29 İSG011 İSG PROJE YÖNETİMİ İSG PROJE YÖNETİMİ ve ACİL DURUM PLÂNI AMAÇ: önemli nedenleri daha az önemde olan nedenlerden ayırmak için kullanılan bir yöntemdir III BÖLÜM METODU UYGULAMA ÖRNEĞİ Nİ1611207 2016 Güz dönemi Nurdoğan İNCİ Elektrik Mühendisi GEDİK ÜNİVERSİTESİ Öğretim görevlisi İSG PROJE YÖNETİMİ 1
Çetere tutma sistemine örnek Şantiyede beton dökmede oluşan KAZA SAYILARI (Düşme Yaralanma) Topl. saat 20:00 Şantiyede beton dökmede oluşan 20:00 DÖF tehlikeler Kat 1 Kat 2 Kat 3 Kat 4 Dk. Kayıp Dk tehlikeler Kayıp Dk Zaman Maliyet Ayağın demir donatının arasına girmesi IIII III IIII IIII IIII III 25 15 375 Donatı demirine Takılıp düşme III IIII II II IIII I 18 10 180 Ayağın demir donatının arasına girmesi 375 10 5 Beton pompa hortumunun savrulması I III II IIII 10 10 100 Göze peton kaçması 220 10 3 Beton pompa hortumunun ani çekilmesi I I 2 5 10 Donatı demirine Takılıp düşme 180 10 5 Pompa hortumunun çarpması I 1 5 5 Beton pompa hortumunun savrulması 100 Göze peton kaçması III I IIII II 11 20 220 Vibratörün ayağı temas etmesi 60 Vibratörün ayağı temas etmesi I 1 60 60 Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 10 Talimat, Eğitim Pompa hortumunun çarpması 5 70 15 20 18 17 68 950 1550 20:00 Saat ÖN ÇALIŞMALARI: Ya yapılan takiplerde çeteresi tutulmuş kaza sayıları ya da geçmişte yapılan kaza raporlarından alınan değerler aşağıdaki şekilde hesaplanır. Not: Örnek olarak şantiyede beton dökme olayında her katta meydana gelen kazaların çeşit ayırımlı çeteresi tutulur, Katlardaki kaza sayıları çeşit ayırımlı olarak sayıları yazılır Her çeşit kazanın çalışanın iş yapamasının ortalama kayıp zamanı tahmin edilir, ile ortalama kayıp zaman çarpımı ile her kazanın toplam kayıp süresi çıkarılır. En fazla kayıptan az kayıba doğru sıralanır, İşçilerin birim maliyetleri ile kayıp zamanları çarpılarak toplam kayıp maliyet hesaplanır.
İNŞAAT ŞANTİYESİNDE ELDE EDİLEN KAZA ÇEŞİDİ VE SAYILARININ İÇİN KAYITLARI Şantiyede kalıp hazırlığında ve beton dökmede oluşan KAZA SAYILARI (Düşme Yaralanma) Birim Toplam tehlikeler Kat 1 Kat 2 Kat 3 Kat 4 Ad. Dk. Kayıp Dk 1 Beton kalıp hazırlanmasında yaralanma 3 1 2 2 8 20 160 2 Kalıp plakalarını yağlanmasında kayma 1 3 1 1 6 10 60 3 Demir kesme bükmede el yaralanması 4 2 1 1 8 50 400 4 Demir donatılarının hazırlanmasında sıkışma 5 4 6 2 17 150 2550 5 Demir döşemesinde el yaralanması 8 5 6 7 25 20 500 6 Demir bağlamada tel batması 6 4 7 5 22 20 440 7 Beton öncesi kalıp yıkamada düşme 1 3 2 1 7 10 70 8 Ayağın demir donatının arasına girmesi 8 9 6 8 31 300 9300 9 Donatı demirine Takılıp düşme 1 1 3 1 6 100 600 10 Beton pompa hortumunun savrulması 1 1 3 1 6 100 600 11 Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 3 2 2 3 10 00 12 Pompa hortumunun çarpması 6 5 7 3 21 50 1050 13 Göze Beton kaçması 1 0 4 2 7 200 1400 14 Beton Vibratörünün ayağı temas etmesi 6 5 7 4 22 300 6600 15 Beton perdah pervanesinin çarpması 2 2 2 1 7 9600 67200 204 56 47 59 42 203 91430 Daha önce yapılan çalışmaya benzer çetere çalışması ile her kattaki kaza sayıları burada da yapılır, Kayıp dakikalar tahmini olarak belirlenir ve toplam değerleri bulunur.
EN FAZLA KAYIP DAKİKALARA GÖRE SIRALAMANIN YAPILMASI GENEL KAYIP DEĞERİNE GÖRE % LERİN BELİRLENMESİ VE % LERİNE GÖRE ÖNLENEN MALİYET KAYIPLARI adedi Küml. Kayp Kümüle Kayıp Dk Kayıp Dk Kayıp Dk Beton dökme işinde ortalama işçilik maliyeti 150 TL/gün 21 krş/dak. Şantiyede beton dökmede oluşan tehlikeler 80% 15% 5% Dk Kayıp Dk. 80% 15% 5% 0,32 Toplam 1 7 7 3,4% Beton perdah pervanesinin çarpması 67200 67.200 73,5% 21.504 2 31 38 18,7% Ayağın demir donatının arasına girmesi 9300 76.500 83,7% 2.976 24.480 3 22 60 29,6% 10,8% Beton Vibratörünün ayağı temas etmesi 6600 83.100 90,9% 7,2% 2.112 4 25 85 41,9% 23,2% Demir döşemesinde el yaralanması 500 83.600 91,4% 7,8% 160 5 17 102 50,2% 31,5% Demir donatılarının hazırlanmasında sıkışma 2550 86.150 94,2% 10,6% 816 3.088 6 7 109 53,7% 35,0% 3,4% Göze Beton kaçması 1400 87.550 95,8% 12,1% 1,5% 448 7 21 130 64,0% 45,3% 13,8% Pompa hortumunun çarpması 1050 88.600 96,9% 13,2% 2,7% 336 8 6 136 67,0% 48,3% 16,7% Beton pompa hortumunun savrulması 600 89.200 97,6% 13,9% 3,3% 192 9 6 142 70,0% 51,2% 19,7% Donatı demirine Takılıp düşme 600 89.800 98,2% 14,5% 4,0% 192 10 10 152 74,9% 45,3% 24,6% Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 500 90.300 98,8% 15,1% 4,5% 160 11 22 174 85,7% 67,0% 35,5% Demir bağlamada tel batması 440 90.740 99,2% 15,6% 5,0% 141 12 8 182 89,7% 70,9% 39,4% Demir kesme bükmede el yaralanması 400 91.140 99,7% 16,0% 5,5% 128 13 8 190 93,6% 74,9% 43,3% Beton kalıp hazırlanmasında yaralanma 160 91.300 99,9% 16,2% 5,6% 51 14 7 197 97,0% 78,3% 46,8% Beton öncesi kalıp yıkamada düşme 70 91.370 99,9% 16,3% 5,7% 22 15 6 203 100,0% 81,3% 49,8% Kalıp plakalarını yağlanmasında kayma 60 91.430 100,0% 16,3% 5,8% 19 1.690 203 91.430 Dakika 29.257,60 1.524 Saat Maliyet mukayesesinde görüldüğü gibi, Baştaki iki çeşit kazanın önlemlerinin alınması ile 203 kazadan, 1) lardan 7+38= 45 kaza 2) Kümüle değerde belirtilen sorunların % 83,7 3) Toplam kazalar maliyeti olan 29.257,60 TL nin 24.480 TL kısmını yani kayıbın % 83.7 kısmını halletmiş oluruz.
adedi EN FAZLA KAYIP DAKİKALARA GÖRE SIRALAMANIN YAPILMASI GENEL KAYIP DEĞERİNE GÖRE % LERİN BELİRLENMESİ VE % LERİNE YAKIN DEĞERLERİN TESPİT EDİLMESİ Küml. Kayp Kümüle Kayıp Dk Kayıp Dk Kayıp Dk Şantiyede beton dökmede oluşan tehlikeler 80% 15% 5% Dk Kayıp Dk. 80% 15% 5% 0,32 Toplam 1 7 7 3,4% Beton perdah pervanesinin çarpması 67.200 67.200 73,5% 21.504 2 31 38 18,7% Ayağın demir donatının arasına girmesi 9.300 76.500 83,7% 2.976 24.480 3 22 60 29,6% 10,8% Beton Vibratörünün ayağı temas etmesi 6.600 83.100 90,9% 7,2% 2.112 4 25 85 41,9% 23,2% Demir döşemesinde el yaralanması 500 83.600 91,4% 7,8% 160 5 17 102 50,2% 31,5% Demir donatılarının hazırlanmasında sıkışma 2.550 86.150 94,2% 10,6% 816 3.088 6 7 109 53,7% 35,0% 3,4% Göze Beton kaçması 1.400 87.550 95,8% 12,1% 1,5% 448 7 21 130 64,0% 45,3% 13,8% Pompa hortumunun çarpması 1.050 88.600 96,9% 13,2% 2,7% 336 8 6 136 67,0% 48,3% 16,7% Beton pompa hortumunun savrulması 600 89.200 97,6% 13,9% 3,3% 192 9 6 142 70,0% 51,2% 19,7% Donatı demirine Takılıp düşme 600 89.800 98,2% 14,5% 4,0% 192 10 10 152 74,9% 45,3% 24,6% Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 500 90.300 98,8% 15,1% 4,5% 160 11 22 174 85,7% 67,0% 35,5% Demir bağlamada tel batması 440 90.740 99,2% 15,6% 5,0% 141 12 8 182 89,7% 70,9% 39,4% Demir kesme bükmede el yaralanması 400 91.140 99,7% 16,0% 5,5% 128 13 8 190 93,6% 74,9% 43,3% Beton kalıp hazırlanmasında yaralanma 160 91.300 99,9% 16,2% 5,6% 51 14 7 197 97,0% 78,3% 46,8% Beton öncesi kalıp yıkamada düşme 70 91.370 99,9% 16,3% 5,7% 22 15 6 203 100,0% 81,3% 49,8% Kalıp plakalarını yağlanmasında kayma 60 91.430 100,0% 16,3% 5,8% 19 1.690 203 91.430 Dakika 29.257,60 1.524 Saat Tespit edilen kazaların zaman kaybı ve maliyetleri hesaplanır, Kayıp dakikalar büyükten küçüğe göre sıralanır Yandaki kolona kümüle değerler yazılır Her satırdaki kümüle değerler toplam Kümüle değere oranlanır ikinci yandaki kolona yazılır. % kaçı ile ilgilenilecekse (%80, %75, % 70 gibi) o maddelerdeki sorunların çözümüne odaklanılır. Daha sonra geri kalanlara yaniden pareto uygulanabilir veya kayıp önem sırasına göre çözümlere odaklanılır. Beton dökme işinde ortalama işçilik maliyeti 150 TL/gün 32 krş/dak.
EN FAZLA KAYIP DAKİKALARA GÖRE SIRALAMANIN YAPILMASI GENEL KAYIP DEĞERİNE GÖRE % LERİN BELİRLENMESİ VE % LERİNE GÖRE ÖNLENEN MALİYET KAYIPLARININ BULUNMASI HER OLAYIN MİNUMUM MALİYATLE ÖNLEMLERİN ALINMASI VE ALINACAK ÖNLEMLERİN MALİYETİNİN DE HESAPLANMASI VE( MALİYET/KAZANÇ ) adedi Şantiyede beton dökmede oluşan tehlikeler Kayp Kümüle Kayıp DkKayıp DkKayıp Dk Beton dökme işinde ortalama işçilik maliyeti 150 TL/gün 32 krş/dak. Dk Kayıp Dk. 80% 15% 5% 0,32 Toplam 1 7 Beton perdah pervanesinin çarpması 67200 67.200 73,5% 21.504 Muhafaza takılmamış perdah makinesi ile çalışılması yasaklanmalı kontrol edilmesi 2 31 Ayağın demir donatının arasına girmesi 9300 76.500 83,7% 2.976 24.480 Demir donatıların üzerine kalaslar ile yollar yapılması 3 22 Beton Vibratörünün ayağı temas etmesi 6600 83.100 90,9% 7,2% 2.112 4 25 Demir döşemesinde el yaralanması 500 83.600 91,4% 7,8% 160 5 17 emir donatılarının hazırlanmasında sıkışma 2550 86.150 94,2% 10,6% 816 3.088 6 7 Göze Beton kaçması 1400 87.550 95,8% 12,1% 1,5% 448 7 21 Pompa hortumunun çarpması 1050 88.600 96,9% 13,2% 2,7% 336 8 6 Beton pompa hortumunun savrulması 600 89.200 97,6% 13,9% 3,3% 192 9 6 Donatı demirine Takılıp düşme 600 89.800 98,2% 14,5% 4,0% 192 10 10 Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 500 90.300 98,8% 15,1% 4,5% 160 11 22 Demir bağlamada tel batması 440 90.740 99,2% 15,6% 5,0% 141 12 8 Demir kesme bükmede el yaralanması 400 91.140 99,7% 16,0% 5,5% 128 13 8 Beton kalıp hazırlanmasında yaralanma 160 91.300 99,9% 16,2% 5,6% 51 14 7 Beton öncesi kalıp yıkamada düşme 70 91.370 99,9% 16,3% 5,7% 22 15 6 Kalıp plakalarını yağlanmasında kayma 60 91.430 100,0% 16,3% 5,8% 19 1.690 203 91.430 Dakika 29.257,60 1.524 Saat Demir burunlu ayakkabı ve demirci eldiveni giyilmesi Demircilere eğitim verilmesi Yeniden Pareto uygulaması yapılır öncelikle %80 bölümüne öncelikle önlemler alınması sağlanır Alınacak önlemlerin maliyeti için, 1) Perdah makinesinin muhafazasının takilması için talimat uyarı duyuru ve yazısının yazılması 2) Demir donatıların üzerine çalışanların yürüyebilmesi için inşaattaki kalaslardan geçici yol yapılması 3) Demir donatıların üzerine kalaslar konulmadan çalışılmaması için taalimat ve eğitim verilmesi 4) Alınacak bu önlemlerin maliyetimaliyetleri 24.480.-TL içinde çok küçük maliyet oluşturur. 5) Alınacak önlemler için patronu ikna etmek ölçülebilir değerlerle mümkün olabilir
Yazılan talimatlar böyle algılanmaması için, 1) Kişilerir kültür ve eğitimlerine uygun anlaşılır, uygulanabilir talimatlar yazılmalı, 2) Periyodik kontroller ile uygulanma % leri elmeri yöntemi ile belirlenmeli, 3) Kontrollerden çıkan sonuçlar balıkkılçığı metodu ile kök nedenlerine inilmeli, 4) Bulunan kök nedenler beyin fırtınası ile çözüm önerileri belirlenmeli 5) Çıkan sonuçlara göre eğitimler verilmeli ve ortamda önlemler alınmalı
İNŞAAT ŞANTİYESİNDE ELDE EDİLEN KAZA ÇEŞİDİ VE SAYILARININ İÇİN KAYITLARI Şantiyede kalıp hazırlığında ve beton dökmede oluşan tehlikeler KAZA SAYILARI (Düşme Yaralanma) Birim Toplam EN FAZLA KAYIP DAKİKALARA GÖRE SIRALAMANIN YAPILMASI GENEL KAYIP DEĞERİNE GÖRE % LERİN BELİRLENMESİ VE % LERİNE YAKIN DEĞERLERİN TESPİT EDİLMESİ Küml. Şantiyede beton dökmede oluşan Kayp Kümüle Kayıp Dk Kayıp Dk Kayıp Dk Beton dökme işinde ortalama işçilik maliyeti 150 TL/gün 32 krş/dak. Kat 1 Kat 2 Kat 3 Kat 4 Ad. Dk. Kayıp Dk adedi 80% 15% 5% tehlikeler Dk Kayıp Dk. 80% 15% 5% 0,32 Toplam 1 Beton kalıp hazırlanmasında yaralanma 3 1 2 2 8 20 160 7 7 3,4% Beton perdah pervanesinin çarpması 67.200 67.200 73,5% 21.504 2 Kalıp plakalarını yağlanmasında kayma 1 3 1 1 6 10 60 31 38 18,7% Ayağın demir donatının arasına girmesi 9.300 76.500 83,7% 2.976 24.480 3 Demir kesme bükmede el yaralanması 4 2 1 1 8 50 400 22 60 29,6% 10,8% Beton Vibratörünün ayağı temas etmesi 6.600 83.100 90,9% 7,2% 2.112 4 Demir donatılarının hazırlanmasında sıkışma 5 4 6 2 17 150 2550 25 85 41,9% 23,2% Demir döşemesinde el yaralanması 500 83.600 91,4% 7,8% 160 5 Demir döşemesinde el yaralanması 8 5 6 7 25 20 500 17 102 50,2% 31,5% Demir donatılarının hazırlanmasında sıkışma 2.550 86.150 94,2% 10,6% 816 3.088 6 Demir bağlamada tel batması 6 4 7 5 22 20 440 7 109 53,7% 35,0% 3,4% Göze Beton kaçması 1.400 87.550 95,8% 12,1% 1,5% 448 7 Beton öncesi kalıp yıkamada düşme 1 3 2 1 7 10 70 21 130 64,0% 45,3% 13,8% Pompa hortumunun çarpması 1.050 88.600 96,9% 13,2% 2,7% 336 8 Ayağın demir donatının arasına girmesi 8 9 6 8 31 300 9300 6 136 67,0% 48,3% 16,7% Beton pompa hortumunun savrulması 600 89.200 97,6% 13,9% 3,3% 192 9 Donatı demirine Takılıp düşme 1 1 3 1 6 100 600 6 142 70,0% 51,2% 19,7% Donatı demirine Takılıp düşme 600 89.800 98,2% 14,5% 4,0% 192 10 Beton pompa hortumunun savrulması 1 1 3 1 6 100 600 10 152 74,9% 45,3% 24,6% Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 500 90.300 98,8% 15,1% 4,5% 160 11 Beton pompa hortumunun ani çekilmesi 3 2 2 3 10 00 22 174 85,7% 67,0% 35,5% Demir bağlamada tel batması 440 90.740 99,2% 15,6% 5,0% 141 12 Pompa hortumunun çarpması 6 5 7 3 21 50 1050 8 182 89,7% 70,9% 39,4% Demir kesme bükmede el yaralanması 400 91.140 99,7% 16,0% 5,5% 128 13 Göze Beton kaçması 1 0 4 2 7 200 1400 8 190 93,6% 74,9% 43,3% Beton kalıp hazırlanmasında yaralanma 160 91.300 99,9% 16,2% 5,6% 51 14 Beton Vibratörünün ayağı temas etmesi 6 5 7 4 22 300 6600 7 197 97,0% 78,3% 46,8% Beton öncesi kalıp yıkamada düşme 70 91.370 99,9% 16,3% 5,7% 22 15 Beton perdah pervanesinin çarpması 2 2 2 1 7 9600 67200 6 203 100,0% 81,3% 49,8% Kalıp plakalarını yağlanmasında kayma 60 91.430 100,0% 16,3% 5,8% 19 1.690 204 56 47 59 42 203 91430 203 91.430 Dakika 29.257,60 1.524 Saat Daha önce yapılan çalışmaya benzer çalışma burada da yapılır, Kayıp dakikalar büyükten küçüğe göre sıralanır Yandaki kolona kümüle değerler yazılır Her satırdaki kümüle değerler toplam Kümüle değere oranlanır ikinci yandaki kolona yazılır. % kaçı ile ilgilenileceksa (%80, %75, % 70 gibi) o maddelerdeki sorunların çözümüne odaklanılır. Daha sonra geri kalanlara yaniden pareto uygulanabilir veya kayıp önem sırasına göre çözümlere odaklanılır.
ELMERİ YÖNTEMİ ALINAN ÖNLEMLERİN ETKİNLİĞİNİN KONTROLÜ Kontrol Yeri: Yapılan İşlem: Tarih: Saat. KONULAR DOĞRU Toplam YANLIŞ Toplam Gözle yok Toplam 1-GÜVENLİ DAVRANIŞ 1.1. Ortamda düzen ve temizlik IIII IIII III 13 III 3 1.2. Ekipmanları Muhafazası ile kullanma III 3 II 2 1.3. Ekipmanı uygun tarzda kullanma IIII II 7 IIII 4 1.3.1. Demir kesme makinesi III 3 II 2 1.3.2. Demir bükme makinesi IIII IIII III 13 III 3 1.3.3. Demir bağlama işlemi III 3 II 2 1.3.4. Beton Pompa kumanda aparatı kullanma IIII II 7 IIII 4 1.4. KKD kullanımı ve Risk alma IIII III 8 III 3 1.4.1. Baret ve Gözlük 1.4.2. Maskaletli çizme 1.4.3. Maskaletli çizme 1.4.4. Deri eldiven 2-Beton pompası ile beton dökülmesi 2.1. Beton döme hortumu savrulmasıını önleme 2.2. Beton pompa kolunun ani hareketi önleme 3-Beton perdah makinesi kullanma 3.1. Perdah Makisi muhafazası sağlam takılması 3.2. Perdah Makinesi uygun mesafede kullanılması 3.3. Perdah Makinesi bakımının yapılması 4-Beton vibratörü kullanımı 4.1. Beton vibratör hortumunun bakımı 4.2. Beton vibratör motorunun bakımı 4.3. Beton vibratörünün talimatına uygun kullanımı 4.5. Beton vibratör şişesinin bağlantı sağlamlığı 5-İşbaşı eğitimlerinin verilmesi 5.1. Ortam düzeni hakkında eğitim 5.2. Beton pompa dökümündeki tehlikeler 5.3. Beton vibratöründe oluşan tehlikeler 5.3. Perdah makinesinde oluşan tehlikeler Bu kontrol yöntemi; Yalnız Paretoda kontroller değil diğer konularda da örneğin; Alınan önlemlerin etkinliği ve verilen eğitimlerin bilinç durumları sorulacak soru formları ile etkinliğini araştırılabilir. Sonuçta ölçülebilir değerler ile sonuçlara gidilebilir. DOĞRU GÖZLEMLER ELMERİ ENDEKSİ = X100 DOĞRU + YANLIŞ GÖZLEMLER 57 TOPLAM 57 TOPLAM 23 TOPLAM 0 ELMERİ ENDEKSİ = ------------- x 100 = 71,25% 80