FRANSA DOPİNGLE MÜCADELE SİSTEMİ Fransa nın dopingle mücadelesi Avrupa Konseyi nin girişimleri ile eş zamanlılık gösterir. Fransa 1 Haziran 1965 tarihli ve 65/412 sayılı Kanun la dopingi kovuşturmaya yönelik ilk yasal düzenlemesini yapmıştır. Fransa da çıkarılan bu kanunla kasıtlı olarak yapılan doping vakalarında günümüz parası ile 750 Avro para cezası ve en çok 1 yıla kadar hapis cezası verilmekteydi. Bu cezaların yanı sıra sporcuya en çok 5 yıla kadar yarışmalardan men cezası da verilebilmekteydi. 28 Haziran 1989 tarihli ve 89/432 sayılı ikinci kanun dopingi ceza hukuku alanından çıkartıp spor cezaları alanına almıştır. Fransa, 16 Kasım 1989 tarihli Avrupa Konseyi Dopingle Mücadele Sözleşmesi ni 21 Aralık 1990 tarihli ve 90/1144 sayılı Kanun ile onaylamıştır. Bu Sözleşme parlamento tarafından onaylandığı için Fransa Anayasası nın 55. maddesine göre kanunların üzerinde yer almaktadır. Fakat 1989 tarihli Kanun un yetersizlikleri sebebiyle 23 Mart 1999 tarihinde yeni bir kanun çıkarılmış ve devamında çok sayıda kararname ve uygulama talimatı ile Fransa mevzuatında doping konusu şekillenmiştir. Bu yasa ile dopingle mücadele faaliyetlerinin sorumluluğu Spor Bakanlığına verilmiştir. Bu mevzuat çokluğu Fransa nın dopingle mücadeleye verdiği önemi ortaya koymaktadır. Fransa hükümeti dopingle mücadelede Fransa Ulusal Olimpiyat ve Spor Komitesi ile yakın bir iş birliğine gitmiştir. Fransa nın dopingle mücadelesinde 1999 yılında Dopingle Mücadele ve Önleme Konseyi kurulmuştur. Daha sonra Dünya Dopingle Mücadele Ajansı tarafından önerildiği şekilde, dopingle mücadele ve sporcuların sağlığının korunması amacıyla tüzel kişiliğe sahip bağımsız ve özerk kamu otoritesi olarak, 5 Nisan 2006 tarihli yasa ile Fransız Dopingle Mücadele Kurumu kurulmuştur. 1999 yılında yürürlüğe giren yasada dopingle mücadele faaliyetlerinin sorumluluğu Spor Bakanlığında iken, 2006 tarihli yasa ile Spor Bakanlığına dopingle mücadele konusunda ilgili bakanlıklar ve ilgili kamu kurum ve kuruluşları arasında koordinasyon görevi verilmiştir. Fransız Dopingle Mücadele Kurumu hükümetten bağımsız, oluşumu ve üyelerinin atanma şekliyle özerk bir teşkilattır. Kurumun amacı dopingle mücadele sistemini gerek hükümete, gerekse spor teşkilatlarına karşı tarafsız bir yapıya ulaştırma iradesidir. Kurum bağımsız idare yetkilisi olarak sporcuların sağlığını koruma politikalarının saptanmasına katılır ve dopingle mücadele faaliyetlerinin saptanmasına katkıda bulunur. Kurum Parlamento ve Hükümete yılda bir ilerleme raporu sunar. Kurumun bağımsızlığı çok geniştir. Bütçesine karar verir, mali özerkliğe sahiptir ve hiçbir kamu kuruluşuna bağlı değildir. Kurumun bağımsızlığı hem Yönetim Kurulunun oluşumu açısından hem de operasyonel özerkliği açısından garanti altına alınmıştır. Fransız Dopingle Mücadele Kurumu Yönetim Kurulunda bilim adamları, hukukçular, üst düzeyde sporcular, olimpiyat hareketin temsilcileri ve etik komitesi temsilcileri bulunmaktadır. Bu çeşitlilik Kuruma ayrı ve tamamlayıcı bakış açıları yaklaşımı sağlar.
Fransız Dopingle Mücadele Kurumu Yönetim Kurulu hükümetten bağımsız otoriteler tarafından atanan dokuz üyeden aşağıdaki gibi oluşur: 1. Mahkemelerden üç üye: Danıştay Başkanı tarafından atanan bir üye, Kurul başkanı, ; Yargıtay Başkanı tarafından atanan bir üye ; Yüksek Mahkeme Başsavcısı tarafından atanan bir üye. 2. Farmakoloji, toksikoloji ve tıp alanlarında bilgi birikimine sahip üç kişi: Eczacılık Ulusal Akademisi Başkanı, Bilimler Akademisi Başkanı, Ulusal Tıp Akademisi Başkanı. 3. Spor alanında üç kişi: Fransız Ulusal Olimpiyat ve Spor Komitesi Başkanı tarafından atanan bir sporcu; Fransız Ulusal Olimpiyat ve Spor Komitesi Başkanı tarafından atanan bir yönetim kurulu üyesi; Ulusal Yaşam Bilimleri ve Sağlık Danışma Etik Kurulu Başkanı tarafından atanan bir kişi Temel kararlar Kurum Başkanı veya yasada belirtildiği gibi Genel Sekreter, Analiz Departmanı Müdürü, kontrol Departmanı Müdürü olmak üzere üç önemli iç organ tarafından alınır. Kurumun Genel Sekreteri Kurum Başkanının, otoritesi altında tüm hizmetlerin işleyişinden sorumludur. Kurumun mali kaynakları Spor Bakanlığı bütçesinden alınan hibe ile karşılanmaktadır. Fransa Senatosu Araştırma Komisyonunun Önerileri: Dopingle Mücadelenin Yedi Dayanağı 2013 yılında Fransa Senatosu tarafından bir Dopingle Mücadele Araştırma Komisyonu kurulmuştur. Bu komisyon 5 ay boyunca 65 toplantı yapmış, 5 ziyaret gerçekleştirmiş ve yüzü aşkın kişi ile görüşmüştür. 23 Temmuz 2013 tarihinde yayımladığı raporda, etkin bir dopingle mücadele için, 7 ana başlık altında aşağıdaki 60 öneriyi sunmuşlardır. 1. Sorunu Tanımlamak a) Sporda mevcut ve geçmiş doping uygulamalarını ortaya çıkaracak, spor hareketi çatısı altında örgütlenmiş bir"hakikat ve uzlaşma" komisyonunun kurulması (ÖneriNo: 1). b) Doping kullanımı ve dopingin yol açtığı sağlık riskleri ile ilgili mevcut bilgi düzeyinin iyileştirilmesini sağlayacak, geriye dönük epidemiyolojik araştırmaların yapılmasına izin verilmesi ve bu araştırmaların finanse edilmesi (Öneri No: 7). c) Dopingle mücadele kural ihlallerine verilen cezaların istatistiksel olarak kaydının tutulması (Öneri No: 8).
d) Fransa'daki doping ürünlerinin dolaşımı hakkında düzenli olarak akademik araştırmaların yürütülmesi (Öneri No: 10). 36). e) Federasyonlar tarafından her spor dalına özgü olarak doping riski analizlerinin yapılması (Öneri no: 2. Koruyucu Tedbirleri Almak a) Spor faaliyetleri ve fiziksel aktivitelerin gerçekleştirildiği tüm tesislerde dopingle mücadele tüzüğü ya da yönetmeliğinin yürürlüğe sokulması (Öneri No: 3). b) Dopingin önlemesi stratejisine, lisanssız sporcuları hedef alan ve ceza uygulaması içermeyen eğitim odaklı bir denetim programı eklenmesi (Öneri No: 4). c) Mevcut hekimler ve gelecekte faal olacak hekimlerin hem temel eğitimleri hem de sürekli eğitimleri boyunca doping sorunu ile ilgili aldıkları eğitimlerinin ve farkındalıklarının artırılması (Öneri No: 5). d) Orta dereceli okul spor dernekleri ve Fransız Dopingle Mücadele Ajansı (AFLD) arasında, dopingi önlemeye yönelik eylemler öngören sözleşme imzalanması (Öneri No:12). e) Vücut geliştirme salonlarına yönelik olarak doping ürünlerinin yol açtığı riskler ile ilgili özel farkındalık yaratma kampanyalarının düzenlenmesi (Öneri No:13). f) Etkinliklerin bölgelerarası dopingle mücadele temsilcileri tarafından yürütüleceği, dopingle mücadele ve dopingi önleme bölgesel komisyonlarının kurulması (Öneri No: 14). g) Dopingi Önleme Sağlık Birimi sorumluluklarının, Fransız Dopingle Mücadele Ajansı na devredilmesi (Öneri No: 15) h) Sporcuların doping uygulamalarına karışmış bazı hekimler ile çalışmalarını yasaklama yetkisinin Fransa Dopingle Mücadele Kurumuna verilmesi (Öneri No: 2). i) Dopingi Önleme Sağlık Biriminin cezalı sporcuların lisanslarının verilmesi hususundaki onaylama yetkisinin yeniden düzenlenmesi (Öneri No: 16) j) Dopingi Önleme Sağlık Biriminin faaliyet dağılımının en akılcı şekilde düzenlenmesi, çalışma şartlarının iyileştirilmesi ve uygulamalarının esnekleştirilmesi (Öneri No: 17). k) Dopingi Önleme Sağlık Birimi ile Spor ve Fiziksel Aktivite Kurumu birlikte ücretsiz özel servis telefonla bilgilendirme sisteminin geliştirilmesi (Öneri No: 18). l) Fransa Dopingle Mücadele Kurumuna bölgesel politikaların koordinasyonu, bölgelerarası birimler aracılığıyla Dopingi Önleme Sağlık Birimi'nin faaliyetlerinin yürütülmesi ve ücretsiz özel servis telefonla bilgilendirme sisteminin yönetimi gibi görevler verilerek, bu kurumun dopingin önlenmesi hususunda yetkilendirilmesi (Öneri No: 19).
m) Dopingin önlenmesi için düzenli tıbbi kontrolün sağlanması ve sonuçların Fransa Dopingle Mücadele Kurumunun doping kontrol servislerine gönderilmesi ve bu verilerin biyolojik pasaporta işlenmesi (Öneri No: 20). n) Sporcuların karşı karşıya kaldıkları sağlık riskleri göz önüne alınarak spor faaliyetleri takviminin Bakanlık tarafından onaylanmasının sağlanması (Öneri No: 21). o) Spor sendikalarının veya kamu otoritelerinin talep edebileceği ve yargı denetiminde olan Sporcular için dinlenme hakkı nın tanımlanması (Öneri No: 22). p) Fransa Dopingle Mücadele Kurumun un Fransa Dopingin Önlenmesi ve Dopingle Mücadele Kurumuna dönüştürülmesi (Öneri No: 23). q) Fransa Dopingle Mücadele Kurumu nun bünyesinde yönelimleri ve çalışmaları Bilimsel Yönlendirme Komitesi tarafından belirlenecek olan bir doping önleme birimi kurulması (Öneri No: 52) 3. Doping Kontrolü a) Uluslararası federasyonun uluslararası etkinlikler listesinde yer alan ve federasyonun denetiminde olan müsabakalar saklı kalmak üzere, Fransa da yapılan tüm müsabakaların ulusal müsabakalar olarak kabul edilmesi (Öneri No: 29) b) Doping Kontrol Görevlilerinin sayılarının azaltılması ve sürekli eğitimlerini güçlendirerek uzmanlaşmalarının sağlanması (Öneri No: 25). c) Doping Kontrol Görevlilerinin WADA nezdinde akreditasyonlarının sağlanması ya da uluslararası geçerlilik kazanmaları için bir yöntem belirlenmesi (Öneri No: 26). d) Uluslararası federasyonların yetkilerinin yalnızca gerçek anlamda müdahil oldukları sportif organizasyonları ile sınırlandırılmasının WADA nezdinde savunulması (Öneri No: 27) e) Ulusal Dopingle Mücadele Organizasyonlarının uluslararası bir müsabaka üzerinde bağımsız denetleme yetkisine sahip olamayacağı azami bir sürenin belirlenmesinin WADA nezdinde savunulması (Öneri No: 28) f) Uluslararası federasyonların kendi yetkisini kullanmadığı durumlarda Ulusal Dopingle Mücadele Kuruluşlarının ne uluslararası federasyonların ne de WADA onayı olmadan uluslararası bir yarışmada doping kontrol yapmasına izin verilmesinin WADA nezdinde savunulması (Öneri No: 30) g) Uluslararası müsabakalara yönelik doping kontrol programlarında iş birliği yapmak amacıyla Fransa Dopingle Mücadele Kurumu ile uluslararası federasyonlar arasında anlaşmalar yapılması (Öneri No: 31). h) Fransa Dopingle Mücadele Kurumunun doping kontrol mekanizmaları içinde önceden haber vermeden yapılan doping kontrollerinin oranının artırılması (Öneri No: 32). i) Profesyonel takım sporlarında, sezon boyunca takımın tamamı için ortak bir bulunabilirlik bildirimi, sezon dışında ise bireysel bulunabilirlik bildirimi yükümlülüğünün öngörülmesi (Öneri No: 33).
j) Müsabaka dışı doping kontrollerinin Dünya Dopingle Mücadele kurallarında yer alan tanıma uygun olarak önceden haber vermeden gerçekleştirilmesi (Öneri No: 35). k) Sporcu biyolojik Pasaport sonuçlarının öncelikli olarak Dopingle Mücadele kuruluşlarına iletilmesi ve ardından sporcularla paylaşılmasının sağlanması (Öneri No: 37). 4. Analiz 1) Doping Kontrol Analizlerinde incelenen maddelerin sayısı ve kapsam alanının genişletilmesi (Öneri No: 39). 2) Ulusal Chatenay-Malabry laboratuvarının işleyişi ve çalışmalarının bir üniversite tarafından desteklenmesi ve bu tür bir desteğin uygunluğu hususlarında çalışma yürütecek, Gençlik ve Spor Genel Müfettişliğine bağlı bir birimin kurulması(öneri No: 40) 3) WADA nezdinde sürekli yasak maddeler ve müsabaka sırasında yasaklanan maddeler ve yöntemler arasındaki ayrımın kaldırılmasının desteklenmesi (Öneri No: 6). 5. Yaptırım Uygulanması - Fransa Dopingle Mücadele Kurumuna ilk aşamadan itibaren ceza verme yetkisinin verilmesi (Öneri No: 41). - Ağır doping ürünlerinin kullanımı durumunda müsabakalardan men süresinin dört yıla çıkarılması (Öneri No 43). - 2 yıl ve daha fazla müsabakalardan men cezasının sistematik olarak para cezasıyla birlikte verilmesi (Öneri No: 44). - Bir sporcuya verilebilecek en yüksek para cezasının 100.000 Avro'ya çıkarılması (Öneri No: 45). - Para cezalarından elde edilen gelirin Fransa Dopingle Mücadele Kurumuna aktarılması (Öneri No: 46). - Dopingle mücadelenin genel etkinliğini arttırmak için bir pişmanlık mekanizmasının uygulanması (Öneri No: 57). - Bir sezonda ikiden fazla kişisel ceza almış olan takımlara Fransa Dopingle Mücadele Kurumu tarafından takıma toplu yaptırım uygulamasına izin verilmesinin sağlanması (Öneri No: 47) - Analiz sonucuna dayanmayan dopingle mücadele kural ihlalleri cezaların geliştirilmesi (Öneri No: 48) - Fransa Dopingle Mücadele Kurumu tarafından bildirilmiş dosyalar için disiplin sürecini değerlendirmede yetkili Kurumdan ayrı bir ceza kurulunun kurulması (Öneri No: 49) - Fransa Dopingle Mücadele Kurumu sorumluluklarının çeşitlenmesiyle bağlantılı olarak Kurum Başkanının yetkilerinin genişletilmesi (Öneri No: 50) - Doping Kontrol biriminin, soruşturma ve doping kontrol birimine dönüştürülmesi (Öneri No: 51)
- Uluslararası federasyonların yaptırım yetkilerini uluslararası sporculara karşı kullanamamaları prensibinin WADA nezdinde desteklenmesi (Öneri No: 42) 6. Cezalandırma I. Spor faaliyetleri ve fiziksel aktivitelerin gerçekleştirildiği tüm tesislerde doping ürünlerini bulunduranlara ceza verilmesi (Öneri No: 9). II. Doping ürünlerinin kaçakçılığının gümrükler vasıtası ile engellenmesi (Öneri No: 11). III. Avrupa Birliği nezdinde doping ürünleri kaçakçılığı ile mücadele alanında uyum yönergeleri oluşturulmasının teşvik edilmesi (Öneri No: 60). 7. İş Birliği 1. Dopingle mücadele konusunda görevleri farklı bölgesel komisyonların yaptıkları çalışmaların sonuçlarını incelemek olacak bir ulusal koordinasyon merkezinin kurulması (Öneri No: 58). 2. Spor Kanunu nun L.232-20 maddesine göre, herhangi bir doping olayı söz konusu olduğunda bu bilgilerin sistematik olarak OCLAESP in (Çevre ve ve Kamu Sağlığına Karşı Risklerle Mücadele Merkez Ofisi) dikkatine getirilmesi ve doping olguları ile ilgili bilgilerin tüm aktörler arasında bir anlaşma ile resmiyet kazanmasının sağlanması (Öneri No: 55) 3. Spor kanununun L. 232-9, L. 232-10, L. 232-25 ve L. 232-26 maddelerinde öngörülen suçlardan birini işlemiş olmasından şüphelenilen kişilerin tüm soruşturma tutanaklarının ve belgelerinin Fransız Dopingle Mücadele Kurumu na iletilmesinin sağlanması (Öneri No: 56) 4. WADA nın ulusal ölçekte dopingin cezalandırılması ile ilgili temas noktalarının bildirilmesini üyelerine tavsiye etmesinin telkin edilmesi (Öneri No: 59). 5. Fransa Dopingle Mücadele Kurumunun tam zamanlı olarak emrinde olacak ve bölge müdürlükleri içerisinde örgütlenecek 8 adet bölgelerarası Dopingle Mücadele birimi kurulması (Öneri No: 24). 6. Sporcuların bulunabilirlik verilerinin paylaşımının düzenlemesi için Fransa Dopingle Mücadele Kurumu ile federasyonlar arasında protokol imzalanması (Öneri No: 34). 7. Özellikle bulunabilirlik verileri ile diğer sonuçların niteliksel analizinin karşılaştırılması için tüm verilerin istihbarattan sorumlu ekiplerle paylaşılması (Öneri No: 38) 8. Gümrük birimleri veya herhangi bir kolluk gücü tarafından ele geçirilen doping ürününün, bir numunesini veya doping ürünü olma şüphesi taşıyan ürünün numunesini sistematik olarak Fransa Dopingle Mücadele Kurumunun araştırma departmanına iletiminin sistemli hâle getirilmesi (Öneri No:54) (TBMM Doping Sorununu Araştırma Komisyonu Raporu ndan alınmıştır.)