LİDERLİK OKULU / LİDERLİK OYUNU

Transkript

1 LİDERLİK OKULU / LİDERLİK OYUNU İlk defa 1830 yılında Oxford Üniversitesinde bir öğrenci topluluğunun bireysel girişimleriyle kurulan münazara daha sonra Glasgow a taşınmış ve geliştirilmiştir. Bu kurulan ilk münazara kulübü Oxford münazara kulübü (Oxford Union) 200 yıla yaklaşan tarihi içerisinde tam beş başbakan çıkarmıştır. Tony Blair, John Major, Margaret Thatcher Bunların en ünlüleridir. İngiltereden çıkan bu geleneğin mahsullerini; Amerika başkanları: Barack Obama, Bill Clinton, John F. Kennedy..., iş Dünyası Liderleri: Bill Gates, Ted Turner..., medyanın tanınan yüzleri: Brad Pitt, Oprah Winfrey, Adam Sandler ve İngiliz parlamentosundaki parlamenterlerin yarısında fazlasıda eski münazırdır. Liderlik oyunu olarak da anılan bu demokrasi oyunu, münazara, halen dünyanın, öğrenci bazında en büyük ders dışı etkiliği olma özelliğini taşımaktadır. İNGİLİZ PARLAMENTER TARZI MÜNAZARA İngiltere menşeli dünyaya yayılan bu oyun bazı ülkelerde farklı tarzlarını yaratmıştır. En çok bilinen münazara tarzları İngiliz parlamenter tarzı, Amerikan parlamenter tarzı, Avustralya parlamenter tarzı ve Yeni Zelanda parlamenter tarzıdır. Üniversiteler arası ilk münazara, 1976 yılında Londra da Transatlantik Üniversitelerarası Münazara Turnuvası adıyla yapıldı. Sydney ve Melbourne kentlerinde düzenlen turnuvalar Londra yı izledi. Bu bir geleneğin habercisiydi yılında ilk dünya üniversiteler arası münazara turnuvası düzenlendi. Bütün bu turnuvalar, dünya turnuvaları, Avrupa turnuvaları, bölgesel turnuvalar İngiliz Parlamenter Sitili yapılmıştır. Bu stilin en göze çarpan özelliği konunun münazara maçı başlamadan 15 dakika önce verilmesidir ve tam olarak İngiliz Parlamentosunun küçük bir uygulamasıdır. Oturma düzeninden dinamizmine kadar ufak bir kopyasıdır. 1 / 5

2 Uzun yıllar süregelen İngiliz parlamentosunda (Avam Kamarası) yeni çıkacak yasa tasarılarını ülkenin köklü üniversitelerine yollayarak münazara maçı raporlarını istemesi hali ilgi çekici bir gelenektir. TÜRKİYE DE YER BULMASI 1998 yılından itibaren Boğaziçi Üniversitesinin öncülüğünde turnuvalar düzenlenmeye başlamış ve yaygınlaştırılması için birçok öğrenci disiplinli olarak çalışmaktadır. Şu an Türkiye de 39 üniversite aktif olarak münazara yapmaktadır. Her yıl ortalama 10 civarında münazara turnuvası düzenlenmekte, bu turnuvalardan bir münazara ligi oluşmaya başlamıştır. Bu da demek oluyor ki Türkiye nin dört bir yanından gelen üniversite öğrencileri yılda 10 defa birbirleriye buluşmakta ve gelişmenin temelinde yatan tez-antitez-sentez diyalektiğini oluşturmakta ve en önemli sorunlarımızdan biri olan fikir ayrılığını fikir paylaşımı yoluyla medeni bir şekilde uygulamaktadır. Türkiye de münazara yıllar içerisinde oldukça gelişmiş ve birçok başarılı münazır çıkarmıştır. Türk münazırlar, birer Avrupa ve Dünya şampiyonluğu, 2 Avrupa finalistliği ve sayısız uluslararası turnuvada çeyrek final ve yarı final başarılarını ülkelerine getirmiştirlerdir. NEDİR, NASIL YAPILIR? Münazara, belirli bir konu üzerinde birbirine zıt görüşlerin argümanlar çevresinde, belirli kurallar çerçevesinde sistematik olarak çarpışmasıdır. Bir maç içerisinde hükümet ve muhalefet olarak iki kanat, hükümet açılış, muhalefet açılış, hükümet kapanış, muhalefet kapanış olmak üzere 4 takım bulunmaktadır, her takım iki kişi olmak üzere 8 kişi bir maç içerisinde yarışmaktadır. Her konuşmacının ortalama 7 dakika 20 saniye süresi vardır ve kürsüdeki konuşmacı salonun mutlak hâkimidir. Konuşması sırasında karşı kanat münazırları söz ister ve kürsü konuşmacısı istediği süre içerisinde soru alır ve yanıtlar. 2 / 5

3 Maç içerisinde bir de jüriler vardır ve maç sonunda ayakta kalan argümanlara göre maçın 1.,2.,3., ve 4. sünü belirlerler. Tabi ki de münazaranın eğlenceli taraflarından biride hiçbir zaman taraf olmadığımız bir düşünceyi savunmak zorunda kalmamızdır. Bu eğlenceli durum yoksun olduğumuz empati yeteneğimizin gelişmesinde önemli bir etkendir. KONULAR NELERDİR? Tartıştırma kültürünün içerisinde olan bir diğer etken de entelektüelliktir. Münazara konusu Hükümet savunur ki şeklinde açıklanır. Her şey bir münazara maçının konusu olabilir. Ancak genellikle tartışılan konular güncel, sosyal ve siyasi meselelerdir. Soyut konular olamayacağı gibi yürürlükte olan bir yasa da münazara konusu olamaz. Ancak yürürlükteki yasanın kaldırılması üzerine bir münazara maçı konusu olabileceği için yasalar ve devletin tutumunu üzerindeki bilgi birikimi yinede değerlidir. Daha aydınlatıcı olmak için aşağıda kategoriler ve birkaç örnek yer almaktadır. Devlet Sistemi: Meclise yalnızca en yüksek oyu alan iki parti girebilmelidir. Anayasa Mahkemesi üyeleri halk tarafından seçilmelidir. Ekonomi: Dolaylı vergiler kaldırılmalıdır. 3 / 5

4 Gelişmiş Ülkeler global krizle mücadelede yeni korumacı önlemler almamalıdır. Güncel: Katar ve Rusya ya verilen dünya kupası organizasyonları geri alınmalıdır. Wikileaks in kurucusu Julian Assange öldürülmelidir. Hukuk: Mahkumlara daha ağır hapishane koşullarını kabul etmeleri şartıyla ceza sürelerini azaltma imkanı tanınmalıdır. Zanlının birinci derece yakınlarının zanlıyı saklaması veya kaçırması suç olmaktan çıkarılmalıdır. Uluslararası ilişkiler ve dış politika El Fetih, Hamas la masaya oturduğu için Batı tarafından dışlanmalıdır. Türkiye İran ın nükleer politikasında Batılı ülkelerin tarafında yer almalıdır. Bu yukarıda saydığımız ve örneklendirdiğimiz kategoriler dışında aile, Avrupa birliği, basın ve sansür, bilim ve etik, çevre, çocuk hakları ve istismar, din, eğitim, güvenlik ve terör, 4 / 5

5 işçi hakları ve çalışma hukuku, kültür ve sanat, sağlık, insan hakları ve özgürlük, seçimler ve seçim sistemi, sosyal adalet, sosyal güvenlik, spor, şirketler ve özel sektör, toplu ve sosyal yapı, uluslar arası hukuk, yerel yönetimler gibi kategoriler ve konular da münazara maçının konusunu ihtiva etmektedir. 5 / 5