EDEN SÖZLER Tuncay BÖLER ÖZET Türk dili ve kültürünün en önemli eserlerinden biri olan Kutadgu Bilig de devlet, yurttaşlık, yasa, saray örgütü,

Detaylı

ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ

ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ a. 14.Yüzyıl Orta Asya Sahası Türk Edebiyatı ( Harezm Sahası ve Kıpçak Sahası ) b. 14.Yüzyılda Doğu Türkçesi ile Yazılmış Yazarı Bilinmeyen Eserler c.

Detaylı

DR. MUSTAFA SARI, TÜRKÇEDE ART ZAMANLI DEĞİŞMELER (YÜZ HADİS YÜZ HİKÂYE ÖRNEĞİ), PEGEMA YAYINCILIK, ANKARA 2007, 358 S.

DR. MUSTAFA SARI, TÜRKÇEDE ART ZAMANLI DEĞİŞMELER (YÜZ HADİS YÜZ HİKÂYE ÖRNEĞİ), PEGEMA YAYINCILIK, ANKARA 2007, 358 S. - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 8/1 Winter 2013, p.2951-2955, ANKARA-TURKEY DR. MUSTAFA SARI, TÜRKÇEDE ART ZAMANLI DEĞİŞMELER (YÜZ HADİS

Detaylı

Selahittin Tolkun, Özbekçede Fiilimsiler, Dijital Sanat Yayıncılık, Kadıköy, İstanbul, 2009, s. 269.

Selahittin Tolkun, Özbekçede Fiilimsiler, Dijital Sanat Yayıncılık, Kadıköy, İstanbul, 2009, s. 269. Selahittin Tolkun, Özbekçede Fiilimsiler, Dijital Sanat Yayıncılık, Kadıköy, İstanbul, 2009, s. 269. Birçok dilde olduğu gibi Türkçede de kelimeler isim ve fiil olarak iki temel gruba ayrılır. Diğer kelime

Detaylı

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 BÖLÜM 2

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 BÖLÜM 2 İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1 ÖNSÖZ DİL NEDİR? / İsmet EMRE 1.Dil Nedir?... 1 2.Dilin Özellikleri.... 4 3.Günlük Dil ile Edebî Dil Arasındaki Benzerlik ve Farklılıklar... 5 3.1. Benzerlikler... 5 3.2. Farklılıklar...

Detaylı

Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, SAMSUN

Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, SAMSUN KUTADGU BİLİG İN BİLGESİ Doç. Dr. Serkan ŞEN Günümüzde milli romantizmin de tesiriyle Orta Asya nın kadim sakinleri olan atalarımızı, yalın kılıç cenk eden akıncılar şeklinde tahayyül etme eğilimi hayli

Detaylı

Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı- Tezli Yüksek Lisans Programı Ders İçerikleri

Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı- Tezli Yüksek Lisans Programı Ders İçerikleri Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı- Tezli Yüksek Lisans Programı Ders İçerikleri 1. Yıl Ders Planı 1. Yarıyıl Türkçe Öğretiminde Çağdaş Yaklaşımlar ETO701 1 2 + 1 7 Türkçe öğretiminde geleneksel uygulamalardan

Detaylı

BURSA GÖÇMEN AĞIZLARI FİİL İŞLETİMİNDE ŞİMDİKİ ZAMAN Şükrü BAŞTÜRK * Mustafa ULUOCAK ** Erol OGUR *** Süleyman EROĞLU **** Hatice ŞAHİN ***** ÖZET

BURSA GÖÇMEN AĞIZLARI FİİL İŞLETİMİNDE ŞİMDİKİ ZAMAN Şükrü BAŞTÜRK * Mustafa ULUOCAK ** Erol OGUR *** Süleyman EROĞLU **** Hatice ŞAHİN ***** ÖZET YAZ SUMMER 2013 SAYI NUMBER 6 SAYFA PAGE 7-13 BURSA GÖÇMEN AĞIZLARI FİİL İŞLETİMİNDE ŞİMDİKİ ZAMAN Şükrü BAŞTÜRK * Mustafa ULUOCAK ** Erol OGUR *** Süleyman EROĞLU **** Hatice ŞAHİN ***** ÖZET Anadolu'da

Detaylı

İNGİLİZCENİN SEVİYELERİ

İNGİLİZCENİN SEVİYELERİ İNGİLİZCENİN SEVİYELERİ A1 Beginners Elementary Dil Eylemleri Gramer Konuşma İşaretleri Kelime Hazinesi Konular Yönler; Alışkanlıkların ve rutin düzeninin Kendinden bahsetme (kişisel bilgilerin paylaşımı);

Detaylı

5. SINIF TÜRKÇE DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ

5. SINIF TÜRKÇE DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ EKİM 5. SINIF TÜRKÇE İ KURS I VE LERİ 3 4 5 Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. Çok anlamlılık (temel, yan, mecaz ve terim Metinde verilen ipuçlarından hareketle, karşılaştığı yeni kelimelerin

Detaylı

Güner, Galip, Kıpçak Türkçesi Grameri, Kesit Yayınları, İstanbul, 2013, 371 S.

Güner, Galip, Kıpçak Türkçesi Grameri, Kesit Yayınları, İstanbul, 2013, 371 S. Dil Araştırmaları Sayı: 12 Bahar 2013, 297-301 ss. Güner, Galip, Kıpçak Türkçesi Grameri, Kesit Yayınları, İstanbul, 2013, 371 S. Melike Uçar * 1 Kıpçak Türkçesi, XIX. yüzyıldan bu yana bilim adamları

Detaylı

RİSÂLE-İ MÛZE-DÛZLUK ÜZERİNE

RİSÂLE-İ MÛZE-DÛZLUK ÜZERİNE A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 51, ERZURUM 2014, 471-475 RİSÂLE-İ MÛZE-DÛZLUK ÜZERİNE ABOUT RİSÂLE-İ MÛZE-DÛZLUK Ahmet DEMİRTAŞ * Resim 1: Kitaba ait kapak görüntüsü Çizmecilik /

Detaylı

Kutadgu Bilig'de İkilemeler (1)*

Kutadgu Bilig'de İkilemeler (1)* Türk Dilleri Araştırmaları 7 (1997): 19-40 Kutadgu Bilig'de İkilemeler (1)* Zuha1 Kargı Ölmez (Ankara) Bugüne kadar Kutadgu Bilig üzerine yüzlerce çalışma yapılmıştır. Metin yayımının dışında yapıtın çeşitli

Detaylı

Bir duygu, düşünce veya durumu tam olarak anlatan sözcük ya da söz öbeklerine cümle denir. Şimdi birbirini tamamlayan öğeleri inceleyeceğiz.

Bir duygu, düşünce veya durumu tam olarak anlatan sözcük ya da söz öbeklerine cümle denir. Şimdi birbirini tamamlayan öğeleri inceleyeceğiz. CÜMLENİN ÖĞELERİ Bir duygu, düşünce veya durumu tam olarak anlatan sözcük ya da söz öbeklerine cümle denir. Şimdi birbirini tamamlayan öğeleri inceleyeceğiz. Bir cümlenin oluşması için en önemli şart,

Detaylı

Yusuf Has Hâcib ve Kutadgu Bilig

Yusuf Has Hâcib ve Kutadgu Bilig Yusuf Has Hâcib ve Kutadgu Bilig Karahanlı ve İslâm devri Türk edebiyatının ilk büyük eseri olan Kutadgu Bilig, Yusuf Has Hâcib tarafından Balasagun'da yazılmaya başlanmış, 1069-1070'te Kâşgar'da tamamlanmış

Detaylı

Kutadgu Bilig in Metin Sorunları

Kutadgu Bilig in Metin Sorunları Dil Araştırmaları Sayı: 16 Bahar 2015, 269-286 ss. Kutadgu Bilig in Metin Sorunları Robert Dankoff * Çev. Erdem Uçar ** Kutadgu Bilig in İngilizce tercümesini 1 hazırlama sürecinde birçok filolojik problemle

Detaylı

DESTAN DÖNEMI TÜRK EDEBIYATI. Destan Dönemi

DESTAN DÖNEMI TÜRK EDEBIYATI. Destan Dönemi DESTAN DÖNEMI TÜRK EDEBIYATI Destan Dönemi SÖZLÜ DÖNEM GENEL ÖZELLIKLERI Bu dönem ürünleri tamamıyla manzumdur. Nesir alanında eser yoktur. Dönemin yaşayış tarzını ve kültürünü yansıtan eserlerdir. Türk

Detaylı

KİTÂBİYAT KARAHAN, AKARTÜRK (2013), DÎVÂNU LUGATİ T-TÜRK E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ, TDK YAY., ANKARA.

KİTÂBİYAT KARAHAN, AKARTÜRK (2013), DÎVÂNU LUGATİ T-TÜRK E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ, TDK YAY., ANKARA. KİTÂBİYAT KARAHAN, AKARTÜRK (2013), DÎVÂNU LUGATİ T-TÜRK E GÖRE XI. YÜZYIL TÜRK LEHÇE BİLGİSİ, TDK YAY., ANKARA. 11. yüzyılda yaşamış olan büyük dil bilgini Kâşgarlı Mahmut Dîvânu Lugati t-türk adlı eserini

Detaylı

MANİHEİST VE BUDİST TÜRKÇE METİNLERDE FİİL + -mak + İyEk bol- YAPISI ÜZERİNE

MANİHEİST VE BUDİST TÜRKÇE METİNLERDE FİİL + -mak + İyEk bol- YAPISI ÜZERİNE Türkbilig, 2007/14: 3-21. MANİHEİST VE BUDİST TÜRKÇE METİNLERDE FİİL + -mak + İyEk bol- YAPISI ÜZERİNE Ferruh AĞCA Özet: Bu yazıda, Uygurlardan kalan Maniheist ve Budist çevrelere ait Türkçe metinlerde

Detaylı

OSMANİYE AĞZINDA KULLANILAN FİİLDEN AD TÜRETEN gel EKİ ÜZERİNE Yrd. Doç. Dr. Mustafa TANÇ

OSMANİYE AĞZINDA KULLANILAN FİİLDEN AD TÜRETEN gel EKİ ÜZERİNE Yrd. Doç. Dr. Mustafa TANÇ OSMANİYE AĞZINDA KULLANILAN FİİLDEN AD TÜRETEN gel EKİ ÜZERİNE Yrd. Doç. Dr. Mustafa TANÇ Özet Ağızlar bir dilin ölçünlü dilden ayrılan konuşma biçimleridir. Ölçünlü dilden farklı olarak ses bilgisi, şekil

Detaylı

TÜRK DİLİ I DERSİ UZAKTAN EĞİTİM DERS SUNULARI. 11.Hafta

TÜRK DİLİ I DERSİ UZAKTAN EĞİTİM DERS SUNULARI. 11.Hafta TÜRK DİLİ I DERSİ UZAKTAN EĞİTİM DERS SUNULARI 11.Hafta Yapım Ekleri ve Uygulaması Fiilden İsim Yapma Ekleri Sıfat Fiil Ekleri Fiilden Fiil Yapma Ekleri Zarf Fiil Ekleri Fiilden İsim Yapma Ekleri Fiil

Detaylı

BODY LANGUAGE IN KUTADGU BİLİG

BODY LANGUAGE IN KUTADGU BİLİG - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 7/4, Fall 2012, p. 3045-3058, ANKARA-TURKEY KUTADGU BİLİG DE BEDEN DİLİ İlhan UÇAR * ÖZET Tarihî süreç içerisinde

Detaylı

-sa Ekinin İşlevleri ve Dilek-Şart Ayrımı

-sa Ekinin İşlevleri ve Dilek-Şart Ayrımı TÜRKİYAT ARAŞTIRMALARI DERGİSİ 131 -sa Ekinin İşlevleri ve Dilek-Şart Ayrımı Optative - Conditional Differences and Function of -sa Suffix Ahmet BENZER 1 ÖZET Araştırmada tasarlama kipleri içinde yer alan

Detaylı

BASICS OF ENGLISH SENTENCE STRUCTURE

BASICS OF ENGLISH SENTENCE STRUCTURE BASICS OF ENGLISH SENTENCE STRUCTURE What must we remember? (Neyi hatırlamalıyız?) 1. Sentence Structure / Word Order Cümle Yapısı / Sözcük Sırası Bilindiği gibi İngilizce Cümleler Türkçe gibi yazılmamaktadır.

Detaylı

Dal - mış - ım. Dal - mış - sın. Dal - mış. Dal - mış - ız. Dal - mış - sınız. Dal - mış - lar. Alış - (ı)yor - um. Alış - (ı)yor - sun.

Dal - mış - ım. Dal - mış - sın. Dal - mış. Dal - mış - ız. Dal - mış - sınız. Dal - mış - lar. Alış - (ı)yor - um. Alış - (ı)yor - sun. EYLEM ve EYLEMSİ FİİL (EYLEM) İsimler varlıkları, kavramları karşılayan sözcüklerdir. Fiiller ise hareketleri, oluşları, durumları karşılar. Fiiller genel olarak mastar hâlinde ifade edilir. Mastar hâlinde

Detaylı

ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ. Yüksek Lisans Bilimsel Hazırlık Sınıfı Dersleri. Dersin Türü. Kodu

ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ. Yüksek Lisans Bilimsel Hazırlık Sınıfı Dersleri. Dersin Türü. Kodu ABANT İET BAYAL ÜNİVERİTEİ OYAL BİLİMLER ENTİTÜÜ Yüksek Lisans Bilimsel Hazırlık ınıfı Dersleri ANABİLİM DALI :Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı : Türk Dili Birinci Yarıyıl/First emester Dersi Adı T U

Detaylı

TÜRKİYE TÜRKÇESİNDE TARİH İFADE ETMEK İÇİN KULLANILAN YAPILARIN SÖZ DİZİMİ BAKIMINDAN İNCELENMESİ *

TÜRKİYE TÜRKÇESİNDE TARİH İFADE ETMEK İÇİN KULLANILAN YAPILARIN SÖZ DİZİMİ BAKIMINDAN İNCELENMESİ * TÜRKİYE TÜRKÇESİNDE TARİH İFADE ETMEK İÇİN KULLANILAN YAPILARIN SÖZ DİZİMİ BAKIMINDAN İNCELENMESİ * EXAMINATION OF THE WORDS DESCRIBING DATE IN TERMS OF SYNTAX IN TURKEY TURKISH Sedat BALYEMEZ ** Özet:

Detaylı

ORTA ASYA (ANONİM) KURAN TERCÜMESİ ÜZERİNDE ÖZBEKİSTAN DA YAPILMIŞ BİR İNCELEME. ТУРКИЙ ТAФСИР (XII-XII acp) *

ORTA ASYA (ANONİM) KURAN TERCÜMESİ ÜZERİNDE ÖZBEKİSTAN DA YAPILMIŞ BİR İNCELEME. ТУРКИЙ ТAФСИР (XII-XII acp) * - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, p.981-986, TURKEY ORTA ASYA (ANONİM) KURAN TERCÜMESİ ÜZERİNDE ÖZBEKİSTAN DA YAPILMIŞ BİR İNCELEME ТУРКИЙ ТAФСИР

Detaylı

ISBN NUMARASI: ISBN NUMARASI: ISBN NUMARASI: ISBN NUMARASI:

ISBN NUMARASI: ISBN NUMARASI: ISBN NUMARASI: ISBN NUMARASI: Bu formun ç kt s n al p ço altarak ö rencilerinizin ücretsiz Morpa Kampüs yarıyıl tatili üyeli inden yararlanmalar n sa layabilirsiniz.! ISBN NUMARASI: 65482464 ISBN NUMARASI: 65482464! ISBN NUMARASI:

Detaylı

KUTADGU. Yusuf Has Hacip

KUTADGU. Yusuf Has Hacip KUTADGU BĐLĐG Yusuf Has Hacip A BĐSMĐLLAHĐRRAHMANĐRRAHĐM A2 ı hamdu sırasü minnet ve öküş ögdi tengri azze ve 2 celleka kim uluğluk idisi tükel kudıgtlng padjşah turur 3 yirli kökli yaratğan kamuğ tınlnglarka

Detaylı

KUTADGU BİLİG İLE İLGİLİ ÇALIŞMALAR

KUTADGU BİLİG İLE İLGİLİ ÇALIŞMALAR TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI BÖLÜMÜ KARAHANLI TÜRKÇESİ DERS NOTLARI 3. Sınıf - 1. Dönem İsa SARI www.isa-sari.com KUTADGU BİLİG Kut, mutluluk anlamına gelmektedir (günümüzde baht, şans anlamındadır). Kut kelimesine

Detaylı

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI TÜRKÇE

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI TÜRKÇE YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI TÜRKÇE CEVAP 1: (TOPLAM 2 PUAN) 1.1: Eylemin anlamını zaman kavramıyla sınırlayan belirteç tümlecidir. (1 puan) 1.2: Merak uyandırarak okurun ilgisini canlı tutmak için (1 puan)

Detaylı

5. SINIF TÜRKÇE KELİME TÜRLERİ TESTİ. A) Ben ise yağmur yağmasını bekliyordum. Cümlesindeki isimlerin hepsi tekildir.

5. SINIF TÜRKÇE KELİME TÜRLERİ TESTİ. A) Ben ise yağmur yağmasını bekliyordum. Cümlesindeki isimlerin hepsi tekildir. 1- Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bilgi yanlışlığı vardır? A) Ben ise yağmur yağmasını bekliyordum. Cümlesindeki isimlerin hepsi tekildir. B) İyi bir aşçıydı. Cümlesinde özel isim kullanılmıştır. C) Tavuklar

Detaylı

6. SINIF TÜRKÇE DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ

6. SINIF TÜRKÇE DERSİ KURS KAZANIMLARI VE TESTLERİ EKİM 6. SINIF TÜRKÇE İ KURS I VE LERİ AY 1 Biçim Bilgisi Biçim Bilgisi Biçim Bilgisi 4 5 Çok anlamlılık (temel, yan, mecaz ve terim anlam) Çok anlamlılık (temel, yan, mecaz ve terim anlam) Kök ve eki kavrar.

Detaylı

Türk Dilleri Araştırmaları 14 (2004): Kutadgu Bilig'deki Dörtlükler Üzerine. Osman Fikri Sertkaya. (İstanbul) * * * * *

Türk Dilleri Araştırmaları 14 (2004): Kutadgu Bilig'deki Dörtlükler Üzerine. Osman Fikri Sertkaya. (İstanbul) * * * * * Türk Dilleri Araştırmaları 14 (2004): 57-.66 Kutadgu Bilig'deki Dörtlükler Üzerine Osman Fikri Sertkaya (İstanbul) Eski Türk şiiri denilince, Türkiye' de genellikle halkımızın eski Türkçe dediği, Arap

Detaylı

ÖZET ON MORPHOLOGIC STRUCTURE KAŞ DIALECT ABSTRACT

ÖZET ON MORPHOLOGIC STRUCTURE KAŞ DIALECT ABSTRACT YAZ SUMMER 2011 SAYI NUMBER 2 SAYFA PAGE 29-40 KAŞ (ANTALYA) AĞZI ŞEKİL ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE Mehmet Dursun ERDEM * Ramazan BÖLÜK ÖZET Türk dilinin ses yapısını anlamak, sadece yazı dilini incelemekle mümkün

Detaylı

Dil Gelişimi. temel dil gelişimi imi bilgileri

Dil Gelişimi. temel dil gelişimi imi bilgileri Dil Gelişimi Yaş gruplarına göre g temel dil gelişimi imi bilgileri Çocuklarda Dil ve İletişim im Doğumdan umdan itibaren çocukların çevresiyle iletişim im kurma çabaları hem sözel s hem de sözel olmayan

Detaylı

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI BÖLÜMÜ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI GÜZ DÖNEMİ PROGRAMI

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI BÖLÜMÜ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI GÜZ DÖNEMİ PROGRAMI I. SINIF / I. YARIYIL YDİ101 YDF101 Temel Yabancı Dil (İngilizce) Temel Yabancı Dil (Fransızca YDA101 Temel Yabancı Dil (Almanca) 4 0 4 4 1 ATA101 Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi 2 0 2 2 1 TDİ101 Türk

Detaylı

KIŞ WINTER 2011 SAYI NUMBER 3 SAYFA PAGE ÖZET

KIŞ WINTER 2011 SAYI NUMBER 3 SAYFA PAGE ÖZET KIŞ WINTER 2011 SAYI NUMBER 3 SAYFA PAGE 53-58 BETER SÖZCÜĞÜNÜN FARKLI BİR KULLANIMI Gülsel SEV * ÖZET Zarfların çeşitlerinden biri olan azlık çokluk zarfları, bir sıfatta, bir zarfta, bir oluş veya kılışta

Detaylı

KUTADGU B İL İG DE KISALTM A GRUPLARI

KUTADGU B İL İG DE KISALTM A GRUPLARI Türkbilig 2002/3: 53-62. KUTADGU B İL İG DE KISALTM A GRUPLARI M ehm et Vefa NALBANT* Özet: Bu çalışmada Karahanlı Türkçesi eserlerinden Kutadgu Bilig 'de geçen kısaltma grupları tespit edilmiş ve bu grupları

Detaylı

CÜMLE ÇEŞİTLERİ. Buna yükleminin türüne göre de denebilir. Çünkü cümleyi yüklemine göre incelerken yüklemi oluşturan sözcüklerin türüne bakılır.

CÜMLE ÇEŞİTLERİ. Buna yükleminin türüne göre de denebilir. Çünkü cümleyi yüklemine göre incelerken yüklemi oluşturan sözcüklerin türüne bakılır. CÜMLE ÇEŞİTLERİ Cümleler, kendini oluşturan sözcüklerin anlamlarına, cümlede bulundukları yerlere, türlerine göre değişik özellikler gösterir. İşte bu özelliklere göre cümleler değişik gruplar altında

Detaylı

Aviation Technical Services

Aviation Technical Services SKYJET Aviation Technical Services SKYJET Aviation Technical Services GENEL İNGİLİZCE PROGRAMI A1 Seviyesi Ders Meteryalleri Interaktif Uygulaması bilgisayar ekran görüntüsü Önsöz Nasıl Çalışabilirim?

Detaylı

ZAMİR Varlıkların veya onların isimlerinin yerini geçici veya kalıcı olarak tutabilen, isim gibi kullanılabilen, isim soylu kelimelerle, bazı eklere zamir denir. Zamirlerin Özellikleri: İsim soyludur.

Detaylı

KARAHANLI TÜRKÇESİNDE DEYİMLEŞMİŞ BİRLEŞİK FİİLLER. Galip GÜNER 1

KARAHANLI TÜRKÇESİNDE DEYİMLEŞMİŞ BİRLEŞİK FİİLLER. Galip GÜNER 1 KARAHANLI TÜRKÇESİNDE DEYİMLEŞMİŞ BİRLEŞİK FİİLLER Galip GÜNER 1 Özet Deyimler milletlerin yaşayış biçimlerine bağlı olarak şekillenen düşüncelerinin ve bu düşünme biçimlerinin dile yansıması sonucu ortaya

Detaylı

T.C ÇANKAYA KAYMAKAMLIĞI Yeni Karaca Eğitim Merkezi Müdürlüğü

T.C ÇANKAYA KAYMAKAMLIĞI Yeni Karaca Eğitim Merkezi Müdürlüğü T.C ÇANKAYA KAYMAKAMLIĞI Yeni Karaca Eğitim Merkezi Müdürlüğü SAYI:2015/ 03.005 T.C. ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI Size özel Genel İngilizce Programları (Başlangıç Düzeyi, Orta Düzey, Orta Üstü Düzey)

Detaylı

KUTADGU BİLİG ARAŞTIRMALARI ÜZERİNE BAZI DÜŞÜNCELER Some Thoughts On Researches of Kutadgu Bilig. Zeki KAYMAZ *

KUTADGU BİLİG ARAŞTIRMALARI ÜZERİNE BAZI DÜŞÜNCELER Some Thoughts On Researches of Kutadgu Bilig. Zeki KAYMAZ * Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi 2016/7 KUTADGU BİLİG ARAŞTIRMALARI ÜZERİNE BAZI DÜŞÜNCELER Some Thoughts On Researches of Kutadgu Bilig Zeki KAYMAZ * Özet Kutadgu Bilig hakkında 1825 yılında yayımlanan

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...7 KISALTMALAR GİRİŞ İran ve Türk Edebiyatlarında Husrev ü Şirin Hikâyesi BİRİNCİ BÖLÜM Âzerî nin Biyografisi...

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...7 KISALTMALAR GİRİŞ İran ve Türk Edebiyatlarında Husrev ü Şirin Hikâyesi BİRİNCİ BÖLÜM Âzerî nin Biyografisi... İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...7 KISALTMALAR...11 GİRİŞ İran ve Türk Edebiyatlarında Husrev ü Şirin Hikâyesi...13 BİRİNCİ BÖLÜM Âzerî nin Biyografisi...27 5 İKİNCİ BÖLÜM Husrev ü Şirin Mesnevisinin İncelenmesi...57

Detaylı

Edib Ahmed Yüknekî ve - Atabet ül Hakaayık

Edib Ahmed Yüknekî ve - Atabet ül Hakaayık Edib Ahmed Yüknekî ve - Atabet ül Hakaayık Atabet ül-hakaayık 12. asrın ilk yarısında, Yüknekli Edîb Ahmed bin Mahmud tarafından yazılmış manzum bir ahlâk kitabıdır. Türk ve Acem ülkelerinin meliği- emîr-i

Detaylı

KARAHANLI DÖNEMİ METİNLERİNDE İNANÇLA İLGİLİ TÜRKÇE TERİMLER *

KARAHANLI DÖNEMİ METİNLERİNDE İNANÇLA İLGİLİ TÜRKÇE TERİMLER * U.Ü. FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ SOSYAL BİLİMLER DERGİSİ Yıl: 10, Sayı: 16, 2009/1 KARAHANLI DÖNEMİ METİNLERİNDE İNANÇLA İLGİLİ TÜRKÇE TERİMLER * ÖZET Zafer ÖNLER ** İslamiyetin kabul edilmesiyle birlikte,

Detaylı

BİLDİRME EKİNİN DİL BİLGİSİ ÖĞRETİMİNDEKİ YERİ ÜZERİNE *

BİLDİRME EKİNİN DİL BİLGİSİ ÖĞRETİMİNDEKİ YERİ ÜZERİNE * BİLDİRME EKİNİN DİL BİLGİSİ ÖĞRETİMİNDEKİ YERİ ÜZERİNE * Dr. Sedat BALYEMEZ sedatbalyemez@yahoo.com Özet Bildirme eki DIr/-DUr, günümüz Türkçesinde sıkça kullanılan bir ektir. Bu ekin başlıca üç işlevi

Detaylı

Bu gerçeği bilen Atatürk, Türk Dil Kurumunu kurdu. ( Aşağıdaki ilk üç soruyu parçaya göre cevaplayın.)

Bu gerçeği bilen Atatürk, Türk Dil Kurumunu kurdu. ( Aşağıdaki ilk üç soruyu parçaya göre cevaplayın.) Dil ve kültür birbirini tamamlar. Biri olmadan diğeri olmaz. Dil, ulusal olduğu ölçüde ulusal kültür oluşur. Biraz Fransızca, biraz İngilizce çokça Arapça sözcüklerle dolu bir dil ile ulusal kültür oluşmaz.

Detaylı

(16 Hafta 368 Saat) Güz Dönemi

(16 Hafta 368 Saat) Güz Dönemi (16 Hafta 368 Saat) -2017 Güz Dönemi Selamlama ve - Tanışma diyalogları vedalaşma ifedeleri Selamlama biçimleri Kişi zamirleri 1 - Alfabe 3-7 Ekim, - İsimierde eril/dişil ayrımı İsimlerin çoğul yapımı

Detaylı

A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 53, ERZURUM 2015, 149-153. TÜRK DİLİNDE BİR GEÇMİŞ ZAMAN EKİ -çi

A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 53, ERZURUM 2015, 149-153. TÜRK DİLİNDE BİR GEÇMİŞ ZAMAN EKİ -çi A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 53, ERZURUM 2015, 149-153 TÜRK DİLİNDE BİR GEÇMİŞ ZAMAN EKİ -çi Özet Türk Dilinde birbirinden farklı kaynaklara dayanan ve farklı işlevleri taşıyan

Detaylı

Türkçe. Cümlede Anlam 19.02.2015. Cümlenin Yorumu. Metinde Kazandıkları Anlamlara Göre Cümleler

Türkçe. Cümlede Anlam 19.02.2015. Cümlenin Yorumu. Metinde Kazandıkları Anlamlara Göre Cümleler Metinde Kazandıkları Anlamlara Göre Cümleler 16-20 MART 3. HAFTA Cümledeki sözcük sayısı, anlatmak istediğimiz duygu ya da düşünceye göre değişir. Cümledeki sözcük sayısı arttıkça, anlatılmak istenen daha

Detaylı

TÜRKÇE BİÇİM KISA ÖZET. www.kolayaof.com

TÜRKÇE BİÇİM KISA ÖZET. www.kolayaof.com DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. TÜRKÇE BİÇİM BİLGİSİ KISA ÖZET www.kolayaof.com

Detaylı

ÖZNE YÜKLEM UYUMU BAKIMINDAN FARKLI BĐR CÜMLE TĐPĐ

ÖZNE YÜKLEM UYUMU BAKIMINDAN FARKLI BĐR CÜMLE TĐPĐ ÖZNE YÜKLEM UYUMU BAKIMINDAN FARKLI BĐR CÜMLE TĐPĐ Caner KERĐMOĞLU ÖZET Bu çalışmada Türkiye Türkçesinin söz dizimiyle ilgili olarak özne-yüklem uyumu konusu ele alınmıştır. Yüklemi 1. ve 2. kişi zamiri

Detaylı

A.Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi Sayı 37 Erzurum

A.Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi Sayı 37 Erzurum A.Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi Sayı 37 Erzurum 2008-87- KUTADGU BİLİG DE KOMUTAN VE ORDUNUN NİTELİKLERİ The Commander And Army s Features In the Kutadgu Bilig ÖZ Dr. Bedri SARICA * Kutadgu

Detaylı

Dünyayı Değiştiren İnsanlar

Dünyayı Değiştiren İnsanlar Dünyayı Değiştiren İnsanlar Küçük hanımlar, küçük beyler! Sizler hepiniz geleceğin bir gülü, yıldızı, bir mutluluk parıltısısınız! Memleketi asıl aydınlığa boğacak sizsiniz. Kendinizin ne kadar mühim,

Detaylı

KUTADGU BİLİG DE DİLE GELEN İKTİDAR

KUTADGU BİLİG DE DİLE GELEN İKTİDAR Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması Özgür Kasım AYDEMİR * AYDEMİR, Özgür Kasım (2014). Kutadgu Bilig de Dile Gelen İktidar. Türk Dünyası Bilgeler Zirvesi: Gönül Sultanları Buluşması.

Detaylı

TUR- YARDIMCI FİİLİNİN KULLANIMI HAKKINDA

TUR- YARDIMCI FİİLİNİN KULLANIMI HAKKINDA TUR- YARDIMCI FİİLİNİN KULLANIMI HAKKINDA On The Usage of Auxiliary Verb TUR- Hüseyin Kahraman MUTLU ÖZET Eski Türkçe döneminden günümüzdeki yaşayan Türk yazı dillerine kadar farklı yapı ve işlevleriyle

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm ÖABT Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği Konu Anlatımlı Soru Bankası ESKİ TÜRK DİLİ VE LEHÇELERİ...

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm ÖABT Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği Konu Anlatımlı Soru Bankası ESKİ TÜRK DİLİ VE LEHÇELERİ... İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm... 7 ESKİ TÜRK DİLİ VE LEHÇELERİ... 8 Türk Dillerinin Sınıflandırılması... 14 Türk Dillerinin Ses Denklikleri Bakımından Sınıflandırılması... 16 Altay Dilleri Teorisini Kabul

Detaylı

(TÜRKÇE) I. (Ana sayfada görünecektir.)

(TÜRKÇE) I. (Ana sayfada görünecektir.) (TÜRKÇE) I. (Ana sayfada görünecektir.) Adı Soyadı (Unvanı) Akartürk Karahan (Yrd.Doç.Dr.) Doktora: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2009 E-posta: (kurum/özel) akartrk@yahoo.com Web sayfası

Detaylı

Ders Adı : TÜRK DİLİ I: SES VE YAPI BİLGİSİ Ders No : Teorik : 2 Pratik : 0 Kredi : 2 ECTS : 3. Ders Bilgileri.

Ders Adı : TÜRK DİLİ I: SES VE YAPI BİLGİSİ Ders No : Teorik : 2 Pratik : 0 Kredi : 2 ECTS : 3. Ders Bilgileri. Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : TÜRK DİLİ I: SES VE YAPI BİLGİSİ Ders No : 03040004 Teorik : Pratik : 0 Kredi : ECTS : 3 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

KÖKTÜRK TÜRKÇESİNDEKİ BİR ÇİFT ÜNSÜZ İŞARETİ ÜZERİNE

KÖKTÜRK TÜRKÇESİNDEKİ BİR ÇİFT ÜNSÜZ İŞARETİ ÜZERİNE KÖKTÜRK TÜRKÇESİNDEKİ BİR ÇİFT ÜNSÜZ İŞARETİ ÜZERİNE Özet Köktürk Türkçesinde bulunan ve çift ünsüz okutan bir işaret ( ) incelenmiş ve bu işaret için başka bir okuma teklifi getirilmiştir. Anahtar sözcükler:

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Yasemin ERTEK MORKOÇ

ÖZGEÇMİŞ. Yasemin ERTEK MORKOÇ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı Yasemin ERTEK MORKOÇ Unvanı Görev Yeri Daha Önce Bulunduğu Görevler Anabilim Dalı Yabancı Dili Akademik Aşamaları Yrd. Doç. Dr. Celal Bayar Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk

Detaylı

ZAMİRLER(ADILLAR) Zamir sözcük türlerinden biridir. Zamiri yapmak için cümleyi çok çok iyi anlamak gerekir

ZAMİRLER(ADILLAR) Zamir sözcük türlerinden biridir. Zamiri yapmak için cümleyi çok çok iyi anlamak gerekir ZAMİRLER(ADILLAR) Zamir sözcük türlerinden biridir. Zamiri yapmak için cümleyi çok çok iyi anlamak gerekir çünkü zamirler isimlerin yerine geçen sözcüklerdir sözcüğün neyin yerine, nasıl geçtiğini kavramak

Detaylı

KUTADGU BİLİG DE ÜÇLEMELER, DÖRTLEMELER VE BEŞLEMELER

KUTADGU BİLİG DE ÜÇLEMELER, DÖRTLEMELER VE BEŞLEMELER KUTADGU BİLİG DE ÜÇLEMELER, DÖRTLEMELER VE BEŞLEMELER Fatma Sibel BAYRAKTAR Özet 11. yy., Türk tarihi açısından askerî ve siyasal gelişmelerin ivme kazandığı bir dönem olduğu kadar kültürel gelişmelerle

Detaylı

KALIPLAŞMIŞ KELİME ÖBEKLERİNDE ANLAM

KALIPLAŞMIŞ KELİME ÖBEKLERİNDE ANLAM KALIPLAŞMIŞ KELİME ÖBEKLERİNDE ANLAM . İKİLEMELER Bir sözün etkisini artır ak a a ıyla iki söz üğü kalıplaş ası yoluyla oluşa sözlerdir. İlk akışta güçlü kuvvetli iri gözüküyor. Yaptığı ı ya lış olduğu

Detaylı

3. Emine Yılmaz Ceylan, Çuvaşça Çok Zamanlı Ses Bilgisi, TDK yay., 675, Ankara 1997.

3. Emine Yılmaz Ceylan, Çuvaşça Çok Zamanlı Ses Bilgisi, TDK yay., 675, Ankara 1997. Prof. Dr. Emine Yılmaz Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Eski Türk Dili KİTAPLAR 1. Türkmence Türkçe Sözlük, Haz. Talat Tekin, M. Ölmez, E. Ceylan (o, ö, p, r, s,

Detaylı

"IF CLAUSE KALIPLARI"

IF CLAUSE KALIPLARI "IF CLAUSE KALIPLARI" am / is / are doing have / has done can / have to / must / should be to do was / were did, was / were to do was / were doing had to do should do had done had been doing had had to

Detaylı

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 7. SINIF TÜRKÇE DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 7. SINIF TÜRKÇE DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ KASIM EKİM 2017-2018 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 7. SINIF TÜRKÇE DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ Ay Hafta Ders Saati Konu Adı Kazanımlar Test No Test Adı FİİLLER (Anlam-Kip-Kişi- Anlam

Detaylı

ÝÇÝNDEKÝLER TEMA 1. Anlam Bilgisi. Yazým Bilgisi. Dil Bilgisi. SÖZCÜK ANLAMI...15 Gerçek, Yan ve Mecaz Anlam...15 Deyim...15

ÝÇÝNDEKÝLER TEMA 1. Anlam Bilgisi. Yazým Bilgisi. Dil Bilgisi. SÖZCÜK ANLAMI...15 Gerçek, Yan ve Mecaz Anlam...15 Deyim...15 ÝÇÝNDEKÝLER TEMA 1 Anlam Bilgisi SÖZCÜK ANLAMI...15 Gerçek, Yan ve Mecaz Anlam...15 Deyim...15 CÜMLE ANLAMI...16 Öznel ve Nesnel Anlatým...16 Neden - Sonuç Ýliþkisi...16 Amaç - Sonuç Ýliþkisi...16 Koþula

Detaylı

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 6. SINIF TÜRKÇE DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 6. SINIF TÜRKÇE DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ KASIM EKİM 2017-2018 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 6. SINIF TÜRKÇE DERSİ DESTEKLEME VE YETİŞTİRME KURSU KAZANIMLARI VE TESTLERİ Ay Hafta Ders Saati Konu Adı Kazanımlar Test No Test Adı BİÇİM BİLGİSİ (Kök, Ek ve

Detaylı

» Ben işlerimi zamanında yaparım. cümlesinde yapmak sözcüğü, bir yargı taşıdığı için yüklemdir.

» Ben işlerimi zamanında yaparım. cümlesinde yapmak sözcüğü, bir yargı taşıdığı için yüklemdir. CÜMLENİN ÖĞELERİ TEMEL ÖĞELER Yüklem (Fiil, Eylem) Cümledeki işi, hareketi, yargıyı bildiren çekimli unsura yüklem denir. Yükleme, cümlede yargı bildiren çekimli öge de diyebiliriz. Yüklem, yukarıda belirttiğimiz

Detaylı