Dermatopatolojide Makroskopik Değerlendirme Kılavuzu. (Dermatopatoloji Çalışma Grubu)

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Dermatopatolojide Makroskopik Değerlendirme Kılavuzu. (Dermatopatoloji Çalışma Grubu)"

Transkript

1 Dermatopatolojide Makroskopik Değerlendirme Kılavuzu (Dermatopatoloji Çalışma Grubu) 1

2 İçindekiler Sayfa I. Genel Bilgiler 3 Biyopsi Çeşitleri 3 II. Makroskopik Örnekleme Öncesi Uyulması Gereken Temel Kurallar 6 III. Makroskopik Tanımlama 7 IV. Cerrahi Sınırların İşaretlenmesi 9 V. Doku Tespiti 10 VI. Makroskopik Örnekleme Yaklaşımı 13 Malign Karakterli ya da Kuşkulu Lezyonların Örneklenmesi 13 Malign Melanom için Yapılan Eksizyonel Biyopsilerde Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar 22 Benign Karakterli Lezyonların Örneklenmesi 23 Punch Biyopsiler 24 İnsizyonel Biyopsiler 25 Komplike ya da Uygun Örneklenmemiş Materyallere Yaklaşım 26 Reeksizyon Materyalleri 28 VII. Sentinel Lenf Nodu İncelemesi 30 VIII. Bloklama Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar 33 2

3 I. Genel Bilgiler Deri biyopsileri patoloji laboratuarına gönderilen biyopsilerin önemli bir kısmını oluşturmaktadır. Deri lezyonlarından biyopsi almak diğer organ ve dokulara göre genellikle daha kolaydır. Buna karşın örnekler çok farklı boyut ve şekilde olabilirler. Deri biyopsileri tümör veya inflamatuar deri hastalıklarının tanısını koymak ve tümörlerin cerrahi tedavisi gibi nedenlerle yapılmaktadır. Günlük dermatopatoloji pratiğinde yapılan örneklemeler eksizyonel, insizyonel, punch veya shave biyopsiler şeklinde olmaktadır. Bu biyopsilerin şekli lezyonun tipine, lokalizasyonuna ve cerrahi sınırların önemine göre tercih edilmektedir. Biyopsi Çeşitleri: Klinik olarak her türlü malign/benign görünümde, deri/deri altı yerleşimli, pigmente ya da nodüler lezyonlar eksizyonel biyopsi işlemi ile çıkarılabilmektedir. İnsizyonel biyopsiler non-tümöral lezyonlarda tanısal olarak kullanılabilmektedir. Pannikülitler, PAN, dev hücreli arterit, nodüler vaskülit gibi lezyonlarda insizyonel biyopsi ile nispeten derin lokalizasyonlardan örnekler alınmaktadır (Resim 1) (1). 3

4 Resim 1: Kutanöz vaskülitlerin dağılımı. Shave biyopsi ile lökositoklastik vaskülit (LKV), Henoch-Schönlein purpurası (HSP) gibi küçük çaplı damarları tutan hastalıklar incelenebilirken, punch biyopsi derinliğinde (LKV, HSP na ilave olarak ANCA+ vaskülitler, kriyoglobunemik vaskülit (Kriyo), konnektif doku hastalığı vasküliti (KDHV) gibi daha büyük çaplı vaskülitler değerlendirilebilmektedir. PAN, dev hücreli arterit (DHA), nodüler vaskülit (Nod Vas) gibi hastalıklarda ise daha da büyük çaplı damarlar tutulacağından, punch biyopsiler yeterli olmayabilir. Bu klinik ön tanılar düşünülüyorsa, insizyonel biyopsi ile daha derin lokalizasyonlardan örnek alınmalıdır. Punch biyopsiler inflamatuar dermatozların değerlendirilmesinde en sık kullanılan yöntemdir. Genellikle gelişimi tamamlanmış lezyonlardan örnekleme yapılır. Erken veya geç dönem lezyonlar veri eksikliği nedeniyle tanı konulamamasına yol açabilir. Kaşınmış, irrite ve travmatize edilmiş bölgelerden biyopsi yapmak tercih edilmemelidir. Vezikülobülloz dermatozlar, ülserler ve püstüler lezyonlarda yeni gelişen alanlardan örnek gönderilmelidir. Bunun nedeni, dejenereatif-rejeneratif değişiklikler, skarlaşma ve sekonder infeksyonların, tanısal bulguları maskeleyebilmesidir. Biyopsi yapılırken, mümkünse olgunun topikal tedavi görmemiş kısımları tercih edilmelidir. Alopesileri değerlendirmede, saçlı deriden gönderilen punch biyopsiler subkutisi (terminal kıl köklerini) içerecek şekilde alınmalıdır. Skarlı alopesilerde 4

5 (örneğin diskoid lupus eritematozus, likenplanopilaris vb) skar bölgesinden gönderilecek biyopsiler son döneme ait nonspesifik bulgular içerirken, eritemli alanlardan alınan biyopsiler daha spesifik bulgular içerecektir (2). Bazen klinik ön tanıyla uyumlu olmayan ya da yetersiz bulgular içeren örnekler gelebilir. Özellikle erken dönem mikozis fungoides lezyonları psöriyaziform, spongiyotik ve likenoid reaksiyon paterni gösteren diğer inflamatuar dermatozlarla karışabilir. Arada kalınan durumlarda tanının, klinik takip ve tekrarlanan biyopsilerle konulmasına çalışılmalıdır. Shave biyopsiler epidermis ve yüzeyel dermisi içerdiğinden benign epidermal proliferatif lezyonlarda (seboreik keratoz, verruka vulgaris vb) kullanılabilir. Neoplastik lezyonlarda tanısal amaçlı kullanıldığında (örneğin yassı epitel hücreli karsinomda), örnekler yüzeyel nitelikte olduğundan, invazyonu değerlendirmede güçlük yaşanabilir. Küretaj, lezyonların yapısal bütünlüğünü bozması ve koter artefaktına yol açacağından tercih edilmemelidir. Bu tür biyopsilerde oryantasyon mümkün değildir. Doku parçalı olduğundan cerrahi sınırlar da değerlendirilemez. Konnektif doku nevüsü, atrofoderma ve anetoderma gibi hastalıklarda dermal kollajen liflerinin veya elastik liflerin sağlam bölgeyle karşılaştırılması gerekeceğinden, sağlam dokuyu ve lezyonu içeren iki ayrı örnek gönderilmeli veya her iki bölgeyi birlikte içerecek bir insizyonel biyopsi tercih edilmelidir. Benzer bir durum olarak pigmentasyon değişikliğine neden olan hastalıklar arasından vitilgo, idiyopatik guttat hipomelanoz gibi hastalıklar da verilebilir. Bunlarda da pigmentasyonun klinisyene normal ve azalmış gibi göründüğü bölgelerin karşılaştırma yapılabilmesi amacıyla ayrı ayrı veya birlikte örneklenmesi, patolojide ise örneklerin bu bilinçle işleme alınması, punch veya insizyonel biyopsinin yüzeyinin bu gözle incelenmesi ve bloklama için yüzey farklılığını yansıtacak şekilde doğru oriyante edilmesi gerekir. Sonuç olarak deri biyopsilerinde klinikopatolojik korelasyon biyopsi yapılmasına karar verme aşamasından itibaren önem kazanmaktadır. Uygun yerden ve uygun biçimde biyopsi işlemi yapılmasını sağlamak ve makroskopik örneklemeyi sağlıklı biçimde gerçekleştirmek, doğru tanı için önkoşuldur. 5

6 II. Makroskopik Örnekleme Öncesi Uyulması Gereken Temel Kurallar Başarılı bir makroskopik inceleme için uyulması gereken temel kurallar vardır. Bunlar sırasıyla: 1. Ortamın yeterli şekilde aydınlatılmış olması gerekir (Gün ışığı veya yapay aydınlatma olabilir. Ancak renklerin doğal halinin seçilebilmesi için gün ışığının her zaman üstün olduğu unutulmamalıdır). 2. Örnekleme için ortamda yeterli araç-gereç bulundurulmalıdır (cetvel, kesici aletler, büyüteç, ses kayıt cihazı, fotoğraf makinesi, farklı renkte doku boyaları). 3. Temiz ve düzenli bir ortamda çalışılmalıdır. 4. Örnekleri takip işlemine yetiştirme kaygısı yaşamadan örneklemeye yeterli zaman ayrılmalıdır. Zaman darlığı algısının neden olduğu acelecilik, yanlış ve eksikliklere neden olan en önemli faktördür. 5. Örneklemeye başlamadan önce tüm biyopsilerin klinik ön tanıları okunmalıdır. Yeterli klinik bilgi istek formlarında mutlaka bulunmalıdır. Yetersiz veya okunamayan klinik bilgi varsa ve bu eksiklik o anda giderilemiyorsa, incelemenin ertelenmesi gerekebilir. 6. Cerrahi sınırlara oryantasyon önemli bir konudur. İşaretleme olmadığında doğal anatomik nirengi noktaları (göz kapağı, dudak, kulak gibi) ve klinik lokalizasyon bilgileri yön belirlemede kullanılabilir. Klinik tanımlama ile görülenler arasında uyumsuzluk olduğunda, bu farklılığın aydınlatılması gerekir. Böyle bir durumla karşılaşıldığında, bölümdeki daha deneyimli kişilerden fikir alınabilir. Bundan da sonuç alınamazsa, biyopsiyi alan klinisyenin bilgisine başvurulmalıdır. Tam uyum sağlanmadan makroskopik incelemenin daha ileri aşamalarına geçilmemelidir. 6

7 III. Makroskopik Tanımlama Tespit edilmeden gönderilen dokularda tespitten önce tanımlama ve boyama işlemlerinin yapılması gerekir. Gönderilen örneğin boyutları, lezyonun boyutları, rengi, görünümü (homojen / heterojen), yüzey özellikleri (ülsere / kurutlu / verrüköz / papillomatöz / nodüler) cerrahi sınırlara yakınlığı ve devamlılık ilişkisi belirtilmelidir. Varsa, ana lezyon dışındaki diğer lezyonlar tarif edilmelidir. Hızlı yapılan incelemelerde bu husus sıklıkla atlanır. Kesit yüzeyine ilişkin özellikler tespit işleminden sonra eklenebilir. Ayrıca makroskopi kağıdına biyopsinin şekli ve alınma şeklinin mümkün olduğu kadar ayrıntılı ve gerçek boyutlarını yansıtacak oranda krokisi çizilmelidir. Çok basit bir kroki bile oryantasyona büyük katkı sağlayabilir (Resim 2). Resim 2: Yukarıdaki örnekte olduğu gibi, küçük lezyonun mikroskopik incelemede yakalanabilmesi amacıyla ikiye bölünen bir punch biyopsi için açıklayıcı krokinin makroskopik incelemede çizilmemiş olması ve ilk kesitlerde lezyonun görülmemesi halinde zor bir durum ortaya çıkacaktır. Buna karşılık makroskopik inceleme sırasında nihai amaç gözetilerek bilinçli olarak biyopsinin bölünmesi, krokinin çizilmesi, lezyonun parafine gömme ve kesit işlemlerini yapacak olan teknisyene gösterilmesi, ertesi gün ne kadar tıraşlama yapılarak, hatta kaç kesit alınacağının o sırada planlanması, istenen sonuca ulaşılmada katkıda bulunacaktır. 7

8 Örnek bir şablon: Süperiyor ve mediyal cerrahi sınırları ipekle işaretlenerek gönderilmiş. cm uzunluğunda,. cm genişliğinde ve. cm kalınlığında subkutan yağ dokusu içeren/içermeyen deri parçası. Deri yüzeyinde, en yakın cerrahi sınıra.cm mesafeden başlayan,.cm çapında (veya x... cm boyutlarında), yüzeyden kabarıklık oluşturan/oluşturmayan, deri-altı/üstü yerleşimli, sınırları düzenli /düzensiz,.renkte, üzerinde kıllar bulunan, yüzeyi düzgün/pürtüklü, yumuşak/sert/elastik kıvamlı lezyon izlendi. Kesit yüzü. renkte,. görünümde ve. kıvamdadır. Lezyon kesit yüzünde. cm derinlikte olup,. özelliktedir.. Kasetlere verilen kodların açıklamaları*. Kasette takip edildi. Örneklemeyi yapan doktor, tarih. *: Farklı lezyonlardan alınan/alınacak örneklere verilen kodların makroskopik tanımlama içine entegre edilmesi gerekir. Örnek: Kesit yüzüne sarımsı renk hakim olup (1-3), iki nodül halinde kahverengi bölümler izlenmiştir (4-5). gibi. 8

9 IV. Cerrahi Sınırların İşaretlenmesi Pigmente nevüs, seboreik keratoz ve diğer benign deri patolojilerinde gönderilen örnek genellikle elips ya da yuvarlak biçimli, boyutları üzerinde bulunan lezyonunki ile orantılı ve çoğu zaman yeterli emniyet marjı olmadan çıkarılmış görünümdedir. Bu nedenle ideal şartlarda tüm eksizyonel biyopsi örneklerinin eksizyon yüzeylerinin tamamı boyanmalıdır. Ancak pratikte bu her zaman mümkün olamamaktadır. Herhangi bir klinik veya makroskopik malignite şüphesi durumunda ise (pigmentasyonun homojen olmadığı, ülsere, sınırları düzensiz, asimetrik, derin kısımlara infiltre görünümde olan lezyonlarda) cerrahi sınırlar mutlaka işaretlenmelidir. İncelenecek örnek kurulandıktan sonra cerrahi sınırlar boyanmalı ve tekrar kurulandıktan sonra kesit yapılmalıdır. Kurulama, boyanın yüzeye yapışmasını sağlar. Aksi takdirde boya, bistüri ile kesit yüzünün tümüne bulaşabilir. Kurulamaya alternatif olarak, boyanan yüzeylerin aseton, bouin veya sulandırılmış sirkeye batırılması veya yüzeye bunların sürülmesi de boyanın sabitlenmesini sağlayan yöntemler olarak kullanılabilir. Çizilen kroki üzerindeki işaretleme yeterli olmayacaksa, farklı renkte boyama kullanılmalıdır. Çift yönlü işaretleme bulunduğunda 2 renkli boyama gerekecektir. 2 renk + kroki, örnek dilimlerin numaralarının kroki üzerinde belirtilmesi koşuluyla, tam bir yön belirleme için yeterlidir. Farklı renkler arasındaki sınır örnek alma doğrultusuna dik olmalıdır (Resim 3). Eğer örnek üzerinde işaretleme yoksa tek renk boya kullanılabilir. Uygun Uygun değil Resim 3: Örnekleme doğrultusuna göre uygun şekilde boyanmış ve boyanmamış iki örneğin şematizasyonu. Çift iplik mediyali, tek iplik inferiyoru göstermektedir. Sayılar lateralden başlayarak mediyale doğru alınan örneklerin numaralarıdır. Farklı renkler arasındaki sınır her zaman örnek alma doğrultusuna dik olmadır. Böylece her örnekte inferiyor ve superiyor yan ve derin cerrahi sınırlar mikroskopta farklı renkte boyalı görüleceğinden, ayırt edilebilecektir. Sağdaki şekilde örnek alma doğrultusuna paralel iki renk kullanılmıştır. Bu durumda inferiyor ve superiyor sınırların mikroskopta ayırt edilmesi mümkün olmayacaktır. 9

10 V. Doku Tespiti Gönderilen materyalden düzgün örnek alınabilmesi için dokunun kıvam kazanması gerekir. Örnek hacminin en az 10 katı miktarda, %10 luk tamponlu formalinde oda ısısında en az 6 saat tespit olmalıdır. Ancak takip işleminde kullanılan makinelerde de dokuların en az 2-3 saat formalinde beklediği göz önünde bulundurulursa, özellikle punch biyopsiler için bu süre daha kısa tutulabilir. Bazı durumlarda: -İmmünofloresan (İF) inceleme (vezikülobüllöz hastalıklar, SLE, vaskülitler...), - Frozen kesitler (tümör cerrahisi, toksik epidermal nekroz/stafilokoksik haşlanmış deri sendromu ayırımı...) örneklerin fikse edilmeden taze olarak laboratuvara ulaştırılması gerekir. İmmünflöresan inceleme istenen durumlarda ideal şartlarda iki ayrı biyopsi patoloji laboratuvarına gönderilir: örneklerin biri ışık mikroskopik inceleme, diğeri ise İF inceleme içindir. İF için serum fizyolojik (SF) ile ıslatılmış kurutma kağıdı üzerinde, bir Petri kutusu içinde veya SF içeren bir Eppendorf tüpü içinde, en geç bir saat sonra laboratuvara ulaştırılmalıdır. Özellikle çevre ısısının yüksek olduğu yerler ve mevsimlerde, biyopsinin soğuk ortamda (+5-10 C) ulaştırılmasına çalışılmalıdır. Soğuk ortamın sağlanamadığı ve daha uzun süreli bir yolculuk gerektiren durumlarda Michel solüsyonu gibi özel transport ortamları kullanılmalıdır. Bu tür bir gönderi söz konusu olduğunda, klinisyenin işlemi gerçekleştirecek patoloji merkezi ile iletişim kurması en ideal yöntemdir. Kutanöz leishmaniazis ön tanısıyla gelen örneklerde taze biyopsinin lama değdirilmesi ile hazırlanan yayma preperatlarda mikroorganizamalar kesittekinden daha kolay görülebilir. Gerektiğinde tespite yardımcı olabilecek işlemler: - Yeterli büyüklükte kap ve yeterli miktarda tespit solüsyonunun kullanılması gereklidir. - Uzun süreli tespitten kaçınılmalıdır (48 saati geçmemeli). - Yağlı dokudan zengin oldukları için formol içindeyken yüzeye çıkan parçaların üzerine uygun ebatta sponge konularak tespit solüsyonuna tamamen batması sağlanmalıdır. 10

11 - Üst yüzey (epidermis) aşağı gelecek şekilde bütün haliyle tespit edilen hacimli eksizyonlarda, dışa bakan derin yüzeyin yüzmemesi ve tespit sıvısı içinde kalmamasını sağlamak amacıyla gazlı beze sarılmış pamuk ile örtülebilir. Tespit sıvısını emen pamuk ağırlık oluşturduğundan, dokunun batmasını ve tümüyle solüsyon içinde kalmasını sağlayacaktır. Gazlı bez varlığı nedeniyle pamuk doğrudan doku ile temas etmediğinden, pamuk dokuya yapışmayacak ve tespit sonrasında kolaylıkla ayrılabilecektir. Zor tespit olan subkutan yağ dokusundan zengin eksizyonlarda 48 saat tespit gerekir. İlk 24 saat (ilk tespit) paralel ince dilimlerle (2-3 mm lik) sadece yağ dokusunun kesilmesi, ikinci 24 saat te dilimlerin tamamlanması şeklinde yapılmalıdır (Resim 4). Bu dilimlemenin hiç tespit olmamış taze dokuya yapılması hem zordur hem de istenmeyen deformasyonlara yol açabilir. Resim 4: Subkutan yağ dokusundan zengin bir örnekteki tespit aşamaları. Ancak yüzeydeki lezyonun özellikleri örneklemeye mutlaka yüzeyden başlaması gerektiriyorsa (malign melanom gibi), bu yöntem sakıncalıdır. Bu durumda daha az derin (ve seyrek) dilimleme yapılabilir veya hiç yapılmayabilir (Resim 5). 11

12 Resim 5: Yukarıda bahsedilen tersten dilimleme yöntemi bazal hücreli karsinom (BCC) ve skuamoz hücreli karsinom (SCC) için uygundur. Malign melanomda nodüler komponent, ülser/regresyon alanları gibi yüzeydeki farklılıkları gösterebilmek için alınacak örneklemeler tersten dilimleme tekniği ile zorlaşabileceğinden uygun olmayabilir. Eğer AFA (Alkol-formol-asetik asit) ve Holland solüsyonları fiksasyon için kullanılacaksa, bu solüsyonlar uzun süreli tespit için uygun değildir. AFA özellikle küçük dokularda kuruma/sertleşmeye neden olmaktadır. Punch biyopsilerin aynı gün işleme alınması ve bekletilmemesi gerekir. Buna rağmen bu tür artefaktlar görülebilmektedir. Moleküler patoloji incelemeleri için nükleik asit ekstraksiyonunun söz konusu olabilecek dokuların tamponlanmamış asidik ph lı formol, pikrik asit içeren tespit solüsyonları (Bouin ve Holland) kullanılarak tespit edilmemesi gerekir. Bu dokularıdan nükleik asit ekstraksiyonu mümkün değildir. Klinisyenin, patolojinin ve biyopsinin türüne göre tespit solüsyonunu seçmesi beklenir. Ancak bu rutin işleyişte her zaman mümkün olmamaktadır. Kendi üzerinde kıvrılma eğilimi gösteren ince deri parçaları styropor (köpük) a iğnelenerek veya iki styropor plakası arasına sıkıştırılarak tespit edilmelidir. Köpük, mantar, parafin plaka veya karton gibi malzemeler sudan hafif olduklarından, dokunun yüzmesine neden olur. Bu yöntemin kullanıldığı durumlarda, yukarıda açıklanan, örneğin tespit solüsyonu içine tam olarak batmasını sağlayacak tedbirler de alınmalıdır. 12

13 VI. Makroskopik Örnekleme Yaklaşımı: Malign Karakterli ya da Kuşkulu Lezyonların Örneklenmesi ve Cerrahi Sınırların Değerlendirilmesi Klinik olarak malignite ön tanılı veya makroskopik olarak malign karakterli (pigmentasyon dağılımı homojen olmayan, ülsere, sınırları düzensiz, asimetrik, derin kısımlara ve çevre dokuya infiltre görünümde olan egzofitik ya da yassı lezyonları bu kategoriye sokabiliriz) lezyonlardan vertikal, horizontal veya oblik eksende yapılan kesitlerle tümörden ve cerrahi sınırlardan çeşitli örnek alma teknikleri mevcuttur. 1: Modifiye haç (breadloaf cross) tekniği: Bu yöntemle tümörün göbeğinden transvers eksende, uzak cerrahi sınırları longitudinal eksende gösterecek şekilde vertikal kesitlerlerle yapılan örnekleme biçimidir. İdeale yakın bir tekniktir (Resim 6). Bu tekniğin uzun ekseni cm den büyük eksizyonlarda uygulanması önerilir. Resim 6: Modifiye haç tekniği 2: Ekmek dilimi (breadloaf) metodu: Transvers eksende seri bir şekilde 2-3 mm lik vertikal kesitlerle yapılan örnekleme biçimidir (Resim 7 ve 8). Bu tekniğin uzun ekseni 1.5 cm den küçük eksizyonlarda uygulanması önerilir. 13

14 Resim 7: Ekmek dilimi şeklinde örnekleme. Resim 8: Lezyon farklı alanlar içermiyorsa, bir kasette en fazla 2 parça olacak şekilde örneklenir. Ancak mikroskopik inceleme sırasında subklinik cerrahi sınır pozitif örneklerle (yüzeyel yayılan tip bazal hücreli karsinom, in-situ melanomlar gibi) karşılaşmak mümkündür. Ekmek dilimi veya modifiye haç tekniği ile örneklemelerde ender de olsa tümörün bloğun derin kısımlarında kalabilme olasılığının akılda tutulması gereklidir (Resim 9). 14

15 Resim 9: I no lu örnekte makroskopik olarak tümör cerrahi sınırlara uzak görünmesine karşın gerçekte, tümördeki subklinik komponent cerrahi sınırda devamlılık göstermektedir. Böyle bir durumda tümörün bloğun derin kısımlarında kalma olasılığı vardır. 3: Periferik ve vertikal örnekleme: Resim 9 ile açıklanan olasılığı ortadan kaldırmak ve tüm alanları değerlendirmek için periferik ve vertikal örnekleme uygulanabilir. Önce cerrahi sınırlar periferik kısımlardan en-face olarak örneklenir. Daha sonra tümörün göbeğinden transvers eksende yapılan vertikal kesitlerle işlem bitirilir (Resim 10). Bu tekniğin uzun ekseni 5-6 cm den büyük ve makroskopik olarak cerrahi sınırları salim görünen eksizyonlarda uygulanması önerilir. Resim 10: Periferik ve vertikal örnekleme. 15

16 Ancak bu teknik gerek zamandan tasarruf ve gerekse oryantasyon açısından daha önceki yöntemlere göre dezavantajlıdır. Ayrıca tümörün cerrahi sınırla olan ilişkisi görülemez. Diğer önemli husus ise, en-face olarak bloklanan parçanın mikrotomla ilk temas edecek yüzeyinin hangisi olması gerektiğidir. Eğer mikrotom bıçağıyla ilk temas eden dış yüzey olacaksa, teknisyenin dokuyu fazla tıraşlamadan kesit alması gerekir. Eğer iç yüzey bıçakla ilk temas edecekse, burada görülebilecek bir lezyonun her zaman gerçek cerrahi sınırda bulunmayabileceği bilinmelidir (Resim 11). Resim 11: En-face bloklamada mikrotom bıçağı ile ilk temas edecek kısım dış yüzeyse (kırmızı) fazla tıraşlamadan kesit alınmalıdır. Eğer bıçakla ilk temas edecek kısım iç yüzeyse (mavi) kesitte bulunan lezyon her zaman gerçek cerrahi sınırda devamlılık göstermeyebilir. Dokudan daha derin seviyelerden yeni kesitler alınmalıdır. 4: Periferik ve derin cerrahi sınırların ayrı ayrı örneklenmesi: Derinlere infiltre görünümdeki lezyonlarda cerrahi sınırları değerlendirmek için önerilen bir yöntemdir (Resim 12). 16

17 Resim 12: Periferik ve derin cerrahi sınırların ayrı ayrı örneklenmesi. 5: Geniş yüzeyli örneklere yaklaşım: Geniş yüzeyli örneklerde (uzun ekseni 10 cm üzerinde) yukarıdaki yöntemlerin kullanılması laboratuarın iş yükünü oldukça artıracaktır. Tümörün farklı alanlarını içerecek biçimde cm başına 1 örnek, yakın gözüken cerrahi sınırlardan da örnekleme yapılarak işlem tamamlanmış olur (Resim 13). Resim 13: Geniş yüzeyli örneklere yaklaşım. 17

18 6: Özellikli anatomik bölgelere (dudak, göz kapağı, kulak) yaklaşım: Dudak ve göz kapağı biyopsi materyallerinde genelde hem deri, hem de mukoza içerdiğinden, dikkatli makroskopik teknik gerektirir. Mikroskopik olarak bir kenarda epidermis ve bir kenarda epidermis devamlılığında mukoza epiteli (dudak ve göz kapağı için) görülmelidir. Bu materyallerde üç cerrahi sınır bulunmaktadır. Her iki lateral (ya da lateral ve mediyal) sınır ve derin cerrahi sınır (ya da taban cerrahi sınır). Üç farklı yöntem izlenebilir: 1. Modifiye haç tekniğine benzer tekniktir. Örneklerde cerrahi sınırlar boyanır. Makroskopik olarak tümörün en derin olduğu yer değerlendirilmeye çalışılır. Tümörün göbeğinden geçen ve taban sınırına dik olarak uzanan örnekler alınır. Tümörün yan cerrahi sınırlara uzaklığını belirleyebilmek için lateraldaki örnekler longitudinal eksende vertikal kesitler yapılarak incelenir (Resim 14). Önerilen örnekleme şeklidir. Resim 14: Tümörden alınan parçalar rezeksiyon sınırına kadar paralel dilimlenir. Her iki lateral uç logitudinal eksende vertikal olarak kesilir. 2. Seri kesitler taban sınırına dik olarak yapılır ve kenarlar en-face olarak takip edilir (Resim 15) (4). 18

19 Resim 15: Diğer bir alternatifte alınan örnekler rezeksiyon sınırına kadar paralel dilimlenir. 3. Tümörden alınacak örnekler tabana kadar uzatılmaz. Kenar parçalar en-face olarak bloklanır (Resim 16, 17, 18) (3). Resim 16, 17, 18: Dudak, göz kapağı ve kulak gibi alanlarda örnekleme şekilleri 7: Oblik eksende periferik örnekleme: Mohs yöntemi olarak da bilinir. Sık tercih edilen bir yöntem değildir. Literatür ve guideline larda karşılaşılabileceğinden kısaca değinmekte yarar vardır (3, 5, 6, 7). Bu yöntem, özellikle yurt dışındaki bazı merkezlerde Mohs cerrahları tarafından kullanılmaktadır. Emniyet marjı dar olan bölge eksizyonlarında (yüz gibi) veya reeksizyon materyallerini intraoperatif incelemede kullanılır. Periferik kısımlar oblik eksende tıpkı dıştan portakal kabuğu soyar gibi tabaka çıkarılarak (örneğin büyüklüğüne göre tek, çift ya da dört parça halinde) cerrahi sınırlar incelenir (Resim 19, 20, 21). 19

20 Resim 19: Mohs (oblik eksende periferik örnekleme) yöntemi. Resim 20: Mohs yöntemi alttan görünüm, birinci aşamada cerrah makroskopik olarak emniyet marjı dar bir şekilde lezyonu çıkarır (I. aşama). Cerrahi sınırda devam eden lezyon mevcutsa, cerrahi sınırlar negatif olana kadar (II. ve III. aşama) genişletme işlemi devam eder. 20

21 Resim 21: Mohs yöntemiyle (küçük parçalar için) yarı küresel şekilli örneği düzleştirmek ve oryantasyon için alternatif kesim ve boyamalar. İdeal yöntem hangisidir? Örnekleme yapılırken öncelikle mikroskopta ne görülmek istendiği ve ne görüleceği sürekli düşünülerek hareket edilmelidir. Teorik olarak tüm cerrahi sınırların kontrolü, modifiye haç veya ekmek dilimi teknikleri ile mümkün değildir. Buna karşılık tümörün kenarla olan ilişkisi periferik kısımların örneklenerek en-face bloklanması ile ortadan kalkmaktadır. Adneksiyal yapıların kesitlerde oblik planda görülmesi ise, Mohs yöntemine özgü bir dezavantajdır. En-face bloklama, makroskopik incelemeyi yapanla teknisyen arasında koordinasyon gerektirir. Küçük örneklere ekmek dilimi ve modifiye haç tekniği uygunken, büyük örneklerde oldukça fazla örnek almak gerekecektir. Derinlere infiltre olan tümörlerde derin cerrahi sınırların kontrolü için kombine horizontal örnekleme önerilse de, bu yöntem de en-face bloklamanın tüm sakıncalarını barındırır. Zamandan tasarruf açısından modifiye haç tekniği ve ekmek dilimi daha avantajlıdır. Tüm bu kriterler göz önüne alındığında, her yöntemin kendine göre avantaj ve dezavantajları vardır (3). Ayrıca tümörün cerrahi sınırlara olan uzaklığı klinisyenler tarafından talep edilebilir. Eksizyon sınır uzaklığı yetersiz kabul edilen ve rekürrens riski bulunan olgularda reeksizyon yapılması gündeme gelebilir (7, 8). Tümörün cerrahi sınırlara uzaklığını üç eksende de ortaya koyan en uygun yöntem modifiye haç tekniğidir. Bu nedenle bazı dezavantajları olmasına karşın, modifiye haç tekniğinin ideale en çok yaklaşan yöntem olduğu düşünülmektedir. 21

22 Lezyonların boyutlarına göre yöntemler kategorize edildiğinde, uzun ekseni cm nin altındaki eliptik örneklerde ekmek dilimi, bundan büyük örneklerde modifiye haç tekniği daha uygun gözükmektedir. Uzun ekseni 5 cm nin üzerinde, makroskopik olarak cerrahi sınırlara uzak görünümde ve özellikle şekilsiz doku parçalarında cerrahi sınırlar periferik olarak örneklenebilir. Malign Melanom için Yapılan Eksizyonel Biyopsilerde Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar Deri elipsi üzeri dikkatle incelenerek ülserasyon, nodül oluşumu ve regresyon olup olmadığı not edilmelidir. Bu bulgular olgunun tümör evresini ve prognozunu etkileyecektir. Primer lezyon dışında satellit (primer melanomun 5 cm çevresi dahilinde oluşan intralenfatik metastaz) ve in-transit metastaz (5 cm den daha uzakta olan intralenfatik metastaz) varlığı açısından tüm örnek dilimleri, özellikle dermis ve subkutan yağ dokusu dikkatle incelenmelidir. Derin dermis ve subkutan yağ dokusunda damar kesitleri tespit edilmiş dokuda açık kahverenkli noktalar halinde görüldüğünden, deneyimli olmayan değerlendirici için her zaman kuşku doğuran bir bulgudur. Ancak birkaç kez bu kuşku ile alınan örneklerin mikroskopik incelemede damar kesitlerine karşılık geldiğinin görülmesiyle kısa bir sürede deneyim kazanılır ve gerçek bir mikrosatellit veya in-transit metastazdan ayırım öğrenilir. Diğer bir husus da lezyonun bütünlüğünü bozmadan örnekleme yapılmasıdır (Resim 22). Ancak başka bir çözüm yoksa (lezyonun çapı tek kasete giremeyecek kadar büyükse) lezyon ikiye bölünerek örneklenebilir. 22

23 Resim 22: Örnekleme, lezyonun bütünlüğünü bozmadan yapılmaya çalışılmalıdır. 1, 2 ve 5 no lu örneklerde bu kurala uyulmuştur. 3 ve 4 no lu örnekler ise santral bölüm tek bir kasete sığmadığından, zorunlu olarak bölünmüştür. Bölünme yeri ve sayısı, lezyonun natürüne göre (tümüyle yassı, nodül içeren vs...) kararlaştırılır. Benign Karakterli Lezyonların Örneklenmesi Benign karakterinden makroskopik olarak emin olunan lezyonlarda tasarruf daha ağır basabilir (seboreik keratozlar, hiçbir özelliği olmayan sıradan nevüsler, konjenital nevüsler..). Ancak bu tür lezyonlarda farklı görünen noktaları ve bölgeleri kaçırmamaya özen gösterilmelidir (Resim 23). Resim 23: Benign görünümdeki lezyonlarda örnekleme şekilleri Haç şeklinde yakın, uzak ve derin cerrahi sınırları gösterecek şekilde örnekleme de yapılabilir (Resim 24-25). Haç yönteminde örneklemeye önce 23

24 kısa cerrahi sınırı gösteren örnekten başlanmalıdır. Çünkü bu parça en önemli örnektir. Haç şeklinde örnekleme benign lezyonları değerlendirmede kullanılabilir. Malign/malignite şüphesi bulunan lezyonlarda, incelenmeyen cerrahi sınırlar bulunacağından tercih edilmemelidir. Resim 24: Haç şeklinde örnekleme. Resim 25: Lezyonun eksizyon üzerindeki lokalizasyonuna göre kesit hattı değişebilir. Punch Biyopsiler Punch biyopsiler çeşitli çaplarda olabilir. En sık 3-6 mm çaplarındadır. Daha küçükleri genellikle yüz gibi kozmetik önemi olan bölgelerde tercih edilmektedir. Punch biyopsilerde derinlik önemli bir konudur ve deneyimsiz kişiler genellikle yüzeysel biyopsi alma eğilimindedir. Makroskopik inceleme sırasında 24

25 -çap, -derinlik (subkutan doku olup olmadığı), -renk özellikleri (özellikle epidermis, bazen dermis): hipo/hiperpigmentasyon, kanama, bazı patolojilere özgü renkler (jüvenil ksantogranülom vb ), -vezikül, bül, püstül varlığı, -saçlar, kıllar (sayısı, görünümü), -diğer özellikler ve artefaktlar (sikatris alanı, penset sıkıştırma izi vb ) dikkatlice gözden geçirilmelidir. 4 mm den daha büyük çaplı örnekler (vezikülo büllöz lezyonlar hariç) tespit olduktan sonra veya döküm aşamasında ikiye bölünerek incelenebilir. İkiye bölme sırasında dikkat edilmesi gereken hususlar VIII. bölümde belirtilmiştir. İnsizyonel Biyopsiler Bu örnekler yeterli genişlikteyse, yüzey farklılığını da gösterecek şekilde, uzun eksene paralel kesit yapılmalıdır. İnsizyonel biyopsilerde dermis ve subkutan yağ dokusunu ilgilendiren, bu nedenle epidermiste belirgin bir değişikliğe neden olmamış inflamatuar hastalıklar (vaskülit ve pannikülitler) veya hematolenfoid tümör ön tanıları olduğunda, palpasyon yol gösterici olabilir. İkiye bölme sırasında dikkat edilmesi gereken hususlara, benzer şekilde VIII. bölümde değinilmiştir. 25

26 Komplike ya da Uygun Örneklenmemiş Materyallere Yaklaşım 1. Rutin pratikte nadir karşılaşılabilecek komplike materyaller. Resim 26: Gönderilen örnekte birden fazla lezyon olduğunda bütünlüğü bozmamaya özen gösterilmelidir. Yeni örnek alınmasını gerektiren bir bulgu saptandığında, eğer örnek dilimlere ayrılırsa oryantasyon bozulabilir. 26

27 Resim 27: Derin tümör eksizyonlarında dilim krokisinin çizilerek bölümleme dizininin hep aynı olmasına (saat yönünde veya tersi) dikkat edilmelidir. 2. İlk incelemede uygun örneklenmemiş materyallere yaklaşım Bazen ilk incelemede uygun örnekleme yapılmamış olabilir. Örneğin ortadan ikiye ayrılarak örneklenmiş ve mikroskopik incelemede malign karakterli bir lezyonun söz konusu olduğu anlaşılan eksizyonel biyopsilerle karşılaşabiliriz (Resim 28). Bu durumda ilk incelemede örneklenmemiş cerrahi sınırların durumunu ortaya koymak üzere, varsa fiksasyonda kalan uygun doku, yoksa, parafin blokta bulunan dokuların amaca uygun olarak yeniden örneklenmesi gerekir. Resim 28: Şekilde görüldüğü gibi eksizyon ortadan bölünerek örneklendiğinde, uzak cerrahi sınırlarda tümör olmamasına karşın yakın cerrahi sınırların ne durumda olduğu bilinemez. 27

28 Resim 29: Parafin bloktaki ilk örneklerin yeniden oriyante edilerek gömülmesi ve cerrahi sınırların incelenmesi. Reeksizyon Materyalleri Genellikle eksizyonel biyopside cerrahi sınırın pozitif olduğu saptanan lezyonlarda sınır genişletmek amacıyla yapılır. Cerrahi sınırlar boyanır. Materyal büyükse 1 gece formolde bekletilir. Materyalde kalıntı tümör olup olmadığı belirtilerek tarif edilir. Kalıntı tümör varsa, cerrahi sınırlara uzaklığı belirtilir. Reeksizyon çok büyük olduğunda, cerrahi sınırların örneklenmesi için birden fazla seçenek söz konusudur. Aşağıda tanımlanan iki şekil en sık kullanılır. Bununla birlikte, periferik şekilde çepeçevre cerrahi sınır örneklemeyi tercih edenler de vardır. 1. Santral skar formasyonu ya da insizyon hattı seri olarak dilimlenir ve en derin taban cerrahi sınırı da içerecek şekilde örnekler işleme alınır (Resim 30). 28

Tip, Lokalizasyon ve Cerrahi Sınırların Durumuna Göre Deri Lezyonlarına Makroskopik Yaklaşım

Tip, Lokalizasyon ve Cerrahi Sınırların Durumuna Göre Deri Lezyonlarına Makroskopik Yaklaşım Tip, Lokalizasyon ve Cerrahi Sınırların Durumuna Göre Deri Lezyonlarına Makroskopik Yaklaşım I. Genel bilgiler II. Makroskopik örnekleme öncesi uyulması gereken temel kurallar III. Makroskopik tanımlama

Detaylı

Dr. A. Nimet Karadayı. Hastanesi, Patoloji Kliniği

Dr. A. Nimet Karadayı. Hastanesi, Patoloji Kliniği Dr. A. Nimet Karadayı Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Patoloji Kliniği MEME TÜMÖRLERİNDE PATOLOJİ RAPORLARINDA STANDARDİZASYON Amaç, hasta

Detaylı

Prognostik Öngörü. Tedavi Stratejisi Belirleme. Klinik Çalışma Dizaynı

Prognostik Öngörü. Tedavi Stratejisi Belirleme. Klinik Çalışma Dizaynı Prognostik Öngörü Tedavi Stratejisi Belirleme Klinik Çalışma Dizaynı Prognostik faktörlerin idantifikasyonu ve analizi Primer tumor; BRESLOW Tumor kalınlığı Mitoz oranı Ulserasyon CLARK seviyesi Anatomik

Detaylı

Epidermal bazal hücrelerden veya kıl folikülünün dış kök kılıfından köken alan malin deri tm

Epidermal bazal hücrelerden veya kıl folikülünün dış kök kılıfından köken alan malin deri tm BAZAL HÜCRELİ KARSİNOM Epidermal bazal hücrelerden veya kıl folikülünün dış kök kılıfından köken alan malin deri tm Nadiren met. yapar fakat tedavisiz bırakıldığında invazif davranış göstermesi,lokal invazyon,

Detaylı

Dr. Özlem Erdem Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji AD 22. ULUSAL PATOLOJİ KONGRESİ

Dr. Özlem Erdem Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji AD 22. ULUSAL PATOLOJİ KONGRESİ Dr. Özlem Erdem Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji AD 22. ULUSAL PATOLOJİ KONGRESİ OLGU 45 yaşında erkek hasta Yaklaşık 1,5 yıldan beri devam eden alt ekstremite ve gövde alt kısımlarında daha

Detaylı

Dr Ahmet Midi Maltepe Üniversitesi Patoloji

Dr Ahmet Midi Maltepe Üniversitesi Patoloji Dr Ahmet Midi Maltepe Üniversitesi Patoloji Genel bilgiler Tümör hücreleri, Subkapsüler sinüzoid İntraparankimal sinüzoid Histiositlerde burada bulunur Genel bilgiler Kanser hücreleri genellikle grup oluşturur

Detaylı

MEME KANSERİNİ NASIL RAPORLAYALIM. Serpil Dizbay Sak Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji ABD

MEME KANSERİNİ NASIL RAPORLAYALIM. Serpil Dizbay Sak Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji ABD MEME KANSERİNİ NASIL RAPORLAYALIM Serpil Dizbay Sak Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji ABD Rehber ve Protokoller NHSBPS http://www.cancerscreening.nhs.uk/breastscreen /publications/nhsbsp58-low-resolution.pdf

Detaylı

TEDAVİSİ. Dr. Oğuz ÇETİNKALE. İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Anabilim Dalı

TEDAVİSİ. Dr. Oğuz ÇETİNKALE. İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Anabilim Dalı DERİ TÜMÖRLERİ VE TEDAVİSİ Dr. Oğuz ÇETİNKALE İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Anabilim Dalı epidermis Bazal hücre tabakası dermis deri altı yağ tabakası

Detaylı

KLİNİK PATOLOJİ LABORATUVARLARI. 20. Laboratuvarda preanalitik evre kontrol altında olmalıdır.

KLİNİK PATOLOJİ LABORATUVARLARI. 20. Laboratuvarda preanalitik evre kontrol altında olmalıdır. KLİNİK PATOLOJİ LABORATUVARLARI 20. Laboratuvarda preanalitik evre kontrol altında olmalıdır. 20.1 Materyalin laboratuvara kabulünden mikroskopik incelemeye kadar geçen süreçlere ilişkin bir prosedür bulunmalıdır.

Detaylı

PATOLOJİ DERNEKLERİ FEDERASYONU STANDARDİZASYON KOMİSYONU PATOLOJİ TEKNİSYEN GÖREV TANIM ANKET ÇALIŞMASI

PATOLOJİ DERNEKLERİ FEDERASYONU STANDARDİZASYON KOMİSYONU PATOLOJİ TEKNİSYEN GÖREV TANIM ANKET ÇALIŞMASI 22. ULUSAL PATOLOJİ KONGRESİ 7-11 KASIM 2012 ANTALYA PATOLOJİ DERNEKLERİ FEDERASYONU STANDARDİZASYON KOMİSYONU PATOLOJİ TEKNİSYEN GÖREV TANIM ANKET ÇALIŞMASI DR. HALİDE NUR ÜRER YEDİKULE GÖĞÜS HASTALIKLARI

Detaylı

Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım. Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi

Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım. Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi okült (gizli, saklı, bilinmeyen, anlaşılmaz) okült + kanser primeri bilinmeyen

Detaylı

Polipte Kanser. Dr.Cem Terzi. Dokuz Eylül Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Kolorektal Cerrahi Birimi

Polipte Kanser. Dr.Cem Terzi. Dokuz Eylül Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Kolorektal Cerrahi Birimi Polipte Kanser Dr.Cem Terzi Dokuz Eylül Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Kolorektal Cerrahi Birimi Polip ve polipoid karsinoma POLİP Epitelyal yüzeyden kaynaklanan çıkıntı HİSTOLOJİK POLİP TİPLERİ

Detaylı

10. ULUSAL RADYASYON ONKOLOJİSİ KONGRESİ 19-23 Nisan 2012, Antalya

10. ULUSAL RADYASYON ONKOLOJİSİ KONGRESİ 19-23 Nisan 2012, Antalya 10. ULUSAL RADYASYON ONKOLOJİSİ KONGRESİ 19-23 Nisan 2012, Antalya Meme Kanserlerinde Lokal Kontrole Etki Eden Prognostik Faktörler Patolojik Faktörler Prof Dr Tülay CANDA Dokuz Eylül Üniv.Tıp Fak. Meme

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Sedat Gürkok. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Sedat Gürkok. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Soliter Pulmoner Nodül Tanım: Genel bir tanımı olmasa da 3 cm den küçük, akciğer parankimi ile çevrili, beraberinde herhangi patolojinin eşlik

Detaylı

ERKEN LOKAL NÜKS GELİŞEN VULVA KANSERİ: OLGU SUNUMU

ERKEN LOKAL NÜKS GELİŞEN VULVA KANSERİ: OLGU SUNUMU ERKEN LOKAL NÜKS GELİŞEN VULVA KANSERİ: OLGU SUNUMU Op.Dr.Hakan YETİMALAR Doç.Dr.İncim BEZİRCİOĞLU Dr. Gonca Gül GÜLBAŞ TANRISEVER İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştıma Hastanesi GİRİŞ

Detaylı

Displastik nevüs?malign melanom? Prof. Dr. Cuyan Demirkesen İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

Displastik nevüs?malign melanom? Prof. Dr. Cuyan Demirkesen İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Displastik nevüs?malign melanom? Prof. Dr. Cuyan Demirkesen İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi 31 y, erkek Göğüs ön duvarında sternum üzerinde lokalize Yaklaşık 1 yıldır varolan Son 3-4 aydır büyüme ve renk

Detaylı

KOLOREKTAL POLİPLER. Prof. Dr. Mustafa Taşkın

KOLOREKTAL POLİPLER. Prof. Dr. Mustafa Taşkın KOLOREKTAL POLİPLER Prof. Dr. Mustafa Taşkın -Polip,mukozal örtülerden lümene doğru gelişen oluşumlara verilen genel isimdir. -Makroskopik ve radyolojik görünümü tanımlar. -Sindirim sisteminde en çok kolonda

Detaylı

6 Pratik Dermatoloji Notları

6 Pratik Dermatoloji Notları AİLE HEKİMLERİ İÇİN 6 Pratik Dermatoloji Notları En Sık Görülen Dermatolojik Hastalıklar İçindekiler Siğil Skuamöz Hücreli Karsinom Bazal Hücreli Karsinom Melanom Lipom Nörofibromatözis 2 Siğil 3 Siğil

Detaylı

MALİGN VE BENİGN GRANÜLER HÜCRELİ TÜMÖR KARŞILAŞMALI İKİ OLGU SUNUMU. e-mail: meloznur@gmail.com

MALİGN VE BENİGN GRANÜLER HÜCRELİ TÜMÖR KARŞILAŞMALI İKİ OLGU SUNUMU. e-mail: meloznur@gmail.com IAAOJ, Health Sciences, 2013,1(2), 45-51 MALİGN VE BENİGN GRANÜLER HÜCRELİ TÜMÖR KARŞILAŞMALI İKİ OLGU SUNUMU Meltem Öznur 1, Gamze Erfan 2, Kemal Behzatoğlu 3, Pelin Yıldız 4, Mustafa KULAÇ 2 e-mail:

Detaylı

Tanı: Metastatik hastalık için patognomonik bir radyolojik. Tek veya muitipl nodüller iyi sınırlı veya difüz. Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak

Tanı: Metastatik hastalık için patognomonik bir radyolojik. Tek veya muitipl nodüller iyi sınırlı veya difüz. Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak Göğüs Cerrahisi Metastatik Akciğer Tümörleri Giriş İzole akciğer metastazlarına tedavi edilemez gözüyle bakılmamalıdır Tümör tipine

Detaylı

OKMEYDANI E.A.H. PATOLOJİK İNCELEMELERİNDE FAALİYET TABANLI MALİYET HESAPLAMASI VE GÜNCEL FİYATLANDIRMA SİSTEMLERİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI

OKMEYDANI E.A.H. PATOLOJİK İNCELEMELERİNDE FAALİYET TABANLI MALİYET HESAPLAMASI VE GÜNCEL FİYATLANDIRMA SİSTEMLERİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI OKMEYDANI E.A.H. PATOLOJİK İNCELEMELERİNDE FAALİYET TABANLI MALİYET HESAPLAMASI VE GÜNCEL FİYATLANDIRMA SİSTEMLERİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI Dr. Enver Yarıkkaya Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İstanbul

Detaylı

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Dr. Ayşegül Örs Zümrütdal Başkent Üniversitesi-Nefroloji Bilim Dalı 20/05/2011-ANTALYA Böbrek kistleri Genetik ya da genetik olmayan nedenlere bağlı olarak, Değişik

Detaylı

TRAKEA CERRAHİSİNDE TEMEL PRENSİPLER

TRAKEA CERRAHİSİNDE TEMEL PRENSİPLER TRAKEA CERRAHİSİNDE TEMEL PRENSİPLER İ.Ü. CERRAHPAŞA TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS CERRAHİSİ ANABİLİM DALI Dr Ahmet DEMİRKAYA 21 Eylül 11 Çarşamba C6-T4 arasında uzanan trakea infrakrokoid seviyeden karinaya kadar

Detaylı

Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri. Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı

Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri. Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Aksillanın Görüntülenmesi ve Biyopsi Teknikleri Prof. Dr. Meltem Gülsün Akpınar Hacettepe Üniversitesi Radyoloji Anabilim Dalı Meme kanserli hastalarda ana prognostik faktörler: Primer tümörün büyüklüğü

Detaylı

NAZİLLİ DEVLET HASTANESİ PATOLOJİ LABORATUVARI İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ

NAZİLLİ DEVLET HASTANESİ PATOLOJİ LABORATUVARI İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ 1 / 11 İÇİNDEKİLER 1. Amaç 2. Kapsam 3. Sorumlular 4. Uygulama: 4.1. Laboratuar Kuralları: 4.2. Materyal Kabulü: 4.3. Makroskobik Değerlendirme: 4.3.1. Biopsi Materyalleri: 4.3.2. Sitoloji Materyalleri:

Detaylı

Türkiye'de Patoloji konsültasyonları" Bir durum saptama çalışması. Dr.Serdar Balcı

Türkiye'de Patoloji konsültasyonları Bir durum saptama çalışması. Dr.Serdar Balcı Türkiye'de Patoloji konsültasyonları" Bir durum saptama çalışması Dr.Serdar Balcı Konsültasyon çeşitleri Patolog Patolog Klinisyen Patolog Hasta Patolog Resmi Bir göz koy Kurum içine/içinden Kurum dışına/dışından

Detaylı

TİROİD NODÜLLERİNE YAKLAŞIM

TİROİD NODÜLLERİNE YAKLAŞIM NE YAKLAŞIM Prof. Dr. Sibel Güldiken TÜTF, İç Hastalıkları AD, Endokrinoloji BD PREVALANSI Palpasyon ile %3-8 Otopsi serilerinde %50 US ile incelemelerde %30-70 Yaş ilerledikçe sıklık artmakta Kadınlarda

Detaylı

DERMATOFİBROSARKOM PROTUBERANS. Doç. Dr. Filiz Canpolat Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dermatoloji Kliniği

DERMATOFİBROSARKOM PROTUBERANS. Doç. Dr. Filiz Canpolat Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dermatoloji Kliniği DERMATOFİBROSARKOM PROTUBERANS Doç. Dr. Filiz Canpolat Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dermatoloji Kliniği Dermatofibrosarkom Protuberans Dermatofibrosarkom Protuberans (DFSP), dermal

Detaylı

Lokal Hastalıkta Hangi Hasta Opere Edilmeli? Doç. Dr. Serdar Akyıldız E ge Ü n i v e r sitesi Tı p Fakültesi K B B Hastalıkları Anabilim D a l ı

Lokal Hastalıkta Hangi Hasta Opere Edilmeli? Doç. Dr. Serdar Akyıldız E ge Ü n i v e r sitesi Tı p Fakültesi K B B Hastalıkları Anabilim D a l ı Lokal Hastalıkta Hangi Hasta Opere Edilmeli? Doç. Dr. Serdar Akyıldız E ge Ü n i v e r sitesi Tı p Fakültesi K B B Hastalıkları Anabilim D a l ı Genel olarak; Tümör hacmi arttıkça Evre ilerledikçe Kombine

Detaylı

Kendiniz için, bir güzellik yapın

Kendiniz için, bir güzellik yapın Kendiniz için, bir güzellik yapın Dünya Standartlarında Estetik Uygulamaların Adresi: Akay Hastanesi İnsanlar binlerce yıldır genç ve güzel görünmenin kendilerine verdiği güç için çaba sarfetmişler. 5000

Detaylı

Deri Tümörlerinin Cerrahi Tedavisi

Deri Tümörlerinin Cerrahi Tedavisi Uzman Görüşü / Expert Opinion Turk J Dermatol 2015; 2: 99-103 DOI: 10.4274/tdd.2759 99 Gonca Elçin Deri Tümörlerinin Cerrahi Tedavisi Surgical Treatment of Skin Tumors Özet İster iyi huylu, ister kötü

Detaylı

Non-palpabl meme lezyonlarında cerrahi yaklaşım

Non-palpabl meme lezyonlarında cerrahi yaklaşım İstanbul Üniversitesi İstanbul Cerrahi Derneği Toplantısı 7 Kasım 2012 Non-palpabl meme lezyonlarında cerrahi yaklaşım Dr. Fatih AYDOĞAN Meme Hastalıkları Servisi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Cerrahpaşa

Detaylı

Servikal Preinvaziv Lezyonların Yönetimi

Servikal Preinvaziv Lezyonların Yönetimi Servikal Preinvaziv Lezyonların Yönetimi Doç Dr Gökhan Tulunay Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları EA Hastanesi-Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi Kliniği Preinvaziv lezyonların terminolojisi 2 Ulusal Kanser

Detaylı

Tarih : 01.03.2015 Sayı : 006 BASIN BÜLTENİ. Türk Dermatoloji Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. NİLGÜN ȘENTÜRK

Tarih : 01.03.2015 Sayı : 006 BASIN BÜLTENİ. Türk Dermatoloji Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. NİLGÜN ȘENTÜRK Tarih : 01.03.2015 Sayı : 006 BASIN BÜLTENİ Türk Dermatoloji Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. NİLGÜN ȘENTÜRK Benleriniz Kabusunuz Olmasın Vücudunuzdaki benleriniz büyüyor, kașınıyor veya kanıyorsa

Detaylı

BATIN BT (10/11/2009 ): Transvers kolon orta kesiminde kolonda düzensiz duvar kalınlaşması ile komşuluğunda yaklaşık 5 cm çapta nekrotik düzensiz

BATIN BT (10/11/2009 ): Transvers kolon orta kesiminde kolonda düzensiz duvar kalınlaşması ile komşuluğunda yaklaşık 5 cm çapta nekrotik düzensiz Olgu Sunumu Olgu: 60y, E 2 ayda 5 kilo zayıflama ve karın ağrısı şikayeti ile başvurmuş. (Kasım 2009) Ailede kanser öyküsü yok. BATIN USG: *Karaciğerde en büyüğü VIII. segmentte 61.2x53.1 mm boyutunda

Detaylı

Deri, vücudun sa lam ve koruyucu dı örtüsüdür. Salgı bezleri, tırnaklar,tüyler ile deri bir organ ve sistemdir. En geni organdır (Yakla ık 1.

Deri, vücudun sa lam ve koruyucu dı örtüsüdür. Salgı bezleri, tırnaklar,tüyler ile deri bir organ ve sistemdir. En geni organdır (Yakla ık 1. Deri, vücudun sa lam ve koruyucu dı örtüsüdür. Salgı bezleri, tırnaklar,tüyler ile deri bir organ ve sistemdir. En geni organdır (Yakla ık 1.5-2 m 2 ) Deri esas olarak iki tabakadan olu ur Üst deri (Epidermis)

Detaylı

BCCden sonra 2.sıklıkta görülür.erkeklerde 3 kat daha fazla görülür.açık tenlilerde daha sık görülür.

BCCden sonra 2.sıklıkta görülür.erkeklerde 3 kat daha fazla görülür.açık tenlilerde daha sık görülür. SKUAMÖZ HÜCRELİ LARSİNOM Deri ve mukozalardaki keratinositlerden köken alan anaplazi,hızlı büyüme,lokal invazyon ve metastaz gibi özelliği olan bir karsinomdur. BCCden sonra 2.sıklıkta görülür.erkeklerde

Detaylı

Tiroidde folliküler paterndeki lezyonların ayırımında bireysel yaklaşım. Dr. Cenk Sökmensüer HÜTF Patoloji AD

Tiroidde folliküler paterndeki lezyonların ayırımında bireysel yaklaşım. Dr. Cenk Sökmensüer HÜTF Patoloji AD Tiroidde folliküler paterndeki lezyonların ayırımında bireysel yaklaşım Dr. Cenk Sökmensüer HÜTF Patoloji AD İyi farklılaşmış folliküler paternde tiroid neoplazmları Adenomlar Minimal invazif folliküler

Detaylı

LAPAROSKOPİK KOLOREKTAL KANSER CERRAHİSİNİN ERKEN DÖNEM SONUÇLARI:251 OLGU

LAPAROSKOPİK KOLOREKTAL KANSER CERRAHİSİNİN ERKEN DÖNEM SONUÇLARI:251 OLGU LAPAROSKOPİK KOLOREKTAL KANSER CERRAHİSİNİN ERKEN DÖNEM SONUÇLARI:251 OLGU TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ GASTROENTEROLOJİ CERRAHİSİ KLİNİĞİ DR.TAHSİN DALGIÇ GİRİŞ Laparoskopik kolorektal cerrahi son

Detaylı

Deri Layşmanyazisi. Prof. Dr. Mehmet HARMAN Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı

Deri Layşmanyazisi. Prof. Dr. Mehmet HARMAN Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı Deri Layşmanyazisi Prof. Dr. Mehmet HARMAN Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı Amaç Hastalığın tanısını koyabilmek Uygun tedaviyi yapabilmek Koruyucu yöntemleri sayabilmek İçerik

Detaylı

MEME KANSERİ TARAMASI

MEME KANSERİ TARAMASI MEME KANSERİ TARAMASI Meme Kanseri Taramanızı Yaptırdınız Mı? MEME KANSERİ TARAMASI NE DEMEKTİR? Kadınlarda görülen kanserlerin %33 ü ve kansere bağlı ölümlerin de %20 si meme kanserine bağlıdır. Meme

Detaylı

Genel Bilgi. İz Düşüm Düzlemleri ve Bölgeler. Yrd. Doç. Dr. Garip GENÇ Şekil: İz düşüm düzlemlerine bakış doğrultuları. Page 1.

Genel Bilgi. İz Düşüm Düzlemleri ve Bölgeler. Yrd. Doç. Dr. Garip GENÇ Şekil: İz düşüm düzlemlerine bakış doğrultuları. Page 1. TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU Teknik Resim Genel Bilgi Uzaydaki cisimlerin eksiksiz bir anlatımı için, ana boyutlarıyla birlikte parçanın bitmiş hallerinden ve üzerindeki işlemlerle birlikte diğer

Detaylı

Küçük Hücreli Dışı Akciğer Karsinomlarının EGFR Mutasyon Analizinde Real-Time PCR Yöntemi ile Mutasyona Spesifik İmmünohistokimyanın Karşılaştırılması

Küçük Hücreli Dışı Akciğer Karsinomlarının EGFR Mutasyon Analizinde Real-Time PCR Yöntemi ile Mutasyona Spesifik İmmünohistokimyanın Karşılaştırılması Küçük Hücreli Dışı Akciğer Karsinomlarının EGFR Mutasyon Analizinde Real-Time PCR Yöntemi ile Mutasyona Spesifik nın Karşılaştırılması Dr.M.Çisel Aydın, Doç.Dr.Sevgen Önder, Prof.Dr.Gaye Güler Tezel Hacettepe

Detaylı

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ Prostat her erkekte doğumdan itibaren bulunan, idrar torbasının hemen altında yer alan bir organdır. Yaklaşık 20 gr ağırlığındadır ve idrar torbasındaki idrarı

Detaylı

ORMAN YOL AĞI VE TRANSPORT İLİŞKİLERİ Amaç Bu çalışmanın amacı; harita üzerinde bir ormanlık alanın orman yol ağı planlamasının yapılmasıdır.

ORMAN YOL AĞI VE TRANSPORT İLİŞKİLERİ Amaç Bu çalışmanın amacı; harita üzerinde bir ormanlık alanın orman yol ağı planlamasının yapılmasıdır. ORMAN YOL AĞI VE TRANSPORT İLİŞKİLERİ Amaç Bu çalışmanın amacı; harita üzerinde bir ormanlık alanın orman yol ağı planlamasının yapılmasıdır. Bu çalışmada kullanılacak haritalar, 1/25 000 ölçekli, eş yükselti

Detaylı

Uzmanlık Eğitimi Programı

Uzmanlık Eğitimi Programı Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı Uzmanlık Eğitimi Programı Hazırlayanlar: Prof. Dr. Bülent Celasun Uzmanlık eğitimi, Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Uzmanlık Eğitimi Genel Yönetmeliği uyarınca yürütülür.

Detaylı

MEME KANSERİNDE GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ

MEME KANSERİNDE GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ MEME KANSERİNDE GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı Görüntüleme Birimi Meme Kanserinde Tanı Yöntemleri 1. Fizik muayene 2. Serolojik Testler 3. Görüntüleme 4. Biyopsi Patolojik

Detaylı

MEME RADYOLOJİSİ DEĞERLENDİRME Kabul Şekli 1 (Bildiri ID: 39)/Meme Kanserinin Mide Metastazı Poster Bildiri KABUL POSTER BİLDİRİ

MEME RADYOLOJİSİ DEĞERLENDİRME Kabul Şekli 1 (Bildiri ID: 39)/Meme Kanserinin Mide Metastazı Poster Bildiri KABUL POSTER BİLDİRİ MEME RADYOLOJİSİ DEĞERLENDİRME Kabul Şekli 1 ( ID: 39)/Meme Kanserinin Mide Metastazı Poster 2 ( ID: 63)/lenfomalı iki olguda meme tutulumu Poster 4 ( ID: 87)/Olgu Sunumu: Meme Amfizemi Poster 6 ( ID:

Detaylı

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar Giydirme Sisteminde Metal Konstrüksiyon, Duvar U (DU) ve sadece 75mm ve 100mm Duvar U ve Duvar C profiller

Detaylı

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Duvar Giydirme Sisteminde, Metal Konstrüksiyon tavan U (TU) ve tavan C (TC) profillerden oluşturulur. Duvarın şakülünde ve terazisinde

Detaylı

Malign Melanomda Cerrahi Tedavi. Dr. Yağmur mur AYDIN İstanbul Plastik, Rekonstrüktif ktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı

Malign Melanomda Cerrahi Tedavi. Dr. Yağmur mur AYDIN İstanbul Plastik, Rekonstrüktif ktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı Malign Melanomda Cerrahi Tedavi Dr. Yağmur mur AYDIN İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa a Tıp T p Fakültesi Plastik, Rekonstrüktif ktif ve Estetik Cerrahi Anabilim Dalı Malign Melanom Epidermisin bazal

Detaylı

GÖREV ANALİZİ 2. YAZILMA ÖĞRENİM HEDEFİ. Mesane ve üreterin normal ve patolojik özelliklerini belirler

GÖREV ANALİZİ 2. YAZILMA ÖĞRENİM HEDEFİ. Mesane ve üreterin normal ve patolojik özelliklerini belirler GÖREV Mesane ve üreter hastalıklarınd a GÖREV ANALİZİ 1. YAZILMA DÜZEYİ ulaştırılmasında kritik danışmanlık. GÖREV ANALİZİ 2. YAZILMA DÜZEYİ Mesane ve üreterin normal ve Makroskopik inceleme ve örnekleme.

Detaylı

Melanoma, SHK, BHK. Prof. Dr. Seher Bostancı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı

Melanoma, SHK, BHK. Prof. Dr. Seher Bostancı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı Melanoma, SHK, BHK Prof. Dr. Seher Bostancı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı MELANOMA Melanoma melanositlerden köken alan malign tümördür. Primer tümör çoğunlukla deridedir,

Detaylı

Erken Evre Mide Kanserine Yaklaşım

Erken Evre Mide Kanserine Yaklaşım Erken Evre Mide Kanserine Yaklaşım Cerrahi İlkeler ve Türkiye de Durum Dr. Dursun Buğra Mide Tümörleri Sempozyumu 17-18 Aralık 2004, İstanbul TNM Sınıflaması 2002 T Tümör Tis Karsinoma in situ (lamina

Detaylı

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ GÜLDER GÜMÜŞKAYA HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ONKOLOJİ HASTANESİ TROMBOSİT NEDİR? 1 Kemik iliğinde yapılan kan hücrelerinden biridir. Pıhtılaşma hücreleri olarak bilinir. 1mm 3 kanda

Detaylı

Cebinizdeki Görüntü Analizi. Ki67 Proliferasyon İndeksini Belirlemek İçin Pratik Ve Basit Uygulama. Dr. Haldun Umudum Ufuk Üniversitesi, Ankara

Cebinizdeki Görüntü Analizi. Ki67 Proliferasyon İndeksini Belirlemek İçin Pratik Ve Basit Uygulama. Dr. Haldun Umudum Ufuk Üniversitesi, Ankara Cebinizdeki Görüntü Analizi. Ki67 Proliferasyon İndeksini Belirlemek İçin Pratik Ve Basit Uygulama. Dr. Haldun Umudum Ufuk Üniversitesi, Ankara Giriş: Günlük patoloji pratiğinde Ki67 pozitif hücrelerinin

Detaylı

ANORMAL TRANSFORMASYON ZONU: ASETİK ASİTİN ETKİSİ NEDİR?

ANORMAL TRANSFORMASYON ZONU: ASETİK ASİTİN ETKİSİ NEDİR? ANORMAL TRANSFORMASYON ZONU: ASETİK ASİTİN ETKİSİ NEDİR? Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hast. Ve Doğum AD Jinekolojik Onkoloji Ünitesi Serviks Epiteli Skuamoz epitel: Ektoserviks Kolumnar epitel: Endoserviks

Detaylı

Qualab Kalite Analiz ve Teşhis Laboratuvarı Yalçın Koreş Cad. No: 34 Güneşli 34209 İstanbul Türkiye T: + 90 212 4748183 F: + 90 212 4748188

Qualab Kalite Analiz ve Teşhis Laboratuvarı Yalçın Koreş Cad. No: 34 Güneşli 34209 İstanbul Türkiye T: + 90 212 4748183 F: + 90 212 4748188 ABRAJ NEDİR? Yuvarlak örme sektörünün çok genel bir ifade ile Abraj olarak isimlendirdiği kumaş hatalarının sanıldığından çok daha fazla nedenleri bulunmakla birlikte çoğu zaman bu nedenlerin birbirinden

Detaylı

Patolojik tanı hakkında ne biliyoruz? Patologlar; hastalığınızın tanısını koyan, tedavinizin kararına katkı sağlayan patoloji doktorları ne yapıyor?

Patolojik tanı hakkında ne biliyoruz? Patologlar; hastalığınızın tanısını koyan, tedavinizin kararına katkı sağlayan patoloji doktorları ne yapıyor? Patolojik tanı hakkında ne biliyoruz? Patologlar; hastalığınızın tanısını koyan, tedavinizin kararına katkı sağlayan patoloji doktorları ne yapıyor? Patolojik tanı konana kadar geçen aşamalar: 1. Doku

Detaylı

Basit Guatr. Yrd.Doç.Dr. Okan BAKINER

Basit Guatr. Yrd.Doç.Dr. Okan BAKINER Basit Guatr Yrd.Doç.Dr. Okan BAKINER Amaç Basit (nontoksik) diffüz ve nodüler guatrı öğrenmek, tanı ve takip prensiplerini irdelemek. Öğrenim hedefleri 1.Tanım 2.Epidemiyoloji 3.Etiyoloji ve patogenez

Detaylı

Tiroid bezinde ender bir mezenkimal tümör. Dr. Ersin TUNCER Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı

Tiroid bezinde ender bir mezenkimal tümör. Dr. Ersin TUNCER Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı Tiroid bezinde ender bir mezenkimal tümör Dr. Ersin TUNCER Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı 10-10 - 2015 ANKARA Ülkemizin başı sağ olsun Değerli Hocamızı saygıyla anıyoruz Prof.

Detaylı

Doku Takibi Süreçleri

Doku Takibi Süreçleri DOKU TAKİBİ Prof.Dr.Erdener ÖZER Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı EPD Kursu, Mayıs 2010, İzmir Daha iyi bir doku takibi için gereken faktörler: Dokuya ait faktörler Doku porları

Detaylı

TTB deki. SGK daki puanı. önerdiğimiz puanlar. daki kodu. puanı. Genel

TTB deki. SGK daki puanı. önerdiğimiz puanlar. daki kodu. puanı. Genel İŞLEM ADI Genel EK-8 / EK-9 daki kodu SGK daki puanı TTB deki puanı Deri ve mukoza smearleri, direkt 10 10 Deri ph ölçülmesi, deri tipi tayini 700,040 15 15 15 Wood ışığı muayenesi 700,390 7 15 15 Deri

Detaylı

Laboratuvarda çalışılan tüm test ve uygulamaları içeren rehber hazırlanmalıdır. Test ve uygulama rehberi;

Laboratuvarda çalışılan tüm test ve uygulamaları içeren rehber hazırlanmalıdır. Test ve uygulama rehberi; Laboratuvarda çalışılan tüm test ve uygulamaları içeren rehber hazırlanmalıdır. Test ve uygulama rehberi; o Örnek türünü, o Örnek kabul ve ret kriterlerini, o Örnek alımı ile ilgili kuralları, o Örneklerin

Detaylı

İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü. 321 Cevher Hazırlama Laboratuvarı I ÖRNEK AZALTMA

İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü. 321 Cevher Hazırlama Laboratuvarı I ÖRNEK AZALTMA İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü 321 Cevher Hazırlama Laboratuvarı I ÖRNEK AZALTMA 1. GİRİŞ Belirli bir cevherin niteliklerinin saptanmasında kullanılmak üzere temsili

Detaylı

PATOLOJİDE BİLİŞİM Prof Dr Sülen Sarıoğlu PDF Bilişim Çalışma Grubu Başkanı Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji AD, İzmir

PATOLOJİDE BİLİŞİM Prof Dr Sülen Sarıoğlu PDF Bilişim Çalışma Grubu Başkanı Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji AD, İzmir PATOLOJİDE BİLİŞİM Prof Dr Sülen Sarıoğlu PDF Bilişim Çalışma Grubu Başkanı Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji AD, İzmir Patolojik değerlendirme=ortaklaşa çalışma Ürün= patoloji raporu : doktor+teknisyen+sekreter+destekpersonal+makinel

Detaylı

Gerekçe. Birim. Genel İşlemler

Gerekçe. Birim. Genel İşlemler İŞLEM ADI Genel İşlemler BD/İE Birim Önerilen Birim Deri ve mukoza smearleri, direkt 10 10 Deri ph ölçülmesi, deri tipi tayini 15 15 Wood ışığı muayenesi 15 15 Deri ve mukoza smearleri (giemsa, wright,

Detaylı

Patolojik tanı hakkında ne biliyoruz? Patologlar; hastalığınızın tanısını koyan, tedavinizin kararına katkı sağlayan patoloji doktorları ne yapıyor?

Patolojik tanı hakkında ne biliyoruz? Patologlar; hastalığınızın tanısını koyan, tedavinizin kararına katkı sağlayan patoloji doktorları ne yapıyor? Patolojik tanı hakkında ne biliyoruz? Patologlar; hastalığınızın tanısını koyan, tedavinizin kararına katkı sağlayan patoloji doktorları ne yapıyor? Patolojik tanı konana kadar geçen aşamalar: 1. Doku

Detaylı

Emilebilir, Mikro gözenekli Doğal Epitelyum Eşdeğeri Sentetik Yanık ve Yara Tedavi Ürünü GEÇİCİ DERİ EŞDEĞERİ

Emilebilir, Mikro gözenekli Doğal Epitelyum Eşdeğeri Sentetik Yanık ve Yara Tedavi Ürünü GEÇİCİ DERİ EŞDEĞERİ Emilebilir, Mikro gözenekli Doğal Epitelyum Eşdeğeri Sentetik Yanık ve Yara Tedavi Ürünü UYGULAMA VİDEOSU LİTERATÜR GEÇİCİ DERİ EŞDEĞERİ SUPRATHEL Geçici Deri Eşdeğeri İle Yenilikçi Yanık ve Yara Tedavisi

Detaylı

Belge No: Yayın Tarihi: Güncelleme Tarihi: Güncelleme No: Sayfa No: EKÖ/YÖN 20 19.08.2009-1 1/5 GÜNCELLEME BİLGİLERİ

Belge No: Yayın Tarihi: Güncelleme Tarihi: Güncelleme No: Sayfa No: EKÖ/YÖN 20 19.08.2009-1 1/5 GÜNCELLEME BİLGİLERİ EKÖ/YÖN 20 19.08.2009-1 1/5 GÜNCELLEME BİLGİLERİ Güncelleme Tarihi Güncelleme No Açıklama - 0 - EKÖ/YÖN 20 19.08.2009-1 2/5 1. AMAÇ Bu yönergenin amacı; çalışanların iş kazası sonucu yaralanmalarında bildirimin

Detaylı

Kolposkopi: Kime, Ne Zaman Yapılmalıdır? Doç. Dr. Nejat Özgül Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD

Kolposkopi: Kime, Ne Zaman Yapılmalıdır? Doç. Dr. Nejat Özgül Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD : Kime, Ne Zaman Yapılmalıdır? Doç. Dr. Nejat Özgül Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Hazırlık asla acil bir prosedür değildir, Prosedür öncesi hasta bilgilendirilmelidir,

Detaylı

Abstract. Özet. Giriş. Olgu Sunumu. Başvuru: 01.07.2014 Kabul: 10.09.2014 Yayın: 30.09.2014

Abstract. Özet. Giriş. Olgu Sunumu. Başvuru: 01.07.2014 Kabul: 10.09.2014 Yayın: 30.09.2014 Efsane Değil Tamamen Gerçek: Frontal Bölgede Dev Kutanöz Horn Not Myth Just Real: A Giant Cutaneous Horn in Frontal Region Plastik,Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Başvuru: 01.07.2014 Kabul: 10.09.2014

Detaylı

Amiloidozis Patolojisi. Dr. Yıldırım Karslıoğlu GATA Patoloji Anabilim Dalı

Amiloidozis Patolojisi. Dr. Yıldırım Karslıoğlu GATA Patoloji Anabilim Dalı Amiloidozis Patolojisi Dr. Yıldırım Karslıoğlu GATA Patoloji Anabilim Dalı Tanım Amiloid = Latince amylum (nişasta, amiloz) benzeri Anormal ekstrasellüler protein depozisyonu Fizyolojik eliminasyon mekanizmaları

Detaylı

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA YAPIMINDA STEREOGRAFİK ÇİFT PROJEKSİYONUN UYGULANIŞI

BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA YAPIMINDA STEREOGRAFİK ÇİFT PROJEKSİYONUN UYGULANIŞI 36 İNCELEME - ARAŞTIRMA BÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTA YAPIMINDA STEREOGRAFİK ÇİFT PROJEKSİYONUN UYGULANIŞI Erdal KOÇAIC*^ ÖZET Büyük ölçekli harita yapımında G İ R İŞ uygulanabilen "Stereografik çift Stereografik

Detaylı

DÖKÜM (GÖMME) İŞLEMİ. Süleyman Tosun Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji A.D

DÖKÜM (GÖMME) İŞLEMİ. Süleyman Tosun Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji A.D DÖKÜM (GÖMME) İŞLEMİ Süleyman Tosun Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji A.D Döküm İşleminin Tanımı (Gömme) Gömme işlemi (Bloklama/döküm), doku takibi biten dokuları, daha sonra katılaşacak sıvı bir

Detaylı

PRC 29 H 2 PRC 7002 MAKALE SAATİ

PRC 29 H 2 PRC 7002 MAKALE SAATİ PRC 29 PLASTİK REKONSTRÜKTİF VE ESTETİK CERRAHİ Dr. İbrahim VARGEL / 1 Dr. Tarık ÇAVUŞOĞLU/2 Dr. İlker YAZICI /3 KOD DERS ADI ÖÜ T P KREDİ AKTS PRC 7001 ARAŞTIRMA GÖREVLİLERİ TEZ DANIŞMANLIĞI Danışman

Detaylı

Tıp Fakültesi 1. Sınıf Genel Histoloji Laboratuvar Ders Programı

Tıp Fakültesi 1. Sınıf Genel Histoloji Laboratuvar Ders Programı Tıp Fakültesi 1. Sınıf Genel Histoloji Laboratuvar Ders Programı Hücre kurulu laboratuvar programı Laboratuar: Mikroskobik inceleme için dokuların hazırlanması- Preparasyon- Boyama Laboratuar: Işık ve

Detaylı

Ar-Ge Birimi Lif Analiz Çalışmaları

Ar-Ge Birimi Lif Analiz Çalışmaları TÜRKİYE YAZMA ESERLER KURUMU BAŞKANLIĞI KİTAP ŞİFAHANESİ VE ARŞİV DAİRESİ BAŞKANLIĞI Ar-Ge Birimi Lif Analiz Çalışmaları Giriş Lif analizi, eserlerin lifli yapıya sahip çeşitli kısımlarından alınan örneklerin

Detaylı

Ç.Ü DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ PROTEZ LABARATUVAR HİZMETLERİ PROSEDÜRÜ

Ç.Ü DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ PROTEZ LABARATUVAR HİZMETLERİ PROSEDÜRÜ DOKÜMAN NO: KLN-PR-2 YAYIN TARİHİ : AĞUSTOS 2014 REVİZYON TARİHİ : 00 REVİZYON NO:00 SAYFA 1 / 5 1.AMAÇ: Protez laboratuarındaki hizmetlerin düzenlenmesidir. 2.KAPSAM: Laboratuarda verilecek tüm hizmetleri,

Detaylı

DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI 2014-2015 AKADEMİK YILI EĞİTİM PROGRAMI

DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI 2014-2015 AKADEMİK YILI EĞİTİM PROGRAMI DERİ VE ZÜHREVİ HASTALIKLAR ANABİLİM DALI 2014-2015 AKADEMİK YILI EĞİTİM PROGRAMI TARİH KONU ANLATICI SORUMLU ÖĞRETİM ÜYESİ 3.9.2014 08.15-09.00 Klinik Vizit Doç.Dr.Ayşe Serap Karadağ Prof.Dr.Necmettin

Detaylı

EN ISO 9606-1 e Göre Kaynakçı Belgelendirmesi Semineri (28 Mart 2014) SINAVIN YAPILIŞI, MUAYENE, KABUL KRİTERLERİ.

EN ISO 9606-1 e Göre Kaynakçı Belgelendirmesi Semineri (28 Mart 2014) SINAVIN YAPILIŞI, MUAYENE, KABUL KRİTERLERİ. EN ISO 9606-1 e Göre Kaynakçı Belgelendirmesi Semineri (28 Mart 2014) SINAVIN YAPILIŞI, MUAYENE, KABUL KRİTERLERİ. Dr. Caner BATIGÜN ODTÜ Kaynak Teknolojisi ve Tahribatsız Muayene Araştırma / Uygulama

Detaylı

ÖLÇME VE KONTROL Ölçme ve Kontrolün Tanımı ve Önemi

ÖLÇME VE KONTROL Ölçme ve Kontrolün Tanımı ve Önemi Hazırlayan: Arş.Gör.Ali Kaya GÜR e-mail:alikayagur@gmail.com Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Metal Eğitimi Bölümü ELAZIĞ ÖLÇME VE KONTROL Ölçme ve Kontrolün Tanımı ve Önemi Bilinen bir değer

Detaylı

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? VÜCUT BAKIMI 1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? A) Anatomi B) Fizyoloji C) Antropometri D) Antropoloji 2. Kemik, diş, kas, organlar, sıvılar ve adipoz dokunun

Detaylı

Mamografi; Ne için? Ne zaman? Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı Mağusa Tıp Merkezi Hastanesi

Mamografi; Ne için? Ne zaman? Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı Mağusa Tıp Merkezi Hastanesi Mamografi; Ne için? Ne zaman? Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı Mağusa Tıp Merkezi Hastanesi Mamografi hangi amaçlar için kullanılmaktadır Tanı Takip Tarama TANI AMACI: Palpasyonda malign kitle düşünülen

Detaylı

PATOLOJİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ

PATOLOJİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ KOD:PAT.PR.01 YAYIN TRH:MART 2005 REV TRH:EYLÜL 2012 REV NO:04 Sayfa No: 1 / 9 1-AMAÇ : Patoloji Laboratuarında yürütülen faaliyetleri tanımlamak. 2-KAPSAM : Bu talimat, Patoloji Laboratuarını kapsar.

Detaylı

AKCİĞERİN NÖROENDOKRİN TÜMÖRLERİ. Doç. Dr. Mutlu DEMİRAY Bursa Medical Park Hastanesi

AKCİĞERİN NÖROENDOKRİN TÜMÖRLERİ. Doç. Dr. Mutlu DEMİRAY Bursa Medical Park Hastanesi AKCİĞERİN NÖROENDOKRİN TÜMÖRLERİ Doç. Dr. Mutlu DEMİRAY Bursa Medical Park Hastanesi Nöroendokrin tümörlerde 2004 WHO sınıflaması Tümör Tipi Tipik Karsinoid Atipik Karsinoid Büyük Hücreli nöroendokrin

Detaylı

5 Pratik Dermatoloji Notları

5 Pratik Dermatoloji Notları AİLE HEKİMLERİ İÇİN 5 Pratik Dermatoloji Notları En Sık Görülen Dermatolojik Hastalıklar İçindekiler Vitiligo Eritema Multiforme Ürtiker Uyuz Tahta Kurusu / Pire Isırığı Kaposi Sarkomu 2 Vitiligo 3 Vitiligo

Detaylı

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802)

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802) 1 5.5 Beton Karışım Hesapları 1 m 3 yerine yerleşmiş betonun içine girecek çimento, su, agrega ve çoğu zaman da ilave mineral ve/veya kimyasal katkı miktarlarının hesaplanması problemi pek çok kişi tarafından

Detaylı

PATOLOJİ LABORATUVARI TEST VE UYGULAMA REHBERİ

PATOLOJİ LABORATUVARI TEST VE UYGULAMA REHBERİ Sayfa No 1/7 1. ÖRNEK TÜRLERİ Ameliyatla alınan (eksizyon, rezeksiyon, amputasyon) doku ve organ örnekleri Biopsi ile alınan (iğne, insızyonel, eksızyonel) doku ve organ örnekleri Sitolojik materyaller

Detaylı

BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2)

BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2) BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2) Doç. Dr. Ozan ÜNSALAN (Liste zamanla güncellenecektir) Çok Önemli Not: Numuneyi bulan kişinin, analizler için başvurmadan önce aşağıdaki listeyi

Detaylı

ÜRİNER STOMALARDA BAKIM HEMŞİRE ÖZLEM BEKTEŞ

ÜRİNER STOMALARDA BAKIM HEMŞİRE ÖZLEM BEKTEŞ ÜRİNER STOMALARDA BAKIM HEMŞİRE ÖZLEM BEKTEŞ ÜRİNER DİVERSİYON TÜRLERİ - kutanöz vezikostomi - kutanöz pyelostomi - kutanöz üreterostomi - jejunal konduit - kolonik konduit - ileal konduit ÜROSTOMİLİ

Detaylı

BAZAL HÜCRELİ KARSİNOM TEDAVİSİNDE NÜKS ORANLARI

BAZAL HÜCRELİ KARSİNOM TEDAVİSİNDE NÜKS ORANLARI BAZAL HÜCRELİ KARSİNOM TEDAVİSİNDE NÜKS ORANLARI Merve Alyamaç, Ali Dinç Bozat, Ferhan Güler, Doğanay Yıldız Danışman: Doç. Dr. Nilgün M. Ertaş ÖZET Bazal hücreli karsinom (BHK) derinin sık görülen, yavaş

Detaylı

Tedaviyi İzleyen Değişiklikler ve Değerlendirme Zorlukları. Prof. Dr. Duygu Düşmez Apa Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji AD

Tedaviyi İzleyen Değişiklikler ve Değerlendirme Zorlukları. Prof. Dr. Duygu Düşmez Apa Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji AD Tedaviyi İzleyen Değişiklikler ve Değerlendirme Zorlukları Prof. Dr. Duygu Düşmez Apa Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji AD Sunum planı Giriş: Mikozis fungoides tanısındaki yöntem ve zorluklar

Detaylı

AZ DİFERANSİYE TİROİD KANSERLERİ. Prof. Dr. Müfide Nuran AKÇAY Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ERZURUM

AZ DİFERANSİYE TİROİD KANSERLERİ. Prof. Dr. Müfide Nuran AKÇAY Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ERZURUM AZ DİFERANSİYE TİROİD KANSERLERİ Prof. Dr. Müfide Nuran AKÇAY Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ERZURUM Tanım Az diferansiye tiroid karsinomları, iyi diferansiye ve anaplastik

Detaylı

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI Kabartılı direnç kaynağı, seri imalat için ekonomik bir birleştirme yöntemidir. Uygulamadan yararlanılarak, çoğunlukla

Detaylı

Histoloji ve Embriyolojiye Giriş. Histolojiye Giriş

Histoloji ve Embriyolojiye Giriş. Histolojiye Giriş Histoloji ve Embriyolojiye Giriş Prof.Dr.Yusuf NERGİZ Histolojiye Giriş Sunum Planı Histolojinin Tanımı,Amacı Histolojinin Tıptaki Önemi,Diğer Bilim Dallarıyla ilişkisi İnsan Vücudunun Organizasyonu Hücreler

Detaylı

YÜZDEKİ MALİGN DERİ TÜMÖRLERİ VE TEDAVİSİ

YÜZDEKİ MALİGN DERİ TÜMÖRLERİ VE TEDAVİSİ T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI BEZM-İ ALEM VALİDE SULTAN VAKIF GUREBA EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ PLASTİK VE REKONSTRÜKTİF CERRAHİ KLİNİĞİ YÜZDEKİ MALİGN DERİ TÜMÖRLERİ VE TEDAVİSİ (UZMANLIK TEZİ) DR. BÜLENT

Detaylı

Servikal Preinvazif Lezyonlarda Tedavi Sonrası Takip. Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum AD

Servikal Preinvazif Lezyonlarda Tedavi Sonrası Takip. Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Servikal Preinvazif Lezyonlarda Tedavi Sonrası Takip Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Servikal Sitolojik Terminoloji Neden Takip Edelim? Hastalığın invazif serviks kanserine ilerleme

Detaylı

TİROİD NODÜLLERİNİN SIVI BAZLI (SurePath) SİTOLOJİSİ: 3 Yıllık Histopatolojik Korelasyon

TİROİD NODÜLLERİNİN SIVI BAZLI (SurePath) SİTOLOJİSİ: 3 Yıllık Histopatolojik Korelasyon TİROİD NODÜLLERİNİN SIVI BAZLI (SurePath) SİTOLOJİSİ: 3 Yıllık Histopatolojik Korelasyon Dr. M. Salih Deveci GATA Gülhane Askeri Tıp Fakültesi Patoloji AD, Ankara Patoloji & Sitopatoloji Kongresi Bursa

Detaylı

ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ

ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ DR GÜRHAN SAKMAN ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GENEL CERRAHİ ANABİLİM DALI ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ DR GÜRHAN

Detaylı