T.C. ANAYASA MAHKEMESİ BİREYSEL BAŞVURU FORMU Anayasa Mahkemesi İçtüzüğünün 59. maddesine göre hazırlanmıştır.
II-AÇIKLAMALAR A- Kamu gücünün işlem, eylem ya da ihmaline dair olayların tarih sırasına göre özeti: 29.10.2016 tarihli ve 29872 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 676 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnanıesi'nin 1.2.3.4.5. ve 6. maddeleri ile 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 149, 151, 154, 178 ve 188. maddeleri ile 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin infazı Hakkında Kaııun'un 59. maddesi hükümlerinde değişiklik yapılmıştır. Değişikliklerle örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlar bakımından yürütülen kovuşturmalarda, duruşmada en çok üç avukatın hazır bulunabileceği, Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 149. maddesine göre seçilen veya 150. maddeye göre görevlendirilen ve Türk Ceza Kanunu'nun 220 ve 314. maddesinde sayılan suçlar ile terör suçlarından Şüpheli, sanık veya hükümlü olanların müdafıiilik veya vekillik görevini üstlenen avukat hakkında bu fıkrada sayılan suçlar nedeniyle soruşturma ya da kovuşturma bulunması halinde müdafilik veya vekillik görevini üstlenmekten yasaklanabileceği, müdafilik görevinden yasaklama kararının avukat hakkında soruşturma veya kovuşturma konusu suçla sınırlı olmak üzere bir yıl süre ile verilebileceği, ancak soruşturma veya kovuşturmanın niteliği itibariyle bu sürelerin atı aydan fazla olmamak üzere en fazla iki defa uzatılabileceği, görevden yasaklama kararının Şüpheli, sanık veya hükümlü ile yeni bir müdafii görevlendirilmesi için derhal ilgili baro başkanlığına bildirileceği,türk Ceza Kanunu'nun ikinci kitap dördüncü kısım dördüncü, beşinci, altıncı ve yedinci bölümlerinde tanımlanan suçlar ve Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlar ile örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen uyuşturucu ve uyarıcı madde imal ve ticareti suçları bakımından gözaltındaki Şüphelinin müdafi ile görüşme hakkının Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hakim kararıyla 24 saat süre ile kısıtlanabileceği, bu zaman zarfında ifade alınmayacağı, CMK'nin, çağrılması reddedilen tanığın ve uzman kişinin doğrudan mahkemeye getirilmesini düzenleyen 178. maddesine eklenen cümle ile ancak davayı uzatmak amacıyla yapılan taleplerin reddedileceği,müdafiin mazeretsiz olarak duruşmayı terk etmesi halinde duruşmaya devam edilebileceği, TCK'da belirtilen belirli suçlar ile Terörle Mücadele kanunu kapsamına giren suçlardan mahkum olanların, belirtilen gerekçelerle avukatlarla görüşmelerine dair bilgi, bulgu veya belge elde edilmesi halinde görüşmelerin teknik cihazla sesli veya görüntülü olarak kaydedilebileceği, görüşmede bir görevlinin hazır bulundurulabileceği, belge ve/veya örnekleri ile konuşmalara ilişkin tuttukları kayıtlara el konulabileceği, gün ve saat ile sınırlanabileceği,infaz hakimliğinin süreyi üç aydan fazla olmamak üzere müteaddit defolar uzatabileceği, görüşmeye son verilebileceği, hükümlünün avukatı ile görüşmesinin infaz hakimliğince 6 ay yasaklanabileceği, yasaklama kararı Baroya bildirildikten sonra Cumhuriyet başsavcılığının Baro tarafından bldirilen avukatın değiştirilmesini Baro başkanlığından isteyebileceği, bu madde hükümlerinin 9. maddenin 3. fıkrasına göre yüksek güvenlikli ceza infaz kurumlarinde bulunan hükümlüler ile 5. fıkradaki suçlardan hükümlü olup, başka bir suçtan dolayı şüpheli veya sanık sıfatıyla avukatıyla görüşen hükümlüler hakkında da uygulanabileceği düzenlemeleri getirilmiştir. 4
B- Bireysel başvuru kapsamındaki haklardan hangisinin hangi nedenlerle ihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve delillere ait özlü açıklamalar: 30.03.2011 tarih ve 6216 sayılı Kanun'un "bireysel başvuru hakkı" kenar başlıklı 45. maddesinin 1. fıkrasında, herkesin, Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye'nin taraf olduğu protokoller kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından ihlal edildiği iddiası ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurabileceği düzenlenmiştir. 676 sayılı KIIK'nın "Yargı ile İlgili Düzenlemeler" başlıklı 1,2,3,4,5 ve 6. maddeleri ile Anayasa'nın 36. maddesinde yer alan hak arama hürriyeti, şüpheli sanığın savunma ve müdafii seçme hakkı, AİHS'iıı 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkı, savunma hakkı ve kanunilik ilkesi ihlal edilmektedir. Anayasa'nın 36. maddesinde herkesin, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahip olduğu belirtilmiştir. Hak arama hürriyeti ve adil yargılanma hakkı, Anayasa'nın 2.maddesinde vücut bulan demokratik. laik, sosyal hukuk devletinin temel unsurlarıdır.hak arama özgürlüğünün mevcut olması için yargı mercileri önünde özgürce iddia ve savunmada bulunulmasının güvence altında olması gerekmektedir. Savunma hakkı ferdi ve kamusaldır, hak sahibi kişilerin isteği üzerine veya kanundan ötürü temsil yoluyla kullanılır. Savunma hakkının temsili ise Baro mensubu avukatların tekelindedir. Bu hak, ancak Baro'ya kayıtlı avukatlar eliyle kullanılabilir. Barolar, savunma hakkinin belirtilen bu niteliklerden ötürü idare içinde mesleki birlik biçiminde kurumlaşmış, mensupları yargı erkini kullanan ve tüzel kişiliğe sahip meslek kuruluşlarıdır. Hukuk uygulamalarını değerlendirerek hukuku savunmak, daha demokratik bir hukuk düzeni oluşturmak için çalışmak, Avukatlık Kanunu tarafından Barolara yüklenen görevler arasındadır. Bu nedenle, başvuruya konu KHK maddeleri; Anayasa ile güvence altına alınan adil yargılanma hakkini kısıtlamaktadır, savunma görevi icra eden avukatları ve Baroları görevlerini yapamaz hale getirmektedir, hukuk düzeninde temel bir hak olan savunma hakkına set oluşturmakta ve Avrupa İnsan Hakları SözleŞmesi'nın adil yargılanma hakkı başlıklı 6. maddesinim 3. fıkrasının (a),(b) ve (c) fıkralarında düzenlenen; bir suçla itham edilen herkesin kendisine karşi yöneltilen suçlamayı bilmesi, savunmasını hazırlamak için gerekli zaman ve kolaylıklara sahip olması, kendisini bizzat savunmak veya seçeceği bir müdafiin yardımından yararlanmak, gereken maddi olanaklardan yoksun ise re'sen atanacak bir avukatın yardımından yararlanmak haklarına aykırılık oluşturmaktadır. Kaldlki; Anayasa Mahkemesi'nin KHK'laıln iptaline ilişkin 10.01.1991 tarih, E. 1990/25, K. 1991/1 ve 03.07.1991 tarih, E.1991/6, K.1991/20 sayılı kararlarında KHK'larin mahiyeti ve kapsamı tartışılmış ve belirlenmiştir. Buna göre; "Olağanüstü hal KIIK'larlyla getirilen düzenlemeler olağanüstü halın amacını ve sınırlarını aşmamalidir." Zira olağanüstü halin gerekli kılmadığı konuların Olağanüstü Hal KHK'larl ile düzenlenmesi olanaksızdır.
B- Bireysel başvuru kapsamındaki haklardan hangisinin hangi nedenlerle ihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeler ve delillere ait özlü açıklamalar: "Olağanüstü hal KHK'lari ile getirilen kuralların olağanüstü halin sona ermesinden sonra da uygulanmalarının devamı isteniyorsa, bu konudaki düzenlemenin yasa ile yapılması zorunludur. Çünkü, olağanüstü halin sona ermesinden sonra da uygulamalara devam edilmesi istenilen kuralların içerdiği konular olağanüstü halin gerekli kıldığı konular olamaz. "KHK ile yürürlüğe konulan kural, olağanüstü halin gerekli kıldığı konuya ilişkin olsa bile, kural konulmasına neden olan olağanüstü halin sona ermesine karşın geçerliliğini yitirmeyip yürürlüğünü sürdürüyorsa Olağanüstü Hal KHK kuralı sayılamazlar. Olağanüstü hal KHK kuralı niteliğinde görülmeyen kurallar ise Anayasa'ya uygunluk denetimi kapsamına girerler." "Olağanüstü hal KHK'larl olağanüstü hal ilan edilen yerlerde ve olağanüstü hal süresince uygulanacak olmaları nedeniyle, bu tür KHK'lar ile yasada değişiklik yapılamaz." Bu tür düzenlemeler OHAL KHK'sı niteliğinde değildir. KHK'da böyle bir düzenleme yapılıyorsa, adı KHK olsa bile kural olmaktan öteye geçemez. 5
C- Başvurucunun güncel ve kişisel bir temel hakkının doğrudan zedelendiği iddiasının açıklanması: 1136 Avukatlık Kanunu'nun 76. maddesinde, Baroların avukatlık mesleğini geliştirmek, meslek mensuplarının birbirleri ve iş sahiplen ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni sağlamak; meslek düzenini, ahlakini, saygınlığını, hukukun üstünlüğünü, insan haklarını savunmak ve korumak, avukatlaın ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla tüm çalışmaları yürüten, tüzel kişiliği bulunan çalışmalarını demokratik ilkelere göre sürdüren kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları olduğu belirtilmiştir. Aynı Kanun'un 95. maddesinin 4. fıkrasında ise mesleki ödevler hususunda Baro mensuplarına yol göstermek ve onlara bilgi vermek ve mesleki ödevlerin yapılıp yapılmadığını denetlemek, mesleğe ve meslek mensuplarına yönelik hak ihlallerine karşı avuikatllk mesleğini ve meslektaşlarını savunmak, bu konularda her türlü yasal ve idari girişimde bulunmak. Baro Yönetim Kurulu'nun görevleri arasında sayılmıştır. Avukatlık Kanıınu'nun Barolara yüklediği bu görevler çerçevesinde, avukatlık mesleğinin icra edilemeyecek bir noktaya getirildiği bu dönemde, avukatların meslek örgütü olan Ankara Barosu'nun, ilgili KHK kükümlerinin savunma hakkına, hak arama hürriyetine ve adil yargılanma hakkına aykırılığının tespiti istemi ile Anayasa Mahkemesi'ne başvurma konusunda güncel ve kişisel temel hakkı bulunduğu ve bu hakkın doğrudan zedelendiği tartışmasızdır. Barolar, 6216 sayılı Kanun'un 46. maddesinde belirtilen kamu tüzel kişiliği kapsamında değildir. Bu husus, yerleşik içtihatlarla sabittir. III- BAŞVURU YOLLARININ TÜKETİLDİĞİNE İLİŞKİN BİLGİLER A- Başvuru yollarının tüketilmesine ilişkin aşamalar: Bu bireysel başvuruya konu düzenleme, olağanüstü hal kapsamında bazı tedbirlerin alınması, Anayasa'nin 121. maddesi ile 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu'nun 4. maddesine göre, Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu'nca kararlaştırıldığından, tüketilecek başvuru yolu bulunmamaktadır. B- Başvuru yollarının tüketildiği veya başvuru yolu öngörülmemişse ihlalin öğrenildiği tarih: 1- KARARI VEREN MAHKEME/MERCİİ/ MAKAM : 2- KARARIN TARİHİ VE SAYISI: 3- TEBLİĞ VEYA ÖĞRENME TARİHİ : 29.10.2016 öğrenme tarihi 6
C- Başvuru mazeret nedeniyle süresi içinde yapılamamışsa buna dair açıklamalar: 1- MAZERET NEDENİ : 2- MAZERETİN BAŞLANGIÇ VE BİTİŞ TARİHİ a- BAŞLANGIÇ TARİHİ : b- BİTİŞ TARİHİ : 3- MAZERETE İLİŞKİN BELGELER : IV- DIGER BİLGİLER A- Başvurucunun Anayasa Mahkemesi önünde devam eden bir başka başvurusu varsa numarası: B- Başvurucunun kamuya açık belgelerde kimliğinin gizli tutulması talebi ve bunun gerekçesi: 0 1-TALEBİ YOK 2-TALEBİ VAR GEREKÇESİ 7
V- SONUÇ TALEPLERİ Yukarıda açıklanan hukuki sebepler ve kanuni dayanaklar; 1136 sayılı Avukatlık Kanunu ile Barolara verilen hak ve yükümlülükler çerçevesinde, hak arama hürriyeti ve adil yargılanma hakkinin ayrılmaz bir parçası olan savunma hakkının gereği olarak, Anayasa, Uluslararası sözleşmeler ve yasalarla tarafımıza tanınmış olan hakları kullanarak, avukatların meslek örgütü olma, onların hak ve menfaatlerini korumak amacıyla; Bireylerin savunma hakkını hiçe sayan, 29.10.2016 gün ve 29872 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 676 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 1,2,3,4,5 ve 6. maddelerle savunma hakkının, hak arama hürriyetinin ve adil yargılanma hakkının ihlal edildiğinin saptanmasını saygılarımla arz ve talep ederim. Bu başvuru formunda vermiş olduğum bilgilerin doğru olduğunu; formda belirtilen bilgilerde, adreslerimde veya başvuruyla ilgili koşullarda herhangi bir değişiklik meydana geldiğinde Mahkemeye bildireceğimi beyan ederim. Başvurucu : HAKAN CANDURAN Temsilcisi/Avukatı : Tarih : 0 3 1 1 2 0 1 6 İmza : EKLER 1- Yetki belgesi veya vekâletname 2- Başvuru harcının ödendiğine dair belge 3- Nüfus cüzdanı örneği, başvurucu yabancı ise geçerli kimlik belgesi 4- 'Iuzel kişilerde tüzel kişiliği temsile yetki belgesi 5- Kesin karar ya da işlemin tebliğ belgesi 6- Dayanılan belgelerin asılları ya da onaylı örnekleri 7- Tazminat talebi varsa uğranılan zarar ve miktarı ile buna ilişkin belgeler 8- Başvuru süresinde yapılamamışsa mazereti ispatlayan belgeler Başvurucu ihlal iddiasına dayanak gösterilen belgelere erişememişse bunun nedenleri ve gerekçeleri 8