TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR

Transkript

1 ISSN: Gıda Teknolojileri Elektronik Dergisi 2006 (1) 1-7 TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR Makale Aslıhan DEMİRDÖVEN*, Ali BATU**, Ali ECE*** *Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü, 35100, İzmir **Afyon Kocatepe Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü, Afyonkarahisar ***Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü, 60240, Tokat ÖZET Bu araştırmada demre biber çeşidi kullanılmıştır. Modifiye atmosferde paketleme (MAP) için 30 ve 60 µm kalınlıkta alçak yoğunluklu polietilen (30 AYPE ve 60 AYPE) filmler ile 40 µm kalınlıkta polipropilen (40 CPP) kullanılarak 7 C de 45 gün depolama işlemi gerçekleşmiştir. Depolama süresince paket içi O 2 ve CO 2 konsantrasyonları ile renk, ağırlık kaybında, ph ve titrasyon asitliği değerlerinde oluşan değişmeler incelenmiştir. MAP uygulanan biber örneklerinde ağırlık kaybı % 4 ün altında, kontrol olarak açıkta depolanan biberlerde ağırlık kaybı otuz beşinci gün sonunda % 30 olarak gerçekleşmiştir. Ağırlık kaybı, ph ve titrasyon asitliği değerlerinde depolama süresince muameleler arasında farklılık belirlenmiştir. Minolta L*a*b* değerlerinde özellikle on beş gün depolamadan sonra önemli değişmelerin oluşmaya başladığı ve depolama süresince rengin açıldığı gözlemlenmiştir. O 2 ve CO 2 içeriği açısından 60 AYPE ve 30 AYPE filmlerin kullanımı ile demre biber çeşidinin sorunsuz olarak 30 gün depolanabileceği belirlenmiştir Anahtar kelimeler: Modifiye atmosferde paketleme, biber, plastik film. 1. GİRİŞ Meyve ve sebzelerin solunum hızını kısıtlamada en etkin yol, depo sıcaklığının düşürülmesidir. Ancak bazı ürünler düşük sıcaklık derecesinde soğuk zararlanmasına uğramaları nedeniyle, bu ürünlerde istenen soğutma uygulanamamaktadır. Bu durumda depolanan ürünün, depolanma süresi kısalmaktadır. Bu nedenle, solunumun başka yollarla sınırlandırılması olanaklarından yararlanılması bir çözüm olarak görülmektedir ve Modifiye Atmosferde Paketleme (MAP) bu ihtiyacı karşılayan bir teknik olarak karşımıza çıkmaktadır. MAP koşullarında meyvelerde fiziksel ve biokimyasal değişimlere rastlanmaktadır. Bu değişimler daha çok renk, tat ve biyokimyasal içerikte gerçekleşmekte ve son ürün kalitesi değişmektedir (1). Klimakterik olmayan meyve ve sebzelerde düşük O 2 / yüksek CO 2 ye bağlı olarak yumuşama, ağırlık kaybı ve renk kaybı belirlenirken titrasyon asitliği, ph ve çözünür kuru madde değerlerinde değişim görülmemektedir (2;3;4). Yapılan bir araştırmaya göre modifiye atmosfer koşullarında biberin 7-10 C de gün depolanabildiği belirlenmiştir. Ağırlık kayıplarının biberde kontrol örneklerinde % 3, MAP koşullarında % 2 olarak gerçekleştiği belirlenmiştir (5). 5 C de ve MAP koşullarında biberin ağırlık kaybı, üşüme zararı ve renk değişimi olmadan depolanabildiği belirlenmiştir (6). Bir başka araştırmacıya göre polietilen ile ambalajlanan sivribiberler dolma biberlere göre daha uzun süre depolanmıştır (7). Ayrıca Polietilen torbalarda depolanan biberlerin ambalajsız depolanan örneklere kıyasla daha az ağırlık kaybı, renk değişimi ve yumuşamaya uğradıkları belirlenmiştir (8).

2 Teknolojik Araştırmalar : GTED 2006 (1) 1-7 Halloran ve ark., (2000), yaptıkları araştırmada polietilen ve polipropilen filmle paketlenerek 8 C de depolanan kandil dolma biber çeşidinin kontrol örneklerinde ağırlık kaybını %15,14 paketlenmiş örneklerde ise maksimum %0,51 olarak belirlenmiştir. Polipropilen ile ambalajlanan örneklerin polietilen ile ambalajlanan örneklerden daha az ağırlık kaybına uğradıklarını bulgulamışlardır. Titrasyon asitlikleri arasında ise belirgin bir farka rastlanmamıştır. Buna bağlı olarak kontrol örneklerindeki yumuşamanın 28 gün depolama sonunda ambalajlı örneklere kıyasla daha fazla olduğu belirlenmiştir. Polietilen ile ambalajlı biberlerde görülen yumuşamanın polipropilen ile ambalajlananlara kıyasla daha fazla olduğu belirtilmektedir(9). Meir et al., (1995), polietilen paket içinde 3 C de iki hafta depolanan ve takiben 20 C de 3 gün bekletilen biberlerin renklerinde herhangi bir değişme ve çürüme belirlenmemiştir. Depolanan biberlerde titrasyon asitliği açısından değişim belirlenmemiştir (10). Ambalajlı depolanan biberlerle, ambalajsız depolananlar arasında biyokimyasal açıdan farkın olmadığı belirtilmiştir (11). Ancak depolanan biberlere ağırlık kaybına bağlı olarak sertlik kaybı görülmektedir (8). Yapılan diğer bir araştırmada ise % 5-20 CO 2 içeren ortamda tutulan biberlerde üşüme zararı belirtilerinin arttığı ve ayrıca yüksek CO 2 içeriği özellikle uzun süre depolanan ürünlerde istenmeyen tat ve koku oluşumuna neden olduğu belirtilmiştir (12). Aynı zamanda yüksek CO 2 in ürün sertliğini önemli oranda azalttığı belirlenmiştir (13). Pala ve ark., (1994), 20, 30, 50, 70 ve 100 µm AYPE filmler kullanarak 8 C de 29 gün süreyle biber depolamışlardır. Sonuçlara göre ambalajsız biberler sadece 10 gün depolanırken, 70 µm AYPE filmle ambalajlı biberler 29 gün süreyle depolanabilmiştir. Paketlenmemiş örneklerde 15 gün sonundaki ağırlık kaybı % 17,5 olurken paketlenmiş örneklerde % 0,3 olarak gerçekleşmiştir. Tekstür açısından 20 ve 100 AYPE ile paketlenen biberler 25. gün sonunda ağırlıklarının % 12 sini, 30 ve 50 AYPE ile paketlenen biberlerde 20 gün sonunda ağırlık kaybının % 7 olduğu belirlenmiştir. Renk değişimi açısından L*, a*, b* değerlerinde belirgin bir değişime rastlanmazken, ph ve titrasyon asitliklerinde de belirgin bir farka rastlamamışlardır (14). Bu araştırmada ambalaj materyali olarak polietilen ve polipropilen filmler kullanılarak, bu filmlerin biberin depolanması üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. 2-MATERYAL VE YÖNTEM Araştırmada demre biber çeşidi kullanılmıştır. Biberler Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü seralarından temin edilmiş, yaklaşık 500 er gram ağırlıkta tartılarak 30 ve 60 µm alçak yoğunluklu polietilen (AYPE) ve 40 µm kalınlıkta polipropilen (CPP) ile ambalajlanmıştır. Ayrıca kontrol amacıyla aynı depolama koşullarında ambalajsız örneklerde denemeye tabi tutularak 7 C de depolanmıştır. Deneme süresince her 5 günde bir örnekler alınarak paket içinde oluşan O 2 ve CO 2 konsantrasyonlarında, meyvenin ağırlık kaybı, renk, ph ve titrasyon asitliğindeki (TA) değişimler ile küf ve leke oluşum miktarları incelenmiştir. Deneme 2 tekerrürlü olarak yürütülmüş olup depolama süresi 45 gün olarak belirlenmiştir. Ağırlık kaybı (( M/Mo)x 100) formülünden % olarak hesaplanmıştır. Burada M depolama süresince ağırlıktaki değişim (g), Mo ise biberin başlangıçtaki ağırlığıdır (g) (8). O 2 ve CO 2 konsantrasyonları Gaz Headspace Analizörü ile % olarak ölçülmüştür (15). Renk ölçümü ise Minolta CR-300 tipi renk ölçer ile L*a*b* değerleri üzerinden yapılmıştır (10). Çalışmanın istatistiksel analizi SPSS 11.5 paket programı kullanılarak tesadüf parselleri deneme desenine göre varyans analizi ile ortalamaların karşılaştırılması sonucunda LSD (% 95 güven aralığı) 2

3 Demirdöven, A., Batu, A., Ece, A. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2006 (1) 1-7 testi ile belirlenmiştir. Ambalaj materyalleri ile kontrol örnekleri arasındaki farklılıklar istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. 3-BULGULAR VE TARTIŞMA Bulgulara göre biberin MAP koşullarında depolanması sırasında belirlenen ağırlık kayıplarına göre kontrol amacıyla tutulan biber örneklerinde 10. gün itibariyle % 6,63 lük bir ağırlık kaybı belirlenirken AYPE ve CPP ile ambalajlanan örneklerde bu oran % 1 in altında seyretmiştir. 40 gün depolama sonunda ise kontrol örneklerindeki ağırlık kaybı % 30 a ulaşırken, 30 AYPE ile ambalajlanan örneklerde % 1.54, 60 AYPE ile ambalajlanan örneklerde % 3.0, 40 CPP ile ambalajlanan örneklerde ise % 0.82 olarak belirlenmiştir. İstatistiksel olarak depolama süresince oluşan ağırlık kayıplarının önemli olduğu belirlenmiştir. Kontrol ve ambalaj materyalleri arasındaki farkın önemli olduğu ancak ağırlık kaybı açısından 3 ambalaj materyali arasında istatistiksel olarak fark bulunmadığı bulgulanmıştır (LSD. 05 =0.3288). Taze ürünlerin bir çoğunda oluşan ağırlık kaybının % 5 in üzerinde olması durumunda ürünün pazarlanamayacak düzeyde yumuşamasına ve önemli derecede sertlik kaybına ve hatta meyve ve sebzelerin kurumasına neden olabilecekleri belirtilmiştir (16). Depolama süresinde oluşan ağırlık kaybı genellikle ürünlerde oluşan su kayıplarından kaynaklanmaktadır (17). Bu nedenle üründe oluşabilecek su kaybı açık ortamda ve yüksek sıcaklıklarda daha fazla olmaktadır. Ayrıca yüksek sıcaklıkta plastiklerin su geçirgenlik oranları da artmaktadır (18) Tablo 1. Depolama süresince biberde oluşan ağırlık kaybı (%) Plastik film Analiz Periyodu (gün) çeşidi LSD µm AYPE 0 0,39 0,79 0,39 1,91 1,48 1,51 1,54 60 µm AYPE 0 0,64 0,79 0 1,60 3,08 3,11 3,15 40 µm CPP 0 0,80 0,40 0,80 0,80 3,18 0,81 0, Kontrol 0 6,63 7,50 15,4 21,3 25,0 27,50 30, % O (LSD. 05 =0.40) 30 aype 60 aype 40 cpp gün Şekil1. Depolama süresince paket içi oksijen içeriğinin değişimi (%) 40 gün depolama sonucunda demre biber çeşidi için araştırma sonuçları literatürde verilen minimum O 2 ve maksimum CO 2 oranlarının dışında belirlenmiştir. Özellikle CO 2 içeriği açısından depolamanın 5. günü itibariyle bütün ambalajlı örneklerde maksimum CO 2 içeriğinin en az 2,5 katı fazla CO 2 konsantrasyonda olduğu belirlenmiştir. O 2 içeriği açısından ise 30 AYPE ile denemeye alınan örneklerin 40 gün, 60 AYPE ile denemeye alınan örneklerin 30 gün, 40 CPP ile denemeye alınan örneklerin ise 10 gün süreyle minimum O 2 değerlerinin üzerinde O 2 içeriğine sahip olduğu belirlenmiştir. Bulgulara göre 3

4 Teknolojik Araştırmalar : GTED 2006 (1) 1-7 CO 2 içeriklerinin maksimum değerlerin üzerinde olmasına rağmen herhangi bir CO 2 zararlanması belirtisine rastlanmamıştır. İstatistiksel olarak O 2 (LSD. 05 =0.40) ve CO 2 (LSD. 05 =0.37) konsantrasyonu değişimlerindeki farklılıkların kontrol ve ambalajlı örneklerinde anlamlı olduğu belirlenmiştir. Ancak CO 2 içerikleri açısından 30 ve 60 AYPE arasında fark bulunmadığı belirlenmiştir. Doğru bir ambalajlamanın gerçekleştirilebilmesi için taze ürünlerin ambalajlanmasında kullanılan filmlerin geçirgenlik oranları oldukça önemlidir. Filmin O 2 ve CO 2 geçirgenlik oranı, ürünün O 2 tüketim ve CO 2 üretim oranına denk olmasıyla, ambalaj içinde olması istenen dengelenmiş modifiye ortam kendiliğinden sağlanabilmektedir (18). Bu ise ürünün sağlıklı bir şekilde depolanmasını sağlayabilmektedir. Pratikte O 2 konsantrasyonu MAP ile genel olarak %21 den %2-5 e kadar ve CO 2 konsantrasyonu ise % 0,03 den % düzeylerine varabilen oranlarda artabilmektedir (19). Birçok meyve ve sebzenin tolere edebileceği en düşük O 2 miktarı % 2-5 arasında değişirken en fazla tolere edebilecekleri CO 2 miktarı ise %3-5 civarında değişmektedir (20) % CO (LSD.05 =0.37) 30 aype 60 aype 40 cpp gün Şekil 2. Depolama süresince paket içi karbondioksit içeriklerinin değişimi (%) Biberde hasat sonrası renk değerleri ile depolama sırasındaki değişimleri kıyaslandığında 30 ve 60 AYPE ile ambalajlanan örneklerde depolama periyodu boyunca Minolta L* değerlerinin arttığı, 40 CPP ile ambalajlanan örneklerde ise Minolta L* değerinin azaldığı yani rengin koyulaştığı belirlenmiştir. Kontrol örneklerinde de Minolta L* değerlerinde artma belirlenmiştir. Yani renk açılmıştır. 40 CPP ile ambalajlanan örneklerin Minolta L* değerlerinde belirlenen artış muhtemelen düşük O 2 yüksek CO 2 zararlanmasından kaynaklanmaktadır. Yapılan diğer araştırmalarda da bulguları destekleyici verilere rastlanmıştır. İstatistiksel olarak 3 ambalaj materyali ve kontrol örnekleri arasında Minolta L* (LSD. 05 =0.91) değerleri arasındaki farkın anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Minolta a* (LSD. 05 =0.40) değerleri bakımından AYPE örnekleri ile kontrol ve 30 AYPE arasındaki farkın önemli olduğu ancak 60 AYPE ve 40 CPP arasındaki farkın önemsiz olduğu belirlenmiştir. Minolta b* (LSD. 05 =1.29) değerleri açısından kontrol ve 3 ambalaj materyali arasındaki farkın önemli olduğu ancak ambalajlı örnekler arasındaki farkın önemsiz olduğu belirlenmiştir. ph değeri bütün örneklerde 15 gün süreyle bir artış göstermemektedir. 40. gün itibariyle ise ph nın başlangıç değerlerine yaklaştığı belirlenmiştir. Yapılan varyans analizine (LSD. 05 =0,05) göre kontrol ve ambalaj materyalleri arasındaki farkın önemli olduğu, AYPE ambalajlar arasında fark olmadığı CPP ve AYPE ler arasındaki farkın ise TA açısından önem taşıdığı belirlenmiştir. 4

5 Demirdöven, A., Batu, A., Ece, A. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2006 (1) 1-7 Tablo.2. Depolama süresince Minolta (L*a*b) renk değerlerinde oluşan değişmeler Plastik film Depolama Süresi (gün) çeşidi LSD. 05 L* 49,45 50,61 59,73 60,18 57,23 47,72 50,70 55, µm AYPE a* -18,02-14,41-16,32-18,02-18,02-17,81-15,15-15, b* 43,27 37,26 46,34 46,12 42,5 38,02 42,30 40, L* 46,22 50,70 58,35 60,14 54,62 54,16 52,40 54, µm AYPE a* -19,03-15,80-19,54-19,06-18,50-17,55-17,30-16, b* 45,46 36,21 48,00 50,46 43,60 43,22 40,37 38, L* 52,60 48,03 57,35 58,32 56,70 55,14 48,60 42, µm CPP a* -16,99-16,71-19,24-19,42-19,85-17,00-16,70-15, b* 45,46 37,25 45,17 48,14 45,62 42,40 41,80 36, L* 53,80 52,18 65,34 55,58 54,75 52,75 58,30 29, Kontrol a* -16,80-16,38 14,27 17,48-17,53-16,28-15,10-14, b* 40,74 36,14 41,00 39,85 40,72 38,12 37,60 39, Başlangıç renk değerleri; L*: 52,46; a*: -16,78; b*:40,63 Titrasyon asitliğinde ise en büyük artış kontrol örneklerinde belirlenmiştir. İstatistiksel olarak bu farkın anlamlı olduğu belirlenmiştir (LSD. 05 =0.01). Kontrol örneklerinde 40 gün sonunda belirlenen TA değişimi başlangıç değerinin 2 katına yaklaştığı; 30 AYPE ile ambalajlanan örneklerin TA ile kontrol örneklerinin TA depolama sonunda eşit olduğu; ayrıca 60 AYPE ve 40 CPP örneklerin TA eşitlik gösterdiği ve başlangıç değerlerinin 0,75 katı bir artış gösterdikleri belirlenmiştir (9,14). Mikrobiyolojik olarak kontrol örnekleri dahil muamelelerin hiç birinde küf ve leke oluşumuna rastlanmamıştır. Denemenin 10. gününden itibaren ambalajlı örneklerde az miktarda yoğuşma belirtileri görülmeye başlanmıştır. Kontrol örneklerinde ise yumuşama belirtileri ortaya çıkmıştır. 20. günden itibaren kontrol örneklerinin saplarında kuruma belirtileri ortaya çıkmıştır. 35. günden itibaren 60 AYPE ve 40 CPP ile ambalajlanan biberlerin sap kısımlarında kuruma ve kahverengileşme belirtileri görülmeye başlanmıştır. 30 AYPE ile ambalajlanan örneklerde ise 40. gün itibariyle saplarda kuruma ve kahverengileşme ortaya çıkmıştır. Plastik film çeşidi Tablo 3a. ph değişimi Analiz Periyodu (gün) Başlangıç LSD µm AYPE 5,95 5,86 6,32 6,45 6,0 6,15 6,24 6,0 5,90 60 µm AYPE 5,95 5,82 6,31 6,46 5,74 6,27 6,17 5,92 5,84 40 µm CPP 5,95 6,1 6,50 6,46 6,01 6,44 6,30 6,2 6,02 Kontrol 5,95 5,84 6,16 6,46 5,92 6,12 6,05 6,0 6,0 0,05 Plastik film çeşidi Tablo 3b. Titrastyon asitliği değişimi (ssa cinsinden-g/kg) Analiz Periyodu (gün) Başlangıç LSD µm AYPE 0,762 0,672 0,81 0,67 0,81 0,94 1,01 1,20 1,344 60µm AYPE 0,762 0,672 0,87 0,81 0,81 1,01 1,21 1,10 1, µm CPP 0,762 0,672 0,94 0,94 1,14 0,87 1,68 1,25 1,008 Kontrol 0,762 1,008 0,94 1,21 1,14 1,48 1,81 1,55 1,

6 Teknolojik Araştırmalar : GTED 2006 (1) SONUÇ MAP muameleleri arasında özellikle 35 gün depolama sırasında her hangi bir küf oluşumu görülmemiştir. Paket içi denge gaz konsantrasyonları bakımından 30 AYPE ile paketlenen biberlerin paket içi O 2 içeriğinin diğerlerinden % 4.37 değeri ile daha yüksek CO 2 değerinin ise % 5.80 değeri ile diğerlerinden daha düşük olduğu ve bu film ile paketlenen biberlerin daha sert oldukları saptanmıştır. Dolayısıyla bu araştırma ile biber 30 AYPE ile paketlenmesi durumunda 7 C de depolanarak en az 40 gün, 60 AYPE ile paketlenenlerin 35 gün, 40 CPP ile paketlenenlerin 10 gün fiziksel ve kimyasal kalitesini koruyarak ve küf oluşmadan depolanabileceği saptanmıştır. 5- KATKI BELİRTME Bu araştırma Gaziosmanpaşa Üniversitesi Araştırma Fon Saymanlığınca desteklenmiştir. 6-KAYNAKLAR 1. Batu, A., Properties of Modified Atmosphere Packaging Films and Application on Fruits and Vegetables. Gıda. 19 (5): Kader, A. A., a. d. Zagory, and E. L. Kerbel, MAP of Fruit and Vegetables. In Postharvest Physiology of Vegetables. Marcet Dekker. Inc. New York. USA Goldstein KC. D., L. O. Mahony, A. A. Kader, J. Food Science.56: Batu, A., Kısmen İşlenmiş Meyve ve Sebzelerin Modifiye Atmosferde Paketlenerek Depolanması. Gıda Teknolojisi. Sayı: 9, 34-38s. 5. Anonim, Stepac Modifiye Atmosfer Torbaları Tanıtım Broşürü. 6. Risse, L. A., İndividual Film Wrapping Of Florida Fresh Fruit And Vegetables. Acto Horticulturae. 258: Mohammed, M., Effects Of Polyethylene Bags, Temperature And Time On Storage Of Two Hot Pepper Cultuvars. Tropical Agriculture, 67 (3): Lownds, N. K., M. Bonaras, P. W. Bosland, Postharvest Water Loss And Storage Quality Of Pepper Cultivars. Hortscience, 29 (3): Halloran, N., R.Yanmaz, U. Kasım, R. Kasım, Modified Atmospheric Storage Of Kandil Bell- Pepper Cultivar. Gıda. 25 (2): Meir, S., L. Rosenberg, Z. Aharon, S. Grinberg, E. Fallik, Improvment Of The Postharvest Keping Quality And Colour Development Of Bell Pepper By Packaging With Polyethylene Bags At Reduced Temperature. Postharvest Biology And Technology. 5: Alieva, Z.A., E. E. Shakhbazova, Biochemical Composition Of Capsicums During Storage. Hotr. Abst., 64 (11): Rıquelme, F., M. T. Pretel, G. Martınez, M. Serrano, A. Amoros, and F. A. Romojore, Packaging of Fruit and Vegetables. Recent Results. In Food Packaging and Preservation pp: Blachie Academic and Professional. London. 6

7 Demirdöven, A., Batu, A., Ece, A. Teknolojik Araştırmalar: GTED 2006 (1) Herner, R. C., High CO2 Effects On Plant Organs. In Postharvest Physiology Of Vegetables. (J. Weichman (Ed)). Markel Dekker Inc., New York Pala, M., E. Damarlı, K. Alikaşifoğlu, A Study Of Quality Parameters In Green Pepper Packaged With Polimeric Films. New Aplications Of Refrigeration To Fruit And Vegetables Processing. İstanbul Anonymous, Gaspace 2, Gaz Headspace Analyser Operator s Instruction Manual. U.K. 16. Wills, r. B. H., W. B. McGlasson, d. Graham, t. H. Lee, e. G. Hall, Postharvest And Introductıon To The Physiology And Handling Of Fruit And Vegetables. In Physiolojy And Biochemistry Of Fruit And Vegetable. Chapter 3. Pp: Blackweel Scientific Publication Ltd. 17. Floros, J. D., M. S. Chinnan and H. Y. Wetztein, Extending The Shelf Life Of Tomotoes By Individually Seal Packaging. For Presentatıon At The Internatıonal Winter Meeting Of American Socıety Of Agricultural Enginerr. Hyatt Regency, Chicaco, ıl. usa. 18. Day, B. P. F., Fruit and Vegetables. In Principles and Application of Modified Atmosphere Packaing of Food. Blackie Academic and Professional. U.K s. 19. Kader, A. A., Respiration and Gas Exchange of Vegetables. In Postharvest Physiology of Vegetables. Marcet Dekker, Inc. New York. USA Zagory, D., A. A. Kader, Modified Atmosphere Packaging Of Fresh Produce Food Technology. 42: