KOBİ LERE SAĞLANAN FİNANSAL DESTEKLERİN ÜRETİM VE İSTİHDAMA KATKILARI: ERZURUM ALT BÖLGESİNDE (ERZURUM-ERZİNCAN-BAYBURT) BİR UYGULAMA

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KOBİ LERE SAĞLANAN FİNANSAL DESTEKLERİN ÜRETİM VE İSTİHDAMA KATKILARI: ERZURUM ALT BÖLGESİNDE (ERZURUM-ERZİNCAN-BAYBURT) BİR UYGULAMA"

Transkript

1 KOBİ LERE SAĞLANAN FİNANSAL DESTEKLERİN ÜRETİM VE İSTİHDAMA KATKILARI: ERZURUM ALT BÖLGESİNDE (ERZURUM-ERZİNCAN-BAYBURT) BİR UYGULAMA Financial Support to SME s (Small and Medium-Sized Enterprises) Contribution to Production and Employment A survey in Erzurum Sub Division (Erzurum Erzincan and Bayburt) Yrd.Doç.Dr. Nilgün BİLİCİ Doç.Dr. Menşure KOLÇAK ISBN: ERZURUM SMMM ODASI EĞİTİM YAYINLARI : 2013/1 Erzurum-2013

2 Baskı Zafer Medya Ajans Ltd. Şti. Eski Cezaevi Karşısı Yenikapı Caddesi No. 1 Yakutiye/Erzurum Tel:

3 T.C. ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI 2011/229 NOLU BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJESİ SONUÇ RAPORU Atatürk Üniversitesi Erzurum Meslek Yüksekokulu

4

5 ÖNSÖZ Günümüz dünyasında ekonomilerin bel kemiğini oluşturanskobi ler alanında çeşitli araştırmalar yapılmaktadır. Bunlardan birisi olan; KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Katkıları: NUTS II TRA I Bölgesinde Bir Uygulama isimli çalışmanın odamız yayını olarak yayınlanması uygun görülmüştür. Yapılan çalışmanın konuyla ilgisi olan herkese yararlı olması dileği ile. Orhan AKGÜLOĞLU ERZURUM SMMM ODASI BAŞKANI

6

7 İÇİNDEKİLER KOBİ LERE SAĞLANAN FİNANSAL DESTEKLERİİN ÜRETİM VE İSTİHDAMA ETKİLERİ NUTS II TRAI BÖLGESİNDE BİR UYGULAMA I. Giriş... 1 II.Literatür Özeti... 2 III.Erzurum Alt Bölgesi... 3 IV.KOBİ lerin Tanımı... 4 V. KOBİ lerin Temel Özellikleri... 6 VI. KOBİ lerin Önemi... 9 A.Dünya Ekonomisinde Kobi lerle İlgili Tanımlamalar B. KOBİ lerin Genel Ekonomiye Etkileri VII. KOBİ lerin Karşılaştıkları Sorunlar A.Yönetim Sorunları B. Üretim Sorunları C. Pazarlama Sorunları D. Finansman Sorunları VIII. Türkiye de Faaliyet Gösteren Kamu Bankalarının KOBİ lere Yönelik Uygulamaları A. KOBİ Fatura Finansmanı Kredisi B. KOBİ Fuara Katılım Kredisi C. KOBİ Franchising-Acentelik Kredisi IX. AB Kredileri A. Konu Bazında Sağlanan Krediler B Eğitim ve Öğretim Konuları C. Kültür ve Basın D. İstihdam E. Yapısal Fonlar F. ERDF (Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu) H. ESF (Avrupa Sosyal Fonu) G. RDF (Kırsal Kalkınma Fonu): X. Mali Araçlar A. KOBİlerin Uluslararasılaştırılmasına Yönelik Destekler: B. Kalkınma Ajansları C. Kredi Garanti Sistemi D.Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri I

8 XI. Türkiye de Faaliyet Gösteren Özel Bankaların KOBİ lere Yönelik Uygulamaları A. Türkiye İş Bankası B. Garanti Bankası C. Akbank D. HSBC E. Türk Ekonomi Bankası (TEB) F. Finansbank H. ING Bank G. Denizbank I. Fortis XII. Finansman Dünyasında Yeni Bir Uygulama Basel II Ve Kobi lere Olası Etkileri XIII. KOBİ lerin Karsılaştıkları Yasal Ve Bürokratik Sorunlar XIV. KOBİ lerin İhracatta Karşılaştıkları Problemler A. Ulusal Düzeydeki Sorunlar B. KOBİ lerin Kendi Yapılarından Kaynaklanan Sorunlar XV.Erzurum Alt bölgesinde KOBİ Niteliğindeki İmalat Sanayi İşletmeleri Üzerine Uygulama A.Araştırmanın Amacı ve Kapsamı B. Araştırmanın Yöntemi C. Araştırmanın Hipotezleri D.Araştırma Sonuçları E. Araştırmanın Hipotezleri F.Araştırma Sonuçları XVI.Sonuç Kaynaklar... 82

9 III TABLOLAR DİZİNİ Tablo 1: Erzurum Alt Bölgesi 1 Tablo 2: Tablo 3: Tablo 4: Tablo 5: Tablo 6: Tablo 7: Tablo 8: Tablo 9: KOBİ lerin Ekonomideki Paylarının Seçilmiş Ülkeler İle Karşılaştırması, (2010) Türkiye deki KOBİ lerin Toplam Üretim İçerisindeki Payları Firmaların Faaliyet Alanları ile Finansal Destek Almadan Önceki Eleman Sayısı Firmaların Faaliyet Alanları ile Finansal Destek Aldıktan Sonraki Eleman Sayısı Firmaların Faaliyet Alanları ile Finansal Destek Almadan Önceki Kapasite Kullanım Oranı Firmaların Faaliyet Alanları ile Finansal Destek Aldıktan Sonraki Kapasite Kullanım Oranı Faaliyet Süresi ile Finansal Destek Almadan Önceki Kapasite Kullanım Oranı Firmaların Faaliyet Alanları ile Finansal Destek Aldıktan Sonraki Kapasite Kullanım Oranı Tablo 10: Firmalarda Tam Kapasite ile Çalışamama Nedenleri 68 Tablo 11: Firmaların Faaliyet Bölgeleri ile Finansal Destek Aldıktan Sonraki Kapasite Kullanım Oranı Tablo 12: Firmaların kullandıkları Finansman Yöntemleri Tablo 13: Yıl İçinde Kullanılan Toplam Kredi Miktarı 71 Tablo 14: Firmaların Aldıkları Kredileri Kullanma Amaçları 71 Tablo 15: İşletmelerin Tercih Edecekleri Kredi Çeşitleri 72

10 Tablo 16: Finansal Araç Tercihi 73 Tablo 17: Tablo Firmalarda Hangi Kurumlardan Finansal Destek Alındı Tablo 18: Firmaların Finansal Destekleri İstedikleri Konular Tablo19: Firmalarda Finansman Sorunlarının Önemi 74 Tablo 20: Firmaların Yararlandıkları Finans Teknikleri 75 Tablo 21: İşletme Diğer Finans Tekniklerinden Yararlanma Durumu Tablo 22: Firmaların Teşvikli Kredi Kullanma Durumları Tablo 23: Teşvikli Krediler Konusunda Yaşanan Problemler 76 Tablo 24: Firmaların Kredi Kullanımlarının Üretim Ve istihdama Etkileri 77

11 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri 1 KOBİ LERE SAĞLANAN FİNANSAL DESTEKLERİN ÜRETİM VE İSTİHDAMA ETKİLERİ: NUTS II TRAI BÖLGESİNDE BİR UYGULAMA I. Giriş Erzurum, Erzincan ve Bayburt illerinden oluşan Erzurum Alt Bölgesi, Doğu Anadolu Bölgesinin merkezi konumunda olma özelliğine sahiptir. Bu bölgede gerçekleştirilen üretim ve yenilikler bir nevi tüm bölgeye dağıtılmaktadır. Bu nedenle, bölge kalkınmasında çok önemli fonksiyona sahip olan KOBİ lerin etkin analizi ve sorunlarının çözümlenmesi hem bölge hem de ülke kalkınması için önem arz etmektedir. KOBİ ler daha ziyade emek yoğun çalışmakta, en önemli sorunlarının başında kaynak sorunu gelmektedir. Bu tür işletmelere sağlanan finansal desteklerle üretim ve istihdam seviyelerinin artırılabilmesi amaçlanmaktadır. Ancak sağlanan finansal desteklerin ne ölçüde etkili olduğunun bölgesel bazda incelenmesi amacıyla söz konusu çalışma yapılmıştır. Bu amaçla ele alınan çalışma, bölge kalkınması için önem arz eden KOBİ lerin üretim ve istihdamlarına yönelik aldıkları finansal desteklerin işletmelerin üretim ve istihdam seviyelerine etkisinin ölçülmeye çalışılması ve bu işletmelerin bölge ekonomisinin gelişiminde sağlayacakların katkıların nasıl artırılabileceğini araştırmaktır. Çalışmada bölgedeki işletmelere uygulanan anketlerden elde edilen bilgiler ışığında birincil kaynaklardan yararlanılmıştır. Bölgede bulunan organize sanayi bölgelerinde üretim yapan KOBİ lerin yararlandıkları finansal destekler ve bunların işletmelerin üretim ve istihdamlarına etkileri belirlenmeye çalışılmıştır. Yapılan bu saha araştırması ile durum tespiti yapılmaya çalışılmıştır. Bu doğrultuda, öncelikle KOBİ ler hakkında kısa teorik bilgiler sunulmaya çalışılmış, daha sonra da uygulama sonucu elde edilen veriler tablolaştırılarak yorumlanmıştır. Sonuç ve değerlendirme kısmında ise genel değerlendirmeye yer verilmektedir.

12 2 II. Literatür Özeti Nilgün BİLİCİ, Menşure KOLÇAK Ayyagari vd nin yaptıkları ampirik bir çalışmada KOBİ lerin istihdama katkılarının son derece önemli olduğunu, Örneğin; Avustralya da toplam istihdamın %50,60 ının, Kanada da %58,58 inin, İsviçre de %75,25 inin, Almanya da % 0.36 sının, Danimarka da %78,40 ının, İngiltere de %56,42 sinin, Japonya da %74,13 ünün KOBİ ler tarafından karşılandığını tespit etmişlerdir. (Ayyagari,2003,22-23). Kushnir vd. nin 132 ülkeyi dikkate alarak yaptıkları bir çalışmada; bu ülkelerde milyon KOBİ olduğu, bunların 89 miyyonunun gelişmekte olan piyasalarda yer aldığı tespit edilmiştir. Gelişmiş ülke ekonomileri içerisinde KOBİ lerin payının daha ağırlıklı olduğu ve toplam katma değerin 3 te 2 sinin KOBİ ler tarafından oluşturulduğu, orta gelirli ekonomilerde de KOBİ lerin payının giderek artmakta olduğu ifade edilmektedir. Aspen Enstitüsü nün 2012 de yayınladığı bir raporda, arası çalışanı bulunan ve KOBİ niteliği taşıyan işletmelerin önemi vurgulanarak, bu işletmelerin büyüme ve istihdam üzerinde önemli katkılarının olduğu, yoksulluğun azaltılmasında etkin bir rol oynadıkları, ancak, finansman, pazarlama ve yetişmiş eleman gibi sorunlarının bulunduğu tespit edilmiştir. Öztürk(2007) yılında yaptığı bir çalışmada; KOBİ lerin işletmelerin dağılımı bakımından önemli bir yere sahip olduğunu, neredeyse ülkeylerdeki işletmelerin %100 e yakın bir kısmının KOBİ lerden meydana geldiğini, ancak istihdama katkılarına bakıldığında en fazla G. Kore de %87,7, İtalya da %81,1 ve Türkiye de ise %78 de olduğunu söylemektedir. Ancak gelişmiş ülke olma özelliği gösteren Almanya da %60,4, İngiltere de %54,1 ve ABD dee %57,9 olduğu ve diğer ülkelere nazaran oldukça düşük olduğu görülmektedir. Bunun yanında AB 27 ülke ortalamasının da toplam istihdam içerisindeki payı %67,4 olarak ifade edilmektedir. Ulusoy ve Akarsu nun yaptıkları bir çalışmada; Türkiye de KOBİ lerin istihdama katkılarının azımsanamayacak boyutlarda olduğunu tespit etmişlerdir döneminde 330 bin kişiye istihdam sağlayan yaklaşık 6000 yeni işyerinin açıldığı ve bunların çoğunluğunun KOBİ olduğu saptanmıştır. 10 yıllık süreçte bu işyerlerinin yarısı kapanmış ve kapanmayanlar arasında en hızlı

13 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri 3 büyüyenlerinden %10 u seçilmiş ve bu işyerlerinin istihdama katkısı değerlendirilmiştir döneminde imalat sanayinde yılda 1 milyon kişi istihdam edildiği ve artış oranının %1 olduğu ve bu oranın yarısının bu seçilen işletmelerce sağlandığı tespit edilmiştir. III. Erzurum Alt Bölgesi Avrupa Birliği nin bölgesel düzeyde uyguladığı müktesebata uyum çerçevesinde, Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı nın koordinasyonunda ve Devlet İstatistik Enstitüsü nün katkılarıyla yeni bir İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması yapılmıştır. Düzey 1, Düzey 2 ve Düzey 3 olarak yapılan bu sınıflandırma, Bakanlar Kurulu nun 2002/4720 sayılı kararı ve 22 Eylül 2002 tarihli resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Yapılan bu sınıflandırmada, toplam 81 ilin her biri Düzey 3 olarak tanımlanmıştır. Düzey 1, ekonomik, sosyal ve coğrafi yönden benzerlik gösteren komşu iller için yapılan sınıflandırmadır. Düzey 2 ise, bölgesel kalkınma planları ve nüfus büyüklükleri de dikkate alınarak Düzey 1 içerisinde yapılan sınıflandırmayı temsil etmektedir. Yapılan sınıflandırmada, Düzey 1 12 adet bölgeden, Düzey 2 bu bölgelerin içerisinde yapılan sınıflandırmayla 26 alt bölge den ve Düzey 3 ise 81 ilden oluşmaktadır. Buna göre, Erzurum Alt Bölgesi aşağıdaki gibi bir sınıflandırma içerisinde yer almıştır. Erzurum Alt bölgesi Kod TRA TRA1 TRA11 TRA12 TRA13 TRA2 TRA21 TRA22 TRA23 TRA24 Tablo 1: Erzurum Alt Bölgesi Düzey 1 Düzey 2 Düzey 3 Kuzey Doğu Anadolu Kaynak: Erzurum Ağrı Erzurum Erzincan Bayburt Ağrı Kars Iğdır Ardahan

14 4 Nilgün BİLİCİ, Menşure KOLÇAK Devlet Planlama Teşkilatının resmi sitesinden alınan bu bilgiye göre Erzurum Alt Bölgesi, Düzey 1 olarak belirlenen Kuzey Doğu Anadolu Bölgesinin Ağrı Alt Bölgesi ile birlikte iki alt bölgesinden biridir ve Erzurum, Erzincan ve Bayburt illerinden oluşmaktadır. IV. KOBİ lerin Tanımı Bilimsel çalışmaların en zor safhalarından biriside tanımların yapılması aşamasıdır. Tanımlama aşamasında herkes tarafından kabul görecek bir tanımlama yapmak genelde mümkün olmamaktadır. Bu nedenle tanım konusunu pragmatik açıdan irdeleyerek, amaca yönelik tanım yapmak tavsiye edilebilir bir yol olacaktır. Konuya uygun bir tanımı pragmatikliğin bir gereği olarak mutlak değil ancak değişen şartlara, zamana, mekâna göre, amaç değişmese bile tanımın şartlara göre değişebileceği mutlaktır (Müftüoğlu,1989,93-94). Kobi tanımlamaları ülkelerdeki iktisat politikalarına ve ülkelerin bölgelerine ve sektörlerine göre de değişebilmektedir(savaşır,1999,309). Tanımların yapılmasında bu kıstaslar nitel ve nicel bakımından dikkate alınarak yapılmışlardır. Nicel tanımlama bakımından dikkate alınan kıstasları aşağıdaki gibi ifade edilebilmektedir(demirdöğen,1996,3). Personel sayısı, kapasite, ücret ve maaş tutarı, sermaye miktarı üretim miktarı, satış miktarı, aktif değerlerin toplamı, makine parkı, kullanılan hammadde miktarı, enerji miktarı, yaratılan katma değer, kar seviyesi, çevirici güç miktarı olarak ifade edilebilir. Nitel tanımlamadaki kıstaslar ise şunlardır: Yönetim şekli, pazar durumu, kuruluş alanı, işletme sahibinin sermaye payı, işbölümü ve uzmanlaşma derecesi, yönetim teknikleri, mali bağımsızlık, pazarlık gücü, işveren ve işçi ilişkisi olarak sıralanabilirmektedir. Kıstaslar ne kadar fazla olursa yapılacak tanımda teknik ve idari bir takım sorunlar ortaya çıkmaktadır. Kıstaslar ayrı ayrı dikkate alınarak tanımlama yapılacak olursa yapılacak tanımlar daha açık ve anlaşılır olacaktır. Avrupa Birliği (AB) ülkelerdeki ve sektörlerdeki farklı özellikleri ele alarak, çalışan sayısı baz alınarak, bütün sektörler ve ülkelere için bazı kıstasların esas alınmasını önermektedir(karabulut,2005,327). Buna göre;

15 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri kişi çalıştıran küçük işletmeler, kişi çalıştıran orta boy işletmeler, ve daha fazla çalıştıran büyük boy işletmeler. İşletmelerde sadece çalışan kişi sayısına göre ve Avrupa Birliği nce nicel ve nitel kıstasları da göz önüne alarak yapılan tanımlama da Kobi ler, büyük bir sermayeye üretim hacmine, makine ve teçhizata sahip olmayan, 1 ile 200 kişi arasında işçi istihdam edebilen ve satış hacmi ile çalışma alanı sınırlanan işletmelerdir (Diken,1998,41) Ülkemizde yapılan tanımlamalarda ve İSO, TÖSYEV, TÜİK, KOSGEB, EXİMBANK, HALKBANK ası gibi kuruluşlar tarafından da KOBİ tanımlaması yapılmıştır. Bu kuruluşların yapmış oldukları tanımlamalarda genelde çalışan personel sayısı kriter olarak dikkate alınmıştır. Bu çalışmada ki KOBİ tanımı ise KOSGEB ve Halk Bankası tarafından kabul edilen tanımlama olacaktır. Tanımlamayı Halk Bankası; işçi çalıştıran işletmeleri küçük firma, arası işçi istihdam eden işletmeler orta ölçekli firma, 251 den fazla kişi istihdam eden firmalar ise büyük ölçekli firmalar şeklinde yapmaktadır(çetin,1996,52-54). KOBİ tanımlamasında ABD ise çalışan işçi sayısını esas almakla birlikte küçük işletme tanımlamasında belli kriterler kullanmaktadır. Buna göre; yıllık satış hacimleri 17 milyon doları aşan işletmeler, yıllık satış hacimleri 3,5milyon doları aşan tarım işletmeleri ve 100 e kadar işçi istihdam eden toptancı ve 1500 ve daha fazla işçi istihdam eden üretim işletmeleri küçük işletmeler olarak tanımlamıştır. (Özkan,2003,5-6) KOBİ ler genel olarak küçük ve orta ölçekli işletmeler olarak tanımlanmakla birlikte Dünya da bu işletmeleri tanımlamak için ortak bir ölçü gözlemlenememektedir. Ülke ekonomilerinin gelişmişliklerine göre ölçekler ülkeler arasında farklılık gösterebilmektedir. Bu nedenle ülkemizde yapılan genel tanımlamalar ile KOBİ lerin tanımlarını yapmaya çalıştık.

16 6 V. KOBİ lerin Temel Özellikleri Nilgün BİLİCİ, Menşure KOLÇAK KOBİ ler, değişen piyasa şartlarına karşı hızlı uyum gösteren, esnek üretim sistemlerine sahip, bölgesel kalkınmada önemli rolleri olan, işsizliğin azaltılması ve yeni iş alanlarının açılmasında önemli katkıları sağlayan iktisadi teşebbüslerdir ve bu özellikleri nedeniyle ülkelerin ekonomik ve sosyal kalkınmasında önemli bir işlev sağlamaktadırlar. KOBİ ler sağladıkları bu katkılarından dolayı kamu politikalarının önemli uygulama alanlarından biri haline dönüşmüşlerdir. Başta gelişmiş ülkeler olmak üzere tüm ülkeler KOBİ lerin doğması, büyümesi, gelişmesi ve korunabilmesi için elverişli ekonomik ortamı yaratacak politikaları geliştirmeye çalışmaktadırlar(ulusoy,2012, ). Bu açıklamalar çerçevesinde KOBİ lerin sahip olduğu temel özellikleri aşağıdaki gibi sıralamak mümkündür(özkan,1999,4). Daha az yatırımla daha çok üretim ve ürün çeşitliliği sağlarlar, Daha düşük yatırım maliyetleriyle istihdam imkânı yaratırlar, Yapıları itibariyle ekonomik dalgalanmalardan daha az etkilenirler, Talep değişikliklerine ve çeşitliliklerine daha kolay uyum gösterebilirler, Teknolojik yeniliklere daha yatkındırlar, Bölgeler arası dengeli kalkınmayı sağlarlar, Gelir dağılımındaki çarpıklıkları asgariye indirirler, Bireysel tasarrufları teşvik eder, yönlendirir ve hareketlendirirler, Büyük sanayi işletmelerinin vazgeçilmez destekleyicisi ve tamamlayıcısıdırlar, Politik ve sosyal sistemlerin denge ve istikrar unsurudurlar, Demokratik toplumun ve liberal ekonominin ana sigortalarından birini teşkil ederler. KOBİ ler Dünya ekonomilerinde önemli roller üstlenmişlerdir

17 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri 7 ve sağlıklı bir ekonominin temelini oluşturmaktadırlar. KOBİ ler ortaya koymuş oldukları ekonomilerdeki katma değerle (meydana gelen katma değerin % 38 i ve gayri safi hasılanın%60 ı) toplumsal barışın ve sosyal istikrarın teminatı olmak durumundadırlar (Bekçi,2001,111). Bu anlamda bakıldığında KOBİ lerin birçok avantajları ve dezavantajları bulunmaktadır(özdemir,2006,43-50). KOBİ ler tüketici ihtiyaçlarındaki değişiklikleri kısa sürede algılayıp, bunlara kısa sürede cevap verebilmektedirler. Müşteri ile direkt ilişkide bulunduklarından onların ürün ile ilgili isteklerini kısa sürede cevaplayabilmektedirler. Teknolojik yeniliklere kolayca adapte olabilmektedirler. Yöneticiler çalışanlarla yakın ilişki içinde bulunduklarından çalışanların performanslarını doğrudan etkileyebilmektedirler. Kararlar çoğu zaman çalışanlarla birlikte alındığı için başarı oranı yükselmektedir. Personel istihdam etmek için gerekli olan yatırım harcaması daha azdır. KOBİ ler faaliyet gösterdikleri yörede, bölgelerin ihtiyacını da dikkate alarak modern teknolojiler yerine ara teknolojileri kullanmaları, hem o bölgenin kalkınmasına hem de çevrenin korunmasına yardımcı olmaktadır. Dezavantajlarını da aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür. KOBİ işletmelerinde genellikle uzman personel istihdam edilememekte, genelde işletme sahibinin bilgisi ve tecrübesi ön plana çıkmakta, bu da bilginin yerini, tecrübenin almasına neden olmaktadır. KOBİ lerin tam olarak tanımlanamamasından kaynaklanan eksiklik nedeniyle, küçük ve orta büyüklükteki işletmelere tanınan kredi imkânlarından daha çok büyük işletmeler yararlanmaktadır. Bu da KOBİ lerin teknolojik transferlerini gerçekleştirememelerine neden olmaktadır. Türkiye de, sanayi kredilerinin %97 sini, sanayi yapısı içindeki oranı

18 8 Nilgün BİLİCİ, Menşure KOLÇAK yalnızca %2 olan büyük işletmeler kullanmaktadır. Büyük işletmelere oranla müşterileriyle olan ilişkileri daha yakın olan KOBİ ler, müşteri istekleri doğrultusunda yapmaları gereken teknolojik değişiklikler için, yeterince para ve zaman ayıramamakta ve bu değişiklikleri hayata geçirebilmekte oldukça zorlanmaktadırlar. KOBİ ler finansal yönden, düşük sermaye/borç oranına sahip oldukları için büyük işletmelere oranla daha zayıf bir yapıya sahip bulunmaktadırlar. KOBİ ler devlet ihalelerinde büyük işletmelere nazaran daha zayıf bir durumdadırlar. Çünkü ihaleden haberleri olmayabilir ya da yapılacak işin niteliğine göre teknolojileri, kapasiteleri o is için yetmemektedir. KOBİ lerde üretim esnek bir yapıya sahiptir. Tüketicilerin isteklerine göre üretime yön verilebilmektedir. Bu yüzden üretimde farklı girdiler kullanılmakta, dolayısıyla büyük miktarda, bir girdiden alım yapılamamakta ve büyük işletmelere göre indirimlerden daha az oranda yararlanılmaktadır. KOBİ lerde genellikle ayrı bir pazarlama bölümü bulunmamaktadır. Bu durumda da özellikle KOBİ lerin yurt dışına ihracat yapmaları açısından önemli sorunlar yaşanmakta, rekabetin çok daha çetin olarak kendini hissettirdiği günümüzde bu aksaklıklar ve sorunlar işletmeyi güç durumda bırakabilmektedir. KOBİ lerin ihracat pazarlarına girmeleri; dil bilen eleman istihdam edememeleri, yabancı ülke mevzuatına vakıf olamamaları, ihracat konusunda uzman çalıştıramamaları gibi nedenlerle, büyük işletmelere oranla daha zor olmaktadır. KOBİ ler ihracat teşvik ve geliştirme programlarından çoğunlukla yararlanamamakta, aynı zamanda iç piyasada görülen bir talep daralmasından da en fazla etkilenen kesim olmaktadırlar.

19 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri 9 VI. KOBİ lerin Önemi Dünya ekonomilerinde KOBİ lerin ekonomik hayatta rekabetin oluşması ve sürdürülmesinde vazgeçilmez temel ekonomik birimler oldukları ve ekonomilerin kemikleşmelerini ve yok olmalarını engelleyerek, canlılık getirdikleri kabul edilmektedir. Ayrıca KOBİ ler değişmeleri, yenilikleri takip ederek, kısa zamanda değişikliklerin uygulanabilme esneklikleri olduğu için sanayileşmeyi hızlandırdıkları gözlenmekte ve toplumun geniş kesimlerinin yeni yaratıcı fikirlerinin uygulanabilmesi ile de ekonomik gelişmelerin hız kazanması sağlanabilmektedir(sarıaslan,11192,7). KOBİ ler istihdam yaratarak ve bölgesel kalkınmayı hızlandırarak, böylece küçük yerleşimlerden büyük kentlere göçü de engelledikleri düşünülmektedir(güceloğlu,1993,1). KOBİ ler gelişmekte olan ülkelerde ekonomik istikrar ve dışa açılma problemlerinin çözümünde ihracatla birlikte büyük döviz girişi sağlayabilirler. Avrupa Birliği ülkelerin de de KOBİ ler, dinamik ve esnek karar alma yapıları ile yeniliklere ve talepteki değişikliklere ve çeşitliliğe daha kolay uyum sağlayabilen, daha az yatırım maliyetleriyle istihdam yaratan ve ekonomik konjonktürden daha az etkilenen, istikrarlı ve sürdürülebilir bir büyümenin sağlanmasında temel unsur olarak görülmektedir. Dünyada, rekabette ve dinamizmde en önde olan ekonomiye sahip olmayı amaçlamış Avrupa Birliği nde, KOBİ lerin ekonomiye ve dolayısı ile makroekonomik hedeflere ulaşılmada sağladığı katkılar tüm üye ülkelerce benimsenmektedir(karabulut,2005,328). Avrupa Birliğinde KOBİ ler toplam işletmelerin % 99 unu oluşturmaktadırlar. Dolayısı ile işletmelerin politikaları KOBİ lerin ihtiyaçları ve karşılaştıkları sorunları inceleyerek, rekabet bakımından güçlü bir biçimde yapılandırılmakta ve bunun gerçekleştirilmesi için çeşitli önlemler uygulamaya konulmaktadır. İşletmelerin politikaları KOBİ lere yönelik Bütünleştirilmiş Program çerçevesinde biçimlenmektedir. Bütünleştirilmiş Program, Avrupa Birliği ülkelerinde ve bütün üye ülkelerde, ulusal veya bölgesel olarak KOBİ lerin gelişimiyle alakalı olmak üzere üç grupta toplayabiliriz. Bunları, üye devletlerle uyumlu hareketler (iyi uygulamaların karşılıklı değişimi), çok yıllı program ve diğer birlik politikalarıyla birlikte girişilen faaliyetler şeklinde sayabiliriz(alagöz,2000,75-90). KOBİ ler ekonomilerde lokomotif görevini üstlenmiş

20 10 Nilgün BİLİCİ, Menşure KOLÇAK kuruluşlar olarak ifade edilebilirler. Özellikle gelişmekte olan ekonomilerde ki görev ve rolleri bu ülkelerin ekonomilerinin büyüme hızını istenen düzeye çekerek ve gelişmesini sağalayarak bölgesel bazda ve evrensel ölçüde bulundukları ekonomiye katkıda bulunabilmektir. Bu nedenle Kobi tanımlamasında olan işletmeler total anlamda ülke ekonomilerine çok önemli katkılar ve destekler sağlayan birimler olarak kabul edilmekte ve desteklenmektedirler. A.Dünya Ekonomisinde Kobi lerle İlgili Tanımlamalar KOBİ lerin Dünya da ekonomik hayat içinde üretim ve istihdam seviyelerine katkıları ile gelişmişlik düzeyinin yukarı çekilmesinde çok önemli rolleri olduğu kabul edilmektedir. Bu nedenle ekonomiler içerisindeki etkinlikleri oldukça önem arz etmektedir. Ancak ülkeler bazında etkinlikleri ve önemlilik dereceleri farklılık arz edebilmektedir. Dünya da ekonomik hayat içinde yılları arasında büyük ölçekli işletmelerle etkin olarak ekonomik büyüme va kalkınma faaliyetleri yürütülmüştür. Fakat bu süreç içerisinde büyük işletmelere göre KOBİ lerin daha avantajlı oldukları anlaşılmıştır (Yardımcı,1998,28). Gelişen ve değişen ekonomik hayat KOBİ lerin ekonomilerdeki etkinliklerini ve önemlerini daha da ön plana çıkarmıştır. Ülkelerin birçoğunda istihdam yaratılmasında ve rekabet şartlarının tesisinde KOBİ ler daha çok önem kazanmaya başlamışlardır. Bu gelişmeler 1970 yılında yaşanan ekonomik krizden sonra ortaya çıkmıştır. Krizden sonra büyük ölçekli işletmelerin önemi azalmaya başlamış, KOBİ ler çoğu ülkede kaynakların ekonomik kullanımı, istihdam ve gelir dağılımına olan katkıları nedeniyle makroekonomik politikalarda büyük önem kazanmaya başlamıştır(yılmaz,2004,2). OECD, AB, ABD, Japonya da kobi tanımlamaları için birbirine benzer ancak farklı açılardan bakılarak yapılmış bir takım tanımlamalarla karşılaşılmıştır. B. KOBİ lerin Genel Ekonomiye Etkileri KOBİ lerin genel ekonomi üzerindeki etkilerini aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür. İstihdamın artırılması Girişimciliğin gelişimi

21 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri 11 Verimlilik Artışı Yeniliklerin artması Rekabetçi bir ekonomik yapının oluşması Büyük işletmelerle tamamlayıcılık ilişkisi Tüketici taleplerinin karşılanması Küreselleşme Krizlerin etkilerinin azaltılması Gelir dağılımında adaletin sağlanması Bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılması Gocun ve göç sonucu oluşan olumsuz etkilerin azaltılması Sosyal içermenin sağlanması KOBİ lerin genel ekonomi içerisindeki payına bakıldığında önemli bir yere sahip oldukları bilinmektedir. Bu anlamda istihdam üzerinde de önemli bir rol oynamaktadırlar. Tablo 2: KOBİ lerin Ekonomideki Paylarının Seçilmiş Ülkeler İle Karşılaştırması, (2010) Ülke Tüm İşletmeler İçindeki Payı (%) Toplam İstihdam İçindeki Payı (%) Katma Değer İçindeki Payı (%) ABD ,9 50 Hindistan 97,3 69,9 Japonya 98,2 66,0 49,3 G. Kore 99,9 87,7 49,2 Brezilya 99,9 67,0 Malezya 99,9 65,2 31,2 AB 27 99,8 67,4 57,7 İngiltere 99,6 54,1 51,0 Almanya 99,5 60,4 53,6 İtalya 99,9 81,1 71,3 Türkiye 99, ,0 Kaynak: KOBİ Stratejisi ve Eylem Planı Raporu Yukarıdaki tablodan da görülebileceği gibi, ülkelerin hemen tamamında işletmelerin neredeyse %100 e yakın bir bölümü KOBİ niteliği taşımaktadır. G. Kore, Brezilya, Malezya, İtalya ve Türkiye de

22 12 Nilgün BİLİCİ, Menşure KOLÇAK %99,9 u KOBİ olarak görülmektedir. Bunun yanında Almanya %99,5, İngiltere %99,6, ABD %98,9, Japonya %98,2 ve Hindistan ise %97,3 tür. AB ni oluşturan 27 ülke ortalamasına bakıldığında tüm işletmelerin %99,8 inin KOBİ olduğu görülmektedir. Bu durum ülke ekonomileri açısından KOBİ lerin çok önemli olduğunun bir göstergesidir. KOBİ lerin işletmelerin dağılımı bakımından önemli bir yere sahip olmasına rağmen, istihdamı karşılama oranlarına bakıldığında, istihdama katkısının en fazla G. Kore %87,7, İtalya %81,1 ve Türkiye %78 de olduğu görülmektedir. Ancak gelişmiş ülke olma özelliği gösteren Almanya da %60,4, İngiltere de %54,1 ve ABD de %57,9 olduğu ve diğer ülkelere nazaran oldukça düşük olduğu görülmektedir. Bunun yanında AB 27 ülke ortalamasının da toplam istihdam içerisindeki payı %67,4 olarak ifade edilmektedir(öztürk,2007,28). Türkiye ye baktığımızda 1990 lı yıllarda KOBİ lerin ekonomideki hâkimiyeti göze çarpmaktadır; işletmelerin %99 unu, istihdamın %76 sını, üretimin ise %38 ni oluşturmaktadırlar. KOBİ lerin yarattığı katma değer ise %38 gibi düşük seviyelerde seyretmektedir(ulusoy,2012,4). Bu oranlar 2012 yılında istihdamda %78 e, katma değerde ise %55 e ulaşmış bulunmaktadır. AB ülkelerinde ve diğer ülkelerde olduğu gibi Türkiye de de KOBİ ler ekonominin bel kemiğini oluşturmaktadırlar. Bu anlamda baktığımızda KOBİ ler büyük işletmelerden daha fazla istihdam yaratmaktadırlar. Büyük işletmeler yıllık %0,5 oranında istihdam artışı sağlarken KOBİ ler yıllık ortalama %1 lik bir istihdam artışı sağlamaktadırlar. Genel olarak istihdamın sektörel dağılımına bakılacak olursa net istihdam artışının büyük oranda hizmet sektöründe ortaya çıktığı görülmektedir. Endüstri toplumundan post endüstriyel topluma geçiş ve bu toplumda hizmet sektörünün ağırlıklı yer kaplaması, küçük ölçekli işletmelerin öneminin artmasında çok önemli bir faktör olmuştur. Bununla birlikte birçok araştırma KOBİ lerin özellikle iktisadi kriz ve durgunluk dönemlerindeki olumsuz koşullara büyük ölçekli işletmelere nazaran daha dayanıklı olduklarını da göstermektedir(öztürk,2007,32). Ulusoy ve Akarsu nun yaptıkları bir çalışmada; Türkiye de KOBİ lerin istihdama katkılarının azımsanamayacak boyutlarda olduğunu tespit etmişlerdir döneminde 330 bin kişiye istihdam sağlayan yaklaşık 6000 yeni işyerinin açıldığı ve bunların çoğunluğunun KOBİ olduğu saptanmıştır. 10 yıllık süreçte bu işyerlerinin yarısı kapanmış ve kapanmayanlar arasında en hızlı

23 KOBİ lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri 13 büyüyenlerinden %10 u seçilmiş ve bu işyerlerinin istihdama katkısı değerlendirilmiştir döneminde imalat sanayinde yılda 1 milyon kişi istihdam edildiği ve artış oranının %1 olduğu ve bu oranın yarısının bu seçilen işletmelerce sağlandığı tespit edilmiştir. (Ulusoy,2012,116). Hazine Müsteşarlığı aracılığı ile yurt dışından temin edilen dönemine ait olan KOBİ Kredileri ve bu kredilerin istihdam üzerindeki etkilerine bakıldığında, döneminde 780 adet KOBİ ye toplam 1,8 milyar ABD Doları kredi kullandırılmış ve söz konusu KOBİ lerde 2005 yılı sonunda kişi istihdam edilmiştir. İşletme başına düşen istihdam artışı ise 56 kişi olarak gerçekleşmiştir yılında, 288 adet KOBİ ye toplam 477,6 milyon ABD Doları kredi kullandırılmıştır, söz konusu KOBİ lerde kişilik bir istihdam artışı sağlanmıştır. Böylece, 2005 yılı sonunda olan istihdam edilen kişi sayısı, 2006 yılı sonunda kişiye ulaşmıştır yılında KOBİ lerde istihdam % 15,6 artarak işletme başına düşen istihdam artışı 25 kişi olarak gerçekleşmiştir dönemindeki istihdam artışı yıllık ortalama kişi iken, 2006 yılındaki kişilik artış ortalamanın üzerinde görülmektedir yılında, 308 adet KOBİ ye kullandırılan toplam kredi 552 milyon ABD Dolardır, KOBİ lerde kişilik bir istihdam artışı sağlanmıştır yılında olan istihdam edilen kişi sayısı, 2007 yılı sonunda e ulaşmıştır yılındaki istihdam artışı kişi olarak gerçekleşmiştir yılında ise, 380 adet KOBİ ye toplam 842 milyon ABD Doları kredi kullandırılmıştır. KOBİ lerde kişilik bir istihdam artışı sağlanmıştır, istihdam edilen kişi sayısı e yükselmiştir yılı istihdam artışı ise kişi olarak gerçekleşmiştir. Burada iki önemli husus dikkat çekicidir. Birincisi, verilen bu kredilerle 2001 yılında yaşanan ekonomik krizin etkilerinin mevcut istihdamın korunması suretiyle bir miktar hafifletilmiş olması, ikincisi ise yeni kredilerin ve kapasite artışlarının istihdama katkı sağlamasıdır. Bu durumun tabii sonucu olarak kredi kullanan KOBİ sayısı arttıkça istihdam imkânlarının da arttığı gözlenmektedir. Ülkemizde KOBİ olarak tanımlanabilen işyerlerinde toplam kişi istihdam edilmektedir. İşletmelerin istihdam anlamında yoğunlaştığı sektörleri aşağıdaki gibi göstermek mümkündür(hm ve TÜİK Raporları);

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni GSO-TOBB-TEPAV Girişimcilik Merkezinin Açılışı Kredi Garanti Fonu Gaziantep Şubesi nin Açılışı Proje Değerlendirme ve Eğitim Merkezi nin Açılışı Dünya Bankası Gaziantep Bilgi Merkezi Açılışı 23 Temmuz

Detaylı

ERZURUM ALT BÖLGESİNDEKİ KOBİ LERİN MEVCUT DURUMLARI, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

ERZURUM ALT BÖLGESİNDEKİ KOBİ LERİN MEVCUT DURUMLARI, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ERZURUM ALT BÖLGESİNDEKİ KOBİ LERİN MEVCUT DURUMLARI, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Nilgün BİLİCİ * Özet: Küçük ve orta boy işletmeler (KOBİ ler) hem dünya genelinde hem de Türkiye de toplam üretimin %100

Detaylı

İÇİNDEKİLER SAYFA NO ÖNSÖZ IX GİRİŞ.. XI

İÇİNDEKİLER SAYFA NO ÖNSÖZ IX GİRİŞ.. XI İÇİNDEKİLER SAYFA NO ÖNSÖZ IX GİRİŞ.. XI BİRİNCİ BÖLÜM FRANCHISING SİSTEMİNİN TANIMI, KAPSAMI VE ÇEŞİTLERİ 1. FRANCHISING KAVRAMI VE TANIMI... 1 1.1. Franchising Kavramı.. 1 1.2. Franchising Sistemi 2

Detaylı

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ 2014 OCAK SEKTÖREL YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ Nurel KILIÇ Yurtdışı müteahhitlik hizmetleri sektörü, ekonomiye döviz girdisi, yurt dışında istihdam imkanları, teknoloji transferi ve lojistikten ihracata

Detaylı

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ a. Sektörün Dünya Ekonomisi ve AB Ülkelerindeki Durumu Dünya mobilya üretimi 2010 yılında yaklaşık 376 milyar dolar olurken, 200 milyar dolar olan bölümü üretim

Detaylı

BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman

BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman 516 1. SEKTÖRÜN TANIMI Büro, muhasebe ve bilgi işlem makineleri imalatı ISIC Revize 3 ve NACE Revize 1 sınıflandırmasına

Detaylı

BURSA DA İLK 250 ŞİRKET VE İSTİHDAM

BURSA DA İLK 250 ŞİRKET VE İSTİHDAM BURSA DA İLK 250 ŞİRKET VE İSTİHDAM Prof. Dr. Yusuf ALPER 1. GENEL OLARAK İSTİHDAM Ekonomik faaliyetin toplumsal açıdan en önemli ve anlamlı sonuçlarından birini, yarattığı istihdam kapasitesi oluşturur.

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Contents I. KISIM İŞLETMECİLİK İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER

İÇİNDEKİLER. Contents I. KISIM İŞLETMECİLİK İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER İÇİNDEKİLER Contents I. KISIM İŞLETMECİLİK İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1.Bölüm: TEMEL İŞLETMECİLİK KAVRAM VE TANIMLARI... 2 Giriş... 3 1.1. Temel Kavramlar ve Tanımlar... 3 1.2. İnsan İhtiyaçları... 8 1.3.

Detaylı

5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101]

5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101] 5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101] KARAR ADI NO E 2011/101 Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri ĠLGĠLĠ DĠĞER KARARLA R T...... 2005/201 Ulusal Bilim ve Teknoloji Sisteminin

Detaylı

Kobi lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri NUTS-II TRA-I Bölgesinde Bir Uygulama

Kobi lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri NUTS-II TRA-I Bölgesinde Bir Uygulama Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2013 17 (3): 291-312 Kobi lere Sağlanan Finansal Desteklerin Üretim ve İstihdama Etkileri NUTS-II TRA-I Bölgesinde Bir Uygulama Menşure KOLÇAK (*)

Detaylı

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $)

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $) 4.2. HİZMETLER 1. Hizmetler sektörünün ekonomideki ağırlığı bir refah kriteri olarak değerlendirilmektedir (1). (2) tarafından bildirildiği üzere, sanayileşmeyle birlikte, ulaştırma hizmetleri ve belirli

Detaylı

Türk Bankacılık ve Banka Dışı Finans Sektörlerinde Yeni Yönelimler ve Yaklaşımlar İslami Bankacılık

Türk Bankacılık ve Banka Dışı Finans Sektörlerinde Yeni Yönelimler ve Yaklaşımlar İslami Bankacılık İÇİNDEKİLER FİNANS, BANKACILIK VE KALKINMA 2023 ANA TEMA SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA: FİNANS VE BANKACILIK ALT TEMALAR Türkiye Ekonomisinde Kalkınma ve Finans Sektörü İlişkisi AB Uyum Sürecinde Finans ve Bankacılık

Detaylı

BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI!

BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI! BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI! Birleşmiş Milletler Genel Kurulu; kooperatiflerin sosyo-ekonomik kalkınmaya, özellikle yoksulluğun azaltılmasına, istihdam yaratılmasına ve sosyal bütünleşmeye olan

Detaylı

KÜÇÜK VE ORTA BOY İŞLETMELER GAZİ ERÇEL

KÜÇÜK VE ORTA BOY İŞLETMELER GAZİ ERÇEL ENFLASYONU DÜŞÜRME PROGRAMI VE KÜÇÜK VE ORTA BOY İŞLETMELER GAZİ ERÇEL BAŞKAN TÜRKİYE CUMHURİYET MERKEZ BANKASI 31 AĞUSTOS 2000 İZMİR Dünya genelinde özellikle 1980 li yıllarda artarak devam eden globalleşme

Detaylı

KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR YATIRIM DESTEK OFİSİ

KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR YATIRIM DESTEK OFİSİ 2014 NEVŞEHİR YATIRIM DESTEK OFİSİ İşbirliği - Güçbirliği Destek Programı KOBİ lerin bir araya gelerek tedarik, pazarlama, düşük kapasite kullanımı, rekabet gücü zayıflığı ve finansman gibi Ortak Sorunlara

Detaylı

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 Prof. Dr. Yıldırım Beyazıt ÖNAL 6. HAFTA 4. GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE ULUSLAR ARASI FON HAREKETLERİ Gelişmekte olan ülkeler, son 25 yılda ekonomik olarak oldukça

Detaylı

Türk Bankacılık ve Banka Dışı Finans Sektörlerinde Yeni Yönelimler ve Yaklaşımlar İslami Bankacılık

Türk Bankacılık ve Banka Dışı Finans Sektörlerinde Yeni Yönelimler ve Yaklaşımlar İslami Bankacılık İÇİNDEKİLER FİNANS, BANKACILIK VE KALKINMA 2023 ANA TEMA SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA: FİNANS VE BANKACILIK ALT TEMALAR Türkiye Ekonomisinde Kalkınma ve Finans Sektörü İlişkisi AB Uyum Sürecinde Finans ve Bankacılık

Detaylı

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ Karınca Dergisi, Ekim 2014, Sayı:934 KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ 1. GİRİŞ Kooperatifler, ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek ve geçimlerine ait ihtiyaçlarını karşılamak

Detaylı

K O B İ. Büyüyen Ekonomik Güç

K O B İ. Büyüyen Ekonomik Güç K O B İ Büyüyen Ekonomik Güç Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerde işsizliğin azaltılması ve yeni istihdam alanlarının yaratılmasında oynadıkları rol, dengeli ekonomik ve sosyal kalkınmaya yaptıkları

Detaylı

1: EKONOMİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER...

1: EKONOMİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER... İÇİNDEKİLER Bölüm 1: EKONOMİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER... 1 1.1. Ekonomi, İhtiyaç, Kıtlık ve Tercih... 1 1.2. Mal, Hizmet ve Fayda... 3 1.3. Üretim Faktörleri... 3 1.3.1. Emek... 4 1.3.2. Doğa... 4 1.3.3.

Detaylı

İHRACATIN FİNANSMANI METİN TABALU / TİM GENEL SEKRETER YARDIMCISI

İHRACATIN FİNANSMANI METİN TABALU / TİM GENEL SEKRETER YARDIMCISI 1 İHRACATIN FİNANSMANI METİN TABALU / TİM GENEL SEKRETER YARDIMCISI 4 EKİM 2013 2004-1 2004-4 2005-3 2006-2 2007-1 2007-4 2008-3 2009-2 2010-1 2010-4 2011-3 2012-2 2013-1 TÜRKİYE DE GSYH İTHALAT İLİŞKİSİ

Detaylı

08 Kasım 2012. Ankara

08 Kasım 2012. Ankara 08 Kasım 2012 Ankara KOBİ ler ve KOSGEB Türkiye de KOBİ tanımı KOBİ tanımı 250 den az çalışan istihdam eden, Yıllık bilanço veya net satış hasılatı 25 milyon TL yi geçmeyen işletmeler Ölçek Çalışan Sayısı

Detaylı

KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI

KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI KOSGEB DESTEKLERİ GENEL DESTEK PROGRAMI Programın Gerekçesi: Proje hazırlama kapasitesi düşük KOBİ ler ile KOSGEB hedef kitlesine yeni dahil olmuş sektörlerdeki

Detaylı

KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM YOLLARI. Öğr. Gör. Aynur Arslan BURŞUK

KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM YOLLARI. Öğr. Gör. Aynur Arslan BURŞUK KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM YOLLARI Öğr. Gör. Aynur Arslan BURŞUK KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI Finansman Sorunu - Özkaynak Yetersizliği - Kredi Temininde Güçlükler Tedarik ve Tamir-bakım Konusundaki

Detaylı

T.C. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Mehmet TEZYETİŞ OSTİM Hizmet Merkezi Müdürü

T.C. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Mehmet TEZYETİŞ OSTİM Hizmet Merkezi Müdürü KOSGEB T.C. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Mehmet TEZYETİŞ OSTİM Hizmet Merkezi Müdürü KOSGEB VE KURULUŞ AMACI KOSGEB, 1990 yılında 3624 sayılı Kanun ile

Detaylı

Türkiye deki Ar-Ge Faaliyetlerinde Son Durum

Türkiye deki Ar-Ge Faaliyetlerinde Son Durum Türkiye deki Ar-Ge Faaliyetlerinde Son Durum Makina Mühendisi Hasan ACÜL Türkiye Ġstatistik Kurumu (TÜĠK), 13 Kasım 2008 tarihinde yayınladığı 2007 Yılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetleri Araştırması

Detaylı

YENİ HÜKÜMET PROGRAMI EKONOMİ VE HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ İÇİN DEĞERLENDİRME EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ 30 KASIM 2015

YENİ HÜKÜMET PROGRAMI EKONOMİ VE HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ İÇİN DEĞERLENDİRME EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ 30 KASIM 2015 YENİ HÜKÜMET PROGRAMI EKONOMİ VE HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ İÇİN DEĞERLENDİRME EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ 30 KASIM 2015 HÜKÜMETİN YAPISI VE BAKANLIKLAR EKONOMİ YÖNETİMİ; REFORMLAR İLE HIZLI EKONOMİK

Detaylı

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR 2013/101 (Y) Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] BTYK nın 2009/102 no.lu kararı kapsamında hazırlanan ve 25. toplantısında onaylanan Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin koordinasyonunun

Detaylı

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİNDE TEMEL KAVRAMLAR İnsan Kaynakları Yönetimi (İKY) İKY Gelişimi İKY Amaçları İKY Kapsamı İKY Özellikleri SYS BANKASI ÖRNEĞİ 1995 yılında kurulmuş bir

Detaylı

Küresel Eğilimler ve Türkiye

Küresel Eğilimler ve Türkiye economicpolicyresearchinstitute ekonomipolitikalarıaraş tırmaenstitüsü Küresel Eğilimler ve Türkiye Güven Sak Ankara, 22 Kasım 2006 Küresel Eğilimler ve Türkiye Slide 2 Gündem Dünyaya ne oluyor? Dünyada

Detaylı

STANDART VE STANDARDİZASYON

STANDART VE STANDARDİZASYON STANDART VE STANDARDİZASYON İnsanoğlu yaratıldığı günden bu yana karışıklıktan kurtulma ve belirli bir düzen tesis etme gayreti içerisinde olmuştur. Bu düzenleme sürecinin tabiî bir neticesi olarak ortaya

Detaylı

Toplumlar için bilginin önemi

Toplumlar için bilginin önemi Toplumlar için bilginin önemi İnsanlık tarihi günümüze kadar şu toplumsal aşamalardan geçmiştir: İlkel toplum Doğa, avlanma Tarım toplumu MÖ.800-1750 ler Toprak, basit iş bölümü Sanayi toplumu Makinalaşma

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat 2014

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat 2014 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat 2014 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

MİLLİ PRODÜKTİVİTE MERKEZİ Denizli Verimliliği Artırma Projesi

MİLLİ PRODÜKTİVİTE MERKEZİ Denizli Verimliliği Artırma Projesi MİLLİ PRODÜKTİVİTE MERKEZİ Denizli Verimliliği Artırma Projesi Verimlilik ve Toplam Kalite Yönetimi 10 Nisan 2010 Hatice EKSEN Uzman MİLLİ PRODÜKTİVİTE MERKEZİ MİLLİ PRODÜKTİVİTE MERKEZİ Ülke ekonomisinin

Detaylı

DIŞ TİCARETTE KÜRESEL EĞİLİMLER VE TÜRKİYE EKONOMİSİ

DIŞ TİCARETTE KÜRESEL EĞİLİMLER VE TÜRKİYE EKONOMİSİ DIŞ TİCARETTE KÜRESEL EĞİLİMLER VE TÜRKİYE EKONOMİSİ (Taslak Rapor Özeti) Faruk Aydın Hülya Saygılı Mesut Saygılı Gökhan Yılmaz Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Araştırma ve Para Politikası Genel Müdürlüğü

Detaylı

Tüm Kurumsal İşlerinizde Profesyonel Çözümler

Tüm Kurumsal İşlerinizde Profesyonel Çözümler Tüm Kurumsal İşlerinizde Profesyonel Çözümler www.faktorgrup.com İşlerinizde Profesyonel Çözümler Değerli yöneticiler, Bildiğiniz gibi, içinde yaşadığımız yüzyılda modern işletmecilik kavramı beraberinde

Detaylı

İŞLETME POLİTİKASI (Stratejik Yönetim Süreci)

İŞLETME POLİTİKASI (Stratejik Yönetim Süreci) İŞLETME POLİTİKASI (Stratejik Yönetim Süreci) İşletmenin uzun dönemde yaşamını devam ettirmesine ve sürdürülebilir rekabet üstünlüğü sağlamasına yönelik bilgi toplama, analiz, seçim, karar ve uygulama

Detaylı

İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2

İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2 İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2 PLANLAMAYI GEREKTİREN UNSURLAR Sosyalist model-kurumsal tercihler Piyasa başarısızlığı Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma sorunları 2

Detaylı

KOBİ LERDE İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ

KOBİ LERDE İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ KOBİ LERDE İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ II. İŞ SAĞLIĞI ve GÜVENLİĞİ KONGRESİ 2-3 Mayıs 2003 ADANA Mehmet Atilla SÖĞÜT BAŞKAN DANIŞMANI Ülkemizde İstihdam (2000 yılı Sivil Kesim) İstihdam Durumu Ücretli Çalışanlar

Detaylı

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC Bölgesel Kalkınma Girişimi Bakü- Tiflis- Ceyhan (BTC) Boru Hattı Projesi: Sektörler Arası ĠĢbirliğine Dayalı Ġstihdamı GeliĢtirme ve GiriĢimciliği Ref 3 Proje baģlığı Destekleme Projesi- Çukurova Bölgesi

Detaylı

İSTATİSTİKLERİ MEHMET ÖZÇELİK

İSTATİSTİKLERİ MEHMET ÖZÇELİK GİRİŞ TÜRKİYE DE İNTERNET KULLANIMI ve E-TİCARET Günümüz teknoloji çağında 2000 li yılların başından itibaren, özellikle bilişim teknolojilerindeki hızlı gelişmeler, bilgi toplumunun oluşmasına büyük katkı

Detaylı

Dünya Bankası KOBİ & İhracat Finansmanı Aracılık Kredileri. Alper Oguz Finansal Sektor Uzmani Dunya Bankasi Ankara Ofisi

Dünya Bankası KOBİ & İhracat Finansmanı Aracılık Kredileri. Alper Oguz Finansal Sektor Uzmani Dunya Bankasi Ankara Ofisi Dünya Bankası KOBİ & İhracat Finansmanı Aracılık Kredileri Alper Oguz Finansal Sektor Uzmani Dunya Bankasi Ankara Ofisi Dünya Bankası Grubu Kuruluşları Dunya Bankası Grubu Uluslararası Imar ve Kalkınma

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Mart 215 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ VAN GENEL BİLGİLER VAN TÜRKİYE VAN IN PAYI Nüfus (TÜİK 2012) 1.051.975 75.627.384 1,39% İlçe Merkezleri Nüfusu (TÜİK 2012)

Detaylı

GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit)

GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit) GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit) GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN Girişimcinin finansman ihtiyacı: Finansman ihtiyacının karşılanmasında

Detaylı

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u)

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u) 1.1. Ticaret Türkiye ye paralel olarak TR82 Bölgesi nde de hizmetler sektörünün ekonomideki payının artmasıyla öne çıkan alanlardan biri de ticarettir. 2010 TÜİK Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistiklerine

Detaylı

TÜRKİYE İŞ ve İNŞAAT MAKİNALARI ALT SEKTÖRÜ

TÜRKİYE İŞ ve İNŞAAT MAKİNALARI ALT SEKTÖRÜ TÜRKİYE İŞ ve İNŞAAT MAKİNALARI ALT SEKTÖRÜ SANAYİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ocak 2010 1 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ... 3 2. MEVCUT DURUM... 4 2.1. Dünya İş Makinaları Pazarı... 4 2.2. Sektörün Türkiye deki Durumu... 4

Detaylı

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU

Berlin Ekonomi Müşavirliği Verilerle Türkiye-Almanya Ekonomik İlişkiler Notu VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU VERİLERLE TÜRKİYE-ALMANYA EKONOMİK İLİŞKİLERİ BİLGİ NOTU Berlin Ekonomi Müşavirliği Temmuz 2011 1 İÇİNDEKİLER Yönetici Özeti...3 1. Almanya dan Türkiye ye Doğrudan Yatırım Hareketleri...4 2. Türkiye den

Detaylı

Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 28. Toplantısı. Yeni Kararlar

Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 28. Toplantısı. Yeni Kararlar Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 8. Toplantısı Yeni Kararlar İÇİNDEKİLER. Yeni Kararlar.. Üniversitelerin Ar-Ge Stratejilerinin Geliştirilmesine Yönelik Çalışmalar Yapılması [05/0].. Doktora Derecesine

Detaylı

PAZAR NERESİDİR? Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi. Pazar Araştırması

PAZAR NERESİDİR? Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi. Pazar Araştırması Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi Pazar Araştırması PAZAR NERESİDİR? Pazar mal ve hizmetlerin satışa sunuldukları ve alıcılar ile satıcıların bir araya geldikleri her yerdir. Mağaza, hal, manav, restoran,

Detaylı

R KARLILIK VE SÜRDÜRÜLEB

R KARLILIK VE SÜRDÜRÜLEB ÜRETİMDE İNOVASYON BİLAL AKAY Üretim ve Planlama Direktörü 1 İleri teknolojik gelişme ve otomasyon, yeni niteliklere ve yüksek düzeyde eğitim almış insan gücüne eğilimi artıyor. Mevcut iş gücü içinde bu

Detaylı

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015 Sayın YÖK Başkanı, Üniversitelerimizin Saygıdeğer Rektörleri, Kıymetli Bürokratlar ve Değerli Konuklar, Kalkınma Araştırmaları Merkezi tarafından hazırlanan Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde

Detaylı

PAZAR BÜYÜKLÜĞÜ YATIRIM MALĐYETLERĐ AÇIKLIK EKO OMĐK VE POLĐTĐK ĐSTĐKRAR FĐ A SAL ĐSTĐKRAR

PAZAR BÜYÜKLÜĞÜ YATIRIM MALĐYETLERĐ AÇIKLIK EKO OMĐK VE POLĐTĐK ĐSTĐKRAR FĐ A SAL ĐSTĐKRAR FDI doğrudan yabancı yatırım, bir ülke borsasında işlem gören şirketlerin hisselerinin bir diğer ülke veya ülkelerin kuruluşları tarafından satın alınmasını ifade eden portföy yatırımları dışında kalan

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Invest in DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Türkiye de Doğrudan Yabancı Yatırımın Gelişimi Makroekonomik anlamda küresel ekonomiye uyumu sağlayan yapısal reformlar, bir yandan Türkiye yi doğrudan yabancı yatırım

Detaylı

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası STRATEJİK VİZYON BELGESİ SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası Yakın geçmişte yaşanan küresel durgunluklar ve ekonomik krizlerden dünyanın birçok ülkesi ve bölgesi etkilenmiştir. Bu süreçlerde zarar

Detaylı

2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi

2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi 2015 2017 Yılları Bütçesinin Makroekonomik Çerçevede Değerlendirilmesi Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisadi ve Mali Analiz Yüksek Lisansı Bütçe Uygulamaları ve Mali Mevzuat Dersi Kıvanç

Detaylı

Toplam Erkek Kadin 20 35.9. Ermenistan Azerbaycan Gürcistan Kazakistan Kırgızistan Moldova Cumhuriyeti. Rusya Federasyonu

Toplam Erkek Kadin 20 35.9. Ermenistan Azerbaycan Gürcistan Kazakistan Kırgızistan Moldova Cumhuriyeti. Rusya Federasyonu Doğu Avrupa, Orta Asya ve Türkiye de İnsana Yakışır İstihdamın Geliştirilmesi Alena Nesporova Avrupa ve Orta Asya Bölge Direktör Yardımcısı Uluslararası Çalışma Ofisi, Cenevre Sunumun yapısı Kriz öncesi

Detaylı

ELEKTRONİK İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ (ELECTRONIC HUMAN RESOURCES MANAGEMENT) E- İKY / E- HRM (I)

ELEKTRONİK İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ (ELECTRONIC HUMAN RESOURCES MANAGEMENT) E- İKY / E- HRM (I) ELEKTRONİK İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ (ELECTRONIC HUMAN RESOURCES MANAGEMENT) E- İKY / E- HRM (I) Günümüzde bilişim ve iletişim teknolojilerindeki hızına erişilemez gelişme ve ilerlemelerin sonucunda özellikle

Detaylı

KOSGEB DESTEKLERİ (2010/YENİ DESTEKLER)

KOSGEB DESTEKLERİ (2010/YENİ DESTEKLER) KOSGEB DESTEKLERİ (2010/YENİ DESTEKLER) 1.KOBİ PROJE DESTEK PROGRAMI İşletmelere özgü sorunların işletmeler tarafından projelendirildiği ve projelendirilen maliyetlerin desteklenebildiği bir programa ihtiyaç

Detaylı

KOBĐ lerin Türkiye Ekonomisindeki Yeri

KOBĐ lerin Türkiye Ekonomisindeki Yeri KOBĐ LERDE ĐŞ PLANI HAIRLANMASI ve KOBĐ DESTEK KREDĐLERĐ 30 Nisan Đktisadi ve Đdari Bilimler Fakültesi Bankacılık ve Finans Bölüm Başkanı Okan Universitesi KOBĐ LER NEDEN ÖNEMLĐDĐR? KOBĐ lerin ekonomiye

Detaylı

2005 YILI İLERLEME RAPORU VE KATILIM ORTAKLIĞI BELGESİNİN KOPENHAG EKONOMİK KRİTERLERİ ÇERÇEVESİNDE ÖN DEĞERLENDİRMESİ

2005 YILI İLERLEME RAPORU VE KATILIM ORTAKLIĞI BELGESİNİN KOPENHAG EKONOMİK KRİTERLERİ ÇERÇEVESİNDE ÖN DEĞERLENDİRMESİ 2005 YILI İLERLEME RAPORU VE KATILIM ORTAKLIĞI BELGESİNİN KOPENHAG EKONOMİK KRİTERLERİ ÇERÇEVESİNDE ÖN DEĞERLENDİRMESİ TEPAV EPRI Dış Politika Etütleri AB Çalışma Grubu 9 Kasım 2005 Ankara Zeynep Songülen

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - ŞUBAT 2010 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)...2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

GİRİŞİMCİNİN GÜNDEMİ

GİRİŞİMCİNİN GÜNDEMİ GİRİŞİMCİNİN GÜNDEMİ Girişimcinin Gündemi GİRİŞİMCİLER VE KOBİ LER AÇISINDAN MARKA VE ÖNEMİ Günal ÖNCE Günümüzde markalara, Amerikan Pazarlama Birliği nin tanımladığının yanı sıra sadece sahip oldukları

Detaylı

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI Bosad Genel Sekreterliği SEKTÖR ANALİZİ Otomotiv OEM boyaları dünyanın en büyük boya segmentlerinden biridir. Otomotiv OEM boyaları, 2011 yılında toplam küresel boya

Detaylı

2011 de KOBİ ye BAKK. 2011'de

2011 de KOBİ ye BAKK. 2011'de 2011'de 2011 de KOBİ ye BAKK Bilindiği üzere, Avrupa Birliği ve Ülkemiz arasındaki mali işbirliği kapsamında, Bakanlığımızın IPA Katılım Öncesi Yardım Aracı altında sorumlu olduğu Bölgesel Rekabet Edebilirlik

Detaylı

www.kuzka.gov.tr 1.1. Mali Yapı ve Finans 1.1.1. Banka Şube Sayısı TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop

www.kuzka.gov.tr 1.1. Mali Yapı ve Finans 1.1.1. Banka Şube Sayısı TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop 1.1. Mali Yapı ve Finans Ekonomik olarak tanımlanmış sınırlarda sermayenin yaygınlığı ve verimliliği genellikle mali ve finansal göstergelerle ölçülür. Bölgedeki bankaların durumu şube sayılarıyla, sermayenin

Detaylı

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu DÜNYA EKONOMİSİ Teknoloji, nüfus ve fikir hareketlerini içeren itici güce birinci derecede itici güç denir. Global işbirliği ağıgünümüzde küreselleşmişyeni ekonomik yapının belirleyicisidir. ASEAN ekonomik

Detaylı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI - KOSGEB KOBİ TEŞVİKLERİ PROJESİ. Mehmet Atilla Söğüt Başkan Danışmanı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI - KOSGEB KOBİ TEŞVİKLERİ PROJESİ. Mehmet Atilla Söğüt Başkan Danışmanı KÜÇÜK İŞLETMELERİN YATIRIMLAR İÇİN DEVLET DESTEKLERİNDEN ETKİN vev VERİMLİ BİR ŞEKİLDE YARARLANMALARI AMACI İLE: HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI - KOSGEB KOBİ TEŞVİKLERİ PROJESİ Mehmet Atilla Söğüt Başkan Danışmanı

Detaylı

TÜRKİYE DE 2013 YILINDA ENFLASYON YEŞİM CAN

TÜRKİYE DE 2013 YILINDA ENFLASYON YEŞİM CAN TÜRKİYE DE 2013 YILINDA ENFLASYON YEŞİM CAN KIRKLARELİ-2014 Kırklareli Üniversitesi Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi TÜRKİYE DE 2013 YILINDA ENFLASYON HAZIRLAYAN YEŞİM CAN Adres: Ekonomik ve Sosyal

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Ocak 2014

EKONOMİK GELİŞMELER Ocak 2014 EKONOMİK GELİŞMELER Ocak 2014 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR OCAK 2014 İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

VE BİLGİ DENEYİMİ TÜRKİYE DE SANAYİLEŞME SORUNLARI VE KOBİ LERE YÖNELİK ÇÖZÜMLER. Hüseyin TÜYSÜZ KOSGEB Başkan Yardımcısı.

VE BİLGİ DENEYİMİ TÜRKİYE DE SANAYİLEŞME SORUNLARI VE KOBİ LERE YÖNELİK ÇÖZÜMLER. Hüseyin TÜYSÜZ KOSGEB Başkan Yardımcısı. X. KOBİ İ ZİRVESİİ İ REKABET GÜCÜ İÇİN ULUSLARARASILAŞMA VE BİLGİ DENEYİMİ TÜRKİYE DE SANAYİLEŞME SORUNLARI VE KOBİ LERE YÖNELİK ÇÖZÜMLER Hüseyin TÜYSÜZ KOSGEB Başkan Yardımcısı 13 Şubat 2014 KOSGEB KOSGEB,

Detaylı

ALAN ARAŞTIRMASI II. Oda Raporu

ALAN ARAŞTIRMASI II. Oda Raporu tmmob makina mühendisleri odası TMMOB SANAYİ KONGRESİ 2009 11 12 ARALIK 2009 / ANKARA ALAN ARAŞTIRMASI II Türkiye de Kalkınma ve İstihdam Odaklı Sanayileşme İçin Planlama Önerileri Oda Raporu Hazırlayanlar

Detaylı

15 Ekim 2012. Ankara

15 Ekim 2012. Ankara 15 Ekim 2012 Ankara Türkiye de KOBİ tanımı KOBİ tanımı 250 den az çalışan istihdam eden, Yıllık bilanço veya net satış hasılatı 25 milyon TL yi geçmeyen işletmeler Ölçek Çalışan Sayısı Bilanço (Milyon

Detaylı

İçindekiler kısa tablosu

İçindekiler kısa tablosu İçindekiler kısa tablosu Önsöz x Rehberli Tur xii Kutulanmış Malzeme xiv Yazarlar Hakkında xx BİRİNCİ KISIM Giriş 1 İktisat ve ekonomi 2 2 Ekonomik analiz araçları 22 3 Arz, talep ve piyasa 42 İKİNCİ KISIM

Detaylı

İşletmelerin Özel Hedefleri Müşteri/Çalışan memnuniyeti - eğitimi ve kariyer gelişimi

İşletmelerin Özel Hedefleri Müşteri/Çalışan memnuniyeti - eğitimi ve kariyer gelişimi İşletmelerin Genel Hedefleri Finansal Hedefler: Kârlılık ve yeni kârlı yatırımlar Pazarlama hedefleri Var olma hedefi: Ticari hayatı sürdürmek Sosyal sorumluluk ve topluma hizmet İşletmelerin Özel Hedefleri

Detaylı

-~-~- -----~ \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _.

-~-~- -----~ \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _. -~-~- -----~ li T \1 j \ ~ J j \ \J r~ J ;..\ ;::: rj J' ıj j \ \1 ;::: J..r.l :_)..r.l J :J. :.J --.1 J.l J..r.l J _. TÜRKiYE'DE YABANCI SERMAYE YATIRIMLARI Türkiye'de özellikle 1950 sonrasında çıkarılan

Detaylı

KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU

KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU Şekil 1 Kırşehir Sanayi Rekabetçilik Eksenleri İş Yapma Düzeyi Yenilikçilik potansiyeli Girişimcilik Düzeyi Teşviklerden yararlanma

Detaylı

ÜNİVERSİTE - SANAYİ İŞBİRLİĞİ BULUŞMASI 11 ŞUBAT 2012, İSTANBUL. Adnan DALGAKIRAN Yönetim Kurulu Başkanı

ÜNİVERSİTE - SANAYİ İŞBİRLİĞİ BULUŞMASI 11 ŞUBAT 2012, İSTANBUL. Adnan DALGAKIRAN Yönetim Kurulu Başkanı ÜNİVERSİTE - SANAYİ İŞBİRLİĞİ BULUŞMASI 11 ŞUBAT 2012, İSTANBUL Adnan DALGAKIRAN Yönetim Kurulu Başkanı TÜRK MAKİNE SEKTÖRÜ 14 12 10 8 6 4 2 0 İHRACAT (MİLYAR DOLAR) 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007

Detaylı

EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ

EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ SAYI 12 EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ 2014 2. Çeyrek Yıllar İtibariyle Yatırım Teşvik Belgeli Yatırım Bilgileri YATIRIM TEŞVİK İSTATİSTİKLERİ (ENERJİ YATIRIMLARI HARİÇ) Kaynak: Ekonomi Bakanlığı Bölgemizde

Detaylı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. İhracat Planı Hazırlanması Süreci

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. İhracat Planı Hazırlanması Süreci Trakya Kalkınma Ajansı www.trakyaka.org.tr İhracat Planı Hazırlanması Süreci 2013 İHRACAT PLANI HAZIRLANMASI SÜRECİ İhracat Planı Neden Hazırlanır? İhracattan ne beklendiğinin belirlenmesi, İhracat amaçlarına

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran İstanbul Türkiye Merkez Şubesi 1 OCAK 31 MART 2010 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran İstanbul Türkiye Merkez Şubesi 1 OCAK 31 MART 2010 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran İstanbul Türkiye Merkez Şubesi 1 OCAK 31 MART 2010 ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU 1 İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye

Detaylı

5.1. Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri [2005/3]

5.1. Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri [2005/3] Ek Karar 5.1. Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri [2005/3] KARAR NO Y 2005/3 Ulusal Bilim ve Teknoloji Sistemi Performans Göstergeleri Ülkemizin bilim ve teknoloji performansı, aşağıdaki

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi

ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi 1 ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi 1- Genel Olarak Bir ekonominin başarı ölçütlerinden birisi de istihdam yaratma kapasitesidir.

Detaylı

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 1 Adana Gelecek Stratejisi Konferansı Çalışmanın amacı: Adana ilinin ekonomik, ticari ve sosyal gelişmelerinde

Detaylı

"Küçük ve orta boy işletmeciler, Genç girişimciler, Kadın girişimciler Krediniz bankadan, teminatınız bizden."

Küçük ve orta boy işletmeciler, Genç girişimciler, Kadın girişimciler Krediniz bankadan, teminatınız bizden. "Küçük ve orta boy işletmeciler, Genç girişimciler, Kadın girişimciler Krediniz bankadan, teminatınız bizden." Kuruluş Amacı Küçük ve orta ölçekli işletmelere banka kredisi kullanımında kefil olarak işletmelere

Detaylı

tepav OECD Beceri Stratejisi ve UMEM Projesi Aralık2011 N201161 POLİTİKANOTU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı

tepav OECD Beceri Stratejisi ve UMEM Projesi Aralık2011 N201161 POLİTİKANOTU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı POLİTİKANOTU Aralık2011 N201161 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Ayşegül Dinççağ 1 Araştırmacı, Ekonomi Etütleri OECD Beceri Stratejisi ve UMEM Projesi Başta ABD ve Avrupa Birliği ülkeleri

Detaylı

inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ

inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ 2014 EKİM SEKTÖREL inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ Nurel KILIÇ OECD verilerine göre, 2017 yılında Türkiye, Çin ve Hindistan dan sonra en yüksek büyüme oranına sahip üçüncü ülke olacaktır. Sabit fiyatlarla

Detaylı

TMMOB ŞEHİR PLANCILARI ODASI ŞEHİR VE BÖLGE PLANLAMA ÖĞRENCİLERİ BİTİRME PROJESİ YARIŞMASI 2014-2015

TMMOB ŞEHİR PLANCILARI ODASI ŞEHİR VE BÖLGE PLANLAMA ÖĞRENCİLERİ BİTİRME PROJESİ YARIŞMASI 2014-2015 TMMOB ŞEHİR PLANCILARI ODASI ŞEHİR VE BÖLGE PLANLAMA ÖĞRENCİLERİ BİTİRME PROJESİ YARIŞMASI 2014-2015 ENDÜSTRİYEL YAPININ YENİLİKÇİ VE BİLGİ ODAKLI DÖNÜŞÜMÜNÜN BURSA ÖRNEĞİNDE İNCELENMESİ PROJE RAPORU İÇİNDEKİLER

Detaylı

HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE...

HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE... İÇİNDEKİLER 1. Bölüm: HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE... 1 1.1. HALKLA İLİŞKİLERİN TANIMI... 1 1.1.1. Halkla İlişkilerin Farklı Tanımları... 2 1.1.2. Farklı Tanımlarda Halkla İlişkilerin Ortak Özellikleri

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TIBBİ CİHAZ SEKTÖRÜ VE STRATEJİ ÖNERİSİ Çalışması Kapsam ve Süreç. Mahmut Kiper 30 Ekim 2013 Ankara

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TIBBİ CİHAZ SEKTÖRÜ VE STRATEJİ ÖNERİSİ Çalışması Kapsam ve Süreç. Mahmut Kiper 30 Ekim 2013 Ankara DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TIBBİ CİHAZ SEKTÖRÜ VE STRATEJİ ÖNERİSİ Çalışması Kapsam ve Süreç Mahmut Kiper 30 Ekim 2013 Ankara Çalışma Grubu Mahmut KİPER Deniz BAYHAN İlke Eren KARACA Tülay AKARSOY ALTAY Prof.

Detaylı

01.01.2013. İşlevsel veya Bölümsel Stratejiler. İş Yönetim Stratejileri : İşlevsel Stratejiler. Pazarlama: İşlevsel/Bölümsel Stratejiler

01.01.2013. İşlevsel veya Bölümsel Stratejiler. İş Yönetim Stratejileri : İşlevsel Stratejiler. Pazarlama: İşlevsel/Bölümsel Stratejiler İşlevsel Stratejiler İşletmedeki yönetim düzeylerine göre yapılan strateji sınıflamasında orta veya alt yönetim düzeylerinde hazırlanmakta ve uygulanmakta olan stratejilerdir. KURUMSAL STRATEJİLER İş Yönetim

Detaylı

TEKNOLOJİ EKONOMİ POLİTİKA - III TÜRKİYE DEKİ AR-GE VE YENİLİK FAALİYETLERİ

TEKNOLOJİ EKONOMİ POLİTİKA - III TÜRKİYE DEKİ AR-GE VE YENİLİK FAALİYETLERİ TEKNOLOJİ EKONOMİ POLİTİKA - III TÜRKİYE DEKİ AR-GE VE YENİLİK FAALİYETLERİ Musa Yaşar Bilimsel ve teknolojik faaliyetler, ülkelerin kalkınmasında büyük bir öneme sahip olup, ulusal gelirden bu tür faaliyetlere

Detaylı

Türkiye de Kırsal Kalkınma Politikaları ve Geleceği

Türkiye de Kırsal Kalkınma Politikaları ve Geleceği 2023 Vizyonu Çerçevesinde Türkiye Tarım Politikalarının Geleceği Çalıştayı Türkiye de Kırsal Kalkınma Politikaları ve Geleceği Dr. Yurdakul SAÇLI Kalkınma Bakanlığı İktisadi Sektörler ve Koordinasyon Genel

Detaylı