Araştırma Konusunun Seçimi: Problem Tespiti ve Hipotez Kurma
Kapsam Bilimsel araştırma fikri Problem tespiti Hipotez nedir? Nereden başlamalıyım?
Problem Tespit i nedir? TDK: 1. Bir şeyi sağlam bir biçimde yerleştirme, yerinden oynamaz duruma getirme, saptama. 2. Bir durumu kuşkuya düşürmeyecek biçimde gösterme. 3. Belirleme. Araştırma Konusunun Belirlenmesi/Seçimi
Problemi Belirleme Problem belirleme araştırmanın en zor aşamasıdır. Problemin ilk önce hissedilmesi, fikir olarak edinilmesi ve son aşamada tanımlanması gerekir. Problemin seçiminde bilimsel ahlak kurallarına uymak zorunludur. Problemin yeni ve güncel olması gerekir!
Problemi Belirleme, devam Problemin çözümüyle bir ihtiyaca cevap vermek zorunluluğu vardır. Araştırma yapacak olan kişi kendine şu soruyu sormalıdır: Neden bu konuda araştırma yapacağım? Araştırdığımız konu bize fayda sağlamalıdır. Yarar sağlamayan konu problem olamaz! Yaygın etki
Problem Nasıl Belirlenir? Mevcut bir sorunun çözümüne yönelik Ben ne çalışmalıyım sorusu Olabilir? Konu hakkında mevcut bilimsel çalışmaların incelenmesi ve analiz edilmesi sonucu net Teknolojik/Bilimsel sorun/ihtiyaç belirli bir amaca yönelik olarak ortaya konulabilmelidir. Özgün değer
Problem Belirleme Konu hakkında mevcut bilimsel çalışmaların incelenmesi ve analiz edilmesi sonucu net Teknolojik/Bilimsel sorun/ihtiyaç belirli bir amaca yönelik olarak ortaya konulabilmelidir.
Literatür OKUMA VE NOT ALMA Okuma ve not alma çalışmaları belirlenen hipotez ve geçici çalışma planı doğrultusunda yapılır. Okuma sırasında tez konusu ile ilgili önemli görülen kısımlar not alınır. Çünkü bir kimse yararlandığı her kaynağı sürekli olarak yanında tutamayacağı gibi bir an için akla gelen güzel bir fikrin yeniden anımsanması da kolay olmayabilir.
Not alma Kaynak toplama aşaması gibi okuma ve not alma aşamasında da seçici davranılmalıdır. İncelenen kaynaktan not alırken şu hususlara dikkat etmek gerekir a. Hemen not alınmaya başlamamalı kaynak iyice incelenmelidir. b. Araştırmacıda aynı konuda birden fazla kaynak varsa en uygun olanını daha ayrıntılı incelemek için seçmelidir. c. Konu hakkında araştırmacının temel bilgisi zayıfsa önce genel kaynakları daha sonra ileri düzeydeki kaynakları incelemelidir. d. Herşey not edilmeye çalışılmamalı işe yarar not alınmalıdır
Not alma Araştırmacı yararlandığı kaynaklardan 2 çeşit not alır: 1) Özetleme: Ana kaynaktaki bilgilerin araştırmacının kendi ifadeleriyle ve kısaltılmış olarak yazıya geçirilmesidir. Özetleme sırasında araştırma ile ilgili bilgiler kısaltılarak not edilirken önemsiz veya ilgisiz bilgiler de atılır. 2) Aktarma: Ana kaynaktaki bilgilerde kısaltma yapılmaz. Bu da 2 şekilde yapılır: a.değiştirerek Aktarma: Ana kaynaktaki bilgiler kısaltma yapmadan araştırmacının kendi ifadeleriyle notlara kaydedilir. Araştırmacının kendi ifadeleriyle yapılsa da özetlemeden ayrılır. Çünkü ana kaynaktaki bilgiler kısaltılmaz; yalnızca açıklık sağlamak üzere kelime ve ifadelerde değişiklik yapılır. b.aynen Aktarma: Aktarılan yazı gerek kelimeler gerek noktalama işaretleri yönünden ana kaynaktakinin aynısıdır. Alıntıda bir değişiklik yapılmadığı için değiştirerek aktarmadan ayrılır.
1001 projesi KONU, KAPSAM ve LİTERATÜR ÖZETİ Proje önerisinde ele alınan konunun kapsamı ve sınırları, projenin araştırma sorusu veya problemi açık bir şekilde ortaya konulmalı ve İlgili bilim/teknoloji alan(lar)ındaki literatür taraması ve değerlendirilmesi yapılarak proje konusunun literatürdeki önemi, arka planı, bugün gelinen durum, yaşanan sorunlar, eksiklikler, doldurulması gereken boşluklar vb. hususlar açık ve net bir şekilde ortaya konulmalıdır. Literatür değerlendirmesi yapılırken ham bir literatür listesi değil, ilgili literatürün özet halinde bir analizi sunulmalıdır. Referanslar http://www.tubitak.gov.tr/ardeb-kaynakca sayfasındaki açıklamalara uygun olarak EK-1 de verilmelidir.
Bilimsel araştırma? Bilimsel Araştırma Süreci
Proje Başlığı Çeliklerin Talaşlı İmalatının Araştırılması? Akıllı Malzeme Üretimi? Mg Matrisli parçacık takviyeli kompozit köpüklerin üretilmesi?
Hipotez? Ortaya çıkmış veya çıkacak belirli davranışlar, olaylar ve olgular hakkında varsayım niteliğindeki açıklamalardır. Hipotez bir anlamda sorulan soruya verilen bir cevap veya kestirimdir. Hipotez, araştırmacının araştırma problemindeki değişkenler arasında ne tür bir ilişkinin olduğuna dair beklentilerini ve yargılarını ifade eder. Diğer bir deyişle hipotezler, araştırmacının değişkenler arasında var olduğunu düşündüğü ilişkilere dair önsezisidir.
Değişken? (parametre) Herhangi bir deneğe/olguya/nesneye ait birden fazla değer alabilen bir özellik demektir. Değişen ve birden çok değer alabilen her şey değişkendir. Değişkenler etkilenmeleri ve etkilemeleri dikkate alınarak ikiye ayrılır. Bağımlı değişkenler (Etkilenen) Bağımsız değişkenler (Etkileyen)
Hipotez geliştirilmesi veya mühendislik hedefinin belirlenmesi: Hipotezin bilimsel olabilmesi için doğruluğu veya yanlışlığı yapılacak araştırmayla sınanabilir olmalıdır. Eğer araştırma mühendislik içeriyorsa ulaşılması istenen hedefler kesin olarak belirlenmelidir.
Konu belirleme Konu hakkındaki kaynak ve veriler yeterli olmalıdır Konu özgün olmalı, literatüre katkı sağlamalıdır Araştırmacının bilgisi,eğitimi, yeteneği ve olanakları konu ile uyumlu olmalıdır Konu değerlendirmecilerin beklentilerini karşılayabilmelidir
Özgünlük Araştırma bilinenlerin tekrarı durumunda olmayıp bir yenilik getirmelidir. Bu nedenledir ki bilimsel gelişme bilgi birikiminin sonucudur. Araştırmanın bilime katkıda bulunabilmesi için bilinmeyenlere çözüm getirici, bilinenleri ise geliştirici nitelikte olmalıdır.
1001 projesi ÖZGÜN DEĞER Proje önerisinin, özgün değeri (bilimsel kalitesi, farklılığı ve yeniliği, hangi eksikliği nasıl gidereceği veya hangi soruna nasıl bir çözüm geliştireceği ve/veya ilgili bilim/teknoloji alan(lar)ına metodolojik/kavramsal/kuramsal olarak ne gibi özgün katkılarda bulunacağı vb.) ayrıntılı olarak açıklanmalıdır.
SORU & CEVAP
TEŞEKKÜR EDERİM Prof. Dr. Salih AYDEMİR Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü, OsmanbeyYerleşkesi, Şanlıurfa 07.04.2014/09.04.2014 salihaydemir@harran.edu.tr