2 Kasım Sayın Bakan,

Transkript

1 SayınSadullahErgin AdaletBakanı Adres:06659Kızılay,Ankara,Türkiye Faks: E posta:[email protected],[email protected] 2Kasım2011 SayınBakan, Yedi uluslarası insan hakları örgütü 1 adına Pembe Hayat LGBTT Dayanışma Derneği nden 2 üç trans insan hakları savunucusunun, geçtiğimiz günlerde hüküm giymesiyleilgilienderinkaygılarımızıifadeetmekiçinsize,bumektubuyazıyoruz. 26EkimtarihindeNazGüdümen,BuseKılıçkayaveSelayTunçbeşaylabirbuçukyıl arası değişen sürelerde hapse mahkum edildi. Türkiyeli yetkililerle daha önce de iletişime geçtiğimizde belirttiğimiz gibi, trans insan hakları savunuvularının tutuklanmalarının, şimdi de hüküm giymelerinin keyfi, yersiz olduğunu ve Türkiye de trans bireylere karşı polis ve mahkemeler tarafından uygulanan sistematikayrımcılığıispatlarniteliktedir. 3 TürkiyeHükümeti ninbukadınlarakarşı yapılan tüm suçlamaları düşürmesini, polisin gücünü kötüye kullanmasına izin veren muğlak yasaları düzeltmesini ve trans bireylerin güvenlik ve refahlarını iyileştirmekonusundasomutadımlaratmayıtaahhütetmesinitalepediyoruz. 26 Ekim 2011 tarihinde, Ankara 15. Asliye Ceza Mahkemesi kararını açıkladı. Son kararda Selay Tunç polise direnmek suçundan altı ay hapis cezasına çarptırıldı. 1 BumektubuimzalayanörgütlerarasındaUluslararasıGeyveLezbiyenİnsanHaklarıKomisyonu (IGLHRC),COCHollanda,Trans*EşitliğiiçinKüreselHareket(GATE),UluslararasıLezbiyen,Gey, Biseksüel,TransveİnterseksBirliğiAvrupaBölgesi(ILGA Avrupa),TransgenderAvrupa(TGEU), ARC InternationalveSTP2012,UluslararasıTransPatolojizasyonunuDurdurmaKampanyasıvardır. 2 PembeHayat(PembeHayatLezbiyen,Gey,Biseksüel,TravestiveTransseksüelDayanışma Derneği),homofobivetransfobikaynaklıtümayrımcılıkveşiddetiönlemekiçinçalışanAnkara merkezlibirörgüttür. 3 T.C.AdaletBakanlığı naveiçişleribakanlığı naüçtransinsanhaklarıaktivistinintutuklanmasıile ilgiligönderilenortakmektup(ingilizce)şuadrestegörüntülenebilir: bin/iowa/article/pressroom/pressrelease/1288.html AyrıcaPembeHayataktivistlerininyaklaşmaktaolandavasıileilgiliTürkiyeliyetkililereyazılan ortakingilizcemektupiçinhttp:// bin/iowa/article/takeaction/resourcecenter/1209.html AyrıcaIGLHRC,İnsanHaklarıİzlemeÖrgütü,ILGA Avrupa,COCHollandavePembeHayattarafından BaşbakanRecepTayyipErdoğan a26şubat2010 dagönderilenmektupşuadresten görüntülenebilir: bin/iowa/article/pressroom/pressrelease/1095.html. Sayfa1

2 Naz Güdümen polise hakaret suçundan bir yıla ve buna ek olarak polise direnmek suçundan altı ay hapis cezasına çarptırıldı. Buse Kılıçkaya polise direnmek suçundan beş ay hapis cezasına çarptırıldı. Tunç ve Güdümen in hapis cezaları aynı (sözde) suçu tekrar etmemeleri kaydıyla ertelenirken Kılıçkaya nın cezası Temyiz Mahkemesi tarafından onaylanırsa, Kılıçkaya hapse mahkum edilecek. BuseKılıçkaya,SelayTunçveNazGüdümen insuçlubulunmasısüreci19temmuz 2010 tarihinde tutuklanmalarıyla başladı. Polis, kadınların kullandığı aracı, Ankara daki Seyranbağları Mahallesinde seyrederken durdurdu ve tutuklu olduklarınıbildirdi.polismemurlarıkadınlarızorkullanarakbekleyenpolisaracına sürükledi.kılıçkaya,polisekolunuincittikleribilgisiniverdikibukonuşmanındava süresince polis memuruna hakaret olarak yanlış bir şekilde yorumlanmış olabileceğine inanıyoruz. Kadınlar polis karakoluna nakledildiler ve bırakılana dek yaklaşık beş saat alıkonuldular. 24 Haziran 2011 tarihinde kadınlar resmi olarak KamuMalınaZararVermek,PoliseHakaret,PoliseGörevyaptırmamakİçinDirenmek 4 ilesuçlandılar,haklarındadavaaçıldı. İlk tutuklamaların, vahşetin; sonraki suçlama ve mahkumiyetlerin birtakım faktörlerin birleşmesinden kaynaklandığına inanıyoruz: Transfobi; seks işçisi olan veyaolabilirdiyealgılanankişilersözkonusuolduğundayasalarıngözardıedilmesi; vetransinsanhaklarısavunucularınıhakarayışındancaydırmaarzusu.kılıçkayave Tunç,PembeHayat ınkurucularındanveyönetimkuruluüyelerindendir,güdümen ise aktif bir üyedir. Buse Kılıçkaya ve Selay Tunç un tekrar hedef alınması gibi görünen bu olayla ilgili özellikle kaygılıyız. Size 18 Ekim 2010 da yazdığımız mektupta açıklandığı gibi, bu, Kılıçkaya ve Tunç un bir ay içinde ikinci kez keyfi olarak polis tarafından tutuklanmasıydı. 5 Atlanmaması gerekir ki o olayda mahkeme,sanıklarakarşıdelilyetersizliğinedeniylesuçlamalarıdüşürmüştü. 6 Dava sırasında yargıç, polis memurlarını insan hakları savunucularına kötü muamelede bulunmaları nedeniyle azarlamış, giriştikleri tarzda bir müdahalenin tamamen hatalı olduğunuvurgulamıştı. Polisin trans insan hakları savunucularına kötü muamelesi, anayasadaki (kanun önünde ayrım yapmadan tüm vatandaşların eşitliğini garantileyen) 10. Madde, (bireyin özel hayatının gizliliğini koruyan) 20. Madde ve (bireyin hareket özgürlüğünü garantileyen) 23. Madde dahil olmak üzere Türkiye nin kendi yasalarınıihlaletmektedir. Dahası, Türkiye deki trans kişilerin gördüğü ayrımcı muamele uluslararası insan haklarıyasalarıylaçelişmektedir.avrupadüzeyinde,avrupakonseyiinsanhakları 4 Sorguno:2010/75420,Duruşmano:2010/26414,İddianameno:2010/ "Türkiye:TransHaklarıSavunucularınaKarşıSuçlamalarıDüşürün"buwebadresinden görüntülenebilir: bin/iowa/article/pressroom/pressrelease/1222.html 6 Türkiye detravesti transseksüelaktivistlerekarşıaçılandavadüştü,şuadrestegörülebilir: bin/iowa/article/takeaction/resourcecenter/1234.html Sayfa2

3 KomiseriThomasHammarberg,Türkiye nindearalarındabulunduğuüyeülkelerin trans bireylere yönelik transfobik suç ve olaylara karşı spesifik olarak koruma sağlayannefretsuçuyasalarınıhayatageçirmesini tavsiyeetmiştir İlerleme Raporu nda, Avrupa Komisyonu, Türkiye nin LGBT bireyler dahil olmak üzere tüm azınlıklaragerçekbirkorumasağlamakonusundakizorunluluğunuvurguluyordu. 8 Avrupa Parlementosu daha önce bu zorunluluğu 10 Şubat 2010 da, Türkiye Hükümeti ne,avrupabirliği netamüyeliksürecindelgbtbireylerinkorunmasının müzakereedilemezbirşartolduğunuhatırlatarakonayladı. 9 Dahası Türkiye, Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi nin cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğine dayalı ayrımcılığa karşı mücadele konusundaki tavsiye kararını kabul ederek, şu prensiplerle ilgili olarak yükümlülüklerini de kabul etmiştir: Üye ülkeler, mağdurun cinsel yönelimi ya da cinsiyet kimliğinin fail için bir gerekçe oluşturduğundan mantıklı bir şekilde şüphelenildiği durumlarda, iddia edilen suç ve diğer olaylarla ilgili etkili, hızlı ve tarafsız soruşturmalar yapılmasını garantilemelidir; bu tür suç ve olaylara kanun güçleri veya resmi makam sahibi kişiler tarafından sebebiyet verildiği iddiası bulunduğunda, soruşturmaya özellikle ilgi gösterilmeli, bu tür suçlardan sorumlu olanlar adalete teslim edilmeli ve uygun olan durumlarda cezai muafiyetten kaçınarak cezalandırılmalı. 10 BirleşmişMilletlerbenzerşekildetransbireylerekarşıyapılanayrımcılığakoyduğu yasaklarkonusundanetvedolaysızdır.birleşmişmilletlerkadınakarşıayrımcılığın Engellenmesi Komitesi (CEDAW), Temmuz 2010 daki periyodik Türkiye incelemesinde, trans kadınlar da dahil olmak üzere çeşitli dezavantajlı kadın gruplarının korunmasız durumları ile ilgili kaygılarını dile getirdi ve hükümetten bu toplumun bu zümresine karşı ayrımcılığı engellemek için gerekli önlemleri almasını istedi. 11 Mayıs 2010 da Evrensel Periyodik İncelemesi sırasında Türkiye, cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğine dayalı ayrımcılık yapılmamasını garantileyen, Birleşmiş Milletler 7 EvrenselPeriyodikİncelemeÇalışmaGrubuRaporu. BirleşmişMilletlerİnsanHaklarıKonseyi.On BeşinciOturumGündemmaddesi:6.17Haziran2010.Şuadrestegörülebilir: 8 Şuadrestegörülebilir: 9 AvrupaParlementosuLGBTHaklarıGrubu, ABParlementosuTürkiye ninabüyeliğiiçinlgbt Haklarınınzorunlubirşartolduğunuyineliyor 18Şubat2011:Şuadrestengörüntülenebilir: 10 AKBakanlarKomitesi ninüyeülkelerecinselyönelimvetoplumsalcinsiyetkimliğinedayalı ayrımcılıklamücadeleyekonusundaalınacakönlemlerileilgilicm/rec(2010)5numaralıtavsiye kararı(31mart2010tarihindebakanvekilleri nin1081 incitoplantısındabakanlarkomitesi tarafındankabuledilmiştir)şuadrestegörülebilir: 11 TürkiyeKadınlaraKarşıAyrımcılığınEngellenmesiKomitesi ninsonuçgözlemleri CEDAW/C/TUR/CO/6,July30,2010,şuadrestegörülebilir: C TUR CO 6.pdf Sayfa3

4 İnsan Hakları Konseyi nden gelen bir tavsiyeyi kabul etti. 12 Geçtiğimiz günlerde Yargının ve Avukatların Bağımsızlığı BM Özel Raportörü devletlere şunları önerdi: Cezai davalarda, doğrudan ya da dolaylı olarak cinsiyete dayalı ayrım yapmayan suç kanunu hükümleri benimsenmeli. Cezalar belirlenirken toplumsal cinsiyet perspektifi de göze alınmalı... Kadınların ve trans bireylerin özel ihtiyaçları gözaltı cezalarıverildiğindedikkatealınmalı. 13 Taleplerimizşunlardır: 1. BuseKılıçkaya,SelayTunçveNazGüdümen ebudavaylailgiliolarakyöneltilentüm suçlamalardüşürülmeli. 2. Polisvemahkemelerintransbireylerekarşıkanununuygulamasıadıaltındayaptığı ayrımcımuamelelerekarşıbağımsızbirsoruşturmaaçılmalı. 3. Sıksıktransbireylerihedefalmaktakullanılanyasalardüzeltilmeliyada kaldırılmalı. 4. PolisVazifeveSalahiyetKanunuilepolisinyetkivegörevleriyleilgilidiğeryasalar, polisintransbireyleri,insanhaklarısavunucularınıtacizetmesiniengelleyecekve polisiyaptıklarındansorumlututacakşekildedeğiştirilmeli. 5. TürkiyeHükümetitranskişilerinhaklarınıkoruyanbiryasailehomofobive transfobikaynaklınefretsuçlarınıyasaklayanbiryasadadahilolmaküzere,cinsel yönelimvecinsiyetkimliğinideiçerenayrımcılıkkarşıtıyasalarıtbmm den geçirmeli. 6. Transbireylerideiçerencinselazınlıklaranasılmuameleedileceğikonusunda, gelecektelgbtkişilerekarşımeydanagelebilecekpolistacizi,saldırılarıvekötü muameleleriengellemekadınakanungüçlerindekimemurlaragenişkapsamlıbir eğitimverilmeli. Budavaylailgiliolarakyanıtınızıalmakistediğimizgibi,TürkiyeHükümetiiletrans bireylerleinsanhaklarısavunucularınışiddetveayrımcılıktankoruyacakadımlar atmakonusundabirdiyalogagirmefırsatınıyakalamakdabizisevindirecektir. 12 EvrenselPeriyodikİncelemeÇalışmaGrubuRaporu. BirleşmişMilletlerİnsanHaklarıKonseyi. Onbeşincioturumgündemmaddesi6.17Haziran2010.Şuadrestegörülebilir: 13 GenelSekreterdenyargınınveavukatlarınbağımsızlığıkonusundaçalışanÖzelRaportörünara raporunuaktarannot. Altmışaltıncıoturum,geçicigündemdeMadde69(b).10Ağustos2011.Şu adrestegörülebilir: dds ny.un.org/doc/undoc/gen/n11/449/71/pdf/n pdf?openelement. Sayfa4

5 Saygılarımızla, CaryAllanJohnson GenelDirektör, UluslararasıGeyLezbiyenİnsanHakları Komisyonu KoenvanDijk GenelDirektör, COCHollanda MauroCabral Eş Direktör, GATE Trans*EşitliğiİçinKüresel Hareket EvelyneParadis GenelDirektör, ILGA Avrupa MariaSundin, Sekreter, TransgenderEurope JohnFisher Eş Direktör, ARCInternational AmetsSuess KoordinasyonEkibiÜyesi STP2012,UluslararasıTransPatolojizasyonunuDurdurmaKampanyası CC: SayınAbdullahGül,T.C.Cumhurbaşkanı SayınRecepTayyipErdoğan,T.C.Başbakanı SayınSadullahErgin,AdaletBakanı SayınİdrisNaimŞahin,İçişleriBakanı SayınFatmaŞahin,AileveSosyalPolitikalarBakanı SayınAyhanSeferÜstün,TBMMİnsanHaklarınıİncelemeKomisyonuBaşkanı Sayfa5