LOMBER DİSK HERNİSİNDE FASET EKLEM ASİMETRİSİ ve FASET EKLEM AÇILARININ ZAMAN İÇİNDE DEĞİŞİMİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "LOMBER DİSK HERNİSİNDE FASET EKLEM ASİMETRİSİ ve FASET EKLEM AÇILARININ ZAMAN İÇİNDE DEĞİŞİMİ"

Transkript

1 T.C. Sağlık Bakanlığı Vakıf Gureba Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği LOMBER DİSK HERNİSİNDE FASET EKLEM ASİMETRİSİ ve FASET EKLEM AÇILARININ ZAMAN İÇİNDE DEĞİŞİMİ Tez Danışmanı Uzm.Dr. Nurdan PAKER (Uzmanlık Tezi) Dr. Muharrem ÇİDEM İstanbul-2005

2 TEŞEKKÜR Uzmanlık eğitimim boyunca hoşgörülü davranışı, yardımsever, sabırlı kişiliğiyle her an yanımda hissettiğim ve bilimselliğiyle eğitimime büyük katkısı olan aynı servisi paylaştığımdan dolayı kendimi şanslı hissettiğim Doç. Dr. İlhan Karacan a Asistanlığım süresince bilgi ve tecrübelerinden yararlandığım eski şef vekilimiz Dr. İsmet Gürel e, Pratik yaklaşımını ve bilgilerini her fırsatta paylaşan Dr. Teoman Aydın a, Kibarlığı ve pozitif enerjisiyle örnek olan, bilgi ve birikiminden yararlandığım Dr.Meltem Esenyel e, Deneyimlerinden yararlanma fırsatı bulduğum Dr. Aylin Rezvani, Dr. Nihal Gözübüyükoğlu Özaras, Dr. Ayla Nilgün Çakallı ya Bilgi ve sıcaklığıyla tez çalışmamda yardımlarını esirgemeyen Dr. Nurdan Paker e Asistanlığa birlikte başladığım Dr. Saliha Eroğlu Demir e ve sonradan aramıza katılan sevgili arkadaşım Dr. Mustafa Akif Sarıyıldız a, Geçici bir süre beraber çalışma imkanımız olan İstanbul Eğitim Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü asistanlarına Beraber çalışmaktan mutluluk duyduğum kliniğimiz fizyoterapistlerine, hemşirelerine ve tüm personeline Üzerimde sonsuz hak ve emeği olan ve hayatımda ayrı bir yere sahip merhum annem e En içten ve sonsuz teşekkürlerimi sunarım. Dr. Muharrem ÇİDEM 2

3 İÇİNDEKİLER Sayfa GİRİŞ ve AMAÇ GENEL BİLGİLER GEREÇ ve YÖNTEM BULGULAR TARTIŞMA ÖZET SUMMARY KAYNAKLAR

4 GİRİŞ VE AMAÇ Faset tropizmini Brailsford, sağ veya sol fasetlerden birinin daha sagital oryantasyon göstermesi sonucu ortaya çıkan asimetri olarak tanımlamıştır (1). Bazı araştırmalarda (2,5,6) faset asimetrisinin, lomber disk hernili (LDH) olgularda daha sık olduğu ve herni gelişiminde predizpozan bir faktör olabileceği ileri sürülürken, bazı çalışmalarda (4,7,8,44,51) ise faset asimetrisinin etyolojik ve klinik bir önemi olmadığı savunulmuştur. LDH diskin yapısal bütünlüğünün bozulması ve yırtılması sonucu ortaya çıkmaktadır. Ancak sağlıklı diskin parçalanması son derece zordur. Disk üzerine anormal aksiyel yük bindiğinde önce vertebra korpusları daha yüksek basınçlarda intervertebral disk parçalandığı gösterilmiştir. Vertebra korpusunu parçalayamayacak kadar zayıf kuvvetlerin diskte yırtık meydana getirebilmesi için, diskin histokimyasal yapısının anormal hale gelmiş olması gerekir (9,10,11). Diskte yapısal bozulma yaşa bağlı olarak (primer) (12) ya da günlük yaşam aktiviteleri sırasında maruz kalınan mikrotravmalar (13,14) gibi sekonder nedenlerden dolayı ortaya çıkabilir. Mikrotravmalar, günlük yaşam aktiviteleri sırasında yapılan siklik fleksiyon, rotasyon, aksiyel kompresyonla ilişkili olarak meydana gelebilir. Bu mikrotravmaların ortaya çıkışında veya daha belirgin hale gelmesinde, faset asimetrisi gibi yapısal anomaliler zemininde ortaya çıkabilecek biyomekanik bozukluk önemli rol oynayabilir (14,44). Normalde vücudun sağ ve sol tarafındaki eklemler anatomik yapı ve fonksiyonları açısından simetrik özellik gösterir. Benzer şekilde, vertebral segmentte sağ ve sol faset eklem açılarının eşit olması beklenir. Bu simetrinin bozulması, lomber hareketlerdeki simetrinin ve ahengin bozulmasına neden olabilir. Bunun sonucu olarak 4

5 intervertebral diskte mekanik yük dengesiz dağılabilir, bazı noktalarda mekanik stres artabilir ve dejenerasyon meydana gelebilir(3,44,51,52). Noren, faset asimetrisi varlığında diskte dejenerasyona daha sık rastlandığını göstermiştir (49). İlk kez Farfan, faset asimetrisi ile LDH arasında ilişki olabileceğine dikkat çekmiştir (2). Boden, normal sağlıklı insanlara göre LDH li olgularda alt lomber faset tropizminin daha fazla olduğunu ortaya koymuştur (5). Park ve arkadaşları farlateral disk herniyasyonlarında faset asimetrisinin ve disk dejenerasyonunun posterolateral hernilerden daha fazla olduğunu göstermiştir (6). Bazı araştırmacılar, LDH li olgularda faset asimetrisinin olduğunu doğrulamakla birlikte bunun disk dejenerasyonu ve herniyasyon gelişiminde rolü olmadığını ileri sürmüştür (4,7,8,44,50,51). Adams ve Hutton aksiyel torsiyonel kuvvetlerin disk dejenerasyonunda önemli olmadığını öne sürmüştür (8). LDH tanısı konan 61 olguda yaptığımız kesitsel çalışmada, olguların yaklaşık % 90 ında herniyasyon olan segmentte faset asimetrisi olduğu gösterildi. Aynı çalışmada, asimetrinin faset eklemlerinin sagitalleşmesi sonucu gelişebileceği kanaatine ulaşıldı (55). Faset eklemleri arasındaki simetri iki farklı yolla bozulabilir: Faset eklem açılarının sagitalizasyonu veya koronalizasyonu. Bu çalışmada LDH tanısı konulan hastalarda faset eklem asimetrisi ve faset eklem açılarının zaman içindeki değişimi araştırıldı. 5

6 GENEL BİLGİLER VERTEBRAL KOLONUN ANATOMİSİ Omurga aksiyel iskelet sisteminin esas bölümünü oluşturan ve vertebral segmentlerden oluşan bir yapıdır. Kuvvetli muskülokütanöz yapılar ve ligamentlerle desteklenen vertebral kemik segmentlerinin birleşmesinden oluşur. Otuz üç-otuz dört vertebranın üst üste gelmesiyle ile oluşan bu bütünlüğün ilk 24 vertebrası birbirine eklemler aracılığıyla bağlanırlar.bunlara presakral vertebralar da denir. Kalan 9-10 vertebradan 5 tanesinin birleşmesinden pelvik kuşakla eklem yapan bir kemik olan sakrum oluşmuştur. En altta bulunan küçük ve tam gelişmemiş 4 veya 5 tane vertebranın birleşmesinden koksiks oluşur (15). Vertebral kolon 7 servikal, 12 torasik, 5 lomber, 5 sakral ve 4 koksigeal olmak üzere toplam 33 omurdan oluşmaktadır. Servikal (C1 ve C2 omuru hariç), torakal, lomber omurlar birbirlerinden intervertebral diskle ayrılırlar. Sakral ve koksigeal vertebralar ise birbirleriyle iki ayrı kemik oluşturacak şekilde füzyon yapmışlardır. Bunlar psödovertebra olarak da bilinirler (16). A- Vertebral Kolonun Eklemleri Vertebradaki herhangi bir hareketi anlayabilmek için üç eklem kompleksi akılda tutulmalıdır. Anteriordan bir intervertebral disk ve posteriordan 2 faset eklem bir araya gelerek üç eklem kompleksi oluşturur. Vertebra korpusları arasında amfiartrodial, processus artikülaris superior ve inferior arasında diartrodial tipte eklemleşme söz konusudur. 6

7 1-Amfiartrodial eklem: Vertebra cisimlerinin eklem yüzeyleri ile bunların arasındaki intervertebral diskten oluşmaktadır. Bu eklem ön ve arka longitudinal ligamentler aracılığıyla birleştirilerek kuvvetlendirilmiştir (18,19). 2-Diartrodial eklem: Bunlar zigoapofiziyal eklem, apofizer eklem veya faset eklemi olarak adlandırılırlar. Vertebra arkuslarında üst ve alt artiküler çıkıntılar arasındaki kapsüllü sinovyal eklemlerdir. Faset eklemleri; eklem kapsülüne, artiküler kıkırdağa ve rudimenter menisküslere sahiptir. Eklem kapsülü, sinoviyal membranı ve periostunda serbest sinir uçları bulunduğu için ağrıya hassas yapılardır. Faset eklem kapsülü iki tabakadan oluşur. Dış tabaka paralel kollajen liflerden oluşan yoğun bir bağ dokusudur, iç tabaka ise ligamentum flavuma benzeyen elastik liflerden oluşur. Faset eklemleri eklem boşluğuna uzanan eklem kapsülünün rudimenter invajinasyonları olan menisküslere sahiptir. Menisküsün fonksiyonu yükleri daha büyük eklem yüzeyleri boyunca dağıtmak ve stabiliteye katkıda bulunmaktır. Menisküs nadiren eklem kıkırdağı arasında tuzaklanabilir (48). B- Ligamanlar Omurganın intrensek stabilitesine katkıda bulunan viskoelastik yapılardır. Omurga ligamanlarının çoğu esas olarak kollajen liflerden oluşmuştur. Vertebral kolonun direncini arttırırlar (25). Ligamanlar gerilme şeklindeki yükleri bir vertebradan diğerine aktarır ve fizyolojik sınırlar içinde minimum direnç ile pürüzsüz harekete izin verir. Ligamentum flavum: Yüksek oranda elastik lif içerme özelliği ile farklılık gösterir. Servikal bölgeden aşağı doğru inildikçe kalınlaşır ve her seviyede spinal köklerle komşuluk gösterir. Apofizer eklemleri kuvvetlendirir ve vertebra arkusları arasında köprü oluşturarak vertebral kanalın arka duvarını da döşeyerek medulla spinalis ve çevresindeki yapıların korunmasını sağlar (18,19,27). 7

8 Longitudinal Ligamanlar: Longitudinal olarak vertebral kolon boyunca seyreder ve herhangi bir yöndeki aşırı hareketi önlerler (26). Vertebra korpusu ve intervertebral diskin ön tarafında anterior longitudinal ligaman(all), arka tarafında ise posterior longitudinal ligaman(pll) bulunur. PLL daha incedir, disk seviyesinde yelpaze gibi açılır ve gevşek olarak diske yapışır. ALL oksipital kemikteki tuberkulum pharyngeum ve atlas omurunun ön tüberkülünden başlar ikinci sakral omura kadar uzanır. Bu ligament vertebra cisimlerine sıkıca, disklerin anulus fibrozusuna ise gevşek bir şekilde yapışır. PLL foramen magnumun arka kenarı ve dura materden başlar, koksiks tabanına kadar uzanır. Uzantılar aracılığıyla disklere sıkıca bağlı olup, vertebra cisimlerine bağlantısı oldukça gevşektir. Diğer ligamanlar, interspinal, supraspinal, intertransversal ve alt üst iliolomber ligamanlar olarak özetlenebilirler (18,19) (şekil 1) C- Lomber paraspinal kaslar Lomber ve sakral bölgenin kasları yüzeyel ve derin tabakalar halinde düzenlenmiştir. Yüzeyel tabaka latissimus dorsi kasının medial uzanımı olan dorsolomber fasya ile başlar. Yüzeyel tabakada yer alan erektör spina kası lateralden mediale doğru üç kısımdan oluşur; iliokostalis, longissimus ve spinalis kasları. Derin tabakayı ise multifidus, rotatorlar ve intertransvers kaslar oluşturur. Multifidus lomber omurganın en kalın kasıdır (17). 8

9 Şekil 1: Lomber kolonda anatomik yapıların sagital görünümü Şekil 2: Lomber kolonda anatomik yapıların aksiyel görünümü 9

10 10

11 VERTEBRAL KOLONUN BİYOMEKANİĞİ A- İntervertebral Eklem Biyomekaniği İntervertebral diskin iki bölümü mevcuttur: 1-Anulus fibrosus 2-Nükleus pulposus. Anulus lifleri hem üst hem alt vertebral gövdelerin çevresine tümüyle yapışırlar. Birbirlerini çaprazlar ve oblik yönde uzanırlar. Matriks kısım büyük oranda kolloidal jelden ibarettir ve mukopolisakkarit içerir. Ancak sellüler ve kollajenöz elemanlar da mevcuttur (16,21). Kolloidal jel kimyasal yapısı nedeniyle eksternal sıvılarla alışverişte bulunur ve ekstrensek sıvı dengesini sağlar (20). Jel tarafından oluşturulan yüksek emme basıncı ile volumünün 9 katı su bağlayabilir (16). Bu özellikleri ile de hidrolik sistemin tüm özelliklerini taşır. Nükleusun % 80 i sıvıdır. Herhangi bir dış kuvvet nükleus pulposus aracılığıyla her tarafa eşit dağıtılır. Bir vertebranın diğeri üzerinde hareketi sıvının yer değiştirmesini sağlar. Diskin elastik özellikleri daha çok anulusun elastikiyetine bağlıdır. Genç ve hasar görmemiş diskte anulus fibrozus esnektir (20). Anulus dış yüzeyinde tip1, iç yüzeyinde ve nükleus pulposusta tip 2 kollajen mevcuttur. Anulusun gerilme gücünü tip 1 kollajen lifleri sağlar. Tip 2 kollajen lifleri ise kompresyona karşı koruma sağlar. Tip 1 liflerinin sıvı içeriği tip 2 ye göre daha fazladır (22). Anulus fibrozusun ön liflerinin tamamı omurganın ayrılmaz bir parçasıdır ve ALL ile iç içe geçmiştir. Anulus fibrozusun arka kısmında bu ilişki zayıflar. Anulusun arka liflerinin esnekliği ön liflere oranla daha fazladır ve PLL a daha gevşek bir şekilde bağlanmaktadırlar. Anulus fibrozus ve nükleus pulpozusu ayıran kesin bir sınır bulunmamaktadır. Anulusun ana fonksiyonlarından birisi de nükleusun yer değiştirmesine karşı koymaktır. Nükleus pulpozus vücut ağırlığından dolayı yüklenmeye maruz kalarak vertikal çapını azaltmaya eğilim göstermektedir. Bu duruma anulus fibrozus elastikiyetiyle karşı koyar. 11

12 Fleksiyonda nükleus posteriora, ekstansiyonda anteriora doğru yer değiştirir. Anulus fibrozus ise nükleus pulpozusun bu hareketlerini sınırlar (23,24). B- Faset Eklem Biyomekaniği Prosesus artikularis inferiorun eklem yüzeyi aşağıya, öne, laterale bakar ve konveks yüzeye sahiptir. Prosesus artikularis süperiorun eklem yüzeyi ise konkav olup alta, arkaya, mediale bakmaktadır. Apofizer eklemlerin yatay düzlemle yaptıkları açı omurganın farklı bölgelerinde değişiklikler göstermektedir. Servikal bölgede, yatay düzlemle 45 derece, dorsal bölgede 60 derece, lomber bölgede ise derecelik açı yaparlar. Buna bağlı olarak lomber bölgede fleksiyon ve ekstansiyon hareket açıklığının fazla olmasına karşın lateral hareket ve rotasyonlar oldukça kısıtlıdır (18,19,45). Üst lomber bölgedekiler sagittal planda olup, lumbosakral bölgedekiler diğerlerine göre daha koronal planda yer alırlar (20,41). Böylece lumbosakral bölgede sınırlı da olsa lateral fleksiyona izin veren anatomik bir yapı mevcuttur (41). Vertebral hareketler ile birlikte prosesus artikularisler ve destekleyici ligamanlar da harekete katılarak kolonun aşırı hareketini kısıtlarlar. Fleksiyon sırasında, üst lomber vertebranın artiküler prosesleri öne doğru hareket eder bu hareket eklemdeki ligamanları gerer ve fleksiyon sınırlanır. Ekstansiyonda ise alt ve üst artiküler yüzeyler birbirine temas ederek ekstansiyon sınırlanır. Lateral fleksiyonlarda ise artiküler yüzeyler birbiri üzerine kayarak, kontrlateral ligamentum flavum ve kapsüler ligamanlar gerilir (42). Önceleri faset eklemlerin sadece hareketi yönlendirdiği, yük taşımaya pek katkıları olmadığı düşünülürdü. Yapılan çalışmalar yük taşıma fonksiyonlarının düşünülenden daha kompleks olduğunu ortaya koymuştur. Omurganın pozisyonuna göre diskin ve fasetlerin yük paylaşımları değişkenlik gösterir. Fasetlerin taşıdığı aksiyel yük % 0-33 arasında değişkenlik gösterir (26). Farfan a göre omurgada bükücü (torsiyonel ) kuvvetlerin %45 ini intervertebral disk ve longitudinal ligamanlar, %10 nu interspinöz 12

13 ligaman, %45 ini ise bilateral faset eklemleri taşımaktadır (43). Morris vücut ağırlığının %70 inin intervertebral disklere ve %30 u ise faset eklemlerine bindiğini bildirmiştir (42). Alt lomber fasetler üst seviyedekilere oranla daha çok yük taşırlar. Aksial yüklenmede eklem yüzeyleri kraniokaudal teleskopik olarak yer değiştirirler. Öne makaslama kuvvetlerinin 1/3 nün fasetler tarafından karşılandığı tahmin edilmektedir (26). Vertebral segmentin hareket yeteneği özellikle oryantasyon farklılığına ve spinal kolonun değişik yerlerindeki faset eklemlerinin şekline bağlıdır. Vertebral kolon ve intervertebral diskin kuvvet dağılımında faset eklemlerinin büyük rolü vardır (44). Lomber faset eklemlerinin anatomik oryantasyonu, bu eklemlerin esas fonksiyonunun torsiyonel kuvvetlerinin kontrolü ve stabilizasyonu olduğunu göstermektedir (47). Posterior vertebral yapılar diski aksiyal rotasyonlarda oluşan yırtılmaya yol açabilecek aşırı yüklenmelerden korurlar (44). Diskin hacim ve yükseklik değişiklikleri daima faset eklemlerde de değişikliklere neden olmaktadır (46). LOMBER DİSK HERNİYASYONU Bel ağrısı 10 hastadan 7 sini etkileyen özellikle endüstrileşmiş toplumlarda sık görülen, üst solunum yolu enfeksiyonlarından sonra ikinci sırada iş gücü kaybına neden olan bir hastalıktır (28). Çeşitli bel ağrısı nedenleri bulunmakla birlikte, başlıca etyolojik faktörler arasında spondiloz, disk hernileri, spinal stenoz sayılabilir ( 29,30). Lomber disk hernisinin (LDH) genel populasyonda görülme oranı %1 dir. Erkeklerde ve 4-5. dekatlarda daha sık gözlenir (30,31). LDH en sık L4-L5 seviyesinde (%51) ve L5- S1 seviyesinde (%42) görülür (33). Disk herniyasyonu temel olarak nükleus materyalinin kendini çevreleyip sınırlayan anulus fibrozus kapsülünden kurtularak dışarıya çıkmasıdır. LDH nun genç ve orta yaşlı insanlarda daha sık olduğu bildirilmekteydi. Çünkü herniyasyonun 13

14 oluşumunda dejenere olmamış, yüksek basınca sahip nükleus mevcudiyeti önemli bir şart olarak kabul edilmekteydi. Oysa ki, günümüzde LDH nedeniyle opere edilen yaşlı hastaların sıklığı artmaktadır. Yapılan bir çok araştırmada, operasyonda rezeke edilen herniye disk fragmanı histolojik olarak incelenmiş ve herniyasyona sadece nükleus pulpozusun iştirak etmediği anlaşılmıştır. Nükleus pulpozus dışında anulus fibrozus, end-plate fragmanları ve kemik de herniye olabilir. Saf nükleus pulposus herniyasyonu nadir olup, herniye materyallerin histolojik bileşimini, en sık anulus fibrosus ve endplate kombinasyonu oluşturmaktadır (34). Visköz karakterdeki nükleus pulpozus ve elastik yapıdaki anulus fibrozus fonksiyonel birim olarak görev yaparak aksiyal iskelet boyunca maruz kalınan kuvvetin dağılmasına yol açarlar.yaşlanma, kronik travmalar ve zorlanma ile oluşan dejeneratif olaylar anulusun fibriler yapısını bozarak elastikiyetini ve uzayabilirliğini azaltır veya yok eder. Nükleus pulpozusun mukopolisakkarit ve moleküler yapı bloklarının bozulması ile su bağlama özelliği azalır ve daha kuru bir yapıya sahip olur. Böylece nükleus kuvvet vektörlerini eşit dağıtamaz anulus fizyolojik olmayan büyük miktarda strese maruz kalır. Anulusta kollajen liflerinin fokal zayıflaması da söz konusu olduğundan önce küçük çatlaklar oluşur, daha sonra anulus yırtılır ve nükleusun bir kısmı dışarı çıkar (21). Sonuç olarak, disk herniyasyonu nükleus pulpozus ve diğer disk materyelinin (anulus fibrozus, end-plate) anulus fibrozusun normal sınırlarını aşması olarak tanımlanmaktadır (35). Genel kanaate göre disk herniyasyonunun patogenezinde temel olay diskin dejenere olmasıdır. Lizozomal enzimlerin ortaya çıkışıyla proteoglikan sentez ve depolimerizasyonu arasındaki denge bozulur. Proteoglikan degradasyonu sonucu sıvı alımı artar. Böylece artan intradiskal basınç anulusun da zayıflamasıyla herniyasyon oluşumuna yol açar (34). 14

15 Disk herniyasyonları farklı tip ve derecelerde gelişebilir. Macnab a göre disk herniyasyonu bulging, protrüzyon, ekstrüzyon ve sekestrasyon şeklinde sınıflandırılabilir (36,37). Bulging: Diskin taşması veya bombeleşmesidir. Ancak anulus fibrosus veya Sharpey lifleri sağlamdır (39). Protrüzyon: Anulus fibrozustaki inkomplet defekt sonucu diskin herniye olmasıdır.pll sağlamdır (39). Ekstrüzyon: Nükleus pulpozus, anulus fibrosusta oluşan komplet yırtık boyunca, PLL da yırtarak spinal kanal içine doğru yer değiştirir (33,38). Sekestrasyon: Herniye materyalin geride kalan disk ile anatomik bütünlüğü ortadan kalkmıştır. Spinal kanal içinde serbest fragman halinde bulunur (33). Herniyasyon genellikle 3 lokalizasyonda görülebilir Medyan: Diskin posterior bölümünde, orta hattan spinal kanala doğru taşan hernilerdir. Paramedyan: Orta hatta yakın olacak şekilde, orta hattın sağ veya sol tarafından, spinal kanala doğru taşan hernilerdir. Posterolateral: Diskin nöral foramene yakın bölümünde oluşan hernilerdir (40). 15

16 GEREÇ ve YÖNTEM Çalışmaya yaş ortalaması olan 20 (% 40) erkek, 30 (% 60) kadın, toplam 50 LDH li olgu alındı. Olguların boy ortalaması ± 9.1 cm, vücut ağırlığı 73.1 ± 11.9 Kg, vücut kitle indeksi 27.2 ± 4.1 Kg/m 2 idi. Bu olgulara tanı, klinik ve bilgisayarlı tomografik (BT) (protrüzyon veya ekstrüzyon) değerlendirme ile kondu. Osteofit saptanan, spinal operasyon, fraktür veya listesis saptanan olgular çalışma dışı bırakıldı. Olgulara en az bir yıl ara ile iki kez L3-S1 BT çekildi. Çalışmada, Toshiba X- vision GX bilgisayarlı tomografi cihazı kullanıldı. Çekimler sırasında intervertebral disk aralığında, üst vertebranın alt end-plate i ile alt vertebranın üst end-plate i arasında, endplatelere paralel 3 mm lik kesitler halinde aksiyel görüntüler alındı. Ölçümler, BT filmleri üzerinde yapıldı. Kemik pencerede, kemik referans noktaları kullanılarak faset eklem açısı (gonyometri ile) ölçüldü (Şekil 4,5). 16

17 Şekil 4: L5-S1 protrüzyon. İlk BT ( ). Faset eklem açısı sağda 48 derece, solda 54 derece Şekil 5: L5-S1 protrüzyon. İkinci BT ( ). Faset eklem açısı sağda 47 derece, solda 55 derece 17

18 Faset eklem açı ölçümünde tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatası (intraobserver error) hesaplandı. Aynı seviyede, sağ ve sol faset eklem açıları arasındaki fark tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatasının 2 katından fazla ise asimetri olarak kabul edildi. Son BT çekimlerinde ilk BT ye göre, aynı faset eklem açısında tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatasının 2 katından fazla azalma varsa sagitalizasyon, artma varsa koronalizasyon olduğu kabul edildi. İki katından az değişim varsa açısal değişim olmadığı kabul edildi. İstatistiksel Analiz Bazı olgularda sağ bazılarında sol faset eklem açısı, diğerine göre daha küçük olduğu için, faset eklem açı ortalaması hesaplanırken, açılardan küçük olanlar (Daha sagital yönelimli faset eklemi DSYFE) kendi aralarında; büyük olanlar (Daha koronal yönelimli faset eklemi DKYFE) da kendi aralarında toplanarak ayrı ayrı ortalamaları hesaplandı. On hastada L4-L5 ve L5-S1 seviyeleri faset eklem açıları aynı araştırmacı tarafından tekrar ölçüldü. Tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatası [( (x 1 -x 2 ) 2 /2n) -1/2 ] formülü ile hesaplandı. Ölçümlerin aritmetik ortalaması ve standart sapması (SD) bulundu. Farklı olgulara ait faset eklem açı ortalamaları Mann-Whitney U testi, sağ ve sol faset eklem açı ortalamaları t testi ve Wilcoxon testi ile karşılaştırıldı. Anlamlılık sınırı 0.05 olarak kabul edildi. Korelasyon hesapları Spearman testi ile yapıldı. Korelasyon sabiti (R) 0.31 ve üstünde, p değeri 0.05 ten küçük ise korelasyon istatistiksel olarak geçerli kabul edildi. İstatistiksel analizler SPSS for Windows 10.0 programı ile yapıldı. 18

19 BULGULAR Ortalama bel ağrısı süresi yıl, LDH tanı süresi yıl idi. Bu olguların 1 inde (% 2) L3-L4 LDH si, 27 inde (% 54) L4-L5 LDH, 22 ünde (% 44) L5-S1 LDH saptandı. Bunların 3 ünde (% 6) ekstrüde, 47 sinde (% 94) protrüde herni saptandı. Hernilerin 21 inde (% 42) median, 29 si (% 58 ) posterolateral idi. BT çekimleri arasında geçen süre ortalama 37.5 ay (min 12 maks 104 ay) idi. FASET ASİMETRİSİ Bu çalışmada faset eklem ölçümlerinde, tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatası 1.66 derece idi. İlk BT Ölçümlerinde Faset Asimetrisi İlk çekilen BT lere göre olguların 28 inde (%56) herni seviyesindeki eklemde faset asimetrisi saptandı. Faset asimetrisi L4-L5 ve L5-S1 LDH lerinde benzer sıklıkta gözlendi (p=0.371) (Tablo 1). Tablo 1: Herni seviyesi ve faset asimetrisi Asimetri L3-L4 LDH L4-L5 LDH L5-S1 LDH Sayı % Sayı % Sayı % Yok Var Faset asimetrisi median ve posterolateral LDH lerinde benzer sıklıkta gözlendi (p=0.315) (Tablo 2). Tablo 2: Faset asimetrisi ve herninin yönelimi 19

20 Asimetri Median LDH Posterolateral LDH Sayı % Sayı % Yok Var Asimetri ve Faset Eklem Açılarında Zaman İçinde Değişim Ortalama 3.1 yıl sonra çekilen 2.lomber BT ler, ilk çekilen BT ler ile karşılaştırıldığında sekiz olguda faset asimetri geliştiği, sekiz olguda ise asimetrinin ortadan kalktığı saptandı. Faset asimetrisinde meydana gelen bu değişimin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde olduğu hesaplandı (Yate s düzeltmeli ki-kare 4.807, p=0.028) (Tablo3, 4). Tablo 3: Faset asimetrisinde zamanla meydana gelen değişim 1.BT Asimetri yok Asimetri var 2.BT Asimetri yok 14 8 Asimetri var 8 20 Tablo 4: Faset asimetrisinde zamanla meydana gelen değişim 1.BT 2.BT Sayı % Faset Asimetrisi Yok Yok Yok Var Var Yok Var Var İlk BT çekimlerine göre faset eklemleri arasında asimetri saptanan olgularda: 20

21 a) DKYFE lerinin % 75 ve DSYFE lerinin % 71.4 olguda (3.22 dereceden daha fazla) açısal değişim göstermediği saptandı. b) Faset eklem açılarında değişim saptanan 14 olgunun 12 sinde (% 85.7) sagitalizasyon olduğu saptandı (Tablo 5). Tablo 5: Asimetri saptanan olgularda faset eklem açılarında zamanla meydana gelen değişim Faset Eklem DKYFE DSYFE Total Açısında Değişim Sayı % Sayı % Sayı % Sagitalizasyon Değişim olmadı Koronalizasyon İlk BT çekimlerine göre faset eklemleri arasında asimetri saptanmayan olgularda sağ faset eklemlerinin % 22.7 sinde, sol faset eklemlerinin % 36.3 ünde değişim olduğu saptandı. Bu değişimin genellikle (% 76.9) sagitalizasyon şeklinde olduğu ve olguların % 36.3 ünde faset eklem asimetrisi geliştiği saptandı (Tablo 6). Tablo 6: Asimetri saptanmayan olgularda faset eklem açılarında meydana gelen değişim Faset Eklem Sağ Sol Açısında Değişim Sayı % Sayı % Sagitalizasyon Değişim olmadı Koronalizasyon Faset eklem açılarında yıllık ve toplam değişim miktarı Tablo 7 de verilmiştir Tablo 7: Faset eklemlerinde meydana gelen açısal değişim (derece) 21

22 Açı değişimi Açılarda toplam Açılarda yıllık değişim miktarı değişim miktarı Koronalizasyon (n=5) 5.2 ± ± 3.0 Sagitalizasyon (n= 23) 5.1 ± ± 2.8 Değişim yok (n=72) 0.15 ± ± 0.87 (n:faset eklem sayısı) Koronalizasyon veya Sagitalizasyon Gelişen Olgularda Bulgular Faset eklem açılarında tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatasının iki katından fazla (>3.32 derece) değişim (koronalizasyon veya sagitalizasyon) saptanan olgularda açılarda ortalama yıllık değişim miktarı ile vücut ağırlığı, vücut kitle indeksi (VKI), boy ve yaş arasında korelasyon bulunmadı (Tablo 8). Tablo 8: Faset eklem açısında yıllık değişim miktarı ile korelasyonlar R p Yaş VKI Boy Kilo Kadın ve erkek olgularda açısal değişim miktarı açısından anlamlı farklılık saptanmadı (Tablo 9). Tablo 9: Cinsiyet ve faset eklem açılarında değişim (derece) Açı değişimi Açısal değişim Açılarda yıllık miktarı Değişim Erkek (n=8) 3.5 ± ± 3.7 Kadın (n=20) 3.2 ± ± 3.8 P değeri

23 L4-L5 ve L5-S1 LDH li olgularda açısal değişim miktarı açısından anlamlı farklılık saptanmadı (Tablo 10). Tablo 10: Herni seviyesi ve faset eklem açılarında değişim (derece) LDH seviyesi Açısal değişim Açılarda yıllık miktarı Değişim L4-L5 LDH (n=11) 2.7 ± ± 4.5 L5-S1 LDH (n=17) 4.1 ± ± 2.1 P değeri Median ve posterolateral LDH li olgularda açısal değişim miktarı açısından anlamlı farklılık saptanmadı (Tablo 11). Tablo 11: Herni yönelimi ve faset eklem açılarında değişim (derece) Herni yönelimi Açısal değişim Açılarda yıllık miktarı Değişim Median LDH (n=14) 2.9 ± ± 4.7 Posterolateral LDH (n=14) 3.7 ± ± 2.5 P değeri

24 TARTIŞMA Çalışmamızda, ilk çekilen lomber BT lerde olguların yarısından çoğunda herni seviyesindeki eklemde faset asimetrisi saptandı. Faset asimetrisi tanım gereği sağ ve sol faset eklem açılarının farklı olmasıdır. Bu fark hakkında değişik tanımlamalar bildirilmiştir. Brailsford faset tropizmini sağ ve sol fasetlerden birinin daha sagittal oryantasyon göstermesi sonucu ortaya çıkan asimetri olarak tanımlamıştır (1). Noren her iki faset eklem açısı arasında 5 dereceden fazla fark varsa asimetri olarak kabul etmiştir (49). Vanharanta, faset açı farkları ortalamasının 1 standart sapma (7 derece) altı ve üstü arasında kalanları simetrik kabul etmiştir (50). Ko ve arkadaşları ise LDH olmayan olgularda faset açı farkları ortalamasının bir standart sapma altı ve üstü arasında kalanları simetrik kabul etmiştir (51). Bizim çalışmamızda aynı seviyede, sağ ve sol faset eklem açıları arasındaki fark tek gözlemci tekrarlı ölçüm hatasının iki katından (3.32 dereceden) fazla ise asimetri olarak kabul edildi. Çalışmaya alınan 50 olguda ortalama 3.1 yıl sonra çekilen 2.lomber BT ler, ilk çekilen lomber BT ler ile karşılaştırıldığında bazı olgularda faset asimetrisi geliştiği bazı olgularda ise asimetrinin ortadan kalktığı saptandı. Faset asimetrisinde meydana gelen bu değişimin istatiksel olarak anlamlı düzeyde olduğu hesaplandı. İlk lomber BT çekimlerine göre faset eklemleri arasında asimetri saptanmayan olgularda sağ faset eklemlerinin % 22.7 sinde, sol faset eklemlerinin %36.3 ünde değişim olduğu saptandı. Bu değişimin genellikle (% 76.9) sagittalizasyon şeklinde olduğu ve olguların % 36.3 ünde faset eklem asimetrisi geliştiği saptandı. İlk lomber BT çekimlerine göre faset eklemleri arasında asimetri saptanan olgularda da faset eklem açılarındaki değişimin genellikle ( % 86.7) sagitalizasyon yönünde olduğu saptandı. 24

25 Literatürde faset eklem açı yönelimleri (koronalleşme-sagitalleşme) ve asimetri ile disk dejenerasyonu veya herniyasyonu arasında ilişki olmadığını öne süren çalışmaların yanında, ilişki olabileceğini öne süren çok sayıda çalışma bulunmaktadır. Farfan, faset eklem oryantasyonu koronal düzleme yaklaştıkça, rotasyon hareketine direncin azaldığını göstermiştir (2,43). Cyron, faset tropizminin, aksiyel yüklenme olduğunda daha oblik (koronal) duran faset eklemine doğru vertebral rotasyona neden olduğunu göstermiştir (3). Pabuşçu ve arkadaşlarının çalışmasında, 437 LDH olgusunun protrüzyon tarafındaki faset ekleminin daha koronal yerleşim gösterdiği ortaya kondu (54). Bu çalışmada da, olgularımızın büyük bir bölümünde faset eklemlerinde açısal değişimin sagitalizasyon şeklinde olduğu saptandı. İlk bakışta bu bulgu çelişki gibi görünmektedir. Ancak Farfan ve Cyronun çalışma bulguları gözönüne alındığında koronal yönelimin aksine sagittal yönelim gösteren faset eklemlerinin disk üzerine binebilecek rotasyonel kuvvetleri azaltabileceği söylenebilir. Bu sagittal oryantasyon, diskin travmatize olma riskini arttıran koronal yönelimin kolaylaştırdığı aksiyel rotasyonun hastanın ağrı nedeniyle kısıtlanması ve bu davranış paterninin belki bilinçaltı mekanizmalarla kalıcılık kazanması sonucu gelişmiş olabilir. Anatomik hareket düzlemleri boyunca kısmen veya tamamen sınırlanan hareketler, kemik remodelingi sonucu, faset eklem oryantasyonunun değişmesine neden olabilir. Bizim çalışmamızda olgularımız kronik LDH olup ortalama hastalık süresi 3.7 yıl, iki BT çekimi arasındaki ortalama süre 3 yıl idi. Bu süre faset eklemlerinin remodeling yoluyla açılarının değişimini için yeterince uzun bir süredir. Bu açısal değişimin, olgularımızın büyük bir bölümünde sagitalizasyon şeklinde olduğu saptandı. Diğer taraftan ilk BT çekimlerinde asimetri saptanan olgularda daha koronal yönelim gösteren faset eklemlerinde meydana gelen değişimin sadece sagitalizasyon yönünde olduğu tespit edildi. Tüm bunlar gözönüne alındığında, faset eklem koronalizasyonunun herni oluşumunu kolaylaştırdığı, 25

26 sagitalizasyonunun ise LDH gelişen olgularda hastalığı sınırlayıcı bir çeşit koruyucu mekanizma olduğu söylenebilir. Noren ve arkadaşları faset tropizmi ile tüm lomber seviyelerde dejenerasyon ve disk hernisi gelişimi arasında ilişki olduğunu bildirdiler(49). Kenesi ise faset eklem sagittalizasyonu ile disk protrüzyonuna yol açan mekanizma arasında sadece L5-S1 düzeyinde anlamlı bir ilişki bulmuştur (53). Van Schaik daha koronal yerleşimli olan L5-S1 faset eklemlerinin daha fazla aksiyal rotasyona neden olabileceğini belirtmiştir (54). Bizim çalışmamızda ise L4-L5 ile L5-S1 arasında faset asimetrisi benzer sıklıkta gözlendi. Çalışmamızın en önemli limitasyonu kontrol grubunun olmamasıdır. Faset eklem açılarının hiç bel ve/veya bacak ağrısı olmayan sağlıklı olgularda zaman içinde değişim gösterip göstermediği bilinmemektedir. Çalışmamızın sonuçlarına göre LDH li olgularda faset eklem asimetrisi sık bir bulgudur. Faset eklem açılarında genellikle sagitalizasyon yönünde değişim olmaktadır. Biyomekanik araştırma bulguları ile birlikte değerlendirildiğinde, LDH li olgularda faset eklem sagitalizasyonunun disk üzerinde mekanik stresi azaltan koruyucu bir mekanizma olduğu öne sürülebilir. 26

TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI. Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1

TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI. Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1 TORAKOLOMBER VERTEBRA KIRIKLARI Prof.Dr.Nafiz BİLSEL VERTEBRA KIRIKLARI 1 Vertebral Kolon 33 omur 23 intervertebral disk 31 çift periferik sinir VERTEBRA KIRIKLARI 3 OMURGANIN EĞRİLİKLERİ Servikal bölgede

Detaylı

Sakrum Kırıkları ve Biyomekaniği

Sakrum Kırıkları ve Biyomekaniği Sakrum Kırıkları ve Biyomekaniği Dr.Hakan BOZKUŞ VKV Amerikan Hastanesi, Nöroşirurji Bölümü İTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü AMERİKAN HASTANESİ Embriyoloji Tüm vertebral kolon 44 mesodermal somatomerden oluşur

Detaylı

LOMBER SPİNAL STENOZ TEDAVİSİNDE MİKRO-HEMİLAMİNEKTOMİ veya LAMİNEKTOMİ SEÇENEKLERİ

LOMBER SPİNAL STENOZ TEDAVİSİNDE MİKRO-HEMİLAMİNEKTOMİ veya LAMİNEKTOMİ SEÇENEKLERİ LOMBER SPİNAL STENOZ TEDAVİSİNDE MİKRO-HEMİLAMİNEKTOMİ veya LAMİNEKTOMİ SEÇENEKLERİ Dr.Hakan BOZKUŞ VKV Amerikan Hastanesi, Nöroşirurji Bölümü İTÜ, Fen Bilimleri Enstitüsü KONJENİTAL İdiopatik Akandroplastik

Detaylı

Torakolomber Bileşke Patlama Kırıkları

Torakolomber Bileşke Patlama Kırıkları Torakolomber Bileşke Patlama Kırıkları (posterior yaklaşım) Dr.Hakan BOZKUŞ Konuşma Konusu Torakolomber Bileşke T11-L1 Kostavertebral ligaman İnterkostal adale İntertransvers adale Kuadratus lumborum Anterior

Detaylı

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI

30.10.2013 BOYUN AĞRILARI BOYUN AĞRILARI BOYUN ANOTOMISI 7 vertebra, 5 intervertebral disk, 12 luschka eklemi, 14 faset eklem, Çok sayıda kas ve tendondan oluşur. BOYNUN FONKSIYONU Başı desteklemek Başın tüm hareket

Detaylı

Gelişen en Olguda Mentamove ile Tedavi

Gelişen en Olguda Mentamove ile Tedavi Spontan Foot Drop (Düşük k Ayak) Gelişen en Olguda Mentamove ile Tedavi Dr. Mustafa Akgün, Dr. Zehra Akgün, Dr. Christoph Garner Mentamove Merkezi Bursa Türkiye Keywords: Lumbar Disc Disease, Foot Drop,

Detaylı

DİSK HERNİLERİ. Prof. Dr. Merih SARIDOĞAN

DİSK HERNİLERİ. Prof. Dr. Merih SARIDOĞAN DİSK HERNİLERİ Prof. Dr. Merih SARIDOĞAN AN Vertebral kolon Hareket yeteneği Vücut desteği - postür ANATOMİ BİYOMEKANİK Vertebra İntervertebral disk Ligamanlar Spinal kord, spinal sinirler Vertebra Bölge

Detaylı

hasta EĞİTİMİ Bel fıtığını anlamak ve Anüler Kapama için Barricaid Protezi

hasta EĞİTİMİ Bel fıtığını anlamak ve Anüler Kapama için Barricaid Protezi hasta EĞİTİMİ Bel fıtığını anlamak ve Anüler Kapama için Barricaid Protezi İçindekiler Bel fıtığı nedir? 4 Bel fıtığı teşhisi nasıl yapılır? 6 Bel fıtığı tedavisi nasıl yapılır? 7 Barricaid için bir aday

Detaylı

Bel Ağrılı Hastalarda Klinik Muayene Bulguları ve Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları Arasındaki İlişkinin Araştırılması

Bel Ağrılı Hastalarda Klinik Muayene Bulguları ve Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları Arasındaki İlişkinin Araştırılması Kocatepe Tıp Dergisi Kocatepe Medical Journal 16:110-115/Nisan/2015 ARAŞTIRMA YAZISI / RESEARCH ARTICLE Bel Ağrılı Hastalarda Klinik Muayene Bulguları ve Manyetik Rezonans Görüntüleme Bulguları Arasındaki

Detaylı

Columna vertebralis (omurga); vücudun arka ve orta kısmında yer alır, kemikten ve kıkırdaktan oluşur ve içinde omuriliği barındırır.

Columna vertebralis (omurga); vücudun arka ve orta kısmında yer alır, kemikten ve kıkırdaktan oluşur ve içinde omuriliği barındırır. Columna vertebralis (omurga); vücudun arka ve orta kısmında yer alır, kemikten ve kıkırdaktan oluşur ve içinde omuriliği barındırır. İskeletin önemli bir bölümüdür ve temel eksenidir. Sırt boyunca uzanır

Detaylı

SPİNAL TRAVMA. Dr. Cem Çallı. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı, Nöroradyoloji Bilim Dalı

SPİNAL TRAVMA. Dr. Cem Çallı. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı, Nöroradyoloji Bilim Dalı SPİNAL TRAVMA Dr. Cem Çallı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı, Nöroradyoloji Bilim Dalı SPİNAL TRAVMA Yılda 5 / 100.000 Genç erkeklerde sık (16-25 yaş) Etiyoloji: 1-Trafik kazaları

Detaylı

TORASİK DİSK HERNİSİ VE CERRAHİ TEDAVİ SONUÇLARI

TORASİK DİSK HERNİSİ VE CERRAHİ TEDAVİ SONUÇLARI T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI TORASİK DİSK HERNİSİ VE CERRAHİ TEDAVİ SONUÇLARI Dr. ÖMER ASLAN UZMANLIK TEZİ İSTANBUL 2011 ÖNSÖZ Torasik vertebra

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Hakan Şimşek. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Hakan Şimşek. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Yetişkinde Gergin Omurilik Sendromu ve Eşlik Eden Toraks Deformitesi Gergin omurilik, klinik bir durumdur ve zemininde sebep olarak omuriliğin gerilmesi sonucu

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

LUMBAL DİSKOPATİYE KRONİK AĞRININ TEDAVİSİNDE EGZERSİZİN ETKİSİ FZT. MUSTAFA SOL

LUMBAL DİSKOPATİYE KRONİK AĞRININ TEDAVİSİNDE EGZERSİZİN ETKİSİ FZT. MUSTAFA SOL LUMBAL DİSKOPATİYE k BAĞLI KRONİK AĞRININ TEDAVİSİNDE EGZERSİZİN ETKİSİ FZT. MUSTAFA SOL ANATOMİ VE BiYOMEKANİ Vertebra Spinal disk Ligamentler Spinal kord Spinal sinirler İnsanda 23 adet intervertebral

Detaylı

SERVİKAL DİSK HERNİSİ

SERVİKAL DİSK HERNİSİ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SERVİKAL DİSK HERNİSİ (Boyun Fıtığı) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ SERVİKAL MYELOPATİLİ HASTALARIN YAKINMALARI Omurga, omur denilen

Detaylı

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık

PELVİS KIRIKLARI. Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Prof. Dr. Mehmet Aşık PELVİS KIRIKLARI Pelvis, lokomotor sistemin en fazla yük taşıyan bölümüdür. İçindeki majör damar, sinir ve organ yapıları nedeniyle pelvis travmaları kalıcı sakatlık

Detaylı

q 1989. Gabor Racz. q Epidural skar dokusu kaynaklı refrakter bel ve bacak ağrısı

q 1989. Gabor Racz. q Epidural skar dokusu kaynaklı refrakter bel ve bacak ağrısı Genel Bilgi: EPİDURAL LİZİS & KLİNİK ANATOMİ q 1989. Gabor Racz. q Epidural skar dokusu kaynaklı refrakter bel ve bacak ağrısı q Hedef ağrı jeneratörü doku q 90 s perkütan teknikler (Zloroskopik) q 00

Detaylı

KRONİK MEKANİK BEL AĞRILI HASTALARDA İNTERFERANSİYEL AKIM VE TRANSKUTANÖZ ELEKTRİKSEL SİNİR STİMÜLASYONU ETKİNLİĞİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

KRONİK MEKANİK BEL AĞRILI HASTALARDA İNTERFERANSİYEL AKIM VE TRANSKUTANÖZ ELEKTRİKSEL SİNİR STİMÜLASYONU ETKİNLİĞİNİN KARŞILAŞTIRILMASI T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI KRONİK MEKANİK BEL AĞRILI HASTALARDA İNTERFERANSİYEL AKIM VE TRANSKUTANÖZ ELEKTRİKSEL SİNİR STİMÜLASYONU ETKİNLİĞİNİN

Detaylı

Skolyoz. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Skolyoz. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Skolyoz Prof. Dr. Önder Aydıngöz Skolyoz Tanım Omurganın lateral eğriliğine skolyoz adı verilir. Ayakta çekilen grafilerde bu eğriliğin 10 o nin üzerinde olması skolyoz olarak kabul edilir. Bu derecenin

Detaylı

POSTÜR ANALİZİNDE SYMMETRİGRAF İLE ORTHORÖNTGENOGRAM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

POSTÜR ANALİZİNDE SYMMETRİGRAF İLE ORTHORÖNTGENOGRAM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ T.C SAĞLIK BAKANLIĞI OKMEYDANI EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON KLİNİĞİ Şef: Dr. M. Hayri ÖZGÜZEL POSTÜR ANALİZİNDE SYMMETRİGRAF İLE ORTHORÖNTGENOGRAM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Detaylı

GENÇ ERİŞKİN BİREYLERDE ANTERİOR VE POSTERİOR DENGENİN ANTROPOMETRİK ÖLÇÜMLER ÜZERİNE ETKİSİ

GENÇ ERİŞKİN BİREYLERDE ANTERİOR VE POSTERİOR DENGENİN ANTROPOMETRİK ÖLÇÜMLER ÜZERİNE ETKİSİ GENÇ ERİŞKİN BİREYLERDE ANTERİOR VE POSTERİOR DENGENİN ANTROPOMETRİK ÖLÇÜMLER ÜZERİNE ETKİSİ İlke Aktuğ Buzkan, Ece Duman, Elif Güler, Yunus Emre Özdemir, Onur Can Özkan, Emine Temel Danışman: Yrd. Doç.

Detaylı

BOYUN AĞRISI OLAN HASTALARDA AĞRI, ÖZÜRLÜLÜK, YAŞAM KALİTESİ VE PSİKOLOJİK DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ VE RADYOLOJİK BULGULARLA İLİŞKİSİ

BOYUN AĞRISI OLAN HASTALARDA AĞRI, ÖZÜRLÜLÜK, YAŞAM KALİTESİ VE PSİKOLOJİK DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ VE RADYOLOJİK BULGULARLA İLİŞKİSİ T.C. MERSİN ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP ve REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI BOYUN AĞRISI OLAN HASTALARDA AĞRI, ÖZÜRLÜLÜK, YAŞAM KALİTESİ VE PSİKOLOJİK DURUMUN DEĞERLENDİRİLMESİ VE RADYOLOJİK BULGULARLA

Detaylı

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz

Spondilolistezis. Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Prof. Dr. Önder Aydıngöz Spondilolistezis Bir vertebra cisminin alttaki üzerinde öne doğru yer değiştirmesidir. Spondilolizis Pars interartikülaristeki lizise verilen isimdir. Spondilolistezis

Detaylı

TRANS ZYONEL VERTEBRA T PLER LE D SK DEJENERASYONUNUN L fik S THE RELATIONSHIP BETWEEN TYPES OF TRANSITIONAL VERTEBRAE AND DISC DEGENERATION

TRANS ZYONEL VERTEBRA T PLER LE D SK DEJENERASYONUNUN L fik S THE RELATIONSHIP BETWEEN TYPES OF TRANSITIONAL VERTEBRAE AND DISC DEGENERATION ARAfiTIRMA Ege Fiz T p Reh Der 2001; 7 (1-2): 45-49 TRANS ZYONEL VERTEBRA T PLER LE D SK DEJENERASYONUNUN L fik S THE RELATIONSHIP BETWEEN TYPES OF TRANSITIONAL VERTEBRAE AND DISC DEGENERATION Özlem BAYSAL

Detaylı

T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI ANABİLİM DALI BAŞKANI: PROF. DR.

T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI ANABİLİM DALI BAŞKANI: PROF. DR. T.C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI ANABİLİM DALI BAŞKANI: PROF. DR. AYHAN NEDİM KARA SERVİKAL SPONDİLOTİK MİYELOPATİNİN CERRAHİ TEDAVİSİNDE 2 SEVİYE ANTERİOR

Detaylı

SERVİKAL DEJENERATİF DİSK HASTALIĞI VAKALARINDA UYGULADIĞIMIZ SERVİKAL DİSK ARTROPLASTİSİNİN KLİNİK VE RADYOLOJİK ORTA DÖNEM SONUÇLARI UZMANLIK TEZİ

SERVİKAL DEJENERATİF DİSK HASTALIĞI VAKALARINDA UYGULADIĞIMIZ SERVİKAL DİSK ARTROPLASTİSİNİN KLİNİK VE RADYOLOJİK ORTA DÖNEM SONUÇLARI UZMANLIK TEZİ T.C İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI SERVİKAL DEJENERATİF DİSK HASTALIĞI VAKALARINDA UYGULADIĞIMIZ SERVİKAL DİSK ARTROPLASTİSİNİN KLİNİK VE RADYOLOJİK ORTA

Detaylı

T.C. AFYONKARAHİSAR KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ PEDİKÜLER FİKSASYON UYGULANMIŞ POST-OP DÖNEMDEKİ HASTALARA VERİLEN HEMŞİRELİK

T.C. AFYONKARAHİSAR KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ PEDİKÜLER FİKSASYON UYGULANMIŞ POST-OP DÖNEMDEKİ HASTALARA VERİLEN HEMŞİRELİK T.C. AFYONKARAHİSAR KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ PEDİKÜLER FİKSASYON UYGULANMIŞ POST-OP DÖNEMDEKİ HASTALARA VERİLEN HEMŞİRELİK BAKIMININ İYİLEŞMEYE ETKİSİ HAZIRLAYAN: Selcan ERSOY DANIŞMAN:

Detaylı

BEL AĞRISI. Dahili Servisler

BEL AĞRISI. Dahili Servisler BEL AĞRISI Dahili Servisler İnsan omurgası vücut ağırlığını taşımak, hareketine izin vermek ve spinal kolonu korumak için dizayn edilmiştir. Omurga kolonu, birbiri üzerine dizilmiş olan 24 ayrı omur adı

Detaylı

Omurga-Omurilik Cerrahisi

Omurga-Omurilik Cerrahisi Omurga-Omurilik Cerrahisi BR.HLİ.017 Omurga cerrahisi, omurilik ve sinir kökleri ile bu hassas sinir dokusunu saran/koruyan omurga üzerinde yapılan ameliyatları ve çeşitli girişimleri içerir. Omurga ve

Detaylı

PROF. DR. ERDAL ZORBA

PROF. DR. ERDAL ZORBA PROF. DR. ERDAL ZORBA Vücut Kompozisyonu Çocukluk ve gençlik dönemi boyunca beden kompozisyonu sürekli değişkenlik göstermektedir. Bu değişimler, kemik mineral yoğunluğundaki artış, beden suyundaki değişimler,

Detaylı

SBR331 Egzersiz Biyomekaniği

SBR331 Egzersiz Biyomekaniği SBR331 Egzersiz Biyomekaniği Açısal Kinematik 1 Angular Kinematics 1 Serdar Arıtan serdar.aritan@hacettepe.edu.tr Mekanik bilimi hareketli bütün cisimlerin hareketlerinin gözlemlenebildiği en asil ve kullanışlı

Detaylı

LOMBER DİSK HERNİLERİNDE END-PLATE DEJENERASYONU

LOMBER DİSK HERNİLERİNDE END-PLATE DEJENERASYONU T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi III. Nöroşirürji Kliniği Klinik Şefi: Op. Dr. Halil TOPLAMAOĞLU LOMBER DİSK HERNİLERİNDE END-PLATE DEJENERASYONU (UZMANLIK TEZİ) Dr. Soner

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARINDA VOLÜM DURUMUNUN VÜCUT KOMPOZİSYON MONİTÖRÜ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE DİĞER YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI

HEMODİYALİZ HASTALARINDA VOLÜM DURUMUNUN VÜCUT KOMPOZİSYON MONİTÖRÜ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE DİĞER YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI HEMODİYALİZ HASTALARINDA VOLÜM DURUMUNUN VÜCUT KOMPOZİSYON MONİTÖRÜ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE DİĞER YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI SERKAN YILDIZ¹, REMZİ DÜNDAR², ÖMÜR KURU², FERCEM ERBAY², FATİH KILIDz,

Detaylı

OSTEOPOROTİK VERTEBRA KOMPRESYON KIRIKLARININ PERKÜTAN VERTEBROPLASTİ VE KİFOPLASTİ YÖNTEMİYLE TEDAVİSİ

OSTEOPOROTİK VERTEBRA KOMPRESYON KIRIKLARININ PERKÜTAN VERTEBROPLASTİ VE KİFOPLASTİ YÖNTEMİYLE TEDAVİSİ İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI OSTEOPOROTİK VERTEBRA KOMPRESYON KIRIKLARININ PERKÜTAN VERTEBROPLASTİ VE KİFOPLASTİ YÖNTEMİYLE TEDAVİSİ Uzmanlık Tezi Dr.

Detaylı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı

Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu. Prof. Dr.Hidayet Sarı Ankilozan Spondilit Rehabilitasyonu Prof. Dr.Hidayet Sarı Tanım Özellikle omurgayı tutan ve ankiloza götüren kronik iltihabi sistemik romatizmal hastalıktır. Sakroiliak eklem iltihabı oluşturmak ana bulgusudur.

Detaylı

Spontan Regrese Olan Lomber Disk Hernisi: Üç Olgu Sunumu

Spontan Regrese Olan Lomber Disk Hernisi: Üç Olgu Sunumu Sinir Sistemi Cerrahisi Derg 4(1):24-28, 2014 doi:10.5222/sscd.2014.024 Spontan Regrese Olan Lomber Disk Hernisi: Üç Olgu Sunumu Olgu Sunumu Mehmet Kara 1, Aram Bakırcı 2, Cem Dinç 3, Celal Ahmet İplikçioğlu

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ SERVİKAL DAR KANAL ve MYELOPATİ HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ SERVİKAL MYELOPATİLİ HASTALARIN YAKINMALARI Servikal kanal darlığı, genellikle

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Dokuz Eylül Üniversitesi 1998

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Dokuz Eylül Üniversitesi 1998 1. Adı Soyadı : Feyzan CANKURTARAN 2. Doğum Tarihi : 26.07.1977 3. Unvanı : Yardımcı Doçent 4.Öğrenim Durumu : Doktora 5.Çalıştığı Kurum : Nuh Naci Yazgan Üniversitesi Derece Alan Üniversite Yıl Lisans

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Dersin Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Kredisi AKTS Yoğun Bakım Hemşireliği I YBH 501 I.Yarıyıl 3 T+4 U 5 10

DERS BİLGİLERİ. Dersin Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Kredisi AKTS Yoğun Bakım Hemşireliği I YBH 501 I.Yarıyıl 3 T+4 U 5 10 DERS BİLGİLERİ Yoğun Bakım Hemşireliği I YBH 501 I.Yarıyıl 3 T+4 U 5 10 Dersin Süresi (Dönemlik /Yıllık) Dersin Öğrenim Çıktıları Dersin İçeriği Önerilen Kaynaklar Prof. Dr. Fatma Eti Aslan Prof. Dr. Fatma

Detaylı

Bel Ağrısında Nöropatik Ağrının Yeri. Prof. Dr. Reyhan Çeliker

Bel Ağrısında Nöropatik Ağrının Yeri. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Bel Ağrısında Nöropatik Ağrının Yeri Prof. Dr. Reyhan Çeliker İçerik l Genel bilgiler l Ağrı tipleri l Bel ağrısı nedenleri l Bel ağrısında l Nosiseptif ağrı ve l Nöropatik ağrı mekanizmaları Genel Bilgiler

Detaylı

ENSTRUMANTASYONLU POSTERİOR DEKOMPRESYON YAPILAN LOMBER DAR KANAL OLGULARINDA AMELİYAT SONRASI YAŞAM KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

ENSTRUMANTASYONLU POSTERİOR DEKOMPRESYON YAPILAN LOMBER DAR KANAL OLGULARINDA AMELİYAT SONRASI YAŞAM KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ T.C. TRAKYA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI Tez Yöneticisi Prof. Dr. Erol YALNIZ ENSTRUMANTASYONLU POSTERİOR DEKOMPRESYON YAPILAN LOMBER DAR KANAL OLGULARINDA AMELİYAT

Detaylı

KRONİK MEKANİK BEL AĞRILI ETKİNLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI

KRONİK MEKANİK BEL AĞRILI ETKİNLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI T.C S.B İSTANBUL EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ FİZİKSEL TIP ve REHABİLİTASYON KLİNİĞİ, KLİNİK ŞEFİ: Doç.Dr.Nil SAYINER ÇAĞLAR KRONİK MEKANİK BEL AĞRILI HASTALARDA BEL OKULUNUN ETKİNLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI

Detaylı

Başkent Üniversite Hastane Nükleer Tıp Anabilim Dalı

Başkent Üniversite Hastane Nükleer Tıp Anabilim Dalı Başkent Üniversite Hastane Nükleer Tıp Anabilim Dalı BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ RADYOLOJİ ANABİLİM DALI LUMBAL RADİKÜLOPATİLİ HASTALARDA BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİ EŞLİĞİNDE YAPILAN EPİDURAL STEROİD

Detaylı

Kronik bel ve bacak ağrısı. Etiyoloji. Epiduroskopi. İnvazif işlemler EPİDUROSKOPİK LİZİS VE DEKOMPRESYON. Kronik bel ve bacak ağrısının tedavisi

Kronik bel ve bacak ağrısı. Etiyoloji. Epiduroskopi. İnvazif işlemler EPİDUROSKOPİK LİZİS VE DEKOMPRESYON. Kronik bel ve bacak ağrısının tedavisi EPİDUROSKOPİK LİZİS VE DEKOMPRESYON Kronik bel ve bacak ağrısı Prof. Dr. Altan Şahin, FIPP Hacettepe Üniversitesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon A.D. Algoloji B.D. asahin@hacettepe.edu.tr www.draltansahin.org

Detaylı

ÇOCUKLARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA

ÇOCUKLARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA ÇOCUKLARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA Vücut Kompozisyonu Çocukluk ve gençlik dönemi boyunca beden kompozisyonu sürekli değişkenlik göstermektedir. Bu değişimler; kemik

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI HAYDARPAŞA NUMUNE E.A. HASTANESİ FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON KLİNİĞİ Klinik Şefi. Doç. Dr. Turan USLU

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI HAYDARPAŞA NUMUNE E.A. HASTANESİ FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON KLİNİĞİ Klinik Şefi. Doç. Dr. Turan USLU T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI HAYDARPAŞA NUMUNE E.A. HASTANESİ FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON KLİNİĞİ Klinik Şefi. Doç. Dr. Turan USLU LOMBER DİSK HERNİLİ HASTALARIN TEDAVİSİNDE KISA DALGA DİATERMİ VE ULTRASONLA

Detaylı

PROSTAT KANSERİNDE TEK ARK VE ÇİFT ARK İLE YAPILAN IMAT PLANLARININ KARŞILAŞTIRILMASI

PROSTAT KANSERİNDE TEK ARK VE ÇİFT ARK İLE YAPILAN IMAT PLANLARININ KARŞILAŞTIRILMASI PROSTAT KANSERİNDE TEK ARK VE ÇİFT ARK İLE YAPILAN IMAT PLANLARININ KARŞILAŞTIRILMASI Kerime Kayacan 1,Canan Köksal 1,Ümmühan Nurhat 1, Aydın Çakır 1, Murat Okutan 1, M. Emin Darendeliler 2,Makbule Tambaş

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ. ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS (Bel Kayması) HASTA BİLGİLENDİRME BROŞÜRÜ ERİŞKİN İSTMİK SPONDİLOLİSTEZİS NEDİR? Omurga, omur adı

Detaylı

ACİL-ORTOPEDİ TRAVMATOLOJİ BLOĞU. 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup. Sayfa 1

ACİL-ORTOPEDİ TRAVMATOLOJİ BLOĞU. 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup. Sayfa 1 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup ACİL-ORTOPEDİ TRAVMATOLOJİ BLOĞU 31.8.2015 16.11.2015 8.2.2016 18.4.2016 08:30 Eklem ağrısı / şişliği Atst Aylin REZVANİ FİZİK TEDAVİ PAZARTESİ Artrit T Aylin REZVANİ FİZİK

Detaylı

KRONİK İNSTABİLİTEYE NEDEN OLAN PATOLOJİLER

KRONİK İNSTABİLİTEYE NEDEN OLAN PATOLOJİLER bolum13 4/9/11 2:05 PM Page 136 136 Lomber Dejeneratif Disk Hastal ve Dinamik Stabilizasyon 13- KRON K NSTAB L TEYE NEDEN OLAN PATOLOJ LER 13 KRONİK İNSTABİLİTEYE NEDEN OLAN PATOLOJİLER Tüm gerçekler üç

Detaylı

08.10.2013 DEFORMİTE. Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) DEFORMİTE (Tedavi Endikasyonlari) DEFORMİTE. Tedavi Endikasyonlari (klinik)

08.10.2013 DEFORMİTE. Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) DEFORMİTE (Tedavi Endikasyonlari) DEFORMİTE. Tedavi Endikasyonlari (klinik) DEFORMİTE Ekstremitenin normal anatomisinden sapması Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) Uzunluk farkı Angulasyon Rotasyon Translasyon Eklem kontraktürleri Dr. Mustafa KURKLU GATA Ort. ve Trav.

Detaylı

FARKLI YAŞ GRUPLARINDA BEL AĞRISI OLAN BİREYLERİN AĞRI, DEPRESYON VE YAŞAM KALİTESİ AÇISINDAN SAĞLIKLI BİREYLERLE KARŞILAŞTIRILMASI.

FARKLI YAŞ GRUPLARINDA BEL AĞRISI OLAN BİREYLERİN AĞRI, DEPRESYON VE YAŞAM KALİTESİ AÇISINDAN SAĞLIKLI BİREYLERLE KARŞILAŞTIRILMASI. FARKLI YAŞ GRUPLARINDA BEL AĞRISI OLAN BİREYLERİN AĞRI, DEPRESYON VE YAŞAM KALİTESİ AÇISINDAN SAĞLIKLI BİREYLERLE KARŞILAŞTIRILMASI Hatice AKTAŞ Ocak DENİZLİ - 2008 Bu tezin tasarımı, hazırlanması, yürütülmesi,

Detaylı

Bu retrospektif çalışmada Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı nda, Ekim 2001 ve Eylül 2005 tarihleri arasında

Bu retrospektif çalışmada Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı nda, Ekim 2001 ve Eylül 2005 tarihleri arasında GİRİŞ VE AMAÇ Omurga, insana özgü bipedal postürü oluşturan ve insan vücudunun hareketliliğinde temel rol oynayan esnek bir kolondur. Günlük temel ihtiyaçlarımızı sağlamak için gereken hareketliliğe, ağrısız

Detaylı

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI Gülseren PEHLİVAN, Nur CANPOLAT, Şennur ERKUT, Ayşe KESER, Salim ÇALIŞKAN, Lale SEVER İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı

Detaylı

PROFESYONEL FUTBOLCULARDA GÖRÜLEN NONSPESĠFĠK BEL AĞRILARI VE NEDEN OLAN FAKTÖRLER

PROFESYONEL FUTBOLCULARDA GÖRÜLEN NONSPESĠFĠK BEL AĞRILARI VE NEDEN OLAN FAKTÖRLER T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNĠVERSĠTESĠ SAĞLIK BĠLĠMLERĠ ENSTĠTÜSÜ PROFESYONEL FUTBOLCULARDA GÖRÜLEN NONSPESĠFĠK BEL AĞRILARI VE NEDEN OLAN FAKTÖRLER FĠZYOTERAPĠST ADEM ÇALI FĠZĠK TEDAVĠ VE REHABĠLĠTASYON ANABĠLĠM

Detaylı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı

Total Kalça Protezi. Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Total Kalça Protezi Prof. Dr. Önder Yazıcıoğlu İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı Koksartroz Primer Önceden geçirildiği bilinen bir hastalık yok Genelde yaşlanmaya bağlı Eklemde

Detaylı

LOMBER BÖLGE DEJENERATİF OMURGA VE DAR KANAL CERRAHİSİNDE CERRAHİ KARAR VERME VE AMELİYAT ÖNCESİ PLANLAMANIN AMELİYATTA YAPILANLARLA İLİŞKİSİ

LOMBER BÖLGE DEJENERATİF OMURGA VE DAR KANAL CERRAHİSİNDE CERRAHİ KARAR VERME VE AMELİYAT ÖNCESİ PLANLAMANIN AMELİYATTA YAPILANLARLA İLİŞKİSİ T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ORTOPEDİ VE TRAVMATOLOJİ ANABİLİM DALI LOMBER BÖLGE DEJENERATİF OMURGA VE DAR KANAL CERRAHİSİNDE CERRAHİ KARAR VERME VE AMELİYAT ÖNCESİ PLANLAMANIN AMELİYATTA

Detaylı

Öğr.Gör.Dr. Aylin REZVANİ

Öğr.Gör.Dr. Aylin REZVANİ Öğr.Gör.Dr. Aylin REZVANİ Adı Soyadı :Aylin REZVANİ Doğum Yeri : İran Doğum Tarihi : 24/09/1963 Öğrenim Durumu : Üniversite: İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi (1984-1990) Uzmanlık: İstanbul

Detaylı

YÜKSEK LĐSANS TEZĐ. Suzan Cansel DOĞRU. Makina Mühendisliği Anabilim Dalı. Katı Cisimlerin Mekaniği Programı

YÜKSEK LĐSANS TEZĐ. Suzan Cansel DOĞRU. Makina Mühendisliği Anabilim Dalı. Katı Cisimlerin Mekaniği Programı ĐSTANBUL TEKNĐK ÜNĐVERSĐTESĐ FEN BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ FASETEKTOMĐ UYGULANMIŞ LOMBER BÖLGEDE KULLANILAN DĐNAMĐK PEDĐKÜL VĐDA ROD SĐSTEMĐNĐN SEM ANALĐZĐ YÜKSEK LĐSANS TEZĐ Suzan Cansel DOĞRU Makina Mühendisliği

Detaylı

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları

Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Ergonomi ile Verimlilik Paneli Ergonomi Uygulamaları ile Kâr Etmenin Yolları Uludağ Üniversitesi Endüstri Müh. Böl. 13.05.2010 BURSA ERGONOMİ Çalışan ile teknik sistem arasındaki ilişkiyi inceleyen; bilimsel

Detaylı

Kas Dokusunun Gelişimi. Doç.Dr. E.Elif Güzel

Kas Dokusunun Gelişimi. Doç.Dr. E.Elif Güzel Kas Dokusunun Gelişimi Doç.Dr. E.Elif Güzel Kasların çoğunluğu mezodermden gelişir paraksiyal mezoderm lateral mezodermin somatik ve splanknik tabakaları neural krest hücreleri Paraksiyal mezoderm İskelet

Detaylı

T.C. BAŞKENT ÜNĐVERSĐTESĐ SAĞLIK BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ FĐZĐK TEDAVĐ VE REHABĐLĐTASYON PROGRAMI MĐKRODĐSKEKTOMĐ SONRASI ERKEN DÖNEM EGZERSĐZ

T.C. BAŞKENT ÜNĐVERSĐTESĐ SAĞLIK BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ FĐZĐK TEDAVĐ VE REHABĐLĐTASYON PROGRAMI MĐKRODĐSKEKTOMĐ SONRASI ERKEN DÖNEM EGZERSĐZ T.C. BAŞKENT ÜNĐVERSĐTESĐ SAĞLIK BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ FĐZĐK TEDAVĐ VE REHABĐLĐTASYON PROGRAMI MĐKRODĐSKEKTOMĐ SONRASI ERKEN DÖNEM EGZERSĐZ TEDAVĐSĐNĐN ETKĐLĐLĐĞĐ YÜKSEK LĐSANS TEZĐ Fizyoterapist Melih Ecmel

Detaylı

BEL AĞRISI ŞİKÂYETİ VE GEÇİŞSEL LUMBOSAKRAL VERTEBRA ANOMALİSİ İLİŞKİSİ

BEL AĞRISI ŞİKÂYETİ VE GEÇİŞSEL LUMBOSAKRAL VERTEBRA ANOMALİSİ İLİŞKİSİ BEL AĞRISI ŞİKÂYETİ VE GEÇİŞSEL LUMBOSAKRAL VERTEBRA ANOMALİSİ İLİŞKİSİ The Relationship Between Low Back Pain and Transitional Vertebra Anomaly Mustafa Fatih ERKOÇ 1, Özlem BALBALOĞLU 2, Murat KORKMAZ

Detaylı

OFİS ERGONOMİSİ. Prof.Dr.Elif Akalın Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı

OFİS ERGONOMİSİ. Prof.Dr.Elif Akalın Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı OFİS ERGONOMİSİ Prof.Dr.Elif Akalın Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı SUNUM PLANI Ofiste kas iskelet sistemi problemleri gelişiminin sebepleri Sık karşılaşılan problemler Korunma

Detaylı

Bel Ağrıları. Yaklaşım ve Tedavi Yöntemleri. Prof. Dr. Reyhan Çeliker

Bel Ağrıları. Yaklaşım ve Tedavi Yöntemleri. Prof. Dr. Reyhan Çeliker Bel Ağrıları Yaklaşım ve Tedavi Yöntemleri Prof. Dr. Reyhan Çeliker Genel Bilgiler n Toplumun %80 i yaşamları boyunca en az bir kez bel ağrısından yakınırlar. n 20-50 yaş grubunda en pahalı sağlık sorunudur.

Detaylı

29 Ekim 2015, Perşembe

29 Ekim 2015, Perşembe 1 TÜRKÇE KONUŞULAN ÜLKELER KONGRESİ KONUK ÜLKE; KAZAKİSTAN 08:00-09:15 AÇILIŞ 08:00-08:12 Neden Türkçe? MN Doral(Tr) 08:12-08:24 Türkçesi konuşulan ülkeler Ö. Aydıngöz(Tr) 08:24-08:36 Birlikteliğimiz V.

Detaylı

Omurga yaralanmaları. Omurga yaralanmaları. Resüsitasyon ve spinal immobilizasyon. Hangi durumlarda boyun grafisi çekelim?

Omurga yaralanmaları. Omurga yaralanmaları. Resüsitasyon ve spinal immobilizasyon. Hangi durumlarda boyun grafisi çekelim? Omurga yaralanmaları Omurga yaralanmaları Akdeniz Üniversitesi Acil Tıp A.D. Dr. Savaş Arslan * % 90 ı künt travmalara bağlı oluşur * Sıklığına göre yaralanma mekanizmaları Motorlu araç kazaları Saldırı

Detaylı

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065 Gençlerde Bel Ağrısına Dikkat! Bel ağrısı tüm dünyada oldukça yaygın bir problem olup zaman içinde daha sık görülmektedir. Erişkin toplumun en az %10'unda çeşitli nedenlerle gelişen kronik bel ağrıları

Detaylı

OMUZ VE ÜST KOL BÖLGESİNE YÖNELİK KİNEZYOLOJİK BANTLAMA UYGULAMALARI

OMUZ VE ÜST KOL BÖLGESİNE YÖNELİK KİNEZYOLOJİK BANTLAMA UYGULAMALARI OMUZ VE ÜST KOL BÖLGESİNE YÖNELİK KİNEZYOLOJİK BANTLAMA UYGULAMALARI Supraspinatus kası Origo: Skapulanın supraspinöz fossası İnsersiyo: Humerus tuberkulum majus superior bölümü İnervasyon: Supraskapuler

Detaylı

14 Aralık 2012, Antalya

14 Aralık 2012, Antalya Hamilelerde Uyku Bozukluğunun Sorgulanması ve Öyküden Tespit Edilen Huzursuz Bacak Sendromunda Sıklık, Klinik Özellikler ve İlişkili Olabilecek Durumların Araştırılması A Neyal, G Benbir, R Aslan, F Bölükbaşı,

Detaylı

SPONDİLOLİSTEZİSDE ENSTRÜMANTASYON-FÜZYONUN TEDAVİDE ETKİNLİĞİ

SPONDİLOLİSTEZİSDE ENSTRÜMANTASYON-FÜZYONUN TEDAVİDE ETKİNLİĞİ T. C. SAĞLIK BAKANLIĞI HAYDARPAŞA NUMUNE EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ NÖROŞİRÜRJİ KLİNİĞİ Şef: Doç. Dr. M. Zafer Berkman SPONDİLOLİSTEZİSDE ENSTRÜMANTASYON-FÜZYONUN TEDAVİDE ETKİNLİĞİ (Uzmanlık Tezi)

Detaylı

ELAZIĞ VE ÇEVRESİNDE SPİNA BİFİDA OKULTA SIKLIĞININ ARAŞTIRILMASI

ELAZIĞ VE ÇEVRESİNDE SPİNA BİFİDA OKULTA SIKLIĞININ ARAŞTIRILMASI ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2009, Volume: 4, Number: 3, Article Number: 1B0012 MEDICAL SCIENCES Received: November 2008 Accepted: September 2009 Series : 1B ISSN : 1308-7312

Detaylı

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER Doç.Dr. Belgüzar Kara*, Özge KILIÇ** *GATA Hemşirelik Yüksekokulu, **GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Detaylı

1. Adı Soyadı : Durmuş DÜNDAR 2. Doğum Tarihi : 1946 3. Ünvanı : Prof. Dr. 4. Öğrenim Durumu : Doktora. 5. Akademik Unvanlar

1. Adı Soyadı : Durmuş DÜNDAR 2. Doğum Tarihi : 1946 3. Ünvanı : Prof. Dr. 4. Öğrenim Durumu : Doktora. 5. Akademik Unvanlar 1. Adı Soyadı : Durmuş DÜNDAR. Doğum Tarihi : 1946. Ünvanı : Prof. Dr. 4. Öğrenim Durumu : Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İktisatİstatistikMaliye İ.Ü. İktisat Fakültesi 197 Y.Lisans Doktora

Detaylı

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Kahramanmaraş 1. Biyokimya Günleri Bildiri Konusu: Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Mehmet Aydın DAĞDEVİREN GİRİŞ Fetuin-A, esas olarak karaciğerde

Detaylı

LOMBER DİSK HERNİLİ HASTALARDA EGZERSİZ VE ELEKTRİK STİMÜLASYONUNUN ETKİNLİĞİ

LOMBER DİSK HERNİLİ HASTALARDA EGZERSİZ VE ELEKTRİK STİMÜLASYONUNUN ETKİNLİĞİ 1 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI 70.YIL İSTANBUL FİZİK TEDAVİ VE REHABİLİTASYON EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ LOMBER DİSK HERNİLİ HASTALARDA EGZERSİZ VE ELEKTRİK STİMÜLASYONUNUN ETKİNLİĞİ Uzmanlık Tezi Dr. F. Banu

Detaylı

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi Postür Analizi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Postür nedir? Postür l Vücut kısımlarının pozisyonu veya dizilimidir. l STATİK: Oturma, ayakta durma ve yatma sırasındaki postür l DİNAMİK:

Detaylı

Servikal Spondilotik Miyelopati ve OPLL Tedavisinde Atlayarak Korpektomi (Uzmanlık Tezi)

Servikal Spondilotik Miyelopati ve OPLL Tedavisinde Atlayarak Korpektomi (Uzmanlık Tezi) T.C. Sağlık Bakanlığı Dr. Lütfü Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi I. Nöroşirürji Kliniği Servikal Spondilotik Miyelopati ve OPLL Tedavisinde Atlayarak Korpektomi (Uzmanlık Tezi) Dr. Tevfik Yılmaz

Detaylı

hs-troponin T ve hs-troponin I Değerlerinin Farklı egfr Düzeylerinde Karşılaştırılması

hs-troponin T ve hs-troponin I Değerlerinin Farklı egfr Düzeylerinde Karşılaştırılması hs-troponin T ve hs-troponin I Değerlerinin Farklı egfr Düzeylerinde Karşılaştırılması Tuncay Güçlü S.B. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Biyokimya Bölümü 16-18 Ekim 2014, Malatya GİRİŞ Kronik

Detaylı

DÖNEM V - C. GRUBU Ortopedi ve Travmatoloji Stajı Ders Programı 1. Hafta 09/09/2015. ÇARŞAMBA Doğuştan çarpık ayak. Kongenital Pes Ekuinovarus

DÖNEM V - C. GRUBU Ortopedi ve Travmatoloji Stajı Ders Programı 1. Hafta 09/09/2015. ÇARŞAMBA Doğuştan çarpık ayak. Kongenital Pes Ekuinovarus DÖNEM V C. GRUBU Ortopedi ve Travmatoloji Stajı Ders Programı. Hafta 08.0 09: 09:0 0: 0.0. :0. :00 :. 6.00 6. 7.00 07/09/0 Bel ve Boyun Ağrıları Neck and Back Pain BORD(Bornova A blok. Kat Osteokondrozlar

Detaylı

Dejeneratif disk hastalığı ile bağlantılı olan kronik arka kısım bel ağrısı (DDD) yetişkinlerde % 10-15 oranında bulunan yaygın bir hastalıktır.

Dejeneratif disk hastalığı ile bağlantılı olan kronik arka kısım bel ağrısı (DDD) yetişkinlerde % 10-15 oranında bulunan yaygın bir hastalıktır. Dejeneratif disk hastalığı ile bağlantılı olan kronik arka kısım bel ağrısı (DDD) yetişkinlerde % 10-15 oranında bulunan yaygın bir hastalıktır. Bir çok sayıdaki biyo-kimyasal ve biyo-mekanik faktörler

Detaylı

Discus İntervertebralis: Değişen Fonksiyonel Özellikler (III)

Discus İntervertebralis: Değişen Fonksiyonel Özellikler (III) Van Tıp Dergisi: 5 (2): 106-110, 1998 Discus İntervertebralis: Değişen Fonksiyonel Özellikler (III) Atıf Aydınlıoğlu Özet: İntervertebral diskler yaş ve travmanın etkisi ile değişikliklere uğrar ve bazı

Detaylı

KRONİK BEL AĞRISI OLAN HASTALARIN CERRAHİ TEDAVİ HAKKINDAKİ DÜŞÜNCELERİNİN BELİRLENMESİ

KRONİK BEL AĞRISI OLAN HASTALARIN CERRAHİ TEDAVİ HAKKINDAKİ DÜŞÜNCELERİNİN BELİRLENMESİ AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KRONİK BEL AĞRISI OLAN HASTALARIN CERRAHİ TEDAVİ HAKKINDAKİ DÜŞÜNCELERİNİN BELİRLENMESİ Kamuran ÇALIŞ İBİŞ CERRAHİ HASTALIKLARI HEMŞİRELİĞİ ANABİLİM

Detaylı

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? VÜCUT BAKIMI 1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? A) Anatomi B) Fizyoloji C) Antropometri D) Antropoloji 2. Kemik, diş, kas, organlar, sıvılar ve adipoz dokunun

Detaylı

KONJENİTAL SPİNAL ANOMALİLER

KONJENİTAL SPİNAL ANOMALİLER KONJENİTAL SPİNAL ANOMALİLER Vertebra arka elemanlarındaki basit birleşme defektinden ağır derecedeki nöronal anomalilere dek geniş spektrum içerir. Bunların çoğu nörolojik, ortopedik ve ürolojik bozukluklarla

Detaylı

Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA

Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA Hastanın Anatomik Yapısı ile tam uyumlu, Temporomandibular eklem (TMJ-Alt çene eklemi) Protezi Geliştirme, Tasarım ve Üretimi 40 Biyo/Agroteknoloji 14 Tıp Teknolojisi Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA

Detaylı

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013

KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 KEMİK VE MİNERAL YOĞUNLUĞU ÖLÇÜMÜ (KMY) Dr. Filiz Yenicesu Düzen Laboratuvarı 6 Ekim 2013 SUNUM KAPSAMI Niçin KMY yaparız? Hangi yöntemi kullanırız? KMY sonuçlarını nasıl değerlendirmemiz gerekir? Kırık

Detaylı

BİR OLGU NEDENİYLE CLEIDOCRANIAL DYSOSTOSIS

BİR OLGU NEDENİYLE CLEIDOCRANIAL DYSOSTOSIS G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt II, Sayı 1, Sayfa 205-211, 1985 BİR OLGU NEDENİYLE CLEIDOCRANIAL DYSOSTOSIS Yıldız BATIRBAYGİL* Alparslan GÖKALP** Cleidocranial Dysostosis veya «Marie and Sainton» Sendromu

Detaylı

Dejeneratif Servikal Disk Hastalıappleının Tedavisi

Dejeneratif Servikal Disk Hastalıappleının Tedavisi Dejeneratif Servikal Disk Hastalıappleının Tedavisi Yrd. Doç. Dr. Serdar ÖZGEN Marmara Üniversitesi Nörolojik Bilimler Enstitüsü- stanbul Uzm. Dr. Deniz KONYA Marmara Üniversitesi Nörolojik Bilimler Enstitüsü-

Detaylı

Fizik 101-Fizik I 2013-2014. Statik Denge ve Esneklik

Fizik 101-Fizik I 2013-2014. Statik Denge ve Esneklik 1 -Fizik I 2013-2014 Statik Denge ve Esneklik Nurdan Demirci Sankır Ofis: 364, Tel: 2924332 2 İçerik Denge Şartları Ağırlık Merkezi Statik Dengedeki Katı Cisimlere ler Katıların Esneklik Özellikleri 1

Detaylı

Dr Gökhan ORCAN, Dr Figen PALABIYIK, Dr Zeynep YAZICI Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Radyolojisi Bilim Dalı, Bursa

Dr Gökhan ORCAN, Dr Figen PALABIYIK, Dr Zeynep YAZICI Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Radyolojisi Bilim Dalı, Bursa Dr Gökhan ORCN, Dr Figen PLIYIK, Dr Zeynep YZICI Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Radyolojisi ilim Dalı, ursa İkiz eşi olarak 37. gebelik haftasında doğan kız bebek, doğumdan itibaren özellikle

Detaylı

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik görüntüleme ve teknikleri, implant ekibi ve hasta için çok amaçlı tedavi planının uygulanması ve geliştirilmesine yardımcı olur. 1. Aşama Görüntüleme Aşamaları

Detaylı

MEME HAMA}lTOMU ÖZET SUMMARY. histopathologicala features of this lesion are evaluated and compared with the literature.

MEME HAMA}lTOMU ÖZET SUMMARY. histopathologicala features of this lesion are evaluated and compared with the literature. MEME HAMA}lTOMU (LENFANGİOMİYOM) R., İlhan('"), F., Kabukçuoğlu (*), A. İplikçi("'), O., İplikçi(") ÖZET 984-988 yılları arasında İstanbul Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Datı biyopsi materyeli içerisinde

Detaylı

FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON YÜKSEK LİSANS PROGRAMI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI NA GİRİŞ KOŞULLARI : Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yüksekokullarının veya Yüksekokul ve Fakültelerin Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Detaylı

Foot Drop Gelişen Olguda EMG Tetiklemeli Elektrostimulasyon (Mentamove Metodu) ile Fonksiyonel İyileşme

Foot Drop Gelişen Olguda EMG Tetiklemeli Elektrostimulasyon (Mentamove Metodu) ile Fonksiyonel İyileşme Foot Drop Gelişen Olguda EMG Tetiklemeli Elektrostimulasyon (Mentamove Metodu) ile Fonksiyonel İyileşme Olgu Sunumu Dr. Mustafa Akgün*, Dr. Zehra Akgün**, Dr. Christoph Garner**** Bursa Devlet Hastanesi,

Detaylı

SERVİKAL DİSK HERNİSİNE BAĞLI KRONİK BOYUN AĞRISINDA ELEKTROAKUPUNKTUR VE TENS YÖNTEMLERİNİN TERAPÖTİK ETKİNLİĞİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

SERVİKAL DİSK HERNİSİNE BAĞLI KRONİK BOYUN AĞRISINDA ELEKTROAKUPUNKTUR VE TENS YÖNTEMLERİNİN TERAPÖTİK ETKİNLİĞİNİN KARŞILAŞTIRILMASI T.C S.B İSTANBUL EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ FİZİKSEL TIP ve REHABİLİTASYON KLİNİĞİ, KLİNİK ŞEFİ: Doç. Dr. Nil SAYINER ÇAĞLAR SERVİKAL DİSK HERNİSİNE BAĞLI KRONİK BOYUN AĞRISINDA ELEKTROAKUPUNKTUR VE

Detaylı

EPİDEMİYOLOJİ. Omurga ve Omurilik Yaralanmaları ANATOMİ ANATOMİ 27.09.2012

EPİDEMİYOLOJİ. Omurga ve Omurilik Yaralanmaları ANATOMİ ANATOMİ 27.09.2012 EPİDEMİYOLOJİ Omurga ve Omurilik Yaralanmaları Dr.M.Murat Özgenç 29.05.2012 Travmatik kemik kırığı & spinal kord ya da nöral kök hasarı Yıllık insidans milyonda 40 Ek Erkekk Yaz-Haftasonu-Tatil En sık

Detaylı

Giriş. Anatomi. Anterior kompartman BACAK YARALANMALARI. Tibia. Fibula

Giriş. Anatomi. Anterior kompartman BACAK YARALANMALARI. Tibia. Fibula BACAK YARALANMALARI Gülçin BACAKOĞLU Giriş Alt bacak yaralanmaları daha sık görülür Tibia en sık kırılan kemiktir Beraberinde önemli yumuşak doku yaralanmaları oluşabilir Değerlendirmede hikaye ve FM önemlidir

Detaylı

Özel Bir Hastanede Diyabet Polikliniğine Başvuran Hastalarda İnsülin Direncini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması

Özel Bir Hastanede Diyabet Polikliniğine Başvuran Hastalarda İnsülin Direncini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması Özel Bir Hastanede Diyabet Polikliniğine Başvuran Hastalarda İnsülin Direncini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması 20 24 Mayıs 2009 tarihleri arasında Antalya da düzenlenen 45. Ulusal Diyabet Kongresinde

Detaylı