Sağlıkta Maliyet B.Burcu TANER Mayıs.2015 14 Mayıs 2015 tarihinde Acıbadem Üniversitesi nde yapılan ASG XV. Hemşirelik Haftası Etkinliklerinde sunulmuştur.
Hedef Daha geniş kitleler için daha iyi sağlık hizmeti sağlamak.
Sağlık Sistemi Kalite Maliyet Erişim İdeal Sağlık Sisteminin Üç Temel Boyutu
Sağlık sistemi - İlaç Sektörü - Sağlık Hizmet Sunucuları - Sağlık Sigortası - Tıbbi Cihaz
Sağlık Sistemi Sağlık hizmeti tüketimi rastlantısaldır. Sağlık hizmetinin başka bir hizmet veya ürünle değiştirilemez. Sağlık hizmeti ertelenemez. Sağlık hizmetinin boyutunu ve kapsamını hizmetten yararlanan değil, hekim belirler. Sağlık hizmetleri tüketicilerinin davranışları irrasyoneldir. Hizmetten sağlanan doyum ve kaliteyi önceden belirlemek çok zordur. Sağlık hizmetlerinin bir bölümü toplumsal nitelik ve kamu ürünü özelliği taşımaktadır. Sağlık hizmetinin çıktısı paraya çevrilemez.
Sağlık maliyetlerinin artışı Yaşlanan toplum Artan bulaşıcı olmayan hastalıklar Teknolojik gelişmeler Artan talep İklim değişimi Düşük bilinçlenme
Sağlık harcamaları
Ortalama ömür
OECD Ülkelerinde Sağlık Harcamalarının GSYİH İçerisindeki Payı (%) Ülkeler 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 Avustralya 8,5 8,5 8,6 8,8 9,0 8,9.... Kanada 9,8 10,0 10,0 10,3 11,4 11,4 11,2 11,2 e Danimarka 9,8 9,9 10,0 10,2 11,5 11,1.... Finlandiya 8,4 8,3 8,0 8,3 9,2 9,5 e 9,0 e 9,1 e Fransa 11,0 11,0 10,9 11,0 11,7 11,7 11,6.. Almanya 10,8 10,6 10,5 10,7 11,8 11,5 11,3.. Yunanistan 9,7 9,7 9,8 10,1 10,2 9,5 9,1.. Macaristan 8,4 8,3 7,7 7,5 7,7 8,0 7,9 7,8 e İrlanda 7,6 7,5 7,9 9,1 10,0 9,3 8,9.. İsrail 7,9 7,6 7,6 7,7 7,7 7,7 7,7.. İtalya 8,7 8,8 8,5 8,9 9,4 9,4 9,2 9,2 Japonya 8,2 8,2 8,2 8,6 9,5 9,6.... Norveç 9,0 8,6 8,7 8,6 9,7 9,4 9,3 9,4 Polonya 6,2 6,2 6,3 6,9 7,2 7,0 6,9.. Portekiz 10,4 10,0 10,0 10,2 10,8 10,8 10,2.. İspanya 8,3 8,4 8,5 8,9 9,6 9,6 9,3.. İsveç 9,1 8,9 8,9 9,2 9,9 9,5 9,5.. İsviçre 10,9 10,4 10,2 10,3 11,0 10,9 11,0 11,3 e Türkiye 5,4 5,8 6,0 6,1...... 5,4* İngiltere 8,3 8,4 8,5 9,0 9,9 9,6 9,4.. ABD 15,8 15,9 16,2 16,6 17,7 17,7 17,7..
Sağlık harcamaları vs beklenen yaşam
Sağlık harcamalarının gelişimi
Bütçeden sağlık hizmetlerine ayrılan pay
Sağlıkta Maliyet direkt maliyetler doğrudan sağlık hizmetiyle ilgili maliyetler, bu hizmetin sunumu sırasında diğer kurumlar tarafından ortaya çıkan maliyetler hastalar ve ailelere yüklenen doğrudan maliyetler indirekt veya dolaylı maliyetler üretimde yer alan kayıplar, verimliliğin düşmesi, dinlenme zamanının hasta bakımı için harcanması ölçülemeyen maliyetler kişinin yaşadığı stres, acı, endişe ve hayat kalitesinin azalması
Maliyet Bir mal ve hizmetin elde edilmesi için harcanan üretim faktörleri (emek, sermaye, malzeme) Sabit maliyet: Üretim miktarından etkilenmeyen maliyetler (amortisman gideri) Değişken maliyet: Üretim miktarına paralel olarak değişen maliyetler (örn: ilaç gideri)
Doğrudan maliyet Sağlık profesyoneli zamanı ve ücretleri Tıbbi ve diğer sarf malzemeleri İlaç Medikal sarf Genel sarf malzemesi Donanım ve İşletme giderleri Enerji Bina amortismanı Tıbbi ekipman amortismanı Ulaşım iletişim
Operasyonel Hastane Giderleri
Personel giderleri gider tipi esneklik doktor değişken var hemşire sabit var sağlık teknisyeni sabit var idari personel sabit yok Diğer sabit yok
Kapasite Sağlık hizmetlerinde «ortalama» baz alarak planlama yapamazsınız. Simulasyon sistemleri ile orta ve uzun dönem planlama «ertesi gün planlaması» Sabah taburcuları Sabah yatışları Acil vakalar
Mevsimsellik
Mevsimsellik
Personel giderleri kadro planlaması İşgücü planlaması Hastanenin ihtiyaç, öncelik ve hedefleri Mevcut profil Bakım ve tatmin hedefleri Ekonomik tahminler Noksanlık maliyeti Fazlalık maliyeti Market öngörüleri Kamu
Personel giderleri kadro planlaması Klinik Hemşire Yatak Temin zorluğu Yerine koyma Dahili 1 3 1 1 Cerrahi 1 3 1 1 Acil 1 1 1 2 ICU 1 1 3 3 Kadın Doğum 1 3 2 2 OT 2 1 4 4 Bebek odası 1 3 2 2 NICU 1 1 4 4
Malzeme & ilaç yönetimi Klinik ve finansal sonuçları etkiler Hasta bazında yönetim Tıbbi birim envanter yönetimi Merkezi envanter yönetimi Aktörler: Hasta Doktor (tedavi planlayan) Hemşire (tedavi uygulayıcı) Hemşire yöneticisi (kontrol) Malzeme ve ilaç envanter sorumlusu Finansman birimi
Malzeme ve ilaç giderleri
Malzeme & ilaç yönetimi Toplu (grup) tedarik organizasyonları (Tedarik Zinciri Yönetimi) Ölçek ekonomisi Uzmanlık Satın alma ve yönetim maliyetleri Pazarlık gücü
Tedarik zinciri yönetimi
İlaç giderleri
Altyapı (işletme) giderleri Hasta Yiyecek-İçecek Gideri Temizlik Gideri Teknik Bakım Onarım Giderleri Tıbbi Alet ve Cihaz Bakım Onarım Enerji Gideri İletişim Gideri Haberleşme Gideri Sigorta Gideri
Yönetim giderleri Lisans Gideri Danışmanlık Gideri Taşıt Aracı Gideri Kira Gideri Pazarlama Giderleri
Amortisman giderleri Tıbbi cihazlara ilişkin amortisman gideri Tıbbi görüntüleme Ameliyathaneler Yoğun bakım üniteleri Sterilizasyon ünitesi Yatarak tedavi alanları Ayaktan tedavi alanları Hastane binasına ilişkin amortisman gideri Demirbaşlara ilişkin amortisman gideri
Teknoloji kullanımı
Teknoloji yayılımı
Teknoloji yayılımı
Sağlık Sistemi Kalite Maliyet Erişim İdeal Sağlık Sisteminin Üç Temel Boyutu