ÖLÜM NEDENİ İSTATİSTİKLERİ EĞİTİM MATERYALİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÖLÜM NEDENİ İSTATİSTİKLERİ EĞİTİM MATERYALİ"

Transkript

1 ÖLÜM NEDENİ İSTATİSTİKLERİ EĞİTİM MATERYALİ (HİZMETE MAHSUSTUR)

2 GİRİŞ Bu belge, Avrupalı belgeleme uzmanları için özel olarak tasarlanmış ve geliştirilmiştir. Dört ders olarak planlanmıştır ve bu derslerin özellikleri ile süreleri aşağıda sıralanmaktadır. İçerik Ders 1 (yaklaşık 15 dakika): Bu ders iyi bir belgelemenin genel amaçlarının neler olduğunu tanımlamaktadırbunlar: belgelemeyi kimlerin gerçekleştirebildiği ve ölüm nedenlerinin belgelenmesinde iyi bir kalite standardının temin edilmesi için bilinmesi gerekenlerdir. Ders 2 (yaklaşık 40 dakika): Bu ders, Ölüm Nedenini açıklayan Doktor Raporunun nasıl hazırlanacağı ile ilgili bilgi ve talimat sağlamaktadır. Bu dersten sonra, doğal ölüm nedenleri için ölüm belgelerini tamamlayabileceksiniz. Daha fazla ayrıntı ve bilgi Ders 4 te belirtilmiştir. Ders 3 (yaklaşık 20 dakika): UYARI: Şiddete ya da doğal olmayan nedenlere bağlı ölümlerin, söz konusu belgeleri vermekle görevli, özel olarak tayin edilmiş uzmanların olduğu ülkelerde bu ölümleri belgelemekle yetkili olmayan doktorlar tarafından GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURULMAMASI ile ilgili paragraf. Bu ders, dış nedenlere bağlı ölümlerin söz konusu olduğu durumlarda Ölüm Nedenini açıklayan Doktor Raporunun nasıl hazırlanacağı ile ilgili bilgi ve talimat sağlamaktadır. Bu dersten sonra, dış nedenlere bağlı ölümler için ölüm belgelerini tamamlayabileceksiniz. Ders 4 (yaklaşık 30 dakika): Bu Dersin amacı, belgelemenin genel niteliğini artırmak (belirliliğin, belirsiz nedenlerin nasıl geliştirileceği ve ölüm mekanizmalarını rapor etmekten kaçınmak ile ilgili ipuçları) ve özel konular ya da işlemler (çeşitli nedenler, sorgular) ile ilgili daha ayrıntılı bilgi sağlamaktır. Bu hususlar, iyi bir belgelemenin sağlanması için belgeleyen doktor tarafından göz önünde bulundurulmalıdır. Bu dersten sonra, kalitenin iyileştirilmesi adı verilen eğitim materyalini doğru bir şekilde kullanabileceksiniz. 1

3 Ders 1: Temel İlkeler Bu ders iyi bir belgelemenin genel amaçlarının neler olduğunu tanımlamaktadır:bunlar belgelemeyi kimlerin gerçekleştirebildiği ve ölüm nedenlerinin belgelenmesinde iyi bir kalite standardının temin edilmesi için bilinmesi gerekenlerdir. Ölüm Nedenini Açıklayan Doktor Raporu, en eski ve en kapsamlı kamu sağlığı gözetimi sistemlerinin temelini oluşturan ölüm istatistiklerinin kaynağıdır. İyi istatistikler sadece kesin ve eksiksiz teşhislerin, dış etkenlerin tam ayrıntılarının yanı sıra uzmanlar tarafından rapor edilmiş inanılır bir dizi olayın ölüm nedenlerinin belgelenmesi işlemlerine dahil edilmesiyle mümkün olabilir. İstatistiksel ve araştırma amaçları için ölüm nedenlerinin mümkün olduğu kadar özel ve tam bir şekilde rapor edilmesi önemlidir. Aslında, en doğru tıbbi görüşün titiz bir şekilde rapor edilmesi ölüm istatistiklerinin kalitesinin gelişmesi ile sonuçlanmaktadır. Ölüm verilerinin amacı Ölüm belgeleri ile ilgili olarak ölüm nedenleri en önemli istatistiksel araştırma öğesidir, çünkü insan sağlığı ve ölüm ile ilgili genel eğilimleri açıklamak ve ölüme neden olan durumları incelemek için temel oluştururlar. Ölüm istatistikleri, yaş, cinsiyet ve diğer demografik değişkenler açısından önde gelen ölüm nedenleri üzerine odaklanan epidemiolojik çalışmalar için bir temel sağlamaktadır. Ayrıca, hasta bakımında gelişmelere yol açan hastalık etiyolojisi ve teşhis tekniklerinin değerlendirilmesindeki araştırmalar için de temel sağlarlar. İstatistiksel veriler, ulusal ve bölgesel hükümetler tarafından kamu sağlığı politikaları ve hedefleri, araştırmacılar ve klinik tedavi uzmanları, eğitim kurumları oluşturmak ve daha bir çok amaç için kullanılmaktadır. Ölüm verileri,, ulusal ve uluslararası seviyelerde sağlık durumunu karşılaştırmak ve ölçmek için kullanılan en önemli göstergedir. Bunun nedeni bütün gelişmiş ülkelerde ve neredeyse bütün gelişmekte olan ülkelerde düzenli ve yaygın olarak toplanmalarıdır. Doktorun merkezi rolü Ölüm istatistikleri söz konusu olduğu zaman güvenilirlik ve tutarlık büyük oranda belgeyi hazırlayan kişiler tarafından sağlanan verilerin niteliğine dayanmaktadır. Doktorların (ya da ulusal kanunlarca izin verilen diğer uzmanlar) sınıflandırma amaçları için gerekli olan ayrıntıları kendiliğinden bilemeyecekleri kabul görmüştür. Ancak belgeyi tasdik eden kişinin ölüme neden olan olayların sırasına göre En Uygun Tıbbi Görüşü sağlamaları gereklidir. Önlem bakımından, amaç, ölümle sonuçlanan hastalık durumlarının etkisini mümkün olduğu kadar erken bir şekilde ortadan kaldırmaktır. 2

4 Örnek 1. İyi ölüm istatistikleri: (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz) a. İstatistik ofisleri seviyesinde verilerin iyi bir şekilde işlenmesinin sonucudur b. Ölüm nedenlerinin doğru, belirli ve tam olarak belgelenmesinin sonucudur c. Nüfus sağlığı alanında politika planlamak için yararlı değildir Belgelemeden sonraki adımlar Ölüm belgeleri, eğitimli nozolojistler hastalık sınıflandırma uzmanlar tarafından yazılır ve kontrol edilir. Bir sorun olduğu zaman (belirsizlik, imkansız nedensel sıralama, tamamlanmamış ölüm belgesi) belgenin açıklığa kavuşturulması belgeyi hazırlayan kişi tarafından gerçekleştirilir. Bu nedenle eğer önemli bir ayrıntı bilinmiyorsa, gerekli ayrıntı elde edilebildiğinde istatistik ofisleri açık bir şekilde eksik veya belirsiz olan teşhisler için soruşturma gerçekleştirdiğinden, gerçek belirtilmelidir. Daha fazla açıklık sağlanamıyorsa Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), ICD'de (Hastalıkların Uluslararası Sınıflandırması) uluslararası kurallar dizisi sağlar, böylece esas neden tutarlı bir şekilde seçilebilir. Bu seçim, belgeyi hazırlayan kişi tarafından verilen tüm bilgileri değerlendirir ve göz önünde bulundurur. Örnek 2: Ölüm belgelerinin topladığı veriler uluslararası kodlama kuralları uygulanarak kodlanır. Kodlamanın amacı nedir? (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz ) a. Terminolojiyi standartlaştırmak ve uluslararası kurallar çerçevesinde esas ölüm nedenini seçmek için. b. Belgeyi hazırlayan kişinin hatalarını düzeltmek için c. Sadece uluslararası olarak kabul görmüş bir kaç nedenin en önemli nedenler olarak göz önünde bulundurulması için. Belgelemeden sorumlu kişiler Ulusal kanunlar, yönetmelikler ve kurallar büyük ölçüde değişiklik gösterdiği için her bir ülke bu konu ile ilgili bilgileri buraya rapor etmelidir. Belgeyi hazırlayanın kimliği Veri amaçlarının niteliği için, isim, ev adresi ve telefon numarası bilgileri tam olarak sağlanmalıdır. Eğer doktor raporu ile ilgili olarak daha fazla bilgiye ihtiyaç duyulursa, gizlilik sınırları çerçevesinde bu işten sorumlu adresi belli olan doktora gönderilmesi gereklidir. Gizlilik ile ilgili notlar Ölüm verilerine uygun yollarla erişim ve kişisel gizlilik haklarına saygı gösterilmesi önemli hususlardır; ölüm belgelerinde yer alan hassas veriler, sosyo-demografik ve tıbbi bilgiler için toplanmaktadır. 3

5 Bu nedenle derlenecek olan kişisel bilgiler Türkiye İstatistik Kurumu nun kuruluş kanunu gereğince yalnız istatstiksel amaçla kullanılacak, resmi ve özel kişi veya kuruluşlara açıklanmayacaktır Bu bakımdan, istatistik uzmanlarının yanı sıra belgeleme uzmanlarının da ülkelerinde kabul edilen İstatistik Kurumunun kuruluş kanunlarına riayet etmeleri gereklidir. Örnek 3: Ölüm belgesinde rapor edilen ölüm nedeni ile ilgili bilgi: (Lütfen cevabınızın işaretleyiniz) a. İlgili her vatandaş tarafından serbestçe ulaşılabilir b. İşlem yapılamayan ve dağıtılamayan hassas bir bilgi ve veridir c. İstatistik Kurumu kuruluş kanunu tarafından korunan bilgidir Sadece ölüm ile ilgili nedenleri rapor edin Ölüm anında mevcut olan bütün durumları rapor etmeyin. Sadece ölüme neden olan veya katkıda bulunan durumlar ve hastalıklar ölüm belgesinde rapor edilmelidir. Ölüme yol açan olaylar dizisi belirlenmeli ve nedensel bir sıralama içerisinde rapor edilmelidir. Bunun yanı sıra, eğer varsa, ölüme katkıda bulunduğu düşünülen diğer durumlar ve hastalıklar da dahil edilmelidir. Örnek 4: Bir ölüm belgesinde rapor edilmesi gereken nedenler nelerdir? (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz) a. Ölen kimseyi yaşamı sırasında etkileyen bütün şiddetli hastalıklar veya durumlar b. Ölüme yol açan hastalıkların veya durumların sıralaması ve eğer varsa katkıda bulunan nedenler. c. Ölüm mekanizması Tam, Detaylı ve Uygun Bilgi Ölüm nedeni belgelenirken, eğer ölen kişiyi kötü bir şekilde etkilediği düşünülüyorsa her türlü hastalık, olağandışı durum, kaza veya zehirlenme rapor edilmelidir. Eğer alkol ve/veya başka madde kullanımının, sigara kullanımının, son zamanlarda yaşanan bir hamileliğin veya ameliyatın (ayrıca bakınız "Önemli bir husus: Ameliyat ve diğer tıbbi işlemler Ders 3), zehirli gazlara maruz kalma veya maden endüstrisinde çalışma gibi çevresel etmenlerin, vs ölüme katkıda bulunduğuna inanılıyorsa, bu durum/durumlar rapor edilmelidir. Ölüme neden olan sürecin tanımlanması bazen karışıktır. Böyle durumlarda ölüm nedenlerine dahil olabileceğinden şüphe edilen nedenler seçilmeli ve "olası" ya da "tahmin edilmiş" gibi kelimeler ile sağlanan tanımın tam olarak güvenilir olmadığı belirtilmelidir. 4

6 Okunabilirlilik ve Kısaltmalar Bütün bilgilerin açık ve net bir şekilde okunabilmesi önemlidir. Bunun için en iyi yöntem daktilo ile yazmaktır. Ancak eğer bu mümkün değilse bilgiler okunabilir bir şekilde yazılmalıdır. Değiştirme yapmayınız veya silmeyiniz. Lütfen tıbbı terimlerin kısaltmasını kullanmayınız, çünkü farklı kişiler bunları değişik şekillerde yorumlayabilir. 5

7 Ders 2: Ölüm Belgesi Bu ders, Ölüm Nedenini açıklayan Doktor Raporunun nasıl hazırlanacağı ile ilgili bilgi vermektedir. Bu dersten sonra, doğal ölüm nedenleri için ölüm belgelerini tamamlayabileceksiniz. Daha fazla ayrıntı ve bilgi Ders 4 te belirtilmiştir. Düzgün bir şekilde tamamlanmış bir ölüm nedeni bölümü, ölümle sonuçlanan olayların sırası, türü ve ilişkisinin etiyolojik bir açıklamasını vermektedir. Ölüm belgesinin tıbbi bölümün nasıl tamamlanacağı ile ilgili ayrıntılı bilgiler aşağıdaki paragraflarda belirtilmektedir. Ölüm Belgesi Bu bölüm sadece doktor tarafından doldurulacaktır Bölüm I Doğrudan ölüme sebep a) olan hastalık veya durum* Önceki nedenler b) Eğer yukarıda verilen nedene yol açan ölüm c) ile sonuçlanan durumlar varsa, altta yatan durum d) en son belirtilecek Ölüm Nedeni Hastalığın başlangıcından ölüme kadar geçen yaklaşık süre Bölüm II Ölümün gerçekleşmesine etkisi olan, fakat ölüme neden olan hastalık veya durumla ilgili olmayan diğer önemli durumlar yazılacaktır * Bu bölüme kalp arresti ve solunum yetmezliği gibi ölüm şekilleri değil, ölüme sebebiyet veren hastalık, yaralanma veya komplikasyon türü yazılacaktır. B Ölüm Saati Gün Ay Yıl C Ölümün şekli Ölüm tarihi Doğal ölüm Trafik kazası Diğer Ölüm yeri Ev Hastane İşyeri İntihar İş kazası Araştırma aşamasında Ambulans Diğer taşıt Diğer Cinayet Diğer kazalar Bilinmeyen E Otopsi yapıldı mı? D Ölüm yaralanma sonucu mu gerçekleşti? Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Evet Hayır Bölüm E'ye geçiniz Aşağıda belirtilen ölüm nedeni, otopsi bulgularından mı elde edildi? İş yerinde yaralanma Evet Hayır Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Gün Ay Yıl Tarihi: Daha sonra daha fazla bilgi elde edilebilir mi? Yaralanmanın yeri: Evet Hayır Evde Spor alanı Yatılı kuruluş Cadde ve otoyol Kırsal alan (Çiftlik) Ticaret ve hizmet alanı Sanayi ve inş. yeri Diğer (Açıklayınız) Okul, diğer kur. ve idari yer F G Ölü doğum Evet Hayır Annenin TC No Bebek ölümü Evet Hayır Bölüm G'ye geçiniz Annenin yaşı Doğum sırası Doğum Saati Gebelik süresi Doğum ağırlığı Kadın ise, Ölüm hamileliği esnasında gerçekleşti Ölüm doğum esnasında gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 42 gün içerisinde gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 43 gün ile 365 gün içerisinde gerçekleşti Anne ölümü değil 6

8 Uyarı: Ölüm belgesinin ilk bölümü, uluslararası kullanım için DSÖ tarafından tavsiye edilen Ölüm Nedenini Açıklayan Doktor Raporu nu temsil etmektedir. Yerel bazı değişiklikler olmasına rağmen bu genel format Avrupa'da yaygın olarak kullanılmaktadır. Ölüm belgesinin ikinci bölümü DSÖ tarafından tavsiye edilen uluslararası ölüm belgesinin bir parçası DEĞİLDİR. Ancak, amaçlanan kullanımı DSÖ ve EUROSTAT tarafından tavsiye edildiği üzere önemli bilgilerin toplanması için bir çerçeve sağlamaktır. Burada sadece konuya açıklık getirmek için gösterilmiştir. Ulusal gereksinimlere ve mevcut ölüm belgesi formlarına bağlı olarak, bu web sayfasının ulusal uygulaması sırasında her bir ülke bu ek kutucuğu kullanmalı, değiştirmeli veya kullanmamaya karar vermelidir. Belgeyi hazırlayanın kimliği Belgeyi hazırlayan uzmanın tam ismini ölüm belgesinde belirtilen bölüme büyük harflerle yazınız. Eğer formda istenirse, lütfen diploma/ sicil no kayıt numarasını dahil ediniz. Aile doktorları için, verilen adresin ikamet edilen adres olması gereklidir. Hastane veya diğer kurumlarda çalışan uzmanlar içinse belirtilen bu yerlerin adreslerini vermeleri gereklidir. İsim ve adresin yer aldığı bir kaşede kullanılabilir. İmza orijinal olmalı veya elektronik olarak onaylanmış olmalıdır. Ölen kişinin kimliği Ölen kişinin ismi, yaşı, cinsiyeti, ölüm zamanı ölüm belgesinde belirtilen bölüme doğru bir şekilde yazılmalıdır. Büyük harflerle açık bir şekilde yazınız veya fotokopisini alınız. Diğer bilgiler (kişisel kimlik numarası, çalıştığı iş, eğitim, doğum ile ilgili bilgiler, vs.) ya belgeyi hazırlayan kişiden ya da ilgili memurundan alınan bilgilerle geçerli Ulusal Kanunlar derlenecek olan kişisel bilgiler Türkiye İstatistik Kurumu nun kuruluş kanunu gereğince yalnız istatistiksel amaçla kullanılacak, resmi ve özel kişi veya kuruluşlara açıklanmayacaktır (bakılacak) çerçevesinde tamamlanabilir. Bu belgeleri doldurmakla kimin sorumlu olduğunu tespit etmek için lütfen ulusal kanunlara göre belirleyiniz. Bölüm I Doğrudan ölüme sebebiyet veren olayların sıralamasını rapor etmek için kullanılır, I (a) satırında en yakın nedenden (geçirilen son hastalık, yaralanmalar veya doğrudan ölüme sebebiyet veren durumlar) başlar, I (b) ve (c), satırlarında nedensel sıralama takip edilir ve 1(d) satırında ölümün altta yatan nedeni rapor edilir (bu durum genellikle böyle olmakla beraber her zaman böyle değildir). Esas ölüm nedeni, doğrudan ölüme neden olan hastalıklı durumların başlamasına yol açan hastalık veya yaralanma ya da ölümcül yaralanmayla sonuçlanan bir kaza veya şiddet eylemidir. 7

9 Örnek 5: Esas neden belirlendikten sonra ölüme sebebiyet veren olayların sıralamasının rapor edilmesi neden önemlidir? (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz.) a) Sadece istatistiksel amaçlar için b) İnsanların hayat tarzları ile ilgili bilgi toplamak için c) Etkili önleyici müdahaleler planlamak için Örnek 6: Doğal ölümlerin söz konusu olduğu durumlarda esas ölüm nedeni: (Lütfen cevabını işaretleyiniz) a) Bölüm I in ilk satırında belirtilir b) Bölüm II de belirtilmelidir c)ölüme yol açan hastalıkların veya durumların sıralamasının başlangıç noktasıdır Bölüm I - (a) Satırı - Doğrudan ölüme neden olan hastalık veya durum Satır I(a) ya, ölüme sebebiyet veren en son neden yazılır. Satır I(a) da her zaman bir kayıt olmalıdır. Ölüme sebebiyet veren en son neden her hangi bir hastalık veya yaralanmadan kaynaklanmıyorsa veya bunların bir sonucu olarak ortaya çıkmadıysa, bu durum belgenin I inci bölümünde rapor edilmiş tek durum olabilir. Kalp durması, kollaps, solunum yetmezliği, akut böbrek yetmezliği, vs. gibi ölüm şekillerinin yazılması tavsiye edilmemektedir. (Ayrıca Ders 4 te yer alan Önlem Mekanizması: Nasıl ve Ne zaman bölümüne bakınız). Şiddete bağlı veya doğal olmayan nedenlerden kaynaklanan ölümlerde, kaza en yakın ölüm nedenidir ve bu yüzden satır I(a)'ya yazılmalıdır. Bölüm I Satır (b), (c) ve (d), önceki nedenler Eğer satır I(a)'da belirtilen neden başka bir hastalıktan doğuyorsa veya başka bir hastalığın sonucuysa, bu hastalık satır I(b)'ye işlenmelidir. Eğer satır I(b) ye yazılan durum, başka bir durum veya hastalıktan kaynaklanıyorsa, sözü edilen diğer durum satır I(c) de rapor edilmelidir. Benzer olarak, satır I(c)'de rapor edilmiş bahsi geçen durumdan önceki bir durum satır I(d)'de rapor edilmelidir. En alt satır, altta yatan nedenin rapor edilmesi GEREKEN bölümdür. Eğer gerekli olursa ek satır(lar) dahil edilebilir; ancak, doğrudan ölüm nedenlerine sebep olan ilgili olayların sıralamasının başlangıç noktası olan altta yatan nedenin bölüm I'in en alt satırına kayıt edilmesi gerektiğini unutmayınız. 8

10 Hastalık dizinin başlangıç noktasını Bölüm I'de yer olmamasından dolayı Bölüm II'ye hiçbir zaman kaydetmeyiniz, çünkü Bölüm I in en alt satırına yazılan durum ya da olay, resmi ölüm istatistikleri için temel olarak kullanılacaktır. Bir durum sadece etiolojik ya da patolojik anlamda değil, aynı zamanda bu durumun, çok uzun bir süre sonra olsa bile, dokuların hasar görmesi veya fonksiyon bozukluğu nedeniyle doğrudan ölüm nedenlerine ortam hazırladığına inanıldığı durumlarda da önce gelen neden olarak değerlendirilmelidir. Örnek 7: Aşağıda verilen belgede, esas ölüm nedenine müdahale eden nedenin hangisi olduğunu belirleyiniz: Bölüm I a) Özofagus varis kanaması b) Alkole bağlı karaciğer sirozu c) Kronik alkolizm (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz.) a) Özofagus varis kanaması b) Alkole bağlı karaciğer sirozu c) Kronik alkolizm Bölüm II: Diğer önemli durumlar Bölüm II ye, önem sırasına göre, Bölüm I'deki sıralamanın parçası olmamalarına rağmen ölümcül sonuca katkıda bulunan diğer önemli hastalıklar ve durumları yazınız. Örnek 8: Bölüm II aşağıda belirtilen durum için kullanılır: (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz ) a) Ölüm ile ilgili olan fakat sıralamanın bir parçası olmayan hastalıkları ve durumları rapor edilir b) Bölüm I deki boşluk olmadığında esas ölüm nedenini rapor edilir c) Ölüm mekanizmasını rapor edilir Örnek 9: Aşağıda verilen belgelerden hangisinin YANLIŞ olduğunu belirtiniz (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz ) a) Bölüm I a) Primer akciğer skuamöz hücreli karsinom; b) Akut anterolateral miyokard enfarktüs. Bölüm II Tip II diyabet mellitus b) Bölüm I a) Akut miyokard enfarktüs; b) Akciğer neoplazmı. Bölüm II Tip II diyabet mellitus c) Bölüm I a) Akut miyokard enfarktüs; b) Tip II diyabet mellitus. Bölüm II Primer akciğer karsinomu Doğru! Bu belgede sıralama uygun bir şekilde rapor edilmemiştir, çünkü akciğer neoplazmının nedeni akut miyokard enfarktüs olamaz. 9

11 Süre Belgeye yazılan her bir durumun başlangıç tarihleri arasındaki süreyi (durumun teşhisini değil) ve ölüm tarihini verilen sütuna yazınız. Başlangıç zamanı ya da tarihi bilinmeyen durumlarda en iyi tahmin yapılmalıdır. Her bir vakaya zaman birimi yazılmalıdır (yıllar, aylar, günler, saatler, hatta dakikalar). Bu sütunu boş bırakmaktansa süreyi tahmin etmek veya bilinmiyor yazmak tercih edilebilir. Doğru bir şekilde doldurulmuş bir belgede, satır I(a) için yazılmış süre satır I(b) veya I(c) veya I(d) için yazılmış süreyi hiçbir zaman aşmaz; satır (b) veya (c) ye yazılmış en yakın ölüm nedeninin süresi de satır (c) veya (d) ye yazılan esas ölüm nedeninin süresini aşmaz, çünkü bu durumlar nedensel sıralamanın artan düzeninde kayıt edilmişlerdir. Bu bilgi, belirli hastalıkların kodlanmasına yararlıdır ve aynı zamanda rapor edilen durum sıralamasının doğruluğunun kontrol edilmesinde de faydalıdır. 10

12 ÖRNEK 1: 5 Ağustos 2003 tarihinde 64 yaşında bir erkek, arteriyosklerotik serebral enfarktüs ile hastaneye kabul edildi. Daha sonra rehabilitasyon bölümüne aktarıldı ve hastada hipostatik pnömoni görüldü. Yoğun Bakım Ünitesinde alınan balgamda Klebsiella ya rastlandı ve hasta kısa bir süre sonra hayatını kaybetti. Belgenin üst kısmı Bu bölüm sadece doktor tarafından doldurulacaktır Bölüm I Doğrudan ölüme sebep a) olan hastalık veya durum* Önceki nedenler b) Eğer yukarıda verilen nedene yol açan ölüm c) ile sonuçlanan durumlar varsa, altta yatan durum d) en son belirtilecek Ölüm Nedeni Hastalığın başlangıcından ölüme kadar geçen yaklaşık süre Bölüm II Ölümün gerçekleşmesine etkisi olan, fakat ölüme neden olan hastalık veya durumla ilgili olmayan diğer önemli durumlar yazılacaktır * Bu bölüme kalp arresti ve solunum yetmezliği gibi ölüm şekilleri değil, ölüme sebebiyet veren hastalık, yaralanma veya komplikasyon türü yazılacaktır. B Ölüm Saati Gün Ay Yıl C Ölümün şekli Ölüm tarihi Doğal ölüm Trafik kazası Diğer Ölüm yeri Ev Hastane İşyeri İntihar İş kazası Araştırma aşamasında Ambulans Diğer taşıt Diğer Cinayet Diğer kazalar Bilinmeyen E Otopsi yapıldı mı? D Ölüm yaralanma sonucu mu gerçekleşti? Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Evet Hayır Bölüm E'ye geçiniz Aşağıda belirtilen ölüm nedeni, otopsi bulgularından mı elde edildi? İş yerinde yaralanma Evet Hayır Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Gün Ay Yıl Tarihi: Daha sonra daha fazla bilgi elde edilebilir mi? Yaralanmanın yeri: Evet Hayır Evde Spor alanı Yatılı kuruluş Cadde ve otoyol Kırsal alan (Çiftlik) Ticaret ve hizmet alanı Sanayi ve inş. yeri Diğer (Açıklayınız) Okul, diğer kur. ve idari yer F G Ölü doğum Evet Hayır Annenin TC No Bebek ölümü Evet Hayır Bölüm G'ye geçiniz Annenin yaşı Doğum sırası Doğum Saati Gebelik süresi Doğum ağırlığı Kadın ise, Ölüm hamileliği esnasında gerçekleşti Ölüm doğum esnasında gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 42 gün içerisinde gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 43 gün ile 365 gün içerisinde gerçekleşti Anne ölümü değil 11

13 Uyarı: Resmin ilk bölümü, uluslararası kullanım için DSÖ tarafından tavsiye edilen Ölüm Nedenini Açıklayan Doktor Raporu nu temsil etmektedir. Yerel bazı değişiklikler olmasına rağmen bu genel format Avrupa'da yaygın olarak kullanılmaktadır. Resmin ikinci bölümü DSÖ tarafından tavsiye edilen uluslararası ölüm belgesinin bir parçası DEĞİLDİR. Ancak, amaçlanan kullanımı DSÖ ve EUROSTAT tarafından tavsiye edildiği üzere önemli bilgilerin toplanması için bir çerçeve sağlamaktır. Burada sadece konuya açıklık getirmek için gösterilmiştir. Ulusal gereksinimlere ve mevcut ölüm belgesi formlarına bağlı olarak, bu web sayfasının ulusal uygulaması sırasında her bir ülke bu ek kutucuğu kullanmalı, değiştirmeli veya kullanmamaya karar vermelidir. Belgenin alt kısmı Uygulama sonucu Pnömoni, iskemik kalp hastalığından kaynaklanan kalp yetmezliği gibi belirli bir esas ölüm nedeninden yaşamını kaybeden bir kişide ölüme yol açan olay olarak meydana gelebilen bir hastalık olabilir. Buna benzer durumlarda, belirli olan esas ölüm nedeni raporuna dahil edilmelidir. Pnömoni veya bronkopnömoni ölüm belgelerinde rapor edildiği zaman, durumun primer, hipostatik olup olmadığı veya aspirasyona (kusma) bağlı olup olmadığı ve mümkünse, neden olan organizma belirtilmelidir. Eğer pnömoni immobilizasyondan kaynaklanıyorsa bu duruma neden olan olay saptanmalıdır. 12

14 ÖRNEK 2: İnsülin bağımlısı olmayan, 10 yıllık diyabet hastası olup 2 yıllık anjin öz geçmişi olan 70 yaşında bir erkek akut myokardiyal enfarktüs şikayeti ile hastaneye başvurmuştur. Bu olaydan iki hafta sonra, hasta tekrarlayan ağrı ve kalp yetmezliği belirtileriyle yeniden hastaneye gelir. Elektro kardiyogramı iskemiyi gösteren hasta koroner bakım ünitesine alınmasından kısa süre sonra kalp krizi geçirir ve 14 Mart 2003 tarihinde hayatını kaybeder. Belgenin üst kısmı Bu bölüm sadece doktor tarafından doldurulacaktır Bölüm I Doğrudan ölüme sebep a) olan hastalık veya durum* Önceki nedenler b) Eğer yukarıda verilen nedene yol açan ölüm c) ile sonuçlanan durumlar varsa, altta yatan durum d) en son belirtilecek Ölüm Nedeni Hastalığın başlangıcından ölüme kadar geçen yaklaşık süre Bölüm II Ölümün gerçekleşmesine etkisi olan, fakat ölüme neden olan hastalık veya durumla ilgili olmayan diğer önemli durumlar yazılacaktır * Bu bölüme kalp arresti ve solunum yetmezliği gibi ölüm şekilleri değil, ölüme sebebiyet veren hastalık, yaralanma veya komplikasyon türü yazılacaktır. B Ölüm Saati Gün Ay Yıl C Ölümün şekli Ölüm tarihi Doğal ölüm Trafik kazası Diğer Ölüm yeri Ev Hastane İşyeri İntihar İş kazası Araştırma aşamasında Ambulans Diğer taşıt Diğer Cinayet Diğer kazalar Bilinmeyen E Otopsi yapıldı mı? D Ölüm yaralanma sonucu mu gerçekleşti? Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Evet Hayır Bölüm E'ye geçiniz Aşağıda belirtilen ölüm nedeni, otopsi bulgularından mı elde edildi? İş yerinde yaralanma Evet Hayır Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Gün Ay Yıl Tarihi: Daha sonra daha fazla bilgi elde edilebilir mi? Yaralanmanın yeri: Evet Hayır Evde Spor alanı Yatılı kuruluş Cadde ve otoyol Kırsal alan (Çiftlik) Ticaret ve hizmet alanı Sanayi ve inş. yeri Diğer (Açıklayınız) Okul, diğer kur. ve idari yer F G Ölü doğum Evet Hayır Annenin TC No Bebek ölümü Evet Hayır Bölüm G'ye geçiniz Annenin yaşı Doğum sırası Doğum Saati Gebelik süresi Doğum ağırlığı Kadın ise, Ölüm hamileliği esnasında gerçekleşti Ölüm doğum esnasında gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 42 gün içerisinde gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 43 gün ile 365 gün içerisinde gerçekleşti Anne ölümü değil 13

15 Uyarı: Resmin ilk bölümü, uluslararası kullanım için DSÖ tarafından tavsiye edilen Ölüm Nedenini Açıklayan Doktor Raporu nu temsil etmektedir. Yerel bazı değişiklikler olmasına rağmen bu genel format Avrupa'da yaygın olarak kullanılmaktadır. Resmin ikinci bölümü DSÖ tarafından tavsiye edilen uluslararası ölüm belgesinin bir parçası DEĞİLDİR. Ancak, amaçlanan kullanımı DSÖ ve EUROSTAT tarafından tavsiye edildiği üzere önemli bilgilerin toplanması için bir çerçeve sağlamaktır. Burada sadece konuya açıklık getirmek için gösterilmiştir. Ulusal gereksinimlere ve mevcut ölüm belgesi formlarına bağlı olarak, bu web sayfasının ulusal uygulaması sırasında her bir ülke bu ek kutucuğu kullanmalı, değiştirmeli veya kullanmamaya karar vermelidir. Belgenin alt kısmı Uygulama sonucu Hasta aterosklerotik koroner damar hastalığından hayatını kaybetmiştir. Bu, kalp yetmezliğine ve kalp krizine yol açan myokardiyal enfarktüse neden olmuştur. Kalp krizi bir ölüm mekanizmasıdır, kalp yetmezliği ise belirli olmayan bir süreçtir; her ikisi de etiolojik olarak belirli değildir. Bu nedenle esas ölüm nedeni olarak kullanılmamalıdır. 14

16 ÖRNEK 3: Hipertansif 68 yaşında bir erkek 5 yıl önce ciddi bir enfarktüs geçirmiştir. Mevcut sağlık durumu stabil olup düzenli olarak tedavi ediliyordu. 15 yıldır anti-hipertansiflerle hipertansiyonu kontrol altındaydı. Aniden şiddetli bir retrosternal ağrı ile baygınlık ve arkasından şok geçirir. EKG incelemesinde, kalp ritminde bozukluk ve ventriküler fibrilasyon tebit edilmiştir. Ayrıca aşırı hipotansiyon da bulunmaktaydı (kan basıncı 70/40'tı). 23 Kasım 2004 tarihinde hastaneye geldiğinde yaşamını kaybetmiştir. Belgenin üst kısmı Bu bölüm sadece doktor tarafından doldurulacaktır Bölüm I Doğrudan ölüme sebep a) olan hastalık veya durum* Önceki nedenler b) Eğer yukarıda verilen nedene yol açan ölüm c) ile sonuçlanan durumlar varsa, altta yatan durum d) en son belirtilecek Ölüm Nedeni Hastalığın başlangıcından ölüme kadar geçen yaklaşık süre Bölüm II Ölümün gerçekleşmesine etkisi olan, fakat ölüme neden olan hastalık veya durumla ilgili olmayan diğer önemli durumlar yazılacaktır * Bu bölüme kalp arresti ve solunum yetmezliği gibi ölüm şekilleri değil, ölüme sebebiyet veren hastalık, yaralanma veya komplikasyon türü yazılacaktır. B Ölüm Saati Gün Ay Yıl C Ölümün şekli Ölüm tarihi Doğal ölüm Trafik kazası Diğer Ölüm yeri Ev Hastane İşyeri İntihar İş kazası Araştırma aşamasında Ambulans Diğer taşıt Diğer Cinayet Diğer kazalar Bilinmeyen E Otopsi yapıldı mı? D Ölüm yaralanma sonucu mu gerçekleşti? Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Evet Hayır Bölüm E'ye geçiniz Aşağıda belirtilen ölüm nedeni, otopsi bulgularından mı elde edildi? İş yerinde yaralanma Evet Hayır Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Gün Ay Yıl Tarihi: Daha sonra daha fazla bilgi elde edilebilir mi? Yaralanmanın yeri: Evet Hayır Evde Spor alanı Yatılı kuruluş Cadde ve otoyol Kırsal alan (Çiftlik) Ticaret ve hizmet alanı Sanayi ve inş. yeri Diğer (Açıklayınız) Okul, diğer kur. ve idari yer F G Ölü doğum Evet Hayır Annenin TC No Bebek ölümü Evet Hayır Bölüm G'ye geçiniz Annenin yaşı Doğum sırası Doğum Saati Gebelik süresi Doğum ağırlığı Kadın ise, Ölüm hamileliği esnasında gerçekleşti Ölüm doğum esnasında gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 42 gün içerisinde gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 43 gün ile 365 gün içerisinde gerçekleşti Anne ölümü değil 15

17 Uyarı: Resmin ilk bölümü, uluslararası kullanım için DSÖ tarafından tavsiye edilen Ölüm Nedenini Açıklayan Doktor Raporu nu temsil etmektedir. Yerel bazı değişiklikler olmasına rağmen bu genel format Avrupa'da yaygın olarak kullanılmaktadır. Resmin ikinci bölümü DSÖ tarafından tavsiye edilen uluslararası ölüm belgesinin bir parçası DEĞİLDİR. Ancak, amaçlanan kullanımı DSÖ ve EUROSTAT tarafından tavsiye edildiği üzere önemli bilgilerin toplanması için bir çerçeve sağlamaktır. Burada sadece konuya açıklık getirmek için gösterilmiştir. Ulusal gereksinimlere ve mevcut ölüm belgesi formlarına bağlı olarak, bu web sayfasının ulusal uygulaması sırasında her bir ülke bu ek kutucuğu kullanmalı, değiştirmeli veya kullanmamaya karar vermelidir. Belgenin alt kısmı Uygulama sonucu Ölüme neden olan olayların sıralanması belgeyi hazırlayan kişi tarafından Bölüm I de açıklanmış ve rapor edilmiştir. Arteryel hipertansiyon ve geçmiş myokardiyal enfarktüs kontrol altında olmasına rağmen, ikisinin de ölüme katkıda bulunduğuna inanılmaktadır bu nedenle Bölüm II de rapor edilmişlerdir. 16

18 ÖRNEK 4: 21 Haziran 2000 tarihinde, 20 yıllık hipertansiyon geçmişi olan ve 5 yıldır iskemik kalp hastalığı belirtileri taşıyan 73 yaşında bir erkek evinde yaşamını kaybetmiştir. Otopside de onaylanan koroner tromboz ölüm nedeni olarak teşhis edildi. Belgenin üst kısmı Bu bölüm sadece doktor tarafından doldurulacaktır Bölüm I Doğrudan ölüme sebep a) olan hastalık veya durum* Önceki nedenler b) Eğer yukarıda verilen nedene yol açan ölüm c) ile sonuçlanan durumlar varsa, altta yatan durum d) en son belirtilecek Ölüm Nedeni Hastalığın başlangıcından ölüme kadar geçen yaklaşık süre Bölüm II Ölümün gerçekleşmesine etkisi olan, fakat ölüme neden olan hastalık veya durumla ilgili olmayan diğer önemli durumlar yazılacaktır * Bu bölüme kalp arresti ve solunum yetmezliği gibi ölüm şekilleri değil, ölüme sebebiyet veren hastalık, yaralanma veya komplikasyon türü yazılacaktır. B Ölüm Saati Gün Ay Yıl C Ölümün şekli Ölüm tarihi Doğal ölüm Trafik kazası Diğer Ölüm yeri Ev Hastane İşyeri İntihar İş kazası Araştırma aşamasında Ambulans Diğer taşıt Diğer Cinayet Diğer kazalar Bilinmeyen E Otopsi yapıldı mı? D Ölüm yaralanma sonucu mu gerçekleşti? Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Evet Hayır Bölüm E'ye geçiniz Aşağıda belirtilen ölüm nedeni, otopsi bulgularından mı elde edildi? İş yerinde yaralanma Evet Hayır Evet Hayır Bölüm F'ye geçiniz Gün Ay Yıl Tarihi: Daha sonra daha fazla bilgi elde edilebilir mi? Yaralanmanın yeri: Evet Hayır Evde Spor alanı Yatılı kuruluş Cadde ve otoyol Kırsal alan (Çiftlik) Ticaret ve hizmet alanı Sanayi ve inş. yeri Diğer (Açıklayınız) Okul, diğer kur. ve idari yer F G Ölü doğum Evet Hayır Annenin TC No Bebek ölümü Evet Hayır Bölüm G'ye geçiniz Annenin yaşı Doğum sırası Doğum Saati Gebelik süresi Doğum ağırlığı Kadın ise, Ölüm hamileliği esnasında gerçekleşti Ölüm doğum esnasında gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 42 gün içerisinde gerçekleşti Ölüm doğumdan sonraki 43 gün ile 365 gün içerisinde gerçekleşti Anne ölümü değil 17

19 Uyarı: Resmin ilk bölümü, uluslararası kullanım için DSÖ tarafından tavsiye edilen Ölüm Nedenini Açıklayan Doktor Raporu nu temsil etmektedir. Yerel bazı değişiklikler olmasına rağmen bu genel format Avrupa'da yaygın olarak kullanılmaktadır. Resmin ikinci bölümü DSÖ tarafından tavsiye edilen uluslararası ölüm belgesinin bir parçası DEĞİLDİR. Ancak, amaçlanan kullanımı DSÖ ve EUROSTAT tarafından tavsiye edildiği üzere önemli bilgilerin toplanması için bir çerçeve sağlamaktır. Burada sadece konuya açıklık getirmek için gösterilmiştir. Ulusal gereksinimlere ve mevcut ölüm belgesi formlarına bağlı olarak, bu web sayfasının ulusal uygulaması sırasında her bir ülke bu ek kutucuğu kullanmalı, değiştirmeli veya kullanmamaya karar vermelidir. Belgenin alt kısmı Uygulama sonucu Örnek 10: Aterosklerozun ölüm zamanına kadar genelleştirilmiş olacağı kabul görmüştür. Ancak, koroner ateroskleroz ya da serebral ateroskleroz gibi en yakın ölüm nedenine yol açan arteriyoskleroz veya aterosklerozun görüldüğü yerin bilinmesi gereklidir. Süreyi göz önünde bulundurarak aşağıda verilen belgelerden hangisinin YANLIŞ olduğunu belirtiniz (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz ) a) Bölüm I a) Ventriküler rüptür Dakikalar; b) Akut myokardiyal enfarktüs Dakikalar; c) Kronik iskemik kalp hastalığı 15 yıl. b) Bölüm I a) Akut myokardiyal enfarktüs 2 gün; b) akciğerden yayılmış mediyastinal metastaz 6 ay; c) Primer akciğer karsinomu- 1 yıl. c) Bölüm I a) Solunum yolu hastalığının akut alevlenmesi 10 yıl; b) Kronik bronşit 10 yıl 18

20 Önemli bir Konu: Neoplazma Eğer ölümün sebebi Neoplazmaya bağlıysa, lütfen aşağıdakileri belirleyiniz: Benign (İyi huylu), malign (kötü huylu) ya da belirsiz olup olmadığı, Eğer primer bölge biliniyorsa veya bilinmiyorsa, Eğer morfolojik tür biliniyorsa, Eğer metastaz bölge(ler) ve primer bölge biliniyorsa, bölgeden metastatik ifadesi birincil bölgeyi (bölgeleri) ifade eder, bölgeye metastatik ifadesi ikincil bölgeyi (bölgeleri) ifade eder, karsinomatoz, karsinoz, büyüme, malign (kötü huylu) tümör vs. gibi belirli olmayan terminolojiden mümkün olduğu kadar kaçının, Lösemiyi akut", sub-akut veya kronik olarak tanımlayın ve ilgili hücre türünü açıklayın. Örnek 11: Aşağıda verilen bir neoplazmın rapor edilme yöntemlerinden hangisinin doğru olduğunu belirtiniz: (Lütfen cevabınızı işaretleyiniz ) a) Akciğer neoplazmı b) Kemiklere doğru metastatik adenokarsinom c) Pulmoner metastatik neoplazm Ölüm tarihi Ölümün gerçekleştiği ayı, günü ve yılı tam olarak kaydediniz. Ölüm gece yarısına yakın veya 31 Aralık tarihinde gerçekleşirse ay, gün veya yıl kaydına özellikle dikkat ediniz. Gece yarısı gerçekleşen bir ölümün bir günün başlangıcı yerine günün sonunda gerçekleştiğini düşünün. Eğer kesin ölüm anı bilinmiyorsa, ki tıbbi tetkiki yapan kişi tarafından gerçekleştirilen bazı soruşturmalarda olabilir, tarih soruşturmanın sonucunda belirlenecektir. Eğer daha sonra kesin tarihin, kayıt edilen tarihten farklı olduğu bulunursa kayıtta bir değişiklik yapılabilir. Bazen kesin bir ölüm tarihi belirlemek mümkün değildir, ölümden sonra bulunan insan cesetlerinde olduğu gibi. Bu gibi durumlarda, ölüm verilerinin tahmin edilen aralığının ortalaması rapor edilmelidir (varsa ulusal kanunlara veya yönetmeliklere başvurunuz). Ölüm yeri Yerin özellikleri, örneğin: ev, hastane, iş, ambulans, diğer taşıt, endüstriyel alan, çiftlik, deniz, hapishane, otoyol vs. belirlenmeli ve rapor edilmelidir. Ölen kişi kadınsa Ölüm: Hamilelik esnasında, Doğum esnasında, Hamilelikten sonraki 42 gün içerisinde, Hamilelikten sonraki 43 gün ile 365 gün içerisinde, Anne ölümü değil uygun bölümü işaretleyiniz. Aksi halde, boş bırakınız. 19

ÖLÜM BELGESİNİN DOLDURULMASI ARALIK 2013

ÖLÜM BELGESİNİN DOLDURULMASI ARALIK 2013 İZMİR HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ İZMİR HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ İSTATİSTİK VE BİLGİ İŞLEM ŞUBESİ ÖLÜM BİLDİRİM SİSTEMİ İL KOORDİNATÖRLÜĞÜ ÖLÜM BELGESİNİN DOLDURULMASI ARALIK 2013 ÖLÜM BİLDİRİMLERİNİN ÖLÜM YERİNE

Detaylı

Ölüm Kaydı Bildirim Sistemi

Ölüm Kaydı Bildirim Sistemi Ölüm Kaydı Bildirim Sistemi Öğrenim Hedefleri Bu dersin sonunda aile hekiminin; Birinci basamakta Ölüm Kaydı bildirimlerinin güncellenmesinin amacını, Ölüm Kaydı Bildirim sisteminde dikkat edilmesi gereken

Detaylı

Öz olarak : ÖNCEDEN YAPILAN KANSER SİGORTASI HASTAYI TEŞHİS ESNASINDA MADDİ KAYGILARDAN ARINDIRMAYA FAYDALI OLACAKTIR.

Öz olarak : ÖNCEDEN YAPILAN KANSER SİGORTASI HASTAYI TEŞHİS ESNASINDA MADDİ KAYGILARDAN ARINDIRMAYA FAYDALI OLACAKTIR. Cilt kanseri hariç her türlü kanser teşhisi (sigorta başlangıç tarihinden önce olmayan ) Sonucu sigortalıya ödeme yapan bir sigorta sistemidir. Aşağıda ilgili sigorta özel şartlarından ilgili hususlar

Detaylı

ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY)

ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY) TÜRKİYE HALK SAĞLIĞI KURUMU Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ULUSAL KAZA YARALANMA VERİTABANI (UKAY) EĞİTİM MODÜLÜ I Kodlama İlkeleri 1 21-23 Haziran 2012 ANKARA UKAY KAPSAMI Ulusal Kaza Yaralanma

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI -2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI -2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI -2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İşe Giriş Muayeneleri Aralıklı kontrol muayeneleri (periyodik muayeneler) Sağlık Eğitimi 1 İşe Giriş

Detaylı

TÜRKİYE DE SAĞLIK SEKTÖRÜNÜN GENEL GÖRÜNÜMÜ

TÜRKİYE DE SAĞLIK SEKTÖRÜNÜN GENEL GÖRÜNÜMÜ SAKARYA ÜNİVERSİTESİ İşletme Fakültesi Sağlık Yönetimi Bölümü SAĞLIK POLİTİKASI VE PLANLAMASI TÜRKİYE DE SAĞLIK SEKTÖRÜNÜN GENEL GÖRÜNÜMÜ Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT Bölüm Hedefi *Bu derste; Türkiye de genel

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

Doküman Tarihçesi. Bildirimi Zorunlu Enfeksiyon Etkenleri Muayene

Doküman Tarihçesi. Bildirimi Zorunlu Enfeksiyon Etkenleri Muayene Sağlık-NET Projesi İş Kuralları Kılavuzu T.C. Sağlık Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı Tarih : 23.06.2008 Sürüm : 2.0 Doküman Tarihçesi Sürüm Tarih Değişiklik MSVS 1.0 02.01.2008 İlk Yayın Genel

Detaylı

İşçi Sayısı : Erkek Kadın Genç Çocuk Özürlü. Kaza Tarihi :... Kaza Gününde İşbaşı Saati :... Kazanın olduğu saat :...

İşçi Sayısı : Erkek Kadın Genç Çocuk Özürlü. Kaza Tarihi :... Kaza Gününde İşbaşı Saati :... Kazanın olduğu saat :... EK-2 İŞ KAZASI VE MESLEK HASTALIĞI BİLDİRİM FORMU Düzenlenme tarihi... 1 İ şy eri ni n Unvanı : SGK/Bölge Müdürlüğü Sicil No : Adresi : Tel No. ve E-mail : İşçi Sayısı : Erkek Kadın Genç Çocuk Özürlü Toplam

Detaylı

DUQUE AKUT İNME İÇİN VERİ TOPLANMASI

DUQUE AKUT İNME İÇİN VERİ TOPLANMASI Inclusion (Dahil Edilecekler) Tanımlar Akut inme Tele-tıp DUQUE AKUT İNME İÇİN VERİ TOPLANMASI İnme, vasküler kaynaklı olanların dışında görünür hiçbir nedeni olmaksızın, serebral fonksiyonun fokal (veya

Detaylı

HEPATİTLER (SARILIK HASTALIĞI) VE 0212 5294400 2182 KRONİK BÖBREK HASTALIKLARI VE 0212 5294400 2182

HEPATİTLER (SARILIK HASTALIĞI) VE 0212 5294400 2182 KRONİK BÖBREK HASTALIKLARI VE 0212 5294400 2182 İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ 2013 YILI HASTA OKULU PLANI HASTANE ADI TARİH SAAT KONU EĞİTİM YERİ HASTA OKULU PROGRAMI İÇİN HASTA VE YAKINLARININ İLETİŞİM KURABİLECEKLERİ TELEFON NUMARASI HASEKİ 28/01/2013

Detaylı

5A 5R KAVRAMLARI. Dr.Cengiz ÖZGE Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

5A 5R KAVRAMLARI. Dr.Cengiz ÖZGE Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı 5A 5R KAVRAMLARI Dr.Cengiz ÖZGE Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Genel İlkeler Tütün bağımlılığı kronik bir hastalıktır. Genellikle birkaç denemeden sonra bırakılır. Her

Detaylı

KENT HASTANESİ ÇALIŞAN SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI HEMŞİRESİ EMİNE İZGÖRDÜ İZMİR

KENT HASTANESİ ÇALIŞAN SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI HEMŞİRESİ EMİNE İZGÖRDÜ İZMİR KENT HASTANESİ ÇALIŞAN SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İŞ SAĞLIĞI HEMŞİRESİ EMİNE İZGÖRDÜ İZMİR İnsan sağlığını, çalışanını ve hasta memnuniyetini ilke edinmiş olan KENT HASTANESİ ndeki amacımız;çalışanları mızın

Detaylı

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur.

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur. Dr.Armağan HAZAR ZATÜRRE (PNÖMONİ) Zatürre yada tıbbi tanımla pnömoni nedir? Halk arasında zatürre olarak bilinmekte olan hastalık akciğer dokusunun iltihaplanmasıdır. Tedavi edilmediği takdirde ölümcül

Detaylı

Kanser Hastalığı (Cilt Kanseri hariç)

Kanser Hastalığı (Cilt Kanseri hariç) Kanser sigortası Kanser Hastalığı (Cilt Kanseri hariç) Kanser Kanser Hastalığı, yeni anormal hücrelerin fokal otonom bir şekilde çoğalarak normal dokulara yayılması olarak tanımlanır. Böyle bir kanser,

Detaylı

KANSER TANIMA VE KORUNMA

KANSER TANIMA VE KORUNMA KANSER TANIMA VE KORUNMA Uzm. Dr Dilek Leyla MAMÇU Sunum İçeriği Genel Bilgiler Dünyada ve Ülkemizdeki son durum Kanser nasıl oluşuyor Risk faktörleri neler Tedavi seçenekleri Önleme mümkün mü Sorular/

Detaylı

TOPLUM SAĞLIĞI AÇISINDAN İLK YARDIM EĞİTİMİNİN ÖNEMİ. Dr.Alpaslan Türkkan

TOPLUM SAĞLIĞI AÇISINDAN İLK YARDIM EĞİTİMİNİN ÖNEMİ. Dr.Alpaslan Türkkan TOPLUM SAĞLIĞI AÇISINDAN İLK YARDIM EĞİTİMİNİN ÖNEMİ Dr.Alpaslan Türkkan İlkyardım Hastalık ya da kaza ile sağlığı tehlikeye girmiş kişi ya da kişilere; Hayati tehlikeyi ortadan kaldırmak, Yaralının durumunun

Detaylı

Kalp Krizini Tetikleyen Durumlar ve Tedavisi. Doç. Dr. Bülent Özdemir Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Kalp Krizini Tetikleyen Durumlar ve Tedavisi. Doç. Dr. Bülent Özdemir Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Kalp Krizini Tetikleyen Durumlar ve Tedavisi Doç. Dr. Bülent Özdemir Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Kalp Krizini Tetikleyen Durumlar ve Tedavisi KALP KRİZİ Kalp krizi (miyokard

Detaylı

ALFA FETOPROTEİN (TÜMÖR BELİRLEYİCİSİ)

ALFA FETOPROTEİN (TÜMÖR BELİRLEYİCİSİ) ALFA FETOPROTEİN (TÜMÖR BELİRLEYİCİSİ) Diğer adı ve kısaltma: α fetoprotein, AFP. Kullanım amacı: Primer karaciğer, testis ve over kanserlerinin araştırılması ve tedaviye alınan cevabın izlenmesi amacıyla

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

KOAH Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir?

KOAH Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir? KOAH NE DEMEKTİR? KOAH Nedir ve Nasıl Tedavi Edilir? Hastalar için özet bilgiler KOAH nedir? KOAH, hastalığın belli başlı özelliklerinin tanımını içinde barındıran Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı teriminin

Detaylı

Sürücü ve Araç Güvenliği

Sürücü ve Araç Güvenliği STANDARD LME-12:001902 Utr Dzl. B İçindekiler 1 Giriş... 3 2 Gereksinimler... 3 3 Araç Kullanma Yönetimi... 4 3.1 Yüksek Riskli Sürücüleri Yönetme... 4 3.2 Araca bağlı telsiz kapsama araştırmaları... 4

Detaylı

18 Y A Ş Ü S T Ü B İ R E Y

18 Y A Ş Ü S T Ü B İ R E Y Avanos ve Gülşehir İlçelerinde Görülen Kronik Hastalıkların Prevalans, İnsidans ve Risk Faktörlerinin Değerlendirildiği İzlem Çalışması 18 Y A Ş Ü S T Ü B İ R E Y V E R İ T O P L A M A F O R M U Hane ve

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. ZİNCOPLEX 15 mg / 5 ml şurup Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Her 5 ml şurupta 15 mg çinkoya eşdeğer 66 mg çinko sülfat heptahidrat Yardımcı maddeler: Gliserin, sorbitol, esans olarak raspberry

Detaylı

İl Çevre ve Orman Müdürlüğü ile Birlikte Şehrin Gürültü Haritasının Çıkarılması

İl Çevre ve Orman Müdürlüğü ile Birlikte Şehrin Gürültü Haritasının Çıkarılması İl Çevre ve Orman Müdürlüğü ile Birlikte Şehrin Gürültü Haritasının Çıkarılması Amaç ve İçerik Projenin temel amacı şehrin farklı bölgelerinde İl Çevre ve Orman Müdürlüğü nün yönlendirmesi ile gürültü

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. VİTA B 250/250/1 mg enterik kaplı tablet Ağızdan alınır.

KULLANMA TALİMATI. VİTA B 250/250/1 mg enterik kaplı tablet Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI VİTA B 250/250/1 mg enterik kaplı tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir enterik kaplı tablet 250 mg B 1 vitamini, 250 mg B 6 vitamini ve 1 mg B 12 vitamini içerir. Yardımcı madde(ler):

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. NEROX-B12, 30 ve 60 tabletlik blister ambalajlarda sunulan B vitamini kompleksidir.

KULLANMA TALİMATI. NEROX-B12, 30 ve 60 tabletlik blister ambalajlarda sunulan B vitamini kompleksidir. KULLANMA TALİMATI NEROX-B12 film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir film tablet 250 mg B 1 vitamini, 250 mg B 6 vitamini ve 1 mg B 12 vitamini içerir. Yardımcı maddeler: Sitrik asit monohidrat,

Detaylı

HİPERTANSİYON VE İLAÇLAR

HİPERTANSİYON VE İLAÇLAR HİPERTANSİYON VE İLAÇLAR Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Hedef kan basıncı değerlerine ulaşmak için başarılı bir tedaviye gerek vardır. Başarılı tedavi 2 kısımdan oluşur: 1.Yaşam düzeninin değiştirilmesi 2.İlaç

Detaylı

İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü. www.istanbulhalksagligi.gov.tr

İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü. www.istanbulhalksagligi.gov.tr İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü www.istanbulhalksagligi.gov.tr Anne Ölümlerini İzleme ve Değerlendirme Programı Anne Ölümlerini İzleme ve Değerlendirme Programı Anne Ölümlerini İzleme ve Değerlendirme

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU EL KİTABI. Ölüm Nedenlerinin Belgelenmesi

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU EL KİTABI. Ölüm Nedenlerinin Belgelenmesi TÜRKİYE İSTATİSTİK KRM EL KİTABI Ölüm Nedenlerinin Belgelenmesi ı Bu kitap, Ölüm Nedenlerinin Belgelenmesi Üzerine Bir AB Eğitim Paketinin Hazırlanması Projesi kapsamında hazırlanan Avrupada Ölüm Nedenlerinin

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. VENDİOS 600 mg tablet Ağızdan alınır.

KULLANMA TALİMATI. VENDİOS 600 mg tablet Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI VENDİOS 600 mg tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Her VENDİOS tablet 600 mg diosmin içermektedir. Yardımcı maddeler: Her VENDİOS tablet povidon, mikrokristalin selüloz, mısır nişastası

Detaylı

Manisa'da tütün kullanımı, meslek ve seçili hastalıklara göre mesane kanseri riski

Manisa'da tütün kullanımı, meslek ve seçili hastalıklara göre mesane kanseri riski Manisa'da tütün kullanımı, meslek ve seçili hastalıklara göre mesane kanseri riski Koray Ömer Erdurak 1, Pınar Erbay Dündar 2, Beyhan Cengiz Özyurt 2, Eva Negri 3, Carlo La Vecchia 3, Ziya Tay 1 1 Manisa

Detaylı

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi TÜRKİYEDE BÖBREK NAKLİ 1975 yılında canlı 1978 yılında kadavra E.Ü.T.F Hastanesi Organ Nakli Uygulama ve Araştırma Merkezi 1988

Detaylı

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ ANEURYSM (ANEVRİZMA) Arteriyel sistemindeki lokalize bir bölgeye kan birikmesi sonucu şişmesine Anevrizma denir Gerçek Anevrizma : Anevrizma kesesinde Arteriyel duvarların üç katmanını kapsayan Anevrizma

Detaylı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. Hipertansiyon Nedir? Çoğunlukla yüksek kan basıncı olarak

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. FEKSİNE 180 mg film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Feksofenadin hidroklorür

KULLANMA TALİMATI. FEKSİNE 180 mg film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Feksofenadin hidroklorür FEKSİNE 180 mg film tablet Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Feksofenadin hidroklorür Yardımcı maddeler: Kroskarmeloz sodyum, mikrokristal selüloz, prejelatinize nişasta, kolloidal anhidr

Detaylı

İŞYERİ HEKİMLİĞİ BELGESİ EK-1

İŞYERİ HEKİMLİĞİ BELGESİ EK-1 İŞYERİ HEKİMLİĞİ BELGESİ EK-1 1 İŞE GİRİŞ / PERİYODİK MUAYENE FORMU EK-2 İŞYERİNİN : Unvanı: SGK Sicil No: Adresi: Tel No: Faks No: E-posta: İşe giriş/periyodik muayene olmayı kabul ettiğimi ve muayene

Detaylı

Subkutan spesifik immünoterapi

Subkutan spesifik immünoterapi Subkutan spesifik immünoterapi Hasta için bir bilgi Spesifik immünoterapi Doktorunuzun yaptığı alerji testleri, sizde (veya çocuğunuzda) alerji olduğunu göstermiştir. Gözde kaşınma veya sulanma (= konjunktivitis),

Detaylı

Alevlenmelerin en yaygın nedeni, trakeobronşiyal enfeksiyonlar ve hava kirliliğidir. Şiddetli alevlenmelerin üçte birinde neden saptanamamaktadır

Alevlenmelerin en yaygın nedeni, trakeobronşiyal enfeksiyonlar ve hava kirliliğidir. Şiddetli alevlenmelerin üçte birinde neden saptanamamaktadır Toraks Derneği, Göğüs Hastalıkları Uzmanları ve solunum hastalıkları alanında çalışan diğer uzmanlık dallarındaki hekimler tarafından 1992 de kurulan bir ulusal uzmanlık derneğidir. Toraks Derneği nin

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI FUSİNAT 500 mg film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Bir film kaplı tablet 500 mg sodyum fusidat içerir. Yardımcı maddeler: Mikrokristal selüloz PH 200, krospovidon, laktoz anhidrat,

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI FLUORESCITE %10 Enjektabl Solüsyon Damar içine uygulanır. Etkin madde: 100 mg/ml fluoresein (113,2 mg fluoresein sodyum) içerir (yaklaşık 11.25 mmol sodyum). Yardımcı maddeler: sodyum

Detaylı

ÜRÜN BİLGİSİ. ETACİD, erişkinler, 12 yaş ve üzerindeki adolesanlarda mevsimsel alerjik rinitin profilaksisinde endikedir.

ÜRÜN BİLGİSİ. ETACİD, erişkinler, 12 yaş ve üzerindeki adolesanlarda mevsimsel alerjik rinitin profilaksisinde endikedir. ÜRÜN BİLGİSİ 1. ÜRÜN ADI ETACİD % 0,05 Nazal Sprey 2. BİLEŞİM Etkin madde: Mometazon furoat 50 mikrogram/püskürtme 3. TERAPÖTİK ENDİKASYONLAR ETACİD erişkinler, adolesanlar ve 6-11 yaş arasındaki çocuklarda

Detaylı

ADOLESANA VERİLMESİ GEREKEN KORUYUCU SAĞLIK HİZMETLERİ. Doç Dr Müjgan Alikaşifoğlu

ADOLESANA VERİLMESİ GEREKEN KORUYUCU SAĞLIK HİZMETLERİ. Doç Dr Müjgan Alikaşifoğlu ADOLESANA VERİLMESİ GEREKEN KORUYUCU SAĞLIK HİZMETLERİ Doç Dr Müjgan Alikaşifoğlu Sağlık Hizmetlerinin Özellikleri Ergenin yaşına, gelişim düzeyine uygun Bireysel, kültürel ve sosyoekonomik farklılıklara

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VEREM (TÜBERKÜLOZ) NEDİR? Verem hastalığı; verem mikrobunun solunum yolu ile alınmasıyla oluşan bulaşıcı bir

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. MAYFEX 180 mg Film Tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Feksofenadin hidroklorür

KULLANMA TALİMATI. MAYFEX 180 mg Film Tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Feksofenadin hidroklorür KULLANMA TALİMATI MAYFEX 180 mg Film Tablet Ağızdan alınır Etkin madde: Feksofenadin hidroklorür Yardımcı maddeler: Prejelatinize nişasta, Mikrokristalin selüloz, Sodyum kroskarmeloz, Kolloidal silisyumdioksit,

Detaylı

BÖLÜM I Genel Bilgiler

BÖLÜM I Genel Bilgiler BÖLÜM I Genel Bilgiler 1. Şirket Bilgileri Tüzel Kişi Şirket Unvanı ve Şirket Türü* Kuruluş Tarihi* Kayıtlı Adresi* Faaliyet Adresi* Çalışılan Banka Bilgileri* Ortaklık Yapısı, Sermayedarlar ve Hisse Dağılımı

Detaylı

Amaç: Egzersiz programına katılmak üzere gelen bireylerin başlangıçta var olan hastalıklarını ve hastalık risk sınıflamasını öğrenmek

Amaç: Egzersiz programına katılmak üzere gelen bireylerin başlangıçta var olan hastalıklarını ve hastalık risk sınıflamasını öğrenmek Amaç: Egzersiz programına katılmak üzere gelen bireylerin başlangıçta var olan hastalıklarını ve hastalık risk sınıflamasını öğrenmek 2 Egzersiz programına başlamadan önce bireyin aşağıdaki değerlendirmesinin

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI GRİZİNC 15 mg / 5 ml şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: Her 5 ml şurupta 15 mg çinkoya eşdeğer 66 mg çinko sülfat heptahidrat bulunur. Yardımcı maddeler: Şeker (sükroz), gliserin, nipajin

Detaylı

TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ

TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ Bilindiği üzere, Teşhis İlişkili Gruplar (İngilizce DRG) hastaların klinik ve maliyet verilerinin kullanılarak gruplandırılmasını ve benzer hastalıkların

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI LEVOSOL 30 mg/5 ml Şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: 1 ml de 6 mg levodropropizin içerir. Yardımcı maddeler: Sakkaroz, metil parahidroksi benzoat, propil parahidroksi benzoat, sodyum

Detaylı

Müşahade Odasında Yatan Hastaların Tanı Bazında Dağılımları

Müşahade Odasında Yatan Hastaların Tanı Bazında Dağılımları Müşahade Odasında Yatan Hastaların Tanı Bazında Dağılımları Hastane Adı : R0.4 Karın ağrısı diğer ve tanımlanmamış 558 5,46 2 R07.4 Göğüs ağrısı, tanımlanmamış 459 2,72 3 R06.0 Dispne 262 7,26 4 R42 Baş

Detaylı

PIHTIÖNLER(KAN SULANDIRICI) İLAÇ KULLANIM KILAVUZLARI DABİGATRAN(PRADAXA)

PIHTIÖNLER(KAN SULANDIRICI) İLAÇ KULLANIM KILAVUZLARI DABİGATRAN(PRADAXA) DABİGATRAN (PRADAXA) NE İÇİN KULLANILIR? Dabigatran (PRADAXA) pıhtıönler ilaç grubundadır. Halk arasında kan sulandırıcı ilaç olarak bahsedilen ilaçlardan bir tanesidir. Kan damarları içerisinde pıhtı

Detaylı

TULAREMİ OLGU SORGULAMA FORMU. Dr. Güven ÇELEBİ Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

TULAREMİ OLGU SORGULAMA FORMU. Dr. Güven ÇELEBİ Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD TULAREMİ OLGU SORGULAMA FORMU Dr. Güven ÇELEBİ Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD TULAREMİ OLGU SORGULAMA FORMU Genel Bilgiler: Tularemi olgu

Detaylı

IV. DERECE HAVA TRAFĐK KONTROLÖR YARDIMCISI MEVKĐĐNĐN ĐLK TAYĐNĐ ĐÇĐN GEREKEN KĐŞĐSEL SAĞLIK BEYANNAMESĐ

IV. DERECE HAVA TRAFĐK KONTROLÖR YARDIMCISI MEVKĐĐNĐN ĐLK TAYĐNĐ ĐÇĐN GEREKEN KĐŞĐSEL SAĞLIK BEYANNAMESĐ BÖLÜM 1 EK A SHDHTKS 001 A (Sivil Havacılık Dairesi Hava Trafik Kontrol Sağlık 001 A) IV. DERECE HAVA TRAFĐK KONTROLÖR YARDIMCISI MEVKĐĐNĐN ĐLK TAYĐNĐ ĐÇĐN GEREKEN KĐŞĐSEL SAĞLIK BEYANNAMESĐ Şu anda, Özürlü

Detaylı

Radyo Frekansı-Elektromanyetik Alanlara Maruz Kalma

Radyo Frekansı-Elektromanyetik Alanlara Maruz Kalma Radyo Frekansı-Elektromanyetik Alanlara Maruz Kalma STANDARD LME-12:001904 Utr Dzl. A İçindekiler 1 Giriş... 3 2 Gereksinimler... 3 3 RF EMF Prosedürü... 4 4 Eğitim... 5 5 Kişisel Koruyucu Ekipman... 5

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. EXELON 3 mg kapsül Ağız yolu ile alınır.

KULLANMA TALİMATI. EXELON 3 mg kapsül Ağız yolu ile alınır. EXELON 3 mg kapsül Ağız yolu ile alınır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Her bir kapsül 3 mg rivastigmin içerir (rivastigmin hidrojen tartarat şeklinde). Yardımcı maddeler: Kolloidal silika anhidr, metilhidroksipropilselüloz

Detaylı

BASİDAV & BASİSEN ÜYELERİNE VE EŞ/ÇOCUKLARINA YÖNELİK GRUP SİGORTASI BAŞVURU FORMU A. ÜRÜN SEÇİMİ

BASİDAV & BASİSEN ÜYELERİNE VE EŞ/ÇOCUKLARINA YÖNELİK GRUP SİGORTASI BAŞVURU FORMU A. ÜRÜN SEÇİMİ BASİDAV & BASİSEN ÜYELERİNE VE EŞ/ÇOCUKLARINA YÖNELİK GRUP SİGORTASI BAŞVURU FORMU A. ÜRÜN SEÇİMİ Ekte yer alan Teminat Seçenekleri Tablosu (Bknz. Sayfa 4) yardımıyla seçtiğiniz teminat yapısının kodunu

Detaylı

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı Olan Hasta Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı??? Yan ağrısı? Sırt ağrısı? Mide ağrısı? Karın ağrısı? Boğaz ağrısı? Omuz ağrısı? Meme ağrısı? Akut Göğüs Ağrısı Aniden başlar-tipik

Detaylı

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN Adı Soyadı:..... Protokol Numarası:..... Doğum

Detaylı

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ STRES EKOKARDİYOGRAFİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN Adı Soyadı:..... Protokol Numarası:..... Doğum Tarihi:..... Telefon Numarası:.... Adresi:.....

Detaylı

AÜTF İBN-İ SİNA HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ VE HASTALIKLARININ SİGARAYLA OLAN İLİŞKİSİ

AÜTF İBN-İ SİNA HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ VE HASTALIKLARININ SİGARAYLA OLAN İLİŞKİSİ AÜTF İBN-İ SİNA HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ VE HASTALIKLARININ SİGARAYLA OLAN İLİŞKİSİ BARAN E 1, KOCADAĞ S 1, AKDUR R 1, DEMİR N 2, NUMANOĞLU

Detaylı

İnşaat alanlarında riski azaltmanın beş yolu

İnşaat alanlarında riski azaltmanın beş yolu İnşaat alanlarında riski azaltmanın beş yolu Küçük inşaat alanları için Küçük çaplı işletmeler için İşçiler için İnşaat, yüksek risk taşıyan bir endüstridir. Aşağıda sizin güvende ve sağlıklı olmanıza

Detaylı

T.C. ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMLARI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ZORUNLU DERSLER

T.C. ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMLARI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ZORUNLU DERSLER T.C. ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMLARI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL ZORUNLU DERSLER PSH 501 - Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Temelleri

Detaylı

Prof. Dr. Binali MAVİTAŞ Dicle Üniverstiesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi A.D.

Prof. Dr. Binali MAVİTAŞ Dicle Üniverstiesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi A.D. Prof. Dr. Binali MAVİTAŞ Dicle Üniverstiesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi A.D. Endotel zedelenmesi ATEROSKLEROZ Monositlerin intimaya göçü Lipid yüklü makrofajlar Sitokinler İntimaya kas h. göçü

Detaylı

YURTİÇİ KREDİ SİGORTALARI BAŞVURU FORMU

YURTİÇİ KREDİ SİGORTALARI BAŞVURU FORMU Şirket Adı: YURTİÇİ KREDİ SİGORTALARI BAŞVURU FORMU Lütfen tüm bölümleri eksiksiz olarak doldurunuz, gerekirse sayfa ilave ediniz. Lütfen tüm sorulara cevap veriniz. 1)MÜŞTERİ BİLGİLERİ Ticaret Siciline

Detaylı

Klinik Kodlama Süreç Analizi Anket Değerlendirmesi

Klinik Kodlama Süreç Analizi Anket Değerlendirmesi Klinik Kodlama Süreç Analizi Anket Değerlendirmesi Sağlık tesisleri tarafından verilen hizmetin tanımını sağlayan klinik kodlama; hastanın tesise kabul edilişinden taburcu edilişine kadar geçen süredeki

Detaylı

İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1

İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1 İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1 1) Aşağıdaki durumlardan hangisinde turnike uygulanır? a) Çok sayıda yararı varsa ilkyardımcı tek ise b) Yaralının güç koşullarda bir yere taşınması gerekiyorsa

Detaylı

1. Amaç: Bu talimat, UÜ-SK ya başvuran çocuk hastalara detaylı tıbbi değerlendirme yapılmasına yönelik bir sistem oluşturmayı amaçlamaktadır.

1. Amaç: Bu talimat, UÜ-SK ya başvuran çocuk hastalara detaylı tıbbi değerlendirme yapılmasına yönelik bir sistem oluşturmayı amaçlamaktadır. 1 / 5 1. Amaç: Bu talimat, UÜ-SK ya başvuran çocuk a detaylı tıbbi değerlendirme yapılmasına yönelik bir sistem oluşturmayı amaçlamaktadır. 2. Kapsam: Bu talimat çocuk ın değerlendirilmesine ilişkin faaliyetleri

Detaylı

Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü

Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü 18 EYLÜL 2014 1 GENEL MÜDÜRLÜĞÜMÜZE BAĞLI FAALİYETTE BULUNAN KURUMLAR Özel Okullar Okul öncesi İlkokul Ortaokul Lise MTSK (3.437) Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezleri

Detaylı

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALĐMATI LEVOPRONT öksürük şurubu Ağızdan alınır. Etkin madde: 1 ml de 6 mg Levodropropizin içerir. Yardımcı maddeler: Metil paraben, propil paraben, sakkaroz, kiraz aroması, monohidrat sitrik

Detaylı

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri...

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser Nedir? Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser, günümüzün en önemli sağlık sorunlarından birisi. Sık görülmesi ve öldürücülüğünün yüksek olması nedeniyle de bir halk

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. VİROSİL %5 krem Haricen kullanılır.

KULLANMA TALİMATI. VİROSİL %5 krem Haricen kullanılır. KULLANMA TALİMATI VİROSİL %5 krem Haricen kullanılır. Etkin madde: Her 1 g krem %5 a/a 50 mg asiklovir içerir. Yardımcı madde(ler): Poloksamer, setostearil alkol, sodyum lauril sülfat, beyaz yumuşak parafin,

Detaylı

İHRACAT KREDİ SİGORTALARI BAŞVURU FORMU

İHRACAT KREDİ SİGORTALARI BAŞVURU FORMU İHRACAT KREDİ SİGORTALARI BAŞVURU FORMU ÖNEMLİ UYARI : İhracat alacak sigortalarında ağırlıklı olarak hangi para birimi ile satış yapıyorsanız formdaki tüm bilgileri o para birimi cinsinden ve tüm sorulara

Detaylı

Organ bağışında bulunan herkesin organları kullanılabilir mi?

Organ bağışında bulunan herkesin organları kullanılabilir mi? Organ Doku Birimi ve Bağış Organ Bağışı Başka Hayatlara Can Katmaktır Organ bağışı nedir? Organ bağışı kişinin hayatta iken kendi özgür iradesiyle, organlarının bir kısmını veya tamamını ölümünden sonra

Detaylı

ULUSAL PNÖMOKONYOZ ÖNLEME EYLEM PLANI

ULUSAL PNÖMOKONYOZ ÖNLEME EYLEM PLANI ULUSAL PNÖMOKONYOZ ÖNLEME EYLEM PLANI 1. Sorunun öneminin saptanması Pnömokonyoz ülkemizde en sık görülen mesleki akciğer hastalıklarından biri olup, önlenebilir meslek hastalıklarının başında gelmektedir.

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

9.Örnek Olay Çalışması Emniyet Kemeri Kullanımı: Doktor bey yaralandı!

9.Örnek Olay Çalışması Emniyet Kemeri Kullanımı: Doktor bey yaralandı! 9.Örnek Olay Çalışması Emniyet Kemeri Kullanımı: Doktor bey yaralandı! Doktor Haklan bey, sabah muayenesine yetişmek üzere hızla hastaneye doğru yürüyordu. Cep telefonu çaldı, arayan hemşire Ayten hanımdı.

Detaylı

Türk Ortopedi ve Travmatoloji Eğitim Konseyi (TOTEK) Kurum Ziyaretleri ve Akreditasyon Programı Esasları. ve Akreditasyon Standartları

Türk Ortopedi ve Travmatoloji Eğitim Konseyi (TOTEK) Kurum Ziyaretleri ve Akreditasyon Programı Esasları. ve Akreditasyon Standartları Türk Ortopedi ve Travmatoloji Eğitim Konseyi (TOTEK) Kurum Ziyaretleri ve Akreditasyon Programı Esasları ve Akreditasyon Standartları Sağlık sisteminde verilen eğitimin niteliği, hizmetin niteliğini belirleyen

Detaylı

Türkiye de Kanser İstatistikleri Kanser, Türkiye'de 1982 yılında 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanunu'nun 57. Maddesi gereğince "bildirimi zorunlu

Türkiye de Kanser İstatistikleri Kanser, Türkiye'de 1982 yılında 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanunu'nun 57. Maddesi gereğince bildirimi zorunlu 6 Türkiye de Kanser İstatistikleri Kanser, Türkiye'de 1982 yılında 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanunu'nun 57. Maddesi gereğince "bildirimi zorunlu hastalıklar listesi"ne alınmış olmasına rağmen ülkemizde

Detaylı

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp yetmezliği Ventrikülün dolumunu veya kanı pompalamasını önleyen yapısal veya işlevsel herhangi bir kalp bozukluğu nedeniyle oluşan karmaşık

Detaylı

Akut Resusitasyon Araştırmalarında Bilgilendirilmiş Onam Alma - Uluslararası Durum Belirleme Anketi -

Akut Resusitasyon Araştırmalarında Bilgilendirilmiş Onam Alma - Uluslararası Durum Belirleme Anketi - Bu anket çalışması, bir uluslararası araştırma ekibi tarafından bilgilendirilmiş onam alınamayacak kişilerde akut resusitasyon çalışmalarındaki uluslararası kabul edilebilirlik ve düzenleyici durumu tespit

Detaylı

Hastanemizde Kardiyoloji ve Kalp Damar Cerrahisi Bölümlerinde SGK anlaşması geçerli olup, diğer bölümlerimizde özel sağlık sigortanızı kullanabilir veya bireysel ödeme yapabilirsiniz. Özel TOBB ETÜ Hastanesi

Detaylı

Kurumsal Sorumluluk Tedarikçi Öz Değerlendirme. V 1.4 Kasım 2009. Siemens 2009, All Rights reserved.

Kurumsal Sorumluluk Tedarikçi Öz Değerlendirme. V 1.4 Kasım 2009. Siemens 2009, All Rights reserved. Kurumsal Sorumluluk Tedarikçi Öz Değerlendirme V 1.4 Kasım 2009 Siemens 2009, All Rights reserved. Münih, Kasım 2009 Sayın Ortaklarımız, Siemens, her türlü ekonomik büyümeyi destekleme faaliyetinde yüksek

Detaylı

PROJE NEDİR NASIL HAZIRLANIR Proje çalışması merak ve gözlemle başlar. Çevrede yaşananları merak etmek ve bunun doğrultusunda merak edilen konulara ilişkin gözlem yapmak proje hazırlamada ilk adımı oluşturur.

Detaylı

KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI. Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü

KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI. Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü KALP KRıZINDE ILK MÜDAHALE Kalp krizi tıbbi bir acil durumdur. Erken tanı ve hızlı tedavi oldukça hayati

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. SINECOD depo tablet 50 mg Ağız yoluyla alınır.

KULLANMA TALİMATI. SINECOD depo tablet 50 mg Ağız yoluyla alınır. KULLANMA TALİMATI SINECOD depo tablet 50 mg Ağız yoluyla alınır. Etkin madde: Her bir depo tablet 50 mg butamirat sitrat içerir. Yardımcı maddeler: Laktoz, tartarik asit, povidon K30, hidroksipropil metil

Detaylı

190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte,

190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte, Dünyada her bir dakikada 380 kadın gebe kalmakta, 190 kadın planlanmamış ya da istenmeyen gebelikle karşılaşmakta, 110 kadında gebeliğe bağlı komplikasyon gelişmekte, 40 kadın sağlıksız düşük yapmaktadır.

Detaylı

FEN ve TEKNOLOJİ. Besinler ve Sindirim. Konu Testi. Sınıf Test-01. 1. Besin içeriği. 4. Sindirim. Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür.

FEN ve TEKNOLOJİ. Besinler ve Sindirim. Konu Testi. Sınıf Test-01. 1. Besin içeriği. 4. Sindirim. Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür. Besinler ve Sindirim Konu Testi Besin içeriği FEN ve TEKNOLOJİ 4. Sindirim Besinin kimyasal sonunda oluşan olarak sindirildiği yapıtaşları yer Pankreas öz suyu kalın bağırsağa dökülür. B ve K vitaminleri

Detaylı

www.gorkemerdogan.com

www.gorkemerdogan.com IṠ YERLERİNDE ACİL DURUMLAR HAKKINDA YÖNETMELİK M. Görkem Erdoğan Bu sunuya ve konunun pdf dosyasına adresinden erişilebilir. GENEL BİLGİ YÜKÜMLÜLÜKLER ACİL DURUM PLANI SON HÜKÜMLER SORULAR 2 GENEL BİLGİ

Detaylı

AIG ACİL YARDIM ŞARTLARI HİZMET KAPSAMI

AIG ACİL YARDIM ŞARTLARI HİZMET KAPSAMI AIG ACİL YARDIM ŞARTLARI HİZMET KAPSAMI Tıbbi Danışmanlık Acil Sağlık Hizmetleri Acil Kara Ambulansı Hizmeti : AIG Sigorta AŞ sigortalısının Alarm Merkezi ne ulaşan talebi üzerine, MEDLINE hekimleri tarafından,

Detaylı

AKCİĞER KANSERİ. Doç.Dr.Filiz Koşar

AKCİĞER KANSERİ. Doç.Dr.Filiz Koşar AKCİĞER KANSERİ Doç.Dr.Filiz Koşar Akciğer Kanseri Nedir? Kanserler genellikle ilk ortaya çıktığı dokuya göre adlandırılır. Akciğer kanseri ilk önce akciğerde başlar Akciğerler göğüs boşluğumuzun büyük

Detaylı

Astım hastalığı, kronik yani süreklilik gösteren ve ataklar halinde seyir gösteren bir hava yolu

Astım hastalığı, kronik yani süreklilik gösteren ve ataklar halinde seyir gösteren bir hava yolu Bölüm 21 Astımla Karışan Hastalıklar Dr. Alpaslan TANOĞLU ve Dr. Mustafa DİNÇ Astım hastalığı, kronik yani süreklilik gösteren ve ataklar halinde seyir gösteren bir hava yolu hastalığıdır. Hastalığın en

Detaylı

Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulu Başvuru Formu

Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulu Başvuru Formu Orta Doğu Teknik Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulu Başvuru Formu Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) bünyesinde yapılan ve/ya ODTÜ çalışanları/öğrencileri tarafından yürütülen ve insan katılımcılardan

Detaylı

Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Pestisit Uygulama Davranışları ve Sağlık Etkilerine İlişkin Bilgi Durumu

Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Pestisit Uygulama Davranışları ve Sağlık Etkilerine İlişkin Bilgi Durumu Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Pestisit Uygulama Davranışları ve Sağlık Etkilerine İlişkin Bilgi Durumu Z. Ş İ M Ş E K, C. D E M İ R, Z. KEKLİK, B. K A R A, M. A K B A B A Toplumların üretim biçimi, erken

Detaylı

METASTATİK BEYİN TÜMÖRLERİ Hazırlayan: Türk Nöroşirürji Derneği Nöroonkoloji Eğitim ve Araştırma Grubu (TURNOG)

METASTATİK BEYİN TÜMÖRLERİ Hazırlayan: Türk Nöroşirürji Derneği Nöroonkoloji Eğitim ve Araştırma Grubu (TURNOG) METASTATİK BEYİN TÜMÖRLERİ Hazırlayan: Türk Nöroşirürji Derneği Nöroonkoloji Eğitim ve Araştırma Grubu (TURNOG) Metastatik tümörler en sık görülen beyin tümörleridir. Her geçen yıl çok daha fazla sayıda

Detaylı

Terör Olayları ve Enerji Zinciri : İstatistiksel bir İnceleme

Terör Olayları ve Enerji Zinciri : İstatistiksel bir İnceleme Terör Olayları ve Enerji Zinciri : İstatistiksel bir İnceleme Giriş Dünyadaki terör olaylarının ne kadarının enerji kaynaklarına yönelik olduğu veya bu olayların temelinde kaynak kontrol etme kaygılarının

Detaylı