TC MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİPROJESİ) YİYECEK İÇECEK HİZMETLERİ İŞE HAZIRLIK ANKARA 2007
Milli Eğitim Bakanlğtarafndan gelitirilen modüller; Talim ve Terbiye Kurulu Bakanlğnn 02.06.2006 tarih ve 269 saylkararile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarnda kademeli olarak yaygnlatrlan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarnda amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandrmaya yönelik gelitirilmiöğretim materyalleridir (Ders Notlardr). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandrmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacyla öğrenme materyali olarak hazrlanm, denenmek ve gelitirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarnda uygulanmaya balanmt Modüller teknolojik gelimelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandrmak koulu ile eğitim öğretim srasnda gelitirilebilir ve yaplan değiiklikler Bakanlkta ilgili birime bildirili Örgün ve yaygn eğitim kurumlar, iletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulalabilirle Baslmmodüller, eğitim kurumlarnda öğrencilere ücretsiz olarak dağtl Modüller hiçbir ekilde ticari amaçla kullanlamaz ve ücret karlğnda satlama
İÇİNDEKİLER AÇIKLAMALAR...ii GİRİŞ...1 ÖĞRENME FAALİYETİ- 1...3 1. İŞKIYAFETİNİGİYMEK...3 1.1. Üniformann Tantm...3 1.2. Kademelerine Göre Üniforma Çeitleri...4 1.3. İKyafetini Giymede Dikkat Edilecek Noktalar... 16 UYGULAMA FAALİYETİ...17 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME...18 ÖĞRENME FAALİYETİ- 2... 20 2. PERSONELİN ÜZERİNDE VE DOLABINDA BULUNMASI GEREKEN ARAÇ VE GEREÇLER... 20 2.1. Servis ve Bar Personelinin Üzerinde BulundurmasGereken Araç ve Gereçler...20 2.1.1. Servis peçetesi...20 2.1.2. Adisyon...20 2.1.3. Tirbuon... 21 2.1.4. Kalem... 21 2.1.5. Kibrit...21 2.1.6. Saat...21 2.1.7. İsimlik...21 2.2. Mutfak Personelinin Üzerinde BulundurmasGereken Araç-Gereçler ve Bunlar Bulundurma Yerleri... 22 2.2.1. Not defteri...22 2.2.2. Kalem... 22 2.2.3. Mutfak bezi... 22 2.3. Hosteslerin Üzerinde BulundurmasGereken Eyalar, Belgeler ve Dokümanla... 23 2.3.1. Uçak Hostesi...23 2.3.2. Yer Hostesi... 26 2.3.3. Otobüs Hostesi...27 2.3.4. Tren Hostesi...27 2.3.5. Fuar/Kongre Hostesi... 28 2.4. Yiyecek İçecek Hizmetlerinde Görev Yapan Personelin Dolabnda Bulundurmas Gereken Araç-Gereçler ve BunlarYerletirme Şekilleri...29 UYGULAMA FAALİYETLERİ... 31 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME...33 MODÜL DEĞERLENDİRME...35 CEVAP ANAHTARLARI...36 KAYNAKÇA...37 i
AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI 811ORK131 Yiyecek İçecek Hizmetleri Açlk, Pastaclk, Servis Eleman, Barmenlik, Hosteslik İe Hazrlk Yiyecek, içecek hizmetleri alannda personelin üniformasn nasl giymesi gerektiğini öğreten, üzerinde ve dolabnda bulundurmasgereken malzemelerin neler olmasgerektiğini anlatan öğretim materyalidi 40/8 SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK MODÜLÜN AMACI EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Öğretmen kontrolünde okuldaki atölyelerde yaplan uygulamal ve teorik eğitimdir (8 saat). Öğretmen rehberliğinde bireyin kendi kendine aldğ,grup olarak aldğve çevreden faydalanarak aldğeğitimdir (32 saat). Bu modülün ön koulu yoktu İiçin hazrlk yapabilmek Genel Amaç Uygun ortam sağlandğnda kiisel hazrlğnzyaparak çalmaya hazr hâle gelebileceksini Amaçlar Mesleğinizin gereklerine uygun i kyafetinizi giyebileceksini Mesleğinizin gerektirdiği i esnasnda üzerinizde bulunduracağnz malzemeleri, belge/evrak/dokümanlar ve dolabnzda bulundurmanz gereken araç-gereçleri temin edebileceksini Personel soyunma odas, üniforma, ayakkab, çorap, tirbuon, adisyon, kalem, saat, kibrit, tarak, mendil, ağrkesici tablet, yara band, servis peçetesi, kolonya, iç çamar, trnak makas, difrças, dimacunu, diipi, frça, tarak, parfüm, makyaj malzemeleri, kremler, belgeler, dokümanlar, srt çantas, bavul. İki öğrenim faaliyetinin sonunda, her öğrenim faaliyetinden sonra olmak üzere, 10 ar soruluk snav uygulanacakt Modül bitiminde ise; öğrenciye 1 saat hazrlk süresi verilecek ve ie hazr duruma gelebilmesi için yapmasgereken hazrlklar, uygulamalolarak manüplatif itestiyle değerlendirilecekti ii
GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci, Hizmet soyut bir kavramd Ancak hizmete somut bir nitelik kazandran, daha doğrusu hizmeti görünür klan bazgöstergeler vard Bunlardan belki de en önemli olan; personelin misafirlere güven veren bir görüntü sergilemesidi O hâlde hizmet elemaniçin çevresine güven vermek vazgeçilmez bir artt Siz, bu modül eğitimi neticesinde; duruu, davranve kyafeti ( üniformas) ile uyumlu bir bütün oluturan personel olarak, yiyecek içecek hizmetlerinde rol almak üzere son derece önemli beceriler kazanacaksn İnsan sosyal bir varlktr ve ait olduğu toplumda sayggörmek, beğenilmek ve takdir edilmek iste Bu ihtiyaçlarn tatmin edilmesinde i hayatnn önemli bir yeri vard Unutmaynz ki, ihayatnzdaki baarlar sizin toplumsal statünüzü belirleyecek araçlardand İİçin Hazrlk Yapmak modülü sayesinde iyi görünmenin ve bunu korumann srlarnöğrenecek ve uygulayacaksn Beceri eğitiminizde gerçek iortamnda bu bilgileri uygulayarak kendinizi gelitireceksini Zamanla iletme tiplerini tanyp farkllklarnda kavraynca sektöre daha kolay uyum sağlayacaksn Çünkü iverenin kiisel beceriler ile ilgili beklentilerine de cevap verebileceksini İ için hazrlk yapmak konusunda yaratclğnzda ortaya koyarak dersi daha zevkli hâle getireceğinize inanyoru Gelecekte birer yönetici olarak da bu modül ile kazanacağnz bilgi ve beceriler sizlere ve dolaysyla personelinize faydalar sağlayacakt 1
2
ÖĞRENME FAALİYETİ- 1 AMAÇ ÖĞRENME FAALİYETİ- 1 Uygun ortam ve gerekli araç gereçler sağlandğnda hijyen kurallarna dikkat ederek i kyafetinizi giyebileceksini ARAŞTIRMA Çevrenizde bulunan otel, restaurant, pastahane, havayolu irketi, otobüs firmas, fuar, kongre, gibi iletmelere giderek departmannza uygun personellerin üniformalarn inceleyini 1. İŞKIYAFETİNİGİYMEK 1.1. Üniformann Tantm Resim 1: Maitre d Hotel kyafeti Üniforma aynii yapan çalanlarn iesnasnda giydikleri elbisedi Turizm sektöründe çalan her personel bir ikyafeti giymek zorundad Gelien dünya da olduğu gibi ülkemizde de personel kyafeti olgusu hzla değimeye balamt İletmeler, hem prestiji hem de kullanllğgöz önünde bulundurarak üniformalarn kaliteli, k, sağlkl olmasntalep etmektedirlesürekli aktif, hareketli personel için gösteriten çok rahat, sağlklüniforma en önemlisidiiesnasnda terletecek, rahatsz edecek, koku yapacak tarz ve yapda olanlar tercih edilmepersonelin kendisini üniforma içerisinde rahat hissetmesi onun verimini arttr Bu sebepten dolaypersonel kyafetleri çok önemli bir sektör hâline gelmeye balamtartk firmalar personel kyafetlerini hazrlamadan önce çalma ortamnda, çalan personelleri birebir izleyerek en uygun kyafeti belirleyecek gözlem ve anketler yapmakta ve sonra o ie en uygun üniformayhazrlamaktadrla Aağda kademelerine göre servis, bar, mutfak personelinin ve hosteslerin üniforma çeitlerini inceleyeceksini 3
1.2. Kademelerine Göre Üniforma Çeitleri Servis personeli Maitre d hotel Chef de Restaurant Captain Chef de rang Demi chef de rang Commis de rang o Maitre d Hotel: Bir iletmede bulunan en üst kademedeki servis personeline Maitre d Hotel adverili Genelde Maitre d Hotel personeli koyu renk takm elbise giye Özel günlerde ve protokol yemeklerinde ise koyu renk smokin veya frak giye Smokin unlardan meydana gelir: Siyah smokin ceketi Dublesiz eritli siyah pantolon Beyaz gömlek Siyah papyon Siyah çorap Siyah ayakkab Resim 2:Chef de Restaurant kyafeti 4
Frak unlardan meydana gelir: Kuyruklu siyah ceket Şeritli siyah pantolon Dik yakalbeyaz gömlek Beyaz papyon Beyaz eldiven Siyah silindir apka Siyah ayakkab Siyah çorap Resim 3-4: Captain in kyafeti o Chef de Restaurant: Maitre d Hotelden sonra gelen en üst düzeydeki servis personelidi Genelde koyu renk takm elbise giye Ama protokol yemeklerinde Maitre d Hotel ile birlikte smokin veya frak giyebili o Captain: Captainn kyafeti kendisinden alt kademedeki personelden daha gösterili, üst kademedeki personeldende daha sade olmald Diğer personelden ayrlabilmesi için zt renkleri tercih edebili o Chef de rang: Her iletmenin chef de rang kyafeti farkllk gösterebili Chef d rang iesnasnda yiyeceklerle, içeceklerle çok uğratğiçin, çok hareket ettiği için rahat kyafetler tercih edilmelidi Genelde siyah ceket, siyah pantolon, beyaz gömlek, siyah papyon, siyah çorap ve ayakkabgiyili Bayan servis personelinin kyafeti çaltğkademe ve yere göre değiiklikler gösteri Genelde koyu renk etek, açk renk bluz, fular ve önlük giyerle Ama kahveci güzeli, hostes vb.görevlerde yer alan personelin kyafeti iin özelliğine göre değiiklik gösterebili 5
o o Demi chef de rang: Garson ile komi arasndaki seviyede bulunan servis personelidi Kyafeti komininkinden daha gösterilidi Bunlarn kyafetleri genelde beyaz ceket, siyah pantolon, beyaz gömlek,siyah papyon,siyah ayakkabve çorapt Commis de rang: Komi kyafeti genelde sade, koyu renkli dik yakal gömlek, siyah pantalonduayakkabs ve çorab siyahtkominin elbisesi çok kirlendiği için koyu renk tercih edili Resim 5-6: Commis d rang kyafeti Bar personeli Barmen Bar tender-bar maid Bar garsonu-hostes Bar komisi Resim 7-8: Barmen kyafeti 6
o Barmen: Barda çalan personelin kyafeti diğer servis personelinden farkld Bar personeli klasik kyafetlerin yannda göz alc, renkli kyafetlerde giyebili Klasik kyafet deyince aklmza siyah pantolon, beyaz gömlek, siyah papyon, siyah smokinden oluu Bunun dnda bordo, krmz, mavi, yeil,desenli kumalardan oluan yeleklerde giyebilirle Ayrca, iletmelerin kendine has kyafetleri olduğu gibi barn bulunduğu yerin durumuna göre de kyafetleri olabili Örneğin, havuz ve plaj barlarda hawai gömlekler, bermuda ortlar giyelebilirler Resim 9-10 Bar Tender-Bar Maid kyafeti o o Bar Tender-Bar Maid: Barda barmenden sonra gelen ikinci derecedeki, yani asistan seviyesindeki barmene bar tender, bu personelin bayanna bar maid adverili Bar tenderin kyafeti barmeninkinden biraz daha sade olmaldr ki böylece barmen ve bar tenderin farkanlalabilsin. Bar maidin kyafeti ise koyu renk etek, açk renk bluz ve fulardan olumaktad Ama iletmenin yapsna göre bu kyafetler değiiklik gösterebili Örneğin, havuz banda açk renk bluz, gömlek ve ort giyebilirle Bar Garsonu-Hostes: Barn dnda bulunan, yaplan içkilerin servisi, müterilerin karlanmasgibi ilemleri yerine getiren personele bar garsonu, bu personelin bayanna hostes adverili Kyafetleri ise erkeklerde siyah pantolon, beyaz gömlek, siyah papyon ve siyah ayakkabdan oluu Bayanlarnki ise koyu renk etek, açk renk bluz ya da gömlek, fular ve siyah ayakkabdan oluu Tabiki diğer konularda belirttiğimiz gibi iletmenin yaps ve barlarn yeri itibariyle bu kyafetler değiiklik gösterebili 7
Resim 11-12Bar garsonu hostes kyafeti o Bar Komisi: Bar komisi de siyah pantolon, açk renk gömlek ve siyah ayakkabdan oluan kyafet giye Servis komisine göre gömleğinin rengi daha açk olabili Resim 13: Bar komisi Aç: Kirli bir kyafet müteri üzerinde olumsuz bir etki brak Müteriler yedikleri yiyeceklere kuku içinde bakarlabu sebepten açlarn kyafetleri temiz olmalve bunun denetimi sürekli yaplmald Resim 14: Açkyafetleri 8
Açkyafeti unlardan oluur: o Ceket: Açceketi beyaz renkte, kolayca çkarlabilen, düğmeleri top top olan, ykamaya dayanklve pamuk karmlolmald Kullanlan düğmeler de çkarlabilen cinsten olmald Resim 15-16: Açceket-pantolonu Resim 17-18: Açönlükleri o o Pantolon: Genelde beyaz renkte olmald Ama kareli veya açk baka renklerde de olabili Pamuk karmlve dayankl kumatan yaplmolmald Önlük: Açönlüğü beyaz renkte pamuk karmlve ykamaya dayanklkumatan yaplmolmald Önlükler iki çeittir: Bel ve diz aras, göğüs ve diz aras. Şef açlar ksa önlüğü, yardmc açlar uzun önlüğü takarlar 9
o o o Mutfak Bezi: Mutfak bezi, temizlik bezi değildi Mutfak bezi sadece scak kaplartamak için kullanl Pamuklu ve dayankl kumatan yaplmolmald Kep: Kep beyaz renkte, uzun, ksa, frfrlolmaktad Şefler uzun, açlar ksa, bayanlar frfrlkep (apka) takarla Fular: Fular beyaz renkli, ince ve pamuklu kumatan yaplm olmald Fularn esas amacakan teri emmekti Aynzamanda kyafeti tamamlaycaksesuar olarak da kullanl Resim 19: Flar ve keplere örnekler o Ayakkab: Ayakkabtercihi yaparken ayakabnn deri olmasna, ortopedik olmasna, altnn kaymamasna dikkat etmek gereki Mutfakta emniyetli çalmak için bunlar mutlaka gerekmektedi Son yllarda yere iyi yapmamas, ayaktan çkmasve bel ağrlarna yol açmassebebiyle sabo terlik kullanmgittikçe azalmt Açlar bunlarn dnda bazyardmcmalzemeler de kullanrla Bunlarn banda eldiven, maske, koruyucu önlük gelmektedi 10
Pastac: Pastacefi, baziletmelerde açbandan sonra gelen ikinci ef seviyesindedi Bütün pastahanenin, tatl, dondurma, pasta, meyve ve bunlarn dekorasyonundan ve hepsinin hazrlğndan pastahane efi sorumludu Kyafeti beyaz önlük, beyaz pantolon, uzun beyaz kep, genelde renkli fular, beyaz ceket ve ayakkabdan oluu Aynzamanda çalma ortamna misafirleri geldiğinde galogiydirilmesi gereki Resim 20: Pastackyafetleri Hostes Uçak hostesi Yer hostesi Otobüs hostesi Tren hostesi Fuar/kongre hostesi Resim 21: Hostes kyafetleri 11
o Uçak Hostesi (Kabin Memuru): Bayan Kabin Memuru Üniformas:Üniformalar iyerinin kendisine ait renklerinden olabileceği gibi, farklrenklerde de olabiligeçmite kep kullanlmasna rağmen rahatlk açsndan artk tercih edilmemektedigenellikle lacivert dar etek ya da pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek ve ceket, fular (İletme amblemli), ince çorap, lacivert yarm topuklu deri ayakkabdan oluu Ceketin yakasna rozet takl (İletmeye ait rozet, uçak ya da Atatürk rozeti) Servis srasnda beyaz önlük ve babet denilen az topuklu servis ayakkabs kullanl Bayan kabin memurlarmevsimine göre üniforma pardösüsü ve bununla birlikte lacivert atkkullankullandğemsiyede aynrenk olmaldsaçlarna taktğtokalar lacivert, siyah veya saç renginde olmak kaydile düz renktiüniformann ciddiyetini bozmayacak ekilde ilave postiserbesttiaksesuar olarak boyu 2 cm. den uzun olmayan küpe, bir sra inci, altn veya gümüzincir kullanabiliince bilezik, lacivert veya siyah saat, çok iri olmayan en fazla üç adet yüzük takabili Resim 22.23.24 Uçak hostesi kyafetleri Resim 25.26.27:Uçak hostesi kyafetleri 12
Erkek Kabin Memuru Üniformas : Genellikle lacivert pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek ve ceket, k yafetle uygun kravat (i letme amblemli), deri ayakkab dan olu u Ceketin yakas na rozet tak l (İ letmeye ait rozet, uçak ya da Atatürk rozeti). Erkek kabin memurlar mevsimine göre üniforma pardösüsü ve bununla birlikte lacivert atk kullan Kulland ğ emsiye de ayn renk olu Resim 28:Uçak hostesi k yafetleri o Yer Hostesi (Yolcu Hizmetleri Memuru): Bayan Memurun Üniformas :Genellikle lacivert dar etek ya da pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek ve ceket, fular (i letme amblemli), ince çorap, lacivert yar m topuklu deri ayakkab dan olu u Ceketin yakas na rozet tak l (İ letmeye ait rozet, uçak ya da Atatürk rozeti). Bayan memurlar mevsimine göre üniforma pardösüsü ve bununla birlikte lacivert atkkullan Saçlar na takt ğtokalarlacivert, siyah veya saç renginde olmak kayd ile düz renk oluaksesuar olarak boyu 2 cm. den uzun olmayan küpe, bir s ra inci, alt n veya gümüzincir kullan İ nce bilezik, lacivert veya siyah saat, çok iri olmayan en fazla üç adet yüzük takabili Resim 29.30.31: Yer hostesi k yafetleri 13
Erkek Memurun Üniformas : Genellikle lacivert pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek ve ceket, k yafetine uygun kravat (i letme amblemli), deri ayakkab dan olu u Ceketin yakas na rozet tak l (İ letmeye ait rozet, uçak ya da Atatürk rozeti). Erkek memurlar mevsimine göre üniforma pardösüsü ve bununla birlikte lacivert atkkullan o Otobüs Hostesi: Bayan Hostes in Üniformas : Otobüs hosteslerinin üniforma renkleri belirlenirken genellikle irketin kulland ğ renkler esas al n Genellikle gri dar etek ya da pantolon, beyaz gömlek, gri ya da lacivert yelek, süveter veya h rka (bazen ceket), fular (i letme amblemli), ince çorap, siyah yar m topuklu deri ayakkab dan olu u Yeleğ in ya da ceketin yakas na rozet tak l (İ letmeye ait rozet)bayan hosteslerin saçlark sa ise düzgün taranm ve ekil verilmi, uzun ise toplanarak ekil verilmi tik yafetin rengine ve üniforman n ciddiyetine uymayan toka ve aksesuar kullanma Erkek Hostes in Üniformas : Genellikle gri pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek veya süveter, k yafetine uygun kravat (i letme amblemli) ya da papyon, k l k mont,deri ayakkab dan olu u Rozet tak l (İ letmeye ait rozet) Alyans hariç aksesuar kullan lma Resim 32-33: Otobüs hostesi k yafetleri o Tren Hostesi: Bayan Hostes in Üniformas : Genellikle lacivert dar etek, beyaz bluz, lacivert ceket, fular, ince çorap, lacivert deri ayakkab dan olu u Bayan memurlar mevsimine göre lacivert üniforma pardösüsü kullan Bayan hosteslerin saçlark sa ise düzgün taranm ve ekil verilmi, uzun ise topuz yap lm olmal d Kullan lan saç tokalarüniforman n veya saç renginde olmal d 14
Resim 34-35: Tren hostesi k yafetleri Erkek Hostes in Üniformas : Genellikle lacivert pantolon, beyaz gömlek, lacivert ceket, k yafetine uygun kravat, deri ayakkab dan olu uerkek memurlar mevsimine göre lacivert üniforma pardösüsü kullan o Fuar/Kongre Hostesi: Fuarlarda görev yapan hosteslerin belli tip ve modelde üniformasyoktufuar n çe idine, görev yapt ğ firman n özelliğ ine göre deği ikongrelerde ise genellikle dar etek, gömlek fular, k yafete uygun çorap ve ayakkab kullan Resim 36: Fuar/kongre hostesi k yafetleri 15
1.3. İ K yafetini Giymede Dikkat Edilecek Noktalar Personelin ik yafetini giyerken dikkat etmesi gereken hususlar unlard r: K yafeti mutlaka temiz ve ütülü olmal ;tak m elbiselere mutlaka kuru temizleme yap lmal d Gömlek ve çoraplar günlük olarak değ i tirilmelidi K yafet hareketi k s tlay cve dikkat edici ekilde dar olmamal d Mutfak personelinin kulland ğkep, mutlaka saçörtmelidi Gömlek kollarve pantolon paçalarçok uzun ya da k sa,çok dar ya da bol olmamal d Bayan personel etek boyuna dikkat etmelidi Gömleklerin düğ meleri kapal olmal d Kemer kullan lmal d Ayakkab lar temiz ve daima boyal olmal d İ ç çama r n n rengi, giyilen k yafete uygun olmal,vücut hatlar nortaya ç karmamal d Y rt k, sökük, yamal k yafetler giyilmemelidi Abart l, çal mayengelleyici aksesuar tak lmamal d r Bayanlar (özellikle havayolu hostesleri) uzun olan saçlar natkuyruk ya da örgü yap p file içinde toplamal d 16
UYGULAMA FAALİ YETİ UYGULAMA FAALİ YETİ İ ŞKIYAFETİGİ YMEK I lem Basamaklari Öneriler İ e uygun k yafeti temin İ k yafetinizi bedeninize uygun seçini edini İ k yafetinizi görevinize uygun seçini İ k yafeti ile sivil k yafet aksesuarveya üniforma aksesuarile sivil k yafet kullanmay n İ esnas ndaki beklenmedik durumlar için yedek üniforma temin ediniz İ k yafetinizi al rken k yafetin temiz ve sağ lam İ e uygun k yafetin olmas na dikkat edini bak m n ve kontrolünü K yafetinizle birlikte kulland ğ n z aksesuarlardan yap n görevinize uygun olan nseçiniz(papyon, kravat, ku ak vb.) Tak m elbiselerinizi sadece kuru temizleme yapt r n İ e uygun k yafeti giyini K yafetinizi eksiksiz olarak giyini Üniforma d nda farkl k yafet giymeyini Son kez aynaya bakarak k yafetinizi kontrol edini 17
ÖLÇME VE DEĞERLENDİ RME ÖLÇME VE DEĞERLENDİ RME A ağ daki sorular n doğru seçeneğ ini yuvarlak içine alarak i aretleyini 1. Maitre d Hotel in k yafeti a ağ dakilerden hangisidir? A) Siyah pantolon, beyaz gömlek, kravat B) Beyaz pantolon, beyaz gömlek, papyon C) Koyu renk tak m elbise, smokin, frak D) Desenli aç k renk tak m elbise 2. A ağ dakilerden hangisi smokinle birlikte kullan lmaz? A) Silindir apka B) Siyah ceket C) Siyah ayakkab D) Siyah çorap 3. A ağ dakilerden hangisi Bayan Kabin Memuru nun k yafetidir? A) Lacivert dar etek ya da pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek ve ceket, fular, lacivert yar m topuklu deri ayakkab. B) Desenli aç k renk etek, beyaz gömlek, ceket, fula C) Gri dar etek ya da pantolon, beyaz gömlek, lacivert yelek, süveter veya h rka, fula D) Belli tip ve modelde üniformasyoktui in çe idine göre deği i 4. Otobüs hosteslerinin üniforma renkleri belirlenirken ne dikkate al n r? A) Genellikle irketin kulland ğ renkler esas al n B) Mevsime göre seçim yap l C) Sadece gri renk kullan l D) Hostes istediğ i rengi seçebili A ağ daki cümlelerde verilen bilgiler doğru ise parantez içine (D), yanl ise (Y) yaz n 5. 6. 7. 8. Captain k yafeti diğer personelden daha gösteri lidi Pastac bazi letmelerde ikinci a çseviyesindedi Bayan personel çal rken istediğ i aksesuarkullanabilir Fuarlarda görev yapan hosteslerin belli tip ve modelde üniformas yoktur A ağ daki cümlelerde bob rak lan yere doğ ru kelimeyi yaz n z 9. 10. Mutfak bezi... kaplarta mak için kullan l Personel k yafeti hareketi k s tlay cve dikkat çekici ekilde olmamal d 18 ( ) ( ) ( ) ( )
DEĞERLENDİ RME ÖLÇEĞİ KONTROL Lİ STESİ İ için haz rl k modülünde yer alan; personelin k yafetleri ile ilgili a ağ da verilen i lem basmaklar n uygulay n z.arkada n zla birbirinizi a ağ daki ölçüte göre değerlendirini İ ŞLEM BASAMAKLARI Evet Hay r Görev yerine uygun k yafetin nas l seçileceğ ini öğrendiniz mi? K yafetle kullan lan aksasuarlar n neler olduğunu öğ rendiniz mi? İ esnas nda üniformadan ba ka k yafetin giyilmeyeceğ ini öğrendiniz mi? Üniformalar n bak m, temizlik ve onar m n n nas l yap lacağ n öğrendiniz mi? Çal malar n zda seri olmaya özen gösterdiniz mi? DEĞERLENDİ RME Öğ renme Faaliyeti 1 i bitirmibulunmaktas n Faaliyet sonundaki sorulara doğ ru cevap verdiyseniz bir sonraki öğrenme faaliyetine geçini Yanl cevaplar n z varsa faaliyeti tekrar edini 19
ÖĞRENME FAALİ YETİ -2 ÖĞRENME FAALİ YETİ -2 AMAÇ Uygun ortam ve gerekli araç gereçler, belgeler, çanta ve bavullar sağ land ğ nda üzerinizde, seyahat s ras nda yan n zda ve dolab n zda hangi araç ve gereçlerin bulunmas gerektiğ ini bilecek ve bunlarhaz r bulundurabileceksini ARAŞTIRMA Çevrenizde bulunan otel, restaurant gibi i letmelere giderek personelin dolaplar nda bulundurduğ u araç ve gereçleri inceleyini Çevrenizde bulunan otel, restaurant gibi i letmelere giderek personelin üzerindeki araç ve gereçleri inceleyini Çevrenizde bulunan havayolu irketi, fuar, kongre merkezi, otobüs firmas, tren istasyonuna giderek personelin ta masgereken belgeleri, çanta ve bavullar, içinde bulundurduklar e yalarinceleyini 2. PERSONELİ N ÜZERİ NDE VE DOLABINDA BULUNMASI GEREKEN ARAÇ VE GEREÇLER 2.1. Servis ve Bar Personelinin Üzerinde BulundurmasGereken Araç ve Gereçler 2.1.1. Servis peçetesi Mü terilere yiyecek ve içecek servisi yaparken ortaya ç kabilecek bazolumsuz durumlarda kullanmak üzere( tabaklar n s cak olmas, yiyecek veya içeceğin dökülmesi) gibi servis personelinin sol kolunda bulundurduğu beyaz renkli, normal peçeteden biraz daha büyük (50cm-50cm) ebatlar nda olan bez peçetelere servis peçetesi adverili 2.1.2. Adisyon Siparialmak için kullan lan, iki veya daha fazla nüshalolan, otelin sat lar n da denetleyebilmesi için kullan lan captain order adda verilen, servis personelinin cebinde ta d ğbloknotlara adisyon adverili 20
2.1.3. Tirbu on Tirbu on metal veya plastikten yap lm olan, arap ve kapakliçeceklerin kapağ n açmak için kullan lan, bazen de puronun ağ z nkesmede kullan lan bir araçt Resim 37: Tirbu onlar 2.1.4. Kalem Kullan lan kalem kaliteli olmal, ağz nda mutlaka kapak olmal d Ağzaç kta olan kalemler cebimize akabili 2.1.5. Kibrit Mü terilerin sigaras nyakabilmek, flambe yaparken ocağ yakabilmek, ya günü pastas n n mumunu yakabilmek ve daha birçok i te kullanabilmek için mutlaka servis personeli cebinde kibrit ta mal d 2.1.6. Saat Personelin mesaisine, antresine riayet edebilmesi için, mü terinin zamanla ilgili sorular na cevap verebilmesi için su geçirmeyen saat kullanmastavsiye edili Ayn zamanda sipari in takibi içinde saat büyük önem arz etmektedi 2.1.7. İ simlik Mü terilerin çal an personele ismiyle hitap edebilmesi, personelle kar la lan bir sorun kar s nda o personelin ismini verebilmesi için daha s cak bir atmosfer kurulabilmesi için isimlik kullan l 21
Resim 38: Çe itli araçlar 2.2. Mutfak Personelinin Üzerinde BulundurmasGereken AraçGereçler ve Bunlar Bulundurma Yerleri 2.2.1. Not defteri Mutfakta çal an personelin eksik malzemeleri not etmek, yap lmasgereken i leri planlyürütebilmek, acil olarak ortaya ç kan bir sorunu not edebilmek için küçük bir not defteri bulundurmasgereki 2.2.2. Kalem Mutfak personelinin malzeme listesini, ortaya ç kan bir problemi, personelle ilgili i lemleri yazabilmesi için ağzkapaklbir tükenmez kaleme ihtiyacvard 2.2.3. Mutfak bezi Personelin s cak kaplarta yabilmesi için pamuklu kuma tan yap lm beyaz renkte bir mutfak bezine ihtiyacvard 22
2.3. Hosteslerin Üzerinde Bulundurmas Gereken E yalar, Belgeler ve Dokümanlar 2.3.1. Uçak Hostesi 2.3.1.1. Uçak Hostesinin Ta maszorunlu Olan Belgeler Bütün kabin ekibi üyeleri kendilerine ait sertifika, pasaport, a kağ dve vizelerin geçerliliklerini koruduklar nki isel olarak takip etmekten ve bunlarher uçu ta beraberlerinde bulundurmaktan sorumludueksik belge bulunduran memur uçu a kabul edilmez ve yerine nöbetçi ekipten yeni memur çağ r l Bu belgeler Sivil Havac l k yetkilileri taraf ndan istendiğinde gösterilmelidi 2.3.1.1.1. Kabin Memuru Sertifikas Kabin memurluğu eğ itim ve s navlar nba ar yla tamamlam personele verilen sertifikad Kabin memuru olarak o havayolunda uçu lara kat labileceğini gösteri 2.3.1.1.2. Uçak Tip Sertifikas Kabin görevlilerine temel yer eğ itimini ba arile bitirdiklerine dair verili Geçerlilik süresi 1 y ld Y lda bir kez tekrarlama eğ itimi yap ld ktan sonra ilgili bölüm Eğ itim ba kan taraf ndan imzaland ğ takdirde tekrar i levlik kazan Her uçuöncesi Kabin Amiri taraf ndan kontrol ediliayr ca sertifikan n geçerlilik süresinin takibinden ki inin kendisi sorumludu 2.3.1.1.3. Pasaport Yurt d na ç k için Emniyet Genel Müdürlüğü nden al nan belgedi Geçerli ve süresi en az 1 y ll k uzat lm olmal d Takibinden kabin memuru kendisi sorumludu Pasaport devam ettirme ve vize için verilmeden önce Kabin Hizmetleri Müdürlüğ üne bilgi verilmelidi Pasaport geri al nana kadar da irket taraf ndan verilmi resmi yaz ta nmal d Süresi uzat lan ya da yenilenen pasaportun fotokopisi en k sa sürede Kabin Hizmetleri Müdürlüğ üne ula t r l 2.3.1.1.4. Landing Card Türkiye Cumhuriyeti nde her kabin görevlisinin bu kartvard r ve kart olmadan uçama Uçucu personel olarak firmada çal t ğ nbelgeleyen, Emniyet Müdürlüğ ü taraf ndan verilen resmi bir evrakt Yurt d na ç k larda gümrük muhafaza görevlilerine istendiğ i takdirde gösterilmelidi Geçerlilik süresi 1 y l olup, kontrolü kabin memuru taraf ndan yap lmal d Bu sürenin bitimine 1 ay kala uzatma için Kabin Ekipleri Müdürlüğ ü bilgilendirili Şirketten ayr lma durumunda kart n iadesi artt 23
Landing kart n kaybolmasdurumunda, derhal yerel polis merkezine bildirilerek tutanak tutturulmal ; Kabin Hizmetleri Müdürlüğ ü ve Ekip Planlama telefonla derhal bilgilendirilmelidi Yeni kart ç kana kadar uçu lar durdurulabili 2.3.1.1.5. ID Card (Kimlik Kart ) Şirket tan t m kart d r ve dünya daki tüm havaalanlar nda geçerlidi Her kabin memuruna irket taraf ndan resimli ID kartverilir ve görülebilir ekilde ta nmasgereki Kaybolmasdurumunda, derhal Kabin Hizmetleri Müdürlüğü bilgilendirilmelidi Geçerlilik süresi 1 y l olup, kontrolü Kabin Hizmetleri Müdürlüğ ü taraf ndan yap l Şirketten ayr lma durumunda kart n iadesi artt 2.3.1.1.6. Apron Kart Kabin görevlisinin Türkiye deki tüm apron (Uçaklar n durduğu yer) ve havaalanlar na giriiznine sahip olabilmesi için, apron kart na ihtiyacvard r ve görülecek ekilde ta nmas gereki Apron kartlarher y lba nda yenilenir ve geçerlilik süresi 1 y l d Şirketten ayr lma durumunda kart n iadesi artt Apron kart n n kaybolmasdurumunda, derhal yerel polis merkezine bildirilerek tutanak tutturulmal ; Kabin Hizmetleri Müdürlüğ ü ve Ekip Planlama telefonla derhal bilgilendirilmelidi Daha sonra polis tutanağ ile birlikte gazeteye verilmi Hükümsüz ilanile Personel Bölümüne dilekçe ile ba vurulu Yeni kart ç kana kadar uçu lar durdurulu 2.3.1.1.7. Flight Safety Kart (UçuGüvenlik Kart ) Uçuemniyeti ile ilgili (yang n, tahliye survival gibi)mock-up uygulamaleğ itimi ba ar yla tamamlayan kabin memurlar na verilen sertifikad Kabin memuru uçusüresince bunu yan nda bulundurmak zorundad 2.3.1.1.8. Gerekiyorsa A Kağ tlar Uçu personeli özellikle yurt d uçu larda gümrük kontrollerinde istendiğ i durumlarda gösterebilmek için a kağ tlar n da yanlar nda bulundurmal d rla Uçu a engel olmamak ve selahiyeti aç s ndan önemlidi 2.3.1.1.9. Askerlik Belgesi (Bay kabin memurlariçin) Bay kabin memurlar n n askerlik yapt ğ n gösterir belgeyi de yanlar nda bulundurmalar, yurt içi ve d uçu larda gerektiğinde göstermeleri gereki 24
2.3.1.2. Uçak Hostesi nin Ta maszorunlu Dokümanlar Kabin memurlargörevleri ile ilgili olarak her türlü dokümanyanlar nda görev süresince bulundurmak ve güncelle tirmekten ki isel olarak sorumludubu dokümanlarda yap lm olan değ i iklikleri öğrenen fakat değ i iklikler eline geçmemiolan personel Kabin Hizmetleri Müdürlüğüne ba vurarak eksikliğin tamamlat lmas nistemek zorundad Bu gibi dokümamanlar n bir bölümünü veya tamam nkaybeden personel bağ lolduğ u makama bilgi vermelidi Eksik doküman bulunduran memur uçu a kabul edilmez ve yerine nöbetçi ekipten yeni memur çağ r l r 2.3.1.2.1. Cabin Crew Manual (Kabin Memuru El Kitab ) Havayolu irketlerinde Kabin Hizmetleri Müdürlükleri taraf ndan kabin ekibi olarak görev yapan uçak personeli için haz rlanan ve kabin ekibinin görev yaparken yararlanabileceğ i her türlü bilgiyi içeren kitapt 2.3.1.2.2. Check L st (Uçak Kontrol Listesi) Her uçu tan önce uçağ n kontrolünü yaparken kullan lan belgedikontroller yap ld ktan sonra olumlu ve olumsuz dü ünceler check list te i aretleni 2.3.1.2.3. Anons El Kitab Uçusüresince her türlü anonsu yapmak için kabin memurunun yan nda bulundurmas gereken, içerisinde bütün anons diyalog örneklerinin Türkçe,İ ngilizce, Almanca ve Frans zca yaz lolduğ u el kitab d Kabin memurlar ndan ezbere bilseler bile anons yaparken mutlaka el kitab nkullanmalaristeni Bu anons s ras nda hata riskini ortadan kald r 2.3.1.3. Uçak Hostesi nin UçuS ras nda Yan nda Ta masgereken Bavulu ve İ çinde BulundurmasGereken E yalar 2.3.1.3.1. Bavullar Ekip bagajlar irket taraf ndan verilir ve içerisinde ekibin ahsi e yalarbulunubu e yalar özellikle yat da personelin i ine yaraayr ca uçakta da herhangi bir aksakl kta personelin zor durumda kalmas nönler Bagajlar her personel için aynrenk ve boyuttad Bayanlar için, çek-çek, kol çantas, erkekler için, omuz çantas ve çek-çekten olu maktad Bunlar n haricinde ba ka bir çanta kullan lama Üzerine irketin verdiğ i etiket haricinde hiç bir ey tak lamaz veya yap t r lamakabin ekibi üyeleri bagajlar nkorumas z ekilde herhangi bir yere b rakmamal d rlauçağ a al nmadan önce ekip üyeleri taraf ndan kontrol edilmelidi Uçus ras nda kullan lacak dokümanlar n ta nmasiçin kullan lan uçuel çantalar d nda kalan tüm ekip bagajlarkargo kompart man nda ta n Ancak kokpit ve kabinde ta nmas, yolcu ve hizmetler aç s ndan sorun yaratmayacak büyüklükteki ve say daki bagajlar commander (Kaptan Pilot) sorumluluğ unda kabine al nabilirle Kabin amiri gerekli gördüğü takdirde eksik e ya bulunduran memuru uçu a kabul etmez ve yerine nöbetçi ekipten yeni memur çağ r 25
2.3.1.3.2. Kabin Memurunun Bavulunda BulundurmasGereken E yalar En az iki adet yedek çorap Yedek iç çama r Dikikutusu, yedek ceket ve gömlek düğmesi Sivil k yafet ve yedek gömlek Deodorant ve t rnak f rças T ratak m(bayanlar için makyaj tak m, makyaj temizleme malzemeleri ve babet) Ayakkabboyas Şi e ve kutu açacağ, 2 adet ma a (buz ve ekmek için) Önlük (Bayanlar için) El feneri Zarf ve bomektup kağ d 2.3.2. Yer Hostesi 2.3.2.1. Yer Hostesi nin Ta maszorunlu Olan Belgeler Bütün yer hostesleri (yolcu hizmetleri memuru) kendilerine ait belgeleri ta mak ve geçerliliklerini koruduklar nki isel olarak takip etmekten ve beraberlerinde bulundurmaktan sorumluduyetkililer taraf ndan istendiğ inde gösterilmelidi 2.3.2.1.1. Yolcu Hizmetleri Memuru Sertifikas Yolcu Hizmetleri memurluğ u eğitim ve s navlar nba ar yla tamamlam personele verilen sertifikad Yolcu hizmetleri memuru olarak o havayolunda çal abileceğ ini gösteri 2.3.2.1.2. ID Card (Kimlik Kart ) Şirket tan t m kart d r ve dünya daki tüm havaalanlar nda geçerlidi Her yolcu hizmetleri memuruna irket taraf ndan resimli ID kartverilir ve görülebilir ekilde ta nmas gereki Kaybolmasdurumunda; derhal İ stasyon Müdürlüğ ü bilgilendirilmelidi Geçerlilik süresi 1 y l olup, kontrolü İ stasyon Müdürlüğ ü taraf ndan yap l Şirketten ayr lma durumunda kart n iadesi artt 2.3.2.1.3. Apron Kart Yolcu hizmetleri memuru nun Türkiye deki tüm apron ve havaalanlar na giriiznine sahip olabilmesi için, apron kart na ihtiyacvard r ve görülecek ekilde ta nmasgereki Apron kartlarher y lba nda yenilenir ve geçerlilik süresi 1 y l d Şirketten ayr lma durumunda kart n iadesi artt Apron kart n n kaybolmasdurumunda, derhal yerel polis merkezine bildirilerek tutanak tutturulmal ; İ stasyon Müdürlüğü ve Ekip Planlama telefonla derhal bilgilendirilmelidi Daha sonra polis tutanağ ile birlikte gazeteye verilmi Hükümsüz ilanile Personel Bölümüne dilekçe ile ba vurulu Yeni kart ç kana kadar görevi durdurulu 26
2.3.3. Otobüs Hostesi 2.3.3.1. Otobüs Hostesi nin Ta maszorunlu Olan Belgeler 2.3.3.1.1. Şirket Kimlik Kart Hostesin o firmada çal t ğ ngösteren; hostesin ad-soyad n n, unvan n n yaz lolduğ u kartt Hostes görevde olduğu sürece bu kimlik kart nboynunda as lolarak ta 2.3.3.1.2. Nüfus Cüzdanveya E değ er Kimlik Hostesin ahsi bilgilerini Mensuplar na gösterilmelidi içeren kimlik kartlar d Gerektiğinde Emniyet 2.3.3.2. Otobüs Hostesi nin Yolculuk Esnas nda Yan nda Ta masgereken S rt Çantasve İ çinde BulundurmasGereken E yalar 2.3.3.2.1. S rt Çantas Şirketin verdiğ i çantalar bütün personelde ayn d Bunun d nda ba ka bir çanta kullan lamaher yolculukta çanta içinde bulunmasgereken e yalar eksiksiz olmal d Bundan öncelikle hostesin kendisi sonrada efi sorumludu 2.3.3.2.2. Çanta İ çindeki E yalar: En az iki adet yedek çorap Yedek iç çama r Dikikutusu, yedek ceket ve gömlek düğmesi Sivil k yafet ve yedek igömleğ i Deodorant T ratak m Ayakkabboyas Dimacunu ve f rças Bayanlar için makyaj tak m, makyaj temizleme malzemeleri. 2.3.4. Tren Hostesi 2.3.4.1. Tren Hostesi nin Ta maszorunlu Olan Belgeler 2.3.4.1.1. Tren Hostesi Cep Kitab Hosteslerin genel görünü ü, üniformalar, görevlerini içeren bilgilerin bulunduğu bir kitapç kt Görev süresince yanlar nda bulunu 27
2.3.4.1.2. 4011 Model Göreve ba larken ve görevi sona erdikten sonra gar kontrolörüne veya servis efine imzalatmak üzere ta d ğ belgedibu belge T.C.D.D. İ letmesi taraf ndan verili 2.3.4.1.3. Nüfus Cüzdanveya e değer Kimlik Hostesin ahsi bilgilerini Mensuplar na gösterilmelidi içeren kimlik kartlar d Gerektiğinde Emniyet 2.3.4.1.4. Tren Hostesi nin Seyahat S ras nda Bavulunda BulundurmasGereken E yalar En az bir adet yedek çorap Yedek iç çama r Dikikutusu, yedek ceket ve bluz düğmesi Sivil k yafet Deodorant Ayakkabboyas Makyaj tak m 2.3.5. Fuar/Kongre Hostesi 2.3.5.1. Fuar/Kongre Hostesinin Ta maszorunlu Olan Belgeler ve AraçGereçler 2.3.5.1.1. Şirket Kimlik Kart Hostesin o firmada çal t ğ ngösteren; hostesin ad-soyad n n, unvan n n yaz lolduğ u kartt Hostes görevde olduğu sürece bu kimlik kart nboynunda as lolarak ta 2.3.5.1.2. Stand nda Görev Yapt ğ Firmaya Ait Belgeler Firma taraf ndan kendisine emanet edilen promosyonlar, firmaya ait kartvizitler, kataloglar ve ürün tan t mile ilgili belgeler, ta nabilir araç ve gereçler bunlardand 2.3.5.1.3. Ki isel Bak m Ürünleri Dolab nda bulunmas gerekenlerin d nda; her an ihtiyaç duyabileceğ i, iyi görünmesini sağ layacak makyaj ve cilt bak m ürünlerini çantas nda bulundurmal d 28
2.4. Yiyecek İ çecek Hizmetlerinde Görev Yapan Personelin Dolab nda Bulundurmas Gereken Araç-Gereçler ve Bunlar Yerle tirme Şekilleri Resim 22:Personel dolaplar Yedek iç çama r Personel mutlaka dolab nda iki-üç adet yedek temiz iç çama rbulundurmal d Yedek Üniforma Mevcut ik yafeti ile ilgili beklenmedik bir problem ya ad ğ takdirde her an kullan ma haz r yedek bir ik yafeti bulundurmal d Yedek ayakkab -çorap Ayakkab s n n sökülmesi, zarar görmesi gibi durumlarla kar la t ğ nda personelin çal abilmesi için bir ayakkab ya ihtiyacolacakt Bu da yedek ayakkabile çözülebili Bunun yan nda iki üç çift yedek çorap da dolapta bulundurulmal d Mendil Dolab m zda mutlaka kağ t mendil bulundurmal y Kağ t mendili hastalan nca, yüz temizliğ inden sonra, tuvaletten sonra ve daha birçok yerde hijyenik olduğ u için kullanmal y Alkollü mendil de özellikle hostesler için vazgeçilmez gereçlerdendi Tarak İ e giderken saç m zdüzeltmek, taramak ve ekil vermek için tarak kullanmal y Tarağ belli sürelerle temizlemeliyi 29
T rnak makas Dolab m zda olmazsa olmazlar n ba nda t rnak makasgelebili Ki isel temizliğimiz için mutlaka t rnak makas m z n dolapta yer almasgereki T rnak makas nsadece kendimiz kullanmal y Tramakinesi Günlük olarak t ra m zolabilmek için t ramakinesine ya da t rab çağ na ihtiyac m z olacakt Bu sebepten dolab m zda mutlaka yedek t rab çağ bulundurmal y Kolonya, after shave, deodorant T ra tan sonra cildi rahatlatmak, ter kokusunu önlemek, tene güzel bir koku vermek, çe itli yaralanma vb. olaylarda kullanmak için mutlaka kolonya, deodorant vb. malzemeleri dolab m zda bulundurmal y Ağrkesici tablet Acil durumlarda, baağr s nda, doktora gidene kadar olan sürede kullanabilmemiz veya bu durumla kar la an arkada m za yard m edebilmemiz için dolab m zda ağ rkesici tablet bulundurmam zda fayda vard Dikiseti Çal ma s ras nda veya sonras nda k yafetlerde veya kullan lan bazmalzemelerde ortaya ç kabilecek y rt k, sökük, düğ me kopmasgibi durumlartamir edebilmemiz için, içinde çatal iğne, dikiiğ nesi, çe itli renklerde ip ve düğme bulunan bir dikiseti mutlaka dolab m zda yer almal d Şampuan Saç m za ve vücudumuza uygun ampuan m z dolapta yer almal d Eğer, ki i ampuan kullanm yorsa dolapta yer almas na gerek yoktu Ayakkabboyas İ e daima temiz ve boyalayakkab yla gidebilmek için dolapta mutlaka ayakkab boyasbulundurulmal d Art k günümüzde kendinden süngerli haz r ayakkabboyalar kullan lmaktad Saç tokas -bone- apka Duyaparken, saç tarand ktan sonra, güne e ç karken ki i ihtiyaç duyuyorsa dolab nda bone, toka, apka bulundurabili Havlu Dolab m zda mutlaka yedek havlu ve kağ t havlu bulundurmam zda fayda vard Hijyen aç s ndan kağ t havlu kullanman z daha sağ l klolacakt 30
UYGULAMA FAALİ YETLERİ UYGULAMA FAALİ YETİ PERSONELİ N ÜZERİ NDE VE DOLABINDA BULUNDURMASI GEREKEN ARAÇ VE GEREÇLERİ N ÖN HAZIRLIĞI I lem basamaklar Öneriler Üzerinizde bulundurman z İ esnas nda üzerinizde bulunduracağ n z araç ve gereken araç ve gereçleri gereçleri haz rlay n temin edini Siparialmak, hesap ç karmak ve hesap tahsil etmek için adisyon kullan n Adisyon aras na koymak için karbon kağ d bulundurunu Sipari leri yazmak, hesabç karmak ve tahsil etmek için kapakl bir tükenmez kalem ta y n z Şarap açabilmek için tirbu on ta y n Mutlaka su geçirmeyen saat kullan n Kulland ğ n z saatin rengine dikkat edini İ e zaman nda gidip gelebilmek için saat kullan n Personelin i e devam ntakip edebilmek için saat kullan n Her türlü eksiğ i not edip unutmamak için not defteri kullan n z Personelle ilgili geli en olaylarnot edebilmek için not defteri bulundurunu S cak kaplartutmak için mutfak bezi kullan n Mutfak bezi ile temizlik yapmay n Üzerinizde bulundurman z gereken belgelerin geçerli belge ve eksiksiz olmas na dikkat edini Her seyahatten önce bavulunuzda ta man z gereken e yalarmutlaka kontrol edini Belgelerinizin güncelle tirilme sürelerini iyi takip edini Kaybettiğ iniz belge ve evraklar n z için hemen ilgili bölüm amirinizle irtibat kurunu Dolab n zda bulundurman z Dolab nda mutlaka yedek çama r, ayakkabve çorap gereken araç ve gereçleri bulundurunu temin edini Koyu renk çorap giyini Dolab n zda mutlaka ayakkabboyan z bulundurunu Yedek trab çağ, t rnak makasve kolonya her daim dolab n zda bulundurunu Dolab n zda bulunan ağrkesicinin son kullanma tarihine dikkat edini Geli igüzel ve ağ r etki yap p uyku getirebilecek ağ r 31
Kulland ğ n z araç ve gereçlerin üniforma üzerinde bulunacağ yerleri tesbit edini Araç ve gereçlerinizi uygun yöntem ve usulde dolaba yerle tirini Son kontrolleri yap n kesici kullanmay n Dikisetinde çatal iğ ne bulunmas na dikkat edini. Ayakkabrengine göre boya kullan n Deodorant, pudra, makyaj malzemesini eksik etmeyini Üzerinizde bulunacak araç ve gereçleri k yafetinizin yap s na uygun yerlerde bulundurunu Ta d ğ n z araç ve gereçlerin görüntü kirliliğ ine yol açmamas na dikkat edini Gereğ inden fazla malzeme ta may n Üniforman zdolab n zda mutlaka as lhâlde tutunu Yedek çama r, çorap gibi malzemelerinizi k yafet bölümünde bulundurunu Dolab n zda bulunan araç ve gereçlerinizi hijyen kurallar na uygun olarak yerle tirini Dolab n zda kirli çama rlar n zkoymak için po et bulundurunu Yapm olduğ unuz tüm haz rl klarve haz rlad ğ n tüm malzemeleri son bir defa gözden geçirerek kontrolünüzü yap n Hâlâ eksiğiniz varsa ya da son anda bir aksilik olmu sa bunu i e ba lamadan giderini 32
ÖLÇME VE DEĞERLENDİ RME ÖLÇME VE DEĞERLENDİ RME A ağ daki çoktan seçmeli sorular n doğ ru seçeneğini i aretleyini 1. A ç k yafeti nelerden olu ur? A) Ceket, pantolon, önlük, kep, fular B) Ceket, pantolon, kep, fular, ayakkab C) Önlük, kep, fular, ayakkab, mutfak bezi D) Ceket, pantolon, önlük, kep, fular, ayakkab, mutfak bezi 2. İ k yafeti giyerken a ağ daki hususludan hangisine dikkat edilir? A) K yafet temiz ve ütülü olmal. B) K yafet son moda olmal. C) Y rt k, sökük k yafetler giyilmemeli. D) Ayakkab lar daima boyalolmal. 3. A ağ dakilerden hangisi yiyecek-içecek hizmetleri personelinin dolab nda i i gereği bulundurmasgereken araç-gereçlerden değ ildir? A) Yedek iç çama r, çorap ve ayakkab B) Kolonya, after shave, deodorant C) Kitap, gazete, dergi D) Saç tokas -bone- apka 4. A ağ dakilerden hangisi uçak hosteslerinin ta masgereken dokümanlardan değildir? A) 4011 Model B) Check L st (Uçak Kontrol Listesi C) Anons El Kitab D) Kabin Memuru El Kitab A ağ daki cümlelerde verilen bilgiler doğru ise parantez içine (D), yanl ise (Y) yaz n 5. 6. 7. Mutfak personeli mutlaka kep kullanmal d ( ) Siparialmak için kullan lan bloknotlara adisyon adverili ( ) Şirket kimlik kart, hostesin o firmada çal t ğ ngösteren; hostesin ad-soyad n n, ünvan n n yaz l olduğ u kartt r ( ) A ağ daki cümlede bob rak lan yere doğ ru kelimeyi yaz n z 8. 9. 10. Dolab n zda mutlaka... bulundurunu Yolcu Hizmetleri Memuru Sertifikas, hostesinin ta mak zorunda olduğ u bir belgedi Yolcu hizmetleri memurunun Türkiye deki tüm apron ve havaalanlar na giriiznine sahip olabilmesi için,.. kart na ihtiyac vard 33
DEĞERLENDİ RME ÖLÇEĞİ KONTROL Lİ STESİ İ için haz rl k modülünde yer alan, personelin üzerinde ve dolab nda bulunmasgereken malzemelerle ilgili a ağ da verilen i lem basmaklar n uygulay n Arkada n zla birbirinizi a ağ daki ölçüte göre değerlendirini İ lem Basamaklar Evet Hay r İ esnas nda üzerinizde bulunmasgerekli araç gereçleri öğrendiniz mi? Adisyonlar kendinden karbonlu değilse, karbon kağ d n n adisyonun aras na nas l konulacağ nöğrendiniz mi? Eksikleri yazmak ve önemli konularnot almak için not defterinin önemini öğrendiniz mi? Üzerinizde bulunmasgereken adisyonun kaybolmashâlinde nas l temin edilebileceğ ini ve kime müraacat edeceğ inizi öğrendiniz mi? Dolab n zda mutlaka yedek çama r n bulunmasgerektiğini öğrendiniz mi? Ayakkabrengine göre ayakkabboyas n n dolab n zda mutlaka bulunmasgerektiğ ini öğrendiniz mi? Üzerinizde gerekli malzemeler d nda ve fazla miktarda malzemenin bulunmamas gerektiğ ini öğrendiniz mi? Çal malar n zda seri olmaya özen gösterdiniz mi? DEĞERLENDİ RME Öğ renme Faaliyeti 2 yi bitirmibulunmaktas n Faaliyet sonundaki sorulara doğ ru cevap verdiyseniz modülü ba ar yla tamamlad n z demekti Yanl cevaplar n z varsa faaliyete dönerek konuyu tekrar edini 34
MODÜL DEĞERLENDİ RME MODÜL DEĞERLENDİ RME GÖZLENECEK DAVRANIŞLAR İ k yafetinizin kural na uygun temizlendiğini kontrol ettiniz mi? İ e uygun k yafeti temin ettiniz mi? İ k yafetinizin eksiklerini kontrol ettiniz mi? Üniforman z dolab n zda as lolarak bulunuyor mu? Yedek üniforma tedarik edip dolab n za koydunuz mu? Yedek sivil k yafetiniz var m? Adisyon temin ettiniz mi? Tükenmez kalem ta yor musunuz? Tirbu on temin ettiniz mi? Mutfak bezi temin ettiniz mi? Çorab n z n rengi üniforman za uyum sağl yormu? Dolab n zda ayakkabboyas bulunduruyor musunuz? Dolab n zda dikisetiniz var m? Üzerinizde bulunduracağ n z araç ve gereçlerin üniforma üstündeki yerlerini tespit ettiniz mi? Araç ve gereçlerinizi uygun yöntemlerle dolab n za yerle tirdiniz mi? İ esnas nda ta man z gereken belgeleri eksiksiz olarak yan n za ald n z m? Bavulunuzda bulunmasgereken e yalar n z tam m? S rt çantan za koyman z gereken e yalar n z tam m? İ esnas nda ta man z gereken dokümanlareksiksiz olarak yan n za ald n z m? Saç tokan züniforman za veya saç n z n rengine uygun seçtiniz mi? Seyahat s ras nda yan n zdaki bavulun irketin temin etttiği bavul olmas na dikkat ettiniz mi? Şirket armasve rozeti d nda ba ka bir ey kullanmamaya dikkat ettiniz mi? Dolab n zda iç çama r, çorap ve ayakkab n z var m? İ esnas nda ta man z gereken araç-gereçleri eksiksiz olarak ald n z m? Yapm olduğunuz haz rl klarson bir kez gözden geçirdiniz mi? Tespit ettiğiniz eksiklerinizi i e ba lamadan önce tamamlad n z m? Hay r cevabverdiğ iniz sorularla ilgili konulartekrarlay n Cevaplar n z n hepsi evet ise bir sonraki modüle geçebilirsini 35 Evet Hay r
CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI 1. ÖĞRENİ M FAALİ YETİCEVAP ANAHTARI 1 2 3. 4 5 6 7 8 9 10 C A A A D D Y D SICAK DAR 2. ÖĞRENİ M FAALİ YETİCEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 D B C A D D D AYAKKABI YER APRON 36
KAYNAKÇA KAYNAKÇA AKTAŞAhmet, Mutfak Yönetimi, Detay Yay nc l k, Ankara, 2005 GÜREL Mehmet, Gülol GÜREL, Servis ve Bar, MEB Yay nlar, Ankara,1999 KAYA Ahmet, Temel Mutfak Bilgisi, 2000 KIRMIZI Hasan, Servis Teknikleri ve Uygulamas1, MEB Yay nlar, 2004 TÜRKAN Cemal, Mutfak Teknolojisi, Detay yay nc l k, Ankara, 2004 İ STEK Abdullah,Servis Personelinin Kiyafetleri Ders Notlari, Bart n 2004 GEDÜK Recep, Host ve Hosteslik Ders Notlar, Erzincan 2001 Barla Giyim Tekstil San. Ltd. Şti.,İ Elbiseleri Kataloğ u, Ankara Y ld r mlar Giyim İ n. Oto.Ltd.Şti., İ Elbiseleri Kataloğu, Ankara Mosasan Giyim Sanayi Ltd. Şti, Prestijiniz Kataloğ u, 2000 Diverseylever, Ki isel Temizlik, 2004 Braun Oral-B, Ağ z Sağl ğ Bro ürü, 2005 Meltem Üniforma,İ Elbiseleri Kataloğu, Antalya 2006 Formup Qual ty İ Elbiseleri Kataloğu,Antalya 2006 Onur A r Havayollar, Kabin Memuru El Kitab,İ stanbul 2006 Kamil Koç Oto. İ l., Hostes Eğ itim Notlar, Bursa 2006 37