HIV POZİTİF HASTALARDA SIK GÖRÜLEN MALİGN HASTALIKLAR VE TEDAVİ YÖNETİMİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "HIV POZİTİF HASTALARDA SIK GÖRÜLEN MALİGN HASTALIKLAR VE TEDAVİ YÖNETİMİ"

Transkript

1 HIV POZİTİF HASTALARDA SIK GÖRÜLEN MALİGN HASTALIKLAR VE TEDAVİ YÖNETİMİ Dr. Banu Öztürk Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Tokat 5. Türk Tıbbi Onkoloji Kongresi Mart 2014-Antalya

2 Sunum planı Giriş Patogenez Epidemiyoloji Klinik özellikler Tedavi prensipleri AIDS-ilişkili maligniteler Kaposi sarkomu Non-Hodgkin lenfoma Preinvaziv ve invaziv servikal neoplaziler AIDS ilişkili olmayan maligniteler Sonuç 24/2/2014

3 Giriş HIV enfekte bireylerde malignite gelişme riski artmıştır. HIV ilişkili maligniteler yani Kaposi sarkomu (KS), non-hodgkin lenfoma (NHL) ve invaziv servikal kanser ilerlemiş HIV enfekiyonunda sık görülür. Bu maligniteler AIDS-ilişkili maligniteler (AIDS-defining malignancy-adm) olarak adlandırılır AIDS li hastalarda görülen kanserler daha ciddi ve kür şansı daha az malignitelerdir. HIV enfekte bireylerin 1/3 ü malignite sonucu ölür, bunların %42 si ADM, %58 i non-adm dir. AIDS hastalarında 24 aylık sağkalım oranları KS için %58, sistemik NHL için %41, primer beyin NHL için %29 olarak bildirilmiştir 34/2/2014

4 Patogenez Progresif immün yetmezlik: Anti-retroviral tedavi (ART) öncesi azalmış CD4 sayısı artmış KS ve NHL insidansı ile koreledir. ART kesildiğinde bazı inflamatuar sitokin düzeylerinde (IL-6 gibi) artış ve kanser insidansında artış olduğuna dair bulgular mevcuttur. Onkojenik süreçlere etki: (protoonkogen aktivasyonu, tümör supresor gen aktivite kaybı gibi) maligniteyi artırdığı düşünülmektedir. Diğer onkojenik viruslarla koenfeksiyona sıklığında artış. HHV-8, HPV, EBV, HBV, HCV enfeksiyonları Çevresel maruziyet; sigara ve alkol HIV enfeksiyonu tütün gibi çevresel faktörlerin onkojenik etkisine hücreyi daha duyarlı hale getirebilir. 44/2/2014

5 Epidemiyoloji İlk olarak 1981 yılında genç, homoseksuel bir erkekte eşlik eden daha sonra AIDS olarak refere edilen ciddi bir immun supresyonla beraber Kaposi sarkomunun tanımlanmıştır KS gibi NHL ve invaziv servikal kanser insidansı HIV enfekte immunsuprese bireylerde beklenmeyen şekilde artmış, bu maligniteler AIDS-ilişkili tümörler (ADM) olarak adlandırılmıştır 54/2/2014

6 Standardize insidans oranı (SIR) Araştırma grubundaki (yani HIV enfekte bireyler) gözlenen vaka sayısı ile normal populasyonda beklenen sayıyı kıyaslayan bir yöntemdir. cart döneminde ADM lerden KS ve NHL inisidansları azalmış ancak servikal kanser SIR oranı değişmemiştir. AIDS ilişkili olmayan maligniteler için SIR oranları 2-3 arasında bildirilmiş, ART ile HL artmış ancak akciğer, karaciğer ve anal kanser gibi diğer maligniteler için SIR oranları üzerinde ART nin bir etkisi olmamıştır. 64/2/2014

7 ADM-SIR Swiss HIV Cohort study, ART öncesi HIV enfekte populasyonda genel populasyona göre KS için SIR 246, tüm malignitelerin %51 i, ADM lerin %58 ni oluşturuyor. Geç ART ( ) döneminde genel populasyona göre 23 kat daha yüksek, tüm malignitelerin %10, ADM lerin %30 unu oluşturuyor HIV infekte olmayan bireylere göre relatif NHL insidansında progresif düşüş mevcut (ART öncesi, erken ve geç ART dönemleri için SIR oranları sırasıyla 103, 27, and 16)). NHL tüm malignitlerin sırasıyla %36, 28, ve 23 ünü oluşturur. US verileri benzer. Pre-ART ( ) ve yaygın ART kullanımı ( ) dönemlerinde KS insidansı yılda 100bin kişide 1839 dan 335 e, NHL insidansı 1066 dan 390 a düşmüştür. NHL da bu ilişki DBBHL ve SSS lenfoması ile sınırlıdır. 74/2/2014

8 İmmünsupresif bireylerde genel populasyona göre malignite insidansları (SIR) Malignite HIV-enfekte bireyler Transplant alıcıları AIDS-defining maligniteler Kaposi sarkomu Servikal kanser Non-Hodgkin lenfoma Non-AIDS-defining maligniteler Anal kanser Akciğer kanseri Hodgkin lenfoma Karaciğer kanseri /2/2014

9 Anti-retroviral tedavi (ART) Kombine antiretroviral tedavi (cart) dönemi: Yeni sınıf anti-hiv ilaçları olarak proteaz inhibitörlerinin 1996 yılında tanımlanmasıyla başlamış HIV enfekte hastalardaki malignite spektrumunu da değiştirmiştir. ADM ler zaman içinde azalmış, non-adm ler (HL, akciğer, karaciğer, anal maligniteler) ön plana çıkmaya başlamıştır ART ile: CD4 sayısının normalizasyonu ile ortaya çıkan bir immünolojik yanıt HIV viral replikasyonunun tama yakın baskılanması ile oluşan bir virolojik yanıt İmmünolojik ve virolojik yanıt immün sistemin kısmen onarımını sağlar ve böylece fırsatçı enfeksiyonların insidansı azalır, NHL ve KS gelişme riski azalır ve sağkalım uzar 94/2/2014

10 ART -ADM ilişkisi ADM yüzdesi Pre-ART ( ) 88% Erken_ART ( ) Geç_ART ( ) 47% 33% ADM 10

11 İnsidans ART ile KS ve NHL azalmış (bu azalma santral ve diffüz büyük B hücreli lenfomada) KS ve NHL insidansı CD4 sayısı ile ters orantılı Ancak servikal kanserde değişim yok ART ile Non-ADM artışı pek çok nedene bağlı (ART öncesi pek çok başka ölüm nedeni var) Çocuklukta HIV enfeksiyonu malignite riskini daha da artırır 11

12 HIV-pozitifliği sonuç 4/2/2014 HIV pozitif bireylerde görülen malignitelerin klinik özellikleri Erken başlangıç yaşı Yüksek greyd Agresif seyir Tanıda ileri evre Hızlı progresyon Yüksek relaps riski Tedavi başarısızlığı programları önlemtarama Sigarayı bırakma Aşılama 12

13 HIV pozitif bireylerde görülen malignitelerin tedavisinde genel prensipler HIV enfekte bireylerin kanser tedavisi HIV enfekte olmayan bireylerle aynı genel prensiplere sahiptir. (erken evrede küratif adjuvant tedaviler ileri evrede palyatif tedaviler verilir) Ancak sitotoksik kemoterapinin ART ile birlikte kullanımı adidif toksisite (nörotoksisite, myelotoksisite, hepatotoksisite), ilaçilaç etkileşimi ve immünsupresyonun artmasına yol açabilir. Tedavide sitotoksik ajan seçimi toksisiteyi artırmayacak ya da etkileşime girmeyecek ajanlar olarak yapılır. ART kesilmesinden çok doz ayarlama ya da ilacın değiştirilmesi yoluna gidilir. 13

14 Tedavi-Diğer sorunlar HIV e bağlı ek lezyonlar ( reaktif lenfadenopatiler, malignite ile ilgisi olmayan görüntüler) evrelemede hatalara yol açabilir Gecikmiş AIDS-artmış postop enfeksiyonlarda artmış risk ilişkisi HIV ilişkili komorbidite, kötü performans-tedaviye olumsuz etki ile ilişkili 14

15 ART altında sistemik anti-neoplastik tedavi ART ile HIV enfekte bireylerde yaşam süresi uzamış hastalık kronikleşmiştir Bu nedenle ADM ve non-adm ler önem kazanmıştır İlaç-ilaç etkileşimi ve overlap yapan toksisiteler nedeni ile T. Onkolog ile İnfeksiyon hst. uzmanı işbirliği yapmalı. Ancak overlap toksistesi ihtimali varsa: Alternatif bir kemoterapi seçimi Farklı toksisite profiline sahip alternatif bir ART seçimi ART e geçici süre ara verilmesi 15

16 Nörotoksiste Nucleoside reverse transcriptase inhibitors (NRTIs): didanosine ve stavudine ciddi periferik nöropati yapar var olan nöropatiyi ağırlaştırabilir Platinum bileşikleri, taksanlar ve vinca alkaloidleri nörotoksisite yapar, genelde kümülatif ve doz ilişkilidir Doz modifikasyonları yapılabilir 16

17 Myelotoksisite KI supresyonu özellikle nötropeni HIV enfeksiyonunun önemli bir komplikasyonudur Zidovudin: ciddi nötropeni ile ilişkili Myelosupresif bir KT ile zidovudin kullanımından kaçınılmalı başka bir revers transkriptaz inh kullanılmalı. Eğer zidovudin şartsa kemoterapi modifiye edilmeli. 17

18 Hepatotoksisite Didanosine, stavudine, ve zidovudine laktik asidoz ve steatozis yaparak hepatoksisiteye yol açar Maraviroc allerjik özelliklerle nadiren hepatotoksisite yapar Bu ajanlar karaciğerden metaolize olan KT başlamadan önce kesilmeli değiştirilmelidir. Diğer nucleoside reverse transcriptase inhibitorleri (abacavir, emtricitabine, lamivudine, ve tenofovir) ve bir non-nucleoside reverse transcriptase inhibitor (efavirenz) daha az hepatotoksiktir ve tercih edilebilir. 18

19 Hepatotoksisite-2 Serum bilirubin karaciğer fonksiyonlarını izlemede güvenli bir marker, KT ajanlarının doz ayarlanması için bir rehber niteliği taşır Bazı ART ler (atazanavir ve indinavir) iugt1a1 inhibe ederek Gilbert e benzer indirekt hiperbilirübinemi yaparlar Bu ajanları alan hastalarda transaminaz ve ALP ölçümü karaciğer fonskiyonlarını izlemede daha güvenlidir. İndirekt hiperbilirübineminin tek başına hepatik disfonksiyon göstergesi olduğuna dair veri yoktur. 19

20 Kardiyotoksisite Antiretroviral ajanlar (atazanavir, ritonavir boosted lopinavir, saquinavir ) uzamış QT yapar QT aralığını uzatan ajanlarla kullanımı aritmi ve ani ölümlere yok açabilir. (eribulin, bazi TKI (sunitinib, vandetanib, dasatinib, crizotinib, vemurofanib...)) 20

21 İlaç-ilaç etkileşimleri ART Sitokrom p450 Substrat, inducer, inhibitor Artmış toksisite Azalmış etkinlik 21

22 22

23 İlaç-ilaç etkileşimleri Paklitaksel ve dosetaksel CYP sistemi ile metabolize edilir. Nelbinafir ile beraber dosetaksel alan bir meme kanserli kadın hastada respiratuar distres ve fatal febril nötropeni bildirilmiştir Vinkalar CYP nin br izoenzimi için substrat olup, ART altında CHOP alan hastadalar ciddi nöropati, vinblastin ile öldürücü etkiler bildirilmiştir Antrasiklinler için ciddi bir etkileşim bildirilmemiştir çünkü CYP major metabolizma yolu değildir. 23

24 P-glikoprotein İn-vitro çalışmalarda p glikoprotein ve başka MDR lerle (ilaç effluxu ile ilişkili) proteaz inhibitörleri etkileşimi gösterilmiştir Pegile doksorubisin ile ART alan bir hastada periferal kan lökositlerinde geçici p glikoprotein ekspresyonu gösterilmiştir 24

25 Tedavi ART kesilmesinden çok modifikasyon önerilmekte Bazı istisnalar mevcut: OKHN öncesi hazırlık olarak YDT verilen hastalar: AIDS related NHL da EPOCH rejimi öncesi ART kesilirse toksisite olmadan maksimum doz yoğunluğu sağlanabilir İleri kanser olgularında malignite tedavisi ART nin önüne geçebilir Yine de spesifik bir rehber YOK... 25

26 AIDS-defining malignancies (ADM) AIDS ilişkili non-hodgkin lenfoma Kaposi sarkomu Servikal neoplaziler 26

27 AIDS ilişkili lenfomalar HIV pozitif hastaların %25-40 ında malignite gelişir ve %10 u NHL dır. Sistemik NHL AIDS-bağlı lenfomaların en sık görülenidir, primer efüzyon lenfoma %1, SSS lenfoması %15 oranında görülür. AIDS-bağlı sistemik NHL agresif seyirli ve yüksek greydli lenfomalardır. ART sonrası insidansta azalma olmuştur AIDS-bağlı lenfomaların %70-90 ı çok agresif, DLBCL immünoblastik varyant ve Burkit lenfomadır. Genel populasyona gore çok agresif lenfomaların görülme riski 400, DLBL için 650, Burkit için 260 kat artmıştır 27

28 AIDS ilişkili lenfomalar Sistemik NHL (%80 in üzerinde) Burkitt lenfoma (yaklaşık %25) Diffuse large B cell lenfoma (DLBCL, yaklaşık %75) Plasmablastic lenfoma (%5 den az) T cell lenfoma (%1-3) Indolent B cell lenfoma (%10 dan az) Primer santral sinir sistemi lenfoma (%15) Primer efüzyon lenfoma (%1) 28

29 AIDS-ilişkili lenfomalar Thücreli lenfomalar ve indolent lenfomalar AIDS hastalarında nadir görülür. CD4 sayısı NHL gelişimi için prediktif bir faktördür. Genellikle ilerlemiş HIV enfeksiyonunda, CD4 sayısı 100 ün altında sıklığı artar (Burkit hariç) Ayrıca viral yük (plazma m-rna düzeyi) prognozla ilişkilidir. Kontrolsüz HIV enfeksiyonu (Plazma HIV RNA düzeyi >100,000 kopya/ml de NHL özellikle Burkit artar) önemli bir risk faktörüdür 29

30 AIDS-Hodgkin lenfoma Hodgkin lenfoma ise en sık non-adm olup HIV enfekte olmayan populasyona gore sıklığı kat artmıştır. Ancak HL sıklığı ART ile azalmamış ve immun supresyon derecesi ile ilişkili bulunmamıştır. AIDS hastalarında görülen HL kötü histoloji (%60 mikst sellüler), EBV pozitifliği ile karakterizedir. 30

31 AIDS ilişkili lenfoma-patogenez AIDS ilişkili lenfomalar genelde B hücre kökenli B hücrelerinin kontrolsüz çoğalma ve terminal diferansiyasyona girmemelerinden kaynaklanır İmmün supresyon EBV gibi virüslerin kontrolsüz çoğalmalarına neden olur Dendritik hücre fonksiyonu bozulmuştır, sitokinler salgılanır ve lenf nodu işlevi bozulur B hücreler viral tat proteini alır ve onkosupresor proteinler disregüle olur Bcl-2 aktivasyonu, Bcl-6 disregülasyonu, c-myc aşırı ekspresyonu P53 mutasyonu 31

32 AIDS ilişkili NHL-klinik İlerlemiş HIV enfeksiyonlarında, sıklıkla CD4 sayısının 100 hücre/mm 3 olduğu, yüksek viral yük olan hastalarda ve AIDS tanısından önce görülür HIV pozitif hastalarda sistemik NHL sık B semptomları, ekstranodal hastalık, alışılmadık tutulum yerleri (vücut boşlukları, rektum, yumuşak doku) ileri evre hastalıkla karakterizedir 32

33 Ekstranodal hastalık GIS (en sık mide ve duedonum) %30-50 hastada ilk tutulum bölgesi ve en sık ekstranodal tutulum bölgesidir. Düşük CD4 sayımı ile ilişkilidir. Karaciğer, kemik iliği ve pulmoner tutulum vakaların 1/3 ünde görülür. Tanı anında %5-20 hastada SSS tutulumu olabilir (lenfomatöz menenjit). Ekstranodal hastalık ve Burkit histolojide SSS tutulumu daha sık görüldür. Evrelemenin bir parçası olarak riskli gruba BOS incelemesi yapılmalıdır. 33

34 Tedavi-ART Kombine ART sayesinde artık AIDS-bağlı lenfomalar toksisitede çok fazla bir artış olmadan standart doz kemoterapi ile tedavi edilebilmektedir. Myelospresif etki nedeni ile zidovudin tercih edilmemelidir. Proteaz inhbitörleri içeren ART, içermeyen ART e göre daha myelotoksik olabilir, bu durum CYP3A inhibisyonuna bağlı olabilir. Ritonavir potent ibir CYP3A inhibitörüdür. Her ne kadar konvansiyonel doz KT ile bu ajanların kullanımı kontraendike olmasa da daha agresif veya yüksek doz tedavilerde alternatif ilaçlar tercih edilebilir. Raltegravir temelli rejimler (integraz inhibitörü) hepatik metabolizma olmaması ve ilaç etkileşimi olmaması nedeni ile tercih edilebilir. Kemoterapi ile beraber cart kullanımı ile kemoterapi toleransı artar, fırsatçı enfeksiyonlar azalır ve hem yanıt hem sağkalım oranları artar 34

35 Tedavi-antimikrobiyal profilaksi Kombinasyon KT esnasında ART e PCP profilaksisi ile beraber devam edilmelidir. Çok immünsüpresif hastalarda (CD4<50 hücre/microl) mycobacteriıum aviıum kompleks (MAC) profilaksisi önerilir. Enterik bakteriler, herpes ve kandida profilaksisi önerilir 35

36 DBBHL-tedavi Tedavi HIV enfekte olmayan bireyler gibidir Ancak hastalar çoğunlukla ileri evrededir Kemoterapi rejimi olarak CHOP temelli tedaviler yada doz ayarlı EPOCH (Doz-ayarlı infuzyonel etoposide, vincristine, ve doxorubicin, oral prednisone ve bolus doz-escalated cyclophosphamide (daepoch)) önerilir CD4> 50/microL, yüksek growth fraksiyon (Ki 67 >%80), ya da plasmablastik histolojide, doz ayarlı EPOCH (CD20+ ise Rituksimab ile kombine) tercih edilmelidir 36

37 Tedavi-Rituksimab CD20+ ise rituximab (ancak CD4>50/microL ise verilir, diğer durumlarda bireyselleştirilmeli, eğer daha önce ART almadıysa R, KT ve ART beraber yakın izlem ile antibiotik profilaksi ile beraber verilebilir, ART altında son dönem bir AIDS hastasında tek başına KT tercih edilebilir) Tedaviye rituximab eklenmesi CD4 sayısı, ART süresi, aa-ipi, yaş, cins gibi etkenler ne olursa olsun yanıt oranlarını ve sağkalımı uzatmaktadır 37

38 38

39 Burkitt lenfoma/lösemi Agresif seyirli, c-myc disregülasyonu ile karakterize hastalık CHOP gibi standart rejimlere yanıt kötü Yoğun kemoterapi şemaları (CODOX-M/IVAC (Magrath) ve CALGB-9251 protokolü) HIV seronegatif hastalardaki gibi verilir CD20+ ise rituksimab eklenir Yüksek santral tutulum oranı mevcuttur Bu rejimlerde SSS penetrasyonu iyi ilaçlar vardır ve intratekal tedavi tedavinin bir parçasıdır 39

40 Primer efüzyon lenfoma En nadir AIDS ilişkili bir lenfoma (%1-4) Serozal yüzeyleri etkiler (plevra, perikard, eklem), malign lenfositten zengin, yüksek greydli semptomatik efüzyonla karakterizedir, kitle görülmez. HHV-8 latent gen ürünleri patogenezde rol oynar. Tedavisiz ortalama yaşam süresi 3 ay iken tedavi ile 6 aya kadar uzayabilir. Tedavide ART ile beraber kemoterapi (CHOP benzeri rejimler, doz ayarlı EPOCH gibi) ve CD20+ olgularda rituximab verilir. 40

41 Primer SSS lenfoması AIDS ilişkili, EBV infeksiyon ve immünsupresyonla bağlantılıdır. Fokal ve non-fokal bulgular (konfüzyon, letarji, hafıza kaybı, hemiparazi, afazi, nöbetler) görülebilir. Tanıda BOS sitolojisi, Toxoplazma için serololojik testler, ampirik antibiotik, BOS da EBV-DNA ölçümü gerekirse beyin biopsisi yapılabilir. Korpus kallosum, periventriküler bölgede 4 cm den büyük lezyonlardır. Kortikosteroid tedavisi eğer acil değilse tanı sonrası başlanmalıdır. Tedavide cart, steroid, yüksek doz MTX ile aylık bir semptom palyasyonu sağlanır. Steroid tedavisi tümörün kitle etkisi geçtikten sonra kesilmelidir. Tüm beyin ışınlaması ile sağkalım oranları kısa ve nörolojik kötüleşme ağırdır 41

42 Kaposi sarkomu (KS) KS; HHV-8 (ya da KS ilişkili herpes virus) ile ilişkili düşük greydli bir vasküler tümördür. AIDS-bağlı KS değişken bir klinik seyir gösterir, tutulum bölgesine göre morbidite ve mortalite nedeni olabilir. CD4 sayısı 500 hücre/mm 3 olan bireylere göre 200 ün altında olan bireylerde KS riski 18 kat artmıştır. ART kullanımı sonrası KS insidansında özellikle 6 aydan sonraki dönemde dramatik bir azalma olmaktadır 42

43 KS-epidemiyoloji AIDS-ilişkili ya da epidemik KS: HIV enfekte bireylerde görülür, ADM lerden biridir. ART öncesi dönemde genel populasyona göre HIV infektelerde 20bin kat daha yaygın görülüyordu. Endemik ya da African HIV epidemisi öncesi KS ekvatoryal Afrikanın tüm bölümlerinde özellikle sub-saharan Africa da endemik olarak görülürken, HIV sonrası insidans artmıştır Organ transplant-ilişkili KS insidansı solid organ nakli sonrası artar bu durum genelde kronik immünsüpresyon veya transplanttan HHV-8 bulaşına bağlı olabilir. Klasik Klasik KS indolen kutanöz proliferatif hastalık olup Akdeniz, jewish orjinli yaşlı erkekleri etkiler 43

44 Kutanöz KS-klinik Deri tension çizgileri boyunca pembe-mor renkli etrafında sarı halosu olan simetrik eliptik lezyonlardır. Ağrı kaşıntı nekroz yoktur Alt ekstremite, yüz özellikle burun, oral mukoza ve genital bölge yerleşimli olabilir. AIDS hastalarında sık görülen Bartonella enfeksiyonuna bağlı cilt lezyonlarından ayrımı önemlidir. 44

45 45

46 KS-visseral hastalık En sık tulum oral kavite, GIS ve respiratuvar sistemdir. Başlangıçta visseral tutulum yaygın değil ART sonrası visseral tutulum azalmış 46

47 KS-Oral kavite tutulumu Hastaların 1/3ünde görülür %15 hastada ilk başlangıç yeridir Damak ve gingivayı tutar Çiğneme ile travmatize olduğu için ağrı, kanama, ülserasyon ve sekonder enfeksiyonlar olabilir Tedavi kararı semptom durumuna göre verilir 47

48 KS-Gastrointestinal sistem tutulumu ART öncesi dönemde %40 oranda başlangıç bölgesi GIS idi. GIS tutulumu kutanöz hastalık yokken olabilir Asemptomatik olabilir Kilo kaybı, karın ağrısı, bulantı kusma, kanama, malabsorbsiyon, obstrüksiyon, diare görülebilir 48

49 KS-GIS tutulumu Endoskopide tipik olarak izole ya da birleşen hemorajik nodüller görülür Lezyonlar submukozal olduğu için biopsi ile gösterilemeyeblir High grade lezyonlar invazyon ve yayılma eğilimindedir 49

50 KS-Gastrik ve kolonik mukozal tutulumlar R 50

51 KS-pulmoner tutulum Hastaların %80-90 ında daha yaygın mukokutanöz hastalıkla beraber görülür Düşük CD4 sayısı ve yüksek viral yük ile ilişkilidir Parankim, hava yolları, plevra ve lenf nodlarını tutabilir Parankimal tutulum dispne, hipoksi, birkaç haftadan uzun süren öksürük ile prezente olabilir, EBL varlığında öksürük, hemoptizi, obstrüksiyon, atelektazi olabilir Visseral plevrayı tutarak efüzyon yapabilir BT de perivasküler peribronşial yollar boyunca parankim içine uzanan hiler dansite artımları ya da eşlik eden plevral efüzyonla beraber karakteristik septal nodüler tutulum olabilir 51

52 KS-x-ray bilateral perihilar/alt zon retikulonodular infiltratlar 52

53 KS-HRCT Bronkosentrik hastalığı yansıtan bronkovasküler dallarda kalınlık artışı ve tümör invazyonuna bağlı lenfatik obstrüksiyon sonucu interlobular septal kalınlaşmalar 53

54 KS-plevral efüzyon 54

55 KS-prognoz KS ve HIV enfeksiyon durumuna göre prognoz iyi veya kötü olarak gruplandırılır: Tümör yayılımı: (T0) iyi prognoz cilde sınırlı ve/veya minimal oral mukoza tutulumu ile ilişkilidir. Lenfödem, yaygın oral tutulum, viseral tutulum kötü prognostiktir (T1). İmmün status: (I0) iyi prognoz CD4>200hücre/mikroL, ancak CD4 200 kötü prognoz (I1) Sistemik hastalığın şiddeti: (S1) kötü prognoz kriterleri:fırsatçi enfeksiyon, oral kandidiasis, B semptomları (ateş, gece terleme, belirgin kilo kaybı, 2 haftadan uzun diare). Eğer bunlar yoksa S0-iyi prognoz. İyi prognostik hastaların her 3 parametreye ait iyi prognoz özelliklerini taşımaları gerekir. 55

56 KS-ART Kombine ART ile KS lezyonlarının sayı ve boyutlarında azalma görülür Ayrıca ART sonrası dönemde KS insidansında azalma olmuştur ART ile KS visseral tutulum azalmıştır "immune reconstitution inflammatory syndrome" (IRIS): ART sonrası konakçı yanıtlarının toplamını ifade eder. Bazen ART nin 3-6. haftasında KS progresyon olabilir. Bu durumda ART e devam edilebilir. 56

57 KS-lokal tedavi Kozmetik nedenler ya da bulky KS lezyonlarının tedavisinde kulanılır Tedavi sahası dışında yeni lezyonlar gelişmesini önlemez İntralezyoner KT (vinblastin) ya da daha yaygın kutanöz yayılımda RT uygulanabilir 57

58 KS-sistemik tedavi endikasyonları Yaygın cilt tutulumu (25 den fazla lezyon) Lokal tedaviye yanıt vermeyen yaygın cilt tutulumu Yaygın ödem Semptomatik visseral tutulum Immune reconstitution inflammatory syndrome (IRIS) 58

59 KS-sistemik tedavi Lipozomal doksorubisin: birinci basamakta tercih edilecek bir tedavi olup konvansiyonel kombinasyon tedavilerden daha az toksiktir ve daha iyi yanıt oranlarına (%30-60) sahiptir Paklitaksel: antrasiklin dirençli hastalarda etkinliği gösterilmiş bir ilaç olsa da toksisite profili, ART ile etkileşimi, steroid premedikasyon gerektirmesi nedeni ile birinci basamak tedavide tercih edilmemektedir İnterferon: Kombine ART sonrası uygun immün restorasyon sonrası rezidü kutanöz lezyonlarda IFN tedavisi ile %40-60 yanıt oranı elde edilmiştir Diğer ajanlar:anti-anjiojenik ilaçlar (bevacizumab, thalidomid), TKI (imatinib), m-tor inhibitörleri (temsirolimus) ile ilgili küçük çaplı faz II çalışmalar mevcuttur HHV-8 tedavisi: günümüzde etkili bir anti-viral tedavi yoktur. Oral ya da iv gansiklovirin KS gelişme riskini azalttığına dair veriler mevcuttur 59

60 Preinvaziv ve invaziv servikal neoplaziler Benzer seksuel riskteki HIV enfekte kadınlarda HIV negatif kadınlara göre servikal intraepitelyal neoplazi (CIN) gelişme riski 3-4 kat, servikal kanser riski ise 7-10 kat artmıştır. İmmünsupresyon ve persistan HPV özellikle yüksek riskli HPV16 ile koinfeksiyon hastalığın patogenezinde kritik role sahiptir CD4 sayımı 500 ün üzerinde olan HIV enfekte bireylere göre 200 ünde altında olanlarda CIN riski 2 kat artmış ve tedavi edilmemiş düşük greydli hastalıkta daha düşük regresyon oranları bildirilmiştir. HIV infeksiyonu HPV-ilişkili onkogenezi moleküler düzeyde geliştiriyor olabilir. HIV-tat proteini viral onkogenezde eksprese olur. 60

61 Servikal neoplaziler-önleme ve tarama HPV aşılaması ile ilgili net bir görüş yoktur. Çünkü seksuel dışı bulaşla HIV enfekte olan bireyler daha önce seksuel yolla bulaşan HPV ile enfekte olmuş olabilir. Yine de daha genç yaşta aşılanmamış ya da eksik dozu olan HIV enfekte kadınlara 26 yaşa kadar HPV aşısı yapılabilir. CIN artan sıklığı nedeni ile HIV enfekte kadınlarda ilk yıl yılda 2 kez, sonrasında eğer sonuçlar normalse yılda bir servikal tarama yapılmalıdır. Anormal sitolojik bulgular varsa (atypical cells of undetermined significance (ASC-US) dışında) kolposkopi önerilir. 61

62 Servikal intraepitelyal neoplazi-cin CIN II/III ve persiste CIN I lezyonlarda ablasyon ve eksizyon tercih edilebilir. Çok aktif ART (Highly active antiretroviral therapy (HAART)) ile CIN lezyonları median 2.7 yılda %45 hastada regrese olmuş ve düşük greydli CIN ve daha yüksek CD4 sayımı olanlarda daha iyi regresyon sağlandığı görülmüştür 62

63 İnvaziv servikal kanser HIV pozitif hastalarda invaziv karsinom riski artmıştır ve bu insidans diğer ADM lerin aksine ART sonrasında düşmemiştir. Ancak HAART ile prognozu olumlu etkiliyor olabilir. HIV enfekte kadınlarda servikal kanser daha genç yaşta görülür. Çoğu vakada AIDS in ilk bulgusu olabilir. Diğer ADM lere göre servikal kanserli hastalar daha az immünsupresedir. 63

64 İnvaziv servikal kanser-cerrahi Evre 1 tümörlerde uygulanır Lokal eksizyon konizasyon mikroinvaziv (<3mm invazyon) ve fertilite isteyenlerde, diğerlerinde basit histerektomi Servikse sınırlı daha gros hastalıkta radikal histerektomi (evre2a ya kadar) Over ve vaginal fonksiyon korunur HIV enfekte kadınlarda cerrahi riskinde artış yok Riskli hastalara adjuvan tedavi verilir 64

65 İnvaziv servikal kanser- Radyoterapi-Kemoterapi Küratif kemoradyoterapi daha ileri evrelerde uygun tedavi yaklaşımıdır Eş zamanlı cisplatin etkinliği artırır Ancak HIV pozitif bireylerde pelvik radyoterapiye bağlı myelosupresyon daha geç düzelebilir ve tedavide aksamalara yol açabilir. Ayrıca radyoterapi HIV e bağlı immünsupresyonu artırabilir HIV enfekte metastatik hastalıkta palyatif KT ile ilgili veri az. 65

66 Non-AIDS-defining maligniteler (non-adm) Uzamış immünsupresyon (CD4<500/microL) genel populasyona göre artmış non-adm ile ilişkili HIV enfekte bireylerdeki bu maligniteler de genel populasyona göre daha agresif seyirli Non-ADM ler: HL, Plazma hücre hst, AML, cilt, merkel hücreli karsinom, HCC, meme, akciğer ve diğer solid tümörler... 66

67 Hodgkin lenfoma Genel populasyona göre ART dönemine 5-25 kat risk artışı vardır CD4 sayısı hücre/microL iken HL riski pik yapar ve ART ile CD4 sayısı artar RS hücreleri CD4 ve inflamatuar hücrelerin influxunu artıran growth faktörler üretir, ciddi immünsupresyon durumunda RS hücreleri baskılanabilir Daha kötü prognozlu histolojik tipler görülür (MS ve LF), B semptomları, ileri evre hastalık, ekstranodal hastalık görülür Tüm vakalarda EBV ilişkisi vardır (genel pupulasyonda %20-50) Kemik iliği %50 olguda tutulu. Tedavi normal populasyona benzer ABVD ya da daha agresif rejimler tercih edilebilir Tedaviye ART eklenmesi tedavi sonuçlarını iyileştirir 67

68 Anal kanser HIV enfekte bireylerde HPV-ilişkili anogenital lezyonlarda artış mevcut Bu artış bisexuel ve homsexuel erkeklerin yanında nonhomosexuel erkek ve kadınlarda da mevcuttur Tedavi HIV negatif hastalar gibi Kemoradyoterapi ile lokal invaziv anal kanserde %55-75 sağkalım, %70-95 yanıt oranları bildirilmiştir Özellikle genç ve erkek anal kanserler HIV yönünden araştırılmalıdır 68

69 Akciğer kanseri Yaş ve cins uyumlu bireylere göre HIV enfekte bireylerde akciğer kanseri 2-4 kat artmış HIV enfekte bireylerde sigara kullanımı sık Ancak sigaraya göre ayarlanmış risk yine de yüksek SIR oranı 2-3, ART ile değişmemiş Genç yaş (median yaş 38-44) ve ileri evre (%80 evre III/IV) hastalıkla karakterize. Bazı serilerde en sık adenokarsinom bazılarında skuamöz hücreli Tedavi HIV enfekte olmayan hastalara benzer Prognoz kötü median sağkalım 3-8 ay. En önemlisi sigara ile mücadele. 69

70 Meme kanseri HIV enfeksiyonun etkisi minor (SIR ) Kötü diferansiye, bilateral, erken metastaz yapma eğilimde. Ancak özellikle CD4>200 olanlarda agresif tedavilerle iyi sonuçlar mevcut HIV pozitif bireylerdeki kötü prognoz nedeniyle tarama yöntemleri ile erken yakalamak önemli. 70

71 Kolorektal kanser SIR ART sonrası normal populasyona göre 2.4 kat artış HIV enfekte bireylerde adenom ve neoplazi (10 mm den büyük adenom, villöz histoloji, yüksek derece displazi ve adenokarsinom) prevelansı artmış Daha genç yaş ve daha agresif hastalık ile karakterize. Tanı anında %50 ye yakın evre IV hastalık. Sağ kolon yerleşimi sık. Bu nedenle taramada tüm kolonoskopi önerilir. 71

72 Hepatosellüler kanser HIV pozitif bireylerde HCC insidansı genel populasyona göre artmıştır HCV HBV yi takiben karaciğere bağlı ölümler için en güçlü prediktördür Sadece HIV enfeksiyonu ile HCC de artış yok ancak HBV ve HCV e bağlı karaciğer hastalığının siroz ve kansere progresyonunu hızlandırır HIV tat geninin proliferatif, anti-apoptotik, anjiyojenik özellikleri vardır HIV enfekte bireylerde HCC ileri, infiltratif tip, ekstranodal hastalık, ileri evre siroz ve azalmış sağkalım ile karakterizedir Daha genç yaşta görülür ve median AFP daha yüksektir Saptanamayan HIV-RNA daha iyi sağkalım için bağımsız belirleyicidir 72

73 HCC-tedavi Küratif yaklaşımlar cerrahi rezeksiyon, karaciğer nakli, perkutan etanol enjeksiyon, RFA. Cerrahi rezeksiyonla soliter 5 cm altında lezyonlar, vasküler invazyon ve ekstrahepatik yayılım, portal HT yoksa yeterli karaciğer rezervinde %50 oranda 5 yıllık yaşam şansı vardır Sirotik hastalıkta nakil (Milan kriterleri) Yaygın hastalık sorafenib (HIV enfekte bireylerde veri az) 73

74 HCC-karaciğer nakli Önceden HIV olması nakil için hariç bırakılma kriteri idi. Günümüzde HAART ile viral enfeksiyon kontrolü arttıkça nakil sonuçlarında iyileşme mevcut HIV enfekte bireylerin nakil için Milan kriterlerini karşılamalarının yanısıra CD4>200 hücre/microl, HIV viral yük<50 kopya/ml olmalı. ART nakil sonrası mümkün olduğunca çabuk başlanmalıdır HIV pozitif bireylerde erken ve agresif HCV rekürrensi, hızlı hepatik fibrozis gelişimi, transplant rejeksiyonu ve takrolimus toksisitesi nakil sonrası önemli problemlerdir 74

75 HCC-korunma ve erken tanı Primer prevensiyon: Alkol ve iv ilaç kullanımından kaçınma HBV aşılaması. Sekonder prevensiyon: (HCC erken yakalama) HIV-HBV, HIV-HCV koinfekte bireyleri tarama (6 ayda bir USG ve AFP) HBV ve HCV tedavisi Tersiyer prevensiyon: (cerrahi sonrası nüksten korunma) Yok 75

76 Sonuç HIV enfekte bireylerde ADM lerin yanısıra özellikle cart kullanımı ile non-adm lerde de artış olmuştur Tüm maligniteler erken başlangıç yaşı ve agresif klinik seyir gösterir cart kullanımı hem virolojik hem immünolojik yanıt sayesinde tedavi sonuçlarını iyileştirir ancak overlap toksisite ve ilaç-ilaç etkileşimine dikkat etmek gerekir HIV enfekte bireylerde preventif yöntemler ve taramalara ağırlık verilmelidir 76

77 77 Sabrınız için teşekkür ederim...

Malignite ve Transplantasyon. Doç. Dr. Halil Yazıcı İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Malignite ve Transplantasyon. Doç. Dr. Halil Yazıcı İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Malignite ve Transplantasyon Doç. Dr. Halil Yazıcı İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Sunum Planı -Pretransplant malignitesi olan alıcı -Pretransplant malignitesi olan donör -Posttransplant de

Detaylı

LENFOMALARDA RADYOTERAPİ. Prof. Dr. Nuran ŞENEL BEŞE Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı

LENFOMALARDA RADYOTERAPİ. Prof. Dr. Nuran ŞENEL BEŞE Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı LENFOMALARDA RADYOTERAPİ Prof. Dr. Nuran ŞENEL BEŞE Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı HL EPİDEMİYOLOJİ ve ETYOLOJİ Olguların çoğunluğu 15-30 yaş arası Kadın /Erkek: 1/1,5 Noduler

Detaylı

Servikal Preinvaziv Lezyonların Yönetimi

Servikal Preinvaziv Lezyonların Yönetimi Servikal Preinvaziv Lezyonların Yönetimi Doç Dr Gökhan Tulunay Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları EA Hastanesi-Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi Kliniği Preinvaziv lezyonların terminolojisi 2 Ulusal Kanser

Detaylı

HIV ve HCV KOİNFEKSİYONU OLGU SUNUMU

HIV ve HCV KOİNFEKSİYONU OLGU SUNUMU HIV ve HCV KOİNFEKSİYONU OLGU SUNUMU Dr. Ziya Kuruüzüm DEÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 14.03.2013, Kervansaray Lara Otel, Antalya Olgu Erkek, 44 yaşında, bekar On yıl önce, yurt

Detaylı

Küçük Hücreli Akciğer Kanserlerinde Radyoterapi. Dr. Meltem Serin

Küçük Hücreli Akciğer Kanserlerinde Radyoterapi. Dr. Meltem Serin Küçük Hücreli Akciğer Kanserlerinde Radyoterapi Dr. Meltem Serin Sınırlı hastalıkta radyoterapi Yaygın hastalıkta radyoterapi Sınırlı hastalıkta radyoterapi Torakal radyoterapide tartışmalı konular Proflaktik

Detaylı

Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu

Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı. Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı Dr. ALĠ MURAT SEDEF Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı Dr. ALĠ MURAT SEDEF Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu BAġKENT ÜNĠVERSĠTESĠ MEDĠKAL ONKOLOJĠ

Detaylı

SİNDİRİM SİSTEMİ KANSERLERİNDE ONKOLOJİK TEDAVİ. Prof. Dr. Evin Büyükünal Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları. ABD Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı

SİNDİRİM SİSTEMİ KANSERLERİNDE ONKOLOJİK TEDAVİ. Prof. Dr. Evin Büyükünal Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları. ABD Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı SİNDİRİM SİSTEMİ KANSERLERİNDE ONKOLOJİK TEDAVİ Prof. Dr. Evin Büyükünal Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları. ABD Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı SİNDİRİM SİSTEMİ KANSERLERİ MEME VE AKCİĞER KANSERİNDEN

Detaylı

Tanı: Metastatik hastalık için patognomonik bir radyolojik. Tek veya muitipl nodüller iyi sınırlı veya difüz. Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak

Tanı: Metastatik hastalık için patognomonik bir radyolojik. Tek veya muitipl nodüller iyi sınırlı veya difüz. Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak Göğüs Cerrahisi Metastatik Akciğer Tümörleri Giriş İzole akciğer metastazlarına tedavi edilemez gözüyle bakılmamalıdır Tümör tipine

Detaylı

LİSTEYE EKLENENLER DEĞİŞİKLİK YAPILANLAR

LİSTEYE EKLENENLER DEĞİŞİKLİK YAPILANLAR 01.05.2013-14.11.2013 TARİHLERİ ARASINDA SAĞLIK BAKANLIĞI EK ONAYI ALINMADAN KULLANILABİLECEK ENDİKASYON DIŞI HEMATOLOJİ-ONKOLOJİ İLAÇLARI LİSTESİNDE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER LİSTEYE EKLENENLER SIRA NO İLAÇLAR

Detaylı

GEBELİK VE MEME KANSERİ

GEBELİK VE MEME KANSERİ GEBELİK VE MEME KANSERİ Doç. Dr. Ramazan YILDIZ Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı, 27 Kasım 2014, Ankara Gebelikte Kanser Gebelikte kanser insidansı % 0.07-0.1 arasında Gebelik

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı Göğüs Cerrahisi Akciğer Kanserinde Anamnez ve Fizik Muayene Bulguları Giriş Akciğer kanseri ülkemizde 11.5/100.000 görülme sıklığına

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

KOLOREKTAL POLİPLER. Prof. Dr. Mustafa Taşkın

KOLOREKTAL POLİPLER. Prof. Dr. Mustafa Taşkın KOLOREKTAL POLİPLER Prof. Dr. Mustafa Taşkın -Polip,mukozal örtülerden lümene doğru gelişen oluşumlara verilen genel isimdir. -Makroskopik ve radyolojik görünümü tanımlar. -Sindirim sisteminde en çok kolonda

Detaylı

İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar

İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar Dr. Dilek Çolak 10 y, erkek hasta Olgu 1 Sistinozis Böbrek transplantasyonu Canlı akraba verici HLA 2 antijen uyumsuz 2 Olgu 1 Transplantasyon öncesi viral

Detaylı

Karaciğer Metastazlarının Cerrahi Tedavisi. Dr. Orhan Bilge İ.Ü. İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD

Karaciğer Metastazlarının Cerrahi Tedavisi. Dr. Orhan Bilge İ.Ü. İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD Karaciğer Metastazlarının Cerrahi Tedavisi Dr. Orhan Bilge İ.Ü. İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD Kolon tümörlü olguların %40-50 sinde karaciğer metastazı gelişir ; % 15-25 senkron (primer tm ile /

Detaylı

Kronik HCV İnfeksiyonlarında Güncel Tedavi Yaklaşımları Dr. Kaya Süer

Kronik HCV İnfeksiyonlarında Güncel Tedavi Yaklaşımları Dr. Kaya Süer Kronik HCV İnfeksiyonlarında Güncel Tedavi Yaklaşımları Dr. Kaya Süer Near East University Faculty of Medicine Infectious Diseases and Clinical Microbiology HCV tarihçesi 1989 Hepatitis C (HCV) genomu

Detaylı

Muzaffer Fincancı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Muzaffer Fincancı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Muzaffer Fincancı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi HIV infeksiyonlu hastalarda tüberküloz sıklığı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi 212 HIV infeksiyonlu hasta - 8 Akciğer tüberkülozu - 4

Detaylı

OLGU SUNUMU. Dr.Alper Gündüz Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Enfeksiyon Hastalıkları ve Kln. Mikr

OLGU SUNUMU. Dr.Alper Gündüz Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Enfeksiyon Hastalıkları ve Kln. Mikr OLGU SUNUMU Dr.Alper Gündüz Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Enfeksiyon Hastalıkları ve Kln. Mikr 1 Olgu 40 y,erkek,bekar Biseksüel, korunmasız multipl partnerleri mevcut Eski Banka Memuru (son 6 ay işsiz)

Detaylı

Erken Evre Akciğer Kanserinde

Erken Evre Akciğer Kanserinde Erken Evre Akciğer Kanserinde Görüntüleme Dr. Figen Başaran aran Demirkazık Hacettepe Universitesi Radyoloji Anabilim Dalı Kasım 2005 Mayıs 2006 Müsinöz ve nonmüsinöz tipte bronkioloalveoler komponenti

Detaylı

ONKOLOJİDE İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ ORGAN YETMEZLİKLERİNDE ETKİLEŞİM

ONKOLOJİDE İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ ORGAN YETMEZLİKLERİNDE ETKİLEŞİM ONKOLOJİDE İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ ORGAN YETMEZLİKLERİNDE ETKİLEŞİM İlaç etkileşiminde rolü olan organlar Böbrek Karaciğer Akciğer GİS Kalp Organ fonksiyonlarının değerlendirilmesi Böbrek (üre, kreatinin, GFR)

Detaylı

TAKİP VE TEDAVİDE SORUNLAR. Dr. Fatma Sargın İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi

TAKİP VE TEDAVİDE SORUNLAR. Dr. Fatma Sargın İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi TAKİP VE TEDAVİDE SORUNLAR Dr. Fatma Sargın İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi AntiRetroviral Tedaviden (ART) Önce AIDS Fırsatçı enf.lar HIV Ölüm AntiRetroviral Tedaviden

Detaylı

ERKEN EVRE OVER KANSERİ VE BORDERLİNE OVER TÜMÖRLERİ. Dr. Derin KÖSEBAY

ERKEN EVRE OVER KANSERİ VE BORDERLİNE OVER TÜMÖRLERİ. Dr. Derin KÖSEBAY ERKEN EVRE OVER KANSERİ VE BORDERLİNE OVER TÜMÖRLERİ Dr. Derin KÖSEBAY OVER KANSERİ Over kanseri tanısı koyulduktan sonra ortalama 5 yıllık yaşam oranı %35 civarındadır. Evre I olgularında 5 yıllık yaşam

Detaylı

TTOD MEME KANSERİ GÜNCELLEME KURSU 13-14 HAZİRAN 2015 İSTANBUL 08:25-08:30 Açılış 08:00-08:30 Pratiği değiştiren çalışmalar. (salonda kahvaltı ile)

TTOD MEME KANSERİ GÜNCELLEME KURSU 13-14 HAZİRAN 2015 İSTANBUL 08:25-08:30 Açılış 08:00-08:30 Pratiği değiştiren çalışmalar. (salonda kahvaltı ile) TTOD MEME KANSERİ GÜNCELLEME KURSU 13-14 HAZİRAN 2015 İSTANBUL 08:25-08:30 Açılış 08:00-08:30 Pratiği değiştiren çalışmalar. (salonda kahvaltı ile) 1. Gün 1. Oturum: Meme kanserine giriş, Patoloji ve Alt

Detaylı

Hodgkin lenfoma tedavisinde Radyoterapinin Rolü. Dr. Görkem Aksu Kocaeli Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi AD

Hodgkin lenfoma tedavisinde Radyoterapinin Rolü. Dr. Görkem Aksu Kocaeli Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi AD Hodgkin lenfoma tedavisinde Radyoterapinin Rolü Dr. Görkem Aksu Kocaeli Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi AD 15-30 yaş arası ve > 55 yaş olmak üzere iki dönemde sıklık artışı (+) Erkek ve kadınlarda en

Detaylı

Servikal Preinvazif Lezyonlarda Tedavi Sonrası Takip. Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum AD

Servikal Preinvazif Lezyonlarda Tedavi Sonrası Takip. Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Servikal Preinvazif Lezyonlarda Tedavi Sonrası Takip Dr. Murat DEDE GATA Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Servikal Sitolojik Terminoloji Neden Takip Edelim? Hastalığın invazif serviks kanserine ilerleme

Detaylı

Dr. Zeynep Özsaran. E.Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi AD

Dr. Zeynep Özsaran. E.Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi AD Dr. Zeynep Özsaran E.Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi AD Son cümle: Geçmiş yıllarda yapılan randomize çalışmalarda endometrium kanserinde RT nin rolü tanımlanmıştı Ancak eksternal RT nin yeri yüksek risk faktörlü

Detaylı

XVII. ULUSAL KANSER KONGRESİ

XVII. ULUSAL KANSER KONGRESİ XVII. ULUSAL KANSER KONGRESİ İnteraktif Olgu Sunumu KEMİK TÜMÖRLERİ . 17 yaşında bayan hasta. 2.5 yıldır sol bacakda yürürken ağrı Enfeksiyon ve dolaşım bozukluğu tedavisi uygulanmış. Son 6 aydır ağrı

Detaylı

YAŞLI HASTAYA YAKLAŞIM

YAŞLI HASTAYA YAKLAŞIM YAŞLI HASTAYA YAKLAŞIM Kazım UYGUN Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı DESTEK TEDAVİ KONSENSUS TOPLANTISI, 9. İstanbul Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü Günleri WOW Hotels & Convention

Detaylı

MİDE KANSERİNDE APOPİTOZİSİN BİYOLOJİK BELİRTEÇLERİNİN PROGNOSTİK ÖNEMİ

MİDE KANSERİNDE APOPİTOZİSİN BİYOLOJİK BELİRTEÇLERİNİN PROGNOSTİK ÖNEMİ MİDE KANSERİNDE APOPİTOZİSİN BİYOLOJİK BELİRTEÇLERİNİN PROGNOSTİK ÖNEMİ Cem Sezer 1, Mustafa Yıldırım 2, Mustafa Yıldız 2, Arsenal Sezgin Alikanoğlu 1,Utku Dönem Dilli 1, Sevil Göktaş 1, Nurullah Bülbüller

Detaylı

FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi

FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi Prof. Dr. Volkan Korten Marmara Üniversitesi Tıp T p Fakültesi İnfeksiyon Hastalıklar kları ve Klinik Mikro. ABD. Risk? Başlangıç tedavisine yanıtsızlık değil. Ciddi

Detaylı

KRONİK HEPATİT B (Olgu Sunumu) Dr. İlkay Karaoğlan Gaziantep Ün. Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hst. Ve Kl. Mik. AD.

KRONİK HEPATİT B (Olgu Sunumu) Dr. İlkay Karaoğlan Gaziantep Ün. Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hst. Ve Kl. Mik. AD. KRONİK HEPATİT B (Olgu Sunumu) Dr. İlkay Karaoğlan Gaziantep Ün. Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hst. Ve Kl. Mik. AD. Kasım-1999 HK 41 yaş, erkek Öğretmen Gaziantep Yakınması: Yok Bir yıl önce tesadüfen HBsAg

Detaylı

Vücutta dolaşan akkan sistemidir. Bağışıklığımızı sağlayan hücreler bu sistemle vücuda dağılır.

Vücutta dolaşan akkan sistemidir. Bağışıklığımızı sağlayan hücreler bu sistemle vücuda dağılır. HODGKIN LENFOMA HODGKIN LENFOMA NEDİR? Hodgkin lenfoma, lenf sisteminin kötü huylu bir hastalığıdır. Lenf sisteminde genç lenf hücreleri (Hodgkin ve Reed- Sternberg hücreleri) çoğalır ve vücuttaki lenf

Detaylı

DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER

DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER Hastanelerde Hastaneler enfeksiyon etkenleri bakımından zengin ortamlar Sağlık personeli kan yolu ile bulaşan hastalıklar açısından yüksek

Detaylı

LOKOREJYONAL REKÜREN ve UZAK METASTAZ SONRASI SİSTEMİK TEDAVİ Dr.Mehmet Aliustaoğlu Lokal nüks: Aynı taraf göğüs duvarında hastalığın görülmesi Bölgesel nüks: Genellikle aksiler veya supraklivikular ve

Detaylı

1981, homoseksuel erkek, PCP ve KS. 1983, sitopatik retrovirus tanımlandı. 1985, diagnostik serolojik HIV testi 1987, antiretroviral ilaçlar 1996,

1981, homoseksuel erkek, PCP ve KS. 1983, sitopatik retrovirus tanımlandı. 1985, diagnostik serolojik HIV testi 1987, antiretroviral ilaçlar 1996, Dr.Serkan Ocakçı 1981, homoseksuel erkek, PCP ve KS. 1983, sitopatik retrovirus tanımlandı. 1985, diagnostik serolojik HIV testi 1987, antiretroviral ilaçlar 1996, kombine ilaç kullanımı ART 3 yıl sonra

Detaylı

KOLOREKTAL KARSİNOMLARDA HPV NİN ROLÜ VE KARSİNOGENEZ AÇISINDAN P53 VE BCL-2 İLE İLİŞKİSİ

KOLOREKTAL KARSİNOMLARDA HPV NİN ROLÜ VE KARSİNOGENEZ AÇISINDAN P53 VE BCL-2 İLE İLİŞKİSİ KOLOREKTAL KARSİNOMLARDA HPV NİN ROLÜ VE KARSİNOGENEZ AÇISINDAN P53 VE BCL-2 İLE İLİŞKİSİ Ruksan ELAL 1, Arsenal SEZGİN ALİKANOĞLU 2, Dinç SÜREN 2, Mustafa YILDIRIM 3, Nurullah BÜLBÜLLER 4, Cem SEZER 2

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü. Sayı : B.10.0.İEG.0.06.00.01-22816 Konu : Kemoterapotik İlaçların Endikasyon Dışı Kullanımı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü. Sayı : B.10.0.İEG.0.06.00.01-22816 Konu : Kemoterapotik İlaçların Endikasyon Dışı Kullanımı T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İlaç ve Eczacılık Genel Müdürlüğü Sayı : B.10.0.İEG.0.06.00.01-22816 Konu : Kemoterapotik İlaçların Endikasyon Dışı Kullanımı 20.04.2007 GENELGE 2007/29 Bilindiği gibi endikasyon

Detaylı

Kronik Hepatit C Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar

Kronik Hepatit C Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar Kronik Hepatit C Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar Asıl Dr. Alpay alt başlık ARIstilini düzenlemek için tıklatın İzmir Bozyaka Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

Detaylı

HİPOFARİNKS KANSERİ DR. FATİH ÖKTEM

HİPOFARİNKS KANSERİ DR. FATİH ÖKTEM HİPOFARİNKS KANSERİ DR. FATİH ÖKTEM Nadirdir!!! Üst aerodijestif sistem malinitelerinin % 5-10 u, tüm malinitelerin ise %0.5 i hipofarinks kanserleridir. Kötü seyirlidir!!! İleri evrede başvurmaları ve

Detaylı

Metastatik Karaciğer Tümörlerinin Cerrahi Tedavisi

Metastatik Karaciğer Tümörlerinin Cerrahi Tedavisi Metastatik Karaciğer Tümörlerinin Cerrahi Tedavisi Prof. Dr. Orhan Bilge İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD Karaciğer Safra Yolları Cerrahisi Birimi Kolorektal Kanser 950 000 hasta / yıl Kanser ölümlerinin

Detaylı

DİFERANSİYE TİROİD KANSERİ

DİFERANSİYE TİROİD KANSERİ DİFERANSİYE TİROİD KANSERİ RİSK GRUPLARINA GÖRE TEDAVİ-TAKİP Dr.Nuri ÇAKIR Gazi Ü Tıp Fak Endokrinoloji ve Metabolizma B.D 35.Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıKongresi 15-19 Mayıs 2013-Antalya

Detaylı

Polipte Kanser. Dr.Cem Terzi. Dokuz Eylül Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Kolorektal Cerrahi Birimi

Polipte Kanser. Dr.Cem Terzi. Dokuz Eylül Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Kolorektal Cerrahi Birimi Polipte Kanser Dr.Cem Terzi Dokuz Eylül Üniversitesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı Kolorektal Cerrahi Birimi Polip ve polipoid karsinoma POLİP Epitelyal yüzeyden kaynaklanan çıkıntı HİSTOLOJİK POLİP TİPLERİ

Detaylı

Meme ve Over Kanserlerinde Laboratuvar: Klinisyenin Laboratuvardan Beklentisi

Meme ve Over Kanserlerinde Laboratuvar: Klinisyenin Laboratuvardan Beklentisi Meme ve Over Kanserlerinde Laboratuvar: Klinisyenin Laboratuvardan Beklentisi Dr. Handan Onur XXI. Düzen Klinik Laboratuvar Günleri, Ankara, 23 Ekim 2011 MEME KANSERİ Meme Kanseri Sıklıkla meme başına

Detaylı

Rekürren/Metastatik Baş Boyun Kanserleri Tedavisinde Son Gelişmeler

Rekürren/Metastatik Baş Boyun Kanserleri Tedavisinde Son Gelişmeler Rekürren/Metastatik Baş Boyun Kanserleri Tedavisinde Son Gelişmeler Dr. Mustafa Özdoğan Medstar Antalya Hastanesi Tıbbi Onkoloji 60 yaşında, erkek, inşaat işçisi, VAKA 60 paket/yıl sigara öyküsü, İlk başvuru:

Detaylı

Diferansiye Tiroid Kanserlerinde tiroid beze yönelik cerrahi, boyutları, üst ve alt laringeal sinire ve paratiroid bezlere yaklaşım. Dr.

Diferansiye Tiroid Kanserlerinde tiroid beze yönelik cerrahi, boyutları, üst ve alt laringeal sinire ve paratiroid bezlere yaklaşım. Dr. Diferansiye Tiroid Kanserlerinde tiroid beze yönelik cerrahi, boyutları, üst ve alt laringeal sinire ve paratiroid bezlere yaklaşım Dr. Alper CEYLAN Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi KBB Anabilim Dalı Tiroid

Detaylı

YAŞLILIK VE KANSER. Kanser Nedir?

YAŞLILIK VE KANSER. Kanser Nedir? YAŞLILIK VE KANSER ------------------------------------------------ Doç Dr M Mahir ÖZMEN Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Genel Cerrahi Kliniği-ANKARA -----------------------------------------------

Detaylı

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dr. Koray TOPGÜL Medical Park Samsun Hastanesi Genel Cerrahi Bölümü/ SAMSUN 35 yaşında erkek hasta, İlk kez 2007

Detaylı

HEPATOSELLÜLER KANSERDE KARACİĞER NAKLİ

HEPATOSELLÜLER KANSERDE KARACİĞER NAKLİ HEPATOSELLÜLER KANSERDE KARACİĞER NAKLİ Dr. Koray Acarlı MEMORİAL ŞİŞLİ HASTANESİ ORGAN NAKLİ MERKEZİ BAŞKANI Hepatosellüler Karsinom Tüm kanserlerin >%5 Primer KC kanserlerinin %80-90 ı %85-90 olgu sirotik

Detaylı

HIV/AIDS ART BAŞLAMA KRİTERLERİ VE UYGULANMASI Uzm. Dr. Şebnem n m Eren Ankara Numune Eğit ve Araş Hastanesi 1. Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği AMAÇ YAŞAMI UZATMAK SAĞLIKLI VE KALİTELİ BİR YAŞAM SAĞLAMAK

Detaylı

56Y, erkek hasta Generalize LAP ( servikal, inguinal, aksiller, toraks ve abdomende ) Ateş Gece terlemesi Lenfopeni IgG, IgA, IgM yüksek

56Y, erkek hasta Generalize LAP ( servikal, inguinal, aksiller, toraks ve abdomende ) Ateş Gece terlemesi Lenfopeni IgG, IgA, IgM yüksek 56Y, erkek hasta Generalize LAP ( servikal, inguinal, aksiller, toraks ve abdomende ) Ateş Gece terlemesi Lenfopeni IgG, IgA, IgM yüksek Sedimantasyon (77mm/saat) CRP 7.67(N:0-0.8mg/dl) Servikal lenf nodu

Detaylı

MESANE KORUYUCU YAKLAŞIM. Dr. Deniz Yalman Ege Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi A.D.

MESANE KORUYUCU YAKLAŞIM. Dr. Deniz Yalman Ege Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi A.D. MESANE KORUYUCU YAKLAŞIM Dr. Deniz Yalman Ege Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi A.D. Kanser tedavisinde multidisipliner organ koruyucu yaklaşım: Meme kanseri Anal kanal kanseri Larinks kanseri Prostat kanseri

Detaylı

ERKEN LOKAL NÜKS GELİŞEN VULVA KANSERİ: OLGU SUNUMU

ERKEN LOKAL NÜKS GELİŞEN VULVA KANSERİ: OLGU SUNUMU ERKEN LOKAL NÜKS GELİŞEN VULVA KANSERİ: OLGU SUNUMU Op.Dr.Hakan YETİMALAR Doç.Dr.İncim BEZİRCİOĞLU Dr. Gonca Gül GÜLBAŞ TANRISEVER İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştıma Hastanesi GİRİŞ

Detaylı

KRONİK BÖBREK HASTASINDA (HBV) TEDAVİ PROTOKOLU NASIL OLMALIDIR?

KRONİK BÖBREK HASTASINDA (HBV) TEDAVİ PROTOKOLU NASIL OLMALIDIR? KRONİK BÖBREK HASTASINDA (HBV) TEDAVİ PROTOKOLU NASIL OLMALIDIR? Dr. Ziya Kuruüzüm DEÜTF Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 07.09.2013, UVHS, Güral Sapanca Otel, Sakarya Kronik böbrek hastası

Detaylı

5. Türk Tıbbi Onkoloji Kongresi

5. Türk Tıbbi Onkoloji Kongresi Bilimsel Program - 20 Mart 2014, Perşembe UĞUR DERMAN SALONU SEÇİLMİŞ VAKA SUNUMLARI - Peritoneal Kanserlerde HIPEC in Yeri HIPEC Nasıl Yapılır? Kolon Kanseri Mezotelyoma KONFERANS - Onkolojide Nereden

Detaylı

SOLİT ORGAN TRANSPLANTASYONU ve BK VİRUS ENFEKSİYONLARI Doç. Dr. Derya Mutlu Güçlü immunsupresifler Akut, Kronik rejeksiyon Graft yaşam süresi? Eskiden bilinen veya yeni tanımlanan enfeksiyon etkenleri:

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Sedat Gürkok. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Sedat Gürkok. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Soliter Pulmoner Nodül Tanım: Genel bir tanımı olmasa da 3 cm den küçük, akciğer parankimi ile çevrili, beraberinde herhangi patolojinin eşlik

Detaylı

HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ

HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ Dr. Hayat Kumbasar Karaosmanoğlu Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Sunum Planı HIV in morfolojik ve

Detaylı

AMELİYAT SONRASI TAKİP/ NÜKSTE NE YAPALIM? Dr. Meral Mert

AMELİYAT SONRASI TAKİP/ NÜKSTE NE YAPALIM? Dr. Meral Mert AMELİYAT SONRASI TAKİP/ NÜKSTE NE YAPALIM? Dr. Meral Mert AMELİYAT SONRASI TAKİP n Ameliyat sonrası evreleme; - TNM sınıflaması kullanılmakla beraber eksiklikleri var; post-op kalsitonin- CEA ölçümü, CEA

Detaylı

Uzm. Dr. Burcu Uysal Ahi Evran Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kırşehir

Uzm. Dr. Burcu Uysal Ahi Evran Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kırşehir Uzm. Dr. Burcu Uysal Ahi Evran Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kırşehir Tanım Sadece anti-hbc IgG nin saptanması Virusla karşılaşmayı gösteren en duyarlı gösterge En çok görülen olağan dışı

Detaylı

Dr. A. Nimet Karadayı. Hastanesi, Patoloji Kliniği

Dr. A. Nimet Karadayı. Hastanesi, Patoloji Kliniği Dr. A. Nimet Karadayı Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Patoloji Kliniği MEME TÜMÖRLERİNDE PATOLOJİ RAPORLARINDA STANDARDİZASYON Amaç, hasta

Detaylı

Özel Konakta Bağışıklama. Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Özel Konakta Bağışıklama. Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Özel Konakta Bağışıklama Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Olgu 45 yaşında erkek hasta Mantle Cell Lenfoma nedeniyle R-CHOP (rituksimab,

Detaylı

Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları ABD, Medikal Onkoloji BD Güldal Esendağlı

Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları ABD, Medikal Onkoloji BD Güldal Esendağlı Sağlık Bakanlığından Muaf Hekimin Ünvanı - Adı Soyadı Aydın Aytekin Bildiriyi Sunacak Kişi Ünvanı - Adı Soyadı Rafiye Çiftçiler Bildiriyi Sunacak Kişi Kurumu Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi, İç Hastalıkları

Detaylı

HBV-HCV TRANSPLANTASYON. Dr Sevgi Şahin Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi

HBV-HCV TRANSPLANTASYON. Dr Sevgi Şahin Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi HBV-HCV TRANSPLANTASYON Dr Sevgi Şahin Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi HBV infeksiyonu ve HD HBV infeksiyonu insidansı agresif aşılama politikaları ile azalmıştır A.B.D: %1 seropozitif HBV TÜRKİYE: %3.9-4.8

Detaylı

AKCİĞERİN NÖROENDOKRİN TÜMÖRLERİ. Doç. Dr. Mutlu DEMİRAY Bursa Medical Park Hastanesi

AKCİĞERİN NÖROENDOKRİN TÜMÖRLERİ. Doç. Dr. Mutlu DEMİRAY Bursa Medical Park Hastanesi AKCİĞERİN NÖROENDOKRİN TÜMÖRLERİ Doç. Dr. Mutlu DEMİRAY Bursa Medical Park Hastanesi Nöroendokrin tümörlerde 2004 WHO sınıflaması Tümör Tipi Tipik Karsinoid Atipik Karsinoid Büyük Hücreli nöroendokrin

Detaylı

SERVİKAL SİTOLOJİ. Dr GÜLGÜN ERDOĞAN AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ PATOLOJİ ABD

SERVİKAL SİTOLOJİ. Dr GÜLGÜN ERDOĞAN AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ PATOLOJİ ABD SERVİKAL SİTOLOJİ Dr GÜLGÜN ERDOĞAN AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ PATOLOJİ ABD Serviks kanserleri kadınlarda 2. sıklıkla görülen kanserlerdir. Kadın kanser ölümlerinde 2. sırada yer alır. İnsidans

Detaylı

Adrenokortikal Karsinom Tek merkezin 10 yıllık deneyimi

Adrenokortikal Karsinom Tek merkezin 10 yıllık deneyimi Adrenokortikal Karsinom Tek merkezin 10 yıllık deneyimi Erman Alçı, Özer Makay, Adnan Şimşir*, Yeşim Ertan**, Ayşegül Aktaş, Timur Köse***, Gökhan İçöz, Mahir Akyıldız Ege Üniversitesi Hastanesi, Genel

Detaylı

İnvaziv Mesane Kanserinde Radikal Sistektomi + Lenfadenektomi, Neoadjuvan ve Adjuvan Kemoterapi. Dr. Öztuğ Adsan

İnvaziv Mesane Kanserinde Radikal Sistektomi + Lenfadenektomi, Neoadjuvan ve Adjuvan Kemoterapi. Dr. Öztuğ Adsan İnvaziv Mesane Kanserinde Radikal Sistektomi + Lenfadenektomi, Neoadjuvan ve Adjuvan Kemoterapi Dr. Öztuğ Adsan Radikal Sistektomi Radikal sistektomi pelvik lenfadenektomi ile birlikte kasa invaze ve

Detaylı

Dr. Yaşar BEDÜK Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi

Dr. Yaşar BEDÜK Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Dr. Yaşar BEDÜK Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Testis tümörleri Erkeklerdeki kanserlerin %1 i Yıllık %3-6 artış Avrupa da her yıl 24.000 yeni vak a Testis Tümör Epidemiyolojisi İnsidans dünya genelinde

Detaylı

RADYOTERAPİYE BAĞLI KANSERLER

RADYOTERAPİYE BAĞLI KANSERLER RADYOTERAPİYE BAĞLI KANSERLER Dr. Ahmet Dirier Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Gaziantep Onkoloji Hastanesi Radyasyon Onkolojisi AD TOD-;14 Haziran 2008 RADYASYONUN GEÇ ETKİLERİ Toplumda kanser oranının

Detaylı

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD Multipl Myeloma da PET/BT Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD İskelet sisteminin en sık görülen primer neoplazmı Radyolojik olarak iskelette çok sayıda destrüktif lezyon ve yaygın

Detaylı

AZ DİFERANSİYE TİROİD KANSERLERİ. Prof. Dr. Müfide Nuran AKÇAY Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ERZURUM

AZ DİFERANSİYE TİROİD KANSERLERİ. Prof. Dr. Müfide Nuran AKÇAY Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ERZURUM AZ DİFERANSİYE TİROİD KANSERLERİ Prof. Dr. Müfide Nuran AKÇAY Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı ERZURUM Tanım Az diferansiye tiroid karsinomları, iyi diferansiye ve anaplastik

Detaylı

YENİ AJANLARLA YAN ETKİ YÖNETİMİ NASIL OLMALIDIR?

YENİ AJANLARLA YAN ETKİ YÖNETİMİ NASIL OLMALIDIR? YENİ AJANLARLA YAN ETKİ YÖNETİMİ NASIL OLMALIDIR? Doç. Dr. Saadettin KILIÇKAP 23.02.2013 Adana İPİLİMUMAB İPİLİMUMAB Anti- CTLA4 Tamamen insan kaynaklı Rekombinant IgG1 antikorudur İPİLİMUMAB Klinik çalışmalarda

Detaylı

MATÜR T HÜCRELİ LENFOMALARDA TEDAVİ YAKLAŞIMLARI

MATÜR T HÜCRELİ LENFOMALARDA TEDAVİ YAKLAŞIMLARI MATÜR T HÜCRELİ LENFOMALARDA TEDAVİ YAKLAŞIMLARI Sinan Yavuz Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Acıbadem Adana Hastanesi Tıbbi Onkoloji Bölümü Peripheral T Cell Lymphoma

Detaylı

Gebelik ve Trombositopeni

Gebelik ve Trombositopeni Gebelik ve Trombositopeni Prof.Dr. Sermet Sağol EÜTF Kadın Hast. ve Doğum AD Gebelik ve Trombositopeni Kemik iliğinde megakaryosit hücrelerinde üretilir. Günde 35.000-50.000 /ml üretilir. Yaşam süresi

Detaylı

İyi diferansiye tiroid kanserleri Radyonüklid tedavi. Dr. Murat Tuncel Hacettepe Üniversitesi Nükleer Tıp Anabilim Dalı

İyi diferansiye tiroid kanserleri Radyonüklid tedavi. Dr. Murat Tuncel Hacettepe Üniversitesi Nükleer Tıp Anabilim Dalı İyi diferansiye tiroid kanserleri Radyonüklid tedavi Dr. Murat Tuncel Hacettepe Üniversitesi Nükleer Tıp Anabilim Dalı Sunum planı Cerrahi sonrası değerlendirme RAİ ablasyon Yan etkiler RAİ negatif hastalar

Detaylı

MEME KANSERİ KÖK HÜCRELERİNİN GEN EKSPRESYON PROFİLİ

MEME KANSERİ KÖK HÜCRELERİNİN GEN EKSPRESYON PROFİLİ MEME KANSERİ KÖK HÜCRELERİNİN GEN EKSPRESYON PROFİLİ Sait Murat Doğan, A. Pınar Erçetin, Zekiye Altun, Duygu Dursun, Safiye Aktaş Dokuz Eylül Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü, İzmir Slayt 1 / 14 Meme Kanseri

Detaylı

Hematolog Gözüyle Fungal İnfeksiyonlara Yaklaşım. Dr Mehmet Ali Özcan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı İzmir-2012

Hematolog Gözüyle Fungal İnfeksiyonlara Yaklaşım. Dr Mehmet Ali Özcan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı İzmir-2012 Hematolog Gözüyle Fungal İnfeksiyonlara Yaklaşım Dr Mehmet Ali Özcan Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji Bilim Dalı İzmir-2012 Nötropenik hastalarda fungal infeksiyonlar Nötropeni invaziv

Detaylı

HIV/AIDS epidemisinde neler değişti?

HIV/AIDS epidemisinde neler değişti? HIV/AIDS epidemisinde neler değişti? Dr. Gülşen Mermut Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji ABD EKMUD İzmir Toplantıları - 29.12.2015 Sunum Planı Dünya epidemiyolojisi

Detaylı

AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI. Hemş.Birsel Küçükersan

AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI. Hemş.Birsel Küçükersan AKUT GRAFT VERSUS HOST HASTALIĞI Hemş.Birsel Küçükersan Graft vs Host Hastalığı (GVHH) Vericinin T lenfositlerinin alıcıyı yabancı olarak görmesi ve alıcının dokularına karşı reaksiyon göstermesi Allojenik

Detaylı

LENFATİK VE İMMÜN SİSTEM HANGİ ORGANLARDAN OLUŞUR?

LENFATİK VE İMMÜN SİSTEM HANGİ ORGANLARDAN OLUŞUR? LENFOMA NEDİR? Lenfoma, diğer grup onkolojik hastalıklar içinde yaşamın uzatılması ve daha kaliteli yaşam sağlanması ve hastaların kurtarılmaları açısından daha fazla başarı elde edilmiş bir hastalıktır.

Detaylı

Uzm. Dr. Altan GÖKGÖZ Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi Şanlıurfa

Uzm. Dr. Altan GÖKGÖZ Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi Şanlıurfa Uzm. Dr. Altan GÖKGÖZ Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi Şanlıurfa Olgunun asıl sahibi olan kişi Dr. Derya KETEN Necip Fazıl Şehir Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

Detaylı

Dr. M. Gamze Aksu Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi AD

Dr. M. Gamze Aksu Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi AD Dr. M. Gamze Aksu Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi AD Hepatobilier sistem tümörleri Kolanjiokarsinom Hepatoselüler karsinom Safra kesesi tümörleri Ampulla Vater tümörleri Pankreas

Detaylı

BATIN BT (10/11/2009 ): Transvers kolon orta kesiminde kolonda düzensiz duvar kalınlaşması ile komşuluğunda yaklaşık 5 cm çapta nekrotik düzensiz

BATIN BT (10/11/2009 ): Transvers kolon orta kesiminde kolonda düzensiz duvar kalınlaşması ile komşuluğunda yaklaşık 5 cm çapta nekrotik düzensiz Olgu Sunumu Olgu: 60y, E 2 ayda 5 kilo zayıflama ve karın ağrısı şikayeti ile başvurmuş. (Kasım 2009) Ailede kanser öyküsü yok. BATIN USG: *Karaciğerde en büyüğü VIII. segmentte 61.2x53.1 mm boyutunda

Detaylı

HODGKİN DIŞI LENFOMALAR. Dr Mustafa ÇETİN 2004-2005 Kayseri

HODGKİN DIŞI LENFOMALAR. Dr Mustafa ÇETİN 2004-2005 Kayseri HODGKİN DIŞI LENFOMALAR Dr Mustafa ÇETİN 2004-2005 Kayseri 1 Hodgkin Dışı Lenfomalar Genellikle lenf nodlarından ve bazende herhangi bir organdan köken alan heterojen bir grup B veya T hücre malignitesidir.

Detaylı

Akut Hepatit C Tedavisi. Dr. Dilara İnan Akdeniz ÜTF, İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mikr AD, Antalya

Akut Hepatit C Tedavisi. Dr. Dilara İnan Akdeniz ÜTF, İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mikr AD, Antalya Akut Hepatit C Tedavisi Dr. Dilara İnan Akdeniz ÜTF, İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mikr AD, Antalya HCV DSÖ verilerine göre tüm dünya nüfusunun %3 ü (yaklaşık 170 milyon kişi) HCV ile infekte. İnsidans;

Detaylı

PEDİATRİK TÜMÖRLERDE İKİNCİ SERİ IŞINLAMA Dr. Ahmet Dirier Gaziantep Üniversitesi

PEDİATRİK TÜMÖRLERDE İKİNCİ SERİ IŞINLAMA Dr. Ahmet Dirier Gaziantep Üniversitesi PEDİATRİK TÜMÖRLERDE İKİNCİ SERİ IŞINLAMA Dr. Ahmet Dirier Gaziantep Üniversitesi Başlıca Çocukluk Çağı Tümörleri Lenfoma Ewing's ve diğer sarkomlar Wilms Tümörü Baş-Boyun Kanserleri Nöroblastom SSS Tümörleri

Detaylı

ANTİFUNGAL TEDAVİ: PRE-EMPTİF Mİ EMPİRİK Mİ? Prof. Dr. Ayper SOMER İstanbul Tıp Fakültesi Pediatrik İnfeksiyon Hastalıkları

ANTİFUNGAL TEDAVİ: PRE-EMPTİF Mİ EMPİRİK Mİ? Prof. Dr. Ayper SOMER İstanbul Tıp Fakültesi Pediatrik İnfeksiyon Hastalıkları ANTİFUNGAL TEDAVİ: PRE-EMPTİF Mİ EMPİRİK Mİ? Prof. Dr. Ayper SOMER İstanbul Tıp Fakültesi Pediatrik İnfeksiyon Hastalıkları Ankara, 28 Şubat 2010 PEDİATRİDE İNVAZİF MANTAR İNFEKSİYONU İÇİN RİSK GRUPLARI

Detaylı

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım

Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Böbrek kistleri olan hastaya yaklaşım Dr. Ayşegül Örs Zümrütdal Başkent Üniversitesi-Nefroloji Bilim Dalı 20/05/2011-ANTALYA Böbrek kistleri Genetik ya da genetik olmayan nedenlere bağlı olarak, Değişik

Detaylı

PEDİATRİK HODGKİN LENFOMA DR. CEM ÖNAL BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ RADYASYON ONKOLOJISI A.D.

PEDİATRİK HODGKİN LENFOMA DR. CEM ÖNAL BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ RADYASYON ONKOLOJISI A.D. PEDİATRİK HODGKİN LENFOMA DR. CEM ÖNAL BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ RADYASYON ONKOLOJISI A.D. Vaka 16y, K. Şikayet: sol boyunda 6 aydır var olan şişlikte giderek artış olmuş. Şişlik sayısında artış mevcut. Fizik

Detaylı

Kronik Hepatit B li Hastanın Güncel Tedavisi

Kronik Hepatit B li Hastanın Güncel Tedavisi Kronik Hepatit B li Hastanın Güncel Tedavisi Prof. Dr. Reşat Özaras İstanbul Üniversitesi, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, Enfeksiyon AD. rozaras@yahoo.com Genel Bakış HBV Enfeksiyonunda Neredeyiz? Eradikasyon

Detaylı

Santral Sinir Sistemi Rabdoid Teratoid Tümörü Radyoterapisi. Dr. Ayşe Hiçsönmez AÜTF Radyasyon Onkolojisi Nisan 2013

Santral Sinir Sistemi Rabdoid Teratoid Tümörü Radyoterapisi. Dr. Ayşe Hiçsönmez AÜTF Radyasyon Onkolojisi Nisan 2013 Santral Sinir Sistemi Rabdoid Teratoid Tümörü Radyoterapisi Dr. Ayşe Hiçsönmez AÜTF Radyasyon Onkolojisi Nisan 2013 RT nin yeri varmı? RT endike ise doz ve volüm? Hangi teknik? Kurtarma tedavisinde RT?

Detaylı

TÜRK KOLON ve REKTUM CERRAHİ DERNEĞİ ANALKANS

TÜRK KOLON ve REKTUM CERRAHİ DERNEĞİ ANALKANS TÜRK KOLON ve REKTUM CERRAHİ Sİ DERNEĞİ ANALKANS ER TÜRK KOLON ve REKTUM CERRAHĠSĠ DERNEĞĠ ANAL KANSER NEDİR? Vücudumuzdaki normal hücrelerin çoğalması sırasındaki kontrol mekanizmalarının değişmesi (genetik

Detaylı

Safra Yolları Kanserlerinde SistemikTedaviler. Dr.M.Oktay TARHAN İzmir K.Ç.Ü. Atatürk E.A.H. Tıbbi Onkoloji Kliniği 21.04.2013

Safra Yolları Kanserlerinde SistemikTedaviler. Dr.M.Oktay TARHAN İzmir K.Ç.Ü. Atatürk E.A.H. Tıbbi Onkoloji Kliniği 21.04.2013 Safra Yolları Kanserlerinde SistemikTedaviler Dr.M.Oktay TARHAN İzmir K.Ç.Ü. Atatürk E.A.H. Tıbbi Onkoloji Kliniği 21.04.2013 Kısa Kitaplar, Sunumlar.. Almanların yemek kitabı Amerikalıların tarihi Onkologların

Detaylı

Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım. Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi

Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım. Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi Primeri Bilinmeyen Aksiller Metastazda Cerrahi Yaklaşım Dr. Ali İlker Filiz GATA Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Genel Cerrahi Servisi okült (gizli, saklı, bilinmeyen, anlaşılmaz) okült + kanser primeri bilinmeyen

Detaylı

1. Oturum: Meme Kanserine Giriş, Patoloji ve Alt Tiplendirme Oturum Başkanları : Dr. Orhan ŞENCAN, Dr. İrfan ÇİÇİN

1. Oturum: Meme Kanserine Giriş, Patoloji ve Alt Tiplendirme Oturum Başkanları : Dr. Orhan ŞENCAN, Dr. İrfan ÇİÇİN TTOD Meme Kanseri Güncelleme Kursu 13-14 Haziran 2015 İstanbul 08:25-08:30 Açılış Dr. Cem BÖRÜBAN Oturum Başkanları : Dr. Fikri İÇLİ, Dr. Gül Başaran, Dr. Erhan GÖKMEN 08:00-08:30 Pratiği Değiştiren Çalışmalar.

Detaylı

HPV Moleküler Tanısında Güncel Durum. DNA bazlı Testler KORAY ERGÜNAY 1.ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ

HPV Moleküler Tanısında Güncel Durum. DNA bazlı Testler KORAY ERGÜNAY 1.ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ 1.ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ HPV Moleküler Tanısında Güncel Durum DNA bazlı Testler KORAY ERGÜNAY Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Viroloji Ünitesi HPV tanısı... Sitolojik/Patolojik

Detaylı

Evre III KHDAK nde Radyoterapi

Evre III KHDAK nde Radyoterapi Evre III KHDAK nde Radyoterapi Dr. Deniz Yalman Ege Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi A.D. 20. UKK, 2013, Antalya Evre III Alt Grupları IIIA 0 : N2 tutulumu yok (T3N1, T4N0-1) IIIA 1 : Rezeksiyon spesimeninde

Detaylı

İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI

İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI RAPOR BÜLTENİ İSTATİSTİK, ANALİZ VE RAPORLAMA DAİRE BAŞKANLIĞI Tarih: 10/09/2015 Sayı : 8 Dünya Lenfoma Farkındalık Günü 15 Eylül 2015 Hazırlayan Neşet SAKARYA Birkaç dakikanızı ayırarak ülkemizde 2011

Detaylı

Dr. Servet ALAN Memorial Sağlık Grubu

Dr. Servet ALAN Memorial Sağlık Grubu Dr. Servet ALAN Memorial Sağlık Grubu Olgu 1 56 y, Erkek Karaciğer sirozu, hepatit B, C, ve HCC Hepatik ensefalopati KC alıcı VDRL: + TPHA: + (1/640) Anti-TP : + Olgu 1 Preoperatif 10 gün seftriakson 1x1

Detaylı

Multiple Myelom Radyoterapi Uygulamaları. Prof.Dr. Serra KAMER

Multiple Myelom Radyoterapi Uygulamaları. Prof.Dr. Serra KAMER Multiple Myelom Radyoterapi Uygulamaları Prof.Dr. Serra KAMER Cevap Aranan Sorular Kemik Lezyonlarında Palyatif Radyoterapi Plazmositom tedavisinde küratif radyoterapi Kim ne zaman- tedavi sıralaması?

Detaylı