ORTAÇAĞ'DA MARAŞ'IN SOSYO KÜLTÜREL VE ETNİK YAPISI HAKKINDA BİR DEĞERLENDİRME

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ORTAÇAĞ'DA MARAŞ'IN SOSYO KÜLTÜREL VE ETNİK YAPISI HAKKINDA BİR DEĞERLENDİRME"

Transkript

1 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 335 ORTAÇAĞ'DA MARAŞ'IN SOSYO KÜLTÜREL VE ETNİK YAPISI HAKKINDA BİR DEĞERLENDİRME Dr. Selim Kaya Tarihi süreç içinde Maraş topraklarında Hitit, Asur, Pers, Makedonya, Grek, Roma medeniyetlerinin yanısıra; Sasanî, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı devletleri ayrıca Ermeni ve Haçlı kontlukları yaşamıştır. Böylesine çok medeniyetin ve devletin önemli bir yerleşim merkezi olan Maraş şehrinin Ortaçağ'daki sosyo kültürel ve etnik yapısını teferruatlı olarak ortaya koymak da takdir edersiniz ki çok zor bir husustur. Dönemin hem geniş bir zaman dilimini içermesi hem de kaynakların az olması gibi sebepler de konuyu bütün yönleriyle ortaya koymamızı güçleştirmektedir. Ancak konuyla ilgili genel bilgilerin ifade edilmesinin de güzel bir faaliyet olacağı kanaatiyle böyle bir tebliğ hazırladım. Maraş; Anadolu'nun en eski şehirlerinden birisidir. İsminin Asur kaynaklarında geçen Markasi'ye dayandığı belirtilmektedir. Maraş ve çevresini inceleyen arkeologlar, ilk çağlardan beri bu şehrin önemli bir yerleşim yeri olduğu hususunda hemfikirdirler. Maraş Müzesi'nde korunan ve teşhir edilen Hititlere, Asurlulara ve Hellenistik Roma Çağı'na ait eserler de arkeologları doğrulamaktadır. Roma İmparatorluğu'nun M.S. 395 yılında doğu ve batı olmak üzere ikiye bölünmesi ile Maraş şehri, Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu'nun hâkimiyetine girdi. Maraş şehri V. yy.da Monofizitlerin merkezi oldu. Monofizitler; eski doğu kiliseleri içinde yer alan ve Hz. İsa'nın bir tek tabiatı olduğunu kabul eden, O'nun tek yaratılışının "ilâhî tabiat" olduğuna inanan dînî bir cemaattir. Bu cemaat merkez olarak Maraş'ı seçmiş ve faaliyetlerini burada planlayıp programlamıştır. Ermeni kaynaklarının ifadelerine göre de Ortaçağda Ermeniler'in büyük bir çoğunluğu Monofizit öğretisine bağlı idi. Rumlar ve Ermeniler inançlarındaki bu birliktelik sebebiyle yakınlaşarak düşmanlarına karşı siyasî bir güç oluşturmuşlardı. Coğrafî konumu sebebiyle Maraş şehri, VI.yy.da ve sonrasında Bizans-Sasanî çatışmalarına sahne oldu. Zaman içinde her iki imparatorlukta ortaya çıkan iç karışıklıklar Müslüman Arapların Maraş ve çevresini fethi için uygun bir ortam hazırladı. İslâm hâkimiyetinin Kuzey Suriye'den Anadolu'ya doğru yayıldığı sıralarda Maraş, Rumlar ile Müslüman Arapların nüfuz mücadelesi verdikleri önemli bir şehirdi. Müslüman Arapların hemen her yıl Bizans hakimiyetindeki şehir ve kalelere düzenledikleri seferlerin bir kısmı Maraş ve çevresini ele geçirmek için yapılmıştı. Maraş bölgesindeki devamlı savaş halinden rahatsız olan Bizans İmparatoru Herakleios ( ) Maraş'ın yerli halkını tehcir etti. Suriye bölgesindeki Rumları da Maraş ve çevresine yerleştirdi. Böylece şehirdeki Rum nüfus arttı. Müslüman Arapların Kilikya bölgesine fetih hareketi başlattıkları zaman Maraş oldukça kalabalık bir şehir idi. Maraş, ilk kez 637 yılında Hz. Ömer'in halifeliği döneminde Halid b. Velid'in komutasındaki İslâm ordusu tarafından feth edildi. Bu tarihten sonra Maraş ve çevresinde İslamlaşma süreci başladı. Daha sonraları İslâm orduları Maraş'ta bir garnizon kurarak Anadolu içlerine yapılacak seferler için burayı askerî üs edindi. Bu askerî hudut ve savunma sahalarından güneyde kalan kısımlara Avâsım, kuzeyde kalan kısımlara Sugûr (uç'lar) denilmekteydi. İslâm orduları, daha çok Kilikya geçitlerini ve Maraş-Elbistan geçidini kullanmak suretiyle Anadolu'ya giriyorlardı. Ancak Maraş'ta Müslüman Arapların hâkimiyeti kalıcı olmadı, şehir Bizanslılar ve Müslümanlar arasında sık sık el değiştirdi. Savaşlara rağmen Anadolu'ya düzenlenen fetih seferleri esnasında bölgeye devamlı göç oldu ve şehirdeki Müslüman Arap sayısı da önemli ölçüde arttı. Emeviler devrinde Müslüman Araplar, Kuzey Suriye'de Bizanslılara karşı kaleler inşa ederek müdafaa hatları oluştururken harap bir halde bulunan Maraş şehrini imar etti, garnizonun asker

2 336 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU sayısını arttırdı. Bu dönemde şehre bir kale ve büyük bir cami inşâ edildi. Sonra da şehir çevre kasaba ve yerleşim yerlerinden getirilen Müslümanlara iskâna açıldı. Böylece Maraş ve çevresinde Müslüman Arap nüfusu arttırılmış oldu. Emevîler döneminde de Maraş şehri, Anadolu'ya gaza eden İslâm ordularının hareket üslerinden biri idi. Müslümanlar Maraş ve çevresine Sâife ve Şâtıye diye adlandırdıkları gazalar düzenlemekteydi. Şehir VII.yy.da Bizanslılar ile Müslüman Araplar arasında sık sık hâkimiyet değişikliklerine sahne oldu. Maraş, suğûr şehri olarak bazen Bizans imparatorlarına, bazen halîfelere, bazen de Mısır ve Suriye'de hâkimiyet kuran devletlere tâbi' beyler tarafından yönetildi. VIH.yy. başlarında Maraş'ın, Bizans şehirleri arasında ayrıcalıklı bir yeri vardı. Bu dönemde Bizans imparatorlarının yetiştiği ve imparator akrabalarının ikamet ettiği şehir olarak şöhret kazandı. İmparator V.Konstantinos'un ( ) babası III.Leon ( ) aslen Maraş'lı idi. Maraş'ta doğmuş ve çocukluğunu Maraş'ta geçirmişti. Ancak bu şehir Müslümanlar tarafından yönetilmekte idi. Kilikya bölgesine sefer düzenleyen V.Konstantinos sülalesinin yurt şehri olan Maraş'a gelerek kaleyi kuşattı. Şehirdeki Müslüman halk, göç etmelerine müsaade edilmesi şartıyla teslim oldu. Bu dönemde şehirdeki Rum halkın sayısı önemli bir artış gösterdi. Bununla birlikte inançlarını yaşayan ve öğretilerini devam ettiren Maraş halkının büyük çoğunluğu VIH.yy. sonlarında da Monofizit idi. Şehirdeki Monofizitler 769 yılında kendi öğretilerini tenkit eden diğer bazı insanları Bizans Devleti aleyhine casusluk yapmakla suçladılar ve bu sebeple halkın bir kısmı Filistin tarafına sürüldü. Emevîlerin son halifesi H.Mervan'ın son döneminde Maraş yeniden Müslümanların eline geçti ve tahkim edildi. Abbasiler döneminde İslâm ordularının Kuzey Suriye bölgesinde edindikleri iki önemli üsten birisi Maraş şehriydi. Abbasiler döneminde de Maraş ve çevresinde hâkimiyet kurmak için Müslümanlar ile Bizanslılar arasında çarpışmalar devam etti. Abbasiler döneminde de şehre kale yapıldı, şehir surlarla çevrildi. Diğer şehirlerden getirilen insanlar Maraş'ta iskan edildi. Müslümanların her yıl Anadolu içlerine yaptıkları akınlarda Maraş şehri geçiş noktası olması sebebiyle önem kazandı. Maraş, 868 yılında Mısır'da bir Türk devleti kuran ve bir kaç defa da Tarsus'a kadar gelen Ahmed b. Tolun'un hâkimiyetine girdi ve uzun bir süre Tulunoğulları'nın valileri tarafından yönetildi. Bizans yönetiminin Doğu Anadolu taraflarındaki Ermeniler'i İç Anadolu'ya göçe zorlamasından sonra Maraş şehrinin sosyal ve kültürel yapısı değişti. Ancak Ermeniler için Kilikya bölgesi önemli bir sığmak oldu. Kilikya bölgesine gelen Ermeniler, Bizans imparatorları tarafından kendilerine tâbi olarak Kilikya'daki şehir ve kalelere yönetici tayin edildiler. Daha sonraki yıllarda ellerine geçen fırsatları değerlendiren Ermeniler, Bizans'ın idaresinde bulunan bazı kaleleri de elde ettiler. Kilikya bölgesindeki Ermeni nüfusun artışına parelel olarak Maraş ve çevresindeki Ermeni sayısında artış oldu. Ermeni asıllı Mleh (Melias), 915 yılı sonları 916 yılı başlarında Maraş'a bir saldırı düzenledi ve şehri yağmalattıktan sonra buradan ve Tarsus civarından 50 bin esir alıp beraberinde götürdü. Böylece Maraş ve çevresindeki Rum nüfusda önemli bir azalma oldu. Daha sonraki yıllarda Maraş'a Tacikler hâkim oldular. Ancak Taciklerin hâkimiyeti uzun sürmedi 943 tarihinde Bizans imparatoru olan VII. Konstantinos saltanatının altıncı senesinde Tacikler'in elinden Maraş'ı aldı. Kuzey Suriye ve Güneydoğu Anadolu bölgesini 947 yılında ele geçiren Arap asıllı Hamdânîler hanedanının en güçlü hükümdarı Seyfüddevle, 952 yılında Maraş'ı Hıristiyanlardan kurtardı ve şehri yeniden inşâ etti. Bu işi yaparken de Maraş'ı eski yerinden kaldırıp daha kolay müdafaa olunabilecek bir yere nakl etti ve etrafını kale ile tahkim eyledi. Onun Maraş'ı zabt ve imar etmesi üzerine şâiri Mütenebbî'nin güzel bir kasîde söylediği rivayet olunur. Seyfüddevle'nin Maraş'ı şimdiki mevkiine göre, biraz doğuda ve günümüzde Karamaraş olarak adlandırılan eski Maraş olmalıdır. Maraş şehrinin 963 yılında, İmparator Nikephoros II. Phokas ( ) tarafından zapt edilmesinden (diğer bir ifade ile X.asrın ikinci yarısından) sonra Maraş ve çevresi bütün suğûr şehirleriyle beraber bir asırdan fazla Bizans İmparatorluğu'nun idaresi altında kaldı. Bizanslılar

3 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 337 Antakya da bulunan dük veya catapanu unvanını taşıyan valilerle bu bölgeyi idare ettiler; Maraş Antakya dukalığına bağlı idi. Bizans İmparatoru II.Basileios'un ( ) Doğu Anadolu Bölgesi'nde yaşayan ve Rumlarla aralarında mezhep kavgaları olan Ermenileri (Doğu Anadolu'ya yaptığı seferden sonra) yılında tehcire tabi tutarak Maraş ve çevresine yerleştirmesinden sonra şehirdeki Ermeni nüfusta artış oldu. Maraş bölgesinde 1021 yılı öncesi Rumlar, Süryanîler ve Nasturîler yaşamaktaydı. Bu tarihten sonra H.Basilios'un bu icraatının da etkisiyle Maraş'a çok sayıda Ermeni geldi ve yerleşti. Böylece şehrin sosyal ve etnik yapısında da büyük bir değişim gerçekleşti. Diğer etnik toplulukların sayısı ve etkileri azalmış oldu. Dolayısıyla Selçuklular Maraş ve çevresini fethetmeden önce burada Ermeni nüfus artmış ve bölge Bizans İmparatorluğu'na bağlı Ermeni valiler tarafından yönetilmeye başlanmıştı. Maraş, İmparator Romanos IV. Diogenes'in 1069'daki Anadolu seferinin ulaştığı en uç güney nokta idi. Anadolu'daki Türkmenlerin bir kısmına kumanda eden Afşin Bey'in taarruzlarına son vermek maksadıyla büyük bir ordu ile Göksün üzerinden Maraş'a gelen IV.Diogenes Türkmenlere büyük zararlar verdirmekle ve hatta bazı şehirleri istila etmekle birlikte Türk ilerleyişine engel olamadı. Malazgirt zaferi sonrası Sultan Alparslan, yanındaki beylerin bazılarına zabt edecekleri memleketleri kendilerine "bi-tarîkı'1-irs" bahş edeceğini söyleyerek Anadolu'ya fetih akınları yapmalarını emretmesi sonrası Maraş da Selçuklu beyleri tarafından zabt edildi. Ancak şehir için yapılan savaşlar bitmedi. Anadolu'nun güney bölgesinin fâtihi olan Afşin Bey, bölgede Türk hâkimiyetini sağlamak için uzun yıllar mücadele etti. Afşin Bey'den sonra Çavuldur Bey'in Maraş ve çevresinde Türk hâkimiyetinin devamlı hale gelmesi için mücadele ettiği bilinmektedir. Malazgirt zaferi sonrası Maraş şehrinde Rum ve de özellikle Ermeni nüfusunda artış görülür. Türklerin Doğu Anadolu'yu zabtından sonra Türklerden kaçan Rum ve Ermenilerin bir kısmı Kappadokia taraflarına göç ederken önemli bir kısmı da Kilikya bölgesine özellikle de Maraş ve çevresine göç etmişti. Fakat Türk istilâsının gittikçe genişlemesi ve Türkmenlerin akın akın Anadolu'ya gelip yerleşmeleri üzerine, bunların akınlarından canlarını kurtarmak için Kilikya'nın dağlık bölgelerine çekildiler; bölgede savaşların azalması barış ve asayişin sağlanmasından sonra sığınaklarından çıkarak Kilikya şehirlerine yerleşmeğe ve yavaş yavaş Maraş çevresine yayılmaya ve bölgenin etnik yapısını değiştirmeye başladılar. Kilikya bölgesindeki Ermeni nüfus yoğunluğundan istifade eden ve Bizans Devletinin içinde bulunduğu olumsuz şartları değerlendiren Ermeni Philaretos Brachamios Malazgirt bozgunu sonrası öteye beriye dağılmış olan Rum generalleri etrafında toplayıp Bizans imparatorluğuna tâbi' bazı şehirleri zabt etti. Genişleyen Türk fetihleri karşısında Anadolu'daki Bizans hâkimiyetinin süratle çökmesinden istifade eden Philaretos Bizans'a bağlılığını reddederek etrafına topladığı kuvvetlerle önce Maraş'a geldi tarihinde Maraş'ı ve Elbistan'ı zabt etti. Ancak siyasî gelişmeler ve Türk taaruzları karşısında Bizans İmparatoruna bağlılığını bildirdi ve idaresi altındaki yerlere ilâveten Antakya dukalığına tayîn olundu. Böylece kısa süre içinde Ermeni prensliğinin temellerini atmış oldu. Daha sonraki yıllarda da Elbistan, Malatya, Harput, Palu, Tarsus ve Urfa'yı içine alan ve sınırları Çukurova'dan Güneydoğu Anadolu bölgesine kadar uzanan, 1078'den 1097'ye kadar hüküm sürdüğü bir Ermeni prensliği kurdu. Maraş ve çevresindeki Ermeni nüfusun artması için gayret gösteren Philaretos, bir yandan Bizans'a tâbi görünmekte, öte yandan da Büyük Selçuklu Devletine yıllık vergi ödemek ve dolayısıyla tâbiiyet arzetmek suretiyle prensliğinin devamını sağlamakta idi. Türkler Anadolu'ya fetih akınları düzenlerken Kilikya bölgesine de geldiler. Maraş ve çevresi bu dönemde sık sık savaşlara sahne oldu Bu duruma işaret eden Urfalı Mateos, "1079'da zalim Türkler, Akdeniz'e yakın bulunan hristiyan memleketlerinde yayılmış olup bölgede sulh ve asayiş kalmamıştı. Bir çok Bizans eyaleti ıssız bir hale geldi. Doğu milleti mahvoldu ve Roma memleketi viraneye çevrildi. Antakya, Tarsus'a kadar Kilikya'da, Maraş'ta, Duluk'da ve bu yerlerin bütün havalisinde insanlar rahat yüzü görmüyordu. Bundan dolayı binlerce insan oralardan kaçarak buraya (Urfa'ya) geliyordu" demektedir. Ancak Mateos burada bir hakikati görmemektedir. Çünkü belirttiği tarihlerde Maraş ve çevresi Philaretos'un idaresindedir. Şehir ve

4 338 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU çevresindeki huzursuzluklarda Türklerin etkisi olabileceği gibi Rumların ve Ermenilerin de etkisi olabilir. Zaten Kilikya bölgesi sadece Türk akınlarına maruz kalmamış aynı zanmanda bölgede Rum Ermeni çatışmaları da çok sık yaşanmıştır. Maraş'ı kendisine bir nevi başkent olarak tayin eden Philaretos, Ermeni Katoligosu (Patriği) yapılan savaşlar esnasında Türk tarafını tercih ettiğinden Maraş'ta yeni bir katoligosluk kurdu. Böylece Maraş Ermenilerin katoligosluk merkezi oldu. Bu dönemde Maraş'tan Urfa'ya kadar uzanan alanda kurulan Ermeni prensliği de Ermenilerin bölgedeki ilk siyasî teşekkülü oldu. Philaretos Urfa'da iken Süleymanşah'ın Antakya'yı aldığını öğrendi. 1075'de İznik'i ele geçirerek Anadolu'da, Büyük Selçuklulara bağlı bir devlet kuran ve Anadolu'da güçlü bir Selçuklu hâkimiyeti tesis eden Kutalmışoğlu Süleymanşah'ın 1085'te Antakya'yı zabt etmesinden sonra onun Anadolu'daki fetihlerinden endişelenen Philaretos Elbistan tarafına kaçtı. Fakat o esnada Türk kumandanlarından Buldacı Bey o bölgeyi zabt etmiş idi. Bu sebeple Philaretos burada duramayarak Maraş'a geldi, fakat Buldacı Bey biraz sonra Maraş'ı da zabt etti (1085). Maraş'ın Buldacı Bey tarafından fethi sonrası Türkler ile şehirdeki Rumlar ve Ermeniler arasında ticari ilişkiler başladı. Şehirde yaşayan etnik farklılığa sahip insanlar bölgedeki ticarî faaliyetlerden en iyi şekilde faydalanmaya çalışmaktaydı. Sosyal hayat devam ederken idaresi altındaki memleketlerin Türk kumandanları tarafından birer birer zabtı ve Rumların ihaneti üzerine büsbütün açıkta kalan Philaretos, Büyük Selçuklu Sultanı Melikşah ile yakınlık kurmak gereğini hissetti ve Melikşah'a tâbiiyetini aynı zamanda da İslâm dinini kabul ettiğini bildirdi, sonra da Melikşah'ın yanına gitti. Melikşah da Philaretos'u bölgeye idareci olarak tayin etti. Şehre Ermeniler hâkim olduktan sonra Maraş, Birinci Haçlı seferine kadar Philaretos tarafından yönetildi. Haçlılar Anadolu içerilerinde ilerlerken Maraş'ı da aldılar (1097). Böylece 1085'te Türkler tarafından fethedilen ancak daha sonra Ermeni valilerce yönetilen Maraş şehri, 1097'de Haçlıların eline geçti. Haçlıların şehre hâkim olmasından sonra Maraş'ta Haçlılar da yaşamaya ve bölgede yerleşmeye başladı. Bu sıralarda Ermeniler, Haçlı seferlerinin Selçuklu Türklerini meşgul etmesi ve zaafa uğratması sebebiyle Kilikya'da tutunma ve prensliklerini yaşatma ve bölgede hâkimiyetlerini devam ettirme imkânı bulmuşlardı. Zaten Haçlı seferleri esnasında Ermeniler Haçlılara yardımcı olmuşlardı. Bu sebeple Haçlı idaresinde Ermeniler çok rahat etti. Haçlı reisleri, Bizans idaresinde iken Türklerin idaresine geçmiş olan memleketleri zabt eder etmez Bizans İmparatorluğu'na iade ve teslim etmeyi taahhüd etmişlerdi. Bu sebebten dolayı Maraş'ı Bizanslıların idaresine bıraktılar. Aleksios I.Komnenos ( ) döneminde 1099'da Bizans hâkimiyetine giren Maraş şehrini Bizanslılar nâmına Thatul isminde bir Ermeni idareye başladı. Ancak 1103 yılında Elbistan Ermenileri Sultan I.Kılıç Arslan'ı kendilerini Haçlı zulmünden kurtarması için çağırdılar. Elbistan'ı Haçlılar'ın elinden Türklerle işbirliği yaparak kurtardılar. Ermenilerin bütün olumsuz faaliyetlerine rağmen Türkiye Selçuklu Devleti sultanları diğer gayr-i müslimlere karşı olduğu gibi Ermenilere karşı da hoşgörülü davranmışlardır. Bizans Devleti'nin Ortodoks mezhebini empoze etme maksatlı dînî baskılarına maruz kalan Ermeniler, Bizans'a karşı direnişe geçerek ve Bizans Devleti'nin dînî politikasına tepki olarak Türklerin bölgeyi fethini kolaylaştırıcı yardımlarda bulundular. Maraş'ta 1114 tarihinde büyük bir deprem oldu ve birçok kişi hayatını kaybetti, şehir bütünüyle harap oldu. Bu depremden sonra harap halden kurtarılamayan şehir Urfa Haçlı Kontuğunun hâkimiyetine geçti. Ancak Maraş daha sonra Urfa Kontluğundan ayrıldı müstakil bir kontluk halini aldı. Bu küçük kontluk epeyce devam etti. Senyör veya kont unvanını taşıyan hâkimler bazen Bizans İmparatorluğu'nu bazen Anadolu Selçuklu Devleti'ni bazen Antakya Haçlı Prensliğini, bazen de Urfa kontluğunu metbû' tanıyorlardı. Suriye'den Haçlıları kovmak isteyen Selçuklu beylerine karşı müdâfaada bulunmak içün Kudüs Haçlı Kralının idaresi altında toplanan Antakya, Trablus, Urfa kontlarının arasında Maraş senyörleri de bulunmakta idiler; İlgazi'ye, Belek b. Behram'a, Aksungur Porsukî, Zengî'ye karşı yapılan savaşların çoğuna Maraş senyörleri de katılmışlardı. Maraş Haçlı senyörlüğü doğudan ve güneyden Urfa kontluğu ve Antakya prensliğine tâbi' olan memleketlerle çevrilmiş olub yalnız kuzeyden Anadolu Türk hükümetleriyle, batıdan da

5 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 339 Kilikya Ermeni Prensliğ ile sınırları çevrilmiş bulunuyordu. Bölgede Türklere yaşam hakkı tanımak istemeyen Maraş senyörleri sık sık Türkler aleyhine faaliyetlerde bulunuyorlardı. Maraş'ın kuzeyi Anadolu'nun en büyük meliklerinden Muhammed b. Gazi b. Dânişmend'e tâbi' olduğu esnada senyör Baudouin'in Türklere ait araziye tecâvüz etmesi üzerine 1141 senesinde Dânişmendiler Maraş'a girdi, köyleri yaktı, yıktı ve Melik Muhammed şehri bilhassa kiliseleri yağma etti. Maraş Senyörü Baudouin Bizans İmparatoruna haber göndererek yardım istedi. İmparator Şeyzer kuşatmasını kaldırarak Maraş senyörünün yardımına geldi. Melik Muhammed pek çok ganimetler ve esirleri beraberinde olduğu halde Maraş'tan ayrıldı. Türkmenlerin Anadolu'ya akınlar düzenlediği, rast geldikleri şehirleri ve kasabaları yağma ve tahribe başladıkları dönemde Fırat'ı geçerek Anadolu içerisinde ilerliyorlardı. Türkmenlerin Urfa çevresine yaptıkları yağma akınlarından da istifade eden Musul ve Haleb Meliki İmadüddin Zengî 1144 senesinde Urfa'yı Haçlılardan zabt etti. Haçlıların bu bozgunundan istifade etmek isteyen Anadolu Selçuklu Sultanı I.Mesud Maraş ve çevresindeki şehirlere sefer düzenledi. Sınırları kuzeyden, doğudan ve güneyden İslâm hükümetleriyle çevrilmiş olan Maraş senyörü Joscelin, bölgedeki hükümdarların en kuvvetlisi olan Anadolu Sultanı Mesud ile barış antlaşması yapmak zorunda kaldı. Joscelin, Sultan Mesud'u metbû' tanımayı, yanındaki Müslüman esirlerini serbest bırakmayı ve vergi vermeyi kabul ederek barış istedi. Fakat bu barış şehirdeki Rumların, Ermenilerin ve haçlıların Türklere karşı olumsuz tavırları ve Türklerin ticari hayatını yok edici çalışmaları sebebiyle devam etmedi senesi Eylül'ünde bizzat Sultan Mesud Maraş'a geldi, şehri zabt ve yağma etti; şövalyeleri, piskoposları ve Haçlılardan suçu sabit olanları öldürttü. Sultan Mesud, Joscelin'den aldığı yerlerin tamamını Maraş'a bağladı. Maraş'ın müdâfaası ve imarı işlerini oğlu ve veliahdı Kılıçarslan'a tevdî' ederek Konya'ya geri döndü. Maraş'ın Türklerin hâkimiyetine geçmesi sonrası da şehir için Türklerin Ermenilerle, Rumlarla ve Haçlılarla savaşı devam etti. İşte 1097'de Haçlıların hâkimiyeti altına giren Maraş bu surede Türkler tarafından geri alındı. Maraş Haçlıların yönetimine geçtikten sonra 17 sene kadar Ermenilerin, 35 sene de Lâtinlerin hâkimiyeti altında kalmıştı. Sultan Mesud'un hükümdarlığının son yılı içinde, 1155 senesinde Maraş şehri bir Ermeni çetesinin tecâvüzüne uğradı. Kilikya Ermeni Prensi Thoros kardeşi Stephanie'ı Maraş'a gönderdi. Stephanie askerlerini geceleyin şehre sokarak yerli Hristiyanların Rumların ve Ermenilerin hanelerinde sakladı, güneş doğarken bu Ermeni çete efradı saklandıkları evlerden çıkararak uykuda bulunan Müslümanların hanelerine saldırıda bulundular. Hatta Türklere yakın olan kendi soydaşlarını hristiyan halkı dahi öldürdüler. Fakat iç kaleyi alamadılar, sonra Selçuklu Devleti'nin bölgeye asker gönderdiğini işitince şehir Hristiyanlarından bir kısmını da beraberlerine alarak çekilip gittiler. Bunların şehri terk etmesinden sonra Türk askeri şehre girdi, Hristiyanlara karşı intikâm-cûyane bir hareket şöyle dursun bilakis şehirdeki heyecanı teskîn etmekten, fırârî Ermenilerden geri gelenlere hanelerini ve bütün mal-mülklerini iade eylemekten başka bir şey yapmadılar. Yalnız çete ile teşrîk-i mesaî ederek Müslümanlara zulüm yapanları cezalandırdılar. Ermeni Stefan'ın Maraş şehrini tahrip ve yağma etmesine rağmen, şehri kurtaran Türkler, Hristiyanlara çok iyi muamele ederek halkın tekrar yurtlarına dönmesini sağlamışlardır. Maraş, Kilikya Ermeni Prensliği, Antakya Haçlı Prinkepsliği ve Suriye meliklerine tâbi' memleketler ile hudûd olmak dolayısıyla muhafaza ve müdâfaası önemli idi. Sultan II.Kılıçarslan Maraş'i hudûd vilâyetlerinden olması sebebiyle Anadolu'nun batısında Rumlarla hem-hudûd olan vilâyetler gibi idare ediyordu. Uç yani suğûr addedilen memleketler yurtluk ve ocaklık olarak Türkmen beglerine verilmesi âdetti. Uç beylikleri babadan oğula intikâl ederdi. Milletlerarası ticaret yollarının geçtiği güzergahta bulunan Maraş ve Elbistan bölgesi, elbette XIII.asırda bulunduğu konum itibarıyla ticari hayatın canlı olduğu bir bölge idi. Ticarî ehemmiyeti sebebiyle bu bölgenin güvenliğinin sağlanması Selçuklu Devleti için de büyük bir önem arzetmekteydi. Bu amaçla Maraş ve çevresinde II.Kılıç Arslan zamanında Hüsameddin

6 340 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU Hasan Bey idaresinde bir uç beyliği kurulması gerçekleşti. Hüsameddin Hasan Beg bir müddet şehri yönettikten sonra vefat etti. Yerine oğlu İbrahim geçti. Ondan sonra da oğlu Nusretüddin Hasan Beg yönetici oldu İbn Bîbî'nin Melik-i Maraş dediği ve uzun uzadıya medh eylediği zât budur. Nusretüddin Hasan Beg, Sultan I.Gıyâseddin Keyhüsrev'in güvenini kazanmış bir bey idi. I.Keyhüsrev'in 1208 sonu 1209 başlarında Kilikya Ermeni Kralı Leon'a karşı olan seferinde maiyyetinde bulundu. Nusretüddin Hasan Beg Selçuklu tahtını elde etmesinde oynadığı önemli ve olumlu rol sebebiyle Sultan I.İzzeddin Keykâvus'un da yanında itibar sahibi bir bey idi. I.Keykâvus döneminde, Nusretüddin Hasan Beg idaresi altındaki yerler genişletildi. I.Keykâvus'un halefi Sultan I.Alâeddin Keykûbâd'ın saltanatının ilk zamanlarında da Nusretüddin Hasan Beg Maraş'ta idareciliğe devam etti. Ancak I.Keykubad devlet idaresinde ntpiz ve tahakkümünü tesîs etmek maksadıyla beylerden bazılarını hatta 1222 senesinde ümerâ-yı devletin en büyüklerini öldürtmüştü. Nusretüddin Hasan Beg'in muhtemelen 1233 tarihine kadar beyliği devam etti. Bu tarihten sonra I.Keykûbâd'ın emriyle öldürüldü. Haçlılar zamanında çok harab olarak nüfûsu azalmış olan Maraş bölgesi, Hüsameddin Hasan, oğlu İbrahim ve torunu Nusretüddin Hasan Beg zamanlarında imar edildi. Özellikle de yarım asır kadar yöneticilik yapan Nusretüddin Hasan Beg bu müddet zarfında bazı imâr faaliyetlerinde bulundu. Afşin'de bulunan Ashâb-ı Kehf Mağarası etrafında binalar inşa ettirdi, cami' ve tekye yaptırdı. Gerek bu binaların harâb olmaktan korunması gerekse ziyaretçilerin misafireti için masrafların temin edilebilmesi için de "atlas yazısı namıyla bilinen" Afşin Ovası'ndaki yerlerin büyük çoğunluğunu vakf eyledi. Nusretüddin Hasan bey zamanında yaptırılmış olan Afşin'deki Ashab-ı Kehf külliyesi ile Maraş çevresindeki bazı kalıntılar günümüze kadar gelmiştir. Kayseri Elbistan arasındaki Yabanlu Pazan'nın Maraş'a mutlaka ekonomik olarak çok büyük faydası oldu. Özellikle de Nusretüddin Hasan Bey zamanında Maraş, ekonomik, siyasî ve sosyal açıdan gelişmiş çağdaş bir şehir halindeydi sonrası Anadolu'nun siyasî, sosyal ve ekonomik tarihinde önemli rol oynayan Baba İshak İsyanı Maraş civarında oldukça etkili oldu. Bu isyana Maraş ve çevresinde bulunan Türkmen boyları da iştirak ettiler. Böylece Maraş bölgesi de bu siyasî-sosyal hareketten etkilendi. Türkmen şeyhi olan Baba İshak (Resul)'ın en önemli faaliyet alanı Maraş idi. O en sadık müridlerinden iki kişiyi ilk faaliyet sahası olan Kefersud ve Maraş'a göndermişti. Propaganda yapan müridlerin propagandalarının tesiriyle birçok Türkmen bu yeni cemaate dahil olmuştu. Hatta sayıları 6 bin atlı kadardı. Müridleri Baba ishak (Resul) dan gelen işaret üzerine Kefersud (dan başlamak üzere) Hısn-ı Mansur (Adıyaman), Kahta, Maraş ve Sumeysat havalisini yağma ve tahrip ettiler. Maraş bölgesi öteden beri göçebe Türk boyu ve oymakları tarafından işgal edilmişti. Bunların önemli bir kısmı Ağaç-eri ulusuna mensub idi. Vezir Reşidüddin'in Câmiu't-Tevârih'ine göre Ağaç-eri ulusu Oğuzhan'a tâbi' olan Türk şubelerinden biri idi. Selçukluların Asya'yı istilâsı ve Türkmenlerin Horasan'a, Irak'a, Azerbaycan'a Anadolu ve Suriye'ye göçleri esnasında onlarla birlikte göç etmişlerdi. Anadolu'ya göç edenler bilhassa Maraş taraflarına kesâfetle gelmişlerdi. Bunlar daha sonra Türkmenlere katılarak kendilerinin diğer Türkmen boylarından biri olduklarını iddia etmişlerse de o bölgede bulunan Bozok ve Üçok şubelerinden hiç birine bağlı olmayarak Türkmenlerin üçüncü bir şubesi olarak ortaya çıkmışlardır. Maraş ve çevresinde yerleşen Ağaçeri Türkmenleri, Selçuklu Devleti'ne karşı isyan ettiler. Zaten 1243 yılında Anadolu Selçuklu Devleti, Moğollara Kösedağ Savaşı'nda yenilerek onların hakimiyetine girmişti. Ermeniler 1243 yılında Kösedağ Savaşı sonrası da Moğollarla işbirliği ve hatta ittifak yaparak bu defa onlara Anadolu'da klavuzluk etmişlerdir. Hatta Maraş ve çevresine sık sık saldırılar düzenlemişler bölgede yağma ve yıkım yapmaktan çekinmemişlerdi. Moğol hakimiyeti döneminde diğer Anadolu şehirleri gibi Maraş'ta da asayiş ve düzen bozuldu. Bir yandan Ermenilerin saldırıları, bir yandan Ağaçerilerin isyanı, diğer yandan da Moğolların akınları sebebiyle Maraş'taki Selçuk idaresi çöktü ve 1259 yılında Maraş beyi İmadeddin şehri terk edince Kilikya Ermenileri Maraş'ı ele geçirdiler. Böylece Maraş'ta kurulan ve 1259 yılına

7 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 341 kadar Maraş ve çevresine hâkim olan uç beyliği son buldu. Ermeni Prensi Hetum İlhanlı Hükümdarı Hülagu ile anlaşarak bölgenin idaresinin kendisine verilmesini sağladı. Böylece şehir Ermenilerin eline geçti. Moğol istilası önünden kaçarak kitleler halinde Anadolu'ya gelen Türkmenler yoğun olarak Maraş ve Elbistan bölgesinde yaşamakta idiler. Türkmenler geçimlerini sağlamak için yerli halkın mallarını talan edip yağmaladıkları gibi bu bölgeden geçen ticaret kervanlarını da soymaktaydılar. Söz konusu Ağaçeri isyanları sırasında Kayseri-Elbistan-Maraş ticaret yolu işlemez hale gelmişti. Ticari hayatın durmasına bağlı olarak Maraş bölgesi isyan ve karışıklıklar bölgesi halini almıştır. Ağaç-eriler de, hududlarda ikamet eden diğer Türkmenler gibi maîş(et)lerini ya davarlarıyla yahut da muharebelerde almış oldukları ganimetlerle temin ederlerdi. Şimdiye kadar Maraş ve Elbistan beylerinin kumandasında olarak Anadolu Selçuklu Devleti'nin bir çok savaşlarına katılmışlardı. Anadolu hududunda ikâmet etmeleri sebebiyle Kilikya Ermeni Krallığına, Antakya Prensliğine, el-cezîre ve Suriye arazisini yağmalamakla meşgul olurlardı. Fakat Anadolu Devleti Moğollara mağlub olub za'fa uğradıktan ve kendi derdiyle uğraşacak bir hâle geldikten sonra artık bunlar da bizzarure kendilerine ganimet temin eden savaş meydanlarına gitmez oldular. Moğolların müdâhalesi ile saltanat merkezinin kuvvetsizliğinden faydalanarak eşkiyalığa başladılar, servet kazanmak için şehirleri basmayı, köyleri soymayı, tüccar kafilelerini vurmayı âdet edindiler senesi içinde bunların zulmü çok arttı. Anadolu, Suriye, el-cezîre, Kilikya'yı birbirine bağlayan ticaret yolları üzerinde emniyet ve âsâyiş kalmadı, ticaret tamamen durdu, buradaki halkın mâl ve canları tehlikeye girdi, Anadolu şehirleri içinde bunların meskûn bulunduğu Maraş bölgesi de çok zarar gördü. Maraş beyinin Selçuklu sultanlığına müracaatı üzerine devlet erkânı Ağaç-erilerin cezalandırılmasına karar verdiler.. O esnada Anadolu Selçuklu Sultanı H.İzzeddin Keykâvus Atabeg Fahreddin Arslan Doğmuş ile birlikte Antalya'da, vezir ve beglerbegi ve diğer erkân-ı hükümet başkentte bulunmakta idiler. Vezir İzzeddin Muhammed Razi ile Beglerbegi Şemseddin Yavtaş asker toplayarak Ağaç-erilerin üzerine yürüdüler. Fakat bir sonuç elde edilemedi. O esnada meydana gelen diğer mühim bir olay Ağaç-erilerin cezalandırılmasına engel oldu. Hülâgû'nun Mengü Kaan tarafından Ceyhun'un güneyinde bulunan bölgeye ilhan ta'yîn edilmesi üzerine Moğol kumandanı Baycu Noyan bütün maiyyetiyle Anadolu'ya girmiş idi. Ağaç-erilerin cezalandırılması maksadıyla Elbistan tarafında bulunan Selçuklu beylerine ve kumandanlarına haber gönderib geri çağırdılar. Bu sebeble Ağaç-erilerin cezalandırılması ve ortadan kaldırılması mümkün olmadı. Baycu Noyan'ın H.İzzeddin Keykâvus'u mağlup etmesinden sonra Anadolu'nun her tarafında asayiş ortadan kalktı. Ağaç-eriler ise eşkıyalıklarını büsbütün arttırdılar, Maraş Beyi, Ağaçerilerin cezalandırılması için yeniden yardım gönderilmesini sultandan rica etti. Sultan, Ali Bahadır'ı bu vazife ile de görevlendirdi. Ali Bahadır Ağaç-erileri mağlub edib reisleri Cuti Beg'i esir aldı ve Minşâr Kalesinde hapsetti (1257). Ağaç-eriler emân dilediler. Onların zulümlerine bu suretle nihayet verildikten sonra yollar açıldı, emniyet ve asayiş yeniden sağlandı. Anadolu'da bu gelişmeler devam etmekte iken Moğol kumandanı Baycu Noyan, Sultan II.Keykâvus'a tâbi' olan memleketleri geri almak için geldi, Elbistan'ı şiddetli bir hücum sonrası zabt etti, Elbistan halkından altı bin kadar adam öldürdü; kadınları, kızları ve çocukları esir etti. Anadolu Selçuklu Devleti iki kardaş arasında taksim edildiği ve siyasî istikrar kaybolduğu sıralarda Maraş beyi şehri Ermenilere ve Rumlara kaptırmamak içün diğer bir hükümdara, Suriye Meliki Nasır Selâhaddin Yusuf'a haber gönderib kendisine bağlı memleketleri tamamen ona teslim etmeye hazırlandı. Fakat Suriye Meliki başka problemlerle meşgul olduğu içün Emîr İmadüddin'in bu teklifini kabul etmedi. Ermenilere savaşmaktan izhâr-ı acz ederek şehri onlara bıraktı ve kendisi Anadolu içerilerine çekildi (1258). İşte bu suretle Maraş, Ermeni Kralı Hetum'un hâkimiyetine girib Anadolu Selçuklu Devleti'nin idaresinden çıktı. Türkmenler 1276 yılında Maraş tarafından gelerek Kilikya'nın dağlık taraflarına gitmek istediler. Kral Leon bu duruma karşı Ermenilerden bir ordu topladı ve onun başına amcası olan

8 342 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU Baron Simbad'ı geçirdi; bunlar Türkmenler ile Maraş civarında savaştılar. Simbad ile birçok ileri gelen öldü. Ancak Türkmenler Maraş bölgesinde yerleşemedi ve geri döndüler yılında Mısır Türk Memlukları Sultanı Baybars Elbistan'da Moğol ordusunu ağır bir yenilgiye uğrattı. Bölgeyi Moğolların elinden almasına rağmen Selçukluların desteğini elde edemeyen Baybars çekilmek zorunda kaldı yılına kadar Kilikya Ermeni Prensliği'nin elinde kalan Maraş, bu tarihte Mısır Türk Memlukları tarafından fethedildi. Maraş ve Elbistan'da Dulkadiroğulları Beyliği kuruluncaya kadar yarım asır, Memluklularm Haleb valilerine tâbi' olan Türkmen Begleri tarafından idare olundu. Bu begler, Mısır hükümdarları tarafından azl ve nasb edilmekte olan Haleb valilerine bağlıydı. Nihayet Maraş'ta 1337 tarihinde Karaca Bey tarafından Dulkadirli Beyliği kuruldu. Bu beylik de 1522 yılına kadar hüküm sürdü. Maraş şehri şimdiki yerine Dulkadiroğulları döneminde taşındı. Dulkadiroğulları inşa ettirdikleri yapılarla Maraş'ın klasik şehir formunu belirlediler. Dulkadiroğlu Süleyman Bey'in yaptırdığı Ulu camii yerleşmenin ana çekirdeğini oluşturdu. Maraş Osmanlı idaresine geçtikten sonra daha da gelişti. Sonuç olarak diyebiliriz ki; Maraş, Ortaçağ Türkiyesi'nde askerî ve siyasî faaliyetlerin yoğun olduğuı bir bölge ve birçok medeniyetin ve etnik farklılığa sahip bir çok milletin yaşadığı bir yer idi. Coğrafi konumu sebebiyle bölgeye yakın her devletin sahip olmak istediği ve uğrunda savaştığı şehir, Ortaçağ boyunca da bir çok devletlerin ve medeniyetlerin çatışma alanı oldu. Rumların'in, Araplar'ın, Haçlılar'm, Ermeniler'in ve Türkmen boylarının yaşadığı şehir, sık sık hâkimiyet değişikliklerine uğradı. Şehir etnik yapısının değişmesine parelel olarak sosyal ekonomik ve kültürel değişimi de yaşadı. Bölgedki savaşlara ve hâkimiyet mücadelelerine rağmen Ortaçağ'da Maraş'a hâkim olan milletlerin eserleri günümüze kadar gelebilmiştir. Hiç şüphesiz şehre en çok ve en iyi hizmeti Türkler vermişlerdir. Kaynakça Temel kaynaklar el-belâzurî, Fütûhu'l-buldân, (nşr. Rıdvan Muhammed Rıdvan), Kahire İbn Şeddâd, el-a'lâku'l-hatîra, fî ümerâi'ş-şam ve'l-ceztre, (nşr. Y. Zekeriyyâ Abbâre), Dımaşk 1978 ve İbnü'I-Adîm, Zübdetü'l-haleb min Târihi Haleb, (nşr. Sâmî ed-dehhân), Dımaşk I III, İbnü'1-Esîr el-kâmil fı't-tarih, (nşr. C. J. Tornberg), (trc. Abdülkerim Özaydın), İslâm Tarihi, İbnü'lEsîr el-kâmil fı't-tarih tercümesi, İstanbul ,1-XII. İbnü'l-İbrî (Ebu'l-Ferec), Khronographia, (trc. Ö.Rıza Doğrul), Abû'l-Farac Tarihi, TTK Yay., Ankara Mes'ûdî, Murûcu'z-zeheb ve meadinü'l-cevher, (thk. M. Abdulhamid), Kahire 1964,1-IV. Süryanî Mikhail, Khronographia, (nşr. ve trc. J.B. Chabot, Chronıque de Michel le Syrien, Patriarchejacobited'Antioche ), Paris ,1-IV. Taberî, Târihu'l-ümem ve'l-mulûk, Daru'1-fikr, I-XIII, Beyrut Urfalı Mateos, Vekâyinâme (trc. Hrant D. Andreasyan), Urfalı Mateos Vekayinamesi ve Papaz Grigor'un Zeyli, Ankara VardanVardapet, Cihan Tarihi, (Türkler'le ilgili bölümlerini Türkçeye tere. Hrant D.Andreasyan, "Türk Fütuhatı Tarihi ( )", Tarih Semineri Dergisi, İstanbul Ünv. Edebiyat Fakültesi Yay., 1-2, İstanbul Yakut el-hamevî, Mu'cemü'l-buldân, (nşr. Wüstenfeld tıpkı basımı), Beyrut 1955,1-IV. Yakubî b. Vazıh, Tarih-i İbni'l-Vâzıh, (nşr. M.Th. Houtsma), İbn Vadhih Historiae, I II, Leiden 1883.

9 KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 343 Araştırma eserler The Oxford Dictionary of Byzantium, Oxford Atalay, Besim, Maraş Tarihi ve Coğrafyası, Matbaai Amire, İstanbul Baş Yaşar-Tekin Rahmi, Maraş Vakıfları, İstanbul Belke, K.- Mersich, N., Tabula Imperii Byzantini 5 (Cilicia), Wien Bikhazi, Ramzi Jibran, "Hamdanids", Dictionary of the Middle Ages, New York 1989, VI, Brockelmann, C, İslâm Ulusları ve Devletleri Tarihi, (trc. N. Çağatay), Ankara Brooks, E.W., "The Arabs in Asia Minör", Journal of Hellenic Studies, 1898, XVIII, s Cahen Claude, Osmanlılardan Önce Anadolu'da Türkler, e Yayınları, İstanbul Canard,Marius "Cilicia", Encyclopaedia of İslam, II, Corbett, "The Life and Works of Ahmad İbn TolOn", JRAS (1891), s Darkot Besim- Honigmann, E., "Maraş", İA., VII, Demirkent Işın, Urfa Haçlı Kontluğu Tarihi III, TTK Yay., Ankara Gündüz Tufan, "Kahramanmaraş", DİA, c. XXIV, s Hassan, Zaky Mohamed, Les Tulunides, Paris Honigmann, Ernst, Die Ostgrenze des Byzantinischen Reiches von 363 bis 1071 nach Griechischen, Arabischen, Syrischen und Armenischen Quellen, (Türkçe trc. Fikret Işıltan), Bizans Devleti'nin Doğu Sınırı, İstanbul Ünv. Edebiyat Fakültesi Yay., İstanbul Karaarslan, N.Ünal "Hamdânîler", DİA, XV, Kaşgarlı, M.Aktok, Kilikya Tâbi Ermeni Baronluğu Tarihi, Ankara Ostrogorsky, Georg, Bizans Devleti Tarihi, (trc. Fikret Işıltan), TTK. Yay., Ankara Ramsay, W. M., Anadolu'nun Tarihi Coğrafyası, (trc. M.Pektaş), İstanbul Runciman, Steven, Haçlı Seferleri Tarihi, (trc. Fikret Işıltan), TTK Yay., Ankara 1989,1-II1. es-sâmir, Faysal, ed-devletü'l-hamdâniyyefi'l-mevsıl (Musul) ve Haleb, Bağdat Sevim Ali, Suriye ve Filistin Selçukluları Tarihi, TTK Yay., Ankara 2000, s. 107; Sevim Ali, Anadolu Fatihi Kutalmışoğlu Süleymanşah, TTK Yay, Ankara 1990, s. 28; Sümer Faruk, "Ağaç-eriler", Belleten. Turan Osman, Selçuklular Zamanında Türkiye, İstanbul Uçar, Şahin, Anadolu'da İslâm-Bizans Mücadelesi, İşaret Yay., İstanbul Umar, Bilge, Türkiye'deki Tarihsel Adlar, İnkılap Kitabevi, İstanbul Yıldız, H.Dursun, "İslâmiyet ve Türkler", Diyanet Dergisi, Hicret Özel Sayısı (1981 Yıllığı), s Yıldız, H.Dursun, "Ahmed b. Tolun", DİA, II, Yinanç, M.H., "Maraş Emirleri", TTEM, 1340, V, (82), s ; XV (1341), c. VIII, sy., 85, Yinanç, M.H., Türkiye Tarihi Selçuklular Devri, İstanbul 1944.

TARİH BOYUNCA ANADOLU

TARİH BOYUNCA ANADOLU TARİH BOYUNCA ANADOLU Anadolu, Asya yı Avrupa ya bağlayan bir köprü konumundadır. Üç tarafı denizlerle çevrili verimli topraklara sahiptir. Dört mevsimi yaşayan iklimi, akarsuları, ormanları, madenleriyle

Detaylı

HAÇLI SEFERLERi Orta Çağ'da Avrupalıların Müslümanların elinde bulunan ve Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve çevresini geri almak için

HAÇLI SEFERLERi Orta Çağ'da Avrupalıların Müslümanların elinde bulunan ve Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve çevresini geri almak için HAÇLI SEFERLERi Orta Çağ'da Avrupalıların Müslümanların elinde bulunan ve Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve çevresini geri almak için düzenledikleri seferlere "Haçlı Seferleri" denir. Haçlı Seferlerinin

Detaylı

DOĞU ANADOLU YA İLK SELÇUKLU AKINI

DOĞU ANADOLU YA İLK SELÇUKLU AKINI DOĞU ANADOLU YA İLK SELÇUKLU AKINI ATİLLA BALIBEY E Posta:a.balibey@mynet.com Giriş: Türkler in Anadolu ya tarihi kayıtlarla sabit ilk girişi; 395 396 yıllarında, Hun Türkleri tarafından gerçekleştirilmiştir.

Detaylı

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ YAYIN LİSTESİ

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ YAYIN LİSTESİ AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ VE YAYIN LİSTESİ 1. Adı Soyadı : Muharrem KESİK İletişim Bilgileri Adres : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (0212) 521 81 00 Mail : muharremkesik@gmail.com 2. Doğum -

Detaylı

Anadolu'da kurulan ilk Türk beylikleri

Anadolu'da kurulan ilk Türk beylikleri On5yirmi5.com Anadolu'da kurulan ilk Türk beylikleri Anadolu da kurulan ilk Türk Beylikleri ve önemi nelerdir? Yayın Tarihi : 2 Kasım 2012 Cuma (oluşturma : 11/18/2015) Anadolu da Kurulan İlk Türk Beylikleri

Detaylı

Edirne Tarihi - Bizans Döneminde Edirne. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı

Edirne Tarihi - Bizans Döneminde Edirne. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Edirne Tarihi - Bizans Döneminde Edirne Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Aralık 25, 2006 2 İçindekiler 0.1 Hadrianopolis ten Edrine ye : Bizans Dönemi.......... 4 0.2 Hadrianopolis Önce Edrine

Detaylı

Dersin Adı İSLAM TARİHİ Sınıf 12 İSLAM TARİHİ

Dersin Adı İSLAM TARİHİ Sınıf 12 İSLAM TARİHİ Dersin Adı İSLAM TARİHİ Sınıf 12 İSLAM TARİHİ Tarihi Öğretim Yılı Dönemi Sırası 2014-2015 2 1 B GRUBU SORULARI 12.Sınıflar Öğrencinin Ad Soyad No Sınıf Soru 1: Aşağıdaki yer alan ifadelerde boşluklara

Detaylı

EMEVİLER VE ABBASİLER DÖNEMİ

EMEVİLER VE ABBASİLER DÖNEMİ EMEVİLER VE ABBASİLER DÖNEMİ DERS NOTLARI VE ŞİFRE TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ EMEVİLER Muaviye tarafından Şam da kurulan ve yaklaşık

Detaylı

DÂNİŞMENDLI DEVLETİ ZAMANINDA MARAŞ TARİHİNE GENEL BİR BAKIŞ

DÂNİŞMENDLI DEVLETİ ZAMANINDA MARAŞ TARİHİNE GENEL BİR BAKIŞ KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 421 DÂNİŞMENDLI DEVLETİ ZAMANINDA MARAŞ TARİHİNE GENEL BİR BAKIŞ Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Kayhan Maraş, İslâm fetihleri sonucu Anadolu topraklarına kadar ilerleyen Müslüman Arapların

Detaylı

Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Ders Notu

Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Ders Notu Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Ders Notu 1. HZ. EBU BEKİR DÖNEMİ (632-634) a.yalancı peygamberlerle mücadele edildi.

Detaylı

ŞANLIURFA YI GEZELİM

ŞANLIURFA YI GEZELİM ŞANLIURFA YI GEZELİM 3. Gün: URFA NIN KALBİNDEN GÜNEŞİN BATIŞINA GEZİ TÜRKİYE NİN GURURU ATATÜRK BARAJI Türkiye de ki elektrik üretimini artırmak ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi ndeki 9 ili kapsayan tarım

Detaylı

Bu durum, aşağıdakilerden hangisin gösteren bir kanıt olabilir?

Bu durum, aşağıdakilerden hangisin gösteren bir kanıt olabilir? DÜNYA GÜCÜ OSMANLI 1. Anadolu Selçuklu Devleti zamanında ve Osmanlı İmparatorluğu nun Yükselme döneminde Anadolu daki zanaatkarlar lonca denilen zanaat gruplarına ayrılarak yöneticilerini kendileri seçmişlerdir.

Detaylı

SURUÇ İLÇEMİZ. Suruç Meydanı

SURUÇ İLÇEMİZ. Suruç Meydanı SURUÇ İLÇEMİZ Suruç Meydanı Şanlıurfa merkez ilçesine 43 km uzaklıkta olan ilçenin 2011 nüfus sayımına göre toplam nüfusu 100.912 kişidir. İlçe batısında Birecik, doğusunda Akçakale, kuzeyinde Bozova İlçesi,

Detaylı

SİKKELER IŞIĞINDA II. SÜLEYMANŞAH IN GERÇEK TAHTA ÇIKIŞ TARİHİ

SİKKELER IŞIĞINDA II. SÜLEYMANŞAH IN GERÇEK TAHTA ÇIKIŞ TARİHİ SİKKELER IŞIĞINDA II. SÜLEYMANŞAH IN GERÇEK TAHTA ÇIKIŞ TARİHİ Kamil ERON Tarihi kaynaklarda II.Süleyman Şah ın tahta çıkış tarihi H. 7 Zilkade 592 olarak yazmaktadır. Fakat bu tarihin doğru olması nümismatik

Detaylı

BEDİR SAVAŞI. Nedenleri Savaş Sonuçları UHUD SAVAŞI. Nedenleri. Savaş Sonuçları HENDEK SAVAŞI. Nedenleri. Sonuçları. Kaynakça

BEDİR SAVAŞI. Nedenleri Savaş Sonuçları UHUD SAVAŞI. Nedenleri. Savaş Sonuçları HENDEK SAVAŞI. Nedenleri. Sonuçları. Kaynakça BEDİR SAVAŞI Nedenleri Savaş Sonuçları UHUD SAVAŞI Nedenleri Savaş Sonuçları HENDEK SAVAŞI Nedenleri Kaynakça Sonuçları Bedir savaşın en önemli nedeni Müslümanları hicrete zorlayan Kureyşlilerin, hicret

Detaylı

Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı

Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı III. ÜNİTE TÜRKLERİN TARİH SAHNESİNE ÇIKIŞI VE İLK TÜRK DEVLETLERİ ( BAŞLANGIÇTAN X. YÜZYILA KADAR ) A- TÜRKLERİN TARİH SAHNESİNE ÇIKIŞI I-Türk Adının Anlamı

Detaylı

13. YÜZYILIN İLK YARISINDA MARAŞ

13. YÜZYILIN İLK YARISINDA MARAŞ KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 345 13. YÜZYILIN İLK YARISINDA MARAŞ Yard. Doç. Dr. İlyas Gökhan* Maraş bölgesi 1085-86''lı yıllarda Selçuklu komutanı Emir Buldacı tarafından fethedildi. I. Kılıç Arslan döneminde

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE YAYINLAR

ÖZGEÇMİŞ VE YAYINLAR 1 ÖZGEÇMİŞ VE YAYINLAR Adı Soyadı: Ebru ALTAN Doğum Tarihi: 5.11.1969 Unvanı: Doç. Dr. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans TARİH İSTANBUL ÜNİ. 199 Y. Lisans ORTAÇAĞ TARİHİ İSTANBUL ÜNİ. 1995

Detaylı

SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER

SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER» Genel Bilgi» Ulu Camii» Gülabibey Camii» Sulu Camii» Haliliye Camii» Eski Hükümet Konağı ve Gazipaşa İlkokulu» Yeraltı Hamamı» Abdalağa Hamamı» Hanlar» Serap Çeşmesi...»

Detaylı

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA)

SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) SORU CEVAP METODUYLA TEKRAR (YÜKSELİŞ-DURAKLAMA VE AVRUPA) Osmanlı devletinde ülke sorunlarının görüşülüp karara bağlandığı bugünkü bakanlar kuruluna benzeyen kurumu: divan-ı hümayun Bugünkü şehir olarak

Detaylı

HALFETİ İLÇEMİZ. Halfeti

HALFETİ İLÇEMİZ. Halfeti HALFETİ İLÇEMİZ Halfeti Şanlıurfa merkez ilçesine 112 km mesafede olan ilçenin yüzölçümü 646 km² dir. İlçe; 3 belediye, 1 bucak, 36 köy ve 23 mezradan oluşmaktadır. Batısında Gaziantep iline bağlı Araban,

Detaylı

Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır BÜLTEN İSTANBUL B İ L G. İ NOTU FİLİSTİN MESELESİ 12 de. 2014 İÇİN 3 HEDEFİMİZ, 3 DE ÖDEVİMİZ VAR 3 te

Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır BÜLTEN İSTANBUL B İ L G. İ NOTU FİLİSTİN MESELESİ 12 de. 2014 İÇİN 3 HEDEFİMİZ, 3 DE ÖDEVİMİZ VAR 3 te 9 da AK YIL: 2012 SAYI : 164 26 KASIM 01- ARALIK 2012 BÜLTEN İL SİYASİ VE HUKUKİ İŞLER BAŞKANLIĞI T E Ş K İ L A T İ Ç İ H A F T A L I K B Ü L T E N İ 4 te Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır

Detaylı

YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH BÖLÜMÜ LİSANSÜSTÜ PROGRAMLARI

YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH BÖLÜMÜ LİSANSÜSTÜ PROGRAMLARI YILDIRIM BEYAZIT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ TARİH BÖLÜMÜ LİSANSÜSTÜ PROGRAMLARI TARİH TEZLİ YÜKSEK LİSANS Tezli yüksek lisans programında eğitim dili Türkçedir. Programın öngörülen süresi 4

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İlahiyat Atatürk Üniversitesi 1979 Y. Lisans Tarih Atatürk Üniversitesi 1981 Doktora Tarih Atatürk Üniversitesi 1985

Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İlahiyat Atatürk Üniversitesi 1979 Y. Lisans Tarih Atatürk Üniversitesi 1981 Doktora Tarih Atatürk Üniversitesi 1985 1. Adı Soyadı : MEHMET ÇELİK 2. Doğum Tarihi: 05 Haziran 195. Unvanı : Prof.Dr.. Öğrenim Durumu Derece Alan Üniversite Lisans İlahiyat Atatürk Üniversitesi 1979 Y. Lisans Tarih Atatürk Üniversitesi 1981

Detaylı

KÜTAHYA' NIN TARİHÇESİ

KÜTAHYA' NIN TARİHÇESİ KÜTAHYA' NIN TARİHÇESİ 1-TÜRKLERDEN ÖNCE KÜTAHYA: Anadolu nun eski yerleşim yerlerinden birisi olan Kütahya nın kuruluş tarihini kesin olarak belirlemek mümkün olmamıştır. Ancak tarihinin çok eskilere

Detaylı

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ DANIŞMAN:Özer YILMAZ HAZIRLAYAN: Erşad TAN,Tacettin TOPTAŞ İÇİNDEKİLER GİRİŞ I-İNANÇ TURİZMİ A- İnanç Kavramı

Detaylı

UŞAK'DA BIR KÖPRÜ KITABESI ÇANLı KÖPRÜ (H. 653. M. 1255)

UŞAK'DA BIR KÖPRÜ KITABESI ÇANLı KÖPRÜ (H. 653. M. 1255) »^o^y^^ (S)>-^ı>^-^ ûi^^ts^ Okunuşu : Essultanî UŞAK'DA BIR KÖPRÜ KITABESI ÇANLı KÖPRÜ (H. 653. M. 1255) )ena hazihi imara Emir Sipah Salar *Şücaeddin Kızıl bin Nuhbe (?) edamallahu sümuvvehu cemaziyelûlâ

Detaylı

İNANÇOĞLU MURAD ARSLAN BEY İN SİKKELERİ

İNANÇOĞLU MURAD ARSLAN BEY İN SİKKELERİ İNANÇOĞLU MURAD ARSLAN BEY İN SİKKELERİ Kamil Eron 1 Gültekin Teoman 2 Anadolu beylikleri sikkeleri içinde en az bilgiye sahip olduğumuz, hakkında en az yazılı kaynak olan sikkelerden biri de İnanç oğulları

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

HELEN VE ROMA UYGARLIKLARI

HELEN VE ROMA UYGARLIKLARI HELEN VE ROMA UYGARLIKLARI DERS NOTLARI-ŞİFRE ETKİNLİK TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ HELEN UYGARLIĞI Makedonyalı İskender in doğu ile batı

Detaylı

TÜRKİYE TARİHİ (11-13. YÜZYIL)

TÜRKİYE TARİHİ (11-13. YÜZYIL) 324 6. Ünite TÜRKİYE TARİHİ (11-13. YÜZYIL) 1. Malazgirt Savaşı'ndan Sonra Anadolu'da Kurulan İlk Türk Beylikleri....130 2. Türkiye Selçuklu Devleti....136 3. Türkiye Selçuklu Devleti'nin Yükselme Dönemi....142

Detaylı

BİLECİK ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ FORMU KİŞİSEL BİLGİLER

BİLECİK ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ FORMU KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Ünvanı Alanı Doğum Yeri BİLECİK ÜNİVERSİTESİ AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ FORMU ABDULHALİK BAKIR PROF. DR. KİŞİSEL BİLGİLER ORTAÇAĞ TARİHİ-İSLAM TARİHİ VE MEDENİYETİ-ORTAÇAĞ ENDÜSTRİ TARİHİ KERKÜK Doğum

Detaylı

KAY 361 Türk İdare Tarihi. Ders 3: 16 Ekim 2006 Konular: İslam Devleti Okuma: Ortaylı, 2000: 47-88

KAY 361 Türk İdare Tarihi. Ders 3: 16 Ekim 2006 Konular: İslam Devleti Okuma: Ortaylı, 2000: 47-88 KAY 361 Türk İdare Tarihi Ders 3: 16 Ekim 2006 Konular: İslam Devleti Okuma: Ortaylı, 2000: 47-88 İslam Devleti nin Tarihi Tarihsel gelişmeler 622 de Medine ye hicretle başlar Hz. Muhammed ve ilk halife

Detaylı

AVRUPA DA MEYDANA GELEN TEKNİK GELİŞMELER : 1)BARUTUN ATEŞLİ SİLAHLARDA KULLANILMASI: Çinliler tarafından icat edilen barut, Çinlilerden Türklere,

AVRUPA DA MEYDANA GELEN TEKNİK GELİŞMELER : 1)BARUTUN ATEŞLİ SİLAHLARDA KULLANILMASI: Çinliler tarafından icat edilen barut, Çinlilerden Türklere, COĞRAFİ KEŞİFLER 1)YENİ ÇAĞ AVRUPASI AVRUPA DA MEYDANA GELEN TEKNİK GELİŞMELER : 1)BARUTUN ATEŞLİ SİLAHLARDA KULLANILMASI: Çinliler tarafından icat edilen barut, Çinlilerden Türklere, Türklerden Müslüman

Detaylı

OSMANLI YAPILARINDA. Kaynak: Sitare Turan Bakır, İznik

OSMANLI YAPILARINDA. Kaynak: Sitare Turan Bakır, İznik OSMANLI YAPILARINDA İZNİK ÇİNİLERİ Kaynak: Sitare Turan Bakır, İznik Çinileri, KültK ltür r Bakanlığı Osmanlı Eserleri, Ankara 1999 Adana Ramazanoğlu Camii Caminin kitabelerinden yapımına 16. yy da Ramazanoğlu

Detaylı

XII Ermenilerin Nazarında Haçlılar

XII Ermenilerin Nazarında Haçlılar XII Ermenilerin Nazarında Haçlılar Ege Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü Öğretim Üyesi, İzmir Selçukluların Anadolu ya girmesi ve Türklerin Marmara kıyılarına dayanması, Bizans İmparatorlarının

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

Ankara da SELÇUKLU MİRASI. Arslanhane Camii. (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA

Ankara da SELÇUKLU MİRASI. Arslanhane Camii. (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA Ankara da SELÇUKLU MİRASI Arslanhane Camii (Ahi Şerafeddin) 58 YEDİKITA Çizim: Yük. Mim. Mehmet Emin Yılmaz 11. yüzyıldan başlayarak Anadolu ya yerleşmeye başlayan Türkler, doğuda Ermeni ve Gürcü yapıları,

Detaylı

ARTUKLU DÖNEMİ ESERLERİ Anadolu da ilk köprüleri yaptılar.

ARTUKLU DÖNEMİ ESERLERİ Anadolu da ilk köprüleri yaptılar. ARTUKLU DÖNEMİ ESERLERİ Anadolu da ilk köprüleri yaptılar. ( 1102 1409 ) Diyarbakır, Harput, Mardin Diyarbakır Artuklu Sarayı İlk Artuklu Medresesi İlgazi tarafundan Halep te yaptırıldı. Silvan (Meyyafarkin)

Detaylı

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI.. LİSESİ TARİH I DERSİ BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI.. LİSESİ TARİH I DERSİ BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU EYLÜL - EKİM I.ÜNİTE :TARİH BİLİMİ Kaynaştırma *İşlenen ve anlatılan konular aracılığı ile öğrenci tarihin tanımı eğitimine tabi olan * Tarihin zamanla alakalı bir bilim olduğunu kavrar. hakkında bilgi

Detaylı

1-MERKEZ TEŞKİLATI. A- Hükümdar B- Saray

1-MERKEZ TEŞKİLATI. A- Hükümdar B- Saray 1-MERKEZ TEŞKİLATI A- Hükümdar B- Saray MERKEZ TEŞKİLATI Önceki Türk ve Türk-İslam devletlerinden farklı olarak Osmanlı Devleti nde daha merkezi bir yönetim oluşturulmuştu.hükümet, ordu ve eyaletler doğrudan

Detaylı

İLK İSLAM FETİHLERİNDEN BEYLİKLER DÖNEMİNE HARPUT Doç. Dr. Aydın ÇELİK

İLK İSLAM FETİHLERİNDEN BEYLİKLER DÖNEMİNE HARPUT Doç. Dr. Aydın ÇELİK Fırat Üniversitesi Harput Uygulama ve Araştırma Merkezi Geçmişten Geleceğe Harput Sempozyumu, Elazığ 23-25 Mayıs 2013 545 İLK İSLAM FETİHLERİNDEN BEYLİKLER DÖNEMİNE HARPUT Doç. Dr. Aydın ÇELİK Dr. Taner

Detaylı

1- Tevrat ve İncil'e Göre Hz. Muhammed (Abdulahad Davud'dan tercüme), İzmir, 1988.

1- Tevrat ve İncil'e Göre Hz. Muhammed (Abdulahad Davud'dan tercüme), İzmir, 1988. 1) PROF. DR. NUSRET ÇAM Yayınlanmış kitaplar şunlardır: 1- Tevrat ve İncil'e Göre Hz. Muhammed (Abdulahad Davud'dan tercüme), İzmir, 1988. 2- Adana Ulu Câmii Külliyesi, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara,

Detaylı

BÜLTEN İSTANBUL AZİZ BABUŞCU. FİLİSTİN MESELESİ 2 5 te B İ L G İ NOTU. Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya geldi

BÜLTEN İSTANBUL AZİZ BABUŞCU. FİLİSTİN MESELESİ 2 5 te B İ L G İ NOTU. Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya geldi 2 de Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya geldi AK Parti İstanbul İl Kadın Kolları nda AK Öğretmenler ile öğrenciler yıllar sonra bir araya gelmenin mutluluğunu yaşadı. 8 de YIL: 2012 SAYI

Detaylı

Osmanlı danbugüne Zengin İftar Lezzetleri

Osmanlı danbugüne Zengin İftar Lezzetleri Osmanlı danbugüne Zengin İftar Lezzetleri Ramazan Ayında Holiday Inn Ankara Osmanlıdan bu güne seçtikleri Enfes Lezzetlerden Oluşan Zengin İftar Sofralarını sizler için hazırlıyor... ANKARA - KAVAKLIDERE

Detaylı

M.Ö. 1200' LERDEN GÜNÜMÜZE ANADOLU UYGARLIKLARI

M.Ö. 1200' LERDEN GÜNÜMÜZE ANADOLU UYGARLIKLARI M.Ö.. 1200' LERDEN GÜNÜMÜZE G ANADOLU UYGARLIKLARI M.Ö.. II. binin sonlarında, nda, boğazlar üzerinden Anadolu'ya olan Deniz Kavimleri GöçG öçleri köklk klü değişikliklere ikliklere neden olur. Anadolu'nun

Detaylı

AR&GE BÜLTEN. Kültür Turizmi ve İzmir

AR&GE BÜLTEN. Kültür Turizmi ve İzmir Kültür Turizmi ve İzmir Ümit ÇİÇEK Ege Bölgesi, Anadolu nun batısında, tarihin akışı içerisinde birçok farklı medeniyete ev sahipliği yapmış, suyun hayat verdiği nehirleri ile bereketli ovalara sahip bir

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

Doğuda Kahramanmaraş ve Gaziantep, Batıda Mersin, Kuzeyde Niğde, Kayseri, Güneyde Akdeniz ile çevrilidir.

Doğuda Kahramanmaraş ve Gaziantep, Batıda Mersin, Kuzeyde Niğde, Kayseri, Güneyde Akdeniz ile çevrilidir. ADANADA DİN HİZMETLERİNİN DÜNÜ VE BUGÜNÜ Ülkemizin güneyinde Akdeniz Bölgesi sınırları içinde yer alan Adana mız, Akdeniz kıyılarından başlayarak Orta Torosların yüksek kesimlerine kadar genişleyen, 17.253

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 437 ANADOLU'NUN TÜRKLEŞMESİ VE İSLAMLAŞMASI SÜRECİNDE MARAŞ BÖLGESİ VE BÖLGEYE YERLEŞEN TÜRK BOYLARI

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 437 ANADOLU'NUN TÜRKLEŞMESİ VE İSLAMLAŞMASI SÜRECİNDE MARAŞ BÖLGESİ VE BÖLGEYE YERLEŞEN TÜRK BOYLARI KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 437 ANADOLU'NUN TÜRKLEŞMESİ VE İSLAMLAŞMASI SÜRECİNDE MARAŞ BÖLGESİ VE BÖLGEYE YERLEŞEN TÜRK BOYLARI Prof. Dr. Mehmet Şeker Giriş Üzerinde yaşadığımız toprakların, yani Anadolu'nun

Detaylı

UKDE. Bu kitap KAHRAMANMARAŞ TĐCARET VE SANAYĐ ODASI nın bir kültür hizmetidir

UKDE. Bu kitap KAHRAMANMARAŞ TĐCARET VE SANAYĐ ODASI nın bir kültür hizmetidir UKDE. Bu kitap KAHRAMANMARAŞ TĐCARET VE SANAYĐ ODASI nın bir kültür hizmetidir 1 UKDE KĐTAPLIĞI: 74 MARAŞ TARĐHĐ SERĐSĐ: 28 Editör: Yaşar ALPARSLAN Serdar YAKAR Baskı Cilt: Lazer Ofset Baskı Tarihi : Kasım

Detaylı

Kalem İşleri 60. Ağaç İşleri 61. Hünkar Kasrı 65. Medrese (Darülhadis Medresesi) 66. Sıbyan Mektebi 67. Sultan I. Ahmet Türbesi 69.

Kalem İşleri 60. Ağaç İşleri 61. Hünkar Kasrı 65. Medrese (Darülhadis Medresesi) 66. Sıbyan Mektebi 67. Sultan I. Ahmet Türbesi 69. İÇİNDEKİLER TARİHÇE 5 SULTANAHMET CAMİ YAPI TOPLULUĞU 8 SULTAN I. AHMET 12 SULTAN I. AHMET İN CAMİYİ YAPTIRMAYA KARAR VERMESİ 15 SEDEFKAR MEHMET AĞA 20 SULTANAHMET CAMİİ NİN YAPILMAYA BAŞLANMASI 24 SULTANAHMET

Detaylı

Ortadoğu ve Afrika Araştırmacıları Derneği Yayınları Araştırma Eserleri Serisi Nu: 7. Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ

Ortadoğu ve Afrika Araştırmacıları Derneği Yayınları Araştırma Eserleri Serisi Nu: 7. Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ Ortadoğu ve Afrika Araştırmacıları Derneği Yayınları Araştırma Eserleri Serisi Nu: 7 Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ Dr. Ahmet Emin Dağ İstanbul, 2015 Emeviler den Arap Baharı na HALEP TÜRKMENLERİ

Detaylı

TESALYA (YUNANİSTAN) SAVAŞI PULLARI (21-4-1898)

TESALYA (YUNANİSTAN) SAVAŞI PULLARI (21-4-1898) TESALYA (YUNANİSTAN) SAVAŞI PULLARI (21-4-1898) 1897 Türk-Yunan Savaşı (TESELYA SAVAŞI) Teselya savaşları nın aslı Girit adası olayları ile başlamıştır, 1894 Haziran'ında Rumlar Halepa Sözleşmesi'nin uygulanmasını

Detaylı

Ermeni - Haçlı İlişkileri

Ermeni - Haçlı İlişkileri Ermeni - Haçlı İlişkileri Kerra Altuğ* Doğu Anadolu, tarih boyunca birçok topluluğa ve çeşitli medeniyetlere ev sahipliği yapmış bir bölgedir. Burada yaşayan topluluklardan biri de Ermenilerdir. Türkler

Detaylı

İLK ÇAĞ UYGARLIKLARI MEZOPOTAMYA UYGARLIKLARI MISIR UYGARLIĞI İRAN UYGARLIĞI HİNT UYGARLIĞI ÇİN UYGARLIĞI DOĞU AKDENİZ UYGARLIĞI

İLK ÇAĞ UYGARLIKLARI MEZOPOTAMYA UYGARLIKLARI MISIR UYGARLIĞI İRAN UYGARLIĞI HİNT UYGARLIĞI ÇİN UYGARLIĞI DOĞU AKDENİZ UYGARLIĞI İLK ÇAĞ UYGARLIKLARI MEZOPOTAMYA UYGARLIKLARI MISIR UYGARLIĞI İRAN UYGARLIĞI HİNT UYGARLIĞI ÇİN UYGARLIĞI DOĞU AKDENİZ UYGARLIĞI MEZOPOTAMYA UYGARLIKLARI Kelime anlamı İki nehrin arası olan Mezopotamya,

Detaylı

Türkiye Selçuklu Devleti nin Karadeniz deki Siyasî ve Askerî Faaliyetleri

Türkiye Selçuklu Devleti nin Karadeniz deki Siyasî ve Askerî Faaliyetleri Akademik İncelemeler Cilt:3 Sayı:2 Yıl:2008 Türkiye Selçuklu Devleti nin Karadeniz deki Siyasî ve Askerî Faaliyetleri Tülay Metin * tulaymetin@gazi.edu.tr ÖZET 1071 Malazgirt zaferinden sonra Anadolu içlerine

Detaylı

1018-1071 Yılları Arasında Selçuklu-Bizans İlişkileri ve Ermeniler

1018-1071 Yılları Arasında Selçuklu-Bizans İlişkileri ve Ermeniler 1018-1071 Yılları Arasında Selçuklu-Bizans İlişkileri ve Ermeniler Ahmet Toksoy* Antakya kalelerini kuşattılar. Buradan da Kudüs e inen Hun orduları tekrar yukarı Orta Anadolu ya çıkarak Ankara da faaliyette

Detaylı

Tefsir, Kıraat (İlahiyat ve İslâmî ilimler fakülteleri)

Tefsir, Kıraat (İlahiyat ve İslâmî ilimler fakülteleri) ARAŞTIRMA ALANLARI 1 Kur an İlimleri ve Tefsir Kur an ilimleri, Kur an tarihi, tefsir gibi Kur an araştırmalarının farklı alanlarına dair araştırmaları kapsar. 1. Kur an tarihi 2. Kıraat 3. Memlükler ve

Detaylı

Kemaliye nin (Eğin) Tarihçesi

Kemaliye nin (Eğin) Tarihçesi Kemaliye nin (Eğin) Tarihçesi Fırat ve Dicle vadilerinin genellikle Pers egemenliğinde olduğu dönemlerde Kemaliye (Eğin) de Pers egemenliğinde kalmıştır. Eğin, daha sonra başlayan Roma devri ve onu takiben

Detaylı

ORTAÇAĞ ANADOLU SUNDA TÜRK-İSLÂM MEDENİYETİNİN OLUŞMASI (636-1100)

ORTAÇAĞ ANADOLU SUNDA TÜRK-İSLÂM MEDENİYETİNİN OLUŞMASI (636-1100) Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Mustafa Kemal University Journal of Social Sciences Institute Yıl/Year: 2011 Cilt/Volume: 8 Sayı/Issue: 16, s. 113-126 ORTAÇAĞ ANADOLU SUNDA

Detaylı

Şehir devletlerinin merkezlerinde tapınak bulunurdu. Yönetim binası, resmî yapılar ve pazar meydanları tapınağın etrafında yer alırdı.

Şehir devletlerinin merkezlerinde tapınak bulunurdu. Yönetim binası, resmî yapılar ve pazar meydanları tapınağın etrafında yer alırdı. M.Ö 2000 den itibaren Eski Yunan da ve Ege de polis adı verilen şehir devletleri ortaya çıkmıştır. Bunlardan en önemlileri Atina,Sparta,Korint,Larissa ve Megara dır. Şehir devletlerinin merkezlerinde tapınak

Detaylı

TÜRK BİLİMLERI VE ÇAĞDAŞ ASYA BİLİMLERİ BÖLÜMÜ. ID Başlık ECTS

TÜRK BİLİMLERI VE ÇAĞDAŞ ASYA BİLİMLERİ BÖLÜMÜ. ID Başlık ECTS TÜRK BİLİMLERI VE ÇAĞDAŞ ASYA BİLİMLERİ BÖLÜMÜ ID Başlık ECTS 1 Yarıyıl 70001 Α Türk Dili I Biçimbilim ve Sözdizimi 70001 Β Türk Dili I Okuma - Anlama ve Yazılı Anlatım Becerileri 70001 C Türk Dili I-

Detaylı

yeni kelimeler otuzsekizinci ders oluyor gezi genellikle hoş geldin mevsim hoş bulduk ilkbahar gecikti ilkbahar mevsiminde geciktiniz kış mevsiminde

yeni kelimeler otuzsekizinci ders oluyor gezi genellikle hoş geldin mevsim hoş bulduk ilkbahar gecikti ilkbahar mevsiminde geciktiniz kış mevsiminde otuzsekizinci ders oluyor gezi genellikle hoş geldin mevsim hoş bulduk ilkbahar gecikti ilkbahar mevsiminde geciktin soğuk geciktim kış geciktiniz kış mevsiminde uç, sınır, son, limit bulunuyor/bulunur

Detaylı

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com

MİLLİ MÜCADELE TRENİ www.egitimhane.com MİLLİ MÜCADELE TRENİ TRABLUSGARP SAVAŞI Tarih: 1911 Savaşan Devletler: Osmanlı Devleti İtalya Mustafa Kemal in katıldığı ilk savaş Trablusgarp Savaşı dır. Trablusgarp Savaşı, Mustafa Kemal in ilk askeri

Detaylı

Yard. Doç. Dr. Ali AHMETBEYOĞLU

Yard. Doç. Dr. Ali AHMETBEYOĞLU Yard. Doç. Dr. Ali AHMETBEYOĞLU 1964 yılında Kayseri de dünyaya gelen Ali Ahmetbeyoğlu, 1976 yılında Kayseri Namık Kemal İlkokulu ndaki, 1979 yılında Kayseri 50. Dedeman Ortaokulu ndaki, 1982 yılında ise

Detaylı

Soru:Mısır yazısını. geliştirerek 22 harften oluşan bir alfabe oluşturmuşlardır. Mısır yazısını. geliştirerek 22 harften oluşan bir alfabe

Soru:Mısır yazısını. geliştirerek 22 harften oluşan bir alfabe oluşturmuşlardır. Mısır yazısını. geliştirerek 22 harften oluşan bir alfabe Orta Anadolu da Anadolu da ilk siyasi birliği kurmuşlardır. İlk yazılı antlaşma olan Kadeş antlaşmasını yapmışlardır. Denizcilik yapmışlar ve koloniler kurmuşlardır. Bilimsel faaliyetlerde Anadolu nun

Detaylı

KAPADOKYA. Melih ÖZTEKİN. Eralp ÖZYAĞCI. Mert ÇİL. Başak DEMİRBAŞ

KAPADOKYA. Melih ÖZTEKİN. Eralp ÖZYAĞCI. Mert ÇİL. Başak DEMİRBAŞ KAPADOKYA Hazırlayanlar; Öğretmen;B. Perihan SALMAN Orçun Can CEVİZ ÖZEL EGE LİSESİ Melih ÖZTEKİN Eralp ÖZYAĞCI Mert ÇİL Başak DEMİRBAŞ 1 ÖNSÖZ Kapadokya yöresindeki eski çağlardan kalma bazı medeniyetler

Detaylı

Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur.

Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur. Çekerek ırmağı üzerinde Roma dönemine ait köprüde şehrin bu adı ile ilgili kitabe bulunmaktadır. Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur. Antik Sebastopolis

Detaylı

Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: MUSTAFA KEMAL İN HAYATI

Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: MUSTAFA KEMAL İN HAYATI Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: MUSTAFA KEMAL İN HAYATI KONU ÖZETİ Bu başlık altında, ünitenin en can alıcı bilgileri, kazanım sırasına göre en alt başlıklara ayrılarak hap bilgi niteliğinde konu özeti olarak

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1995-2008 2008-2014 Profesör Tarih/Yakınçağ Celal Bayar Üniversitesi Fen Edebiyat Fak. 2014

ÖZGEÇMİŞ. 1995-2008 2008-2014 Profesör Tarih/Yakınçağ Celal Bayar Üniversitesi Fen Edebiyat Fak. 2014 ÖZGEÇMİŞ 1.Adı Soyadı : MUZAFFER TEPEKAYA 2.Doğum Tarihi : 20.10.1962 3.Unvanı : Prof. Dr. / Tarih Bölümü 4. e-mail : muzaffer.tepekaya@cbu.edu.tr Öğrenim Hayatı: Derece Alan Üniversite Lisans Tarih Selçuk

Detaylı

TARİH İNCELEMELERİ DERGİSİ XXIX. CİLT DİZİNİ / INDEX

TARİH İNCELEMELERİ DERGİSİ XXIX. CİLT DİZİNİ / INDEX a. Yazar Dizini İNCELEMELER / ARTICLES TARİH İNCELEMELERİ DERGİSİ XXIX. CİLT DİZİNİ / INDEX Somali de Berbera Limanı ve Osmanlı Devleti nin Bölge Aden in İşgali ve İşgalden Sonra Osmanlı Devleti nin Kızıldeniz

Detaylı

BULDAN ÖRNEĞİNDE DENİZLİ YÖRESİ ALEVİ-BEKTAŞİ KÜLTÜRÜ

BULDAN ÖRNEĞİNDE DENİZLİ YÖRESİ ALEVİ-BEKTAŞİ KÜLTÜRÜ BULDAN ÖRNEĞİNDE DENİZLİ YÖRESİ ALEVİ-BEKTAŞİ KÜLTÜRÜ Prof. Dr. Filiz KILIÇ *, Araş. Gör. Tuncay BÜLBÜL**, Uzm. Coşkun KÖKEL*** *Gazi Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü,

Detaylı

Svl.Me.Alev KESKİN-Svl.Me.Betül SAYIN*

Svl.Me.Alev KESKİN-Svl.Me.Betül SAYIN* Svl.Me.Alev KESKİN-Svl.Me.Betül SAYIN* * Gnkur.ATASE D.Bşk.lığı Türk kültüründe bayrak, tarih boyunca hükümdarlığın ve hâkimiyetin sembolü olarak kabul edilmiştir. Bayrak dikmek bir yeri mülkiyet sahasına

Detaylı

Katolikler bir hac yolculuğu gibi kilise yolunda dua ederek yürüyorlar

Katolikler bir hac yolculuğu gibi kilise yolunda dua ederek yürüyorlar 1845 Kapusen rahiplerin gelişi: Gürcistan'da yaşayan İtalyan asıllı 8 kapusen rahip yaşadıkları ülkeyi terk etmek zorunda kalmışlardı. Yolculuk sırasında Karadeniz üzerinden geçerken bu bölgede yalnız

Detaylı

Tarihi Evlerin Restorasyon ve İmar Projesi Projenin Önemi: Projenin amacı: Projenin Uygulanması: Projenin Maliyeti:

Tarihi Evlerin Restorasyon ve İmar Projesi Projenin Önemi: Projenin amacı: Projenin Uygulanması: Projenin Maliyeti: Tarihi Evlerin Restorasyon ve İmar Projesi Kutsal Mescid in kutlu komşularının evlerini restore ederek onlara karşı vefa borcumuzu öderken Aksa dan Müslümanları uzaklaştırıp Yahudilere yer açmaya çalışan

Detaylı

Müslümanlar için yeni ve yabancı bir anlayış değildir. Zira yaşamalarına denir. İslam dini ilk zamanlardan itibaren farklı inançlara dinî

Müslümanlar için yeni ve yabancı bir anlayış değildir. Zira yaşamalarına denir. İslam dini ilk zamanlardan itibaren farklı inançlara dinî 1. DİNİ ÇOĞULCULUK Dini çoğulculuk (plüralizm), dinlere mensup insanların Dini çoğulculuk, zengin farklı tarihi tecrübeye sahip olan Allah tan başkasına tapanlara putlarına) sövmeyin; sonra onlar da Sizin

Detaylı

ANTAKYA DA ORTAÇAĞ DA MEYDANA GELEN DOĞAL ÂFET ve SALGIN HASTALIKLARA BİR BAKIŞ. Yrd. Doç. Dr. Selim KAYA. Rahime KIYILI

ANTAKYA DA ORTAÇAĞ DA MEYDANA GELEN DOĞAL ÂFET ve SALGIN HASTALIKLARA BİR BAKIŞ. Yrd. Doç. Dr. Selim KAYA. Rahime KIYILI Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Mustafa Kemal University Journal of Social Sciences Institute Yıl/Year: 2009 Cilt/Volume: 6 Sayı/Issue: 12, s. 403-418 ANTAKYA DA ORTAÇAĞ DA

Detaylı

AKDENİZ DE COĞRAFYA, TEKNOLOJİ VE SAVAŞ:

AKDENİZ DE COĞRAFYA, TEKNOLOJİ VE SAVAŞ: sakarya üniversitesi ilahiyat fakültesi dergisi 12 / 2005, s. 227-233 kitap tanıtımı AKDENİZ DE COĞRAFYA, TEKNOLOJİ VE SAVAŞ: Araplar, Bizanslılar, Batılılar ve Türkler John H. Pryor (trc. Füsun Tayanç

Detaylı

Kent Devleti nden Akdeniz İmparatorluğuna: İtalya da Fetih ve Genişleme

Kent Devleti nden Akdeniz İmparatorluğuna: İtalya da Fetih ve Genişleme Kent Devleti nden Akdeniz İmparatorluğuna: İtalya da Fetih ve Genişleme Geçmiş İ.Ö. 5. yüzyıldan 3. yüzyıla kadar Roma, bir yandan sınıf çatışmalarına sahne olurken öte yandan İtalya yarımadasındaki diğer

Detaylı

3. HAFTA. OSMANLI BEYLĐĞĐ NĐN KURULUŞU ve GELĐŞĐMĐ

3. HAFTA. OSMANLI BEYLĐĞĐ NĐN KURULUŞU ve GELĐŞĐMĐ 3. HAFTA OSMANLI BEYLĐĞĐ NĐN KURULUŞU ve GELĐŞĐMĐ ÖNERĐLEN OKUMALAR: -Sander, Oral, Anka nın Yükselişi ve Düşüşü, Ankara, Đmge. (Birinci Bölüm) -Timur, Taner, Osmanlı Toplumsal Düzeni, Ankara, AÜSBF, 1979.

Detaylı

Araştırma Notu 15/179

Araştırma Notu 15/179 Araştırma Notu 15/179 27.03.2015 2014 ihracatını AB kurtardı Barış Soybilgen* Yönetici Özeti 2014 yılında Türkiye'nin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 3,8 artarak 152 milyar dolardan 158 milyar dolara

Detaylı

Değerli Çekmeköy Anadolu İmam Hatip Lisesi Öğrencileri

Değerli Çekmeköy Anadolu İmam Hatip Lisesi Öğrencileri Tarihi boyunca bağımsızlığını koruyabilmiş ve Afrika Kıtası'nın Avrupa devletlerince sömürge yapılamamış tek ülkesi olan Etiyopya (Habeşistan) dünya tarihinin en eski medeniyetlerinden biri olarak biliniyor.

Detaylı

Yazar Administrator Perşembe, 26 Nisan 2012 17:25 - Son Güncelleme Cumartesi, 19 Mayıs 2012 14:22

Yazar Administrator Perşembe, 26 Nisan 2012 17:25 - Son Güncelleme Cumartesi, 19 Mayıs 2012 14:22 Batman'ın tarihi hakkında en eski bilgiler halk hikayeleri, mitler ve Heredot tarihinde verilmektedir. Ortak verilere göre MED kralı Abtyagestin'in torunu Kyros karsıtı Erpagazso M.Ö. 550 yilinda yenilince

Detaylı

Kazak Hanlığı nın kuruluşunun 550. yılı dolayısıyla Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümümüzce düzenlenen Kazak

Kazak Hanlığı nın kuruluşunun 550. yılı dolayısıyla Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümümüzce düzenlenen Kazak Kazak Hanlığı nın kuruluşunun 550. yılı dolayısıyla Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümümüzce düzenlenen Kazak Hanlığı ve Kazakistan konulu bu toplantıda Kısaca Kazak

Detaylı

Byzantine History, Syriac History, History of Religions, History of İslam.

Byzantine History, Syriac History, History of Religions, History of İslam. Professor MEHMET ÇELİK Contact Information: Phone : Fax : Email : mehmetcelikcbu@mynet.com Academic Degree: Undergraduate : Atatürk University, Faculty of Theology, 1979 Master s : Atatürk University 1981

Detaylı

SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876

SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876 SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876 BAKİ SARISAKAL SELANİK ALMANYA VE FRANSA KONSOLOSLARININ ÖLDÜRÜLMESİ 1876 Bosna-Hersek ve Bulgaristan olaylarının devam ettiği sırada Selanik

Detaylı

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi tarafından tam algılanmadığı, diğer bir deyişle aynı duyarlılıkla değerlendirilmediği zaman mücadele etmek güçleşecek ve mücadeleye toplum desteği sağlanamayacaktır.

Detaylı

SEL FELAKETİNE YÖNELİK ACİL YARDIM PROJESİ-AFGANİSTAN

SEL FELAKETİNE YÖNELİK ACİL YARDIM PROJESİ-AFGANİSTAN SEL FELAKETİNE YÖNELİK ACİL YARDIM PROJESİ-AFGANİSTAN İHH Projeler Birimi Nisan 2014 PROJENİN KONUSU Bu proje Afganistan ın üç şehrinde, Badğis, Serpul ve Cevizcan, büyük hasara sebep olan sel felaketinde

Detaylı

İçindekiler. 1. Ünite BEYLİKTEN DEVLETE (1300-1453) 2. Ünite DÜNYA GÜCÜ: OSMANLI DEVLETİ. 3. Ünite ARAYIŞ YILLARI (XVII. YÜZYIL)

İçindekiler. 1. Ünite BEYLİKTEN DEVLETE (1300-1453) 2. Ünite DÜNYA GÜCÜ: OSMANLI DEVLETİ. 3. Ünite ARAYIŞ YILLARI (XVII. YÜZYIL) İçindekiler BEYLİKTEN DEVLETE (1300-1453) 1. Bölüm : Osmanlı Devleti nin Kuruluşu...5 2. Bölüm : Balkanlarda Osmanlı Fetihleri ve İskan Siyaseti... 9 3. Bölüm : Anadolu da Siyasi Birliği Sağlama Çalışmaları...15

Detaylı

Kadınların Savaş ve Sağlıkla İlgili Hizmetleri

Kadınların Savaş ve Sağlıkla İlgili Hizmetleri Kadınların Savaş ve Sağlıkla İlgili Hizmetleri İslam ve Hemşirelik Savaşta Kadınların Görevleri Savaşta Yaralı Bakımı Kahraman Kadın Savaşçılar Ümmü Habibe Kahraman Havle Hastabakıçısı Rufeyde Hasta Bakım

Detaylı

KURTULUŞ SAVAŞI CEPHELER

KURTULUŞ SAVAŞI CEPHELER KURTULUŞ SAVAŞI CEPHELER DOĞU VE GÜNEY CEPHELERİ KURTULUŞ SAVAŞI DOĞU VE GÜNEY CEPHESİ DOĞU CEPHESİ Ermeniler XIX. Yy`a kadar Osmanlı topraklarında huzur içinde yaşadılar, devletin çeşitli kademelerinde

Detaylı

1891 MANASTIR SALNAMESİNDE MANASTIR VİLAYETİ

1891 MANASTIR SALNAMESİNDE MANASTIR VİLAYETİ 1891 MANASTIR SALNAMESİNDE MANASTIR VİLAYETİ BAKİ SARISAKAL 1891 MANASTIR SALNAMESİNDE MANASTIR VİLAYETİ BİNALAR VE ARAZİ LİSTESİ Manastır Vilayetinde Nüfus Cemaati İslam Ulah ve Rum Ermeni Bulgar Yahudi

Detaylı

BÜYÜK SELÇUKLULAR DÖNEMİNDE BAĞDAT. Dr. Selim KAYA KSÜ Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü

BÜYÜK SELÇUKLULAR DÖNEMİNDE BAĞDAT. Dr. Selim KAYA KSÜ Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü AKADEMİK BAKIŞ, SAYI 15, EKİM, 2008 Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler E-Dergisi ISSN:1694-528X, İktisat ve Girişimcilik Üniversitesi, Türk Dünyası Kırgız- Türk Sosyal Bilimler Enstitüsü, Celalabat-KIRGIZİSTAN

Detaylı

İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST

İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ İSLAMİYET ÖNCESİ TÜRK TARİHİ TEST 1 1) Türklerin Anadolu ya gelmeden önce

Detaylı

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI TÜRKİYE DOĞAL VE KÜLTÜREL VARLIKLARI ENVANTERİ ENV. NO. 58.01.0.02 ÇİMENYENİCE KÖYÜ, KÖROĞLU TEPELERİ, I39-a4 MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI İL SİVAS İLÇE HAFİK MAH.-KÖY VE MEVKİİ Çimenyenice Köyü GENEL

Detaylı

MANASTIR TIBBI (Monastic Medicine)

MANASTIR TIBBI (Monastic Medicine) MANASTIR TIBBI (Monastic Medicine) Hipokratik-Galenik Tıp ekolunun devamı Cerrahi teknikler bilinmesine rağmen, yüksek enfeksiyon riski nedeniyle zorunlu haller dışında pek uygulanmıyor Tam olarak hangi

Detaylı

Sonuç. Beylikler dönemi, Anadolu'da Türk kültür ve medeniyetinin gelişmesi

Sonuç. Beylikler dönemi, Anadolu'da Türk kültür ve medeniyetinin gelişmesi 78 ağaçları bulunan yer, Ermenek'e bağlı Görme! Köyü'nde 32 Paşaçukuru olarak bilinen yer, Ermenek'te Emir Ahmed mülkü civarındaki yer, Ermenek'e bağlı Gargara Köyü'nde 33 yer, Mut Medresesi yakınındaki

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

www.abuzerakbiyik.com.tr den alınmıştır. ŞANLIURFA TARİHİ

www.abuzerakbiyik.com.tr den alınmıştır. ŞANLIURFA TARİHİ www.abuzerakbiyik.com.tr den alınmıştır. ŞANLIURFA TARİHİ Şanlıurfa merkez Örencik köyü içerisinde yer alan Göbekli Tepede yapılan kazılarda Neolotik dönemin akeramik devresine rastlayan Anadolu'nun en

Detaylı