GYMNOSPERMAE. (Açık Tohumlular)

GYMNOSPERMAE (Açık Tohumlular)

PINACEAE ***** Bu familyanın cinsleri şunlardır: Yalnızca uzun sürgün Uzun sürgünü + Kısa Sürgün Abies Pinus Keteleria Cedrus Pseudotsuga Larix Tsuga Pseudolarix Picea Cathaya

TSUGA Carr.

Tsuga Carr. - Herdem yeşil, kırmızı tarçın renginde kabukları var. - Dal dizilişi düzensizdir. - İ. yaprak sarmal, bazen altta bazen iki yüzünde stoma çizgisi bulunur. - İ. yaprak koparıldığında sürgün üzerinde yarım daire iz bırakır.!!!!!! - İ.yaprakların belirgin kısa sapları vardır. - Tsugalar da kozalak önce dik, sonra sarkıktır.!!!!!! - Pinaceae familyasının en küçük kozalaklı sıdır!!!!!!!!! - Brahteler dışarıdan gözükmezler.!!!!!!!!!! - Kozalak pulları dağılmaz.!!!!!!!!!!! - Odunlarında reçine kanalı yoktur. Ancak Özışınları heterojendir. - Odunu ve kabuklarından (tanen) yararlanılır - Gölge ve dolgu ağacıdır. Parkçılıkta süs bitkisi, - Türkiye için egzotiktirler. İki türü önemlidir.!!!!!!!!! - Tsuga canadensis, T. heterophylla

Tsuga canadensis Tsuga heterophylla 20-30 m. boy, kabuk ince kırmızı İ. yaprak kısa 10-15 mm. İ.yaprak tarakvari, altta iki adet stoma Kozalak 1,5-2.0 cm., pullar deri gibi sert, kısa saplı, aşağıya sarkar. Pulların kenarı hafif dişlidir. K.Amerikanın doğu sahilinde bulunur. Tanen bakımından çok değerlidiri Vatanı dşında süs bitkisi, canlı çit gibi kullanılır. - 50-60 m. boy, kabuk kalın kırmızı - İğne yapraklar kısa 5-20 mm. - İ.yaprak özelliği aynı - Kozalak, 2-2,8 cm., sapsız, sürgüne oturmuş gibidir, deri gibi sert pulları - Pulların kenarı tamdır. - K.Amerika batı sahilinde bulunur. - Odunu tüm Tsugalar içinde en kaliteli olanıdır. - Kabukları tanen eldesi sanayinde kullanılır. ile deri

Tsuga canadensis

PSEUDOTSUGA Carr. Duglaslar

Pseudotsuga Carr. Duglaslar 1. sınıfı orman ağacıdır. Göknarlara - Ladin lere benzer. - Kabuk gençken ince düzgün, yaşlı iken derin çatlaklıdır. - Tomurcuklar iri, sivri uçlu, tüysüz ve reçinesizdir. Yalnız uzun sürgünleri vardır. İ. yaprak yumuşak, yassı, kısa saplıdır. iki stoma çizgisi vardır. Döküldüklerinde sürgünde oval bir iz bırakırlar. Brahtenin ortası uzamış üç loplu,orta lop sivri başak kılçığı gibi - Odunları yumuşak, açık renklidir. Melez odununa benzer (makroskobik olarak), Odunlarında reçine kanalı vardır. Özışınları heterojendir. - Dünyada 7 değişik türü ve çeşitli varyeteleri bulunur. Bunlardan en önemlisi Pseudotsuga menziesii - Odunları değerli, hızlı büyür, ülke dışında ağaçlandırmalarda kullanılmış, ancak mantar hastalıkları sıkıntı oluşturmaktadır. - Geniş çapta ağaçlandırmalarda bu iki mantar türüne karşı çok dikkatli olunmalıdır.

Pseudotsuga menziesii : Adi Duglas - 80-90 m boy, 100-110 m boy, 2,5-4 m. çap GÖRKEMLİ - Kabuk gençken ince düzgün, yaşlıyken derin çatlaklı, - İ.yapraklar tarakvari dizili, üst yüzü koyu ya da mavimsi yeşil, alt yüzlerinde iki adet stoma çizgisi bulunmaktadır. - İ. yapraklar yumuşak ve ezildiklerinde aromatik bir koku vermektedir. - Kozalak silindirik, sarkık, 5-10 cm., - Brahte üç loblu, orta lop uzun, karpelden uzundur. - Duglas K.Amerikada, 1650 m yükseltilere kadar çıkmaktadır. - Önemli iki varyetesi vardır.

P. menziesii var. viridis P. menziesii var. glauca Yeşil Duglas Mavi Duglas - Mavi duglasa oranla dev cüsseli, - Dallar yatay çıkar, sonra sarkar - İ. yapraklar 18-35 mm. Üst yüzleri derin oluklu, koyu sarımsı yeşil, alt yüzünde iki adet stoma çizgisi vardır. - Yapraklar ovuşturulduğunda belirgin elma kokusu verir. - Kozalak daha büyük 10 cm aşağıya sarkar. Karpellerin kenarı tamdır. Brahte, karpellerin üzerine yatmış - Çok hızlı büyür, hektarda 2000m3 servet verir. En çok servet veren koniferdir. Ladinin iki katı - Yaz kuraklığına, mantar ve böcek lere karşı mavi duglastan daha dayanıklıdır. Karadeniz sahilinde başarılı sonuçlar alınmıştır - Orta boylu, 30-35 m, - Dallar gövde ile dar açı oluşturur. - İğne yapraklar mavimsi yeşil, - Kozalak daha küçük, 5-8cm, - Brahteler geriye kıvrıktır. - Ormancılık açısından yeşil duglas kadar önemli değildir. - Dekoratif yetiştirilir. süs bitkisi olarak

Pseudotsuga menziesii var. viridis

Pseudotsuga menziesii var. glauca

PICEA A.Dietr:Ladinler

Picea A. Dietr: Ladinler - Herdem yeşil,, piramidal tepeli, düzgün ve dik gövdelidirler. - Gövde ileriki yaşlarda levhalar halinde çatlaklıdır. - İ.yaprak uzun sürgün üzerinde teker teker dizili - İ.yaprak döküldüklerinde törpü şeklinde iz bırakırlar. - İ.yaprak enine kesitleri dört köşeli veya yassı - İ. yaprakların her dört yüzünde stoma bandır vardır. Yassı olanlarda sadece alt yüzde stoma bandır vardır. - Yaprak enine kesitinde iki adet reçine kanalı vardır - Çiçekler bir cinsli bir evciklidir. Monoiktirler - Dişi çiçekler döllenince aşağıya Pseudolarix ve Cedrusların aksine sarkar ve dağılmazlar Abies, - Brahteler görülmez.

Picea A. Dietr: Ladinler - Tohum tek kanatlı, kanat tohumu kaşık gibi kavramıştır. - Öz ve Diri odun kısımları birbirlerinden belirgin ayrılmazlar. - Odunu yumuşak, beyaz, uzun lifli, kolay işlenir. Az reçinelidir. Özışınları heterojendir. - Odunu selüloz ve kağıt yapımında, doğrama, döşeme, marangoz, ambalaj, uçak sanayinde, müzik aletlerinin gövdelerinin yapımında, daha bir çok sanayi dalında kullanılmaktadır. - Ekolojik istemleri çok yüksektir. Eşit dağılımlı bir yağış alan, nemli ve serin yerlerin ağacıdır. Deniz iklimini sever, ancak kimileri içlerde de yaşar. - Yayvan kök sistemi vardır. Rüzgar ve fırtına devrikleri çok olur, zehirli gazlara karşı oldukça duyarlıdır. - Kuzey yarım küresinin ağacıdır 40 ı aşkın taksonu vardır.

Ladinler iğne yaprak ve kozalak yapılarına göre iki seksiyonda toplanmaktadır. 1. Eupicea Seksiyonu iğne yaprak dört köşeli, her yüzde stoma bandı, olgun kozalak sarkar P. orientalis, Picea abies, P. obovata, P. pungens, P. glauca, P. smithiana 2. Omorica Seksiyonu iğne yaprak yassı,diplerinde kıvrılmış alt yüz üste gelmiştir. Üste olan band altta görülür. Kozalak bazen sarkar, bazen dik durur. P. omorica, P. jezoensis, P. sitchensis, P. spinulosa

Picea orientalis Doğu Ladini Picea abies Avrupa Ladini - 40-50 m. bazen 60 m. boy, 1,5-2 m - 40-50 m boy, 2 m çap çap yapan dolgun, düzgün gövdelidir. - Kabuk gençken açık kahverengi, - Kabuk önceleri açık renkli düz, yaşlanınca koyu renkli ve küçük ileride koyu renkli ve çatlaklıdır. levhalar halinde çatlar. - İğne yaprak genç ve gölgeli alt - En kısa iğne yapraklı ladin türüdür dallarda iki sıralı, tarakvaridir. Yaşlı 6-11 mm. Uçları kör ya da küt, dört bireylerin ışık alan kısımlarında köşeli, her yüzünde stoma bandı var. fırça gibi yukarıya yönelmiştir. - Karmen kırmızısı renkte erkek - Kozalak 10-15 cm, silindirik, çiçekler, dişi çiçekler menekşe aşağıya sarkar, pulların kenarları renklidir. dişlidir. - İlk yaşlarda bizim ladinden daha - Kozalak 6-9 cm. aşağı sarkar, brahte hızlı büyür. görülmez, pulların kenarları düzdür. - 70. enleme kadar ulaşır. Pinus - İlk yaşlarda çok yavaş büyür, sylvestrisle son orman sınırını gençleştirmede diri örtü sorunu oluşturur. vardır. 10 yaşından sonra hızlı büyür. - Odunu ticaret dünyasında white - Kök sistemi sığdır, uygun ortamda wood olarak bilinir. Almanyada kabuklarından tanen ve terebantin yan ve ana kök sistemi oluşturabilir. elde edilir. Odunu hafif, kuvvetli ve - Yayılışı yereldir. Kuzey anadolu dayanıklı olup, kağıt, varil, fıçı, top sahilleri ile kafkasyada yayılır. ve tüfek dipcikleri, çatı Ülkemizde ise, Melet ırmağının kaplamalarında, marangoz ve doğrama sanayinde, ambalaj doğusu ve Gürcistan sınırı arasında sandıklarının yapımında. denize bakan yüzlerde bulunur.

Picea orientalis

Picea abies

Picea pungens : Mavi Ladin, Kolorado Mavi Ladini - 20-35 m boy, önceleri, piramidal, sonraları dağınık bir tepe yapısı - Kabuk gri esmer, kalın ve derin çatlaklıdır. - İ. yaprak 2-3cm. uzunluğunda, mavimsi yeşil - gümüşi beyazdır. Uçları sivri ve batıcı olup, enine kesiti dört köşelidir. - Kozalak 6-10 cm, taze iken yeşilimsi, olgunlaşınca kahverengi, pulları derimsi, ince ve düzensiz dişli kenarları vardır. - K.Amerika nın batısında yüksek dağlık ve kayalıklarda yetişir. - Mavi Ladin geniş alanlarda homojen değil, dağılmış halde parçalı olarak yayılır. - Türkiye ve Avrupa da Mavi Çam diye bilinen ve en çok tutulan değerli kültivarı Picea pungens Glauca dır. Mavi ya da belirgin mavimsi gümüşi renktedir. - Parkçılıkta aranan bir taksondur.

Picea pungens

Picea sitchensis