Zehirlenmelerde Toksikolojik Analizler

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Zehirlenmelerde Toksikolojik Analizler"

Transkript

1 Zehirlenmelerde Toksikolojik Analizler Serap Annette Akgür Ege Üniversitesi Madde Bağımlılığı, Toksikoloji ve İlaç Bilimleri Enstitüsü-BATI Adli toksikolojik analiz ile klinik toksikolojik analiz arasındaki farklılıklar nelerdir? Toksikolojik analizde hangi maddeler analiz edilmelidir? Toksikolojik analizde kullanılan biyolojik matriksler nelerdir? Toksikolojik analizde kullanılan analitik yöntemler nasıl seçilmelidir? Toksikolojik analizde yasal sorumluluklar nereye kadar? Toksikolojik analizlerde standardizasyon ve rehberlere gereksinim var mı? 1

2 Hastalara tanı, klinik izlem amacıyla Uygulanan tedavinin belirlenmesi (antidot seçimi, t.maddelerin metabolizmasının değiştirilmesi..) yapılan toksikolojik analizler Kötüye kullanımı olabilen (Doping..), yasadışı maddelerle ilgili veya yasal amaçlı olarak yapılan toksikolojik analizler in üzerinde kimyasal madde nereden geliyor? İlaçlar Metaller Volatil maddeler Pestisitler Endüstriyel kimyasal maddeler Yasadışı maddeler- Kötüye kullanımı olan maddeler Radyasyon ve radyoaktif maddeler Bitkisel/hayvansal toksinler 2

3 Toksikologdan analiz aşamasında neler beklenir? Kullanılan binlerce ilaç ve kimyasal maddenin birçok biyolojik materyalde ng veya daha da düşük miktarlarda saptanması Her zaman ana maddenin değil bazen uygun metabolitlerin saptanması Saptanan etken madde veya maddelerin farmakokinetiği/toksikokinetiği Toksikolojik analizde bir çok farklı alt gruplara farklı yaklaşım uygulanır Acil toksikolojik analizler-acil servis ve klinikler (aşırı yüksek doz..) İşyeri toksikolojik analizleri (alkol/madde etkisi altında taşıt kullanımı, okul,askeriye,hapishane..) Yasal amaçlı yapılan toksikolojik analizler (ölümle sonuçlanmış intoksikasyon,cinsel saldırı, beyin ölümü,intihar..) Sporcularda doping analizleri Referans yöntemler, cut-off değerleri,teknik yeterlilik ve geçerlilik testlerinin belirlendiği rehberler doğrultusunda çalışılmalıdır. 3

4 Önce Rutin testler Tam kan, sodyum, potasyum, kan üre, kreatinin, glukoz, kalsiyum, albümin, magnezyum, karaciğer fonksiyonları,anyon açığı, plasma osmolaritesi, kan gazları, kreatin kinaz.. Kanda hangi toksikolojik analizler acil olgularda destekleyici olarak yapılmalıdır? Asetaminofen Lityum Salisilat Oksijen satürasyonu için kooksimetri, Karboksihemoglobin, methemoglobin Teofilin Valproik asit Karbamazepin Digoksin Fenobarbital Demir, Transferrin Etil alkol, metil alkol, etilen glikol Arsenik Kurşun Civa Metotraksat Developing Analytical Toxicology Services: Principles and Guidance (WHO/ILO/UNEP)

5 İdrarda hangi toksikolojik analizler acil olgularda destekleyici olarak yapılmalıdır? Kokain Opiyatlar Barbitüratlar Amfetaminler Propoksifen Fensiklidin Trisiklik antidepresanlar Bugün yeni düzenleme yapılması gereken analitler arasında benzodiazepinler, opiyatlar ve amfetamin benzeri maddeler bulunmaktadır. Amfetamin, MA, MDA, MDMA.. 5

6 Toksikolojik analizde kullanılan analitik yöntemler Kolorimetrik yöntemler Spektrofotometrik yöntemler Immunoassay yöntemler (CEDIA, EMIT, RIA, ELISA ) Kromatografik yöntemler (GC,HPLC, GC/MS; LC/MS..) Spektrokopik yöntemler (AAS, ICP/MS..) Sistematik Toksikolojik Analiz-STA Ancak etkili ve geniş kapsamlı bir madde taramasının tek bir metotla yapılması, ne yazık ki mümkün değildir. Birçok STA prosedürü daha çok toksik oldukları için sadece bazik (ve nötral) maddelerin analizi kapsamaktadır. Asidik maddeler için (karboksil grubu içeren maddeler, barbitüratlar, antikoagulanlar, ACE inhibitörleri, kalsiyum kanal blokerleri, diüretikler, hipoglisemik sülfonil üreler, NSAI lar..)için ayrı uygulama yapılmalıdır. STA amacıyla yaygın olarak kullanılan farklı immunoassay yöntemleri (EMIT; CEDIA, FPI;ELISA..) ve HPLC-DAD + GC-MS kombinasyonları kullanılmaktadır. Oluşturulan kombinasyonlara rağmen birçok sınırlılıklar mevcuttur. 6

7 Örnek hazırlama.. Maddenin izolasyonu Konjuge olmuş ilaç veya metabolitinin unkonjügasyonunu yapılması (enzimatik veya asit hidrolizle) İlaç veya metabolitinin türevlendirilmesi Gerekiyorsa protein presipitasyonu (aseton veya asetonitril) Analitik aşama Spesifite (seçimlilik) Benzer ilaçlardan ayrılması Girişimsel eğilimin az olması Sensitivite (duyarlılık) Maddenin saptanabilmesi için örnekte ne kadar bulunmalı (cut-off kullanılması) Kalibrasyon eğrisi ve linearite Kesinlik/doğruluk Gerikazanım Matriks etkisi 7

8 Kullanılan analitik yöntem validasyonu yapılmış (geçerli) bir yöntem değilse, uygun olmayan bir biyolojik materyal kullanılıyorsa yanlış pozitif ve yanlış negatif sonuç riski yönünden dikkatli olunmalıdır. Tarama sonucunda elde edilen verinin doğrulanması hangi durumlarda yapılmalıdır? Klinik toksikolojide doğru sonucu hızlı almak, daha doğru bir sonucu geç almaktan daha önemlidir. Adli amaçlı yapılan bir toksikolojik analizde en doğru sonucun alınması en önemli amaçtır. 8

9 Medikolegal olgularda Tarama negatif sonuç Pozitif sonuç Doğrulama Doğrulama Gaz kromatografisi için en ideal dedektör şüphesiz elektron impact modda kullanılan kütle spektrometresidir (GC/MS). 99.8% accurate Likid kromatografi için de LC/MS ideal bir doğrulama cihazıdır. SAMSHA (Substance Abuse Mental Health Service) NIDA (National Institute of Drug Abuse), GC/MS in tercih edilen onay metodu olduğunu resmileştirmiştir. 9

10 Madde kullanımında Denetimli Serbestlik uygulaması DENETİM TEDAVİ DÜZENLEME MADDE TESTİ 5271/CMK 109. uyuşturucu, uyarıcı veya uçucu maddeler ile alkol bağımlığının tedavileri için Denetimli Serbestlik uygulaması Madde testi rehberi oluşturulmalı mı? Madde testi uygulaması Test yapma zamanı Test yapma yetkisi Test yöntemlerinin seçimi Drug testing guidelines and practices for probation and parole agencies 10

11 Yasal sorumluluklarımız Resmi Gazete: Avrupa Konseyi çerçevesinde 4 Nisan 1997 tarihinde imzaya açılmış olan Biyoloji ve Tıbbın Uygulanması Bakımından İnsan Hakları ve İnsan Haysiyetinin Korunması Sözleşmesi: İnsan Hakları ve Biyotıp Sözleşmesi nin onaylanması uygun bulunmuştur. Madde 5. (Muvafakat) Sağlık alanında herhangi bir müdahale, ilgili kişinin bu müdahaleye özgürce ve bilgilendirilmiş bir şekilde muvafakat etmesinden sonra yapılabilir. Bu kişiye, önceden, müdahalenin amacı ve niteliği ile sonuçları ve tehlikeleri hakkında uygun bilgiler verilecektir. İlgili kişi, muvafakatini her zaman, serbestçe geri alabilir. 11

12 Biyotıp Sözleşmesi Madde 6. (Muvafakat verme yeteneği bulunmayan kişiler)... muvafakat verme yeteneği bulunmayan bir kimse üzerinde tıbbî müdahale, sadece onun doğrudan yararı için yapılabilir. Kanuna göre bir müdahaleye muvafakatini verme yeteneği bulunmayan bir küçüğe, sadece temsilcisinin veya kanun tarafından belirlenen makam, kişi veya kuruluşun izni ile müdahalede bulunabilir. Küçüğün görüşü, yaşı ve olgunluk derecesiyle orantılı bir şekilde, gittikçe daha belirleyici bir etken olarak göz önüne alınacaktır..müdahaleye muvafakat etme yeteneği bulunmayan bir yetişkine, ancak temsilcisinin veya kanun tarafından belirlenen kişi veya makamın izni ile müdahalede bulunulabilir. İlgili kişi mümkün olduğu ölçüde izin verme sürecine katılacaktır. Ben...(adı soyadı) Denetimli serbestlikle salıverilmem süresince idrar testi yaptırmam gerektiğinden haberdarım. Test sonuçlarının güvenilir/gizli olacağından haberdarım. Tekrarlanmış pozitif test sonuçlarının denetimli serbestliğimi etkileyeceğinden haberdarım. İmza DS memuru: Tarih: Onam Formu 12

13 Hangi biyolojik matriks örnek olarak tercih edilmeli? Hangi maddelerin analizi yapılmalı? 13

14 Kan STA de tercih edilen ilk örnek kandır. İlaçlar tükrüğe pasif diffüzyon, ultrafiltrasyon ve aktif transportla geçerler. Birden çok ilaç analizi için 1-2 ml tükürük yeterlidir. Etanol, amfetaminler, barbitüratlar, benzodiazepinler, kafein, kokain, kannabinoid, opiat ve fensiklidin tayini yapılabilmektedir. Tükürük-Oral sıvı 14

15 Yapıştırma veya absorban kullanılarak toplanır. Terde ana ilaç saptanır, ilaç metaboliti için hassasiyeti yeterli değildir. Terde etanol, amfetamin, metamfetamin, barbitüratlar, benzodiazepinler, buprenorfin, kokain, kodein, eroin, metadon, 6-asetilmorfin, fensiklidin ve delta 9- tetrahidrokannabinol saptanabilir. Ter İdrar 15

16 Emniyet ve Gözetim zinciri Chain of Custody Emniyet ve gözetim zinciri olarak tanımlanan bir prosedür geliştirilmiştir. Her bir örneğin bütünlüğünü (integrity), tanımlanmasını (identification) ve emniyetini açıklayan bir işlemdir. GÖZETİM ZİNCİRİ FORMU Denetimli Serbestlikten faydalanan kişinin Adı Soyadı İmzası T.C. Kimlik Numarası: Örneği toplayan kişi Örneği inceleyen kişi Tarih ve Saat Analiz metodu 16

17 How can you pass drugtest? Green Clean Drug Detox Drink oz. Concentrate, Clear Choice by Health Tech Retail: $35.00 Our Low price: $32.95Hair Follicle Shampoo & Hair Purifier Drug Removal Treatment Pack - 1 Kit, Clear Choice by Health Tech Retail: $35.00 Our Low price: $32.95Urinalysis Panel Instant Home Drug Test Kit, Urine Drug Testing for Marijuana ( THC ) - 1 testing kit, Health Tech Clear Choice Retail: $15.00 Our Low price: $

18 İdrar bütünlük testleri Kreatinin<2 mg/dlveya < 0.5mmol/L Yoğunluk PH <3.0 veya > 11.0 Nitrit >500 mg/l Gluteralaldehid Oksidan madde piridinium klorokromat IMMUNOASSAY ve CUP TESTLERİ EMIT (Enzyme Multiplied Immunoassay Technique) % yanlış pozitif" Cup testleri - 50% yanlış pozitif" 18

19 Clinical Chemistry,54:1, (6ay)-Benzodiazepin-idrar tarama 1451 pozitif (%13.1) Doğrulama yapılmış pozitif 1372 (%94.6) Yanlış pozitif oranı (1 ay) tarama 615 pozitif (%25.1) Doğrulama yapılmış pozitif 457 (%74.3) Yanlış pozitif oranı 25.7 THC- Yanlış pozitiflik oluşturabilen maddeler Dronabinol (Marinol) Ibuprofen; (Advil, Nuprin, Motrin, Excedrin) Ketoprofen (Orudis) Böbrek hastalıkları, DM, Karaciğer hastalıkları Naproxen Promethazine (Phenergan, Promethegan) Riboflavin (B2) Pantaprazol 19

20 Opiyatlar-Yanlış pozitiflik oluşturabilen maddeler Haşhaş tohumları Kodeinli antigripal ilaçlar Ağrı için reçete edilen bazı ilaçlar Dextromethorfan içeren öksürük kesiciler Oflaksazin, Levoflaksazin, Böbrek hastalıkları, DM, Karaciğer hastalıkları 20

21 Kokain-Yanlış pozitiflik oluşturabilen maddeler Böbrek hastalıkları, DM Karaciğer hastalıkları Amoxisillin 21

22 Amfetamin ve Ecstasy-MDMA methylenedioxymethamphetamine -Yanlış pozitiflik oluşturabilen maddeler Ephedrine, pseudoephedrine vb (Nyquil, Sudafed, Vicks Nyquil),Phenylpropanolamine (Accutrim),Nasal spreyler (Vicks inhaler) Reçete edilen (Phenmetrazine, fenfluramine, dexfenfluramine,dexdenfluramine, mephentermine, methoxyphenamine, phentermine, dexedrine, dextroamphetamine, methphenidate, Ranitidin (A),klorpromazin (MA), Böbrek hastalıkları, DM, Karaciğer hastalıkları GHB(gamma hidroksibutirat)? Kokain Opiyatlar Barbitüratlar Amfetaminler Propoksifen Fensiklidin Trisiklik antidepresanlar 22

23 Cinsel saldırılar Bir santral sinir sistemi depresanı olan gammahidroksibutirat (GHB), ilaçla kolaylaştırılmış tecavüzlerde saptanan diğer bir ilaçtır. Laboratuvarlar GHB yi rutin olarak test etmemektedirler. İnternette her an bulunabilen reçetelerle kolayca sentezi yapılabilen ve sokak ilacı olarak elde edilebilen bir maddedir. GHB nin çok kısa bir yarı ömrünün olması, hızlı elimine olması, analitik olarak gösterilmesinin güçlüğü ve bu nedenle hedefe yönelmiş bir analiz gereksinimi karşılaşılan analitik problemlerdir. 23

24 SAMHSA, NIDA, EMCDDA, SOFT, TIAFT. Personel Standart operasyon prosedürleri Örnek toplama/alma Gözetim zinciri Analitik prosedürler (Tarama ve doğrulama) Kalite güvence ve kalite kontrol Veri değerlendirme Raporlandırma İleri teknoloji Güncelleştirilmiş prosedürler Tam eğitimli ve kalifiye eleman Efektif kalite sistemleri Bilimsel farkındalık Modern Laboratuar Efektif bir laboratuar? 24

25 TEŞEKKÜRLER 25

KONFİRMASYON TESTLERİNDE DÜNYA ÜZERİNDE UYGULANAN TEKNİKLER

KONFİRMASYON TESTLERİNDE DÜNYA ÜZERİNDE UYGULANAN TEKNİKLER KONFİRMASYON TESTLERİNDE DÜNYA ÜZERİNDE UYGULANAN TEKNİKLER Serap Annette Akgür Ege Üniversitesi Madde Bağımlılığı, Toksikoloji ve İlaç Bilimleri Enstitüsü- BATI Toksikoloji analitik yönden değerlendirildiğinde

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü...

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü... T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Sayı : 95966346/010.06.02 Konu : Genelge 2015/14... 09.10.2013 tarih ve 28790 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Tıbbi Laboratuvarlar Yönetmeliği

Detaylı

21 gün. 21 gün. 21 gün. Tüm programlar için kullanılabilir. Tüm programlar için kullanılabilir. Tüm programlar için kullanılabilir.

21 gün. 21 gün. 21 gün. Tüm programlar için kullanılabilir. Tüm programlar için kullanılabilir. Tüm programlar için kullanılabilir. 2014 Yükleme Takvimi Yükleme takvimi aşağıdaki gibidir: Test Yükleme Test Yükleme Açılış Pencere Dönemi Sonuç Bildirim Son Günü 1 26 Mart, Çarşamba 2 25 Haziran, Çarşamba 3 22 Ekim, Çarşamba 21 gün 21

Detaylı

İÇİNDEKiLER. Önsöz...,... v BÖLÜM I. TOKSiKOLOJi'YE GiRiŞ

İÇİNDEKiLER. Önsöz...,... v BÖLÜM I. TOKSiKOLOJi'YE GiRiŞ İÇİNDEKiLER Önsöz...,... v BÖLÜM I TOKSiKOLOJi'YE GiRiŞ 1. 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 2. 2.1 2.2 2.3 3. 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 Toksikoloji de Temel Kavramlar...2 Toksikoloji'nin alt birimleri...2 Zehir ve Toksik

Detaylı

oe(i!!!!!iillilll~ov;iwıj"mfiı11/ iii

oe(i!!!!!iillilll~ov;iwıjmfiı11/ iii Tr {;ıl Bakantıg S&()hl< ",mau.,n Genel M\.odl1rtuQU Sayı: 95966346 - Konu: Yasadışı ve Kötüye Kullal1llan ilaç ve Madde Analizi Yapan Tıbbi Laboratuvarlar ile Madde Bağımlılığı Teşhis ve Tedavi Merkezlerindeki

Detaylı

ADLİ TOKSİKOLOJİ LABORATUVARINDA STANDARDİZASYON STANDARDIZATION IN FORENSIC TOXICOLOGY LABORATORY ÖZET ABSTRACT

ADLİ TOKSİKOLOJİ LABORATUVARINDA STANDARDİZASYON STANDARDIZATION IN FORENSIC TOXICOLOGY LABORATORY ÖZET ABSTRACT DERLEME REVIEW ADLİ TOKSİKOLOJİ LABORATUVARINDA STANDARDİZASYON Nebile Dağlıoğlu, Pınar Efeoğlu, Mete Korkut Gülmen Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi, Adli Tıp Ana Bilim Dalı, Adana, Türkiye Alındı:

Detaylı

T.C SAĞLIK BAKANLIĞI MÜMİNE HATUN HASTANESİ

T.C SAĞLIK BAKANLIĞI MÜMİNE HATUN HASTANESİ T.C SAĞLIK BAKANLIĞI MÜMİNE HATUN HASTANESİ DOK.NO: TA/122 YAY.TAR.: 24/10/2011 REV.TAR..01/10/2013 REV.NO:41 ZEHİRLENME VAKALARINDA GENEL YAKLAŞIM TALİMATI 1. AMAÇ Acil servise başvuran zehirlenme tanısıyla

Detaylı

Lisans ve Lisanüstü Düzeyde Klinik Toksikoloji Eğitimi: Dokuz Eylül Üniversitesi Örneği

Lisans ve Lisanüstü Düzeyde Klinik Toksikoloji Eğitimi: Dokuz Eylül Üniversitesi Örneği Lisans ve Lisanüstü Düzeyde Klinik Toksikoloji Eğitimi: Dokuz Eylül Üniversitesi Örneği Dr. Yeşim Tunçok Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Farmakoloji Anabilim Dalı Klinik Toksikoloji Bilim Dalı,

Detaylı

Kan, Saç, İdrar ve Solunum Havası Örneklerinin Bağımlılık Yapan Maddelerin Analizinde Kullanımı

Kan, Saç, İdrar ve Solunum Havası Örneklerinin Bağımlılık Yapan Maddelerin Analizinde Kullanımı Marmara Pharmaceutical Journal 19: 232-237, 2015 DOI: 10.12991/mpj.20151900817 REVIEW Kan, Saç, İdrar ve Solunum Havası Örneklerinin Bağımlılık Yapan Maddelerin Analizinde Kullanımı Dilek KAYA-AKYÜZLÜ,

Detaylı

Yataklı Sağlık Kuruluşlarındaki Klinik Toksikoloji Uygulamalarında Farmakologların Rolü

Yataklı Sağlık Kuruluşlarındaki Klinik Toksikoloji Uygulamalarında Farmakologların Rolü Yataklı Sağlık Kuruluşlarındaki Klinik Toksikoloji Uygulamalarında Farmakologların Rolü Dr. Şule KALKAN Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı Klinik Toksikoloji Bilim Dalı

Detaylı

KBUDEK 2015 PROGRAMLARI

KBUDEK 2015 PROGRAMLARI Değerli KBUDEK Katılımcısı; Ülkemizde ulusal bir kalite kontrol programının eksikliğini gidermek üzere 2005 yılında kurulan programımız her geçen gün artan panelleri ile hizmetlerini sürdürmektedir. KBUDEK,

Detaylı

Kömür Analiz Cihazları, www.u-therm.com. Su ve Atık Su Analiz Cihazları, www.chemetrics.com. Genel Laboratuvar Cihazları, www.lab-kits.

Kömür Analiz Cihazları, www.u-therm.com. Su ve Atık Su Analiz Cihazları, www.chemetrics.com. Genel Laboratuvar Cihazları, www.lab-kits. Trio Teknik Cihazlar 2010 yılında laboratuvar cihazları satışı ve teknik destek konusunda 10 yıllık tecrübeye sahip bir ekip tarafından kurulmuştur. Sahip olduğu birikim ve müşteri odaklı çalışma ile hedefimiz

Detaylı

ALKOL VE UYUŞTURUCU DENETİMLERİNDE SÜRÜCÜLERİN TEMARUZ ÇABALARI. Dr. Tarık ULUÇAY Adli Tıp Kurumu Manisa Şube Müdürlüğü

ALKOL VE UYUŞTURUCU DENETİMLERİNDE SÜRÜCÜLERİN TEMARUZ ÇABALARI. Dr. Tarık ULUÇAY Adli Tıp Kurumu Manisa Şube Müdürlüğü ALKOL VE UYUŞTURUCU DENETİMLERİNDE SÜRÜCÜLERİN TEMARUZ ÇABALARI Dr. Tarık ULUÇAY Adli Tıp Kurumu Manisa Şube Müdürlüğü TEMARUZ Alkol ve illegal ilaç kullanımı olan kişilerin pozitif test sonucunu önlemek

Detaylı

Klinik Mikrobiyoloji Laboratuarında Validasyon ve Verifikasyon Kursu 12 Kasım 2011 Cumartesi Salon C (BUNIN SALONU) Kursun Amacı:

Klinik Mikrobiyoloji Laboratuarında Validasyon ve Verifikasyon Kursu 12 Kasım 2011 Cumartesi Salon C (BUNIN SALONU) Kursun Amacı: Klinik Mikrobiyoloji Laboratuarında Validasyon ve Verifikasyon Kursu 12 Kasım 2011 Cumartesi Salon C (BUNIN SALONU) Kursun Amacı: Katılımcılara; klinik mikrobiyoloji laboratuarlarında doğru, geçerli ve

Detaylı

KEÇĠÖREN EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ PANĠK DEĞERLER UYGULAMA VE GERĠ BĠLDĠRĠM TALĠMATLARI

KEÇĠÖREN EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ PANĠK DEĞERLER UYGULAMA VE GERĠ BĠLDĠRĠM TALĠMATLARI KEÇĠÖREN EĞĠTĠM VE ARAġTIRMA HASTANESĠ PANĠK DEĞERLER UYGULAMA VE GERĠ BĠLDĠRĠM TALĠMATLARI 1. AMAÇ: Laboratuvarda testlerin çalışmaları sonucunda panik değerler ortaya çıktığı zaman, çalışan personelin

Detaylı

GIDA ve TARIM KİMYASI LABORATUVARI TEST VE ANALİZLERİ - 2015

GIDA ve TARIM KİMYASI LABORATUVARI TEST VE ANALİZLERİ - 2015 BİTKİSEL VE HAYVANSAL YAĞ ANALİZLERİ GT 1 KIRILMA İNDİSİ TS 4960 EN ISO 6320 50 GT 2 ÖZGÜL AĞIRLIK (YOĞUNLUK) TS 4959 40 GT 3 İYOT SAYISI (Katı ve Sıvı Yağlarda) EN ISO 3961 60 GT 4 İYOT SAYISI (Ekstre

Detaylı

8-Biyolojik İzleme. Volkan Dündar

8-Biyolojik İzleme. Volkan Dündar 8-Biyolojik İzleme Volkan Dündar Biyolojik izlemenin tanımı 1 Biyolojik izleme: Tehlikeli maddelerin, Metabolitlerinin ya da bunların biyokimyasal veya biyolojik etkilerinin parametrelerinin varlığında

Detaylı

Klinik Mikrobiyoloji Testlerinde Doğrulama (verifikasyon) ve Geçerli Kılma (validasyon)

Klinik Mikrobiyoloji Testlerinde Doğrulama (verifikasyon) ve Geçerli Kılma (validasyon) Klinik Mikrobiyoloji Testlerinde Doğrulama (verifikasyon) ve Geçerli Kılma (validasyon) Kaynaklar Mikrobiyolojik prosedürleri doğrulama / geçerli kılmaya ilişkin aşağıdaki uluslararası kaynaklar önerilir

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1: ADLİ KİMYA...

İÇİNDEKİLER 1: ADLİ KİMYA... İÇİNDEKİLER Bölüm 1: ADLİ KİMYA... 1 1.1. Adli Kimya Tanımı... 1 1.2. Adli Kimyanın Kapsamı... 2 1.3. Adli Düşünce Yapısı... 2 1.4. İş Tanımı... 3 1.5. Kişisel Özellikler... 3 1.6. Adli Kimyanın Tarihi...

Detaylı

o Dissolüsyon Testi o Stabilite Analizleri o Farmakope uygunluk analizleri

o Dissolüsyon Testi o Stabilite Analizleri o Farmakope uygunluk analizleri T.C. Yeditepe Üniversitesi İyi Klinik Uygulamalar Kliniği Yard Doç Dr Latif Özbay Yeditepe Üniversitesi İyi Klinik Uygulamaları (İKU) Kliniği, 2005 yılında T.C. Yeditepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi

Detaylı

SAÇTA MADDE ANALİZİ. Dr. Ebru GÜRLEYİK Tıbbi Biyokimya Uzmanı

SAÇTA MADDE ANALİZİ. Dr. Ebru GÜRLEYİK Tıbbi Biyokimya Uzmanı SAÇTA MADDE ANALİZİ Dr. Ebru GÜRLEYİK Tıbbi Biyokimya Uzmanı 2 Sunum içeriği Giriş Saç ve Saçın Yapısı Saç Analizinin Aşamaları Tespit Edilen Maddeler 3 GİRİŞ Saç (kıl), madde kullanımı ve madde bağımlılığının

Detaylı

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI KALİTE KONTROL PROSEDÜRÜ PR17/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI KALİTE KONTROL PROSEDÜRÜ PR17/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR17/KYB Sayfa No: 1/6 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı, Daire Başkanlığında deney hizmetleri

Detaylı

ADLİ TOKSİKOLOJİ. Adli Toksikoloji. Yrd. Doç. Dr. Nurşen Turan KTÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp A.B.D. Toksikolojinin adli amaçlı uygulamasıdır.

ADLİ TOKSİKOLOJİ. Adli Toksikoloji. Yrd. Doç. Dr. Nurşen Turan KTÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp A.B.D. Toksikolojinin adli amaçlı uygulamasıdır. ADLİ TOKSİKOLOJİ Yrd. Doç. Dr. Nurşen Turan KTÜ Tıp Fakültesi Adli Tıp A.B.D. Adli Toksikoloji Toksikolojinin adli amaçlı uygulamasıdır. Postmortem Toksikoloji Adli İlaç Belirleme Toksikolojinin Kişiler

Detaylı

ÜÇ FARKLI YÖNTEMDE SALİSİLAT KONSANTRASYONUNA GÖRE İNTERFERANS DEĞERLENDİRİLMESİ

ÜÇ FARKLI YÖNTEMDE SALİSİLAT KONSANTRASYONUNA GÖRE İNTERFERANS DEĞERLENDİRİLMESİ ÜÇ FARKLI YÖNTEMDE SALİSİLAT KONSANTRASYONUNA GÖRE İNTERFERANS DEĞERLENDİRİLMESİ Arzu ALYAKUT 04.11.2015 AMAÇ Salisilat (asetilsalisilik asit) en sık kullanılan analjezik, antiinflamatuar ve antipiretik

Detaylı

ANALİTİK ÖLÇÜM YÖNTEMLERİNİN LABORATUVARA KURULMASI İLE İLGİLİ HESAPLAMALAR. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005

ANALİTİK ÖLÇÜM YÖNTEMLERİNİN LABORATUVARA KURULMASI İLE İLGİLİ HESAPLAMALAR. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005 ANALİTİK ÖLÇÜM YÖNTEMLERİNİN LABORATUVARA KURULMASI İLE İLGİLİ HESAPLAMALAR Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005 1 Yöntem Seçiminde Göz Önünde Bulundurulacak Özellikler 1 *Yönteme ilişkin

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KLİNİK TOKSİKOLOJİ

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KLİNİK TOKSİKOLOJİ DÜNYADA VE TÜRKİYE DE KLİNİK TOKSİKOLOJİ Yeşim Tunçok DEÜTF Farmakoloji Anabilim Dalı, Klinik Toksikoloji Bilim Dalı İlaç ve Zehir Danışma Merkezi, İzmir Klinik Toksikoloji Zehirlenmelerin önlenmesi, tanısı,

Detaylı

VERİFİKASYON (SEROLOJİ, MOLEKÜLER TESTLER)

VERİFİKASYON (SEROLOJİ, MOLEKÜLER TESTLER) VERİFİKASYON (SEROLOJİ, MOLEKÜLER TESTLER) Dr. Tijen ÖZACAR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD - İZMİR TANIM Ticari veya laboratuvarda geliştirilmiş bir testin, laboratuvardaki performansının

Detaylı

(trankilizan ilaçlar)

(trankilizan ilaçlar) Anksiyolitik ilaçlar (trankilizan ilaçlar) Anksiyete nedir? Anksiyete bozuklukları nedir? Anksiyete > Otonomik belirtiler Kalp hızında, tansiyonda, kalp kasılmasında, nefes hızında vs artış Norepinefrin

Detaylı

METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE )

METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE ) METAL ANALİZ YÖNTEMİ (ALEVLİ ATOMİK ABSORPSİYON SPEKTROMETRE CİHAZI İLE ) YÖNTEM YÖNTEMĐN ESASI VE PRENSĐBĐ Atomik absorpsiyon spektrometresi cihazında numune alevin içerisine püskürtülür ve atomize edilir.

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ... III

İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ... III İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ... III İÇİNDEKİLER... V 1. LABORATUVARDA KULLANILAN MALZEME VE ALETLER... 1 1.1. Tüpler... 1 1.2. Beher... 1 1.3. Erlenmeyer... 2 1.4. Balonlar... 2 1.5. Mezur... 3 1.6. Pipetler...

Detaylı

1. KİMYASAL ANALİZLER

1. KİMYASAL ANALİZLER 1. KİMYASAL ANALİZLER HPLC VE LC-MS/MS CİHAZLARI İLE YAPILAN ANALİZLER SORBAT TAYİNİ BENZOAT TAYİNİ KAFEİN TAYİNİ HMF TAYİNİ SUDAN TÜREVLERİ TAYİNİ VANİLİN TAYİNİ GLUKOZ, FRUKTOZ VE SUKROZ TAYİNİ SAPONİN

Detaylı

Tarım ve hayvancılıkta doğru analiz ve doğru yönlendirme verimi birebir etkiler!

Tarım ve hayvancılıkta doğru analiz ve doğru yönlendirme verimi birebir etkiler! Tarım ve hayvancılıkta doğru analiz ve doğru yönlendirme verimi birebir etkiler! VETERİNER TEŞHİS HİZMETLERİ Hassas ölçümler... Sağlıklı sonuçlar... Akılcı öneriler! 2011 yılında hayata geçirdiğimiz Veteriner

Detaylı

Bir Model Olarak Adli Tıp Enstitüsü

Bir Model Olarak Adli Tıp Enstitüsü TÜRKİYE ÜNİVERSİTELERİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜLERİ XXIV. TOPLANTISI Bir Model Olarak Adli Tıp Enstitüsü Prof. Dr. İmdat Elmas İ.Ü. Adli Tıp Enstitüsü Md. İ.Ü. Adli Tıp Enstitüsü, 21 Temmuz 1982 tarihinde

Detaylı

Adli Tıp Bülteni The Bulletin of Legal Medicine

Adli Tıp Bülteni The Bulletin of Legal Medicine Adli Tıp Bülteni, 2015;20(1):21-26. Adli Tıp Bülteni The Bulletin of Legal Medicine www.adlitipbulteni.com ARAŞTIRMA / RESEARCH REPORT doi: 10.17986/blm.2015110914 Antalya İlinde Denetimli Serbestlik Kararı

Detaylı

KULLANICI TARAFINDAN TESTİN DOĞRULANMASI (VERİFİKASYON) Dr. Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu

KULLANICI TARAFINDAN TESTİN DOĞRULANMASI (VERİFİKASYON) Dr. Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu KULLANICI TARAFINDAN TESTİN DOĞRULANMASI (VERİFİKASYON) Dr. Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu Kaynaklar CLSI EP5-A2: Evaluation of Precision Performance of Quantitative Measurement Methods (2004)

Detaylı

SU NUMUNELERİNİN LABORATUVARA KABUL MİKTARLARI, SAKLAMA KOŞULLARI VE SÜRELERİ

SU NUMUNELERİNİN LABORATUVARA KABUL MİKTARLARI, SAKLAMA KOŞULLARI VE SÜRELERİ Alkalinite Alüminyum (Al) Amonyum (NH 4 + ) Anyonlar (Br, F, Cl, NO 2, NO 3, SO 4, PO 4 ) PE veya BC 200 100 Tercihen arazide yapılmalıdır. sırasındaki indirgenme ve oksitlenme reaksiyonları numunede değişikliğe

Detaylı

I. YARIYIL TEMEL BİYOKİMYA I (B 601 TEORİK 3, 3 KREDİ)

I. YARIYIL TEMEL BİYOKİMYA I (B 601 TEORİK 3, 3 KREDİ) T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS İÇERİKLERİ I. YARIYIL TEMEL BİYOKİMYA I (B 601 TEORİK 3, 3

Detaylı

Ölüm Sonrası Adli Olgularda İlaç/Maddelere Analitik Yaklaşım

Ölüm Sonrası Adli Olgularda İlaç/Maddelere Analitik Yaklaşım Ölüm Sonrası Adli Olgularda İlaç/Maddelere Analitik Yaklaşım Ayşe Pınar Yamantürk Çelik Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı İstanbul Tıp Fakültesi İstanbul Üniversitesi 21. Ulusal Farmakoloji Kongresi, Osmangazi

Detaylı

ve Atık Suda VOC Analizi

ve Atık Suda VOC Analizi GC/MS ve Purge&Trap ile İçme Suyu ve Atık Suda VOC Analizi İ çme suyu ve atık sulardaki VOC bileşiklerin tespit edilmesi ve miktarlarının belirlenmesidir. Son yıllarda artan çevre bilinci kimyasal maddelerin;

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Hamide Z Şenyuva 8 9 Ekim 2008, İzmir İçerik Giriş- Analitik Kalite Güvence neden önemli? Formal Kalite Güvence Sistemleri Metot validasyonu İç Kalite Kontrol

Detaylı

Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması. Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması. Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Testler farklı amaçlarla uygulanabilir: - Tanı, tarama, doğrulama,

Detaylı

Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler

Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Dr. Hamide Z Şenyuva 16 17 Ekim 2007, Bursa İçerik Giriş- Analitik Kalite Güvence neden önemli? Formal Kalite Güvence Sistemleri Metot validasyonu İç Kalite

Detaylı

Biyolojik Örneklerde İlaç

Biyolojik Örneklerde İlaç Biyolojik Örneklerde İlaç 1 Analizi ECZ 344 6. ders/25.04.2014 PROF.DR. DİLEK AK ECZACILIK FAKÜLTESİ ANALİTİK KİMYA ANABİLİM DALI Diğer Biyolojik Örnekler 2 Klinik ve adli uygulamalarda ilaç analizi için

Detaylı

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Sağlık kuruluşları hizmet, eğitim, araştırma faaliyetlerinin yürütüldüğü kompleks yapılardır. Bu nedenle, sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları

Detaylı

Türkiye de Madde Kullanımı Konusunda Durum Analizi

Türkiye de Madde Kullanımı Konusunda Durum Analizi Türkiye de Madde Kullanımı Konusunda Durum Analizi Prof. Dr. Hakan COŞKUNOL 19 Nisan 2013 Manisa Türkiye yasadışı uyuşturucu ve uyarıcı maddelerin geçiş güzergahı üzerindedir Kaçakçılık ve bireylerin madde

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. INDOCOLIR %0.1 göz damlası Göze uygulanır. Etkin madde: 5 ml damla 5 mg indometasin içerir.

KULLANMA TALİMATI. INDOCOLIR %0.1 göz damlası Göze uygulanır. Etkin madde: 5 ml damla 5 mg indometasin içerir. INDOCOLIR %0.1 göz damlası Göze uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: 5 ml damla 5 mg indometasin içerir. Yardımcı maddeler: Tiyomersal, Arginin, Hidroksipropil-β-siklodekstrin, yeter miktarda hidroklorik

Detaylı

MUĞLA HALK SAĞLIĞI LABORATUVARI

MUĞLA HALK SAĞLIĞI LABORATUVARI Sayfa No :1 / 7 1.0-KLİNİK DIŞI MİKROBİYOLOJİK ANALİZLER Diyaliz Suyu 2 gün LAL (Limulus Amebocyte Lysate) - Endotoksin Pyrosate Toplam Koloni Sayısı (37 C-48s) TS EN ISO 6222 Doğal Kaynak ve İçme Suyu

Detaylı

ÇOCUKLARDA ZEHİRLENMELER

ÇOCUKLARDA ZEHİRLENMELER ÇOCUKLARDA ZEHİRLENMELER Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Acil Tıp Birimi Tüm dünya da olduğu gibi Erişkin öncelikli sistem Erişkin baskın tıp eğitimi Dolayısıyla Çocuklar erişkinlerin küçültülmüş

Detaylı

(*) Dr. Çağatay Kundak DÜZEN LABORATUVARLAR GRUBU 16 Ekim 2009, Ankara

(*) Dr. Çağatay Kundak DÜZEN LABORATUVARLAR GRUBU 16 Ekim 2009, Ankara (*) Dr. Çağatay Kundak DÜZEN LABORATUVARLAR GRUBU 16 Ekim 2009, Ankara Referans Aralığı Kavramı Eş anlamlılar Referans değerler = Reference Values Normal değerler = Normal Values Beklenen değerler = Expected

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarı Adresi : 52/18 Sokak No: 4 Poligon 35350 İZMİR / TÜRKİYE Tel : 0232 285 31 62 Faks : 0232 224 59 89 E-Posta : julideserdaroglu@hotmail.com Website

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Deney Laboratuvarı Tıbbi Ürünler (serebrospinal sıvı ile temas edenler hariç ), derişik hemodiyaliz çözeltileri, seyreltme suları, ilaçlar Tıbbi Ürünler (Serebrospinal

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarının Akreditasyon No: Adres : Merkez Mahallesi Ceylan Sokak No:24 Mart Plaza Kat:2 Kağıthane İSTANBUL / TÜRKİYE Tel : 0 212 321 09 00 Faks : 0

Detaylı

KBUDEK 2015 PROGRAMLARI

KBUDEK 2015 PROGRAMLARI Değerli KBUDEK Katılımcısı; Ülkemizde ulusal bir kalite kontrol programının eksikliğini gidermek üzere 2005 yılında kurulan programımız her geçen gün artan panelleri ile hizmetlerini sürdürmektedir. KBUDEK,

Detaylı

5-7 t 1/2 gerektirir. C ss ortalama. Yarı Ömür. Toksik. Terapötik. Sub-terapötik. Doz

5-7 t 1/2 gerektirir. C ss ortalama. Yarı Ömür. Toksik. Terapötik. Sub-terapötik. Doz TERAPÖTİK İ İLAÇ DÜZEYLERİ Dr.MURAT ÖKTEM Düzen Laboratuvarlar Grubu Kurallar Her insan birbirinden farklıdır Çocuklar farklıdır Hamileler farklıdır İlaç düzeyleri hastanın klinik durumu ile birlikte değerlendirilmelidir

Detaylı

Uyuşturucu Kullanımı ve Uyuşturucuya Bağlı Problemler Uyuşturucu Kullanımını ve Uyuşturucuya Bağlı Problemlerin İzlenmesi

Uyuşturucu Kullanımı ve Uyuşturucuya Bağlı Problemler Uyuşturucu Kullanımını ve Uyuşturucuya Bağlı Problemlerin İzlenmesi 1 Uyuşturucu Kullanımı ve Uyuşturucuya Bağlı Problemler Uyuşturucu kullanımı terimi, tek seferlik deneysel kullanımdan alışkanlık ve bağımlılık içeren kullanıma kadar sıralanmış birçok farklı tüketim çeşidini

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı Adresi : Kriminal Polis Laboratuvarları Kampüsü Gölbaşı 06830 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 0 312 462 94 77 Faks : 0 312 462 94 29 E-Posta : ankara.kpl@kpl.gov.tr

Detaylı

KARAMAN MÜMİNE HATUN HASTANESİ ÖZ DEĞERLENDİRME SORULARI

KARAMAN MÜMİNE HATUN HASTANESİ ÖZ DEĞERLENDİRME SORULARI KARAMAN MÜMİNE HATUN HASTANESİ ÖZ DEĞERLENDİRME SORULARI YAYIN TARİHİ: 12/06/2013 PROSEDÜR NO: 071 REV NO: REV TARİHİ: SIRA ÖZ DEĞERLENDİRME SORULARI DEĞERLENDİRME ACİL SERVİS CİHAZ YÖNETİM SORULARI 4

Detaylı

İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ BEŞ YILLIK EĞİTİM PROGRAMI (2014-2015 AKADEMİK YILINDAN İTİBAREN)

İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ BEŞ YILLIK EĞİTİM PROGRAMI (2014-2015 AKADEMİK YILINDAN İTİBAREN) İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ BEŞ YILLIK EĞİTİM PROGRAMI (2014-2015 AKADEMİK YILINDAN İTİBAREN) BİRİNCİ YIL 1. Yarıyıl (Güz Dönemi) Eczacılık Tarihi ve Eczacılığa Giriş 2 0 2 4 107 Genel Kimya

Detaylı

GIDA VE TARIM KİMYASI LABORATUVARI NUMUNE KABUL ŞARTLARI

GIDA VE TARIM KİMYASI LABORATUVARI NUMUNE KABUL ŞARTLARI GIDA VE TARIM KİMYASI LABORATUVARI NUMUNE KABUL ŞARTLARI NUMUNE MİKTARLARI VE AMBALAJ Numunenin alınması ve laboratuvarımıza ulaştırılması müşterinin sorumluluğundadır. Yapılacak analiz türüne ve analiz

Detaylı

Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı?

Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı? Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı? Yrd. Doç. Dr. Kaya Süer Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Sunum Planı Giriş HBsAg Pozitifliği Kronik Hepatit

Detaylı

ÇÖZÜNME KONTROLLERİ Çözünme Tayini (Miktar Tayini için kullanılan yöntem ücreti ilave edilir)

ÇÖZÜNME KONTROLLERİ Çözünme Tayini (Miktar Tayini için kullanılan yöntem ücreti ilave edilir) EK5a : ANALİZ PARAMETRELERİ VE ANALİZ SÜRELERİ TİTCK KOD 110,3 110,303 İLAÇ VE KOZMETİK LABORATUVARLARI Yöntem/Metod BİYOLOJİK KONTROLLER Numune Miktarı Analiz Süresi ÇÖZÜNME KONTROLLERİ Çözünme Tayini

Detaylı

Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik

Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik Medikal Metroloji Çalıştayı TÜBİTAK-UME, İstanbul Dr. Diler Aslan Pamukkale Üniversitesi 13 Şubat 2013, İstanbul İçerik Adlandırma,Tanım, kavram, sektör, segment: Tıbbi

Detaylı

BİTKİSEL İLAÇ ZEHİRLENMESİ

BİTKİSEL İLAÇ ZEHİRLENMESİ BİTKİSEL İLAÇ ZEHİRLENMESİ Yard. Doç.Dr. Nil Hocaoğlu Aksay Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı 28.04.2010 Olgu Sunumu 61 yaşındaki kadın hasta, Acil servise, ajitasyon,

Detaylı

Hazır Kit(HACH)-DPD pp. Metot /Spektrofotometrik.

Hazır Kit(HACH)-DPD pp. Metot /Spektrofotometrik. 1-HAVUZ SUYU İ S.B. 15.12.2011 ve 28143 sayı ile yayımlanan " Yüzme Havuzlarının Tabi Olacağı Sağlık Esasları ve Şartları Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik " Renk Tortu Bulanıklık

Detaylı

KİMYASAL MADDE DEPOLAMA TALİMATI

KİMYASAL MADDE DEPOLAMA TALİMATI REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Tesis Yönetimi ve Güvenliği Kurulu Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş Kalite Koordinatörü 1/6 1. AMAÇ

Detaylı

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Viroloji Ünitesi Viral Enfeksiyonlar... Klinik

Detaylı

Doç.Dr.Yeşim Gürol Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji

Doç.Dr.Yeşim Gürol Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji Doç.Dr.Yeşim Gürol Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Tıbbi Mikrobiyoloji Klinik Mikrobiyoloji Laboratuvarlarında kalite uygulamaları son yıllarda başta ISO 15189 kriterlerinin laboratuvarlarımıza girmesiyle

Detaylı

Laboratuvarda çalışılan tüm test ve uygulamaları içeren rehber hazırlanmalıdır. Test ve uygulama rehberi;

Laboratuvarda çalışılan tüm test ve uygulamaları içeren rehber hazırlanmalıdır. Test ve uygulama rehberi; Laboratuvarda çalışılan tüm test ve uygulamaları içeren rehber hazırlanmalıdır. Test ve uygulama rehberi; o Örnek türünü, o Örnek kabul ve ret kriterlerini, o Örnek alımı ile ilgili kuralları, o Örneklerin

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. SEKROL pediatrik şurup Ağızdan alınır.

KULLANMA TALİMATI. SEKROL pediatrik şurup Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI SEKROL pediatrik şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: 5 ml (1 ölçek) şurup solüsyonu, 15 mg ambroksol HCl içerir. Yardımcı maddeler: Sorbitol (E420), gliserol, sodyum metabisülfit (E223),

Detaylı

İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON İkinci Bölüm GIDA HİJYENİ, TANIMI ve ÖNEMİ Üçüncü Bölüm PERSONEL HİJYENİ

İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON İkinci Bölüm GIDA HİJYENİ, TANIMI ve ÖNEMİ Üçüncü Bölüm PERSONEL HİJYENİ İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm HİJYEN ve SANİTASYON Hijyenin Tanımı ve Önemi... 1 Sanitasyon Tanımı ve Önemi... 1 Kişisel Hijyen... 2 Toplu Beslenme Sistemlerinde (TBS) Hijyenin Önemi... 3 Toplu Beslenme Sistemlerinde

Detaylı

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı Doç.Dr.Vesile Altınyazar Tüm dünyada ilaç harcamalarının toplam sağlık harcamaları içindeki payı ortalama %24,9 Ülkemizde bu oran 2000 yılı için %33,5 DSÖ tahminlerine

Detaylı

TRANSFÜZYON MERKEZİ HASTALARDA KULLANILAN MİKROBİYOLOJİK TARAMA TESTLERİ TALİMATI

TRANSFÜZYON MERKEZİ HASTALARDA KULLANILAN MİKROBİYOLOJİK TARAMA TESTLERİ TALİMATI 1.AMAÇ.Hastalara ait kan örneklerinde yapılması gereken mikrobiyolojik testleri, bu testlerin çalışma yöntemlerini ve kalite kontrol gereklerini belirlemektir.. 2.KAPSAM : Bu talimat transfüzyon merkezinde

Detaylı

MİKROBİYOLOJİ LABORATUVAR HİZMETLERİ

MİKROBİYOLOJİ LABORATUVAR HİZMETLERİ MİKROBİYOLOJİ LABORATUVAR HİZMETLERİ Laboratuvarda çalışılan tüm testleri içeren test rehberi bulunmalıdır. Test rehberi; Örneklerin çalışılma zamanını, Örnek türünü, Ön hazırlık işlemi gerektiren testlere

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5)

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon No: Deney Laboratuvarı Adresi : Haccettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi İlaç Fabrikası 2.Kat 06100 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 0 312 305 21 56 Faks

Detaylı

Tıbbi Laboratuvarlarda Madde Analizleri

Tıbbi Laboratuvarlarda Madde Analizleri Küme T. ve ark. Türk Klinik Biyokimya Derg 2016; 14(1): 58-71 Derleme Tıbbi Laboratuvarlarda Madde Analizleri Drug Abuse Testing in Clinical Laboratories Tuncay Küme * Çiğdem Karakükcü ** Nilgün Kara Uzun

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI TIBBİ BİYOKİMYA UZMANLIK EĞİTİMİ ÇEKİRDEK PROGRAMI

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI TIBBİ BİYOKİMYA UZMANLIK EĞİTİMİ ÇEKİRDEK PROGRAMI HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI TIBBİ BİYOKİMYA UZMANLIK EĞİTİMİ ÇEKİRDEK PROGRAMI AMAÇ: Anabilim Dalımızda tıpta uzmanlık eğitiminin amacı, temel ve tıbbi biyokimya

Detaylı

KLİNİK TOKSİKOLOJİ EĞİTİMİNİN ÖNEMİ. Prof. Dr. Arzu Denizbaşı

KLİNİK TOKSİKOLOJİ EĞİTİMİNİN ÖNEMİ. Prof. Dr. Arzu Denizbaşı KLİNİK TOKSİKOLOJİ EĞİTİMİNİN ÖNEMİ Prof. Dr. Arzu Denizbaşı Tanım Toxicon = Zehir Logos =Bilgi Sizde iki kolay dersle bir toksikolog olabilirsiniz. Ancak bu derslerin her biri 10 yıldır. Arnold Lehman,1955

Detaylı

ÖRNEK TRANSPORTUNDA PREANALITIK FAKTÖRLER: LOKAL, ULUSAL VE ULUSLARARASI DÜZEYDE NASIL SAĞLANMALI?

ÖRNEK TRANSPORTUNDA PREANALITIK FAKTÖRLER: LOKAL, ULUSAL VE ULUSLARARASI DÜZEYDE NASIL SAĞLANMALI? ÖRNEK TRANSPORTUNDA PREANALITIK FAKTÖRLER: LOKAL, ULUSAL VE ULUSLARARASI DÜZEYDE NASIL SAĞLANMALI? UZ.DR.ÇIĞDEM SÖNMEZ ANKARA II. BÖLGE LABORATUVARLARI KOORDINATÖRÜ PREANALITIK FAZ TRANSPORT NE? NEREDEN?

Detaylı

Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D.

Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D. Prof.Dr. Nadi Bakırcı Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı A.D. İhmal edilen bir konu olarak iş sağlığı ve güvenliği Bu konuda ihmal edilen bir grup olarak sağlık çalışanları Sağlık hizmeti

Detaylı

Üsküdar Üniversitesi davranış bilimleri alanındaki uzmanlığı ve akademik birikimiyle madde bağımlılığı üzerine multidisipliner çalışan tek eğitim ve

Üsküdar Üniversitesi davranış bilimleri alanındaki uzmanlığı ve akademik birikimiyle madde bağımlılığı üzerine multidisipliner çalışan tek eğitim ve Üsküdar Üniversitesi davranış bilimleri alanındaki uzmanlığı ve akademik birikimiyle madde bağımlılığı üzerine multidisipliner çalışan tek eğitim ve araştırma kuruluşudur. Bu amaçla yürüttüğü projeleri,

Detaylı

Türkiye de Bağımlılık Epidemiyolojisi. Dr. Zehra Arıkan

Türkiye de Bağımlılık Epidemiyolojisi. Dr. Zehra Arıkan Türkiye de Bağımlılık Epidemiyolojisi Dr. Zehra Arıkan Araştırmacı: Danışman: Konuşmacı: Glaxo, Sanovel, Bilim Epidemiyoloji Tıbbi araştırmaların yöntem bilimi Sağlık sorunlarının tanımlanması, nedenlerinin

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. VİTA B 250/250/1 mg enterik kaplı tablet Ağızdan alınır.

KULLANMA TALİMATI. VİTA B 250/250/1 mg enterik kaplı tablet Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI VİTA B 250/250/1 mg enterik kaplı tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir enterik kaplı tablet 250 mg B 1 vitamini, 250 mg B 6 vitamini ve 1 mg B 12 vitamini içerir. Yardımcı madde(ler):

Detaylı

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ÇOCUK VE ERGEN TEDAVİ VE REHABİLİTASYON MODELİ. Dr.Cenk YANCAR Psikiyatri Uzmanı

GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ÇOCUK VE ERGEN TEDAVİ VE REHABİLİTASYON MODELİ. Dr.Cenk YANCAR Psikiyatri Uzmanı GAZİANTEP BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ ÇOCUK VE ERGEN TEDAVİ VE REHABİLİTASYON MODELİ Dr.Cenk YANCAR Psikiyatri Uzmanı Son yıllarda Gaziantep in hızlı sanayi büyümesinin getirdiği göç ve nüfus artışı, beraberinde

Detaylı

NUMUNELERİN SAKLANMA KRİTERLERİ TALİMATI

NUMUNELERİN SAKLANMA KRİTERLERİ TALİMATI Dok No: BİY.TL.23 Yayın Tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/No: -/0 Sayfa No: 1 / 11 01 AMAÇ : Biyokimya Laboratuvarının ulusal ve uluslararası standartlara, kanun ve yönetmeliklere uygun olarak, düzenli, hızlı

Detaylı

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar

Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı. Doç.Dr.Vesile Altınyazar Psikiyatride Akılcı İlaç Kullanımı Doç.Dr.Vesile Altınyazar Tüm dünyada ilaç harcamalarının toplam sağlık harcamaları içindekipayı ortalama %24,9 Ülkemizde bu oran 2000 yılı için %33,5 Akılcı İlaç Kullanımı;

Detaylı

ŞEBEKE BAĞLANTILI GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİ SAHA DENETİM STANDARDLARI

ŞEBEKE BAĞLANTILI GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİ SAHA DENETİM STANDARDLARI ŞEBEKE BAĞLANTILI GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİ SAHA DENETİM STANDARDLARI CAN CAMCI ZENİT ENERJİ GENEL MÜDÜR 7 NİSAN 2016 İçerik 1-TS EN 62446 Tanımı 2-TS EN 62446 Kapsamı ve Yardımcı Standardları 3-Denetim

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ ADANA UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ BİYOKİMYA

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ ADANA UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ BİYOKİMYA BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ ADANA UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ BİYOKİMYA Sıkça Kullanılan Linkler: PUBMED http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/ ULAKBİM http://www.ulakbim.gov.tr/ Türk Biyokimya Derneği http://www.biyokimya.org/

Detaylı

EV HEMODİYALİZ SÜRECİ

EV HEMODİYALİZ SÜRECİ EV HEMODİYALİZ SÜRECİ Latife HAYDANLI İzmir Sevgi Diyaliz Merkezi SÜREÇ 1 Hasta seçimi 2 Eğitime başlanması 3 Ev keşfi 4 Cihazların talebi 5 Tesisatın hazırlanması 6 Cihazların kurulumu 7 8 9 10 11 Su

Detaylı

Diyabette Bakım,Takip ve İzleme. İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ABD Endokrinoloji,Diyabet ve Metabolizma Uzm.Hem.

Diyabette Bakım,Takip ve İzleme. İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ABD Endokrinoloji,Diyabet ve Metabolizma Uzm.Hem. Diyabette Bakım,Takip ve İzleme İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ABD Endokrinoloji,Diyabet ve Metabolizma Uzm.Hem.Alev Kahraman Kan Glukozunun Diyabetli Birey Tarafından Takibi Kan glukozunun

Detaylı

Yeterlilik testi katılım. düzeyi ve sıklığına ilişkin. kılavuz. Tavsiye belgesi EA-4/18: 2010 AMAÇ

Yeterlilik testi katılım. düzeyi ve sıklığına ilişkin. kılavuz. Tavsiye belgesi EA-4/18: 2010 AMAÇ Tavsiye belgesi EA-4/18: 2010 Yeterlilik testi katılım düzeyi ve sıklığına ilişkin kılavuz AMAÇ Bu belgenin hazırlanmasındaki amaç yeterlilik testi katılım düzeyi ve sıklığına ilişkin değerlendirme konusunda

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/7) Deney Laboratuvarı Adresi : Kozyatağı, Bayar Cad. No: 78 Kadıköy 34736 İSTANBUL / TÜRKİYE Tel : 0216 464 44 12 Faks : 0216 464 44 58 E-Posta : gozlem@gozlemgidalabs.com

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. NEROX-B12, 30 ve 60 tabletlik blister ambalajlarda sunulan B vitamini kompleksidir.

KULLANMA TALİMATI. NEROX-B12, 30 ve 60 tabletlik blister ambalajlarda sunulan B vitamini kompleksidir. KULLANMA TALİMATI NEROX-B12 film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir film tablet 250 mg B 1 vitamini, 250 mg B 6 vitamini ve 1 mg B 12 vitamini içerir. Yardımcı maddeler: Sitrik asit monohidrat,

Detaylı

ANALJEZİKLERDE ETKİLEŞİM. Dr. Sevil Bavbek İ.T.F. İçhastalıkları ABD, Tıbbi Onkoloji BD İ.Ü. Onkoloji Enstitüsü

ANALJEZİKLERDE ETKİLEŞİM. Dr. Sevil Bavbek İ.T.F. İçhastalıkları ABD, Tıbbi Onkoloji BD İ.Ü. Onkoloji Enstitüsü ANALJEZİKLERDE ETKİLEŞİM Dr. Sevil Bavbek İ.T.F. İçhastalıkları ABD, Tıbbi Onkoloji BD İ.Ü. Onkoloji Enstitüsü ETKİLEŞİMDE PRENSİPLER Farmasötik Farmakokinetik Emilim Dağılım infüzyon sıvılarındakimyasal

Detaylı

Prof.Dr.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı. 2006-2007 Eğitim yılı

Prof.Dr.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı. 2006-2007 Eğitim yılı ASİT Prof.Dr.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı 2006-2007 Eğitim yılı Ders programı Asitin tanımı Fizik muayene bulguları Asit miktarının ifadesi Asit yapan nedenler Asitli hastada ayırıcı tanı

Detaylı

MANİSA RUH VE SİNİR HASTALIKLARI HASTANESİNNDE SUNULAN BAĞIMLILIK HİZMETLERİ. Uzm. Dr.Aslıhan Eslek

MANİSA RUH VE SİNİR HASTALIKLARI HASTANESİNNDE SUNULAN BAĞIMLILIK HİZMETLERİ. Uzm. Dr.Aslıhan Eslek MANİSA RUH VE SİNİR HASTALIKLARI HASTANESİNNDE SUNULAN BAĞIMLILIK HİZMETLERİ Uzm. Dr.Aslıhan Eslek Hastanemiz ayaktan poliklinik, acil ve yatan hasta(amatem) kliniği hizmetleri vermekte ve denetimli serbestlik

Detaylı

ALKOL ZEHİRLENMELERİ. Doç. Dr. Levent Avşaroğulları Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Kayseri

ALKOL ZEHİRLENMELERİ. Doç. Dr. Levent Avşaroğulları Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Kayseri ALKOL ZEHİRLENMELERİ Doç. Dr. Levent Avşaroğulları Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Kayseri SUNU DÜZENİ BÖLÜM I ETANOL İZOPROPİL ALKOL BÖLÜM II METİL ALKOL ETİLEN GLİKOL BÖLÜM

Detaylı

Türkiye Doping Kontrol Merkezi

Türkiye Doping Kontrol Merkezi Türkiye Doping Kontrol Merkezi 1989 yılında Hacettepe Üniversitesi ile Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü arasında imzalanan bir protokol ile kurulmuştur Protokol gereği Kurumların yükümlülükleri Hacettepe

Detaylı

BURUNDAN (NAZAL) UYGULANAN YÜKLEME (PROVOKASYON) TESTLERİ İÇİN AYDINLANMIŞ ONAM (RIZA) BELGESİ

BURUNDAN (NAZAL) UYGULANAN YÜKLEME (PROVOKASYON) TESTLERİ İÇİN AYDINLANMIŞ ONAM (RIZA) BELGESİ BURUNDAN (NAZAL) UYGULANAN YÜKLEME (PROVOKASYON) TESTLERİ İÇİN AYDINLANMIŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN... Kayıt (protokol) numarası :... Doğum tarihi (gün/ay/yıl) :... Adresi :...... Telefon numarası

Detaylı

Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği

Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği Türk Gıda Kodeksi Özel Tıbbi Amaçlı Diyet Gıdalar Tebliği Resmi Gazete Tarihi Sayısı Değişiklik Açıklaması İlk Yayın 24.12.2001 24620 1. Değişiklik 31.08.2003 25125 EK-1 in 7 inci maddesi, Madde 6 (Eklendi)

Detaylı