Veri Tabanı Yönetimi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Veri Tabanı Yönetimi"

Transkript

1 Veri Tabanı Yönetimi Yaşar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü BBY 309: Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bazı slaytlar için kaynak: Ray R. Larson, School of Information Management and Systems, UC Berkeley BBY 309 VTYS SLAYT 1

2 Plan Dersin tanımı Veri tabanı kavramları ve terminolojisi Veri tabanı modelleri BBY 309 VTYS SLAYT 2

3 Ders Planı Dersin web sayfası Dersin günlüğü (blog) Dersin tanımı Okuma parçaları Notlandırma Ödevler Takvim BBY 309 VTYS SLAYT 3

4 Dersin Web Sayfası BBY 309 VTYS SLAYT 4

5 Dersin günlüğü BBY 309 VTYS SLAYT 5

6 Ders tanımı Ders veri tabanı tasarımıyla ilgili, veri tabanı yazılımı tasarımıyla değil VTYS ile ilgili detaylı konuları sadece veri tabanı tasarımı ve yapısıyla ilgili olarak tartışacağız Veri tabanı uygulama tasarımı üzerinde epey zaman harcayacağız. Buna web uygulama veri tabanı desteği de dahil BBY 309 VTYS SLAYT 6

7 Okuma Parçaları Ders kitabı: David M. Kroenke. Database Processing: Fundamentals, Design, and Implementation (9th Edition). International edition. Prentice Hall: Upper Saddle River, NJ, YTL Bıçaklar Kitabevi, Karanfil Sok. Amazon.com da 10. basımı var BBY 309 VTYS SLAYT 7

8 İçindekiler BBY 309 VTYS SLAYT 8

9 Ders kitabı web sayfaları BBY 309 VTYS SLAYT 9

10 Okuma Parçaları Ders kitabı: Yalçın Özkan, Veri Tabanı Sistemleri. İstanbul: Alfa, BBY 309 VTYS SLAYT 10

11 Okuma Parçaları Ders kitabı: Zehra Alakoç Burma, Veritabanı Yönetim Sistemleri ve SQL /PL SQL / T SQL. Ankara: Seçkin, 2005 BBY 309 VTYS SLAYT 11

12 Okuma Parçaları Ders kitabı: Adım Adım Microsoft Access 2002 Online Training Solutions Çeviren: Mert Derman Arkadaş Yayınları; 4 Renk ISBN No: BBY 309 VTYS SLAYT 12

13 Okuma Parçaları MS Access Yazılımı Yardım sayfaları BBY 309 VTYS SLAYT 13

14 Notlandırma Ödev/sınav Puan Devam 10 Cookie ödevi 0 Ara sınav I (Cookie ye dayalı) 15 E-R diyagramı 10 Ara sınav II 15 Dönem ödevi 20 Final 40 Toplam 100 BBY 309 VTYS SLAYT 14

15 Ödevler İki çeşit ödev var Önceden geliştirilmiş veri tabanlarını (Cookie) kullanarak arama, erişim ve değiştirme, modelleme (varlık-ilişki diyagramı) ödevleri Kendi kişisel veri tabanınızı tasarlama, veri girme ve sorgulama Veri tabanı projesi türleri (Proje) Bireysel Grup» İşle ilgili» Dersle ilgili» Dersle ilgili» Proje BBY 309 VTYS SLAYT 15

16 Takvim BBY 309 VTYS SLAYT 16

17 Veri tabanı nedir? BBY 309 VTYS SLAYT 17

18 Dosyalar ve veri tabanları Dosya: Bir örgüt, kişi, alan ya da konuyla ilgili kayıt ya da belge dermesi (Rowley) Elci (kağıt) dosyalar Bilgisayar dosyaları Veri tabanı: Kayıtlar arasındaki ilişkileri de gösteren benzer kayıtlar dermesi (Rowley) bibliyografik, istatistiksel, işle ilgili veriler, görüntüler, etc. BBY 309 VTYS SLAYT 18

19 Veri tabanı Belirli bir örgütteki uygulama sistemleri tarafından kullanılan depolanmış işletimsel veri dermesi (C.J. Date) Kağıt veri tabanları Dünyadaki bilginin önemli bir kısmını içeriyor Dosya tabanlı veri işleme sistemleri Erken dönem (genelde) iş verilerinin toptan işlenmesi (batch processing) Veri Tabanı Yönetim Sistemleri (VTYS) BBY 309 VTYS SLAYT 19

20 Terimler ve Kavramlar Veri Tabanı Yönetim Sistemi - VTYS Veri tabanı tanımlamak, yaratmak, yaşatmak ve veri tabanına denetimli erişim sağlamak için kullanılan yazılım sistemi BBY 309 VTYS SLAYT 20

21 Terimler ve Kavramlar Depo (Havuz) Veri Sözlüğü (Data Dictionary) olarak da bilinir Belirli bir veri tabanı için tüm metadata nın depolandığı yer Belirli bir veri tabanındaki dosyalar ya da tablolar arasındaki ilişkiler hakkında bilgi de içerebilir BBY 309 VTYS SLAYT 21

22 Terimler ve Kavramlar Metadata Veri hakkında veri VTYS de bir varlığın tüm özelliklerinin tanımlanması, ör: Ad Veri türü Büyüklük Biçim veya özel karakteristikler Dosyaların ya da ilişkilerin özellikleri Ad, içerik, notlar, vs. BBY 309 VTYS SLAYT 22

23 Niçin VTYS? Tarihçe 1950 lerde ve 60 larda tüm uygulamalar belli gereksinimler için özel olarak geliştirildi Dosya temelliydi Benzer ya da tekrar uygulamalar geliştirildi Erken VTYS ler programlama dillerinin uzantılarıydı E.F. Codd ve İlişkisel Model Ashton-Tate ve ilk mikrobilgisayara dayalı VTYS BBY 309 VTYS SLAYT 23

24 Dosya Temelli Sistemler Uygulama Teslimat Listesi Dosya Oyuncaklar Adresler Kömür tahmini Yaramaz İstenen Güzel Oyuncaklar BBY 309 VTYS SLAYT 24

25 Dosya Sistemlerinden VTYS ye Dosya Sistemlerinin Sorunları Tutarsız veriler Esnek olmama Kısıtlı veri paylaşımı Standartların uygulanamaması Aşırı program yaşatımı BBY 309 VTYS SLAYT 25

26 VTYS nin Yararları Minimum veri tekrarı Veri tutarlılığı Veri bütünleştirme Erişim paylaşımı Uygulama geliştirme kolaylığı Tekbiçim güvenlik, mahremiyet ve tutarlılık denetimleri Veri erişilebilirliği ve cevap verebilme Veri bağımsızlığı Azaltılmış program yaşatımı BBY 309 VTYS SLAYT 26

27 Terimler ve Kavramlar Veri bağımsızlığı Verinin fiziksel temsili, bulunduğu yer ve verinin kullanımı birbirinden ayrı Uygulamanın veri tabanının veriyi nasıl ve nerede depoladığını bilmesi gerekmez; uygulama sadece ister Bir veri tabanını bir VTYS den diğerine aktarmanın uygulama programı üzerinde etkisi olmamalı Veri tabanına alanlar eklemek, verileri yeniden kodlamak uygulamaları etkilememeli BBY 309 VTYS SLAYT 27

28 Veri Tabanı Çevresi CASE Araçları Kullanıcı Arayüzü Uygulama Programları Havuz VTYS Veri Tabanı BBY 309 VTYS SLAYT 28

29 Veri Tabanı Bileşenleri Veri Tabanı Veri tabanı: Kullanıcı verileri Metadata Dizinler Uygulama Metadatası İçerir VTYS =============== Tasarım araçları Tablo Yaratma Form Yaratma Sorgu yaratma Rapor yaratma Prosedürel dil derleyicisi (4GL) ============= İşletim sırasında Form işleyici Sorgu işleyici Report Writer Language Run time Uygulama Programları Kullanıcı Arayüzü Uygulamaları BBY 309 VTYS SLAYT 29

30 Veri Tabanı Sistemleri Türleri PC Veri tabanları Merkezi Veri tabanları İstemci/Sunucu Veri tabanları Dağıtık Veri tabanları Veri tabanı modelleri BBY 309 VTYS SLAYT 30

31 PC Veri tabanları Örneğin. Access FoxPro Dbase vs. BBY 309 VTYS SLAYT 31

32 Merkezi Veri tabanları Merkezi Bilgisayar BBY 309 VTYS SLAYT 32

33 İstemci/Sunucu Veri tabanları İstemci İstemci Ağ Veri tabanı sunucusu İstemci BBY 309 VTYS SLAYT 33

34 Dağıtık veri tabanları Yer C Yer B bilgisayar bilgisayar bilgisayar Homojen Veri tabanları Yer A BBY 309 VTYS SLAYT 34

35 Dağıtık veri tabanları Heterojen veya Federe veri tabanları Veri tabanı sunucusu İstemci İstemci Yerel ağ İletişim sunucusu Uzak bilgisayar Uzak bilgisayar BBY 309 VTYS SLAYT 35

36 Terimler ve Kavramlar Veri tabanı uygulaması Bir dizi veri tabanı etkinliğini gerçekleştirmek için kullanılan uygulama programı (veya ilgili programlar seti): Veri tabanı kullanıcıları adına Yarat Oku Güncelle Sil BBY 309 VTYS SLAYT 36

37 Veri Tabanı Uygulamaları Türleri PC veri tabanları Genellikle kişisel Çalışma Grubu veri tabanları Yerel ağ üzerinden herkesin veri tabanına eriştiği küçük grup kullanımı Bölüm veri tabanları Çalışma grubundan daha büyük ama benzer Örgüt veri tabanları İntranet üzerinden (veya bazen Internet üzerinden) tüm örgüte hizmet sunar BBY 309 VTYS SLAYT 37

38 Terimler ve Kavramlar Veri tabanı etkinlikleri: Create (Yarat) Veri tabanına yeni veri ekle Read (Oku) Read current data from the database Update (Güncelle) Mevcut veri tabanını güncelle ya da değiştir Delete (Sil) Veri tabanından veri sil BBY 309 VTYS SLAYT 38

39 Terimler ve Kavramlar Girişim Örgüt Varlık Kişi, Yer, Nesne, Olay, Kavram... Özellikler Bir varlık hakkındaki veri ögeleri Bazen alan (field), madde veya alanadı (domain olarak adlandırılır Veri değerleri Belli bir varlık için belli bir özelliğin görünümleri (instances) BBY 309 VTYS SLAYT 39

40 Terimler ve Kavramlar Kayıtlar Belli bir varlığın tüm özelliklerinin değerler seti İlişkisel VTYS de satır ya da tuple olarak da bilinir Dosya Kayıtlar dermesi İlişkisel VTYS de İlişki ya da Tablo olarak da bilinir BBY 309 VTYS SLAYT 40

41 Terimler ve Kavramlar Anahtar Bir dosyadaki kayıtları belirlemek ve bulmak için kullanılan özellik ya da özellikler dizisi Primer Anahtar Bir dosyadaki her kaydı tekil olarak belirleyen özellik ya da özellikler dizisi BBY 309 VTYS SLAYT 41

42 Terimler ve Kavramlar DA Veri yöneticisi Bir örgütteki Veri Yönetim işlevinden sorumlu kişi Bazen CIO olabilir -- Chief Information Officer DBA Veri Tabanı Yöneticisi Veri Tabanı Yönetim işlevinden sorumlu kişi BBY 309 VTYS SLAYT 42

43 Terimler ve Kavramlar Veri Yönetimi Bir örgütteki veri kaynaklarının topyekün yönetimi sorumluluğu Veri Tabanı Yönetimi Fiziksel veri tabanı tasarımı ve veri tabanı yönetimi teknik sorumluluğu Veri Hizmetçisi Bir örgütün verilerinin alt setinden ve bu verilerle ilgili tüm etkileşimlerden (uygulamalar, kullanıcı erişimi vs.) sorumluluk BBY 309 VTYS SLAYT 43

44 Terimler ve Kavramlar Modeller (1) Veri tabanı görünümleri ya da düzeyleri Kavramsal, mantıksal, fiziksel (2) VTYS türleri İlişkisel, Hiyerarşik, Ağ, Nesne Tabanlı, Nesne Tabanlı İlişkisel BBY 309 VTYS SLAYT 44

45 Modeller (1) Uygulama 1 Kavramsal gerekler Uygulama 2 Kavramsal gerekler Uygulama 3 Kavramsal gerekler Uygulama 4 Kavramsal gerekler Uygulama 1 Dış Model Kavramsal Model Uygulama 2 Uygulama 3 Uygulama 4 Dış Dış Dış Model Model Model Mantıksal Model İç Model BBY 309 VTYS SLAYT 45

46 Veri Modelleri (2): Tarihçe Hiyerarşik Model (1960 lar ve 1970 ler) Programlama dillerindeki veri yapılarına benziyor. Kitaplar (no, başlık) Yazarlar (ad, soyad) Yayıncılar Konular BBY 309 VTYS SLAYT 46

47 Veri Modelleri (2): Tarihçe Ağ modeli (1970 ler) Verilerin tek girişini ve veri zincirleri boyunca dolaşma bağlantıları sağlar Yazarlar Konular Kitaplar Yayıncılar BBY 309 VTYS SLAYT 47

48 Veri Modelleri (2): Tarihçe İlişkisel Model (1980 s) Veriler için kavramsal olarak basit bir model; veriler, ilişkiler ( tablolar ) olarak tanımlanır ve tüm veriler görülebilecek şekildedir Book ID Title pubid Author id 1Introductio The history 4 2 3New stuff a Another titl And yet mo 1 5 pubid Book ID pubname 1 Harper 2 Addison 3Oxford 4Que Subid Authorid Subid Author nam 1Smith 2 Wynar 3 Jones 4 Duncan 5 Applegate Subject 1 cataloging 2history 3stuff BBY 309 VTYS SLAYT 48

49 Veri Modelleri (2): Tarihçe Nesne Tabanlı Model (1990 lar) Veriyi ve işlemleri Nesne olarak kapsülleştirir Kitaplar (no, başlık) Yazarlar (ad, soyad) Yayıncılar Konular BBY 309 VTYS SLAYT 49

50 Veri Modelleri (2): Tarihçe Nesne-İlişkisel Model (1990 lar) işkisel Modelin iyi bilinen özelliklerini Nesne Tabanlı özelliklerle birleştirir. Bunlar: Kullanıcı tanımlı veri türleri Kullanıcı tanımlı fonksiyonlar Kalıtım ve alt sınıflar BBY 309 VTYS SLAYT 50

51 Veri Tabanı Sistemi Yaşam Döngüsü Fiziksel Yaratım 2 Tasarım 1 Dönüştürme 3 Büyüme, Değişim ve Yaşatma 6 Entegrasyon 4 İşlemler 5 BBY 309 VTYS SLAYT 51

52 Tasarım Örgütün gereksinimlerini belirleme Veri tabanı Kavramsal Modelini geliştirme Varlık-İlişki diyagramı tekniklerini kullanarak Veri Sözlüğü inşa etme Mantıksal Modeli geliştirme BBY 309 VTYS SLAYT 52

53 Fiziksel Yaratım Veri tabanı Fiziksel Modelini geliştirme Veri formatları ve türleri Dizinlerin belirlenmesi, vs.. Prototip veri tabanının yüklenmesi ve test edilmesi Güvenlik, gizlilik ve erişim denetimlerinin kararlaştırılması ve kurulması Tutarlılık sınırlamalarının kararlaştırılması ve kurulması BBY 309 VTYS SLAYT 53

54 Dönüştürme Yeni veri tabanını kullanmak için mevcut veri setlerini ve uygulamalarını dönüştürme Eski verileri yeni formatlara dönüştürmek için programlar ve dönüştürme programcıkları (utility) gerekebilir BBY 309 VTYS SLAYT 54

55 Entegrasyon 3. Adımla örtüşür Yeni veri tabanına dönüştürülmüş ve yeni uygulamaların entegrasyonu BBY 309 VTYS SLAYT 55

56 İşlemler Tüm uygulamalar tam-ölçekli çalıştırılır Gizlilik, güvenlik ve erişim kontrolü sağlanır Kurtulma ve Yedekleme prosedürleri kurulmalı ve kullanılmalıdır BBY 309 VTYS SLAYT 56

57 Büyüme, Değişim ve Yaşatma Değişim, bir yaşam biçimidir Uygulamalar, veri gerekleri, raporlar vs. yeni gereksinimlere göre değişir Veri tabanı ve uygulamaların değişiklik gereksinimlerini karşılaması için değiştirilmeleri gerekir BBY 309 VTYS SLAYT 57

58 Yaşam Döngüsünün Bir Başka Görüntüsü Fiziksel Yaratım 2 Entegrasyon 4 İşlemler 5 Tasarım 1 DönüştürümBüyüme, 3 Değişim 6 BBY 309 VTYS SLAYT 58

59 Cookie Veri Tabanı BBY 309 VTYS SLAYT 59

60 Cookie Gerekleri Cookie hipotetik bir toplu kataloğun bilgilerini içeren bir bibliyografik veri tabanı Hangi kütüphanelerin hangi kitaplara sahip olduğunun kaydedilmesi gerekli Bibliyografik bilgi aranması gerekli Yazar, başlık, konu, yer no vs.. Sipariş için kitapları kimin yayımladığının bilinmesi gerekli BBY 309 VTYS SLAYT 60

61 Varlık-İlişki Diyagramları Varlık-İlişki diyagramları veri tabanı tasarımında kullanılan temel araçlardan biridir Varlık-İlişki diyagramlarını daha sonra ayrıntılı olarak inceleyeceğiz Varlık-İlişki diyagramları Varlıkları (dikdörtgenler) ve özelliklerini (elipsler) ve varlıklar arasındaki ilişkileri (baklava dilimleri) gösterir BBY 309 VTYS SLAYT 61

62 Cookie Veri tabanı Halen veri tabanında 6 varlık var Books (bibfile) -Kitaplar Local Call numbers (callfile) Yerel Yer no ları Libraries (libfile) - Kütüphaneler Publishers (pubfile) - Yayıncılar Subject headings (subfile) Konu başlıkları Konu ve Kitaplar arasındaki bağlantılar (indxfile) BBY 309 VTYS SLAYT 62

63 BIBFILE Kitaplar (BIBFILE) belli kitaplarla ilgili bilgi içerir. Her kitap için bir kayıt var. Özellikleri: accno sağlama no su ya da seri no title kitap adı loc Yayın yeri date Yayın tarihi price Kitabın fiyatı pagination Kaç sayfa olduğu ill Varsa ne tür resimler (haritalar vs.) height Kitabın yüksekliği (cm olarak) BBY 309 VTYS SLAYT 63

64 Books/BIBFILE accno Title Price Books Loc Date Pagination Height Ill BBY 309 VTYS SLAYT 64

65 CALLFILE CALLFILE yer no su ve belli kitapları belli kütüphanelerle ilişkilendiren mevcutlar bilgisi içerir Özellikleri: accno kitap sağlama no su libid sahip olan kütüphanenin no su callno nedeki yer no su copies belli bir kütüphanedeki kopya sayısı BBY 309 VTYS SLAYT 65

66 LocalInfo/CALLFILE libid Callno accno Copies CALLFILE BBY 309 VTYS SLAYT 66

67 LIBFILE LIBFILE toplu kataloğa katılan kütüphaneler hakkında bilgi içerir. Özellikleri: libid Kütüphane no su library Kütüphane adı laddress Kütüphne sokak adresi lcity Şehir adı lstate Eyalet kodu (kısaltma) lzip -- zip kodu lphone Telefon no su mop - suncl Kütüphanenin açılış kapanış ssatleri BBY 309 VTYS SLAYT 67

68 Libraries/LIBFILE Library laddress lstate lcity lzip lphone Libid SatCl SunOp LIBFILE SatOp Suncl FCl MOp FOp Mcl ThCl TuOp TuCl WOp WCl ThOp BBY 309 VTYS SLAYT 68

69 PUBFILE PUBFILE kitapların yayıncıları hakkında bilgi içerir. Özellikleri: pubid Yayıncı no su publisher Yayıncı adı paddress Yayıncı adresi pcity -- Şehir pstate -- Eyalet pzip -- zip kodu pphone Telefon no ship Kaç günde teslim ettiği BBY 309 VTYS SLAYT 69

70 Publisher/PUBFILE paddress Publisher pcity pubid PUBFILE pstate Ship pphone pzip BBY 309 VTYS SLAYT 70

71 SUBFILE SUBFILE kitaplara verilebilecek her tekil konu başlığını içerir. Özellikleri: subcode Konu no su subject Konu başlığı/tanım BBY 309 VTYS SLAYT 71

72 Subjects/SUBFILE subid Subject SUBFILE BBY 309 VTYS SLAYT 72

73 INDXFILE INDXFILE kitaplarla konu başlıkları arasında çoka çoklu ilişki sağlar. Özellikleri tamamen diğer tablolara bağlantılardan ibarettir. subcode Konu no suna bağlantı accno Kitap sağlama no suna bağlantı BBY 309 VTYS SLAYT 73

74 Konularla Kitapları İlişkilendirme subid accno INDXFILE BBY 309 VTYS SLAYT 74

75 Cookie Sorularına bazı örnekler Sorular 1. CD-ROM in the Library adlı kitabın yazarı kimdir? 2. CD-ROM in the Library adlı kitabın yayıncısını ve adresini bulunuz. 3. CD-ROM in the Library adlı kitap hangi kütüphanelerde vardır? 4. CD-ROM in the Library adlı kitaba hangi konu başlıkları verilmiştir? 5. Moffitt Kütüphanesinin sahip olduğu Eğitim (Education) konu başlıklı ve Dell Publishing yayınevi tarafından yayımlanmış olan kitapların yazarlarını ve eseadlarını yer numaralarıyla birlikte listeleyiniz. 6. Berkeley Halk Kütüphanesinin ve şubelerinin sahip olduğu tüm kitapları yer numaraları, fiyatları ve kopya sayılarıyla birlikte listeleyiniz. 7. Tüm kütüphanelerdeki fiyatı 10 dolardan daha fazla olan duplike kitapları en pahalısından en ucuzuna doğru listeleyiniz. 8. Tüm kütüphanelerde kaç kitap bulunmaktadır? 9. Tüm kütüphanelerin sahip olduğu kitapların toplam fiyatı ne kadardır? 10. Kongre Kütüphanesindeki Veysey tarafından yazılan kitaba hangi konu başlıkları verilmiştir? BBY 309 VTYS SLAYT 75

Veri Tabanı Yönetimi

Veri Tabanı Yönetimi Veri Tabanı Yönetimi Yaşar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü DOK 322: Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bazı slaytlar için kaynak: Ray R. Larson, School of Information Management

Detaylı

Veri Tabanı Yaşam Döngüsü ve MS Access

Veri Tabanı Yaşam Döngüsü ve MS Access Veri Tabanı Yaşam Döngüsü ve MS Access Yaşar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü DOK 322: Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bazı slaytlar için kaynak: Ray R. Larson, School of Information

Detaylı

VERİTABANI YÖNETİM SİSTEMİ VERİTABANI. Veritabanı tanımı; Veritabanlarının Özellikleri. Veritabanı. Dosyalar ve veri tabanları

VERİTABANI YÖNETİM SİSTEMİ VERİTABANI. Veritabanı tanımı; Veritabanlarının Özellikleri. Veritabanı. Dosyalar ve veri tabanları VERİTABANI YÖNETİM SİSTEMİ VERİTABANI Veritabanı, birbirleriyle ilişkili verilerin hızlı ve verimli bir şekilde ulaşılmasına olanak verecek biçimde saklanmasıyla oluşan kayıtlar topluluğudur. 1 Dr. Mehmet

Detaylı

Veritabanı ve Yönetim Sistemleri

Veritabanı ve Yönetim Sistemleri Veritabanı ve Yönetim Sistemleri Öğr. Gör. M. Mutlu YAPICI Ankara Üniversitesi Elmadağ Meslek Yüksekokulu Ders İzlencesi Hafta Modüller/İçerik/Konular 1. Hafta Temel Kavramlar 2. Hafta Veri Modelleri 3.

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİMİ. Yrd.Doç.Dr. Füsun BALIK ŞANLI 2013-2014 YTÜ

VERİ TABANI YÖNETİMİ. Yrd.Doç.Dr. Füsun BALIK ŞANLI 2013-2014 YTÜ VERİ TABANI YÖNETİMİ Yrd.Doç.Dr. Füsun BALIK ŞANLI 2013-2014 YTÜ Ders Düzeni Ders Uygulama Ödev Sınavlar 1. Ara Sınav 2. Ara Sınav Yıl Sonu Sınavı Sınavlar 2 Başarı Kriterleri Yıliçi başarı notu: (2 Yıliçi

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ ÖĞR.GÖR.VOLKAN ALTINTAŞ 26.9.2016 Veri Tabanı Nedir? Birbiriyle ilişkisi olan verilerin tutulduğu, Kullanım amacına uygun olarak düzenlenmiş veriler topluluğunun, Mantıksal

Detaylı

Veritabanı Yönetimi Bilgisayarların. Keşfi Hedefler. Veritabanı, Veri ve Bilgi. Veritabanı, Veri ve Bilgi. Veritabanı, Veri ve Bilgi

Veritabanı Yönetimi Bilgisayarların. Keşfi Hedefler. Veritabanı, Veri ve Bilgi. Veritabanı, Veri ve Bilgi. Veritabanı, Veri ve Bilgi Hedefler Veritabanı Yönetimi Bilgisayarların Discovering Keşfi 2010 Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak Veritabanı terimini tanımlamak ve bir veritabanının veri ve bilgi ile

Detaylı

T.C. MALTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ENDÜSTRĠ MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ LĠSANS PROGRAMI 2010-11 Güz Yarıyılı

T.C. MALTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ENDÜSTRĠ MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ LĠSANS PROGRAMI 2010-11 Güz Yarıyılı T.C. MALTEPE ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ ENDÜSTRĠ MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ LĠSANS PROGRAMI 2010-11 Güz Yarıyılı VERĠ TABANI VE YÖNETĠMĠ BIL301 6 AKTS Kredisi 3. yıl 5. yarıyıl Lisans Zorunlu 4 saat/hafta

Detaylı

VERİ TABANI SİSTEMLERİ

VERİ TABANI SİSTEMLERİ VERİ TABANI SİSTEMLERİ 1- Günümüzde bilgi sistemleri Teknoloji ve bilgi. 2- Bilgi sistemlerinin Geliştirilmesi İşlevsel Gereksinimleri 1.AŞAMA Gereksinim Belirleme ve Analiz Veri Gereksinimleri Gereksinimler

Detaylı

Bölüm 2 Varlık-İlişki Veri Modeli: Araçlar ve Teknikler. Fundamentals, Design, and Implementation, 9/e

Bölüm 2 Varlık-İlişki Veri Modeli: Araçlar ve Teknikler. Fundamentals, Design, and Implementation, 9/e Bölüm 2 Varlık-İlişki Veri Modeli: Araçlar ve Teknikler Fundamentals, Design, and Implementation, 9/e Üç Şema Modeli Üç şema modeli 1975 de ANSI/SPARC tarafından geliştirildi Veri modellemeninç ve rolünü

Detaylı

Veritabanı. Ders 2 VERİTABANI

Veritabanı. Ders 2 VERİTABANI Veritabanı Veritabanı Nedir? Birbiri ile ilişkili verilerin bir arada uzun süreli bulundurulmasıdır. Veritabanı bazen Veritabanı Yönetim sistemi veya Veritabanı Sistemi yerine de kullanılır. Gerçek dünyanın

Detaylı

Veritabanı Yönetim Sistemleri (Veritabanı Kavramı) Veri Modelleri

Veritabanı Yönetim Sistemleri (Veritabanı Kavramı) Veri Modelleri Veritabanı Yönetim Sistemleri (Veritabanı Kavramı) Veri Modelleri Konular Veritabanı Tasarım Aşamaları Veri Modeli Nedir? Veri Modeli Temel Bileşenleri İş Kuralları (Business Rules) İş Kurallarını Veri

Detaylı

License. Veri Tabanı Sistemleri. Konular büyük miktarda verinin etkin biçimde tutulması ve işlenmesi. Problem Kayıt Dosyaları

License. Veri Tabanı Sistemleri. Konular büyük miktarda verinin etkin biçimde tutulması ve işlenmesi. Problem Kayıt Dosyaları License c 2002-2016 T. Uyar, Ş. Öğüdücü Veri Tabanı Sistemleri Giriş You are free to: Share copy and redistribute the material in any medium or format Adapt remix, transform, and build upon the material

Detaylı

Veri Tabanı-I 1.Hafta

Veri Tabanı-I 1.Hafta Veri Tabanı-I 1.Hafta 2010-2011 Bahar Dönemi Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Burdur 2011 Muhammer İLKUÇAR 1 Veri ve Veri Tabanı Nedir? Veri Bir anlamı olan ve kaydedilebilen

Detaylı

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Veri Tabanı ve Yönetimi (BİL 301)

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Veri Tabanı ve Yönetimi (BİL 301) Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Veri Tabanı ve Yönetimi (BİL 301) GENEL DERS BİLGİLERİ Öğretim Elemanı : Öğr. Gör. Erdal GÜVENOĞLU Ofis : MUH 313 Ofis Saatleri : Pazartesi: 10.00-12.00,

Detaylı

Kepware Veritabanı Ürünleri. Teknolojiye Genel Bir Bakış

Kepware Veritabanı Ürünleri. Teknolojiye Genel Bir Bakış Kepware Veritabanı Ürünleri Teknolojiye Genel Bir Bakış Gündem Veritabanı Client API teknolojisinin gözden geçirilmesi ODBC istemci sürücüsü- bir KEPServerEX Plug-In Haberleşme Sürücüsüdür. DataLogger-

Detaylı

2-Veritabanı Yönetim Sistemleri/ Temel Kavramlar

2-Veritabanı Yönetim Sistemleri/ Temel Kavramlar 2-Veritabanı Yönetim Sistemleri/ Temel Kavramlar Öğr. Gör. Saliha Kevser KAVUNCU Veritabanı neden kullanılır? Veritabanının amacı; insanların ve organizasyonların birşeyleri takip edebilmesine yardımcı

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ Veri Tabanı Nedir? Sistematik erişim imkânı olan, yönetilebilir, güncellenebilir, taşınabilir, birbirleri arasında tanımlı ilişkiler bulunabilen bilgiler kümesidir. Bir kuruluşa

Detaylı

Maltepe Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümü Veri Tabanı Yönetimi (END 210)

Maltepe Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümü Veri Tabanı Yönetimi (END 210) Maltepe Üniversitesi Endüstri Mühendisliği Bölümü Veri Tabanı Yönetimi (END 210) GENEL DERS BİLGİLERİ Öğretim Elemanı : Öğr.Gör. Erdal GÜVENOĞLU Ofis : MUH 312 Ofis Saatleri : Pazartesi: 14:00 14:50, Salı:

Detaylı

1 Temel Kavramlar. Veritabanı 1

1 Temel Kavramlar. Veritabanı 1 1 Temel Kavramlar Veritabanı 1 Veri Saklama Gerekliliği Bilgisayarların ilk bulunduğu yıllardan itibaren veri saklama tüm kurum ve kuruluşlarda kullanılmaktadır. Veri saklamada kullanılan yöntemler; Geleneksel

Detaylı

2 Temel Kavramlar (Devam) Veritabanı 1

2 Temel Kavramlar (Devam) Veritabanı 1 2 Temel Kavramlar (Devam) Veritabanı 1 Veritabanı Kullanıcıları Veritabanı Yöneticisi (DBA-Database Administrator) Tasarım,oluşturma ve işletiminden sorumludur. Görevleri; Tasarımı Performans Analizi Erişim

Detaylı

Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Programlama Dilleri

Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Programlama Dilleri DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Programlama Dilleri 356 6 2+2 4 5 Ön Koşul Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Dersi Veren Öğretim Elemanı Türkçe Lisans Zorunlu Arş. Grv. İlyas

Detaylı

Veritabanı Yönetim Sistemleri, 2. basım Zehra ALAKOÇ BURMA, 2009, Seçkin Yayıncılık

Veritabanı Yönetim Sistemleri, 2. basım Zehra ALAKOÇ BURMA, 2009, Seçkin Yayıncılık Veri Kaynaklar Veri Tabanı Sistemleri, 2. basım Prof. Dr. Ünal YARIMAĞAN, 2010, Akademi Yayınevi Veritabanı Yönetim Sistemleri, 2. basım Zehra ALAKOÇ BURMA, 2009, Seçkin Yayıncılık Veritabanı ve Uygulamaları

Detaylı

testo Saveris Web Access Yazılım Kullanım kılavuzu

testo Saveris Web Access Yazılım Kullanım kılavuzu testo Saveris Web Access Yazılım Kullanım kılavuzu 2 1 İçindekiler 1 İçindekiler 1 İçindekiler... 3 2 Güç tanımı... 4 2.1. Kullanım... 4 2.2. Sistem gereksinimleri... 4 3 Kurulum... 5 3.1. Saveris Server

Detaylı

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN

Bilgisayar Mühendisliğine Giriş. Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN Bilgisayar Mühendisliğine Giriş Yrd.Doç.Dr.Hacer KARACAN İçerik Dosya Organizasyonu (File Organization) Veritabanı Sistemleri (Database Systems) BM307 Dosya Organizasyonu (File Organization) İçerik Dosya

Detaylı

BIM 312 Database Management Systems. Veritabanı Kavramına Giriş

BIM 312 Database Management Systems. Veritabanı Kavramına Giriş BIM 312 Database Management Systems Veritabanı Kavramına Giriş Veritabanı Nedir? Veritabanı, birbirleriyle ilişkili verilerin hızlı ve verimli bir şekilde ulaşılmasına olanak verecek biçimde saklanmasıyla

Detaylı

Veri Tabanı-I 1.Hafta

Veri Tabanı-I 1.Hafta Veri Tabanı-I 1.Hafta 2015-2016 Bahar Dönemi Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Burdur 2015 Yrd.Doç.Dr. M. İLKUÇAR 1Muhammer İLKUÇAR, MAKÜ-2011 BURDUR

Detaylı

KÜTÜPHANECİLİKTE STANDARTLAŞMA VE MARC-XML ÇÖZÜMÜ

KÜTÜPHANECİLİKTE STANDARTLAŞMA VE MARC-XML ÇÖZÜMÜ KÜTÜPHANECİLİKTE STANDARTLAŞMA VE MARC-XML ÇÖZÜMÜ Zehra TAŞKIN ztaskin@hacettepe.edu.tr http://yunus.hacettepe.edu.tr/~ztaskin PLAN MARC Standartları XML MARC XML Neden MARC için XML? MARC XML için gerekli

Detaylı

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ

BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM BAŞKANLIĞI DERS TANITIM BİLGİLERİ Dersin Adı Kodu Sınıf / Y.Y. Ders Saati (T+U+L) Kredi AKTS VERİ TABANI BG-313 3/1 3+1+0 3+0,5 5 Dersin Dili : TÜRKÇE Dersin Seviyesi : LİSANS

Detaylı

Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş

Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş Bölüm 1: Veritabanı Yönetim Sistemlerine Giriş -1- Dr. Serkan DİŞLİTAŞ 1.1. Veri ve Bilgi (Data & Information) Hesaplama, saklama gibi çeşitli işlemler amacıyla bilgisayara verilen sayı, yazı, resim, ses,

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİMİ. Sunu 2: Veri Modelleri. Öğr. Gör. Selçuk ÖZKAN

VERİ TABANI YÖNETİMİ. Sunu 2: Veri Modelleri. Öğr. Gör. Selçuk ÖZKAN VERİ TABANI YÖNETİMİ Sunu 2: Veri Modelleri Öğr. Gör. Selçuk ÖZKAN Veri Modeli Verileri mantıksal düzeyde düzenlemek için kullanılan yapılar, kavramlar ve işlemler topluluğuna veri modeli (data model)

Detaylı

3. sınıf. Bilgisayarla kataloglamanın doğuşu gelişimi ve bugünkü durum ele alınmaktadır. Bu derste

3. sınıf. Bilgisayarla kataloglamanın doğuşu gelişimi ve bugünkü durum ele alınmaktadır. Bu derste 3. sınıf 5. Yarıyıl (Güz Dönemi) Bilgi Kaynaklarının Tanımlanması ve Erişimi I (AKTS 5) 3 saat Bilgisayarla kataloglamanın doğuşu gelişimi ve bugünkü durum ele alınmaktadır. Bu derste Kütüphane Otomasyon

Detaylı

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: CME 3001

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: CME 3001 Dersi Veren Birim: Bilgisayar Mühendisliği Dersin Türkçe Adı: VERİTABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ Dersin Orjinal Adı: DATABASE MANAGEMENT SYSTEMS Dersin Düzeyi:(Ön lisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora) Lisans

Detaylı

Coğrafi Bilgi Sistemlerine Giriş. Ünite 5 - Veri Tabanı Yönetim Sistemleri

Coğrafi Bilgi Sistemlerine Giriş. Ünite 5 - Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Coğrafi Bilgi Sistemlerine Giriş Ünite 5 - Veri Tabanı Yönetim Sistemleri İçerik Temel kavramlar Veri tabanı modelleri Normalizasyon Coğrafi Bilgi Sistemlerinde veri tabanı yönetimi Temel kavramlar Veri

Detaylı

Başlıca Ürün-Bilgi Sistemleri

Başlıca Ürün-Bilgi Sistemleri BİLGİ SİSTEMLERİ Başlıca Ürün-Bilgi Sistemleri Süreç İşleme Sistemleri, Ofis Otomasyon Sistemleri ve Bilgi İşleme Sistemleri, Yönetim Bilişim Sistemleri, Karar Destek Sistemleri, Uzman Sistemler ve Yapay

Detaylı

Veritabanı Tasarım ve Yönetimi (COMPE 341) Ders Detayları

Veritabanı Tasarım ve Yönetimi (COMPE 341) Ders Detayları Veritabanı Tasarım ve Yönetimi (COMPE 341) Ders Detayları Ders Adı Veritabanı Tasarım ve Yönetimi Ders Kodu COMPE 341 Dönemi Ders Uygulama Laboratuar Kredi AKTS Saati Saati Saati Güz 3 2 0 4 5 Ön Koşul

Detaylı

Pilot Fakülte: İ.Ü. Edebiyat Fakültesi

Pilot Fakülte: İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Bibliyografik Veri Onarımı Kadriye Uzman Kütüphaneci Giriş Veri Girişi ve Onarımı Çalışmaları İ.Ü. Merkez Kütüphane: 1999 Pilot Fakülte: İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Güdümlü Proje: İ.Ü. Ü Kütüphaneler Sisteminin

Detaylı

Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bölüm - 3

Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bölüm - 3 Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bölüm - 3 İçerik Web Tabanlı Veri Tabanı Sistemleri.! MySQL.! PhpMyAdmin.! Web tabanlı bir veritabanı tasarımı. R. Orçun Madran!2 Web Tabanlı Veritabanı Yönetim Sistemleri

Detaylı

10-Veri Tabanları. www.cengizcetin.net

10-Veri Tabanları. www.cengizcetin.net 10-Veri Tabanları 1 VERİ TABANI VERİTABANI (DATABASE) Birbiri ile ilişkili bir veya daha fazla tablodan oluşan bilgi topluluğudur. Veri tabanındaki tablolara ulaşılarak sorgulama yapılır ve istenilen bilgiler

Detaylı

Veritabanı Yönetim Sistemleri (Veritabanı Kavramı) Veritabanı Sistemleri

Veritabanı Yönetim Sistemleri (Veritabanı Kavramı) Veritabanı Sistemleri Veritabanı Yönetim Sistemleri (Veritabanı Kavramı) Veritabanı Sistemleri Konular Büyük Resim Ders Tanıtımı Niçin Veritabanı? Veri ve Bilgi Kavramları Klasik Dosya Yapıları Klasik Dosya Sistemlerinin Zayıflıkarı

Detaylı

Kütüphane Web Sitesi Nedir? Bina x Web sitesi

Kütüphane Web Sitesi Nedir? Bina x Web sitesi Kütüphane Web Sitelerinde İçerik Zenginleştirme Adnan Menderes Üniversitesi Aydın 26 Ekim 2001 Dr. Hatice Kübra Bahşişoğlu kubra@hacettepe.edu.tr 04.06.2008 ÜNAK 1 Kütüphane Web Sitesi Nedir? Bina x Web

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ Melih BÖLÜKBAŞI

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ Melih BÖLÜKBAŞI VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ Melih BÖLÜKBAŞI Dersin Hedefleri Veri Tabanı Kullanıcıları Veri Modelleri Veri Tabanı Tasarımı İlişkisel VT Kavramsal Tasarımı (Entity- Relationship, ER) Modeli VT KULLANICILARI

Detaylı

Veritabanı Tasarım ve Yönetimi (COMPE 341) Ders Detayları

Veritabanı Tasarım ve Yönetimi (COMPE 341) Ders Detayları Veritabanı Tasarım ve Yönetimi (COMPE 341) Ders Detayları Ders Adı Veritabanı Tasarım ve Yönetimi Ders Kodu COMPE 341 Dönemi Ders Uygulama Laboratuar Kredi AKTS Saati Saati Saati Güz 3 2 0 4 5 Ön Koşul

Detaylı

SQL (Structured Query Language)

SQL (Structured Query Language) SQL (Structured Query Language) Genel SQL SQL çok yüksek seviyeli bir dildir. Biraz ingilizce bilgisi gerektirir. Programlama dillerine göre öğrenilmesi çok daha kolaydır. Çünkü programlama dillerindeki

Detaylı

VERİ TABANI UYGULAMALARI

VERİ TABANI UYGULAMALARI VERİ TABANI UYGULAMALARI VERİ TABANI NEDİR? Bir konuyla ilgili çok sayıda verinin tutulmasına, depolanmasına ve belli bir mantık içerisinde gruplara ayrılmasına veri tabanı denir. Veri tabanı programları;

Detaylı

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ

VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ Veri Tabanı Nedir? Sistematik erişim imkânı olan, yönetilebilir, güncellenebilir, taşınabilir, birbirleri arasında tanımlı ilişkiler bulunabilen bilgiler kümesidir. Bir kuruluşa

Detaylı

Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC)

Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC) Sistem Geliştirme Yaşam Döngüsü (The Systems Development Life Cycle) (SDLC) Sistem analistlerinin ve kullanıcı faaliyetlerinin spesifik döngüsünün kullanılmasıyla En iyi geliştirilmiş sistemin oluşmasını

Detaylı

Bilişim Sistemleri. Modelleme, Analiz ve Tasarım. Yrd. Doç. Dr. Alper GÖKSU

Bilişim Sistemleri. Modelleme, Analiz ve Tasarım. Yrd. Doç. Dr. Alper GÖKSU Bilişim Sistemleri Modelleme, Analiz ve Tasarım Yrd. Doç. Dr. Alper GÖKSU Ders Akışı Hafta 5. İhtiyaç Analizi ve Modelleme II Haftanın Amacı Bilişim sistemleri ihtiyaç analizinin modeli oluşturulmasında,

Detaylı

ELIF KIOTZEOGLOU RESUL MURAD MERT PACOLARI

ELIF KIOTZEOGLOU RESUL MURAD MERT PACOLARI ELIF KIOTZEOGLOU 0510130077 RESUL MURAD 0510120082 MERT PACOLARI 0510120083 SQL SQL,(İngilizce "Structured Query Language", Türkçe: Yapılandırılmış Sorgu Dili) verileri yönetmek ve tasarlamak için kullanılan

Detaylı

4.Sınıf. Dersin amacı öğrencilerin Türkiye deki idari ve yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi

4.Sınıf. Dersin amacı öğrencilerin Türkiye deki idari ve yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi 4.Sınıf 7. Yarıyıl (Güz Dönemi) Yönetim ve Mevzuat (AKTS 4) 3 saat Dersin amacı öğrencilerin Türkiye deki idari ve yasal düzenlemeler hakkında bilgi sahibi olmasını sağlamaktır. Türkiye Cumhuriyeti nin

Detaylı

Film Arşiv Sistemi. Yazılım Tasarım Belgesi

Film Arşiv Sistemi. Yazılım Tasarım Belgesi 1. Sürüm Tarihçesi Film Arşiv Sitesi Yazılım Tasarım Belgesi Sürüm Tarih Yazarlar Açıklamalar 1.0 28.12.2010 Rana ALGAN Elif BONCUK Bu belge sistemin tasarım detaylarını içerir. 2. Giriş 2.1 Amaç ve Kapsam

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ BÖLÜMÜ TÜRKÇE İKTİSAT BÖLÜMÜ İÇİN ÇİFT ANADAL DERS PROGRAMI

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ BÖLÜMÜ TÜRKÇE İKTİSAT BÖLÜMÜ İÇİN ÇİFT ANADAL DERS PROGRAMI HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ BÖLÜMÜ TÜRKÇE İKTİSAT BÖLÜMÜ İÇİN ÇİFT ANADAL DERS PROGRAMI Ankara, 04 Mayıs 2011 H.Ü. BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ BÖLÜMÜ TÜRKÇE İKTİSAT BÖLÜMÜ İÇİN ÇİFT ANADAL

Detaylı

Bu işleçlerin dışında, aşağıda belirtilen karşılaştırma işleçlerinden de yararlanılır.

Bu işleçlerin dışında, aşağıda belirtilen karşılaştırma işleçlerinden de yararlanılır. 18 SQL SORGU DİLİ SQL (Structured Query Language) yapısal sorgu dili, veritabanı yönetim sistemlerinin standart programlama dili olarak bilinmektedir. SQL dilinin Access içinde sorgu pencerelerinde veya

Detaylı

İleri Veritabanları (COMPE 502) Ders Detayları

İleri Veritabanları (COMPE 502) Ders Detayları İleri Veritabanları (COMPE 502) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Saati Uygulama Saati Laboratuar Kredi AKTS Saati İleri Veritabanları COMPE 502 Güz 3 0 0 3 7.5 Ön Koşul Ders(ler)i Dersin Dili

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Veritabanı ve Veritabanı Programlama BIL362 6 3+0 3 4 Ön Koşul Dersleri Yok Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Zorunlu

Detaylı

Bilgi Servisleri (IS)

Bilgi Servisleri (IS) Bilgi Servisleri (IS) GRID Kullanıcı Eğitimi Boğaziçi Üniversitesi 2007, İstanbul Emrah AKKOYUN Konu Başlığı Neden ihtiyaç duyulur? Kullanıcılar kimlerdir? Bilgi Servisi türleri MDS ve BDII LDAP Bilgi

Detaylı

İNFOSET İNFOSET Ses Kayıt Sistemi v2.0. Sistem Kataloğu

İNFOSET İNFOSET Ses Kayıt Sistemi v2.0. Sistem Kataloğu İNFOSET İNFOSET Ses Kayıt Sistemi v2.0 Sistem Kataloğu İ N F O S E T S E S K A Y I T S İ S T E M İ V 2. 0 Sistem Kataloğu İnfoset Yazılım Marmara Cad.Yüksel Sok. 6/7 Pendik-İstanbul Telefon 216 379 81

Detaylı

VERİTABANI-I DERS NOTLARI VERİTABANI TEMELLERİ

VERİTABANI-I DERS NOTLARI VERİTABANI TEMELLERİ Ders İçeriği VERİTABANI-I DERS NOTLARI ENVER BAĞCI Veritabanı ve ilişkisel veritabanı kavramı, tasarımı ve yönetimini anlamak, Veri tabanı sistemlerinin denetimi ve erişimi yöntemlerini ve araçlarını öğrenmek,

Detaylı

VERİ TABANI UYGULAMALARI

VERİ TABANI UYGULAMALARI V. Ünite VERİ TABANI UYGULAMALARI A. BAŞLANGIÇ B. BİR VERİ TABANI YARATMA C. FORMLARIN KULLANIMI D. BİLGİYE ERİŞİM E. RAPORLAMA 127 A BAŞLANGIÇ Konuya Hazırlık 1. Veri tabanı programları hangi amaç için

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS İnternet Uygulamaları için Veritabanı Programlama EEE474 8 3+2 4 5 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü İngilizce

Detaylı

VERİ KAYNAKLARI. Bilgi sisteminin öğelerinden biride veri

VERİ KAYNAKLARI. Bilgi sisteminin öğelerinden biride veri VERİ KAYNAKLARI YÖNETİMİ İ İ 5. ÜNİTE GİRİŞ Bilgi sisteminin öğelerinden biride veri yönetimidir. Geleneksel yada çağdaş, birinci yada ikinci elden derlenen veriler amaca uygun veri formlarında tutulur.

Detaylı

Örnek Veritabanı Çalışması. Kütüphane Veritabanı

Örnek Veritabanı Çalışması. Kütüphane Veritabanı Örnek Veritabanı Çalışması Kütüphane Veritabanı İçindekiler Kütüphane veritabanı şeması Tabloların oluşturulması Tablolar arası ilişkilerin varlık ilişki ve ilişkisel modeldeki gösterimleri Sorgu örnekleri

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ ELMADAĞ MESLEK YÜKSEKOKULU BİLGİSAYAR PROGRAMCILIĞI PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ

ANKARA ÜNİVERSİTESİ ELMADAĞ MESLEK YÜKSEKOKULU BİLGİSAYAR PROGRAMCILIĞI PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ ELMADAĞ MESLEK YÜKSEKOKULU BİLGİSAYAR PROGRAMCILIĞI PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ TDİ111 TÜRKDİLİ 1 1. Dil, diller ve Türk dili 2. Dil bilgisi, sözcük, cümle 3. Kelime Türleri 4. Anlatımın

Detaylı

Veritabanı, Veri Madenciliği, Veri Ambarı, Veri Pazarı

Veritabanı, Veri Madenciliği, Veri Ambarı, Veri Pazarı Veritabanı, Veri Madenciliği, Veri Ambarı, Veri Pazarı Başkent Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Yönetim Bilişim Sistemleri (Bil 483) 20394676 - Ümit Burak USGURLU Veritabanı Veri tabanı düzenli bilgiler

Detaylı

Nesli Tükenen Hayvanlar Müzesi

Nesli Tükenen Hayvanlar Müzesi Nesli Tükenen Hayvanlar Müzesi Didem Kuyugöz, Ebru Çimen, Hikmet Akyüz, İlknur Öksüz, Kadir Gülcan, Zehra Doğan Analiz Belgesi BBY 30 Müzelerde Bilgi Yönetimi Dersi 10/03/2016 Öz Nesli tükenen hayvanlar

Detaylı

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ

UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ ÜNİTE 2 VERİ TABANI İÇİNDEKİLER Veri Tabanı Veri Tabanı İle İlgili Temel Kavramlar Tablo Alan Sorgu Veri Tabanı Yapısı BAYBURT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM MERKEZİ BİLGİSAYAR II HEDEFLER Veri tabanı kavramını

Detaylı

Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems)

Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems) Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems) TR-Grid Kullanıcı Eğitimi (9-10 Temmuz 2007) Hakan Bayındır Bu Sunumda Grid Bilgi Sistemleri glite Bilgi Sistemi GLUE Şeması Grid Elemanları LCG Bilgi Sistemi

Detaylı

Basılı Kaynak Taraması. Koleksiyonda yer alan kitap, dergi, tez gibi kaynakları elektronik katalogdan tarayabilirsiniz.

Basılı Kaynak Taraması. Koleksiyonda yer alan kitap, dergi, tez gibi kaynakları elektronik katalogdan tarayabilirsiniz. ODTÜ Kütüphanesi Katalog Taraması Kullanım m KılavuzuK Basılı Kaynak Taraması Koleksiyonda yer alan kitap, dergi, tez gibi kaynakları elektronik katalogdan tarayabilirsiniz. Basılı Kaynak Taraması Yazar,

Detaylı

Evrak Kayıt Takip. Engin Yıldıztepe Akademik Bilişim 2007 Dumlupınar Üniversitesi Kütahya

Evrak Kayıt Takip. Engin Yıldıztepe Akademik Bilişim 2007 Dumlupınar Üniversitesi Kütahya Evrak Kayıt Takip Yazılımı Engin Yıldıztepe Akademik Bilişim 2007 Dumlupınar Üniversitesi Kütahya Evrak Nedir? Evrak kelimesinin anlamı Kağıt yaprakları,yaz,yazılmış mektuplar 1 dır. Bizim evrak diye tanımlad

Detaylı

Web Sitesi/Sayfası/Dokümanı

Web Sitesi/Sayfası/Dokümanı Kütüphane Web Sitelerinde İçerik: Planlama ve Yönetim Marmara Üniversitesi Göztepe Kampusu - İstanbul 31 Mayıs 2001 Dr. Hatice Kübra Bahşişoğlu kubra@hacettepe.edu.tr 6/4/2008 ÜNAK 1 Web Sitesi/Sayfası/Dokümanı

Detaylı

Programın Adı: Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Proje/Alan Çalışması. Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi

Programın Adı: Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Proje/Alan Çalışması. Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi Dersin Adı-Kodu: Bilgisayar II Yarıyıl Teori Uyg. Lab. Programın Adı: Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Proje/Alan Çalışması Krediler Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi I (Güz) 28 28 - - - 56 3 6 Ders Dili Türkçe

Detaylı

Veri Tabanı Örnekleri

Veri Tabanı Örnekleri Veri Tabanı Nedir? Birbiriyle ilişkisi olan verilerin tutulduğu, Kullanım amacına uygun olarak düzenlenmiş veriler topluluğunun, Mantıksal ve fiziksel olarak tanımlarının bulunduğu Bilgi depolarıdır. Veri

Detaylı

ÇEVRİM İÇİ VERİ TABANLARININ SEÇİMİ VE KULLANIMINDA KÜTÜPHANECİLERİN ROLÜ

ÇEVRİM İÇİ VERİ TABANLARININ SEÇİMİ VE KULLANIMINDA KÜTÜPHANECİLERİN ROLÜ ÇEVRİM İÇİ VERİ TABANLARININ SEÇİMİ VE KULLANIMINDA KÜTÜPHANECİLERİN ROLÜ Dr. Hatice Kübra Bahşişoğlu ÜNAK Kamil Çömlekçi ÜNAK Kütüphanecilerin Değişen Rolleri Geleneksel Roller Koleksiyon geliştirme ve

Detaylı

Ders Adı : Nesne Tabanlı Programlama-I Ders No : Teorik : 3 Pratik : 1 Kredi : 3.5 ECTS : 4. Ders Bilgileri.

Ders Adı : Nesne Tabanlı Programlama-I Ders No : Teorik : 3 Pratik : 1 Kredi : 3.5 ECTS : 4. Ders Bilgileri. Image not found http://bologna.konya.edu.tr/panel/images/pdflogo.png Ders Adı : Nesne Tabanlı Programlama-I Ders No : 0690130114 Teorik : 3 Pratik : 1 Kredi : 3.5 ECTS : 4 Ders Bilgileri Ders Türü Öğretim

Detaylı

DSİ kapsamında oluşturulan dağınık durumdaki verilerinin düzenlenmesi, yeniden tasarlanarak tek bir coğrafi veri tabanı ortamında toplanması,

DSİ kapsamında oluşturulan dağınık durumdaki verilerinin düzenlenmesi, yeniden tasarlanarak tek bir coğrafi veri tabanı ortamında toplanması, Projenin Amacı DSİ Genel Müdürlüğünde, Bölge Vaziyet Planı çalışmaları kapsamında üretilen ve mevcut DSİ faaliyetlerini içeren CBS veri setleri ile CBS Veritabanının incelenerek yine mevcut CBS donanım,

Detaylı

Library ON-LINE: Web Tabanlı Kütüphane Yönetim Yazılımı

Library ON-LINE: Web Tabanlı Kütüphane Yönetim Yazılımı Library ON-LINE: Web Tabanlı Kütüphane Yönetim Yazılımı Onur İhsan Arsun, Selahattin Kuru Enformatik Uygulama ve Araştırma Merkezi, Işık Üniversitesi, 34398, Maslak, İstanbul arsun@isikun.edu.tr, kuru@isikun.edu.tr

Detaylı

SQL Deyimleri. Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ Volkanaltintas.com

SQL Deyimleri. Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ Volkanaltintas.com SQL Deyimleri Öğr.Gör.Volkan ALTINTAŞ Volkanaltintas.com SQL NEDİR? SQL bir veri tabanıyla iletişim kurmak için kullanılır. ANSI standardına göre ilişkisel veri tabanı yönetim sistemlerinin standart dilidir.

Detaylı

=A1+A2-A3, =A1*A2/A3,

=A1+A2-A3, =A1*A2/A3, 1 2 3 Formül Oluşturma: Excel de formüller = ile başlar. Örnek formüller; =ortalama(b1;c1) b1 ile c1 hücrelerinin ortalamasını alır =toplam(a1;b1) a1 ile b1 hücrelerinin toplama formülünü verir. =çarpım(a1;b1;c1;..)

Detaylı

Veri Erişim ve Yönetim Kütüphanesinin Servis Tabanlı Mimari ile Tasarlanması H. Doğan Köseoğlu, S.Bozbey

Veri Erişim ve Yönetim Kütüphanesinin Servis Tabanlı Mimari ile Tasarlanması H. Doğan Köseoğlu, S.Bozbey Veri Erişim ve Yönetim Kütüphanesinin Servis Tabanlı Mimari ile Tasarlanması H. Doğan Köseoğlu, S.Bozbey Hande DOĞAN KÖSEOĞLU 04.11.2010 Kapsam Veri Erişim ve Yönetim Kütüphanesi Bileşen Tabanlı Mimari

Detaylı

Veri Tabanı Yönetim Sistemleri. Yrd. Doç. Dr. M.Betül Yılmaz

Veri Tabanı Yönetim Sistemleri. Yrd. Doç. Dr. M.Betül Yılmaz Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Yrd. Doç. Dr. M.Betül Yılmaz Veri Modeli (Data Model) Verileri mantıksal düzeyde düzenlemek için kullanılan yapılar, kavramlar ve işlemler topluluğu VTYS VT Tasarımı Veri

Detaylı

BBY 163: Bilgi Yönetimi Kavramları

BBY 163: Bilgi Yönetimi Kavramları BBY 163: Bilgi Yönetimi Kavramları Yaşar Tonta İpek Şencan Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü E-posta: {yasartonta, ipekscn}@gmail.com SLAYT 1 Kütüphanecilerin misyonu Kütüphanecilerin

Detaylı

Turquaz. Açık kodlu muhasebe yazılımı http://www.turquaz.com. Turquaz Proje Grubu

Turquaz. Açık kodlu muhasebe yazılımı http://www.turquaz.com. Turquaz Proje Grubu Turquaz Açık kodlu muhasebe yazılımı http://www.turquaz.com Turquaz Proje Grubu Konu Başlıkları 1. Turquaz Proje Grubu 2. Programın fikri 3. Geliştirme aşaması 4. Programın içeriği 5. Yapılacaklar 6. Dizayn

Detaylı

PAPERWORK TEKNİK MİMARİ

PAPERWORK TEKNİK MİMARİ PAPERWORK ECM TEKNİK MİMARİ 1. Şekilde (1) numara ile gösterilen Content Server adı verilen Uygulama Sunucusudur. Content Server tüm iş mantığını içerir. Veri Tabanına ve arşivlenen belgelere erişim yetkisi

Detaylı

Hızlı Başlangıç Kılavuzu

Hızlı Başlangıç Kılavuzu Hızlı Başlangıç Kılavuzu 1. Adım Windows Server 2012'yi Yükleme Bilgisayarınız Windows Server 2012 yüklenmiş olarak teslim edildiyse, 1. Adım'ı atlayabilirsiniz. Yükleme Yönergeleri Yükleme yönergeleri,

Detaylı

İngilizce'de Relational Database Management System (RDBMS) olarak ifade edilir.

İngilizce'de Relational Database Management System (RDBMS) olarak ifade edilir. İlişkisel Veritabanı Yaklaşımı: İngilizce'de Relational Database Management System (RDBMS) olarak ifade edilir. İlişkisel veri tabanı yönetim sistemi verilerin tablolarda satır ve sutunlar halinde tutulduğu

Detaylı

SQL veri tabalarına erişmek ve onları kullanmak için geliştirilmiş bir lisandır.

SQL veri tabalarına erişmek ve onları kullanmak için geliştirilmiş bir lisandır. SQL veri tabalarına erişmek ve onları kullanmak için geliştirilmiş bir lisandır. Bu dersimizde biz Microsoft SQL Server veritabanı sistemini kullanmayı öğreneceğiz. SQL Nedir? SQL Structured Query Language

Detaylı

Veritabanı Dersi. Teoriden Pratiğe. Çağıltay N.E., Tokdemir G. Veritabanı Sistemleri Dersi -Bölüm XXV: Web'den Erişim Çağıltay, N., Tokdemir, G.

Veritabanı Dersi. Teoriden Pratiğe. Çağıltay N.E., Tokdemir G. Veritabanı Sistemleri Dersi -Bölüm XXV: Web'den Erişim Çağıltay, N., Tokdemir, G. Veritabanı Dersi Teoriden Pratiğe Çağıltay N.E., Tokdemir G. Veritabanı Sistemleri Dersi -Bölüm XXV: Web'den Erişim Çağıltay, N., Tokdemir, G. BÖLÜM 25 Web den Erişim Ortak Geçit Arayüzü Bazı Web Kavramları

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Nesneye Yönelik Programlama BIL205 1 3+0 3 5 Ön Koşul Dersleri Yok Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Zorunlu / Yüz

Detaylı

Database Management System

Database Management System Ders Tanıtım Sunumu 08118 Veri Tabanı I Database Management System Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 Bahar Yarıyılı Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU 27-28 Şub. 2013 Veritabanı Yönetim Sistemleri, verilerin

Detaylı

Demetleme Yönteminin Y 3-Katmanlı Mimari Yapı ile Gerçeklenmesi. eklenmesi. KalacakYer.com

Demetleme Yönteminin Y 3-Katmanlı Mimari Yapı ile Gerçeklenmesi. eklenmesi. KalacakYer.com Demetleme Yönteminin Y 3-Katmanlı Mimari Yapı ile Gerçeklenmesi eklenmesi KalacakYer.com BİTİRME ÖDEVİ Grup Elemanları: Demet NAR 040000660 Neşe e ALYÜZ 040000662 Danış ışman: Yrd. Doç Dr. Feza BUZLUCA

Detaylı

Web Uygulama Güvenliği Kontrol Listesi 2010

Web Uygulama Güvenliği Kontrol Listesi 2010 Web Uygulama Güvenliği Kontrol Listesi 2010 1 www.webguvenligi.org Web uygulama güvenliği kontrol listesi 2010, OWASP-Türkiye ve Web Güvenliği Topluluğu tarafından güvenli web uygulamalarında aktif olması

Detaylı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu Güz Yarıyılı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu Güz Yarıyılı HAFTA III Bilgi iletişim sistemi : Bilgi iletişim sistemi, dağıtık sistem içerisinde düğümler arasındaki iletişimi desteklemekle yükümlüdür. İletişim sistemi, iletişim ağı ile bağlanmış herhangi bir düğümün,

Detaylı

Programın Adı: Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Proje/Alan Çalışması. Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi

Programın Adı: Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Proje/Alan Çalışması. Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi Dersin Adı Kodu: Bilgisayar II Yarıyıl Teori Uyg. Lab. Programın Adı: Eğitim ve Öğretim Yöntemleri Proje/Alan Çalışması Krediler Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi I (Güz) 28 28 56 3 6 Ders Dili Türkçe Zorunlu

Detaylı

VERİTABANI Temel Kavramlar

VERİTABANI Temel Kavramlar VERİTABANI Temel Kavramlar VERİ NEDİR? Veri; bilgi edinmek için kullanılan ham (işlenmemiş) malzemedir. Veriler, ölçüm, sayım, deney, gözlem ya da araştırma yolu ile elde edilmektedir. Ölçüm ya da sayım

Detaylı

Genel Kavramlar. Bilgisayar ortamında işlenebilecek durumda bulunan kayıtlar. Birbiri ile ilişkili veriler topluluğu ve veriler arası ilişkiler

Genel Kavramlar. Bilgisayar ortamında işlenebilecek durumda bulunan kayıtlar. Birbiri ile ilişkili veriler topluluğu ve veriler arası ilişkiler Genel Kavramlar Veri Nedir? Bilgisayar ortamında işlenebilecek durumda bulunan kayıtlar Veri Tabanı Nedir? Birbiri ile ilişkili veriler topluluğu ve veriler arası ilişkiler Veritabanı Yönetim Sistemi (DBMS)Nedir?

Detaylı

BLG4146 - Sistem Analizi ve Tasarımı. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK

BLG4146 - Sistem Analizi ve Tasarımı. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK BLG4146 - Sistem Analizi ve Tasarımı Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK Tasarım Evresi Analiz evresinde sorulan NE sorusuyla elde edilen bilgilerin NASIL yapılacağı, NASIL gerçekleştirileceğinin ortaya konulduğu

Detaylı

BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ BÖLÜMÜ 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM ÖĞRETİM YILI GÜZ PROGRAMI

BİLGİ VE BELGE YÖNETİMİ BÖLÜMÜ 2015-2016 EĞİTİM ÖĞRETİM ÖĞRETİM YILI GÜZ PROGRAMI ANADAL EĞİTİM PROGRAMI ZORUNLU DERSLERİ.SINIF/. YARIYIL 2 3 YDİ0 YDF0 YDA0 ATA0 Temel Yabancı Dil (İngilizce) (Basic Foreign Language) (English) Temel Yabancı Dil (Fransızca) (Basic Foreign Language) (French)

Detaylı

Microsoft Office Access Ders İçeriği 25 Saat. Access Temel 10 saat

Microsoft Office Access Ders İçeriği 25 Saat. Access Temel 10 saat Microsoft Office Access Ders İçeriği 25 Saat Access Temel 10 saat 1) Bölüm 1 : Office Çalışma Alanı Temelleri a) Temel Pencere Bileşenleri b) Backstage Görünümünü Tanıma c) Şerit İle Çalışma d) Hızlı Erişim

Detaylı

Elektronik Bilgi Hizmetleri ve Erişim Yönetimi

Elektronik Bilgi Hizmetleri ve Erişim Yönetimi Elektronik Bilgi Hizmetleri ve Erişim Yönetimi Yaşar Tonta H.Ü. Kütüphanecilik Bölümü tonta@hacettepe.edu.tr http://yunus.hacettepe.edu.tr/~tonta/tonta.html Erişim Yönetimi Sorunu Dijital kütüphaneler,

Detaylı

Hacettepe Üniversitesinde Bilgi ve Belge Yönetimi Eğitimi

Hacettepe Üniversitesinde Bilgi ve Belge Yönetimi Eğitimi Hacettepe Üniversitesinde Bilgi ve Belge Yönetimi Eğitimi Yaşar Tonta Hacettepe Üniversitesi Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümü Beytepe, Ankara tonta@hacettepe.edu.tr yunus.hacettepe.edu.tr/tonta/tonta.html

Detaylı