200 2002 200 2004 2005 2006 2007 2008 2009 200 20 202 KMS Milli Mücadele (GenelgelerKongreler) - 2 2 2.TBMM - - 2 - - - 0 Tarih Soru Dağılımı TOPLAM Havza Genelgesi (28 Mayıs 99) MİLLİ MÜCADELE DÖNEMİ (99-92) İşgallerin mitinglerle protesto edilmesi istenilmiştir Anadolu halkında işgallere karşı ulusal bilincin uyandırılması amaçlayan ilk belgedir. Mitinglerin düzenlenmesi Mustafa Kemal in lider olarak benimsendiğini gösterir. Mustafa Kemal in halkı İtilaf devletlerine karşı bilinçlendirmesi tepkiye neden olmuş ve İtilaf devletlerinin baskısı üzerine Mustafa Kemal, İstanbul Hükümeti tarafından geri çağrılmıştır. Milli mücadele dönemi Örgütlenme Dönemi: M. Kemal in Samsun a çıkışından savaşların başlamasına kadar olan dönemdir. Cepheler Dönemi: Ermenilere karşı yapılan mücadele ile başlayıp Mudanya Mütarekesi nin imzalanması ile sona eren dönemdir. Mustafa Kemal 6 Mayıs 99 da IX. Ordu Müfettişi olarak İstanbul Hükümeti tarafından Samsun a; Bölgede asayiş ve güvenliğin sağlanması, Halkın elinde bulunan silah ve cephanelerin toplanması, Direniş derneklerinin ortadan kaldırılması, Düzenli olarak bulunan orduların terhis edilmesini sağlamak amacıyla gönderilmiştir. M. Kemal IX Ordu Müfettişi olarak Askeri ve sivil makamlara emir verecek kadar geniş yetkilerle donatılmış bu da rahat hareket etmesini sağlamıştır. Amasya Genelgesi (Tamimi ) (22 Haziran 99) Mustafa Kemal genelgenin etkinliğini arttırmak amacıyla Rauf Orbay, A. Fuat Cebesoy, Refet Bele ve Kazım Karabekir in onayını almıştır. Maddeleri: Vatanın bütünlüğü, milletin bağımsızlığı tehlikededir. Kurtuluş savaşının amaç ve gerekçesi belirtilmiştir İstanbul Hükümeti üzerine aldığı sorumluluğun gereğini yerine getirmemektedir. Bu durum milletimizi yok duruma düşürüyor İstanbul Hükümeti, Mustafa Kemal i aşağıdakilerden hangisi nedeniyle 9. Ordu Müfettişliği göreviyle Anadolu ya göndermiştir? A) Karadeniz bölgesinde güvenliği sağlamak B) Yunanlıların İzmir i işgalini engellemek C) Kongreler düzenlemek D) Anadolu da milis kuvvetleri oluşturmak E) İngilizlerin Samsun a çıkmasını engellemek (200 Ortaöğretim) Cevap: A Amasya Genelgesi nde vatanın bütünlüğü ve bağımsızlığının tehlikede olduğu, İstanbul Hükümeti nin sorumluluğunu yerine getiremediği ve ulusu yok olmuş duruma düşürdüğü belirtilmiştir. Bu sözlerin Kurtuluş Savaşı hakkında aşağıdakilerden hangisiyle ilgili bilgi verdiği savunulabilir? A) Süresi B) Nedeni C) Program D) Kadrosu E) Sonucu (2006/ Ortaöğretim) Cevap: B Milletin bağımsızlığını yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır Kurtuluş savaşının yöntemi belirtilmiştir. Kurtuluş savaşı halka mal edilmeye çalışılmıştır. Bağımsızlıkla egemenlik mücadelesinin birlikte yürütüleceğini gösterir. Amasya Genelgesi nde, I. Ümmet anlayışından ulus anlayışına geçilmesi, II. Mebuslar Meclisi nin kapanmasından sonra TBMM nin açılması, III. Tek partili yönetimden çok partili yönetime geçilmesi, gelişmelerinden hangilerinin önemi vurgulanmıştır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III (2006/ Ön lisans) Cevap: A Mustafa kemal bölgede yaptığı incelemeler sonucunda 22 Mayıs 99 da Samsun Raporu nu yayınlamıştır. Bölgedeki karışıklığın Rumlar tarafından çıkarıldığını belirtmiştir.
Her türlü etki ve denetimden uzak milli bir kurul oluşturulmalıdır. Temsil kurulundan ilk defa bahsedilmiştir. Anadolu nun her bakımdan en güvenli yeri olan Sivas ta Milli bir kongre toplanmalıdır. (202/ Lisans) Cevap: A Kongre başlamadan önce Mustafa Kemal Paşa 7-8 Temmuz gecesi çektiği telgrafla resmi görevinden ve askerlikten istifa ettiğini açıklamıştır. (Mustafa Kemal Eskişehir-Kütahya savaşları sonrasında 5 Ağustos 92 tarihinde Başkomutanlık yetkisi ile tekrar askerlik mesleğine geri dönmüştür) Kongrede Diyarbakır ElazığveMardin delegeleri yoktur. Katılan İller: Bitlis, Erzurum, Sivas, Trabzon Amasya Genelgesi nde milletin özgürlüğünü ve devletin bağımsızlığını sağlamak amacıyla Sivas ta bir kongrenin toplanmasına karar verilmiştir. Bu kararla aşağıdakilerden hangisinin öngörüldüğü savunulabilir? A) Ulusal kararların geniş katılımla alınması gerektiğinin B) Yerel cemiyetlerin kurulmasının C) Uluslararası ilişkilerin başlamasının D) İstanbul Hükümetiyle görüşülmesinin E) Milletvekili seçimlerinin çabuklaştırılmasının (2008/ Ön lisans) Cevap: A Kongrede Alınan Kararlar; Milli sınırlar (Misak-ı Milli) içinde vatan bir bütündür, bölünemez. İlk defa milli sınırlardan bahsedilmiştir. Sivas kongresi ve Mebuslar Meclisi tarafından da benimsenmiştir Her sancaktan, milletin güvenini kazanmış üçer delege Müdafaa-i Hukuk, Redd-i İlhak Cemiyetleri ve belediyeler tarafından seçilecektir * Delegelerin milli mücadele yanlısı olması amaçlanmıştır. Kurtuluş Savaşı nın Vatanın parçalanmaz bir bütün olduğu ilkesi ilk kez aşağıdakilerin hangisinde yer almıştır? A) Sivas Kongresi kararları B) Erzurum Kongresi kararları C) Amasya Genelgesi D) Amasya Görüşmeleri E) Misak-ı Millî (2008/ Ortaöğretim) Cevap: B Genelgenin Önemi Türk inkılabının ihtilal (Halkın silahlı mücadelesi) safhası başlamıştır. Kurtuluş Savaşının amacını, gerekçesini ve yöntemini ilk kez ortaya koyan bir programdır. Milli egemenliğe dayalı bir yönetimden ilk defa burada söz edilmiştir. Mustafa Kemal in resmi görevle yaptığı son çalışmadır Mustafa Kemal Paşa, Kendisine verilen yetkiyi aşmıştır. (ülkenin her yanına gönderildi.) İtilaf Devletleri genelgeye tepki gösterip İstanbul Hükümeti ne baskı yapınca Hükümet, Mustafa Kemal Paşa yı 9. Ordu Müfettişliği görevinden almış ancak Mustafa Kemal Paşa buna uymamıştır.(2 Haziran 99) Her türlü yabancı işgaline ve müdahalesine karşı millet birleşerek karşı koyacaktır. Ulusal bağımsızlık amaçlanmıştır. Osmanlı hükümeti vatanın bağımsızlığını sağlayamaz ve koruyamazsa geçici bir hükümet kurulacaktır. Yeni bir devletin kurulacağından ilk defa bahsedildi. Mustafa Kemal başkanlığında bölgesel Temsil Heyeti oluşturulmuştur.(bölgesel karar) Milli kuvvetleri etkili, milli iradeyi hâkim kılmak esastır. Ulusal iradenin ulusal kuvvetlerle gerçekleştirileceği belirtilmiştir. Hristiyan ahaliye siyasi hâkimiyetimizi ve sosyal dengemizi bozacak ayrıcalıklar verilemez. Tanzimat ve ıslahat fermanlarına tepkidir. Erzurum Kongresi (2 Temmuz 7 Ağustos 99) Toplayan; Doğu Anadolu Müdafaa-i Hukuk ve Trabzon Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleridir. Toplanma amacı; Doğu Anadolu yu ve Doğu Karadeniz i Ermeni ve Rum saldırılarına karşı savunmaktır. (Mondros un 24. Maddesinin uygulanmasına engel olmak) Erzurum Kongresi nde Azınlıklara, siyasal egemenliği ve sosyal dengeyi bozacak şekilde yeni birtakım özel haklar verilmesi kabul edilmeyecektir. kararı alınmıştır. Bu karar, aşağıdakilerden hangisine bir tepkidir? A) Her türlü işgal ve ayrıcalıklara B) Azınlıkların İstanbul da kalmasına C) Azınlıkların kendi kültürlerini korumalarına D) Patrikhanenin Rumların dinî temsilcisi olmasına E) Türkiye içindeki Müslüman olmayan azınlıkların Türk tebaası sayılmasına (2007 - ) Cevap: A Aşağıdakilerden hangisi, Erzurum Kongresi nin toplanmasının nedenlerinden biri değildir? A) İstanbul un, Anlaşma Devletleri tarafından resmen işgal edilmesi B) Doğu Anadolu nun Ermenilere verilmesi olasılığı C) Pontus Rum Devleti kurulması amacıyla girişilen faaliyetler D) Anlaşma Devletlerinin Osmanlı Devleti nin kimi bölgelerin işgal etmesi E) Erzurum ve Trabzon da kurulan cemiyetlerin birleştirilmek istenmesi Manda ve Himaye kabul olunamaz. Manda ve himaye bağımsızlık anlayışına ters düştüğünden ilk defa reddedildi. Mebuslar meclisinin derhal toplanmasına ve hükümetin yaptığı işlerin milletçe kontrolüne çalışılacaktır. 2
Ulus iradesinin ön plana çıkarılması amaçlanmıştır. I. Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti nin kurulması II. Manda ve himayenin reddi III. Temsilciler Kurulu nun Ankara ya gelmesi Yukarıdakilerden hangileri Erzurum Kongresi nde ele alınan konular arasındadır? A) Yalnız D) ve 2 E),2 ve (2004) CEVAP:B Kongrenin Önemi: Bölgesel amaçlı toplanmasına rağmen aldığı kararlar yönüyle ulusaldır. Doğudaki ulusal cemiyetler birleştirilmiştir.(bölgesel karar) Mustafa Kemal Paşa sivil bir lider olarak benimsendi.(kongre/temsil Heyeti Başkanı) Amasya genelgesinin esasları karara dönüştürülmüştür. İç ve dış politika ile ilgili karar alması kongrenin meclis gibi hareket ettiğini gösterir. Erzurum Kongresi kararlarının aşağıdakilerin hangisinde etkili olduğu savunulamaz? A) Sivil ve askerî yöneticilerin işgallere karşı mitingler düzenlemeleri için genelgeler yayımlanması B) Lozan Antlaşması nın bağımsızlığı savunan ruhu C) TBMM nin toplanış ve açılış gerekçesi D) Sivas Kongresi kararları E) Amasya Protokoller (2008/ Ön lisans) Cevap: A Erzurum Kongresi nde aşağıdakilerden hangisiyle ilgili karar alınmamıştır? A) İşgal amacı olmayan devletlerin yardımlarının kabul edilmesi B) Ulusal sınırlar içinde vatanın bir bütün olduğu C) Hükümet işlerinin Meclis denetiminde sürdürülmesine çalışılması D) Siyasi egemenliği, toplumsal dengeyi bozacak ayrıcalıkların reddi E) Redd-i İlhak ve Müdafaa-i Hukuk Cemiyetlerinin kurulması (2008/ Ön lisans) Cevap: E Mustafa Kemal in Erzurum Kongresi ne katılması aşağıdakilerden hangisiyle meşruluk kazanmıştır? A) Erzurum da bulunan XV. Kolordu Komutanı Kazım Karabekir in Mustafa Kemal i desteklemesi B) Mustafa Kemal'in Ordu Müfettişliği görevinde bulunması C) Kongre üyelerinden birinin istifa etmesi ve Mustafa Kemal in onun yerine geçmesi D) Mustafa Kemal in Kongre başkanlığına seçilmesi E) İstanbul Hükümeti nin Erzurum Kongresi nin toplanmasını engelleyememesi (999 DMS) Cevap: C Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri (26- Temmuz 99) Batı Cephesinde Yunan ordusuna karşı mücadele eden Kuvay-I Milliye'nin bir düzen altına alınmasını ve sevk idaresine destek sağlamak amacıyla toplanmıştır. Toplanış amacı ve aldığı kararlar açısından bölgesel bir kongredir. Ege deki direnişin örgütlenmesinde etki olmuştur. Batı cephesinin temelleri atılmıştır. Padişaha bağlılığını bildirmişlerdir. Kurtuluş Savaşı nda, I. Balıkesir II. Alaşehir III. Erzurum Kongrelerinin hangilerinde Kuvayı Milliye birliklerinin malzeme ve cephane bakımından desteklenmesine ve düşmana karşı ortak bir cephenin kurulmasına karar verilmiştir? A) Yalnız D) ve 2 E),2 ve (200) CEVAP:D Sivas Kongresi (4- Eylül 99) Amasya genelgesi doğrultusunda yurdun çeşitli illerinden gelebilen delegelerle ülkenin geleceğine yönelik karar almak amacıyla toplanmıştır. Aşağıdaki kongrelerden hangisi, - Doğrudan doğruya M. Kemal in çağrısı üzerine toplanması - Temsilciler Kurulu üye sayısında artırıma gidilmesi özelliklerinden ikisine de sahiptir? A) Sivas Kongresi B) Erzurum Kongresi C) Alaşehir Kongresi D) Afyon Kongresi E) Edirne Kongresi (2005 ) Cevap: A Sivas Kongresi nde delegeler, vatanın kurtuluşu ve mutluluğundan başka hiçbir kişisel amaç izlemeyeceklerine, mevcut siyasi partilerden hiçbirinin amaçlarına hizmet etmeyeceklerine dair yemin etmişlerdir. Aşağıdakilerden hangisi, böyle bir yemine gereksinim duyulmasının nedenlerinden biridir? A) Ülkede birlik ve beraberliğe gerek duyulması
B) Azınlık milletvekillerinin meclise girmesinin sakıncalı olacağı düşüncesi C) Mebuslar Meclisi nin kapalı olması D) Müdafaa-i Hukuk kuruluşlarının yaygınlaştırılmak istenmesi E) Kongre toplanmasının Cemiyetler Kanunu na aykırı olması (2000 DMS) Cevap:A İstanbul Hükümeti ve İtilaf devletlerinin baskı ve engellemeleri (Ali Galip olayı / Ankara Valisi Muhittin Paşa) nedeniyle beklenilen katılım sağlanamadı (8 delege katılmıştır) Ali Galip Olayı aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir? A) Erzurum Kongresi nin toplanması B) Sivas Kongresi nin toplanması C) İstanbul mitingleri D) TBMM nin açılması E) İngilizlerin Samsun u işgali (200 ) Cevap:B Kongre, Anadolu da oluşmaya başlayan ulusal irade ile İstanbul Hükümeti ve Anlaşma devletleri arasında Anadolu nun otoritesinin kime ait olduğu mücadelesiydi. Mustafa Kemal kongre başkanlığına seçilmiştir. I. Erzurum kongresi II. Sivas kongresi III. Mebuslar meclisi Mustafa Kemal,yukarıdakilerin hangilerinde yapılan görüşmelere katılmıştır? A) Yalnız D) ve 2 E) 2 ve (2004) CEVAP: D Kongre Kararları: Erzurum kongresi kararları kabul edilerek ulusal hale getirilmiştir. Devletin ve milletin bağımsızlığını, vatanın bütünlüğü zedelenmemek kaydıyla herhangi bir devletten ekonomik yardım alınabileceği kabul edildi. Manda ve Himaye düşüncesi kesin olarak reddedildi.(tam bağımsızlık) Ali Fuat Paşa Sivas Kongresi sonucunda Batı cephesi komutanlığına atanarak batı cephesinin kontrolü sağlanmıştır. Sivas Kongresi nde aşağıdakilerden hangisiyle ilgili sorun çıkmıştır? A) Ali Fuat Cebesoy un Umum Kuvayı Milliye Komutanlığına atanması B) Milli cemiyetlerin birleştirilmesi C) Erzurum Kongresi ne katılan delegelerin Sivas Kongresi ne de katılması D) Manda yönetiminin kabul edilmesi önerisi E) İstanbul Hükümeti temsilcisi Salih Paşa yla Amasya da görüşülmesi (2007) CEVAP:D Milli cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleştirildi.(mücadele tek elden yönetilmeye başlandı) Aşağıdakilerden hangisi Sivas Kongresi ni, Erzurum Kongresi nden ayıran özelliklerden biridir? A) Mustafa Kemal in kongre başkanı seçilmesi B) Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyetlerinin birleştirilmesi C) Azınlıklara sosyal ve siyasi dengeyi bozacak ayrıcalıkların tanınmaması D) Temsilciler Kurulu seçilmesi E) Her türlü işgale karşı çıkılması (2008/ Ortaöğretim) Cevap: B Temsil kurulunun sayısı 9 dan 5 e çıkarılmış ve yetkileri bütün vatanı temsil edecek şekilde genişletilmiştir. Temsil kurulu, TBMM açılıncaya kadar hükümet gibi hareket etmiş ve yürütme yetkisini ilk defa Ali Fuat Paşa yı Batı cephesi komutanlığına atayarak kullanmıştır. Sivas Kongresi sırasında Ali Fuat Cebesoy un, Temsilciler Kurulu tarafından Kuvayı millîye Genel Komutanlığına atandığı görülmektedir. Bu durum, Temsilciler Kurulunun, I. yürütme, II. yasama, III. yargı yetkilerinden hangilerini kullandığını göstermektedir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I ve III (202/ Ön lisans) Cevap: A I Kongre başkanının danışmanları II. Kongreye katılan üyeler III. Temsilciler Kurulu Erzurum ve Sivas Kongreleri nde alınan kararları kongre adına yukarıdakilerden hangileri yürütmüştür? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III (2006 / Ortaöğretim) Cevap: C I. Amasya Genelgesi II. Erzurum Kongresi kararları III. Sivas Kongresi kararları 4
Hristiyan azınlıklara siyasal egemenlik ve toplumsal dengeyi bozacak birtakım ayrıcalıkların verilmeyeceği, yukarıdakilerin hangilerinde vurgulanmıştır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) II ve III (2008/ Ortaöğretim) Cevap: E Aşağıdakilerden hangisi, Erzurum ve Sivas Kongresi nin ortak kararlarından biri değildir? A) Mustafa Kemal in kongre başkanlığına getirilmesi B) Millî kuvvetlerin etken, millî iradenin hâkim kılınması C) Vatanın parçalanmaz bir bütün olduğunun dile getirilmesi D) Temsilciler Kurulunun doğu illerinin tamamını temsil ettiğinin kabul edilmesi E) Azınlıklara, siyasi egemenliği ve sosyal dengeyi bozacak imtiyazlar verilmesine karşı çıkılması (200 Lisans) Cevap: D Kongrenin Önemi: Toplanış şekli aldığı kararlar yönüyle ulusal bir kongredir.(tek ulusal kongre) Yayın yoluyla propaganda yapmak ve ulusu milli mücadele etrafında toplamak amacıyla İrade-i Milliye adıyla gazete çıkarılmaya başlandı. (Daha sonra adı Hâkimiyet-i Milliye olarak değiştirilmiştir) I. İrade-i Milliye Gazetesi, II. Yenigün, III. Anadolu Ajansı, IV. Peyam-ı Sabah, Yukarıdakilerden hangileri Milli Mücadeleyi destekleyen yayın organlarındandır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I, II ve III E) I, III ve IV (999/DMS) Cevap: D I. Anadolu Ajansı II. İrade-i milliye gazetesi III. Hâkimiyet-i milliye gazetesi IV. Peyam-ı sabah gazetesi Yukarıdakilerden hangileri, Kurtuluş Savaşı nda millî birliği tehlikeye düşürecek iç ve dış yayınlara karşı milleti uyarma görevini yapmıştır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız IV D) III ve IV E) I, II ve III (200 Lisans) Cevap: E Temsil kurulu, İstanbul Hükümeti ile her türlü yazışmayı keserek Anadolu da otoritenin kendine ait olduğunu göstermiştir.0 Ekim 99 da Damat Ferit hükümeti istifa etmiş yerine Ali Rıza Paşa Hükümeti kurulmuştur.(temsil heyetinin ilk siyasal başarısıdır) İstanbul Anadolu ya bağımlı hale gelmeye başlamıştır. Hangisinin gerçekleştirilmesi ile ilgili kararlar Sivas Kongresi nde alınmıştır? A) Batı Cephesi nin ikiye ayrılması B) Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti nin kurulması C) Temsilciler Kurulu nun Ankara ya taşınması D) Mustafa Kemal in Meclis Başkanı seçilmesi E) Milletvekili seçilmelerinin iki yılda bir yapılması (2006 ) Cevap: B Sivas Kongresi nden sonra, Temsilciler Kurulu nun girişimleriyle Damat Ferit Paşa Kabinesi düşürülmüş ve Kabineyi Ali Rıza Paşa kurmuştur. Bu duruma göre aşağıdakilerden hangisi söylenemez? A) İstanbul Hükümeti ile Anadolu arasında ilişkilerin yeniden kurulduğu B) Padişahın Anlaşma Devletlerinin etkisinden kurtulduğu C) İstanbul Hükümetinin Anadolu nun gücünü tanıdığı D) Damat Ferit Paşa Kabinesinin Temsilciler Kurulu çalışmalarına karşı olduğu E) Ali Rıza Paşa Kabinesinin Sivas Kongresi nde seçilen Temsilciler Kurulunun isteklerine uymak zorunda kalabileceği (2008/ Lisans) Cevap: B Erzurum ve Sivas kongrelerinde alınan, I. Kuvayı Milliye'nin etken ve milli iradenin egemen kılınması II. Azınlıklara siyasi hakimiyet ve sosyal dengeyi bozacak ayrıcalıkların verilmemesi III. Milli Meclisin toplanması Kararlarından hangilerinin ülkenin parçalanmaz bir bütün olduğu ilkesini desteklediği savunulabilir? A) Yalnız D) ve 2 E),2 ve (200) CEVAP:E Millî Mücadele, halkın seçtiği temsilcilerin almış olduğu kararlarla yürütülen bir kurtuluş hareketidir. Aşağıdakilerden hangisi bu hareketin içinde yer almaz? A) Erzurum Kongresi nin toplanması B) Saltanat Şurası nın toplanması C) Sivas Kongresi nin toplanması D) TBMM nin açılması E) Alaşehir Kongresi nin toplanması (202/ Önlisans) Cevap: B Amasya Görüşmeleri (20-22 Ekim 99) Damat Ferit Paşanın istifasıyla göreve gelen Ali Rıza Paşa hükümeti ayakta kalabilmek için Anadolu ile işbirliği yapma zorunluluğunu anlamış ve Heyet-i Temsiliye ile anlaşma yoluna gitmiştir. 5
Bahriye Nazırı Salih Paşa başkanlığında bir heyet ile Temsil Kurulu başkanı Mustafa Kemal Paşa arasında imzalanan protokoldür Sivas ta milli bir kongrenin acilen toplanması Bütün illerin her sancağından halkın güvenini kazanmış delegelerin en kısa zamanda yola çıkarılması Amasya Görüşmelerinde, I. Ali Fuat Cebesoy un Umum Kuvayı Milliye Komutanlığı na atanması II. Mebuslar Meclisi nin toplanacağı yerin belirlenmesi III. Temsilciler Kurulu nun oluşturulması Konularından hangileri ele alınmıştır? A) Yalnız D) ve 2 E) 2 ve (2004) CEVAP:B Yukarıdaki çağrılar aşağıdakilerden hangisinin kapsamındadır? A) Erzurum kongresi B) Amasya genelgesi C) Sivas kongresi D) Amasya protokolü E) Alaşehir kongresi (200) CEVAP:B Görüşmenin Önemi: İstanbul Hükümeti, Salih Paşayı Ankara ya göndermekle Sivas kongresi kararlarını ve Temsil kurulunu resmen tanımıştır. Mustafa Kemal Paşa ve Temsilciler Kurulunun, Sivas Kongresi nden sonra İstanbul Hükûmetine karşı kazandığı ilk siyasi başarı aşağıdakilerden hangisidir? A) Amasya Genelgesi nin yayımlanması B) Amasya Görüşmelerinin yapılması C) Mebusan Meclisinin açılması D) Misakımillî nin ilan edilmesi E) Saltanat Şûrasının toplanması (202 Lisans) Cevap: D İstanbul Hükümeti Mebuslar meclisinin açılması kararını kabul etmiş ancak bunun dışındaki kararları otoritesini koruma adına kabul etmemiştir. Amasya Görüşmeleri ne katılan Salih Paşa nın alınan kararların resmi nitelikte olmadığını Temsilciler Kurulu na söylemesi, kendisiyle ilgili olarak hangisini gösterir? A) Tutuklanmaktan korktuğunu B) Alınan kararlarda etkili olduğunu 6 C) Görüşmelere hükümetten gizli katıldığını D) Anadolu daki ulusal harekete katılacağını E) Kararları, hükümetin kabul etmesinden endişe duyduğunu (2006 ) Cevap:E Temsilciler Kurulu, Amasya Görüşmeleri nde İstanbul Hükümeti nden Sivas Kongresi nin saptadığı dış politikaya uymasını istemiştir. Buna göre; Temsilciler Kurulu nun, aşağıdakilerden hangisini vurguladığı savunulur? A) Yabancı sermayeden yararlanması B) Malta sürgünlerinin geri getirilmesi C) Manda ve himaye reddi D) Mebuslar Meclisi nin İstanbul da toplanması E) Antlaşma Devletleri ile barış için görüşme yapılması (2004 - ) Cevap: C Mebuslar meclisinin İstanbul dışında bir yerde toplanması fikri Kanun-i Esasiye aykırı olduğu gerekçesiyle kabul edilmedi. Amasya Görüşmeleri nde İstanbul Hükümeti ile Temsilciler Kurulu aşağıdaki konuların hangisinde anlaşmaya varamamıştır? A) Ali Rıza Paşa nın sadrazamlığa getirilmesi B) Mebuslar Meclisinin toplanacağı yerin belirlenmesi C) Barışın en kısa zamanda sağlanması D) Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti nin hukuki bir kuruluş olarak kabul edilmesi E) Seçimlerin en kısa sürede yapılması (2007/) Cevap: B İstanbul Hükümeti tavrını Anadolu ya göre düzenlemeye başladı. Amasya Protokolü, Osmanlı hükümetiyle ulusal örgüt arasında uyuşma sağlamış ve ayrıca Sivas Kongresi kararları benimsenmiştir. Amasya Görüşmeleri nde yapılan üçüncü protokolle, Ermeni göçü sırasında suç işleyenlerin mebus seçimlerine katılmalarının önlenmesi istenmiş, siyasi partilerin ve Hristiyan toplulukların seçime katılmalarının sağlanması için çaba gösterileceği belirtilmiştir. Bu durumun aşağıdakilerden hangisinin göstergesi olduğu savunulamaz? A) Meclise ülkeyi temsil eden tüm siyasi görüşlerin girmesi gereğine inanıldığının B) Seçimlerin yapılması için huzurlu bir ortamın sağlanmaya çalışıldığının C) Seçimlerin erken yapılmasının zaman kazandıracağının D) Uygulamalarda adil davranılmasının gereğine inanıldığının E) Birlik ve beraberliğin sağlanmasına gerek görüldüğünün (2008/ Lisans) Cevap: C Temsil Kurulunun Ankara ya Gelişi (27 Aralık 99)
Temsil kurulu, İstanbul da toplanacak olan Meclis-i Mebusan ın çalışmalarını yakından izlemek amacıyla Ankara ya gelmiştir. Ankara nın merkez yapılmasının nedenleri: Ankara nın ulaşım olanakları, Düşman tehlikesinden uzaklığı açısından güvenli bir konumda bulunması, Ankara nın Ali Fuat Paşanın kontrolünde olması (Batı Cephesi), Demiryolu ulaşımı ve Haberleşme yönünden elverişli olması, İstanbul daki gelişmeleri daha yakından izleme imkânının olması, Asıl savaşın gerçekleşeceği Batı cephesine yakın olması. Temsilciler Kurulu nun çalışma yeri olarak Ankara yı seçmesinde, I. Savaş alanlarına yakın olması, II. İstanbul daki siyasi gelişmeleri yakından izleyebilme olanağı vermesi, III. TBMM nin açılması, durumlarından hangilerinin etkili olduğu savunulabilir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I, II ve III (2008/ Önlisans)Cevap: D Ankara da 0 Ocak 920 den itibaren Hâkimiyet-i Milliye Gazetesi yayınlanmaya başladı. Mustafa Kemal Paşa daha sonra milletvekillerini Ankara ya çağırmış ve onlara mecliste takınılacak taviz hakkında bilgi vermiştir. Buna göre, Mustafa Kemal Paşa Meclise katılmasa dahi meclis başkanı seçilecek Mecliste bir Müdafaa-i Hukuk grubu oluşturulacak İstanbul Hükümetine (Ali Rıza Paşa) güvenoyu verilmeyecek Misak-ı Milli kararları meclise sunularak onaylanması sağlanacaktır. Osmanlı Mebuslar Meclisi nin Toplanması (2 Ocak 920) Amasya görüşmeleri sonucunda alınan karar gereğince toplanmıştır. Temsil Heyeti:Meclisin bağımsızlık kararı alacağını, İstanbul Hükümeti: Padişahın aleyhinde karar alınamayacağını, İtilaf Devletleri: Kendileri ile barış antlaşması yapılmasını düşünmektedirler. Mustafa Kemal Paşa ile Ankara da görüşen milletvekilleri İstanbul da çeşitli baskı ve etki altında oldukları için sözlerinde duramamış ve Mustafa Kemal Paşa yı meclis başkanlığına seçememişlerdir. Ancak Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk grubu yerine Felah-ı Vatan adında bir grup oluşturuldu. NOT: Felah-ı Vatan Grubu. mecliste yer almamıştır. 7 2 Ocak 920 tarihinde toplanan Osmanlı Mebuslar Meclisinde aşağıdakilerden hangisi kabul edilmiştir? A) Seçimlerin yapılması B) Yeni bir anayasa yapılması C) Misak- Milli D) Meclisin Ankara da toplanması E) Damat Ferit Hükümetlerinin düşürülmesi (200) CEVAP:C Misak-ı Milli (28 Ocak 920) Milli sınırlar içinde vatan bir bütündür, parçalanamaz. 0 Ekim 98 de işgal edilmeyen Türk ve İslam çoğunluğunun bulunduğu bölge bölünmez bütün olacaktır. Mondros Ateşkesi imzalandığında düşman işgali altında bulunan Arap memleketlerinin durumu halkın serbestçe verecekleri oylarla belirlenmelidir. Doğuda üç sancakta (Kars, Ardahan, Batum) yaşayan halkın geleceği, halkın oylarıyla belirlenecektir. Azınlıkların hakları, komşu memleketlerdeki Müslüman halkın haklarının korunması şartı ile kabul edilecektir. (Halkların eşitliği ilkesi) İstanbul un ve Marmara Denizinin güvenliği sağlanmalıdır. Batı Trakya nın hukuki durumunun tespiti de halkın tam bir özgürlükle vereceği kararlara uygun olmalıdır. Misak-ı Milli de; I. Batı Trakya II. Kars, Ardahan ve Artvin III. Arap ülkeleri IV. Doğu Trakya yörelerinden hangilerinin siyasi geleceklerinin belirlenmesi için halk oylaması yapılması istenmiştir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve IV D) I, II ve III E) II, III, IV (999 DMS) Cevap:D Osmanlı devletinin politik, ekonomik ve mali gelişmesini köstekleyen ve hukuk alanında egemenliğini sınırlayan ayrıcalıklar (kapitülasyonlar) ortadan kaldırılacaktır. Sınırlar, Boğazlar ve İstanbul la ilgili hükümler kabul Bu edildiğinde Osmanlı borçları ödenecektir. Koşullar sağlandıktan sonra boğazların dünya ticaretine açılması konusunda ilgili devletlerce verilecek olan karar geçerlidir. I. Sınırlar II. Azınlık hakları III. Batı cephesi nin ikiye ayrılması Son Osmanlı Mebuslar Meclisi nde yukarıdakilerden hangileriyle ilgili kararlar alınmıştır? A) Yalnız B) Yalnız
C) ve 2 D) 2 ve E),2 ve (2004) CEVAP:C 5 Misal-ı Milli de azınlık haklarının,komşu memleketlerdeki Müslüman halkın da aynı haklardan yararlanmaları şartıyla kabul ve temin edileceği belirtilmiştir. Bu durum, aşağıdakilerden hangisi yönündeki kararlılığı göstermektedir? A) Azınlık haklarının sağlanmasına eşitliği temel alma B) Azınlıkları Türk uyruklu sayma C) Azınlıklarla yabancılara eşit haklar tanıma D) Azınlık haklarını uluslararası bir komisyonda saptama E) Ülkede bulunan azınlık sayısını azaltma (2004) CEVAP:A Misak-ı Milli de yer alan, I. Türkiye deki azınlıklara,komşu ülkelerdeki Müslümanlara tanındığı düzeyde hak verilmesi II. Siyasi,adli,mali gelişmeye engel olan kapitülasyonların kaldırılması III. Hükümet merkezi olan İstanbul şehri ve Marmara Denizi nin güvenliğinin her türlü müdahale ve saldırıya karşı korunması Kararlarından hangileri bağımsız devlet anlayışının ilke edinildiğini gösterir? A) Yalnız D) ve 2 E),2, ve (200) CEVAP:E Aşağıdakilerden hangisi Misak-ı Millî de yer alan konulardan biridir? A) Batı cephesinin açılması B) Düzenli ordunun kurulması gereği C) Batı Trakya nın geleceğinin halkoyuyla belirlenmesi D) Temsilciler Kurulunun seçilmesi E) Anadolu ve Trakya daki Müdafaa-i Hukuk Cemiyetlerinin birleştirilmesi (200 Lisans) Cevap:C Misak-ı Milli nin Önemi: Misak-ı Milli kararlarıkara (Kapitülasyonlar), Boğazlar, Osmanlı Borçları, Referandum, Sınır, Azınlıklar ya düşmüştür. Misak-ı Milli ile belirlenen sınırlar Lozan Barış Antlaşması ve sonraki değişikliklerle bugünkü sınırlarımızı oluşturmuştur. Türk milletinin kabul edeceği barış şartlarının sınırları belirtilmiştir. İtilaf devletleri Misak-ı milli kararlarına tepki olarak, 6 Mart 920 de İstanbul u işgal etmiş, Mebuslar Meclisi ni dağıtmış ve bir kısım milletvekillerini tutuklamışlardır. İstanbul un Anlaşma Devletleri tarafından işgal edilmesi ve Mebuslar Meclisinin dağılmasına aşağıdakilerden hangisinin neden olduğu savunulabilir? A) İstanbul hükümetiyle Temsilciler Kurulunun görüşme yapması B) Ali Fuat Paşa nın Kuvayı Milliye Komutanlığına atanması C) Hükümet üyelerinin Meclis dışından seçilmesi D) Misak-ı Milli nin ilan edilmesi E) Erzurum da kongre toplanması (20) CEVAP:D İstanbul un İşgali(6 Mart 920) İtilaf devletlerinin İşgalden Kuvay-ı Milliye yi sorumlu tutmak ve halkın Kuvay-ı Milliyecilere karşı harekete geçmelerini sağlamak amacıyla İstanbul u resmen işgal etmişlerdir. 2 Nisan 920 de Damat Ferit Paşa Meclis-i Mebusan ı feshettiğini açıkladı. (TBMM nin açılmasının nedeni) İstanbul un işgali Mustafa Kemal Paşa nın haklılığını ortaya koymuştur. Rauf Bey tutuklanarak Malta ya sürüldü. Kalanlar Anadolu yu geçerek milli mücadeleye katılmışlardır. Bu da, İstanbul da ümit kalmadığı görüldü. Mustafa Kemal Paşa ya padişah adına söz söyleme hakkı doğdu. İşgale Anadolu nun Tepkisi: Mustafa Kemal Paşa İstanbul un işgalini devletleri ve dünyanın tarafsız devletleri nezdinde protesto etmiş ve bazı önlemler almıştır: İstanbul ile telefon ve telgraf görüşmeleri kesilmiş, İtilafların Anadolu ya yapacakları sevkiyatı önlemek amacıyla Geyve ve Ulukışla rayları tahrip edilmiş, Osmanlının Anadolu daki gelir kaynaklarına ve vergilerine el konulmuş, Anadolu da bazı itilaf devletleri görevlileri tutuklanmıştır. Misak-ı Milli ile ulusal ve bölünmez Türk vatanının sanırları çizildi. Erzurum ve Sivas kongrelerinde alınan kararlar Osmanlı mebuslar meclisi tarafından da kabul edildi. 8
Milli Mücadele Dönemi Yayınlar Yararlı Zararlı C) Amasya Görüşmeleri nin yapılmasına D) Londra Konferansı na İstanbul Hükûmetinin davet edilmesine E) Anlaşma Devletleri nin Mondros Anlaşması na dayanarak yurdu işgale başlamasına (202/ Ortaöğretim) Cevap: B İ Yenigün Minber Vakit İleri İstikbal Tasviri Efkar Açıksöz İkdam Albayrak Emel Alemdar Aydede Ferda Güleryüz Peyami sabah Ümit Mustafa Kemal Paşa nın Mondros Ateşkes Anlaşması ndan sonra İstanbul a gelerek düşüncelerini yaymak için Fethi Bey le birlikte çıkardığı gazete aşağıdakilerden hangisidir? A) Tasvir-i Efkâr B) Yenigün C) Minber D) İkdam E) Hakimiyet-i Milliye (202/ Lisans) Cevap:C TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİNİN AÇILMASI (2 Nisan 920) İtilaf devletlerinin Mebuslar Meclisi ni kapatması üzerine halkın iradesini etkin hale getirmek amacıyla açtığı meclistir. I. TBMM nin açılması II. İstanbul un resmen işgal edilmesi III. Amasya Protokolleri nin imzalanması Yukarıdakilerden hangileri son Osmanlı Mebuslar Meclisi nde Misak-ı Milli nin ilan edilmesinden sonra ortaya çıkan gelişmeler arasındadır? A) Yalnız D) ve 2 E),2 ve (2006) CEVAP:D TBMM nin açılması aşağıdakilerden hangisine bir cevap niteliğindedir? A) Mebusan Meclisinde Felah-ı Vatan Grubu kurulmasına B) İstanbul un resmen işgal edilmesine Temsil Kurulu nun görevi sona ermiştir. Ankara ya gelen milletvekilleri başlıca üç gruptan oluşuyordu; Mustafa Kemal Paşa nın genelgesi sonucunda yapılan seçimle belirlenenler, Osmanlı Mebuslar Meclisinden gelenler, Malta dan sürgünden dönen 4 milletvekili. 2 Nisan 920 de meclis 20 milletvekili ile toplanmıştır. 24 Nisan 920 de M. Kemal in başkan seçilmesiyle TBMM nin birinci dönemi başlamış oldu. Gündemi belli olmadığı için Mustafa Kemal Paşa nın sunduğu önerge görüşülerek karara bağlanmıştır. Kabul edilen önergeye göre: Hükümet kurmak gereklidir. Geçici kaydıyla bir hükümet reisi tanımak veya padişah kaymakamı atamak doğru değildir. Meclisin bağımsızlığı ve devamlılığı belirtilmiştir. Mecliste toplanmış milli iradeyi gerçek olarak vatanın mukadderatına hâkim kılmak temel ilkedir. TBMM nin üstünde güç yoktur. İstanbul hükümeti yok sayılarak, ulusal iradenin her şeyin üstünde olduğu vurgulanmıştır. TBMM yasama ve yürütme yetkisine sahiptir. Meclisten ayrılacak bir heyet meclise vekil olarak hükümet işlerini görür. Meclis reisi bu hükümetin de reisidir. İlk TBMM de Güçler Birliği İlkesi ve Meclis Hükümeti Sistemi kabul edilmiştir.(hızlı karar almak amaçlanmıştır) Not: Olağanüstü yetkili meclistir. I.TBMM İstiklal Mahkemeleri ile yargı yetkisini de kullanmıştır. Aşağıdakilerden hangisi, TBMM nin güçler birliği ilkesi doğrultusunda yargı gücünü kullandığına delil olarak gösterilebilir? A) Hıyanet-i Vataniye Kanunu nun çıkarılması B) Firariler Hakkında Kanun çıkarılması C) Takrir-i Sükûn Kanunu nun hazırlanması D) Teşkilat-ı Esasiye Kanunu nun uygulamaya konması E) İstiklal Mahkemeleri üyelerinin saptanması (202/ Ortaöğretim) Cevap: E Padişah ve halifenin durumu bulunduğu baskıdan kurtulduktan sonra meclis tarafından belirlenecektir. Ulusal birliği zedelememek için padişah tartışmalardan uzak tutulmuştur. I. TBMM NİN ÖZELLİKLERİ: 9
İlk TBMM bir kurucu meclis niteliği taşımaktadır. Ancak farklı görüşlere sahip olan milletvekilleri arasında birliği bozmamak için Olağanüstü Yetkilere Sahip Meclis ilkesi benimsenmiştir. Not: Yasama, yürütme ve yargı yetkilerini kendinde toplamıştır. İlk mecliste farklı görüşlere sahip insanlar bulunmaktaydı. Bu insanları birleştiren temel amaç Misak-ı Millînin gerçekleştirilmesiydi. Demokratik, ihtilalci, milliyetçi ve halkçı özelliklere sahiptir. İlk TBMM de ülkenin düşman işgalinden kurtuluşuna kadar, milletvekillerinin siyasal parti ve grup hareketlerini yasaklayan hükümler getirilmeye çalışılmasındaki amacın aşağıdakilerden hangisi olduğu savunulabilir? A) Anayasal düzene geçmek B) Çok partili döneme geçişi geciktirmek C) Meclisteki milletvekili sayısını değişmeyen hâle getirmek D) Anadolu ve Rumeli deki ulusalcı düşüncede olanları bir cemiyet altında birleştirmek E) Ulusal birliğin parçalanmasını engellemek (2008/ Ortaöğretim) Cevap: E 0 Nisan da TBMM nin kurulduğu diğer Avrupa devletlerine duyurularak İstanbul Hükümeti ile yaptıkları, yapacakları anlaşmaların Türk Milletinin gerçek temsilcisi olan TBMM tarafından tanınmayacağı ifade edildi. I.TBMM 2 Nisan 920 - Ağustos 92 tarihleri arasında görev yapmıştır. Bir ihtilal meclisi olup tek yaptığı İnkılap Saltanatın kaldırılmasıdır. Ulusal Kurtuluş Savaşını yürütmüş ve bağımsızlığını sağlamıştır. TBMM adının kullanılması yeni devletin milliyetçi düşünceler taşıdığını ve Türk milletine dayandığını ortaya koymaktadır. TBMM Hükümeti nin yaptığı atamalar, genelgeler ve yasaları yayınlamak amacıyla Ceride-i Resmiye adıyla İlk resmi gazete çıkarıldı. Cumhuriyet in ilanından sonra Türkiye Cumhuriyeti nin Resmi Gazetesi dir. kaydıyla çıkmıştır. I. TBMM'nin Kanunları Ağnam vergisinin 4 kat artırılması Dış gümrük vergisinin 5 kat artırılması Hıyanet-i Vataniye Kanunu İstiklal Mahkemeleri Kanunu Başkomutanlık Kanunu Teşkilat-ı Esasiye Kanunu Saltanatın Kaldırılması NOT: Takrir-i Sükun ve Tekalif-i Milliye emirlerinde I. meclisin onayı yoktur. I. TBMM YE KARŞI AYAKLANMALAR 0 Milli mücadeleye karşı ayaklanmalar 99 yılında başlamış ancak TBMM nin açılmasıyla yoğunluk kazanmıştır. Ayaklanmalar dört gruba ayrılır: A) İstanbul hükümetinin Çıkardığı Otoritesini Anadolu da korumak amacıyla çıkarmıştır. Ahmet Anzavur ayaklanması Kuvay-ı İnzibatiye (Halifelik ordusu ) ayaklanması B) İtilaf (Anlaşma) Devletlerinin Çıkardığı İtilaf Devletlerinin Anadolu daki çıkarlarının korumak amacıyla çıkarmışlardır. Bolu-Düzce-Hendek-Adapazarı ayaklanması Çopur Musa (Afyon) ayaklanması Çapanoğlu (Yozgat) ayaklanması Delibaş Mehmet (Konya) ayaklanması Milli Aşiret (Urfa) ayaklanması, Şeyh Recep ayaklanması Cemil Çeto ayaklanması vb. C) Azınlıkların Çıkardığı Kendi devletlerini kurmak istemeleri amacıyla çıkarılmıştır. Ermeni Hınçak-Taşnak ayaklanması Pontus-Rum ayaklanması D) Kuvay-ı Milliye nin Çıkardığı Düzenli orduya katılmak istemediklerinden ayaklanmışlardır. Demirci Mehmet Efe ayaklanması Çerkez Ethem ayaklanması Yörük Ali ayaklanması Aşağıdaki ayaklanmalardan hangisi, Kurtuluş Savaşı nda çıkan ayaklanmalardan biri değildir? A) Menemen Ayaklanması B) Delibaş Mehmet Ayaklanması C) Çopur Musa Ayaklanması D) Şeyh Recep Ayaklanması E) Cemil Çeto Ayaklanması (2006/ Lisans) Cevap: A Aşağıdakilerden hangisi TBMM ye karşı başlatılan ayaklanmaların nedenlerinden biri değildir? A) Seçim çalışmalarının başlaması B) Azınlıkların devlet kurmak istemesi C) İstanbul Hükümetince halkın dinî duygularının kötüye kullanılması D) Osmanlı Devleti nin zayıflığından yararlanarak bazı ailelerin otoriteyi ellerine geçirmesi E) Bazı Kuva-i Milliye birliklerinin yeni orduya katılmaya ve devlet düzenine girmeye karşı olması (2008/ Lisans) Cevap: A Millî Mücadele yıllarında meydana gelen gelişmelerden hangisi millî birlik ve beraberlik ilkesine aykırı bir
durumdur? A) TBMM nin kurulması B) Direniş cemiyetlerinin kurulması C) Kuvayı milliye nin ortaya çıkması D) Kongrelerin toplanması E) İç ayaklanmaların başlaması (202/ Ön Lisans) Cevap: E TBMM nin Ayaklanmalara Karşı Aldığı Önlemler: Hıyanet-i Vataniye kanunu çıkarıldı. (29 Nisan 920) Bu kanunla TBMM ye karşı ayaklanmalar, varlığını inkâr edenler vatan haini sayılacak ve gerekirse ölümle cezalandırılacaktır. Hıyanet-i Vataniye Kanunu aşağıdakilerden hangisi için çıkartılmıştır? A) Seçimlerin yapılması B) TBMM nin varlığının korunması C) Saltanatın kaldırılması D) Düzenli ordunun kurulması E) Osmanlı hanedanının yurt dışına gönderilmesi (2006/ Önlisans) Cevap: B Hıyanet-i vataniye kanununun çabuk ve etkili olarak işlemesini sağlamak amacıyla İstiklal Mahkemeleri kuruldu. Aşağıdakilerden hangisinin,tbmm nin varlığına yönelik hareketleri önleme amacı yoktur? A) Düzenli ordunun kurulması B) Hıyanet-i Vataniye Kanunu nun çıkarılması C) İstiklal Mahkemelerinin kurulması D) Ayaklanmaların bastırılması E) Meclis Hükümeti modelinin benimsenmesi (200) CEVAP:E Kuvay-ı Milliye,I. TBMM ye karşı çıkan ayaklanmaları bastırmışsa da düzenli ordunun kurulması ile kaldırılmıştır. Aşağıdakilerden hangisinin, TBMM nin varlığına yönelik tehditleri önleme amacı yoktur? A) Düzenli ordunun oluşturulması B) Hıyanet-i Vataniye Kanunu nun çıkarılması C) Meclis Hükümeti sisteminin benimsenmesi D) Ayaklanmaların bastırılması E) İstiklal Mahkemeleri nin kurulması (200/) Cevap: C I. Menemen Olayı nın bastırılması, II. Yozgat Ayaklanması nın bastırılması, III. İnönü Savaşları nın kazanılması, Kuvay-ı Milliye yukarıdakilerin hangilerinde etkili olmayı başarmıştır? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve III E) I, II ve III (2005/) Cevap: B TBMM nin açılmasından sonra, I. Mecliste gruplaşmaların oluşmaya başlaması II. Kuvayı Milliye birliklerinin ihtiyaçlarının Milli Savunma Bakanlığı nca karşılanması III. Batı ve Güney cephelerinin Genelkurmay Başkanlığı na bağlanması Gelişmelerinden hangileri askeri gücün belli bir otoriteye bağlı olmasının gerekliliği görüşünün uygulandığını gösterir? A) Yalnız D) ve 2 E) 2 ve (2007) CEVAP:E İstanbul Hükümetinin fetvasına karşı Rıfat Börekçi ve arkadaşları tarafından karşı fetva hazırlandı. Halkı bilinçlendirmek için İrşat (Öğüt) Heyetleri kurulmuştur. Ankara da Anadolu Ajansı ve Hâkimiyet-i Milliye ile İstanbul Hükümeti nin basın yayın yoluyla yaptığı aleyhte propagandalara karşılık verildi. Kurtuluş Savaşı nda, TBMM Hükümetinin yarı resmî yayın organı hâline gelen gazete aşağıdakilerden hangisidir? A) Hakimiyet-i Milliye B) Peyam-ı Sabah C) İrade-i Milliye D) Yenigün E) İkdam (2009 ) Cevap: A Ayaklanma Sonuçları: Milli mücadelenin uzamasına neden oldu. Kurtuluş Savaşının kazanılması gecikti. Yunanlılar Anadolu nun en içlerine kadar yayılma zemini buldular. TBMM nin tanınmasına ve Anadolu ya hâkim olmasına ortam hazırladı. Milli kaynak zayiatı meydana geldi, kuvvetler birbirine karşı kullanıldı. Kardeş katline ve mücadelesine neden oldu. Aşağıdakilerden hangisi, TBMM ye karşı çıkarılan ayaklanmaların sonuçlarından biridir? A) Ulusal kongrelerin toplanması B) Ulusal mücadelenin zorlaşması C) Azınlık ayaklanmalarının çıkması D) Tekâlif-i Millîye Emirlerinin çıkarılması E) Afganistan la dostluk antlaşmasının imzalanması (2008/ Önlisans) Cevap: B SEVR BARIŞ ANTLAŞMASI (0 Ağustos 920) Büyük devletler 8-26 Nisan 920 de San Remo da toplanarak Osmanlı devleti ile yapılacak barışı görüşmeye başladılar.
İmzalanma Nedenleri: I. TBMM nin önderliğinde güçlenen Anadolu Hareketi karşısında İstanbul Hükümeti ile itilaf devletlerinin telaşa düşmesi İstanbul Hükümetinin varlığını devam ettirmek amacıyla itilaf devletleriyle hemen barış imzalayıp Anadolu Hareketini sona erdirmek istemesi SEVR ANTLAŞMASININ ÖNEMİ: Sevr antlaşması İtilaf devletlerinin Misak-ı milli kararlarına tepki olarak ortaya koydukları yazılı metindir. I. Dünya Savaşının galipleri Osmanlı Devletini paylaşmıştır Osmanlı mebuslar meclisinin onayından geçmediği için Kanun-i Esasiye ve Osmanlı halkının iradesine ters düşmüştür. Bu yüzden resmi anlamda geçersizdir. (Ayastefanos Antlaşması gibi) TBMM ve Türk halkı tarafından kabul edilmediği için yürürlüğe girmemiştir. Osmanlı devletinin imzaladığı son anlaşmadır. Kurtuluş Savaşı sonucu Sevr geçerliliğini yitirmiş, onun yerine Lozan Zaferi kazanılmıştır. TBMM anlaşmayı tanımadığını ilgili devletlere bildirmiştir. 9 Ağustos 920 de çıkardığı genelge ile Sevr i imzalayanları vatan haini ilan etmiştir. 2