BİSMARCK FİNANSMAN MODELİ. Amaçlar

Transkript

1 BİSMARCK FİNANSMAN MODELİ Prof. Dr. Ayşegül YILDIRIM KAPTANOĞLU Amaçlar Almanya da sigortacılığın ortaya çıkışı hakkında bilgi vermek Bismarck sosyal sigorta modeli öncesi Almanya nın ekonomik ve sosyal durumu hakkında bilgi vermek Bismarck sosyal sigorta modelinin ortaya çıkış şartlarını açıklamak Bismarck sosyal sigorta modelinin ilk çıktığı zamanki özelliklerini açıklamak Bismarck sosyal sigorta modeli günümüzde nasıl uygulandığının açıklanmasıdır. Anahtar Kelimeler Almanya Otto von Bismarck Bismarck Modeli Sigortacılık Sosyal Sigorta Modeli 1. Bismarck Modelinin Doğuşu Almanya da ortakların birleşerek oluşturduğu ilk sigorta girişimi 16.yy da yangın sigortacılığı şeklinde olmuştur ve bu oluşturulan sigortayı lonca üyeleri gibi Brandgilden ismi

2 verilen belirli kişilere sağlamışlardır. Almanya daki ilk kamu sigortası ise birçok Brandgilden lerin birleşerek 1676 yılında kurduğu Hamburger General-Feuercasse isimli sigorta şirketidir. Bu kamu sigortası örneğinden sonra diğer kamu sigortaları da kurulmuş ve ev sahiplerine yangın sigortası sağlamaya başlamışlardır. Bu dönemden sonra kamu sigortaları da özel sigorta pazarlarında hizmet sunmaya başlamıştır. İlk ticari kar amacı güden sigorta 1765 yılında kurulan, merkezi Hamburg ve Berlin de bulunan deniz taşımacılığı sigortası olmuştur. 18. yy ortalarında da ilk ticari hayat sigortası kurulmuştur. 19. yy da ise 1818 yılında kurulan şimdiki adı Zürich-Agrippina olan Agrippina isimli ve 1890 yılında kurulan Allianz Versicherungs- Gesellschaft isimli büyük sermayeli sigorta şirketlerinin çıkışına sahne olmuştur (Maurer & Somova, 2005). Almanya da 18.yy sonlarında ve 19.yy başlarında gönüllü hastalık fonlarının nasıl düzenleneceği hakkındaki yasalar parlamentoda oylanmaya başlanmıştı. Bu yasalar katkıların nasıl olacağı, yardım paketleri, giriş koşulları ve fon yönetimi konularını içermekteydi yılında yasalarda zorunlu üyelik kavramı ortaya çıktı. Mevcut gönüllü kurulmuş fonların ve bu fonlara zorunlu üyeliğin tanıtımı hakkı yerel yönetimlere verildi. Sonraki yıllarda yasalar ulusal düzeyde uygulanmaya başlanmıştı yılında tüm madenciler için zorunlu sağlık sigortası yasası sağlık sigortası kapsamında ortaya çıkmıştır. Bu yasa Almanya da ülke genelinde bir meslek grubunu, maden işçilerini kapsayan ilk yasa olması nedeniyle bir dönüm noktası olmuştur (Carrin & James, 2005) Yılında çıkarılan madenciler için zorunlu sağlık sigortası, bir meslek grubunu kapsayan ilk yasa olması nedeni ile Almanya da dönüm noktası olmuştur. Bununla birlikte 19.yyda sanayinin de gelişmesiyle birlikte Alman nüfusunda sosyalist fikirler yayılmaya, sendikalar ve sosyal politik partilerin kurulması gibi yeni sosyal hareketler gelişmeye başlamıştı. Muhafazakâr Alman Şansölyesi von Bismarck işçi sınıfı ile ilişkilerini geliştirmek ve sosyalist düşüncedeki işçileri kazanmak istiyordu ve dahası onun bu planları güçlü bir devlet oluşturma girişiminin bir parçasıydı. Sonrasında zorunlu sosyal sigorta ile düşük gelirli işçileri korumak için bir yasa hazırladı ve bu şekilde devlet sosyal hareketlerin etkisini azaltmayı amaçladı. Başlangıçta Bismarck sosyal sigortası sistemi sadece, hastalık ve sakatlık riskini taşımaktan ve gelecekte olabilecek olumsuz bir duruma karşı birikim

3 yapabilecek finansal bilgiden yoksun düşük gelirli işçileri koruyordu. Bu yüzden belirli gelir seviyesinin altındaki işçiler için bu sigorta zorunlu olmuştur (Marree & Groenewegen, 1997). Bismarck sosyal sigortasının üzerinde durduğu nokta, işçilerin işle ilgili kazalara ve sakatlıklara karşı ve hastalık sürecinde gelir kaybına karşı koruma sağlayan bir sigorta olmasıdır. Bu sigortanın kökeni sadece çalışan işçilerle ilgilidir ancak zamanla sigortanın kapsamı işçilerin bakmakla yükümlü olduklarını da kapsayacak şekilde genişlemiştir. Sigorta, kademe kademe işçilerin gelir kaybının öneminden işçilerin hastalık ya da sakatlık durumuyla eşit ya da daha önemli durumda olmasına geldi (Marree & Groenewegen, 1997). Prusya başbakanı Bismarck ın 1881 yılında Reichstag ta yaptığı konuşmada: Devletin politikası, nüfusun büyük çoğunluktaki ve en az eğitimli olan mülksüz sınıfların da içinde olduğu bir politika geliştirmek olmalıdır, bu devletin sadece gerekli olduğu için bulunmadığını aynı zamanda refahı da sağlaması gereken bir kurum oluğu içindir. Devlet, fark edilebilir ve direkt avantajlarıyla birlikte sadece toplumun iyi konumdaki sınıflarının statülerinin devamını korumak için çalışan bir ajans gibi değil, diğerlerinin ihtiyaç ve isteklerini de karşılayabilen bir kurum olmalıdır. (Khoudour-castéras, 2005) Bismarck ın parlamentoda yaptığı bu konuşma sırasında verdiği mesajlar, sonrasında sırasıyla aşağıdaki yasaların çıkmasına temel oluşturmuştur; 31 Mart 1883 yılında Hastalık Sigortası, (Law on Health Insurance for Workers) (Federal Ministry of Labour and Social Affairs, 2000). Bu sigortada işçilerin devletin denetiminde olan sağlık sigortasında sigortalı olması gereklidir. Sağlık sigortası priminin üçte ikisi çalışan işçiler tarafından kalan üçte biri ise işverenler tarafından finanse edilir. Yasaya göre sigortalı, sigorta ile anlaşmalı doktor tarafından tedavi edilme, ücretsiz ilaç alma, ücretsiz gözlük ve benzeri yardımları alma hakkına sahiptir. Bu tedavi hakkı hastalığın başlangıcından itibaren 13 haftalık bir süreyi kapsar ve sigorta şirketi bu süreyi bazı durumlarda bir yıla kadar uzatabilir. Bu sistemin temel prensibi sigorta fonunun ücretsiz tedavi için doktorlarla anlaşması şeklindedir. 6 Temmuz 1884 yılında Endüstriyel Kaza Sigortası (Accident Insurance Law), bu kanun 1886 yılında sanayi işçilerinin yanında çiftlik işçilerini de kapsamıştır (Federal Ministry of Labour and Social Affairs, 2000). Bu yasaya göre çalışan kanıtlaması koşuluyla işyerinde kaza geçirdiğinde tazminat hakkına sahip olur. Bu sigortanın finansmanı sadece işveren tarafından

4 yapılır. İşveren kaza sigorta fonları, kaza sigorta planları yapmakla sorumludur ve bir sorumluluğu olduğu içinde işyeri kazalarının önüne geçilebilir. 24 Mayıs 1889 yılında Yaşlılık ve Maluliyet Sigortası (Law on Invalidity and Old-Age Insurance) çıkmıştır (Federal Ministry of Labour and Social Affairs, 2000). Bu yasada 16 yaş ve üzerindeki çalışanlar ve işçiler zorunlu olarak sigortaya dâhil olmaktadırlar. 70 yaşına kadar ödenen sigorta sonrasında bu yaşa gelen çalışanlar mütevazı bir emekli aylığı alırlar. 70 yaşından önce sakatlık durumunda ise çalışanın kazancının üçte biri maluliyet sigortası olarak ödenir. Bu sigorta fonunun finansmanının yarısını çalışan, diğer yarısını da işveren öder. Bismarck hangi yıllarda hangi sosyal güvenlik yasalarını çıkartmıştır? Tablo 7. Almanya da Bismarck Öncesi Sağlık Hizmetleri 1220 Şehirler ve Kiliseler Tarafından Yürütülen İlk Hastaneler 1241 Tababet ve Eczacılık Mesleklerinin Ayrıştırılması (Friedrich II) 1710 İlk Üniversite Hastanesinin Kurulması 1794 Prusya nın Tüm Hastaneleri Devlet Kontrolüne Alması 1803 Kilisenin Tıbbi Tedavi Yapmasının Yasaklanması 1811 İlk Psikiyatrik Hastane 1833 Krupp Çelik Fabrikasında İlk Şirket Sağlık Sigortası Fonunun Kurulması 1839 Prusya da İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinin Başlaması 1850 Madenciler Birliğinin (Knappschaften) Mesleki Sosyal Sigorta (Hastalık, Sakatlık) Kurması 1854 Zorunlu Madenciler Birliği Sigortası 1881 İmparatorluk Mesajı: Refah Devletinin Doğum Yılı Kaynak(Obermann, Muller, Muller, Schmidt, & Glazinski, 2013 )

5 Sanayi devrimi yıllarında Avrupa da 3 önemli ülke olan Belçika, Fransa ve Almanya da bunun yanında da asıl olarak İngiltere de etkisini göstermiştir yılında Fransa ton, Belçika ton, Almanya ton ham pamuğu işleyebiliyorken İngiltere ton ham pamuk işleyebiliyordu. Avrupa ülkelerinin İngiltere ye göre işleme kapasitesinin düşük olmasının nedenleri eski fabrikalar, daha az verimli ve eski teknolojiye sahip makineler ve daha az verimli çalışan işgücü idi. Avrupa da tekstil sektörünün yanında kömür ve demir madenciliği ve bununla birlikte üretilen ürünlerin ve hammaddenin taşınması için demiryolu inşası önemli rol oynamaktaydı yılında Avrupa da demiryolu sisteminin büyük çoğunluğu tamamlanmış olmasıyla birlikte sadece Belçika ve Almanya ülkelerindeki demiryolu ağının önemli bölümünü yapmışlardı (Industrial & Impact, n.d.). Almanya nın demiryolu sistemini tamamlaması; topraklarında bulunan kömür, demir gibi madenlerin çıkartılıp tüm Avrupa ya satılmasında en önemli etken olmuştur. Bununla birlikte Almanya daki girişimcilerin fabrikalar kurarak ham madenleri işlemesi ve bunu demiryolu üretimi, silah üretimi gibi ağır sanayi alanlarında kullanması sonucunda Almanya da çalışan işgücü sayısında yüksek oranda artış olmuştur. Bu yüksek sayıdaki işgücünün çalıştırılması ve sürekliliğinin sağlanması üretimin devam etmesinin ve Almanya nın da bu üretim sayesinde ekonomik olarak gelişmesinin gerekliliklerindendir. Bununla birlikte işgücünün önemini fark eden girişimciler işçilerin sağlık durumunu önemsemiş ve sağlık sigortası kurulmasına öncülük etmişlerdir (C.H. Clapham & D., 1921). Almanya da sağlık sigortasının kurulmasına öncülük eden kimlerdir? Sanayileşme ve üretimin artışı Avrupa da çalışan kesimin artışını da beraberinde getirmiştir ve bu işgücü madencilik, demir-çelik sanayi ve demiryolu inşası alanında yoğunlaşmaya başlamıştır. Bu dönemde işgücünün sadece çalışması ön planda tutulmuş, fazla çalışma saatleri, hastalık durumu, çocuk işgücü gibi kavramlar ikinci planda kalmıştır. Almanya da Friedrich Harkort ve Alfred Krupp gibi girişimciler işçilerin bu durumunu düzeltmek için çalışmaya başlamışlardır ve bununla birlikte o yıllarda kabul edilmese de Mart 1948 yılında işçiler Prusya Kralından işçiler için bir bakanlık kurulmasını talep etmişlerdir (Federal Ministry of Labour and Social Affairs, 2000). Harkort ve Krupp gibi girişimcilerin işçilerin durumunu düzeltmek için çalışmalarının nedeni üretim faktörleridir. Kapitalist toplumda üretim için gerekli faktörler toprak, işgücü, sermaye ve girişimcidir (Fetter, 1915).

6 Şekil 2. Üretim Faktörleri Toprak Sermaye İşgücü Girişimci Üretim faktörleri, toprak, işgücü, sermaye ve girişimcidir. Bu dört faktör bir araya gelmeden üretim yapılması mümkün değildir. Sermaye, toprak ve işgücünü bir araya getiren girişimcidir.. Dönemin girişimcilerinden olan Harkort ve Krupp ağırlıklı olarak maden işletmeleri ve demiryolu üretimi ve inşası işiyle uğraşıyorlardı ve bu gibi işletmelerde çalışan işçiler ağır ve tehlikeli işlerde çalışan işçiler olarak kabul edilmekteydi. Üretim bileşenlerinden toprağı ve sermayesi olan girişimciler için üretiminin devam edebilmesi için gerekli olan şey işgücünün de sürekliliği ve verimli olmasıdır. Bu yüzden Harkort ve Krupp gibi girişimciler işçiler için çalışmalar yapmış, daha verimli ve sürekli işgücü için çalışmışlardır yılında Krupp Çelik Fabrikasında İlk Şirket Sağlık Sigortası Fonunun Kurulması, 1839 yılında Prusya da İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemlerinin Başlaması, 1850 yılında Madenciler Birliğinin (Knappschaften) Mesleki Sosyal Sigorta (Hastalık, Sakatlık) kurması, 1854 yılında Zorunlu Madenciler Birliği Sigortasının kurulmasının nedenleri üretimin devam etmesi açısından işgücünün sürekliliğinin sağlanmasıdır. Bu önlemlerin alınması ve devam etmesi sonucunda Prusya Başbakanı Otto von Bismark önderliğinde 1883 yılında parlamentodan çıkmaya başlayan işçi haklarını savunan ve geliştiren yasalar ile işçilerin hakları sektör ve şirket özelinde olmaktan çıkıp ülke geneline yayılmıştır. 2. Bismarck Modeli Bu modele ismini veren 1800 lü yıllarda Alman Birliğinin bir parçası olan Prusya nın Başbakanı Otto Von Bismarck tır. Bismarck Modeli temelde çalışanların maaşlarından kesilen ve işverenlerden yapılan sigorta primi kesintilerinin ortaklaşa finanse ettiği sosyal güvenlik sistemidir. Bismarck modelinde sağlık sigortası herkesi kapsayacak şekilde oluşur ve sigorta kurumları kar amacı gütmezler. Bu sistemde sağlık hizmet sunucuları özel olma eğilimindedir (Boosting & Worldwide, 2014).

7 Bismarck Modelinde sosyal sigorta işgücünün çalışma durumuyla ilişkili bir haktır ve çalışanların verimliliği için sağlıklı olması gerekir. Sigorta, bir nevi işgücünün rahatsızlık dönemlerini önceden satın alır ve bu model herkesi kapsamaya yönelik değildir (Kutzin, 2011). Şekil 3: Bismarck Sosyal Sigorta Sisteminin Basit Yapısı Gelire Bağlı Sigorta Primleri Hastalık Sigortaları Sözleşmeler Bağımsız Pratisyenler Nüfus / Hastalar Servisler Gönüllü Hastaneler Sevk Bu modelde finansman, çalışanların gelirlerinden zorunlu olarak kesilen primler sonucunda oluşan sosyal sigorta fonları tarafından sağlanır. Bu modelde katkılar özel sigortaların aksine riske bağlı değildir ve özellikle sağlık durumuna da bağlı değildir. Bu modelde primler İsviçre de olduğu gibi sabit ya da Almanya daki gibi gelirler üzerinden orantılı olabilir (Majid Sabbagh Kermani, 2010). Bismarck Modelinin uygulaması zamanla değişikliğe uğramıştır Tablo 7: Bismarck Modeli Temelde ve günümüzde uygulaması Özellik Bismarck Temelinde Günümüzde Bismarck Hakların temeli Katkıya Dayalı Katkıya Dayalı Fonun Temeli Ücretler Çeşitli Sigorta Eden Mesleğe Dayalı Çeşitli Yardım Paketi Açıkça Belirtilmiş Çeşitli

8 Yönetim Bağımsız Çeşitli Hizmet Sunucular Özel Olarak Anlaşmalı Çeşitli Kaynak :Kutzin, 2011 Yukarıdaki tablo incelendiğinde Bismarck modelinin başlangıcından günümüze kadar olan zaman diliminde sadece hakların temelinin katkıya dayalı olarak devam ettiği görülmektedir. Sağlık hizmetleri fonunun temeli ücretler iken günümüzde sadece ücretler değil çeşitli kaynaklar olmuştur. Mesleğe dayalı sigorta sistemi günümüzde çeşitli sigorta sistemleri ile birleşmiştir. Yardım paketi temelde açıkça belirtilmiş iken günümüzde çeşitli değişkenlere bağlı olarak değişiklik göstermektedir. Bismarck temelinde bağımsız bir yönetim varken günümüzde yeni yönetim şekillerinin oluşması ile birlikte farklı yönetim şekillerine geçilmiştir. Aynı şekilde Bismarck temelinde hizmet sunucular özel olarak anlaşmalı iken artık günümüzde hizmet sunucularla anlaşma çeşitli yollarla yapılmaktadır. Tablo 8: Sağlık Sistemi Finansmanı ve Kapsamı, Almanya Devletin Rolü Yasal sağlık sigortası sistemi birbiriyle rekabet eden 124 (Ocak 2015) ulusal hastalık sigortası fonu arasındadır, yüksek gelir sahipleri özel sigorta kullanarak bu fonlar dışında olabilir. Kamu Sistemi Finansmanı Çalışan/İşveren gelir kesintileri ve genel vergi gelirleri Özel Sigortaların Rolü ~ %11 kamu sigortasını tercih etmeyip özel sigorta yaptırıyor. (Kamu Sigortası Yerine - Bazı tamamlayıcı (yasal sigortadan fazla olarak küçük ilave Çekirdek Yardımlar, faydalar, ek ödemeler) ve ilave (gelişmiş kolaylıklar) kapsam Maliyet Paylaşımı, Açık Yardımlar, Özel Kolaylıklar ve Tesisler) Maliyet Paylaşımında Hane halkı gelirinin %2 si ve kronik hastalıklar için %1 Durum Muafiyetler ve Düşük Gelir Çocuklar ve 18 yaşın altındaki gençler muaftır. Koruması Kaynak: Mossialos & Wenzl, 2016 Almanya da sürekli oturma izni olan vatandaşlar için sağlık sigortası zorunludur ve bu sigorta, Ocak 2015 tarihi itibariyle 124 tane olan ulusal sağlık sigortası fonundan ya da özel fonlardan yapabilir. Ulusal sağlık sigortasının finansmanı çalışan ve işverenin gelir vergilerinden ve genel vergi gelirlerinden yapılmaktadır. Ulusal sağlık sigortası yerine özel

9 sağlık sigortası da tercih edilebilmektedir. Almanya da Haziran 2015 tarihi itibariyle 24 tanesi kar amacı güden ve 18 i kar amacı gütmeyen olmak üzere 42 tane özel sağlık sigortası bulunmaktadır. Sigortanın finansmanında hane halkı yıllık gelirinin %2sini vermek durumundadır, yıllık hane halkı gelirini sağlayan bireyin kronik hastalığa sahip olması durumunda bu oran %1 dir. Çocuklar ve 18 yaşın altındaki gençler bu hesaplamadan muaftır. Tablo 9. Hizmet Sağlayıcı Kurum ve Ödemeler, Almanya Birinci Basamak Özel Hastaneler ~ %50 Kamusal, ~ %33 Kar Amacı Gütmeyen, ~ %17 Kar Amacı Güden Birinci Basamak Verilen Hizmet Karşılığı Ücretlendirme Ödemeleri Hastane Ödemeleri Vaka Başına Ödeme (Hekim Maliyetlerini de İçerir) Birinci Basamağa Gerekli Değil Kayıt Birinci Basamakta Genellikle yok, Hastalık fonları tarafından özel programlar mevcut Engelleme Kaynak: Mossialos & Wenzl, 2016 Sağlık sigortası fonları, üyeleri akredite olan pratisyen doktorların yerel dernekleri ile sözleşme yaparlar ve bu hizmet için fonlardan doktorlara verilen hizmet karşılığı ödeme yapılır. Fonlar sigortalılara birinci basamağa kayıt olmalarını tavsiye etmesine karşın bu sadece tavsiye niteliğindedir ve zorunlu değildir. Kamu hastanelerin yatak sayısı tüm hasta yatak sayılarının yaklaşık olarak %50 sini içerir, kalan yatakların yaklaşık %33ü kar amacı gütmeyen ve yaklaşık %17side kar amacı güden hastanelerdedir. Bu hastaneler belli bir alanda uzmanlaşmış olmadıktan sonra istisnalar hariç ayaktan tedavi hizmeti vermezler. Hastanelere yapılan ödemeler vaka başı ödeme şeklindedir. Tablo 10: Bismarck Modelini Kullanan Ülkeler Yılları Arasında Bismarck Modelinden Beveridge Modeline Geçen Ülkeler (Minor, 2010) Almanya Yunanistan (1983 ten itibaren) Avusturya Portekiz (1979 ten itibaren) Hollanda Belçika İtalya (1978 ten itibaren) İspanya (1986 ten itibaren)

10 Fransa İsviçre Güney Kore (1977 ten itibaren) Lüksemburg Japonya Kaynak: Minor, 2010 Sonuç Sonuç olarak Bismarck sosyal sigorta sisteminin ortaya çıktığı şartlar dikkate alındığında ilk uygulayan ülke olarak Almanya da sanayi devriminin sonuçları olarak sanayileşmiş bir ülke vardır ve ağır sanayide çalışan birçok işçi mevcuttur. Almanya daki sanayi işletmelerinin üretiminin devamı için ve bu üretimi sağlayan faktörlerden birinin de işçiler olması nedeni ile işçilerin önemi, sanayide çalışan bu işçilerin vasıflı işçiler olması ve üretimin aksamaması gerekliliğinden işçilerin sağlık sigortası, hastalık ve sakatlık durumu ve emeklilik durumunda da geçinebilmesine destek amacıyla sigorta fonlarının ortaya çıktığı gözükmektedir. Otto von Bismarck ın bu sigorta fonlarını ulusal olarak çıkarmasından önce de işçilerin önemini kavrayan girişimcilerin kendi işletmelerinde fonlar oluşturduğu da görülmektedir. Bismarck ın da bunları dikkate aldığı ve ilk ulusal sağlık sigortasının çıkışı olan 1883 yılına gelene kadar çalışmalar yaptığı, güçlü ve üreten bir Prusya ve bunun devamı için sigortaların gerekliliğini daha önceden belirttiği görülmektedir. Günümüz şartlarına gelindiğinde üretimin o zamanki ağır sanayi çalışmalarında yer alan işçilerin yerine daha çok robotlar aracılığı ile yapıldığı, üretim ve gelişim için ağır sanayinin payının azalarak bilişim ve teknoloji ağırlıklı sektörlerin ağırlık kazandığı, sermayenin uluslararası dolaşımının serbestliği ile üretimde, üretim faktörlerinden toprak, enerji ve işgücünün daha ucuz olduğu ülkeleri tercih ettiği gözükmektedir. Bu şartlar ile Bismarck sigorta sisteminin ortaya çıktığı şartlar değişiklik gösterdiğinden bu sigorta sistemi ilk çıktığı zamanda sahip olduğu özelliklerini yitirmiş ve çeşitli gelişmeler göstererek yeni şartlara adapte olmaya çalışmıştır. Yeni çalışma şartlarında evden çalışma, proje bazlı çalışma, bağımsız bireysel çalışma, kısmi zamanlı çalışma, dönemsel çalışma gibi çalışma koşullarının oluşması ile Bismarck sistemi yerini farklı sistemlere bırakmak durumunda kalacaktır. Bağımsız olarak çalışanların arttığı bu yeni dönemde

11 çalışanların kazançlarını harcamak için kendi istekleri doğrultusunda seçerek, istedikleri takdirde istediği özelliklerde sağlık sigortası yaptırabilmesine imkân sağlayan ve bu tercih edecekleri sigorta fonlarının birden fazla ve birbirleriyle rekabet halinde olan bir sisteme doğru gidilmektedir. Dönemin değişen şartları bir dönem geçerli olan bir sistemin sürekli devam etmesini engellemektedir ve her dönem kendine uygun yeni sistemler geliştirmek durumundadır.

12 Kaynaklar Boosting, M., & Worldwide, A. (2014). Better Health & Social Care Volume 1 : Report. International Summit of Cooperatives, Quebec, 1. C.H. Clapham, & D., L. (1921). The Economic Development of France and Germany Cambridge University Press, London. Carrin, G., & James, C. (2005). Key performance indicators for the implementation of social health insurance. Applied Health Economics and Health Policy, 4(1), Federal Ministry of Labour and Social Affairs. (2000). An Illustrated History of Social Security in Germany. With the Future in Mind. Fetter, F. a. (1915). Economic Principles, Industrial, T., & Impact, I. (n.d.). The industrial revolution and its impact on european society. Khoudour-castéras, D. (2005). Welfare State and Labor Mobility : The Impact of Bismarck s Social Legislation on German Emigration before World War I. Kutzin, J. (2011). Bismarck vs. Beveridge : is there increasing convergence between health financing systems?, (November). Majid Sabbagh Kermani. (2010). Health Economics. Samt. Marree, J., & Groenewegen, P. (1997). Back to Bismarck- Eastern European health care systems in transition. Maurer, R., & Somova, B. (2005). German Insurance Industry: Market Overview and Trends. Fachbereich Wirtschaftswissenschaften : Finance & Accounting, 156. Minor, L. B. (2010). Bismarck, Beveridge and The Blues Bi-Polar Public Opinion? Mossialos, E., & Wenzl, M. (2016) International Profiles of Health Care Systems, Retrieved from Obermann, K., Muller, P., Muller, H.-H., Schmidt, B., & Glazinski, B. (2013). Understanding the German Health Care System, 292. Retrieved from German.pdf

13 Çalışma Soruları 1. Almanya da ilk sigorta girişimciliği hangi alanda olmuştur? a) Yangın b) Deprem c) Sağlık d) Hastalık e) Tarım 2. Almanya da tüm madenciler için zorunlu sağlık sigortası hangi yılda ortaya çıkmıştır? a) 1883 b) 1884 c) 1854 d) 1845 e) Aşağıdakilerden hangisi üretim faktörlerinden biri değildir? a) Girişimci b) Toprak c) Sermaye d) Tüketici e) İşgücü 4. Bismarck modelinde primlerin temelinde aşağıdaki kesintilerden hangisi yer alır? a) İşçilerin isteğe bağlı ödedikleri primler b) İşçilerin maaşlarından yapılan kesintiler c) İşverenin isteğe bağlık ödediği primler d) Vergi destekleri e) İşçilerin cepten ödemeleri 5. Bismarck sosyal sigorta sisteminin basit yapısında aşağıdaki bileşenlerden hangisi yer almaz? a) Nüfus / Hastalar b) Hastalık Sigortaları c) Özel Sigortalar d) Bağımsız Pratisyenler e) Gönüllü Hastaneler 6. Aşağıdakilerden hangisi Almanya da Bismarck öncesi sağlık sisteminde kronolojik olarak daha önce yer almıştır? a) İlk Psikiyatrik Hastane b) Kilisenin tıbbi tedavi yapmasının yasaklanması c) Prusya nın tüm hastaneleri devlet kontrolüne alması d) Zorunlu madenciler birliği sigortası e) İlk Üniversite Hastanesinin Kurulması 7. Almanya da sağlık sisteminin kapsamında aşağıdaki gruplardan hangisi prim ödemesinden muaftır? a) Kadınlar b) Erkekler c) yaş aralığındaki kişiler d) 18 yaş altındaki gençler e) yaş aralığındaki kişiler 8. Almanya daki hastanelerin yatak sayıları ile ilgili aşağıdaki sıralamalardan doğrudur? a) Kamusal>Kar Amacı Gütmeyen>Kar Amacı Güden b) Kar Amacı Güden>Kamusal>Kar Amacı Gütmeyen c) Kamusal>Kar Amacı Güden>Kar Amacı Gütmeyen d) Kar Amacı Güden>Kar Amacı Gütmeyen>Kamusal e) Kar Amacı Gütmeyen>Kamusal>Kar Amacı Güden 9. Aşağıdaki ülkelerden hangisi günümüzde Bismarck modelini kullanmaktadır? a) Portekiz b) Yunanistan c) İtalya d) İspanya e) Japonya 10. Aşağıdaki ülkelerden hangisi günümüzde Bismarck modelini kullanmamaktadır? a) Almanya b) Yunanistan c) Hollanda d) Belçika e) Fransa

14 Cevap Anahtarı 1) A 2) C 3) D 4) B 5) C 6) E 7) D 8) A 9) E 10) B