EDİTÖR. Kıymetli okurlar,

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "EDİTÖR. Kıymetli okurlar,"

Transkript

1

2

3 EDİTÖR Kıymetli okurlar, 3 yılı aşkın bir süredir yayın hayatına devam eden Artvin Kampüs ün bu yeni sayısında siz değerli okuyucularımızla tekrar buluşmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Bir Fransız düşünür Bir şey ne kadar çok değişirse, o kadar aynı kalır diyor. Bizde tam bu noktada düşünerek, özünde ve ilkelerinde çok fazla değişiklik yapmadığımız ama Üniversite olmanın vermiş olduğu sosyal sorumluluk anlayışının farkında olarak yeni sayımızı hazırlamaya çalıştık. Göstereceğiniz ilgi ve yapacağınız dönüşlerin ışığı altında Artvin Kampüs ün yayın hayatında istikrarı ve başarıyı yakalayacağının bilincinde olduğumuzu belirtmekte yarar görüyoruz. Genç ve dinamik bir üniversite olarak kurulduğu günden bu yana gözle görülür değişimlere imza atan Üniversitemizin bilim ve eğitim alanındaki gelişimleri ile fiziksel gelişimi paralellik göstermekte, bu gelişim ve değişimler sadece Üniversitemizle sınırlı kalmayıp bölgenin de kalkınmasına yardımcı olmaktadır. Üniversitemizdeki bu gelişmelerin okuyucuya ulaştırılması noktasında kamuoyunu bilgilendirme işlevini yürütme görevi de Artvin Kampüs ekibi olarak bizlerin sorumluluk alanı içerisinde kalıyor. Üniversitemizle ve Artvin le ilgili bölge gündemindeki merak edilen birçok konuya ışık tutmak adına Artvin Kampüs ün 8. sayısında haber yelpazemizi geniş tutarak, her kesimden okuyucuya ulaşmaya çalıştık. Yeni sayısında Artvin Kampüs e bir göz attığımız zaman, Artvin in ve Çoruh un geleceğini değiştirecek olan Çoruh Vadisi Projesi kapsamındaki baraj çalışmaları, Dosya Konusu nda yer edindi. Çoruh Nehri üzerine yapılan ve yapılmakta olan baraj inşaatlarının bölgenin iklimine, bölge turizmine ve bölgenin doğal yapısına etkilerinin neler olacağı gibi merak edilen birçok konu farklı başlıklar altında ayrıntılı olarak işlendi. Ayrıca, son dönemlerde özellikle Artvinlilerin ana gündem maddesi haline gelen madenler konusunda yazıya dökülen çok önemli bir çalışmaya da yer verildi. Artvin Cerattepe bölgesinde açılması planlanan bakır madeni işletmesi hakkında Üniversitemiz akademisyenleri tarafından kaleme alınan Dünyada ve Türkiye de Bakır Madenciliğinin Durumu ve Artvin Cerattepe nin Değerlendirilmesi Raporunda, maden arama ve çıkarma çalışmalarının Artvin in fiziki ve beşeri yapısı üzerine yapacağı olası etkiler irdelendi. Daha önceki sayılarda olduğu gibi Dergimizin bu sayısında da panel, konferans ve seminer gibi kültürel ve akademik faaliyetler ile öğrencilerimizin altına imza attığı sosyal etkinliklerle ilgili bilgi vermeyi ihmal etmedik. Bunların yanı sıra Projeler başlığı altında, Artvin deki kuş popülasyonunun tespit edilmesi, ağaçların odun kalitesinin belirlenmesi ve kağıt israfının önlenmesi gibi farklı konularda hazırlanan birçok proje hakkında da geniş bilgiler aktarıldı. Son olarak, Artvin Kampüs için yeni bir sayının hazırlanmasının heyecanını ve mutluluğunu yaşadığımı belirterek, bu sayının hazırlanmasında emeği geçenlere teşekkür ediyor, tüm mesai arkadaşlarım adına siz değerli okuyucularımıza saygı ve selamlarımı sunuyor, sizleri 8. sayısında Artvin Kampüs ile baş başa bırakıyorum. Prof. Dr. Aydın TÜFEKÇİOĞLU

4 İÇİNDEKİLER DOSYA Artvin deki Barajlara Yakın Bakış /////////////////////////////////////////////////////////// 4 KAMPÜS ÖZEL Dünyada ve Türkiye de Bakır Madenciliğinin Durumu ve Artvin Cerattepe nin Değerlendirilmesi / KONFERANSLAR MAKALE Vatan Şairi Unutulmadı /////////////////////////////////////////////////////////////////// 89. Yıldönümünde Cumhuriyet ve Artvin Konulu Panel Düzenlendi ////////////////////////// Türkiye de Rusça Eğitimi ////////////////////////////////////////////////////////////////// Kerbela Olayı, Edebiyatı Nasıl Etkiledi? ///////////////////////////////////////////////////// Arhavi de Kırsal Turizm Tartışıldı /////////////////////////////////////////////////////////// Sanat Eğitimi Üzerine ///////////////////////////////////////////////////////////////////// DIŞ İLİŞKİLER ED TÖR Zamosc Devlet Yüksekokulu İle İşbirliği Anlaşması İmzalandı ///////////////////////////////// 37 Erasmus ta Hareketli Dönem /////////////////////////////////////////////////////////////// 38 Batum Botanik Bahçesinin Kuruluşunun 100. Yıl Etkinlikleri /////////////////////////////////// 39 Ukrayna Ulusal Bilim Akademisi İle İkili İşbirliği Anlaşması /////////////////////////////////// 39 Prof. Dr. Aydın TÜFEKÇ O LU YAYIN B LG S SAYI: 8 / N SAN 2013 Baskı Adedi: Baskı Yılı: 2013 Artvin Çoruh Üniversitesi Adına Yayın Sahibi Prof. Dr. Mehmet DUMAN KÜNYE

5 ETKİNLİKLER İş Hayatında Zirveye Giden Yol Kariyer Planlamasından Geçer! ///////////////////////// Tekfen Filarmoni Orkestrası Konseri Nefes Kesti ////////////////////////////////////// Hopa Meslek Yüksekokulu Öğrencileri Kızılay a Kan Bağışında Bulundu ///////////////// A. Nihat Gökyiğit Vakfı ndan Eğitime Yeni Bir Destek /////////////////////////////////// Artvin MYO Öğrencilerinden MOBESE MerkezineTeknik Gezi /////////////////////////// Satranç Topluluğu Öğrencileri, Genç Satrançseverlerle Buluştu ///////////////////////// Arhavi MYO Öğrencileri Trabzon u Gezdi ////////////////////////////////////////////// Piyano ve Viyolonsel Konseri Büyüledi //////////////////////////////////////////////// PROJE HABERLERİ Artvin MYO Öğrencilerinden Yeni Bir Proje; Atık Kâğıt Geri Dönüşüm Makinesi ///////// Ağaçlara Check-Up Yaptılar ///////////////////////////////////////////////////////// Artvin in Kuş Atlası Çıkarılacak /////////////////////////////////////////////////////// Arş. Gör. Selçuk Akbaş Teknogirişim Sermaye Desteği Kazandı //////////////////////// Sağlık Yüksekokulu ndan Anlamlı Proje /////////////////////////////////////////////// ÜNİVERSİTEMİZDEN Türkiye de Ormancılık Stratejileri ve Politikaları Toplantısı Gerçekleştirildi //////////////// Üniversitemizdeki Gelişmeler Basın ile Paylaşıldı ////////////////////////////////////// Doğal Afetler Uygulama ve Araştırma Merkezi Kuruldu ///////////////////////////////// Artvin Çoruh Üniversitesi nde Eğitim Ağı Genişliyor //////////////////////////////////// YAYIN EK B Prof. Dr. Ömür Bütev DOLĞUN Yrd. Doç. Dr. Zehra EMİNAĞAOĞLU Yrd. Doç. Dr. Fatih DEMİREL Yrd. Doç. Dr. Ali KOLOMUÇ Öğr. Gör. Turan AKSAKAL Arş. Gör. Semra TÜFENKÇİ Arş. Gör. Özden TÜFEKÇİOĞLU YAZI LER rfan EKER

6 DOSYA Artvin deki Barajlara Yakın Bakış Çoruh Nehri gibi enerji üretim potansiyeli yüksek bir akarsuya sahip olan Artvin, Türkiye nin baraj ili olma yolunda hızlı adımlarla ilerliyor. Artvin, il sınırları içinde kurulan ve kurulmakta olan 5 büyük baraj ve çeşitli hidro-elektrik santralleri ile Türkiye nin enerji ihtiyacını karşılamada önemli bir paya sahip olacak. Barajların Doğu Karadeniz in ve özellikle Artvin in gündelik yaşamına girmesi ile birlikte; yöre insanının aklında yer edinen Artvin deki barajlar ülkenin enerji ihtiyacını hangi oranda karşılayacak? Barajların bölge ve ülke ekonomisine katkıları nelerdir? Baraj gölleri bölgenin iklim koşullarını etkileyecek mi? Barajlar kuruldukları bölgenin doğal bitki örtüsünü ve kültürel mirasını yok etmekte midir? gibi birçok önemli sorunun cevabı Artvin Kampüs ün Dosya Konusu nda yer aldı. Deriner Barajı 4

7 Borçka Baraj Gölü Rakamlarla Çoruh Nehri Dünyanın en hızlı akan nehirlerinden biri olan Çoruh Nehri, Artvin ilinin en büyük akarsuyudur. Artvin deki hemen hemen bütün çay ve dereler Çoruh un kollarını oluşturmaktadır. Kaynağını Mescid Dağı nın (3.255 m) batı yüzünden alan Çoruh, önce batı doğrultusunda akıp Bayburt ve İspir den geçtikten sonra bir yay çizerek Yusufeli nin Yokuşlu köyü önünde Artvin il sınırlarına girer. Sırasıyla Yusufeli, Artvin ve Borçka nın içerisinden geçtikten sonra Borçka nın Muratlı kasabasından geçerek il ve ülke sınırlarını terk eden Çoruh Nehri Batum da Karadeniz e dökülür. Toplam uzunluğu 431 km olan Çoruh Nehrinin Artvin il sınırları içerisindeki uzunluğu 150 kilometredir. Eğimi %5 olan Çoruh un debisi Mayıs ayında 569 m³/sn (saniyede 569 m³) ile zirveye çıkar. Yıl boyunca en düşük debisi ise m³/ sn dir. Nehrin Yusufeli sınırları içerisinde seyreden 100 kilometrelik kısmı rafting ve kano gibi su sporları için en uygun ve en zorlu parkurları meydana getirmiştir. Toplam su potansiyeli hm³/yıl olan Çoruh Nehrinin yılda getirdiği rüsubat (çökelti) ise 5.8 milyon m³ tür. Bu nedenle nehir havzası Türkiye de erozyona en fazla maruz kalan bölgeler arasında gösterilir. Nehrin toplam düşü (kot farkı) 1420 metredir. Çoruh Nehri Havzası Projesi Türkiye nin enerji üretimi politikalarını ve geleceğini etkileyecek çok önemli projeler demetini oluşturan Çoruh Nehri Havzası Projesi kapsamında 15 adet baraj, 166 adet nehir tipi hidro-elektrik santrali yapım projeleri yer alıyor. Çoruh Nehri Havzası Projesinin tamamlanması ile birlikte 27 tesisten elde edilecek enerjinin (yılda 16,08 milyar kilowatt-saat), Türkiye de üretilen toplam enerjinin % 7 sini, hidro-elektrik enerjisinin ise % 29 unu oluşturacağı belirtiliyor. Bu projeler demeti arasında Artvin ili sınırları içerisinde kalan Deriner, Muratlı, Borçka, Yusufeli ve Artvin barajları ve hidro-elektrik santralleri öne çıkan başlıklar arasında sayılıyor. Çoruh Nehrinin 150 km boyunca aktığı Artvin il sınırları içerisinde günümüz itibariyle Deriner, Borçka ve Muratlı olmak üzere 3 baraj gölü bulunuyor. Derin barajı, Türkiye nin en derin barajı olma unvanını elinde bulunduruyor Deriner Barajı 25 Şubat 2012 tarihinden itibaren su tutmaya başladı. 5

8 DOSYA Deriner Barajı ve Hidro-Elektrik Santrali Çift eğrilikli beton kemer tipindeki Deriner Barajı ve HES, enerji üretimi ve taşkın koruma amacıyla inşa edildi. Türkiye den ERG İnşaat, Rusya dan Techno Stroy Export ile İsviçre den Stucky, ABB (Alstom), Sulzer Hydro Ltd. ve Hydro Vevey firmalarının yapımını üstlendiği Deriner Barajı, temelden 249 metre yüksekliğiyle Türkiye nin en yüksek, dünyanın altıncı yüksek beton kemer tipindeki barajı olma özelliğini taşıyor. 4 Kasım 1997 tarihinde ihaleye çıkarılan ve 8 Ocak 1998 tarihinde yapımına başlanan, 24 Şubat 2012 tarihinde ise su tutmaya başlayan Deriner Barajının keşif ilavesi ile birlikte ihale bedeli ise 1 Milyar 387 Milyon USD. 670 megawatt kurulu güç ile çalışan barajın enerjisi yıllık gigawaat-saat olarak ifade ediliyor. Deriner Barajı yüksek enerji üretimi kapasitesi ile Türkiye de üretilen hidro-elektriğin yüzde 6 sını karşılayacağına ve yıllık 255 Milyon USD tutarındaki enerji geliriyle milli gelire büyük getiri sağlayacağına dikkat çekiliyor. Yusufeli Barajı ve Hidro-Elektrik Santrali Yusufeli ilçesine kurulacak olan ve 22 Kasım 2012 tarihinde sözleşmesi imzalanan Yusufeli Barajının temeli 26 Şubat 2013 tarihinde gerçekleştirilen törenle atıldı. Yusufeli Barajı ve Hidro-Elektrik Santrali, Çoruh Nehri ile Çoruh Nehrinin büyük kollarından biri olan Oltu Nehri birleşiminin 800 metre, Yusufeli ilçesinin 10 km kuzeyinde, enerji üretimi ve taşkın koruma amacıyla inşa edilecek. Talvegden (akarsu yatağının en derin yerlerini birleştiren çizgi) yüksekliği 223 metre, temelden yüksekliği ise 270 metre olarak tasarlanan baraj, ince kemer beton dolgu tipine sahip olacak. Baraj, yapım işinin tamamlanmasının ardından temelden yüksekliği baz alınarak yapılacak değerlendirmede dünyanın ince kemer beton tipindeki 3. yüksek barajı olmaya hak kazanacak milyar m³ toplam göl hacmine sahip olacak olan Yusufeli Barajının su seviyesi ise 712 metreye kadar çıkabilecek. DSİ Genel Müdürlüğü nün Çoruh Nehri üzerinde gerçekleştireceği 10 projeden biri olan Yusufeli Barajının 2019 yılında tamamlanarak su tutmaya başlaması öngörülüyor. 540 megawatt kurulu gücü ve 1,704 gigawatt-saat yıllık elektrik üretimi ile 5 yıl içerisinde kendisini amorti edebileceğine dikkat çekilen Yusufeli Barajı ve HES, Türkiye nin uzun vadeli enerji hedefleri çerçevesinde önemli bir yere sahip olmak için gün sayıyor. Borçka Barajı ve Hidro-Elektrik Santrali Borçka Barajı ve HES, Artvin de, Çoruh Nehri üzerinde, 6

9 enerji üretmek amacıyla yılları arasında inşa edildi. Artvin DSİ Bölge Müdürlüğü verilerine göre, toprak gövde dolgu tipinde olan barajın gövde hacmi metreküp, akarsu yatağından yüksekliği 86 metre, normal su kotunda göl hacmi 419 hm³ ve normal su kotunda göl alanı 10,84 km 2 dir. Keşif ilavesi ile birlikte ihale bedeli, 466 Milyon 945 Bin USD olan Borçka Barajı ve HES, 300 megawatt kurulu güç üzerine yıllık gigawatt-saatlik enerji üretim kapasitesi ile çalışıyor. Muratlı TBMM 85. Yıl Milli Egemenlik Barajı ve Hidro-Elektrik Santrali Muratlı TBMM 85. Yıl Milli Egemenlik Barajı ve Hidro Elektrik Santrali, Borçka İlçesi Muratlı Kasabasının 2 km doğusunda ve Gürcistan sınırına 100 metre mesafede enerji üretimi amacıyla kuruldu yılları arasında 467 Milyon TL lik proje maliyeti ile inşa edilen Muratlı Barajı, kaya gövde dolgu tipine sahip. Barajın gövde hacmi m³, normal su kotunda göl hacmi 74,80 hm³, normal su kotunda göl alanı 4,10 kilometrekaredir. Baraj 115 megawatt güç ile yıllık 444 gigawatt-saat enerji sağlıyor. Artvin Barajı ve Hidro-Elektrik Santrali Daha önce dış kredi ile inşa edilmesi planlanan Artvin Barajı ve HES projesinde farklı gelişmeler yaşanınca inşaatın yapım şekli de değişti. Yap-işlet-devret yöntemine dönülen Artvin Barajı ve HES projesinin ihalesini Doğuş Holding e bağlı Doğuş İnşaat ve Ticaret A.Ş. alırken, firma inşaatı tamamen kendi öz kaynaklarından gerçekleştirerek 49 yıl işlettikten sonra devlete iade edecek. Bu yöntemle yapımına başlanan Artvin Barajı ve HES inşaatının depolama hacmi 167 hektometreküp, kurulu gücü 332 megawatt ve ortalama enerji üretimi yılda gigawatt-saat olacak. Artvin Barajı tıpkı Deriner Barajı gibi beton dolgu barajı olma özelliğini taşıyacak yılında başlanan baraj inşaatının 2015 yılı içerisinde tamamlanması planlanıyor. Artvin Barajı Görseli Barajların Bazı Özelliklerine Göre Karşılaştırılması Baraj Yapım Yılları Toplam Maliyeti(USD) Dolgu Tipi Temelden Yüksekliği(m) Enerji İhtiyacı (MW) Enerji Üretimi (GWh/yıl) Hacmi (m³) Deriner Borçka Muratlı Beton dolgu Kil zonlu dolgu Kaya dolgu Milyar milyon milyon Yusufeli (İhale Bedeli-TL) İnce Beton Kemer ,13 milyar Artvin (İhale Bedeli) Beton dolgu milyon 7

10 DOSYA Deriner Barajı Suyun tutulması ile birlikte nehir yatağının görüntüsü zaman zaman değişiyor Deriner Barajıyla ilgili yöneltilen bazı sorulara yönelik Artvin DSİ Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamalar: Barajın bölgeye yararları, getirecekleri nelerdir? Bununla birlikte çevrede ne gibi değişiklikler meydana geldi? Türkiye nin en büyük barajı olan Deriner Barajı ne gibi faydalar sağlayacak, vatandaşa ne gibi olumlu ve olumsuz etkileri olacak? Projenin tamamlanması ile Deriner Barajı göl alanı çevresinde peyzaj değeri yüksek yerler oluşacaktır. Bu bölgelerde su sporları yapmaya elverişli alanlar (tesisler) kurulması mümkün olacaktır. Deriner Baraj gölünde kültür balıkçılığı ekonomik olarak yapılabilecektir. Deriner Baraj gölü çevresinde rekreasyon alanları oluşacaktır. Aşağı Çoruh havzasında inşa edilen Deriner, Borçka ve Muratlı Barajlarının yapım çalışmalarına 2000 yılı öncesinde başlanmış olup, yaklaşık 14 yıl inşaat çalışmaları devam etmiştir. Bu süreçte yılda ortalama personele inşaatlarda görev verilmiştir. Çalışan personelin büyük çoğunluğunun Artvin halkından oluşmasından dolayı barajların yerel ekonomiye büyük katkıları olmuştur. Ayrıca işletme sürecinde de çeşitli iş gruplarında personel istihdamı devam edecektir. Çoruh Nehri nde vadi yamaçlarındaki erozyondan dolayı sediment oranının oldukça yüksek olduğu bilinmektedir. Baraj inşaatlarıyla birlikte membada ve rezervuar yamaçlarında yapılan/ yapılacak ağaçlandırma çalışmaları sonucu toprak erozyonu en aza indirgenecektir. Rezervuarın oluşmasıyla nem oranının artması şeklinde gerçekleşecek iklimsel değişimin olumlu etkisiyle ormanlık ve ağaçlık alanlar daha hızlı büyüyecektir. 8

11 Deriner Barajı su aynası altında kalacak bitkilerin söküm işlemi Barajların Bölgenin Bitki Türlerine Etkileri Ne Olacak? Bitki Türlerinin Yok Olmaması İçin Ne Gibi Çalışmalar Yapılıyor? Çoruh Vadisinde devam eden baraj inşaatlarının, bölgenin doğal yapısına olası olumsuz etkilerini önleme amacıyla yapılan çalışmalar hakkında Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Mühendisliği Bölümü Orman Botaniği Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Özgür Eminağaoğlu önemli bilgiler aktardı. Özgür Eminağaoğlu, baraj yapılarının ve göllerinin bölgenin bitki türlerini tahrip edebileceği gerçeğini göz ardı etmediklerini ve bu doğrultuda türlerin korunmasına yönelik bazı projelere imza attıklarını vurguladı. Doç. Dr. Eminağaoğlu, Orman ve Su İşleri Bakanlığı Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğünün isteği doğrultusunda Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi tarafından hazırlanan Çoruh Vadisi (Artvin) - Deriner Barajı Su Aynası Altında Kalacak Alanda Bulunan Risk Altındaki (Endemik ve Endemik Olmayan Nadir) Bitkilerin Tespiti, Nakledilmesi ve Yetiştirilmesi adlı proje kapsamında Deriner Barajı çevresinde yok olma riskiyle karşı karşıya bulunan 18 adet nadir bitki türüne ilişkin yaklaşık 400 adet ferdin sökülerek Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi serasına taşındığını açıkladı. Çoruh Vadisinde yaklaşık 1000 bitki taksonunun doğal yayılışa sahip olduğunu, Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanda ise 41 i endemik olmak üzere 600 civarında bitki taksonunun yayılış gösterdiğini, bu bitkilerden 18 adedinin büyük risk altında olduğunu ve bu bitki türlerinin sökülerek yetiştirilmesi ve daha sonra uygun bir alana taşınması gerektiğini belirten Doç. Dr. Özgür Eminağaoğlu, Bu 18 adet hedef nadir türün; endemik olan 9 adedinin nesli, endemik olan diğer 6 adetinin Artvin deki varlığı, endemik olmayıp nadir olan 1 adedinin ülkemizdeki ve Artvin deki varlığı, 2 adedinin ise Artvin deki varlığı büyük bir risk altındadır. Artvin Çoruh Üniversitesi, Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü ve Artvin Orman Bölge Müdürlüğünün Çoruh Vadisinde yürüttüğü ortak çalışmalar neticesinde bu 18 tür yakın gelecekte doğaya tekrar 9

12 DOSYA nakledilmek üzere sökülerek Artvin Çoruh Üniversitesi Uygulama Serasında koruma altına alınmıştır. Bu projenin Orman Fakültesi Dekanlığı tarafından yürütülen ikinci adımıyla ilgili çalışmalara tarihinden başlanmış, bu tarihten itibaren sökümü yapılarak saksılar içine alınmış bitkilerle ilgili bakım, yabancı otların temizliği, rizomların ayrıştırılması ve tohum toplanması işlemleri devam ettirilmiştir. Ekim döneminin ortalarına doğru tohum toplama işlemi tamamlanmıştır. Toplanan ve soğuk ortamda bekletilen tohumların bir kısmı uygulanan bazı yüzey sterilizasyonu işlemleri sonrası iklimlendirme dolabında çimlendirilme işlemine tabi tutulmuştur. Türlere göre belirli süreler sonrasında çimlenen tohumların ısı ve ışık düzeyleri ayarlanmış, tohumlar sera ortamında büyümeye bırakılmıştır. Serada 3 yıl içerisinde bu fertlerden yetiştirilecek yeni türler uygun bir alana nakledilecektir dedi. Bitkilerin sökümü sürecinde karşılaşılan en büyük zorluğun kaya çatlaklarında gelişen bitkileri köklerine zarar vermeden çıkarmak olduğunu belirten Eminağaoğlu, yaklaşık 20 yıldır Çoruh Vadisi ile ilgili hazırlanan bir çok ulusal ve uluslararası proje kapsamında araştırma yaptıklarını, Çoruh Vadisi nadir bitkilerinin kurtarılması için böyle bir projenin uygulamaya konmasının kendisi ve diğer doğa severler için büyük bir mutluluk kaynağı olduğunu söyledi. Bu projeye göre, sökülen ve saksılarda seraya yerleştirilen bitkiler, bunlardan yetiştirilecek yeni fertlerle beraber 3 yıl gibi bir süre sonunda doğaya yeniden kazandırılacaktır. Yetiştirilen bitkilerin dikileceği transfer alanı olarak önerilen Salkımlı Köyü (Tolgum), gerek Deriner Barajının gerek daha sonra diğer barajların su aynası altında kalacak alanlardan sökülecek bitkiler için en uygun dikim alanıdır. Salkımlı köyü; sökülen ve serada yeterli sayıda üretimi yapılan bitkilerin doğal yayılış gösterdikleri alanla yükselti, toprak, ekolojik yapı vb. özellikler açısından benzer özelliklere sahiptir. Burası Orman Bölge Müdürlüğünce DSİ Bölge Müdürlüğüne Baraj inşaatı süresince kullanılmak üzere tahsis edilmiş bir alandır. Çoruh Vadisinde yapılan yol ağı nedeniyle oluşan büyük tahribat dikkate alındığında, birçok habitat tahrip olmuştur. Çoruh Vadisi nin bitkisel tür çeşitliliğinin bir bütün olarak gelecek nesillere aktarılmasında bu alanın tahsisi büyük yararlar sağlayacaktır. Türkiye Florası nda, doğal yayılış alanı olarak yalnızca Tolgum çevresinde olduğu bilinen çok sayıdaki endemik bitki de bu sayede korunmuş olacak, ayrıca Artvin şehir merkezine oldukça yakın olan bu alan üzerine gelecekte Ziyaretçi Merkezi veya Botanik Bahçesi kurulmasına da imkan sağlayacaktır. Artvin ilinin sahip olduğu 1860 civarındaki doğal bitki taksonu ile ülkemizin en zengin 3. ili olduğuna da vurgu yapan Eminağaoğlu, İlimiz aynı zamanda yer altı maden kaynakları açısından da büyük bir zenginliğe sahiptir. Ayrıca inşası devam eden çok sayıda HES var. Bu yer üstü ve yeraltı doğal kaynaklardan yararlanırken bitkisel tür zenginliğimizin de göz ardı edilmemesi ve benzer bitki koruma projelerinin madencilik, HES ve diğer baraj faaliyetlerinin yürütüldüğü alanlar içinde uygulanması gerekmektedir dedi. Doç. Dr. Eminağaoğlu, Artvin Çoruh Üniversitesi Uygulama Serasına alınan türlerin Orman Fakültesi Dekanlığı tarafından tohumlama işlemlerinden geçirilerek yeni fertlerin oluşturulmakta olduğunu da bildirdi. Türlerin Belirlenmesi ve Seçimi Hangi Ölçütlere Göre Yapıldı? Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanda bulunan endemik ve endemik olmayan nadir bitkiler ile alanda bulunuşları açısından öneme haiz olan Akdeniz kökenli bazı bitkilerin projeye konu olduğunu dile getiren Doç. Dr. Özgür 10

13 Alyssum artvinense (Artvin Kuduzotu) Veronica livanensis (Artvin Yavşanotu) Eminağaoğlu, türlerin belirlenmesiyle ilgili olarak şu açıklamalara yer verdi: Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanın endemik ve endemik olmayan nadir bitkilerinin tespiti amacıyla önce Çoruh Vadisini kapsayan, Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Herbaryumunda bulunan bitki kayıtları da gözden geçirilerek alanın bitki tür listesi oluşturulmuştur. Bu türlerden proje kapsamında söküm, yetiştirilme ve uygun bir alana taşınmaya konu olacak hedef türlerin seçiminde aşağıdaki kriterler baz alınmıştır: 1) Endemik olup, dünyada yalnızca Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanda yayılış gösteren, başka alanlarda yayılış gösterdiği hakkında herhangi bir veri olmayan, nesli tehlikede yani yok olması muhtemel olanlar, 2) Endemik olup, ülkemizde diğer illerde yayılış gösterdiği halde, Artvin ilinde yalnızca Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanda yayılış gösteren, ilde başka alanlarda yayılış gösterdiği hakkında herhangi bir verinin olmadığı, Artvin deki varlığının sona ermesi muhtemel olanlar, 3) Endemik olmayan nadir bitkilerden, ülkemizde yalnızca Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanda yayılış gösteren, ülkemizde başka alanlarda yayılış gösterdiği hakkında herhangi bir verinin olmadığı, ülkemizdeki ve Artvin deki yayılışının sona ermesi muhtemel olanlar, 4) Endemik veya endemik olmayan nadir bitki olmadığı halde Artvin ilinde yalnızca Deriner Barajı su aynası altında kalacak alanda yayılış gösteren, ilde başka alanlarda yayılış gösterdiği hakkında herhangi bir verinin olmadığı, barajda su tutulması sonucunda Artvin deki yayılışının sona ermesi muhtemel olanlar. Haplophyllum armena (Artvin Sedefotu) Campanula trogera (Çoruh Çıngırakotu) Centaurea woronowii (Çoruh Peygamber Çiçeği) 11

14 DOSYA İklimden Konuşmak Prof. Dr. Aydın TÜFEKÇİOĞLU (Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Öğretim Üyesi) Son günlerde Artvin de en çok konuşulan konulardan biri de, barajların inşası ile Artvin in ikliminin değiştiğidir. Gerek konuya olan ilgim ve gerekse konuyla ilgili dersleri okutan öğretim üyesi olmam sebebiyle bana da değişik zeminlerde ve zamanlarda bu soru sorulmuştur ve ben de dilimin döndüğü kadar konuyu izah etmişimdir. Ancak, söz gider, yazı kalır ilkesi gereği, konunun güncel bir dergide işlenmesinin daha faydalı olacağı kanaati ile bu yazıyı kaleme alma ihtiyacı duydum. Bilgi sahibi olmadan, fikir sahibi olma alışkanlığı toplumumuzda çok yaygın olduğundan, iklim konusunda da benzer durum söz konusudur. Bu konuda, gerek bürokrasinin üst seviyelerinden gerekse akademik camiadan, yanlış ve kulaktan dolma bilgilere dayalı olarak verilmiş beyanlara ve konuşmalara çok kez şahit oluyoruz. İklimle ilgili yanılgıların temelinde iklim ile hava kavramlarının karıştırılması yatmaktadır. İklim bir yöredeki atmosferik olayların uzun süreli ortalamasını ifade ederken; hava, atmosferik olayların günlük değişimini ifade etmektedir. Dolayısı ile havaların birkaç gün çok sıcak geçmesi toplumsal hafızada küresel ısınmayı çağrıştırırken, iklim biliminde ise, bu süreçler uzun sürelerde ve yıllarda tekrarlanırsa küresel ısınma bağlamında bir anlam ifade etmektedir. İklimle ilgili yanılgılar baraj-iklim etkileşimi konusunda da yaygın olarak mevcuttur. Barajlar iklimi değiştiriyor mu? Barajların bulundukları yörenin iklimine olan etkilerini anlamak için yıl önce kurulmuş ve belli bir büyüklükte göl yüzeyi olan alanlardaki baraj öncesi ve baraj sonrası meteorolojik verilere bakmak gerekir. Bu bağlamda Ülkemizde ilk akla gelen barajlardan biri şüphesiz Keban Barajıdır. Keban Barajı 675 km 2 göl alanı ile Artvin ili yüzölçümünün (7367 km 2 ) yaklaşık % 9.1 lik kısmına karşılık gelmektedir. Ayrıca kuruluşu 1974 yılında tamamlandığından, iklim üzerindeki etkisini irdeleyebilmek açısından gerekli sürenin geçmesi koşulunu sağlayan ve kısmen yeterince büyüklükte göl alanı olan barajlardan biridir. Keban Barajının çevre iklimi üzerine olan etkileri konusunda birçok araştırma mevcuttur (Şengün, 2007; Kadıoğlu, 1994; Tonbul, 1986; Gürdal, 1994). Kadıoğlu (1994) Keban, Ağın ve Akçapınar meteoroloji istasyonlarından yılları arasındaki ölçümleri kullanarak yaptığı çalışmada, baraj öncesi ve baraj sonrası meteorolojik verilerde pek gözle görülür bir değişmenin olmadığı sonucuna varmıştır. Gürdal (1994) ve yılları arasında Elazığ, Bingöl, Sivas ve Tunceli meteoroloji istasyonları verilerini esas alarak Keban Baraj Gölü haznesinin çevre iklimine etkilerini baraj bölgesi ile aynı iklim kuşağında 12

15 yer alan yörelerle kıyaslama yaparak belirtmeye çalışmıştır. Çalışma sonucunda bölge iklim tipinde belirgin bir değişikliğin olmadığı, ancak baraj öncesi Doğu Anadolu karasal iklimi etkisi altında olan bölge ikliminde, baraj yapımından sonra çok az bir yumuşamanın olduğunu belirtmiştir (Gürdal, 1994). Şengün (2007) Keban Baraj Gölünün Elazığ iklimi üzerine olan etkisini ortaya koyabilmek için 1975 yılı öncesi ve sonrası bazı iklim verilerini incelemiş, baraj öncesi ve sonrası iklimde meydana gelen değişimi ortaya koymaya çalışmıştır. Yöre iklimindeki değişimi ortaya koyabilmek için Elazığ meteoroloji istasyonuna ait yılları arası iklim verilerini değerlendirme kapsamında kullanmıştır. İnceleme sonucunda, Elazığ yöresinde baraj öncesinde 12.9 C olan yıllık ortalama sıcaklığın yine aynı kaldığı, ancak kış aylarında ortalama sıcaklıklarda C arasında bir artma, diğer aylarda ise C arasında azalma olduğu belirtilmektedir. İlgili çalışmada, yörenin 1975 yılı öncesi ve sonrası yağış miktarlarına bakıldığında, baraj öncesi mm olan yıllık ortalama yağış miktarının, baraj sonrası mm ye düştüğü görülmekte; bu düşüş yıllık yağış miktarında 3.1 mm lik bir azalmaya işaret etmektedir. Yağışın aylara dağılımına bakıldığında, 1975 yılı öncesi ve sonrası aylık yağış miktarlarında bazı değişikliklerin söz konusu olduğu görülmektedir. Örneğin Ocak ayında 6.7 mm lik bir azalma olduğu halde Ekim ayında baraj yapımından sonra yağış miktarında 15.6 mm lik bir artış olduğu görülmektedir (Şengün, 2007). Baraj yöresinin 1975 yılı öncesi ve sonrası nispi nem miktarları karşılaştırıldığında, yıllık ortalama nispi nem miktarında % 2.8 lik bir artışın olduğu görülmektedir. Bu artışın yıllık değişimi irdelendiğinde, özellikle sıcaklığın arttığı yaz mevsiminde nispi nem miktarında % arasında artışlar, kış mevsiminde ise % arasında azalmalar görülmektedir (Şengün, 2007). Atatürk Barajının Adıyaman ve Şanlıurfa illerinin iklimi üzerine etkilerini irdeleyen Yeşilata ve Arkadaşları (2004), barajın yörenin kış aylarındaki ortalama sıcaklığını bir miktar artırdığı, yaz aylarındaki ortalama sıcaklığını Ortalama Sıcaklık ( C) Maksimum Sıcaklık ( C) düşürdüğü, nispi nemini ise bir miktar artırdığı sonucuna varmışlardır. Ancak burada gözlemlenen değişimlere göre, yöre ikliminin değiştiğini söyleyebilmek çok zordur. Sonuç olarak, 675 km2 su yüzeyi alanına sahip Keban Barajının yöre iklimi üzerindeki etkisinin son derece sınırlı kaldığı görülmektedir. Dolayısı ile Keban Barajına kıyasla oldukça küçük göl alanlarına sahip Artvin deki barajların (Deriner 26.4 km2, Borçka 10.8 km2, Muratlı 4.1 km2, inşası devam eden Yusufeli Barajı ise 33 km2) yörenin iklimi üzerindeki etkilerinin de son derece sınırlı olacağı kanaati hasıl olmaktadır. Keban Barajı öncesi ve sonrası bazı meteorolojik gözlem değerleri Baraj Öncesi Baraj Sonrası Minimum Sıcaklık ( C) Yıllık Yağış (mm) Fark Nispi Nem (%) Kaynaklar: Gürdal, V., Baraj Haznelerinin İklime Etkisi,Keban Barajı Örneği; Bayındırlık ve İskan Bakanlığı DSİ. Genel Müdürlüğü Su ve Toprak Kaynaklarının Geliştirilmesi Konferansı Bildirileri Cilt.1, Sayfa: Kadıoğlu, M., 1994.b. Büyük Su Yapılarının Çevre İklimine Etkisi; Bayındırlık ve İskan Bakanlığı DSİ. Genel Müdürlüğü Su ve Toprak Kaynaklarının Geliştirilmesi Konferansı Bildirileri Cilt.3, Sayfa: Şengün, T.M.,2007. Son Değerlendirmeler Işığında Keban Barajının Elazığ İklimine Etkisi. Doğu Anadalo Araştırmaları Merkezi, Tonbul, S., Elazığ ve Çevresinin İklim Özellikleri ve Keban Barajının Yöre İklimi Üzerine Olan Etkileri; Fırat Üniversitesi Coğrafya Sempozyumu (14-15 Nisan 1986) Sayfa: ). Yeşilata, B. ve Ark GAP Bölgesinde Sıcaklık ve Nem Parametrelerindeki Baraj Gölü Kaynaklı Değişim Trendinin Araştırılması. Tesisat Mühendisliği Dergisi Sayı: 83, s

16 DOSYA Çoruh Vadisinde Yeşeren Yeni Umutlar Yrd. Doç. Dr. Zehra EMİNAĞAOĞLU (Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Öğretim Üyesi) Artvin ile özdeşleşmiş olan Çoruh Nehri, yıllık ortalama 6,3 milyar m3 lük akış hacmine sahip olup, Nehrin toplam uzunluğu 431 km.dir. Çoruh Nehri nin 410 km.lik kısmı Ülkemiz sınırları içerisinde, 21 km.lik kısmı ise Gürcistan sınırları içerisindedir. Çoruh Nehri; Mescit Dağlarının batı yamaçlarından çıkar. Borçka da kuzeydoğuya yönelerek Muratlı yı geçtikten sonra Gürcistan sınırları içerisine girer ve Batum un güneyinden Karadeniz e dökülür. Çoruh Nehrinin geçtiği yatak oldukça dar ve derindir. Yamaçlar ve vadiler, gittikçe dikleşir. Vadi daraldıkça Çoruh Nehri nin akıntısı çok hızlanır. Bu durum, Nehrin Yusufeli sınırları içerisinde seyreden 100 kilometrelik kısmı rafting ve kano gibi su sporları için en uygun ve en zorlu parkurları meydana getirmiştir. Ayrıca Nehir de başta sazan ve kefal olmak üzere birkaç balık türü bulunur. Çoruh Vadisi, verimli toprakları ile bölgenin en geniş tarım alanlarını bünyesinde barındırmaktadır. Doğal yapısının yanında, geleneksel yaşam biçimi ve özgün mimari örnekleri ile vadi, eşsiz ka- 14

17 liteleri barındırırken, Çoruh Nehri projeleri ile bu durum tamamen değişmiş ve değişmeye devam etmektedir sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ile özel sektörün su kullanım hakkı anlaşmaları yolu açıldıktan sonra gelen proje teklifleri ile Çoruh Havzasında; 10 u ana kolda, 2 si Berta kolunda, 2 si Oltu kolunda, 1 i Barhal kolunda olmak üzere toplam 15 adet baraj ve 166 adet nehir tipi HES planlanmış ve uygulamaya konulmuştur. Bu projelerden Muratlı Barajı, Borçka Barajı ve Deriner Barajı tamamlanarak hizmete girmiştir. Yusufeli Barajı ve HES yapımı çalışmaları başlamıştır. Barajların inşası ile nehir yatağından yükselen sular bölge coğrafyasının haritasını, ekolojisini ve nehirlerle biçimlenmiş yerleşik yaşam kültürünü kökünden değiştirecektir. Yeryüzünde benzerine az rastlanan bir miras coğrafya nın gelecek nesillere devredilememesi ve geri döndürülemez biçimde ortadan kalkması, göllerin neden olacağı iklim farklılığının uzun dönemli etkileri, hayvan ve bitki türlerinin uğrayacağı değişimler, bölgeye has tarihi ve geleneksel, mimari örneklerin yok olması veya ulaşılmaz hale gelmesi, yeniden yerleşimin yaratacağı fiziki ve sosyal yapıdaki değişmeler bu planın getirdiği kaçınılmaz gerçeklerdir. Bu gerçekler göz ardı edilemediğine göre ne yapmak gerekmektedir? Çok uzun düşünmeye gerek yok. Üzüntülerimizden sıyrılarak, Çoruh Vadisi nin yeni yüzünü iyi değerlendirmek ve doğru alan kullanımı planlamak gerekmektedir. Arazi topografyası ve çevresel veriler hiçe sayılarak yapılan uygulamalar kalıcı olmayacaktır. Sürdürülebilir alan kullanımı kavramıyla uyumlu ekolojik, rekreasyonel, kültürel, estetik ve diğer amaçlar doğrultusunda planlanan, tasarlanan ve yönetilen sistemler geliştirilmelidir. Çoruh Vadisi boyunca oluşan baraj göllerinin kıyıları genellikle dik ve sarp yamaçlar şeklindedir. Bazı kırsal yerleşmelere yakın yerlerde bulunan az eğimli alanlardaki yapılaşma kontrol altına alınmalıdır. ABD ve Avrupa da bu amaçla geliştirilen Yeşil Koridor sürdürülebilir alan kullanımı için ortaya çıkan bir kavramdır. Yeşil Koridorun amacı, nehir ve benzeri sistemler boyunca doğal, kültürel ve rekreasyonel ağırlıklı alan birimlerini veya odaklarını bir yol ve güzergah boyunca (koridor) birbirine bağlamaktır. Bu sistemde yol ve güzergahı doğal bitki örtüsüyle yeşil kılmak temel hedeftir. Çoruh Vadisi ve baraj gölleri çevresinde yapılacak rekreasyon alan kullanımlarında yeşil koridor sistemi bir yönlendirici olabilir ve bu doğrultuda, alanın bütünlüğü ve sürekliliği esas alınarak mutlak korunması gereken alanlar ve rekreasyon olanaklarına (yaya ve bisiklet yolları, çocuk bahçeleri, spor ve oyun alanları, dinlenme alanları, gözlem alanları vb.) uygun alanlar belirlenmelidir. Artvin Çoruh Üniversitesi BAP tarafından desteklenen Borçka Barajı Gölü ve Çevresi Rekreasyonel Alan Kullanım Olanaklarının Belirlenmesi Yönünde Planlama ve Tasarım Politikalarının Oluşturulması başlıklı projemiz devam etmektedir. Ancak, süreklilik gösteren bir planlamada alanın her noktasının insan kullanımına uygun ve açık olması beklenemez. Çoruh Vadisinin doğal yapısı buna izin vermemektedir. Bu sebeple alanın topografyasını zorlayarak alanı kullanıma açmak yerine mevcut durumuna uygun yapılanmalara gitmek gerekmektedir. Çoruh Park projesi de dahil olmak üzere vadi boyunca ve göl çevrelerinde yoğun ve büyük ölçekli yapılaşmalardan kaçınılmalıdır. Özelikle bu proje Çoruh Vadisi kültürünün yaşatılması gibi bir görev üstlenmelidir. Uzun vadede değerlendirilirse; yöre halkının sular altında kalan maneviyatını yaşatmak, güncel ihtiyaçların giderilmesinden daha kalıcı ve yararlı olacaktır. Kaynaklar: www2.dsi.gov.tr/ bolge/dsi26/ Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Salıcı A., Altunkasa, M., Çatalan Baraj Gölü-Deli Burun Aksında Seyhan Nehrinin Yeşil Koridor Sistemi Olarak Kullanabilirliğinin Araştırılması Ekoloji 19, 76, (2010). Eminağaoğlu, Z., Surat, H., Yaman, Y., Borçka Barajı Gölü ve Çevresi Rekreasyonel Alan Kullanım Olanaklarının Belirlenmesi Yönünde Planlama ve Tasarım Politikalarının Oluşturulması Artvin Çoruh Üniversitesi BAP Projeleri (devam etmekte). 15

18 DOSYA Baraj Gölünün oluşması ile birlikte bazı tarihi yapılar sular altında kaldı Baraj Suları Altında Kalan Kültür Miraslarımız Hüseyin ATEŞ (İl Kültür ve Turizm Müdürü) Tarihi geçmişi milattan önceki dönemlere dayanan Artvin in ilk mimari yapılaşması, Ortaçağda Hıristiyan kültürü çerçevesinde olmuştur. Artvin, XVI. yy. dan sonra Osmanlı hakimiyeti ile birlikte İslam Medeniyetinin eserleriyle tanışmıştır. Ortaçağın Hıristiyan kökenli önemli uygarlıklarından olan Bizans ve Ermenilerin, zaman zaman bölgeye hakim olmalarına rağmen, tüm eserler Bagratlı Gürcülerine aittir. Sivil mimarlık yapılarından saray ve köşk niteliğinde herhangi bir esere rastlanmazken, yöresel anlayışla, Osmanlı plan geleneğinin kaynaştırıldığı, iki veya üç kattan meydana gelen evlerin ekseriyeti XVIII-XIX. yüzyıllara aittir. Özellikle Artvin şehir merkezinde bulunan ve XIX. yüzyılın sonu, XX. yüzyılın ilk çeyreğine tarihlenen evlerdeki tip ve plan değişimi, yöredeki Rus egemenliğinin ürünlerini yansıtmaktadır. Artvin deki sanat eserlerinde dikkat çeken özellik çeşitli süslemelerdir. Ortaçağ dönemine ait mimari eserlerde fresko ve plastik bezeme gelişmiştir. İslami eserlerde ise daha çok ağaç oymacılığı karşımıza çıkmaktadır. Artvin deki ilk mimari yapılaşmanın gelişmesinde inanç ve buna bağlı olarak korunma-barınma anlayışı bulunmaktadır. Günümüzde bile ulaşılması zor mekanlarda yapılan görkemli dinsel yapılar bu düşünceyi doğrulamaktadır. Bütün bu mimari özelliklere sahip, ortak mirasımız olan bu yapılar, Artvin e ayrı bir güzellik ve değer katmaktadır. Bu yüzden bu tarihi eserlerin korunması hepimizin üzerine düşen bir görevdir. Yıllarca gerek biz insanoğlunun tahribatları, gerekse de olumsuz doğa koşullarına rağmen, hala ayakta kalabilmiş bu yapıları kaderine terk etmek tarihimize yapılacak en büyük haksızlık olacaktır. Bu amaçla söz konusu yapılara el uzatmak ve onların sular altında kalmasına engel olmak için Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu Bölge Müdürlüğü nce oluşturulan heyet tarafından kültür miraslarının korunmasına yönelik bir dizi çalışma yapılması uygun görülmüştür. İncelemeler kapsamında; Oruçlu Köyü Gümrük Binası, Oruçlu Köyü Camii ve Zeytinlik Köyü Camiinin yeni yapılan yerleşim yerlerine taşınmaları kararlaştırılmıştır. Yapılan incelemeler sonrasında Berta Köprüsü, Avcılar Köyü Köprüsü 16

19 ve Zeytinlik Köyü Türbelerinin baraj ömrünü tamamlayana kadar sular altında kalmasına karar verilmiştir. Baraj suları tutulmadan önce ise mimarlar tarafından bu tarihi eserlerin rölöve, yenileme ve yeniden tasarımlama projeleri çıkarılmış ve baraj sularından zarar görmemesi için yapılar özel bir maddeyle sıvanmıştır. Aşağıda baraj suları altında kalacak bazı eserlere ait bilgiler yer almaktadır. Oruçlu Köyü Gümrük Binası Artvin merkeze bağlı Oruçlu Köyü nde bulunmaktadır. Yapı, 1900 lü yılların başında Rus işgali sırasında inşa edilmiş olup, Gümrük Binası olarak kullanılmak üzere Ruslara kiraya verilmiş ve ardından Şükrü Ağa tarafından kullanılmıştır. Şükrü Ağa Konağı diye de adlandırılmaktadır. Bina üç kattan meydana gelmektedir. Birinci katta bir hol ve üç odaya yer verilmiştir. Bu odalar ilk dönemlerde şarap ve zeytinyağı imalathanesi, son dönemlerde ise depo olarak kullanılmıştır. Hemen giriş bölümünde sol tarafta dikdörtgen planlı küçük bir odaya yer verilmiştir. Binada ağırlıklı olarak ahşap malzeme kullanılmaktadır. Birinci ve ikinci katta, ön cephede eyvan uygulaması bulunmaktadır. İç bölümlerde yüksek tavanlar ve tavan süslemeleri dikkat çekicidir. Binanın en belirgin özelliği merkezi ısıtma sistemine sahip olmasıdır. Oruçlu Köyü Camii Artvin merkeze bağlı Oruçlu Köyü Camii 1909 yılında yapılmış olup, tarihi nitelik taşımaktadır. Kuzeyden güneye doğru alçalan oldukça meyilli bir alan üzerine kurulmuş olan yapı, kuzeydoğu köşesinde daha sonra yapılan şadırvanı, altında bodrumu ile birlikte iki kattan oluşmaktadır. Dıştan 13.50x12.25 m. ölçülerinde kareye yakın planlı olan caminin son cemaat yeri bulunmadığı gibi, kuzeybatı köşesinde bulunan ahşap minaresi rüzgar nedeniyle yıkılmıştır. Cami dıştan kırma çatıyla örtülmüştür. Tavan döşemesi, iç mekanda herhangi bir destek birimi kullanılmadan yapılmıştır. Ahşap tavanın ortasında kubbe yer alırken, diğer yerler düz tutulmuştur. Tüm tavan kafes sistemiyle gerçekleştirilen çatıya monte edilmiştir. Süsleme açısından caminin cepheleri oldukça sadedir. İç mekanda ise ahşap elemanlarda ve özellikle kubbede çeşitli süsleme motiflerine rastlanmaktadır. Mekanın beden duvarları sıvanarak kapatıldığı için kullanılan malzeme anlaşılmamaktadır. Mihrabı taş, geri kalan tüm elemanlar ahşaptır. Çatıda alaturka kiremit kullanılmıştır. XX. yy.ın başında inşa edilen yapı, köylülerce yapılan kısmi onarımlar dışında orijinalliğini muhafaza etmiştir. 17

20 DOSYA Zeytinlik Köyü Camii Zeytinlik Camisi, Artvin merkeze bağlı Zeytinlik Köyü nde bulunmaktadır. Caminin kitabesine göre 1857 yılında (Hicri 1272), Saliha Hanım tarafından yaptırılmıştır. Eskiden minare olarak caminin kuzeye bakan tarafında bulunan çınar ağacının kullanıldığı bilgileri mevcuttur. Fakat çınarın rüzgar nedeniyle yıkılmasının ardından, günümüzden yaklaşık 21 yıl önce caminin kuzeydoğu köşesine minaresi yapılmıştır. Caminin kapı formu ve ağaç süslemeleri, caminin büyük özenle yapıldığını göstermektedir. Kuzeyden güneye doğru alçalan meyilli bir alan üzerine inşa edilen yapının kuzeyinde etrafı açık son cemaat yeri, kuzeydoğu köşesinde ise minaresi bulunmakta olup, ana mekan dıştan 13.00x12.50 metre ölçülerindedir. Yapı dıştan kırma çatıyla örtülmüştür. Küçük kapsamlı bir yapı olmasına karşın özellikle portali ve iç mekandaki ahşap elemanları zengin süslemelere sahiptir. Zeytinlik Köyü Yukarı Türbe Türbe dıştan 8.55x8.40 metre ölçülerinde yaklaşık kare plana sahiptir. Altta kriptası olmak üzere tek kattan meydana gelmektedir. Yapı, trompları dışa yansıtılmış kubbe ile örtülmüştür. İç mekan 6.90x6.85 metre ölçüsünde kare plana sahiptir. Mekanın orta yerinde güney-kuzey doğrultusunda, dikdörtgen plana sahip kripta bulunmaktadır. Kriptanın içi moloz taşla dolmuş olup, kuzeybatı köşesinde içine inişi sağlayan taş basamaklı merdiven yer almaktadır. Kripta örtüsü beşik tonoz şeklinde olup, iç mekanda taban döşemesi bulunduğundan, türbenin ortasında bombeli durmaktadır Güney cephede, basit işçilikli, yarım yuvarlak formlu mihrap nişi bulunmaktadır. İç mekan, toplam beş adet pencere ile aydınlanmaktadır. İç mekanda ve cephelerde herhangi bir süsleme yoktur. Cepheler dolgu duvar tekniğinde, kireç harçla örülmüştür. Cephe kaplamaları düzgün kesme taş malzeme olup, Zeytinlik Camii nde kullanılmak üzere yerlerinden sökülmüştür. Zeytinlik Köyü Aşağı Türbe Doğu cephesi, orta eksendeki küçük pencere hariç, yüzey sağır bırakılmıştır. Güney cephesinin durumu da doğu cephesiyle aynı olup, orta yerde pencere düzenlemesine yer verilmiştir. Batı cephede de tamamen formu bozulmuş bir pencere bulunmaktadır. Kuzey cephe, iç mekana girişi sağladığından diğer cephelerden biraz daha farklı olarak düzenlenmiştir. Orta kapının her iki yanında da birer pencere bulunmaktadır. Kapı ve pencerelerin formu bozulmuştur. Yapı dıştan kubbeyle örtülüdür. İç mekan 6.15x6.16 metre ölçüsünde kare plana sahiptir. Mekanın tam ortasının tabanında dikdörtgen planlı kripta bulunmaktadır. Kısmen tahrip olan kriptanın içi moloz taşla dolu olup, orta yerden bombeli olarak kullanılmaktadır. Güney duvarın orta ekseninde mihrap nişi bulunmaktadır. Ancak tahrip olmuştur. İç mekan beş adet pencere ile aydınlatılmaktadır. İç mekanın üstü iki kademeli ve yuvarlak kemerli tromplarla geçilen kubbe ile örtülüdür. Duvar yüzeyleri sivri kemerlerle hareketlendirilmiştir. İç mekanda herhangi bir süsleme yoktur. Zeytinlik Camii ne devşirme malzeme olarak yerleştirilen yıldız ve geometrik süs- 18

YUSUFELİ BARAJI ve HES

YUSUFELİ BARAJI ve HES YUSUFELİ BARAJI ve HES Projenin Tanımı Yusufeli Barajı ve Hidroelektrik Santrali Projesi; Doğu Karadeniz Bölgesi nde, Çoruh Nehri üzerinde yer almaktadır. Çoruh Türkiye sınırları içinde 390 km lik bir

Detaylı

Hidroelektrik Enerji. Enerji Kaynakları

Hidroelektrik Enerji. Enerji Kaynakları Hidroelektrik Enerji Enerji Kaynakları Türkiye de kişi başına yıllık elektrik tüketimi 3.060 kwh düzeylerinde olup, bu miktar kalkınmış ve kalkınmakta olan ülkeler ortalamasının çok altındadır. Ülkemizin

Detaylı

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı nın Konumu Ermenek Barajı tamamlanma tarihi itibari ile Türkiye deki en yüksek barajdır. Ermenek Barajı Avrupa nın en yüksek 6. barajıdır. Ermenek

Detaylı

- 61 - Muhteşem Pullu

- 61 - Muhteşem Pullu Asaf Bey Çıkmazı Kabaltısı Sancak Mahallesindedir. Örtüsü sivri tonozludur. Sivri kemerle güneye ve ahşap-beton sundurmalı sivri kemerle kuzeye açılır. Üzerinde kesme ve moloz taşlardan yapılmış bir ev

Detaylı

Çoruh Vadisi-Deriner Barajı Altında Kalacak Endemik ve ve Nadir Bitkilerin Tesbiti, Nakledilmesi ve ve Yetiştirilmesi Projesi

Çoruh Vadisi-Deriner Barajı Altında Kalacak Endemik ve ve Nadir Bitkilerin Tesbiti, Nakledilmesi ve ve Yetiştirilmesi Projesi T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü Çoruh Vadisi-Deriner Barajı Altında Kalacak Endemik ve ve Nadir Bitkilerin Tesbiti, Nakledilmesi ve ve Yetiştirilmesi Projesi

Detaylı

EÜAŞ ADANA VE YÖRESİ HES İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ

EÜAŞ ADANA VE YÖRESİ HES İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ EÜAŞ ADANA VE YÖRESİ İŞLETME MÜDÜRLÜĞÜ Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile Çukurova Elektrik A.Ş. arasında imzalanan imtiyaz sözleşmesinin şirket kusuru nedeniyle 12.06.2003 tarihinde feshedilmesi

Detaylı

HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU

HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU ODAŞ ELEKTRİK ÜRETİM SAN. TİC. A.Ş. 2015 ŞUBAT HİSAR HİDRO ELEKTRİK SANRALİ PROJE BİLGİ NOTU : Hisar Regülatörü ve HES projesi Marmara bölgesinde Sakarya Nehri üzerinde Bilecik

Detaylı

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail.

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail. ÇANAKKALE İli, AYVACIK İLÇESİ, KÜÇÜKKUYU BELDESİ,TEPE MAHALLESİ MEVKİİ I17-D-23-A PAFTA, 210 ADA-16 PARSELE AİT REVİZYON+İLAVE NAZIM İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ AÇIKLAMA RAPORU Ö:1/5000 25/02/2015 Küçüksu Mah.Tekçam

Detaylı

Murat TÜRKEŞ ve Telat KOÇ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü, Çanakkale

Murat TÜRKEŞ ve Telat KOÇ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü, Çanakkale (*)Türkeş, M. ve Koç, T. 2007. Kazdağı Yöresi ve dağlık alan (dağ sistemi) kavramları üzerine düşünceler. Troy Çanakkale 29:18-19. KAZ DAĞI YÖRESİ VE DAĞLIK ALAN (DAĞ SİSTEMİ) KAVRAMLARI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

Detaylı

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ Bayram HOPUR Entegre Projeler Uygulama Şube Müdürü Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü www.cem.gov.tr 3. Ulusal Taşkın Sempozyumu- 29.04.2013 İstanbul ULUSAL

Detaylı

MERİÇ NEHRİ TAŞKIN ERKEN UYARI SİSTEMİ

MERİÇ NEHRİ TAŞKIN ERKEN UYARI SİSTEMİ T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü MERİÇ NEHRİ TAŞKIN ERKEN UYARI SİSTEMİ Dr. Bülent SELEK, Daire Başkanı - DSİ Etüt, Planlama ve Tahsisler Dairesi Başkanlığı, ANKARA Yunus

Detaylı

VI.2.6.1.1. Mansaptaki Baraj İnşaatları Bağlamında Aşağı Akışların İlgisi

VI.2.6.1.1. Mansaptaki Baraj İnşaatları Bağlamında Aşağı Akışların İlgisi Not: Aralık 2006 tarihli bu kısım Ağustos 2006 da yayımlanmış olan Kısım VI.2.6.1 in yerine geçmiştir. Bu bağlamda, Aralık 2006 da Ek P eklenmiştir. VI.2.6.1. İnşaat ve Su Tutulması Aşamasında Aşağı Akış

Detaylı

Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi

Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi Su Yapıları I Su Kaynaklarının Geliştirilmesi Yrd. Doç. Dr. Burhan ÜNAL Bozok Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Yozgat Su, tüm canlılar için bir ihtiyaçtır. Su Kaynaklarının

Detaylı

HANGİ ÇEVRE? HANGİ AKIŞ?

HANGİ ÇEVRE? HANGİ AKIŞ? HANGİ ÇEVRE? HANGİ AKIŞ? Yrd.Doç.Dr. Oğuz KURDOĞLU KTÜ Orman Fakültesi Oğuz KURDOĞLU, 21.11.2013 Mövenpick-Ankara 2 Maliyetleri kim karşılayacak? Oğuz KURDOĞLU, 21.11.2013 Mövenpick-Ankara 3 Oğuz KURDOĞLU,

Detaylı

ASO 1. Organize Sanayi Bölgesi Hizmet Ofisi Olarak Verilen Hizmetler

ASO 1. Organize Sanayi Bölgesi Hizmet Ofisi Olarak Verilen Hizmetler 15 ASO 1. Organize Sanayi Bölgesi Hizmet Ofisi Olarak Verilen Hizmetler Bölge Müdürlüğümüz Odamızın bir şubesi olarak 2005 yılında yetkilendirilmiştir. Bu kapsamda ihracat evrakları onayı, harç muafiyet

Detaylı

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri

Doğal Su Ekosistemleri. Yapay Su Ekosistemleri Okyanuslar ve denizler dışında kalan ve karaların üzerinde hem yüzeyde hem de yüzey altında bulunan su kaynaklarıdır. Doğal Su Ekosistemleri Akarsular Göller Yer altı su kaynakları Bataklıklar Buzullar

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR. Osman İYİMAYA Genel Müdür

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR. Osman İYİMAYA Genel Müdür TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR Osman İYİMAYA Genel Müdür Enerji hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olarak başta sanayi, teknoloji,

Detaylı

KONYA KARAPINAR 300 KİŞİLİK ÖĞRENCİ YURDU İnceleme Dosyası

KONYA KARAPINAR 300 KİŞİLİK ÖĞRENCİ YURDU İnceleme Dosyası 2012 KONYA KARAPINAR 300 KİŞİLİK ÖĞRENCİ YURDU İnceleme Dosyası Konya Karapınar da yapılması planlanan 300 Kişilik Öğrenci yurduna ait genel bilgi ve maliyet çalışması Halil ATLI ESEER İNŞAAT 03.02.2012

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Mart 215 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

Avrupa Birliği Taşkın Direktifi ve Ülkemizde Taşkın Direktifi Hususunda Yapılan Çalışmalar

Avrupa Birliği Taşkın Direktifi ve Ülkemizde Taşkın Direktifi Hususunda Yapılan Çalışmalar ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI Su Yönetimi Genel Müdürlüğü Taşkın ve Kuraklık Yönetim Planlaması Dairesi Başkanlığı Avrupa Birliği Taşkın Direktifi ve Ülkemizde Taşkın Direktifi Hususunda Yapılan Çalışmalar

Detaylı

Tablo : Türkiye Su Kaynakları potansiyeli. Ortalama (aritmetik) Yıllık yağış 642,6 mm Ortalama yıllık yağış miktarı 501,0 km3

Tablo : Türkiye Su Kaynakları potansiyeli. Ortalama (aritmetik) Yıllık yağış 642,6 mm Ortalama yıllık yağış miktarı 501,0 km3 Dünyadaki toplam su miktarı 1,4 milyar km3 tür. Bu suyun % 97'si denizlerde ve okyanuslardaki tuzlu sulardan oluşmaktadır. Geriye kalan yalnızca % 2'si tatlı su kaynağı olup çeşitli amaçlar için kullanılabilir

Detaylı

BİTLİS İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI

BİTLİS İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI BİTLİS İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Bitlis ili, Doğu Anadolu Bölgesinde yer almakta olup, engebeli bir topoğrafyaya sahiptir. Ahlat Ovasıyla, bir düzlük gibi Bitlis in kuzeydoğusundan Van Gölüne doğru

Detaylı

Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce

Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce İÇERİK Enerji Kaynakları HES Faaliyetlerinin Aşamaları Düzce İlindeki HES Faaliyetleri Karşılaşılan Çevresel Sorunlar Çözüm

Detaylı

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK İKLİM ELEMANLARI Bir yerin iklimini oluşturan sıcaklık, basınç, rüzgâr, nem ve yağış gibi olayların tümüne iklim elemanları denir. Bu elemanların yeryüzüne dağılışını etkileyen enlem, yer şekilleri, yükselti,

Detaylı

DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI 4 ARALIK 2012 I. OTURUM OTURUM BAŞKANI: PROF. DR. SÜLEYMAN AKBULUT

DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI 4 ARALIK 2012 I. OTURUM OTURUM BAŞKANI: PROF. DR. SÜLEYMAN AKBULUT DÜZCE NİN ÇEVRE SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI 4 ARALIK 2012 I. OTURUM OTURUM BAŞKANI: PROF. DR. SÜLEYMAN AKBULUT YÖNETİCİ ÖZETİ Düzce Valiliği ve Düzce Üniversitesi nin birlikte düzenlemiş olduğu

Detaylı

ULAŞTIRMA. Yrd. Doç. Dr. Sercan SERİN

ULAŞTIRMA. Yrd. Doç. Dr. Sercan SERİN ULAŞTIRMA Yrd. Doç. Dr. Sercan SERİN 2 1-GİRİŞ Ulaştırma 3 Yol Nedir? Türk Dil Kurumu Sözlüğüne göre Yol: 1. Karada, havada, suda bir yerden bir yere gitmek için aşılan uzaklık 2. Karada insanların ve

Detaylı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ÇEVRECİ ŞEHİRLERE DOĞRU Kadir DEMİRBOLAT İklim Değişikliği Dairesi Başkanı 7 Temmuz 2012, Gaziantep Çevreci Şehircilik; Yaşam kalitesi yüksek, Çevreye duyarlı, Tarihi ve kültürel

Detaylı

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI TÜRKİYE DOĞAL VE KÜLTÜREL VARLIKLARI ENVANTERİ ENV. NO. 58.01.0.02 ÇİMENYENİCE KÖYÜ, KÖROĞLU TEPELERİ, I39-a4 MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI İL SİVAS İLÇE HAFİK MAH.-KÖY VE MEVKİİ Çimenyenice Köyü GENEL

Detaylı

GAP BÖLGESİNDE YER ALAN İLLERİN YATIRIM FAALİYETLERİ BÖLGESEL TOPLANTISI

GAP BÖLGESİNDE YER ALAN İLLERİN YATIRIM FAALİYETLERİ BÖLGESEL TOPLANTISI T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI GAP BÖLGESİNDE YER ALAN İLLERİN YATIRIM FAALİYETLERİ BÖLGESEL TOPLANTISI Prof. Dr. Veysel EROĞLU Çevre ve Orman Bakanı 18 Ağustos 2009 - Şanlıurfa GÜNEYDOĞU ANADOLU PROJESİ

Detaylı

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU AKÇAKALE KÖYÜ (MERKEZ/GÜMÜŞHANE) 128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU 2016 AKÇAKALE KÖYÜ-MERKEZ/GÜMÜŞHANE 128 ADA 27 VE 32 NUMARALI PARSELLERE

Detaylı

Park Elektrik Üretim Madencilik San. ve Tic. A.Ş. Mart 2010. www.parkelektrik.com.tr www.cinergroup.com.tr

Park Elektrik Üretim Madencilik San. ve Tic. A.Ş. Mart 2010. www.parkelektrik.com.tr www.cinergroup.com.tr Park Elektrik Üretim Madencilik San. ve Tic. A.Ş. Mart 2010 www.parkelektrik.com.tr www.cinergroup.com.tr 1 Gündem Tarihçe Birleşme Tesisler Dünya Piyasalarında Bakır Fiyatları Finansal Yapı Faaliyetlerin

Detaylı

YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER EDİTÖR ISBN / TARİH. Sertifika No: KAPAK TASARIMI SAYFA TASARIMI BASKI VE CİLT İLETİŞİM. Doğa ve İnsan...

YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM İÇİNDEKİLER EDİTÖR ISBN / TARİH. Sertifika No: KAPAK TASARIMI SAYFA TASARIMI BASKI VE CİLT İLETİŞİM. Doğa ve İnsan... YGS COĞRAFYA HIZLI ÖĞRETİM EDİTÖR Turgut MEŞE Bütün hakları Editör Yayınevine aittir. Yayıncının izni olmaksızın kitabın tümünün veya bir kısmının elektronik, mekanik ya da fotokopi yoluyla basımı, çoğaltılması

Detaylı

ORMAN ve SU İŞLERİ BAKANLIĞI BURSA ORMAN BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ

ORMAN ve SU İŞLERİ BAKANLIĞI BURSA ORMAN BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ ORMAN ve SU İŞLERİ BAKANLIĞI BURSA ORMAN BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ EĞİMLİ ARAZİLERDE TERASLAMA TEKNİĞİ BUROR HENDEKLİ TERAS BUROR ÇUKURLU SEKİ TERAS (BUROR : Bursa Orman Terası) 2009 Arazi Yetenek Sınıfları ve Bu

Detaylı

Bolu 6 Adet Tesisin Açılış ve Temel Atma Merasimi 20 Temmuz 2014, Pazar 19:00

Bolu 6 Adet Tesisin Açılış ve Temel Atma Merasimi 20 Temmuz 2014, Pazar 19:00 Bolu 6 Adet Tesisin Açılış ve Temel Atma Merasimi 20 Temmuz 2014, Pazar 19:00 Sayın Bakanım, Sayın Valim, Sayın Milletvekillerim, Sayın Belediye Başkanım, Genel Müdürlerim, değerli konuklar, hanımefendiler,

Detaylı

KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dün,bugün,yarın

KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Dün,bugün,yarın KARAYOLLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Dün,bugün,yarın Mayıs, 2014 diye çıktık yola Yollar İnsanoğlunun ortak mekanı... Yollar, insanın ileriye yolculuğudur, zamanla yarışıdır toplumların. Yol, ülke kalkınmasına,

Detaylı

3. ORMAN YOLLARININ ÖNEMİ

3. ORMAN YOLLARININ ÖNEMİ 3. ORMAN YOLLARININ ÖNEMİ Ormancılık faaliyetlerinin gerçekleşebilmesi için alt yapı tesisi olan orman yolları olmalıdır. Orman Yollarının Özelliği Orman yolu bir bilgisayar programı gibidir. Nasıl ki

Detaylı

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ Açıklığı ve tutarlılığı sağlamak adına bu bölümde; ÇED raporlarında

Detaylı

İçerik. Lidya Madencilik. Çöpler Altın Madeni. Çöpler Sülfit Projesi. Yeni JV ler. Altın Piyasası

İçerik. Lidya Madencilik. Çöpler Altın Madeni. Çöpler Sülfit Projesi. Yeni JV ler. Altın Piyasası MART 2012 İçerik Lidya Madencilik Çöpler Altın Madeni Çöpler Sülfit Projesi Yeni JV ler Altın Piyasası 1 İçerik Lidya Madencilik Çöpler Altın Madeni Çöpler Sülfit Projesi Yeni JV ler Altın Piyasası 2 Lidya

Detaylı

SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ

SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ SABANCI ÜNİVERSİTESİ AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVRE DÜZENLEMELERİ İçindekiler I. GİRİŞ II. III. ÜNİVERSİTE KONUMU İNŞAAT ÖNCESİ VE SONRASI GÖRÜNTÜLER a. 1998-İnşaat öncesi b. 2013-Kampusun bugünü Sabancı Üniversitesinin

Detaylı

1.10.2015. Kömür ve Doğalgaz. Öğr. Gör. Onur BATTAL

1.10.2015. Kömür ve Doğalgaz. Öğr. Gör. Onur BATTAL Kömür ve Doğalgaz Öğr. Gör. Onur BATTAL 1 2 Kömür yanabilen sedimanter organik bir kayadır. Kömür başlıca karbon, hidrojen ve oksijen gibi elementlerin bileşiminden oluşmuş, diğer kaya tabakalarının arasında

Detaylı

ARTVİN İLİ 2015 YILI KAMU YATIRIMLARI

ARTVİN İLİ 2015 YILI KAMU YATIRIMLARI 1 ARTVİN İLİ 2015 YILI KAMU YATIRIMLARI (İL İLÇESİ) 2014 SONUNA KADAR TAHMİNİ KÜMÜLATİF HARCAMA ADÜAŞ ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞIDEVLET SU İŞLERİ GN. MÜDÜRLÜĞÜ DEVLET SU İŞLERİ GN. MÜDÜRLÜĞÜ b) 2015

Detaylı

DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK

DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK KONU: SUNUM YAPAN: DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK Sunum İçeriği o Derivasyon Tipleri ve Kullanıldıkları durumlar Açık kanallı derivasyon Kondüvi (Aç-kapa Tünel) Tünel o Alpaslan

Detaylı

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA

III.BÖLÜM A - KARADENİZ BÖLGESİ HAKKINDA III.BÖLÜM Bu bölümde ağırlıklı olarak Kızılırmak deltasının batı kenarından başlayıp Adapazarı ve Bilecik'in doğusuna kadar uzanan ve Kastamonu yu içine alan Batı Karadeniz Bölümü, Kastamonu ili, Araç

Detaylı

HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA

HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA SUNU KAPSAMI TÜRKİYE DE HES PROJELERİNİN GEÇMİŞİ FİNANSMAN İHTİYACI FİNANSMAN İLE İLGİLİ AKTÖRLER KARŞILAŞILAN GÜÇLÜKLER ILISU ÖRNEĞİ

Detaylı

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015 Sayın YÖK Başkanı, Üniversitelerimizin Saygıdeğer Rektörleri, Kıymetli Bürokratlar ve Değerli Konuklar, Kalkınma Araştırmaları Merkezi tarafından hazırlanan Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde

Detaylı

-İÇİNDEKİLER- 1.1.ANTALYA... 2. Tarihi... 2. Nüfus... 3 4.PLANLAMA ALAN TANIMI... 6 5.PLAN KARARLARI... 7

-İÇİNDEKİLER- 1.1.ANTALYA... 2. Tarihi... 2. Nüfus... 3 4.PLANLAMA ALAN TANIMI... 6 5.PLAN KARARLARI... 7 -İÇİNDEKİLER- 1.KENTİN GENEL TANIMI... 2 1.1.ANTALYA... 2 Tarihi... 2 Coğrafi Yapı... 2 İklim ve Bitki Örtüsü... 3 Nüfus... 3 Ulaşım... 3 2.JEOLOJİK-JEOTEKNİK ETÜT RAPORU... 4 3.ÇED BELGESİ... 5 4.PLANLAMA

Detaylı

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Faaliyet Ön Bilgi Formu

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Faaliyet Ön Bilgi Formu Ek-3: Faaliyet Ön Bilgi Formu T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Faaliyet Ön Bilgi Formu Kod No:... Tarih:.../.../... Bu form, toprak kirliliği potansiyeli bulunan endüstriyel faaliyetler ile ilgili genel

Detaylı

ILISU (HASANKEYF) BARAJINA ALTERNATİF OLARAK GÜNEŞ ENERJİSİ

ILISU (HASANKEYF) BARAJINA ALTERNATİF OLARAK GÜNEŞ ENERJİSİ ILISU (HASANKEYF) BARAJINA ALTERNATİF OLARAK GÜNEŞ ENERJİSİ Ülkemiz, coğrafi konumu nedeniyle sahip olduğu güneş enerjisi potansiyeli açısından birçok ülkeye göre şanslı durumdadır. Devlet Meteoroloji

Detaylı

PEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALI

PEYZAJ MİMARLIĞI ANABİLİM DALI PEYZAJ MİMARLIĞI ANA Doç. Dr. Selma ÇELİKYAY ( Bilim Başkanı ) İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi Mimarlık Fakültesi Mimarlık Ens./Anabilim / Bilim Mimar Sinan Şehir ve Bölge Planlama Kentsel

Detaylı

GÖKÇESU (MENGEN-BOLU) BELDESİ, KADILAR KÖYÜ SİCİL 112 RUHSAT NOLU KÖMÜR MADENİ SAHASI YER ALTI PATLAYICI MADDE DEPOSU NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU

GÖKÇESU (MENGEN-BOLU) BELDESİ, KADILAR KÖYÜ SİCİL 112 RUHSAT NOLU KÖMÜR MADENİ SAHASI YER ALTI PATLAYICI MADDE DEPOSU NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU GÖKÇESU (MENGEN-BOLU) BELDESİ, KADILAR KÖYÜ SİCİL 112 RUHSAT NOLU KÖMÜR MADENİ SAHASI YER ALTI PATLAYICI MADDE DEPOSU NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU Planlama Alanı : Bolu ili, Mengen ilçesi, Kadılar

Detaylı

11-16 ŞUBAT DEMİR CEVHERİ PİYASA FİYATLARI

11-16 ŞUBAT DEMİR CEVHERİ PİYASA FİYATLARI 11-16 ŞUBAT DEMİR CEVHERİ PİYASA FİYATLARI MADEN DERECE MENŞEİ CFR(USD/MT) DEMİR %65 TÜRKİYE 152-154 DEMİR %60/59 TÜRKİYE 131-133 DEMİR %55/54 TÜRKİYE 112-114 11-16 ŞUBAT CEVHERİ PİYASA FİYATLARI MADEN

Detaylı

MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MTA DOĞAL KAYNAKLAR VE EKONOMİ BÜLTENİ YIL : 2012 SAYI : 14

MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MTA DOĞAL KAYNAKLAR VE EKONOMİ BÜLTENİ YIL : 2012 SAYI : 14 MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MTA DOĞAL KAYNAKLAR VE EKONOMİ BÜLTENİ YIL : 2012 SAYI : 14 MADEN KENTİ SİVAS ZİRVESİ-2 NİN ARDINDAN M. Emrah AYAZ* Yer altı zenginlikleri bakımından ülkemizin en

Detaylı

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU BGT Mavi Enerji Elektrik Üretim Dağıtım Pazarlama Sanayi ve Ticaret SU KENARI HİDROELEKTRİK SANTRALİ BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

Detaylı

STANDARD ŞUBAT 2010 DOĞA. Fotoğraflar: Eray ÇAĞLAYAN

STANDARD ŞUBAT 2010 DOĞA. Fotoğraflar: Eray ÇAĞLAYAN DOĞA Fotoğraflar: Eray ÇAĞLAYAN 100 Çoruh Vadisi: Suya Gömülecek Miras Eray ÇAĞLAYAN Doğa Derneği Bozayı Araştırma ve Koruma Projesi Sorumlusu Çoruh Vadisi, Türkiye deki 305 Önemli Doğa Alanı ndan bir

Detaylı

ŞANLIURFA YI GEZELİM

ŞANLIURFA YI GEZELİM ŞANLIURFA YI GEZELİM 3. Gün: URFA NIN KALBİNDEN GÜNEŞİN BATIŞINA GEZİ TÜRKİYE NİN GURURU ATATÜRK BARAJI Türkiye de ki elektrik üretimini artırmak ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi ndeki 9 ili kapsayan tarım

Detaylı

5. Ünite. ÇEVRE ve TOPLUM. 1. Doğadan Nasıl Yararlanıyoruz?... 154. 2. Çevre Sorunları... 156. Konu Değerlendirme Testi... 158

5. Ünite. ÇEVRE ve TOPLUM. 1. Doğadan Nasıl Yararlanıyoruz?... 154. 2. Çevre Sorunları... 156. Konu Değerlendirme Testi... 158 412 5. Ünite ÇEVRE ve TOPLUM 1. Doğadan Nasıl Yararlanıyoruz?... 154 2. Çevre Sorunları... 156 Konu Değerlendirme Testi... 158 153 Doğadan Nasıl Yararlanıyoruz? 413 414 İNSANLARIN DOĞAL ÇEVREYİ KULLANMA

Detaylı

KIZILIRMAK NEHRİ TAŞKIN RİSK HARİTALARI VE ÇORUM-OBRUK BARAJI MANSABI KIZILIRMAK YATAK TANZİMİ

KIZILIRMAK NEHRİ TAŞKIN RİSK HARİTALARI VE ÇORUM-OBRUK BARAJI MANSABI KIZILIRMAK YATAK TANZİMİ KIZILIRMAK NEHRİ TAŞKIN RİSK HARİTALARI VE ÇORUM-OBRUK BARAJI MANSABI KIZILIRMAK YATAK TANZİMİ Sunan Dr. Burak Turan NFB Mühendislik ve Müşavirlik Dr. Burak TURAN 1, Fayik TURAN 2, M. Denizhan BÜTÜN 3

Detaylı

T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi

T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi LİSANS YERLEŞTİRME SINAVI-4 COĞRAFYA-2 TESTİ 18 HAZİRAN 2016 CUMARTESİ Bu testlerin her hakkı saklıdır. Hangi amaçla olursa olsun, testlerin tamamının veya bir

Detaylı

SANAT TARİHİ SANAT TARİHİ NEDİR? Sanat Tarihi, geçmişte varlık göstermiş uygarlıkların ortaya koyduğu her tür taşınır ve taşınmaz maddi kültür varlıklarını inceleyen bir bilim dalıdır. Güzel Sanatlar ve

Detaylı

Basın Bülteni Release

Basın Bülteni Release Basın Bülteni Release BASF, ikinci çeyrekte satış hacmini artırdı 26 Temmuz 2014 BASF, 2014 yılı ikinci çeyreğinde satışlarını yüzde 1 artırarak 18,5 milyar avroya çıkardı. Şirketin faiz ve vergi öncesi

Detaylı

Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı ve Çevresi Yüzey Araştırması 2013 Yılı Çalışmaları

Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı ve Çevresi Yüzey Araştırması 2013 Yılı Çalışmaları Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı ve Çevresi Yüzey Araştırması 2013 Yılı Çalışmaları Yrd. Doç. Dr. Yiğit H. Erbil, Hacettepe Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı

Detaylı

BİLGİ NOTU. Atıl durumda bulunan Hopa Termik Santralinin de bulunduğu TAŞINMAZLAR ve üzerindeki Varlıklar (HOPA TAŞINMAZLARI) Taşınmaz

BİLGİ NOTU. Atıl durumda bulunan Hopa Termik Santralinin de bulunduğu TAŞINMAZLAR ve üzerindeki Varlıklar (HOPA TAŞINMAZLARI) Taşınmaz BİLGİ NOTU Taşınmaz Atıl durumda bulunan Hopa Termik Santralinin de bulunduğu TAŞINMAZLAR ve üzerindeki Varlıklar (HOPA TAŞINMAZLARI) Adresi / Konumu Hopa Termik Santrali, Artvin ili Hopa ilçesi Bucak

Detaylı

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi KİMLİK KARTI Başkent: Roma Yüz Ölçümü: 301.225 km 2 Nüfusu: 60.300.000 (2010) Resmi Dili: İtalyanca Dini: Hristiyanlık Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 29.500 $ Şehir Nüfus Oranı: %79 Ekonomik Faal Nüfus

Detaylı

Potansiyel. Alan Verileri İle. Hammadde Arama. Endüstriyel. Makale www.madencilik-turkiye.com

Potansiyel. Alan Verileri İle. Hammadde Arama. Endüstriyel. Makale www.madencilik-turkiye.com Makale www.madencilik-turkiye.com Seyfullah Tufan Jeofizik Yüksek Mühendisi Maden Etüt ve Arama AŞ seyfullah@madenarama.com.tr Adil Özdemir Jeoloji Yüksek Mühendisi Maden Etüt ve Arama AŞ adil@madenarama.com.tr

Detaylı

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Mahmut KAYHAN Meteoroloji Mühendisi mkayhan@meteoroloji.gov.tr DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Türkiye'de özellikle ilkbahar ve sonbaharda Marmara bölgesinde deniz sularının çekilmesi

Detaylı

02 Nisan 2012. MĠMARLIK BÖLÜM BAġKANLIĞINA,

02 Nisan 2012. MĠMARLIK BÖLÜM BAġKANLIĞINA, 02 Nisan 2012 MĠMARLIK BÖLÜM BAġKANLIĞINA, Amasra Teknik Gezisi 12-13 Mart 2012 tarihleri arasında, ARCH 222 - Arhitectural Design 4 dersi için Bir Sanatçı İçin Konut, ARCH 221 - Arhitectural Design 3

Detaylı

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR Havadaki su buharı ve gazların, cisimler üzerine uyguladığı ağırlığa basınç denir. Basıncı ölçen alet barometredir. Normal hava basıncı 1013 milibardır.

Detaylı

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler 1. HAVZA KORUMA PLANI KURUM VE KURULUŞLARIN KOORDİNASYONUNUN 2. SAĞLANMASI 3. ATIK SU ve ALTYAPI YÖNETİMİ 3.1. Göl Yeşil Kuşaklama Alanındaki Yerleşimler Koruma Planı'nda önerilen koşullarda önlemlerin

Detaylı

8Çevre Tanzimi ve Ağaçlandırma Çalışmaları

8Çevre Tanzimi ve Ağaçlandırma Çalışmaları 8Çevre Tanzimi ve Ağaçlandırma Çalışmaları Bölgemiz çevre tanzimi ve ağaçlandırma çalışmaları kapsamında 2008 yılı içerisinde toplam 7.500 ağaç, 50.000 adet çalı grubu bitki dikilmiştir. 8.1. Bitkisel

Detaylı

Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti. Politika ve Strateji Geliştirme. Ozon Tabakasının Korunması. İklim Değişikliği Uyum

Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti. Politika ve Strateji Geliştirme. Ozon Tabakasının Korunması. İklim Değişikliği Uyum Politika ve Strateji Geliştirme Sera Gazlarının İzlenmesi ve Emisyon Ticareti Ozon Tabakasının Korunması İklim Değişikliği Uyum 1 Birleşmiş Milletler İklim değişikliği Çerçeve Sözleşmesi ve ilgili uluslararası

Detaylı

Dünya üzerindeki herhangi bir yerde Güneş in tam tepe noktasında olduğu an saat 12.00 kabul edilir. Buna göre ayarlanan saate yerel saat denir.

Dünya üzerindeki herhangi bir yerde Güneş in tam tepe noktasında olduğu an saat 12.00 kabul edilir. Buna göre ayarlanan saate yerel saat denir. Mart 30, 2013 Yerel Saat Dünya üzerindeki herhangi bir yerde Güneş in tam tepe noktasında olduğu an saat 12.00 kabul edilir. Buna göre ayarlanan saate yerel saat denir. Yerel saat doğuda ileri, badda geridir.

Detaylı

HİDROELTRİK SANTARALLERİ

HİDROELTRİK SANTARALLERİ HİDROELTRİK SANTARALLERİ Bir miktar yükseklik kazandırılmış akışkanın(suyun) potansiyel enerjisine hidrolik enerji denir. Bu enerjiyi önce çeşitli düzeneklerle mekanik enerjiye, ordanda elektrik enerjisine

Detaylı

Resmî Gazete Sayı : 29361

Resmî Gazete Sayı : 29361 20 Mayıs 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29361 TEBLİĞ Orman ve Su İşleri Bakanlığından: HAVZA YÖNETİM HEYETLERİNİN TEŞEKKÜLÜ, GÖREVLERİ, ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi

Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi Proje Alanının Genel Özellikleri: Iğdır ili Türkiye nin en kurak ili olup yıllık yağış miktarı 250 mm civarındadır (Meteoroloji kayıtları). Yağan yağış ya da

Detaylı

SOMA DAN SONRA: TÜRKİYE DE ENERJİ KAYNAKLARI, ÜRETİM VE TÜKETİMİ, ALTERNATİF ENERJİLER, ENERJİ POLİTİKALARI 18 HAZİRAN 2014

SOMA DAN SONRA: TÜRKİYE DE ENERJİ KAYNAKLARI, ÜRETİM VE TÜKETİMİ, ALTERNATİF ENERJİLER, ENERJİ POLİTİKALARI 18 HAZİRAN 2014 SOMA DAN SONRA: TÜRKİYE DE ENERJİ KAYNAKLARI, ÜRETİM VE TÜKETİMİ, ALTERNATİF ENERJİLER, ENERJİ POLİTİKALARI 18 HAZİRAN 2014 İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ 1 TÜRKİYE DE HİDROELEKTRİK ENERJİ Prof. Dr. Bihrat

Detaylı

RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015

RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU 14.04.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Rusya Federasyonu na ihracat yapan 623 firma

Detaylı

Üç Şerefeli Camii. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı

Üç Şerefeli Camii. Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Üç Şerefeli Camii Ahmet Usal - Edirne Vergi Dairesi Başkanlığı Aralık 25, 2006 2 İçindekiler 0.1 Üç Şerefeli Cami......................... 4 0.1.1 Osmanlı Mimarisinde Çığır Açan İlklerin Buluştuğu Cami............................

Detaylı

Title of Presentation. Hazar Havzası nda Enerji Mücadelesi Dr. Azime TELLİ 2015 ISTANBUL

Title of Presentation. Hazar Havzası nda Enerji Mücadelesi Dr. Azime TELLİ 2015 ISTANBUL Title of Presentation Hazar Havzası nda Enerji Mücadelesi Dr. Azime TELLİ 2015 ISTANBUL İçindekiler 1- Yeni Büyük Oyun 2- Coğrafyanın Mahkumları 3- Hazar ın Statüsü Sorunu 4- Boru Hatları Rekabeti 5- Hazar

Detaylı

TEMA Vakfı, İstanbul Projeleri Raporu nu Açıkladı

TEMA Vakfı, İstanbul Projeleri Raporu nu Açıkladı TEMA Vakfı, İstanbul Projeleri Raporu nu Açıkladı İstanbul un geleceğini etkileyecek üç proje olan 3. Köprü, 3. Havalimanı ve Kanal İstanbul un hayata geçirilmesi halinde meydana gelebilecek etkiler TEMA

Detaylı

TMMOB ELEKTRİK MÜHENDİSLERİ ODASI ANTALYA ŞUBESİ BÖLÜM 7 EMO GENÇ ÇALIŞMALARI. - EMO Genç Etkinliklerimiz

TMMOB ELEKTRİK MÜHENDİSLERİ ODASI ANTALYA ŞUBESİ BÖLÜM 7 EMO GENÇ ÇALIŞMALARI. - EMO Genç Etkinliklerimiz TMMOB ELEKTRİK MÜHENDİSLERİ ODASI ANTALYA ŞUBESİ BÖLÜM 7 EMO GENÇ ÇALIŞMALARI - EMO Genç Etkinliklerimiz 9. dönem çalışma raporu / 2010-2011 EMO-GENÇ ETKİNLİKLERİ EMO nun toplumsal yaşamdaki yerini bugünün

Detaylı

MUĞLA-BODRUM-MERKEZ ESKİÇEŞME MAHALLESİ-BARDAKÇI MEVKİİ 9 PAFTA 14 ADA 70 ve 90 PARSELLER KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ PLAN AÇIKLAMA RAPORU

MUĞLA-BODRUM-MERKEZ ESKİÇEŞME MAHALLESİ-BARDAKÇI MEVKİİ 9 PAFTA 14 ADA 70 ve 90 PARSELLER KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ PLAN AÇIKLAMA RAPORU İÇİNDEKİLER TABLOSU 1. PLANLAMA ALANININ TANIMI... 1 2. MEVCUT PLAN DURUMU... 2 3. PLANLAMA GEREKÇESİ-PLANLAMA KARARLARI... 5 4. EKLER... 9 i 1. PLANLAMA ALANININ TANIMI Plan değişikliği yapılan alan;

Detaylı

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Bu çalışma da 2000-2010 yıllarındaki yıllık, aylık, saatlik veriler kullanılarak kirleticilerin mevsimsel değişimi incelenmiş, sıcaklık, rüzgar hızı, nisbi

Detaylı

T.C. GİRESUN VALİLİĞİ İL PLANLAMA VE KOORDİNASYON MÜDÜRLÜĞÜ GİRESUN İLİ 2015 YILI YATIRIM PROGRAMI

T.C. GİRESUN VALİLİĞİ İL PLANLAMA VE KOORDİNASYON MÜDÜRLÜĞÜ GİRESUN İLİ 2015 YILI YATIRIM PROGRAMI T.C. GİRESUN VALİLİĞİ İL PLANLAMA VE KOORDİNASYON MÜDÜRLÜĞÜ GİRESUN İLİ 2015 YILI YATIRIM PROGRAMI 03/04/2015 İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM YATIRIMLARIN GENEL DURUMU İKİNCİ BÖLÜM a) Yatırımların Sektörlere

Detaylı

Şişecam, Yenişehir de dünya genelinde tek lokasyonda kurulu en büyük Cam Kompleksi nin yeni yatırımlarını açtı.

Şişecam, Yenişehir de dünya genelinde tek lokasyonda kurulu en büyük Cam Kompleksi nin yeni yatırımlarını açtı. Basın Bülteni Şişecam, Yenişehir de dünya genelinde tek lokasyonda kurulu en büyük Cam Kompleksi nin yeni yatırımlarını açtı. Şişecam, Yenişehir Cam Kompleksi nde yer alan Anadolu Cam Fabrikası 4. Cam

Detaylı

KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ

KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ Kaptajlar bilindiği üzere bir su kaynağının isale hattına verilebilmesini, (boruya alınabilmesini) sağlamak amacıyla yapılan su toplama odalarıdır. Kaptajlar

Detaylı

Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar

Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar Beykent Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü 2013-2014 Güz Yarıyılı Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar Y.Doç.Dr. V.Ş. Özgür Kırca kircave@itu.edu.tr 1 Genel Tanımlar Kabartma yapıları -->

Detaylı

SEKTÖR: HES, BARAJ VE SULAMA

SEKTÖR: HES, BARAJ VE SULAMA SEKTÖR: HES, BARAJ VE SULAMA SIRA NO PROJE ADI İŞVEREN AÇIKLAMA 1 Kars Barajı, Sulaması ve Çatma HES Santrali ÇED Raporu DSİ Genel Müdürlüğü Proje Yüklenicisi Kars İli, Merkez ilçede Kars Çayı üzerinde

Detaylı

Sayın Bakanım, Sayın Valim, Sayın Milletvekillerim, Sayın Müsteşarım, Değerli Genel Müdürlerim, Sayın Belediye Başkanlarım,

Sayın Bakanım, Sayın Valim, Sayın Milletvekillerim, Sayın Müsteşarım, Değerli Genel Müdürlerim, Sayın Belediye Başkanlarım, Manisa (Alaşehir) 13 Mart 26 Adet Tesisin Temel Atma ve Açılış Merasimi ( 21 temel, 5 açılış) (1 adedi baraj, 2 adedi büyük sulama, 1 adedi gölet, 14 adedi gölet ve sulama, 1 adedi gölet sulaması, 7 adedi

Detaylı

MNHRP Ağustos- 2014 TUB Çalışma Raporu

MNHRP Ağustos- 2014 TUB Çalışma Raporu MNHRP Ağustos- 2014 TUB Çalışma Raporu 1. Büyükçay Mikrohavzası nda Sarıkamış Köy Tüzel Kişiliği ne ait ceviz türleriyle yapılan gelir getirici tür ağaçlandırma sahası sulama havuzu ve damla sulama sistemi

Detaylı

Yatırımcı Kuruluş Dönem Raporu

Yatırımcı Kuruluş Dönem Raporu Yatırımcı Kuruluş Dönem Raporu 1 Toplantı Dönemi 2014 Yılı 2. Dönem İl Koordinasyon Kurulu Toplantısı 2-Yatırımcı Kuruluşun Adı Artvin Çoruh Üniversitesi 3-Toplam Proje Sayısı Toplam 6 Proje mevcuttur.

Detaylı

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 H.Bülent KADIOĞLU Çevre Mühendisi Golder Associates Sunum

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE ÇEVRE MEVZUATI

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE ÇEVRE MEVZUATI YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE ÇEVRE MEVZUATI Dr. Gülnur GENÇLER ABEŞ Çevre Yönetimi ve Denetimi Şube Müdürü Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü 06/02/2016 YENİLENEBİLİR ENERJİ NEDİR? Sürekli devam eden

Detaylı

EDİRNE DEKÎ ESKÎ ESER ONARIM ÇALIŞMALARI

EDİRNE DEKÎ ESKÎ ESER ONARIM ÇALIŞMALARI EDİRNE DEKÎ ESKÎ ESER ONARIM ÇALIŞMALARI N.Cansen KIUÇÇOTE Rest.Uzm.Y.Mimar ayın Konuklar, Vakıflar Genel Müdürlüğü, Eski Eser Onarım çalışmaları içerisinde Edime İlinde oldukça kapsamlı restorasyonlara

Detaylı

HİDROLOJİ Doç.Dr.Emrah DOĞAN

HİDROLOJİ Doç.Dr.Emrah DOĞAN HİDROLOJİ Doç.Dr.Emrah DOĞAN 1-1 YARDIMCI DERS KİTAPLARI VE KAYNAKLAR Kitap Adı Yazarı Yayınevi ve Yılı 1 Hidroloji Mehmetçik Bayazıt İTÜ Matbaası, 1995 2 Hidroloji Uygulamaları Mehmetçik Bayazıt Zekai

Detaylı

BAKA BULUŞMALARI -I-

BAKA BULUŞMALARI -I- BAKA BULUŞMALARI -I- Onur Konuğu Isparta Belediye Başkanı Y. Mimar Yusuf Ziya GÜNAYDIN Tarih 01 Ekim 2010 Cuma Saat 10:00 Katılımcılar Batı Akdeniz Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri ve Uzmanları Batı Akdeniz

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ DIYARBAKıR ın İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 DIYARBAKıR GENEL BİLGİLER Nüfus Diyarbakır: 1.607.437 Türkiye:76.667.864 KOBİ

Detaylı

Bursa Yakın Çevresi Deprem Tehlikesi ve Kentsel Dönüşüm

Bursa Yakın Çevresi Deprem Tehlikesi ve Kentsel Dönüşüm Bursa Yakın Çevresi Deprem Tehlikesi ve Kentsel Dönüşüm Oğuz Gündoğdu ACİL DURUMLAR PANELİ KalDer Bursa Şubesi Çevre ve İş Güvenliği Kalite Uzmanlık Grubu 27 Mayıs 2015 Ülkemizde çağdaş anlamda Afet Yönetimi

Detaylı

ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI

ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI ENERJİ KAYNAKLARI ve TÜRKİYE Türkiye önümüzdeki yıllarda artan oranda enerji ihtiyacı daha da hissedecektir. Çünkü,ekonomik kriz dönemleri

Detaylı