Mövzu 2. İQTİSADİ SAHƏDƏ QENDER BƏRABƏRSİZLİYİ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Mövzu 2. İQTİSADİ SAHƏDƏ QENDER BƏRABƏRSİZLİYİ"

Transkript

1 Mövzu 2. İQTİSADİ SAHƏDƏ QENDER BƏRABƏRSİZLİYİ 1. İqtisadi sistemlər arasında fərqlər 2. Klassik əmranə - inzibati və klassik kapitalist yanaşma 3. Sistemin dinamikliyi, onun əsas xüsusiyyətləri və inkişaf tendensiyaları 1. İqtisadi sistemlər arasında fərqlər İqtisadi istehsalat iqtisadiyyatın resursları və texniki biliklərlə məhdudlaşdığı üçün, hər cəmiyyət, kasıb, yaxud dövlətli olmasından asılı olmayaraq, səhiyyə və yaxtalar, sürətli magistral və tanklar, təhsil və restoranlar və s. arasında seçim etməyə məcburdur. Bu o deməkdir ki, hər bir cəmiyyət hansı məhsulun istehsal edilməsini, nə üçün və kim üçün istehsal edilməsini müəyyən etməyi bilməlidir. İqtisadiyyatın təşkili üçün vacib olan bu üç əsas sual həlledici rol oynayır. Baxaq: Hansı nemətlər istehsal olmalıdır və nə qədər? Cəmiyyət həmişə mövcud məhsullardan hansının və nə vaxt istehsal edilməli olmasını bilməlidir. Nemətlər necə istehsal olunmalıdır? Cəmiyyət müəyyənləşdirməlidir ki, bu nemətlər kim tərəfindən, hansı resurslardan və hansı istehsalat texnologiyalarından istifadə etməklə istehsal olunacaq. Nemətlər kim üçün istehsal edilməlidir? Cəmiyyətin qarşısında duran əsas məsələlərdən biri odur ki, iqtisadi nailiyyətlərin məhsulundan kimin istifadə edəcəyini müəyyənləşdirə bilsin. Daha doğrusu, cəmiyyət milli məhsulu müxtəlif ev təsərrüfatları arasında bölüşdürməyi bacarmalıdır. Feminist oriyentasiyalı bəzi tədqiqatçılar müasir iqtisadi elmin hakim paradiqmasının şübhə altına alırlar. Məs., C. Nelson iqtisadi elm əslində nədir: seçim nəzəriyyəsidir və ya insanları onlara lazım olan resurslar və inkişaf imkanları ilə təmin etməyin nəzəriyyədir sualına qayıdılmasını məsləhət görür. O «iqtisadiyyat» və «ekologiya» oikos (ev) sözlərinin ümumi qədim yunan kökünü qeydedir. İqtisadiyyat bizim içərisində yaşadığımız və necə yaşadığımız ev haqqında elmdir. İqtisadi elmin predmeti ikilik təşkil edir. İqtisadiyyatın seçim nəzəriyyəsi kimi müəyyənləşdirilməsi (L.Robbina) qərarların qəbul edilməsi prosesini fiziki və sosial əsaslardan ayırır. İqtisadiyyatın maddi rifahların nəzəriyyəsi kimi müəyyənləşdirilməsi isə (A.Marşal) insan tələbatlarının təmin edilməsinin neofizik mənbələrini nəzərə almır. Bunun üçün Feminist iqtisadi nəzəriyyənin predmetini insanlarla dünya arasındakı əlaqə, iqtisadi münasibətlərin müxtəlifliyi təşkil etməlidir. İqtisadiyyatın ən mühüm məsələlərindən biri nə, kim və kim üçün suallarına cavab verməkdən ötrü cəmiyyətə hansı yollardan və hansı üsullardan istifadə etməyi öyrətmək və başa salmaqdır. Cəmiyyətin müxtəlif tipləri alternativ bazar sistemləri vasitəsilə təşkil edilməsidir. İqtisadiyyat nadir resursların paylaşdırılması üçün cəmiyyətin işlədə biləcəyi müxtəlif mexanizmləri öyrənir. Resurslar istehsal prosesində firmaların istifadə etdiyi əmtəə və xidmətlərdir. İqtisadiyyat resursların kombinasiyası və onlardan məhsulların alınmasında mövcud texnologiyadan istifadə edir. Məhsullar istehsal prosesində ələd edilən və sonrakı istehsalatda istifadə olunan müxtəlif faydalı əmtəə və xidmətlərdir. Resurslar üçün digər termin istehsalat faktorlarıdır. Onları üç əsas kateqoriyalara: torpaq, əmək və kapitala aid etmək olar. Torpaq və ya təbii resurslar təbiətin istehsalat prosesinə bəxşişidir. O, yollar, müəssisələr, evlər, fermalar tərəfindən istifadə olunan sahələr; evlər üçün istilik, yanacaq kimi energetika resursları; bal, dəmir, çınqıl kimi resurslardan ibarətdir. Hal-hazırda bura ətraf mühit resursları: su, hava, iqlim də daxildir. Əmək insanın istehsalatda sərf etdiyi vaxtdan əmələ gəlir: zavodda iş, torpağın becərilməsi, məktəbdə müəllimlik, evdə iş. Burada da iqtisadi təhlil zamanı qadının ödənişsiz əməyinin nəzərə alınmadığının xüsusi qeyd etmək lazımdır.

2 Cinslər arasında ənənəvi əmək bölgüsünə əsasən, kişiyə məhsuldar əməklə bağlı fəallıq aid edilir, qadına isə, həyatın mühafizəsi üçün şərait və iş qüvvəsinin təkrar istehsalı kimi baxılır. İqtisadiyyatın ən əsas məsələsi ödənişsiz ev əməyinin ölçülməsi və qiymətləndirilməsi, onun milli hesablar, iqtisadi statistika və ümumi milli məhsullarda nəzərə alınmasıdır. Qender rollarına görə bölüşdurməyə uyğun olaraq qadın əməyinə aşağıdakılar daxildir: - ev işi; - uşaqlara və qocalara ğayğı; - könüllü əmək; - ailə biznesində iştirak; - kənd təsərrüfatı əməyi; - ərin karyerası üçün qoyulmuş ödənişsiz qadın əməyi. Qadın əməyinin hesaba alınması sadəcə olaraq, qadının özünə hörmət və özününüdərkini gücləndirmək üçün vasitə deyildir, eyni zamanda milli iqtisadiyyatın və işçi qüvvəsi bazarının real vəziyyətinin göstərilməsinə qarşı edilən bir addımdır. Adi bazar istehsalatı bazar gəlirinə kapitalı və bazar əməyini dəyişdirdiyi kimi ev təsərrüfatının fəaliyyəti də ev əməyini və ailə gəlirinə kapitalı dəyişdirir. Hər iki sahəyə biznes və ev təsərrüfatına eyni qiymət vermək lazımdır. Kapital resurs kimi başqa əmtəələrin istehsalı üçün istehsal edilmiş uzunmüddətli əmtəə şəklində təqdim edilir. Bu maşınlar, yollar, kompüterlər, zavodlar, avtomobillər, paltaryuyan maşınlar və tikililərdir. İxtisaslaşdırılmış mühüm nemətlərin toplanması iqtisadiyyatın inkişafı məsələsinin həlli üçün vacib dir. Bu üç iqtisadi problemi məhsullar və resurslar terminləri ilə dürüst ifadə etmək üçün cəmiyyət qərar qəbul etməlidir: 1. Hansı məhsullar istehsal edilməlidir və nə qədər. 2. Bunlar necə istehsal olunmalıdır arzu olunan məhsulun istehsal edilməsi üçün hansı metodlardan istifadə olunaraq resurslar kombinasiya edilməlidir. 3. Məhsullar kim üçün istehsal edilməlidir və necə bölüşdürülməlidir. Bekkerə görə tələb faktiki olaraq bazar məhsullarına deyil, onlardan əldə edilən faydalı effektlərə qoyulur. İstehlakçını ən yox, bifşteks, tozsoran yox, təmiz mənzil maraqlandırır. Hər ailə öz-özlüyündə, «istehsal amillərindən» (bazar məhsulları, ailə üzvlərinin vaxtı və digər resurslar) istifadə edərək «yekun məhsul» (istehlak malları) istehsal edən mini-fabrikdir. Bu mallar müxtəlif texnologiyalardan istifadə olunmaqla istehsal oluna bilər: yeməyi evdə ədə yemək olar, restoranda da, otağı özün də yığışdıra bilərsən, qulluqçu da tuta bilərsən. Seçim ailənin gəlirindən asılıdır. Ev istehsalı üçün ən əsas resurs ailə üzvlərinin vaxtıdır. Məsələn, ailə üzvlərindən biri ev işləri ilə məşğul olmağa sərf etdiyi vaxtı bazar sektorunda itirdiyi üçün, onun bazar sektorunda əldə edə biləcəyi əmək haqqı azalır. Ona görə də, qadının təhsili, ixtisas dərəcəsi nə qədər yüksək olursa, ev işləri ona bir o qədər baha başa gəlir. Qadınların məşğulluğunun və bazarda əmək haqqının artırılması onların ev təsərrüfatında istehsal etdikləri nemətlərin bahalaşdırılması deməkdir. Bu isə öz növbəsində çox vaxt aparan ev işlərinin daha az vaxt aparan texnologiyalarla həyata keçirilməsinə imkan yaradır. Məsələn, ev təsərrüfatında işlədilən qabyuyan, paltaryuyan maşınlar, mətbəx avadanlığı, tozsoran və s. qadınlara ev işlərinə az vaxt sərf olunmasında yardımçıdırlar. 2. Klassik əmranə inzibati və klassik kapitalist yanaşma Hal-hazırda iqtisadiyyatın təşkilində əsaslı surətdə bir-birindən fərqlənən iki üsul vardır. İqtisadi quruculuğun bir üsulu ondan ibarətdir ki, iqtisadi qərarların çoxusu hökumət tərəfindən qəbul edilir və iyerarxiya hakimiyyətinin yuxarı rütbəliləri tərəfindən aşağı rütbəlilərə əmrlər verilir. Bunun əksinə olan halda qərarlar bazarda qəbul edildir.

3 Adamlar və müəssisələr könüllü olaraq resurslar və yekun məhsulların satışı barədə razılığa gəlirlər. İqtisadiyyatın təşkilinin iki əsas sistemini nəzərdən keçirək: 1. Bazar kapitalist sistemi (yaxud azad sahibkarlıq sistemi); 2. Əmranə sistem (mərkəzələşdirilmiş planlaşdırmaya əsaslanan). ABŞ-da və demokratik ölkələrin çoxusunda iqtisadiyyatın əksər sualları bazarda həll olunur. Ona görə də onların iqtisadi sistemləri bazar iqtisadiyyatı adlandırılır. Bazar iqtisadiyyatı iqtisadiyyatın təşkilinin elə bir formasıdır ki, əmək gəlirin əldə edilməsində maraqlı olan xüsusi şəxslərin («kapitalist», «biznesmen», «sahibkar» adlandırılanlar) tərəfindən təşkil edilir. Qiymətlər, gəlirlər, itgilər, stimullar və mükafatlandırmalar sistemi nə, necə və kimin üçün suallarını müəyyənləşdirir. Firmalar daha ucuz istehsalat texnologiyalarından (necə?) istifadə etməklə maksimal gəlir gətirən (nə?) məhsullar istehsal edirlər. Hər kəs öz əməyi sayəsində şəxsi mülkiyyətdən əldə etdiyi gəliri və ya maaşını nəyə sərf edəcəyini qərarlaşdıraraq istehlakı özü müəyyənləşdirir (kim üçün?). İstehsalatın məhsullarının alqı-satqısı məsələləri rəqabətlə idarə olunur. Alıcılar öz pulları ilə səs verərək, əməyin təşkilinə təsir göstərirlər. Bu təsir kişilər və qadınlar arasında əmək bölgüsünü gücləndirir. İzafi məhsul əmtəə və xidmətlərin ödənilməsi imkanlarından asılı olaraq paylaşdırılır. Xüsusi bölmə istehsalatı təşkil edir və planlaşdırır, dövlət isə yalnız «oyunun qaydalarını» müəyyənləşdirir və buna nəzarət edir. Bazar iqtisadiyyatının «azad bazar» iqtisadiyyatı və ya qarışmamazlıq iqtisadiyyatı (laisser faire) adlandırılan bir üsulu da vardır ki, burada hökumət ona heç bir təsir göstərmir. Beləliklə, bütün kapitalist (bazar) iqtisadiyyatının ən əsas xüsusiyyətləri aşağıdakılardır: - gəlirin maksimallaşdırılması və şəxsi maraqların güdülməsi cəmiyyət üçün yararlı sayılır; - əmtəə istehsalatı; - azad bazarlar; - istehsalatın vəsaitləri hesabına xüsusi mülkiyyət; - rəqabət; - resursların yerləşdirilməsinin qiymət mexanizmi; - əməyin qiyməti əmək haqqı ilə göstərilir; - kişilər və qadınlar arasında əmək bölgüsü həm ödənişli, həm də ödənişsiz əmək üçün xarakterikdir. Bazar iqtisadiyyatının əksinə olaraq, əmranə iqtisadiyyat iqtisadiyyatın təşkilinin bir növüdür. Burada istehsalat və paylaşdırma haqqında bütün qərarlar dövlət tərəfindən qəbul edilir. 70 il ərzində Sovetlər İttifaqında və Azərbaycanda mövcud olan əmranə iqtisadiyyat şəraitində istehsalat vasitələrinin çox hissəsi (torpaq və kapital) hökümətə məxsus idi. Əmək dövlət tərəfindən mərkəzləşdirilmişdi. Dövlət işçilərin böyük hissəsinin iş verəni idi və onlara iş yerində nə etmək lazım olduğunu diqtə edirdi. Eyni zamanda dövlət sənaye sahələrinin çoxuna və müəssisələrə rəhbərlik edirdi. Mərkəzləşdirilmiş planlaşdırma istehsalatın tələbatını müəyyənləşdirirdi. Əmranə iqtisadiyyatda hökumət xidmət və mallar arasında cəmiyyət məhsullarının necə paylaşdırılmasını müəyyən edir. İzafi məhsullar müəyyən edilmiş tələbatlara uyğun olaraq paylaşdırılır. Dövlət idarə üsulunu müəyyən edir və istehsalatı nəhəng bürokratiya maşını ilə idarə edir. Əlbəttə ki, əmranə iqtisadiyyatdan danışarkən Karl Marksı ( ) yada salmamaq olmaz. Marks iqtisadiyyatın bütün tarixi boyu bazar iqtisadiryyatını kəsgin

4 tənqid edən ən nüfuzlu tənqidçilərdən biri olmuşdur. Marks, zavod və dəmir yollarının Avropada yayılmasının hansı qarışıqlıqlara səbəb olduğunu görürüdü. O, belə hesab edirdi ki, bazarın nəzarətsiz qalan məhsuldar qüvvələri və rəqabət gec-tez nəzarətdən çıxacaq və işçilərin kasıbçılığına səbəb olacaq. Marks elan etdi ki, kapitalizm ölümə məhkumdur və tezliklə inqilabi çevriliş olacaq, sosializm erası başlanacaq. Sonrakı onilliklər tarix sanki Marksın dediklərini təsdiq etdi. İqtisadi vəlvələ və dərin tənəzzül 1890 və 1930-cu illərdə XX əsrin ziyalılarını xüsusi sahibkarlıq üzərində qurulan kapitalizmin həyat qabiliyyəti haqqında suallar qarşısında qoydu ci ildən etibarən, sosialistlər öz modellərindən istifadə etməyə başladılar. Bu sistemin çiçəkləndiyi dövrdə isə dünyanın demək olar ki, üçdə bir hissəsi marksist doktrinalara tabe olmağa başladı. Hal-hazırda özünü marksist adlandıran ölkələrin sayı xeyli azalıb. Marks bir çox məsələlərdə səhvə yol verirdi xüsusən sosializmin iqtisadi sistem kimi üstünlüyü məsələsində. Laein bu heç də onun görkəmli iqtisadçı olmasına xələl gətirmir. Hal-hazırda heç bir müasir cəmiyyət heç bir iqtisadi sistemə bütünlüklə uyğun gəlmir. İndi ölkələr qarışıq iqtisadiyyata bazar elementləri və idarəetmənin əmranə forması olan iqtisadiyyata malikdirlər. İndiyə qədər heç bir vaxt 100%-li bazar iqtisadiyyatı olmamışdır (yalnız İngiltərə XlX əsrdə buna yaxın idi). Hal-hazırda ABŞ-da bir çox qərarlar bazar vasitəsilə qəbul edilir. Lakin ölkənin hökuməti də bazarın iş rejiminin dəyişilməsində həlledici rol oynayır: hakimiyyət orqanları iqtisadi həyatı tənzimləyən qanun və qaydalar qəbul edirlər, təhsil sahəsində xidmət göstərirlər və hüquq qaydalarını mühafizə etməklə ətraf mühitin çirklənməsi və biznesə nəzarət edirlər. Həm Azərbaycan, həm keçmiş Sovetlər İttifaqının digər ölkələri və Şərqi Avropa, əmranə iqtisadiyyatın işindən narazıdırlar və qarışıq iqtisadiyyatın öz variantlarını axtarıb tapmaq istəyirlər. Beləliklə, keçid dövrünün iqtisadiyyatı əmələ gəldi. Bu iqtisadiyyatın xüsusiyyətləri bunlardır: Dövlət tərəfindən mərkəzləşdirilmiş əmək şəxsi işə çevrilir. İnsanlar öz əməklərinə sahibdirlər və ondən necə istifadə etmək lazım olduğunu özləri həll edirlər. Əməyin qiyməti əmək bazarında ona olan tələbatdan irəli gəlir. Əməyin təklif edilməsinin kəmiyyəti bir çox iqtisadi və qeyri-iqtisadi faktorlarla müəyyənləşdirilir. Əməyin təklif edilməsi üçün əsas determinatorlar əməyin qiyməti (yəni maaş) və demoqrafik faktorlardır (yaş, cins, təşsil və ailə vəziyyəti). Nəticə etibarilə bazar islahatları nəticəsində yaranan iqtisadi tənəzzülün acısını hamı kişi və qadınlar eyni dərəcədə çəkdilər. Əmək bazarında qadınların vəziyyəti yeni neqativ tendensiyalarla üzləşdi (xüsusi olaraq intellektual əmək sahəsindən, yüksək professionallıq və bilik tələb olunan iş yerlərindən qadınların çıxarılması; qeyrisabit və qanunvericiliklə qorunmayan, eləcə də qeyri-formal iqtisadiyyat sahələrində qadınların məşğulluğu; iş yerlərində qadınların hüquqlarının pozulması). Dövlət istehsalatın tələbatlarının ödənilməsinə cavabdehliyi öz üzərindən götürdü və bu vaxt bir sıra müəssisələr öz istiqamətlərini vaxtında dəyişdirə bilmədikləri üçün rəqabətə davam gətirə bilmədilər, bazarda öz yerlərini tapa bilmədikləri üçün bağlanmağa məcbur oldular ki, bu da öz növbəsində işsizliyin artmasına səbəb oldu. Azərbaycanda bazar iqtisadiyyatına keçid qadınların vəziyyətinin daha da pisləşməsinə səbəb oldu. Bundan əlavə, keçmiş Sovetlər İttifaqına keçid dövrünün qadınlar üçün spesifik olan mənfi nəticələri Azərbaycanda konfliktin olması, kəskin iqtisadi tənəzzülün olması üçün daha da ağırdır. Sistem fövqəladə vəziyyət qarşısında aciz qaldı. İqtisadiyyatın 25% tənəzzülə uğraması sayəsində insanlar həyat səviyyələrinin aşağı düşməsindən əzab çəkirlər. Zəngin təbii resurslarının və nəhəng iqtisadi potensialının olmasına baxmayaraq Azərbaycan sinfi bərabərsizliyin yaranmasının, işsizlik təhlükəsinin əhalinin böyük hissəsini, xüsusən də qadınları bürüməsinin şahidi oldu. 3.Sistemin dinamikliyi, onun əsas xüsusiyyətləri və inkişaf tendensiyaları

5 Uzun illər əmranə iqtisadiyyat hökuməti tərəfindən idarə olunan mərkəzləşdirilmiş planlaşdırmanı tərif etdikdən sonra SSRİ-nin keçmiş respublikaları və Şərqi Avropa dövlətləri desentralizasiya olunmuş bazar iqtisadiyyatına çətin keçid dövrünə qədəm qoydular. İndiyə qədər Kommunist Partiyasının rəhbərlik etdiyi Kitay 1990-cı illərdə iqtisadi bum keçirdi, çünki, bazarların genişlənməsinə imkan verdi. İnkişaf etməkdə olan Meksika, Çili və Tailand kimi ölkələrdə isə kapitalizmə keçid və iqtisadiyyatda hökumətin rolunun azalması sayəsində gəlir sürətlə artmağa başladı. Hətta Qrəb ölkələrinin sənaye cəhətdən inkişaf etmiş iqtisadiyyatı belə bütün dünyanı bürüyən bazar qüvvələrinin təsirindən qoruna bilməz. Bir çox ölkələrdə dövlət tənzimlənməsindən ələ çəkməyə söz verənlər Ronald Reyqan kimi dövlət başçıları seçilməyə başladı. Bu isə vergi və xərclərin azalması, dövlətin mülkiyyəti sayılan müəssisələrin xüsusi bölmələrə satılması demək idi. Şübhəsiz, bazar iqtisadi yüksəlişin hərəkətverici qüvvəsidir. Lakin belə hesab etmək olmaz ki, dövlət lazımsız keçmişdir. Dövlət təhlükəsizlik atmosferi yaradaraq bazarların çiçəklənməsində əsas rol oynayır. Müasir iqtisadiyyatın çiçəklənməsi bazar və hökumət arasında vəzifələrin düzgün bölüşdürülməsi və lazımi tarazlığın saxlanmasından asılıdır. O bazar iqtisadiyyatını ideal sayılır ki, orada əmtəə və xidmətlər bazar qiymətinə uyğun olaraq könüllü surətdə pula dəyişdərilir. Bu cür sistem dövlətin müdaxiləsi olmadan cəmiyyətin mövcud resurslarından maksimum gəlir əldə edir. Lakin real həyatda belə deyildir. Hər bir bazar iqtisadi sisteminin çatışmamazlıqları vardır ki, onlar da ətraf mühitin çirklənməsi, işsizlik və cəmiyyətin siniflərə bölünməsi kimi sosial xəstəliklərə gətirib çıxarır. Bu səbəbdən demək olar ki, bütün ölkələrin hökuməti əllərini iqtisadiyyatın nəbzində saxlamaqdan çəkinirlər. Müasir iqtisadi sistemlərdə dövlət, bazar mexanizminin işində baş verən problemlərə cavab olaraq, müxtəlif qərarlar qəbul edir. Ordu, polis, milli meteoroloji xidmət və magistralların tikintisi bütün bunlar dövlət fəaliyyətinə aiddir. Kosmosun öyrənilməsi kimi ictimai əhəmiyyəti olan layihələr və yaxud elmi tədqiqatlar dövlət büdcəsi tərəfindən maliyyələşdirilir. Dövlət biznesin bir sıra sahələrini (Məs., banklar, zibilin yığılması) tənzimləyir, eyni zamanda fermerlik, yüksək texnologiyalı istehsalatın bəzilərinə maddi yardım göstərir. Nəhayət, dövlət öz vətəndaşlarına vergi qoyur və bunun bir hissəsini qocalara və ehtiyacı olanlara verir. Dövlətin fəaliyyətinin üç əsas funksiyası vardır: səmərəliliyin artırılması, bərabərliyin təmin edilməsi, makroiqtisadi sabitliyin və artımın rəğbətləndirilməsi. Səmərəliliyin təmin edilməsi üçün dövlət bazarın səhvlərini düzəltməyə çalışır Dövlət vergilərdən düzgün istifadə olunmasını təmin edir. Dövlət gəlirlər, xərclər və pullar vasitəsilə makroiqtisadi artımı və sabitliyi tənzim edir, işsizliyin və inflyasiyanın qarşısının alır, eyni zamanda iqtisadi artıma kömək edir. Bazarlar gəliri həmişə düzgün paylaşdıra bilmir. Bu gəlir və tələbatlar arasında bərabərsizliyə gətirib çıxarır. Buna cavab olaraq dövlət bazarlarda əmək haqqı, renta, faiz, dividendlər ilə yaradılmış gəlir strukturunda dəyşikliklər edə bilər. Azərbaycanda bazar iqtisadiyyatının yaradılması üçün götürülmüş istiqamət dövlətin sosial- iqtisadi siyasətində radikal dəyişikliklər edilməsini tələb edirdi. İqtisadiyyatda struktur islahatlar aparılmalı idi. Dövlət sektorunun saxlamaqla, şəxsi mülkiyyət sektorunu yaratmaq, inflyasiya sıçrayışları, qiymətlərin liberalizasiyası və s. müşayiət olunan «əməliyyatlar» keçirmək. Bu cür strategiyanın həyata keçirilməsi, iqtisadi bərabərsizliyin, yoxsulluğun və kütləvi işsizliyin artmasına səbəb oldu. Bu şəraitdə qadınların vəziyyəti daha da pisləşdi. Cəmiyyətdə cinslər arasında bərabərhüquqluğa yönəldilmiş əmək haqqı və məşğulluq sahəsində dövlətin əvvəlki tədbirləri minimal əmək haqqının müəyyənləşdirilməsi, məşğulluğun təmin olunması, uşaq və analar üçün sosial müavinətlərin verilməsi bazar strukturunda islahatlara maneçilik törətdikləri üçün xeyli ixtisar edildi.

6 İşsizliyin artması kişilərə nisbətən qadınlar üçün daha ağrılı oldu. Çünki işləyən qadın əlavə müavinətlər alırdı. Azərbaycanda qadınlar təhsilin yüksək səviyyəsinə və iş əldə etmək üçün geniş imkanlara nail oldular. İşin itirilməsi özünün təmin etmənin itirilməsinə, daha sonra isə professional hazırlığın itirilməsinə gətirib çıxarır. İqtisadiyyatda islahatlarla əlaqədar olaraq son illərdə onların iqtisadi sahələrdən «yuyulması» tendensiyası bərqərar olmuşdur. Bu şəraitdə ağır ev işləri və ailə büdcəsində xərclərin artımı gərginliyin bir az da artmasına səbəb olur. Hökumət öhdədə olanlara müavinəti, məktəbəqədər müəssisələrə və qida məhsullarına maliyyə yardımını ixtisara saldı. Uşaqlara qulluq etmə xidmətindən istifadə imkanının olmaması və işsizliyin artımı ona gətirib çıxarır ki, uşağın anadan olması gələcəkdə ananın iş qüvvəsi bazarına qayıda bilməməsinə səbəb olur. Hərçənd ailələrə, uşaqlara, tənha analara, təqaüdçülərə və s. sosial ödəmələr bütünlüklə əmək haqqına uyğun indeksləşdirilmişdir. Bu müavinətlərin artımı qiymətlərin artımından həmişə geri qalır və yoxsulluğun sürətlə artımının qarşısını almaq üçün kifayət etmir. Hal-hazırda ailələr öz gəlirlərinin çox hissəsini uşaq baxçalarının xidmətinə, məktəbdə uşaqların qidalanmasına, dərs vəsaitlərinə, dava-dərmanlara, bəzən isə uşaqların tibbi müayinəsinə xərcləməli olurlar. Bir çox məktəbəqədər müəssisələr bağlanmalı oldular. Ailənin başında (xüsusən yarımçıq) qadın durduqda isə bu faktorlar onun özünü və uşaqlarını təmin etməsinə daha çox mənfi təsir göstərir. Keçid iqtisadiyyatlı bir sıra ölkələrdə qadınlarda dəyəşikliklər, siyasi və şəxsi azadlıq haqqında təsəvvürlərlə bağlı olan ruh yüksəkliyi tezliklə məyusluqla əvəz olunur. Bundan əlavə, bir çox ölkələrdə keçid dövrü xoşagəlməz sosial faktorlarla qızlar arasında fahişəliyin kəskin artması, azyaşlılar arasında hamiləlik halları və yeniyetmələr arasında cinayətkarlığın artması ilə müşayiət olunur. Ailədə iqtisadi ağırlıqlar və uşaqlara qulluq etmə xidmətindən istifadə etmənin mümkün olmaması qadınlara yeni «bazar iqtisadiyyatı»nın sektorlarına yiyələnmək və yeni nəslin kompleks tərbiyəsini (bu işlə məşğul olmaq əvvəllər dövlətin məktəbəqədər müəssisələrinin vəzifə borcu idi) təmin etməki üçün vacib olan təhsilin alınmasını qeyrimümkün edir. Qadınların sağlamlığı təhlükə qarşısındadır. Problemlər bunlardır: - analıq ölümünün yüksək səviyyəsi; - çoxlu sayda abortlar; - ailənin planlaşdırılması sahəsində informasiya və xidmətlərin olmaması; - özünə qəsd etmənin (intihar) artması; - ciddi xəstəliklərin müalicəsi üçün vacib olan dava-dərmanların çatışmamazlığı; - psixiatriya tibbi yardım xidmətinin çatışmamazlığı. Yeniyetmə yaşda uşaq doğması qadına təhsilini başa vurmağa maneçilik törədə bilər. Bu vəziyyət fertilliyin yüksək səviyyəsi və tez-tez uşaqların doğulması ilə birlikdə qadınların və körpə uşaqların ölüm təhlükəsini artırır. Analıq ölümü ən yüksək səviyyədədir. Kontrasepsiya vasitələrinin olmaması şəraitində abort ailənin planlaşdırılmasının yeganə metodu olaraq qalır ki, bu da ana ölümünün əsas səbəblərindən birinə çevrilir. Keçid dövründə, gəlirlərin azaldığı üçün ailələr ilk növbədə dəmir və zülalla zəngin olan bahalı qida məhsullarından, eləcə də, vitaminlərlə zəngin olan meyvə və tərəvəzlərdən imtina edirlər. Orqanizmlərində vitamin azlığı olan qadınlar yoluxucu xəstəliklərə qarşı dözümlü olmurlar, hamiləliyi pis keçirirlər və yeni dünyaya gələcək uşağın orqanizminə lazımi miqdarda dəmir ötürə bilmirlər. Bu problemi həll etmək üçün müasir dövlətlər ehtiyacı olanlara «maliyyə təhlükəsizliyi» sistemini təmin edən vergiqoyma sistemindən istifadə edirlər.

7

MALIYYƏ VƏZIYYƏTI HAQQINDA HESABAT. 31 dekabr 2013-ci il tarixə

MALIYYƏ VƏZIYYƏTI HAQQINDA HESABAT. 31 dekabr 2013-ci il tarixə MALIYYƏ VƏZIYYƏTI HAQQINDA HESABAT "Qeyrihökumət təşkilatının forması, məzmunu və təqdim edilməsi Qaydası»na 1 nömrəli əlavə 31 dekabr 2013ci il tarixə FORMA 1 Müəssisə, təşkilat Vətəndaşların Əmək Hüquqlarını

Detaylı

MALIYYƏ VƏZIYYƏTI HAQQINDA HESABAT VÖEN

MALIYYƏ VƏZIYYƏTI HAQQINDA HESABAT VÖEN MALIYYƏ VƏZIYYƏTI HAQQINDA HESABAT «Qeyri-hökumət təşkilatının illik maliyyə hesabatının forması, məzmunu və təqdim edilməsi Qaydası»na 1 nömrəli əlavə 31 dekabr 2009 il tarixə FORMA 1 VÖEN 1 3 0 0 1 2

Detaylı

1. Bazar iqtisadiyyatında dövlətin rolu.

1. Bazar iqtisadiyyatında dövlətin rolu. MÖVZU 8. İQTİSADİYYATA DÖVLƏT TƏSMİRİ ALƏTLƏRİ 1. Bazar iqtisadiyyatında dövlətin rolu. 1. Bazar iqtisadiyyatında dövlətin rolu. 2. Dövlət xərcləri və vergi tutumu. 3. Monetar siyasət. Bazar, öz-özlüyünə

Detaylı

Azərlotereya ASC tərəfindən Azərbaycan Respublikasında lotereya fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi, vətəndaşların hüquqlarının və qanuni mənafelərinin

Azərlotereya ASC tərəfindən Azərbaycan Respublikasında lotereya fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi, vətəndaşların hüquqlarının və qanuni mənafelərinin AZƏRLOTEREYA AÇIQ SƏHMDAR CƏMİYYƏTİNİN 2012-ci il üzrə İLLİK HESABATI Azərlotereya ASC tərəfindən Azərbaycan Respublikasında lotereya fəaliyyətinin təkmilləşdirilməsi, vətəndaşların hüquqlarının və qanuni

Detaylı

AZƏRBAYCANIN XARİCİ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRİ

AZƏRBAYCANIN XARİCİ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRİ AZƏRBAYCANIN XARİCİ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRİ Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Bakı - 2014 XARİCİ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRİN BAŞLICA İSTİQAMƏTLƏRİ Bir ölkənin xarici iqtisadi əlaqələri əsasən aşağıdakı istiqamətlər

Detaylı

Finansist. Təqdimat ALMANİYA VERGİ SİSTEMİ

Finansist. Təqdimat ALMANİYA VERGİ SİSTEMİ Finansist Təqdimat ALMANİYA VERGİ SİSTEMİ 54 APREL 2013 Təqdimat Finansist Almaniya güclü maliyyə sisteminə malik olan dövlətlərdən biridir. Vergi sisteminə gəldikdə isə demək olar ki, burada vergi gəlirləri

Detaylı

Kredit bürosu borcalanlar üçün əla imkanlar

Kredit bürosu borcalanlar üçün əla imkanlar Kredit bürosu borcalanlar üçün əla imkanlar Bu məqalə Kredit Bürolarının yaradılması vasitəsilə kredit məlumatının mübadiləsinin əsas prinsiplərini təsvir edir. 15 dekabr 2009-cu il tarixdə Bakı şəhərində

Detaylı

AZƏRBAYCAN İQTİSADİYYATININ SEKTORLAR ÜZRƏ TƏHLİLİ. Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru

AZƏRBAYCAN İQTİSADİYYATININ SEKTORLAR ÜZRƏ TƏHLİLİ. Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru AZƏRBAYCAN İQTİSADİYYATININ SEKTORLAR ÜZRƏ TƏHLİLİ Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Bakı - 2016 ÜDM İSTEHSALINDA SEKTORLARIN PAYI (2015) ÜDM İSTEHSALINDA SEKTORLARIN PAYI Azərbaycanda ÜDM-nin

Detaylı

AVRASİYA SOSİAL ELMLƏR FORUMU

AVRASİYA SOSİAL ELMLƏR FORUMU II CİLD Azərbaycan Dövlət Hacettepe Qırğızıstan-Türkiyə Ahmet Yesevi İqtisad Universiteti Universiteti Manas Universiteti Universiteti Dünya İqtisadiyyatının İnkişaf Paradiqması: Bazar və Sonrası mövzusunda

Detaylı

ŞIRKƏTIN INKIŞAFıNıN RƏQABƏT STRATEGIYALARı VƏ ONLARıN TƏSNIFLƏŞDIRILMƏSI

ŞIRKƏTIN INKIŞAFıNıN RƏQABƏT STRATEGIYALARı VƏ ONLARıN TƏSNIFLƏŞDIRILMƏSI ŞIRKƏTIN INKIŞAFıNıN RƏQABƏT STRATEGIYALARı VƏ ONLARıN TƏSNIFLƏŞDIRILMƏSI i.e.n., doc. Hüseynova Arzu Rəqabətədavamlı təşkilatların layihələndirilməsi Baxılan məsələlər: Strategiyaların təsnifləşdirilməsi

Detaylı

BÖYÜK BRİTANİYANIN VERGİ SİSTEMİ

BÖYÜK BRİTANİYANIN VERGİ SİSTEMİ 58 MART 2013 BÖYÜK BRİTANİYANIN VERGİ SİSTEMİ Böyük Britaniya Qərbi Avropanın ən yüksək inkişaf ölkələrindən biridir. Bu ölkə vergi elminin vətəni hesab edilir. Böyük Britaniyanın vergi sahəsində olan

Detaylı

Qrant haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu

Qrant haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu Qrant haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanunu Bu Qanun Azərbaycan Respublikasında qrantların (o cümlədən sub-qrantın, qranta əlavənin, habelə ianələr istisna olmaqla, bu Qanunun 1-ci maddəsinin birinci

Detaylı

DÜNYA İQTİSADİYYATI. I Mövzu - Giriş: dünya iqtisadiyyatının coğrafiyası və qloballaşma

DÜNYA İQTİSADİYYATI. I Mövzu - Giriş: dünya iqtisadiyyatının coğrafiyası və qloballaşma DÜNYA İQTİSADİYYATI I Mövzu - Giriş: dünya iqtisadiyyatının coğrafiyası və qloballaşma THE WORLD ECONOMY: Geography, Business, Development Frederick P. Stutz, Barney Warf Sixth Edition, Pearson, 2012 HAZIRLADI:

Detaylı

T.C. DEVLET PERSONEL BAŞKANLIĞI

T.C. DEVLET PERSONEL BAŞKANLIĞI T.C. DEVLET PERSONEL BAŞKANLIĞI Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Birimi Temmuz 2013 T.C. DEVLET PERSONEL BAŞKANLIĞI İçindekiler Azerbaycan Cumhuriyeti Hakkında Genel Bilgiler...5 Azerbaycan Cumhuriyeti

Detaylı

Azərbaycan Dövlət İqtİsad Unİversİtetİ Qİda məhsullarının texnologiyası kafedrası Fənn: İaşə müəssisələrinin avadanlıqları

Azərbaycan Dövlət İqtİsad Unİversİtetİ Qİda məhsullarının texnologiyası kafedrası Fənn: İaşə müəssisələrinin avadanlıqları Azərbaycan Dövlət İqtİsad Unİversİtetİ Qİda məhsullarının texnologiyası kafedrası Fənn: İaşə müəssisələrinin avadanlıqları Tərtib etdi: b/m, i.e.d. Nəsrullayeva G.M. MÖVZU 13. ISTILIK AVADANLILQARI PLAN

Detaylı

Qiymətli kağızların təkrar bazar likvidlyinin emitent üçün imkanları. Elxan Həsənov SOCAR Capital Markets

Qiymətli kağızların təkrar bazar likvidlyinin emitent üçün imkanları. Elxan Həsənov SOCAR Capital Markets Qiymətli kağızların təkrar bazar likvidlyinin emitent üçün imkanları Elxan Həsənov SOCAR Capital Markets 100% dövlət şirkəti və ölkənin ən böyük vergi ödəyicisi; Şaxələnmiş gəlir mənbələri - Neft, qaz

Detaylı

AZƏRBAYCAN DÖVLƏT NEFT VƏ SƏNAYE UNİVERSİTETİ. Kafedra: Metrologiya, standartlaşdırma və keyfiyyətin idarəə olunması

AZƏRBAYCAN DÖVLƏT NEFT VƏ SƏNAYE UNİVERSİTETİ. Kafedra: Metrologiya, standartlaşdırma və keyfiyyətin idarəə olunması AZƏRBAYCAN DÖVLƏT NEFT VƏ SƏNAYE UNİVERSİTETİ Fakültə: İqtisadiyyatt və menecment Kafedra: Metrologiya, standartlaşdırma və keyfiyyətin idarəə olunması Fənn: Standartlaşdırma və sertifikasiya SƏRBƏST İŞ

Detaylı

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin cı il 5 oktyabr tarixli Fərmanı ilə təsdiq edilmişdir. Əlavə Ümumi müddəalar

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin cı il 5 oktyabr tarixli Fərmanı ilə təsdiq edilmişdir. Əlavə Ümumi müddəalar Xarici ölkələrə ixrac missiyalarının təşkilinə, xarici bazarların araşdırılması və marketinq fəaliyyətinə, Made in Azerbaijan brendinin xarici bazarlarda təşviqinə, yerli şirkətlərin ixracla bağlı xarici

Detaylı

MobilBank. Mobil telefon vasitəsilə kart hesabının idarə olunması

MobilBank. Mobil telefon vasitəsilə kart hesabının idarə olunması MobilBank Mobil telefon vasitəsilə kart hesabının idarə olunması Xidmət siyahısı Kommunal xidmətlərin ödənişi Mobil operator xidmətlərinin ödənişi İnternet provayderlər xidmətlərinin ödənişi Pulun kartdan

Detaylı

MÖVZU 9. TİCARƏT NƏZƏRİYYƏSİ VƏ PRAKTİKASI

MÖVZU 9. TİCARƏT NƏZƏRİYYƏSİ VƏ PRAKTİKASI MÖVZU 9. TİCARƏT NƏZƏRİYYƏSİ VƏ PRAKTİKASI 1. Beynəlxalq ticarətin əhəmiyyəti 1. Beynəlxalq ticarətin əhəmiyyəti. 2. Müqayisəli üstünlük prinsipi. 3. Tariflər və ticarət üzrə Baş razılaşma. Dünya ticarəti

Detaylı

AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSIL NAZIRLIYI AZƏRBAYCAN TEXNIKI UNIVERSITETI. KREDİT SİSTEMİ İLƏ BaKALAVR HAZIRLIĞININ Tədris planı

AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSIL NAZIRLIYI AZƏRBAYCAN TEXNIKI UNIVERSITETI. KREDİT SİSTEMİ İLƏ BaKALAVR HAZIRLIĞININ Tədris planı AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSIL NAZIRLIYI AZƏRBAYCAN TEXNIKI UNIVERSITETI 050627- Elektronika, telekommunikasiya və radiotexnika mühəndisliyi Təhsil müddəti 4 il (əyani) Sıra Fənlərin şifri Fənlərin adı

Detaylı

Tibbi sığorta haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU

Tibbi sığorta haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Tibbi sığorta haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Bu Qanun əhalinin tibbi sığortasının təşkilati, hüquqi və iqtisadi əsaslarını müəyyən edir, tibbi sığortanın subyektləri arasındakı münasibətləri

Detaylı

Əlavə C3 ƏMSSTQ Əlavəsi Düzəlişlər Reyestri

Əlavə C3 ƏMSSTQ Əlavəsi Düzəlişlər Reyestri Əlavə C3 ƏMSSTQ Əlavəsi Düzəlişlər Reyestri QOŞMA C3 ƏMSSTQ SƏNƏDİNƏ ƏLAVƏYƏ DÜZƏLİŞLƏRİN REYESTRİ Qoşma C3: ƏMSSTQ sənədinə Əlavəyə Düzəlişlərin Reyestri i MÜNDƏRİCAT 1 MÜQƏDDİMƏ... I Cədvəllər Cədvəl

Detaylı

AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İQTİSAD UNİVERSİTETİ

AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İQTİSAD UNİVERSİTETİ AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İQTİSAD UNİVERSİTETİ KAFEDRA: QİDA MƏHSULLARININ TEXNOLOGİYASI FƏNN: BİOTEXNOLOGİYANIN ƏSASLARI GENETIK MÜHƏNDISLIK VƏ ONUN ƏSAS ANLAYIŞLARI Tərtib etdi: Dos.,t.e.n. Qədimova Natəvan

Detaylı

AMEDIA Ünvan: Bakı, Azərbaycan / C.Cabbarlı 44 / Caspian Plaza Tel.:( ) / ( )

AMEDIA Ünvan: Bakı, Azərbaycan / C.Cabbarlı 44 / Caspian Plaza Tel.:( ) / ( ) AMEDIA 2016 Ünvan: Bakı, Azərbaycan / C.Cabbarlı 44 / Caspian Plaza Tel.:(+994 12) 4369846 / (+994 77) 4100004 E-mail: info@amedia.az www.amedia.az HAQQIMIZDA AMEDIA komandası olaraq biz böhranda şirkətlərin

Detaylı

Qərar Q-14. Relizin Tarixi: Bakı şəhəri, 30 iyun 2014-cü il

Qərar Q-14. Relizin Tarixi: Bakı şəhəri, 30 iyun 2014-cü il İstehsalatda bədbəxt hadisələr və peşə xəstəlikləri nəticəsində peşə əmək qabiliyyətinin itirilməsi hallarından icbari sığorta müqaviləsinin məzmununun və formasının təsdiq edilməsi haqqında Relizin Tarixi:

Detaylı

Kommunal müəssisələr tərəfindən satınalma

Kommunal müəssisələr tərəfindən satınalma 16-cı Xülasə Avqust 2011-ci il Dövlət satınalmaları Kommunal müəssisələr tərəfindən satınalma MÜNDƏRİCAT Kommunal müəssisələr tərəfindən satınalma Kommunal müəssisələrin satınalma prosedurları haqqında

Detaylı

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. Nil Çayından Çıxarılan Şahzadə

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. Nil Çayından Çıxarılan Şahzadə Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir Nil Çayından Çıxarılan Şahzadə Müəllif: Edward Hughes İllüstrasiya edən: M. Maillot; Lazarus Uyğunlaşdıran: M. Maillot; Sarah S. Tərcümə edən: Günay Əsədova Təqdim

Detaylı

DÜNYA GƏNC TÜRK YAZARLAR BİRLİYİ dgtyb@box.az; akber_q@yahoo.com Tel.: +99450 33 937 55 TÜRKÜN SƏSİ

DÜNYA GƏNC TÜRK YAZARLAR BİRLİYİ dgtyb@box.az; akber_q@yahoo.com Tel.: +99450 33 937 55 TÜRKÜN SƏSİ DÜNYA GƏNC TÜRK YAZARLAR BİRLİYİ dgtyb@box.az; akber_q@yahoo.com Tel.: +99450 33 937 55 TÜRKÜN SƏSİ Bu kitab Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri Hökümət Təşkilatlarına Dővlət Dəstəyi Şurası

Detaylı

MÜTƏXXƏSSİSLƏR dünya standartları tələblərinə cavab verən, 6 ayından 6 yaşınadək uşaqlar üçün inkişafetdirici oyuncaqlar əsasında xüsusi olaraq bütöv

MÜTƏXXƏSSİSLƏR dünya standartları tələblərinə cavab verən, 6 ayından 6 yaşınadək uşaqlar üçün inkişafetdirici oyuncaqlar əsasında xüsusi olaraq bütöv MÜTƏXXƏSSİSLƏR dünya standartları tələblərinə cavab verən, 6 ayından 6 yaşınadək uşaqlar üçün inkişafetdirici oyuncaqlar əsasında xüsusi olaraq bütöv bir ERKƏN İNKİŞAF SİSTEMİ hazırlamışlar. Bizim SERTIFIKATLAŞDIRILMIŞ

Detaylı

MÖVZU 5 Beynəlxalq iqtisadi münasibətlər sistemində kapitalın beynəlxalq hərəkəti

MÖVZU 5 Beynəlxalq iqtisadi münasibətlər sistemində kapitalın beynəlxalq hərəkəti MÖVZU 5 Beynəlxalq iqtisadi münasibətlər sistemində kapitalın beynəlxalq hərəkəti 5.1. Kapitalın beynəlxalq hərəkəti: mahiyyəti, mərhələləri, inkişaf səbəbləri, göstəriciləri və formaları 5.2. Birbaşa

Detaylı

Turizm haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU

Turizm haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Turizm haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Bu Qanun Azərbaycan Respublikasında turizm bazarının hüquqi əsaslarının bərqərar edilməsinə yönəldilmiş dövlət siyasətinin prinsiplərini, turizm fəaliyyətinin

Detaylı

Azərbaycan Respublikasının bank sistemində ödəniş vasitələrinin maliyyə hesabatlarında uçotu Qaydaları

Azərbaycan Respublikasının bank sistemində ödəniş vasitələrinin maliyyə hesabatlarında uçotu Qaydaları Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankı İdarə Heyəti 18 yanvar 2003-ci il tarixli qərarı ilə təsdiq edilmişdir. Protokol N 01 Reyestr N 32 İdarə Heyətinin Sədri Elman Rüstəmov Azərbaycan Respublikasının

Detaylı

TƏŞKİLAT KOMİTƏSİ / TEŞKİLAT KOMİSYONU

TƏŞKİLAT KOMİTƏSİ / TEŞKİLAT KOMİSYONU Çağ Öğretim İşletmeleri Qafqaz Universiteti Türk İşbirliği ve Kalkınma İdaresi Başkanlığı (TİKA) MÜLKİ HÜQUQ BEYNƏLXALQ SİMPOZİUM M ATERİ ALLAR ÖZEL HUKUK ULUSLARARASI SEMPOZYUM TEBLİ ĞLER Bakı Azərbaycan

Detaylı

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ AZƏRBAYCAN TEXNOLOGİYA UNİVERSİTETİ. Bakalavr hazırlığı üçün TURİZM MARKETİNQİ. kursunun TƏDRİS PROQRAMI

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ AZƏRBAYCAN TEXNOLOGİYA UNİVERSİTETİ. Bakalavr hazırlığı üçün TURİZM MARKETİNQİ. kursunun TƏDRİS PROQRAMI AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ AZƏRBAYCAN TEXNOLOGİYA UNİVERSİTETİ Marketinq kafedrası Bakalavr hazırlığı üçün TURİZM MARKETİNQİ kursunun TƏDRİS PROQRAMI İxtisas 050408 Marketinq GƏNCƏ 2012 2

Detaylı

AZƏRBAYCAN İQTİSADİ İSLAHATLAR İCMALI

AZƏRBAYCAN İQTİSADİ İSLAHATLAR İCMALI Aprel 2017 AZƏRBAYCAN İQTİSADİ İSLAHATLAR İCMALI Baş redaktor : Dr. Vüsal Musayev İqtisad Elmləri Doktoru London Universiteti AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASINDA KİÇİK VƏ ORTA SAHİBKARLIQ SƏVİYYƏSİNDƏ İSTEHLAK

Detaylı

AZƏRBAYCANIN İQTİSADİ SİYASƏTİNİN ƏSAS XÜSUSİYYƏTLƏRİ

AZƏRBAYCANIN İQTİSADİ SİYASƏTİNİN ƏSAS XÜSUSİYYƏTLƏRİ AZƏRBAYCANIN İQTİSADİ SİYASƏTİNİN ƏSAS XÜSUSİYYƏTLƏRİ Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Bakı - 2014 İQTİSADİ SİYASƏT VƏ ƏSAS NÖVLƏRİ İqtisadi siyasət, makroiqtisadi tarazlıqların hansı istiqamətdə

Detaylı

A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 51, ERZURUM 2014, 341-347

A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 51, ERZURUM 2014, 341-347 A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 51, ERZURUM 2014, 341-347 CELIL MEMMEDGULUZADE NİN MÜSLÜMAN KADINININ HAYATINI ELE ALAN MİZAHİ ŞİİRLERİ Özet Makalede XX. yüzyıl Azerbaycan edebiyatının

Detaylı

Korporativ idarəetmə. Ruslan Atakişiyev İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin sədri. Məruzəçi:

Korporativ idarəetmə. Ruslan Atakişiyev İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin sədri. Məruzəçi: Korporativ idarəetmə Məruzəçi: Ruslan Atakişiyev İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin sədri 1 Sahibkarlığın tarixi inkişafı a) Tacirlər, sənətkarlar, iri torpaq sahibləri və s.; b) XVI əsrdə sahibkarlığın

Detaylı

DÖVLƏT SOSİAL SIĞORTA ŞƏHADƏTNAMƏSİNİN DƏYİŞDİRİLMƏSİ VƏ YA DUBLİKATININ VERİLMƏSİ ÜÇÜN MÜRACİƏTİN QƏBULU İSTİFADƏÇİ TƏLİMATI

DÖVLƏT SOSİAL SIĞORTA ŞƏHADƏTNAMƏSİNİN DƏYİŞDİRİLMƏSİ VƏ YA DUBLİKATININ VERİLMƏSİ ÜÇÜN MÜRACİƏTİN QƏBULU İSTİFADƏÇİ TƏLİMATI DÖVLƏT SOSİAL SIĞORTA ŞƏHADƏTNAMƏSİNİN DƏYİŞDİRİLMƏSİ VƏ YA DUBLİKATININ VERİLMƏSİ ÜÇÜN MÜRACİƏTİN QƏBULU İSTİFADƏÇİ TƏLİMATI DSMF 16.09.2015 Mündəricat Giriş...2 Məqsəd... 2 Məzmun... 2 Xidmətin istifadəçiləri...

Detaylı

MİKROİQTİSADİYYAT QAFQAZ UNİVERSİTETİ. Mayis Əzizov. İqtisadiyyat və idarəetmə fakültəsi tələbələri üçün metodik vəsait. iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru

MİKROİQTİSADİYYAT QAFQAZ UNİVERSİTETİ. Mayis Əzizov. İqtisadiyyat və idarəetmə fakültəsi tələbələri üçün metodik vəsait. iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru QAFQAZ UNİVERSİTETİ MİKROİQTİSADİYYAT İqtisadiyyat və idarəetmə fakültəsi tələbələri üçün metodik vəsait Mayis Əzizov iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Bu metodik vəsait Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyinin

Detaylı

QEYRİ-QANUNİ YOLLA ƏLDƏ EDİLMİŞ PUL VƏSAİTLƏRİNİN VƏ YA DİGƏR ƏMLAKIN BANKLAR VASİTƏSİLƏ LEQALLAŞDIRILMASININ QARŞISININ ALINMASINA DAIR

QEYRİ-QANUNİ YOLLA ƏLDƏ EDİLMİŞ PUL VƏSAİTLƏRİNİN VƏ YA DİGƏR ƏMLAKIN BANKLAR VASİTƏSİLƏ LEQALLAŞDIRILMASININ QARŞISININ ALINMASINA DAIR Təsdiq edilmişdir Azərbaycan Respublikası Milli Bankı İdarə Heyətinin _03_ noyabr 2006-cı il tarixli qərarı ilə Protokol 34 D/reyestr 160 QEYRİ-QANUNİ YOLLA ƏLDƏ EDİLMİŞ PUL VƏSAİTLƏRİNİN VƏ YA DİGƏR ƏMLAKIN

Detaylı

Bu hesabatda biznesin həyat siklinin əsas istiqamətləri ətraflı şəkildə təhlil olunur.

Bu hesabatda biznesin həyat siklinin əsas istiqamətləri ətraflı şəkildə təhlil olunur. Xülasə Bu hesabatda biznesin həyat siklinin əsas istiqamətləri ətraflı şəkildə təhlil olunur. Müşahidələr 2007-ci ilin sonunda 2008-ci ilin əvvəllərində seçilən 1800 statistic bölgü vahidi təmsil edən

Detaylı

2016-cı il Azərbaycan tarixində dərin islahatlar ili kimi yadda qalacaq! Vusal Musayev

2016-cı il Azərbaycan tarixində dərin islahatlar ili kimi yadda qalacaq! Vusal Musayev 2016 İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi İqtisadi Təhlil və Analitik-İnformasiya Departamenti 2016-cı il Azərbaycan tarixində dərin

Detaylı

Q A N U N U. Azərbaycan Respublikasının 2005-ci il dövlət büdcəsi haqqında

Q A N U N U. Azərbaycan Respublikasının 2005-ci il dövlət büdcəsi haqqında A Z Ə R B A Y C A N R E S P U B L İ K A S I N I N Q A N U N U Azərbaycan Respublikasının 2005-ci il dövlət büdcəsi haqqında Maddə 1. Azərbaycan Respublikasının 2005-ci il dövlət büdcəsinin gəlirləri 10222000,0

Detaylı

Ana kart (Motherboard)

Ana kart (Motherboard) 1 Ana kart (Motherboard) 2 Ana lövhə və ya ana kart (ing. motherboard) mürəkkəb çoxqatlı çap lövhəsində fərdi kompüterin əsas komponentləri (mərkəzi prosessor, operativ yaddaşın kontrollerləri, operativ

Detaylı

Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universiteti

Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universiteti Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universiteti Tikinti İqtisad fakültəsi Biznesin təşkili və idarə olunması kafedrası Fənnin adı: Biznesin təşkili və idarə edilməsi

Detaylı

YERLİ ŞİRKƏTİN YARADILMASININ PROSEDUR QAYDALARI

YERLİ ŞİRKƏTİN YARADILMASININ PROSEDUR QAYDALARI YERLİ ŞİRKƏTİN YARADILMASININ PROSEDUR QAYDALARI Yerli şirkətin yaradılması mərkəzləşdirilmiş qaydada vergi orqanında həyata keçirilir. Prosedur qaydalar: 1. Təsis sənədlərin a. Nizamnamə b. Hüquqi ünvan

Detaylı

IV Zirvə Oyunlarının ƏSASNAMƏSİ

IV Zirvə Oyunlarının ƏSASNAMƏSİ IV Zirvə Oyunlarının ƏSASNAMƏSİ Xırdalan-2016 Təsdiq edirəm Zirvə İnternational Sport Clubs MMC-nin Direktoru R.Rəsulov 01 aprel 2016-cı il Zirvə İnternational Sport Clubs MMC-nin IV Zirvə Oyunlarının

Detaylı

Azərbaycan Respublikasında çimərlik turizminin inkişafına dair ci illər üçün. Tədbirlər Planı

Azərbaycan Respublikasında çimərlik turizminin inkişafına dair ci illər üçün. Tədbirlər Planı Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2017-ci il 30 mart tarixli Sərəncamı ilə təsdiq edilmişdir Azərbaycan Respublikasında çimərlik turizminin inkişafına dair -ci illər üçün Tədbirlər Planı Tədbirin adı

Detaylı

Biznes əməliyyatları hesabatı 2015-ci ilin 1-ci yarısının nəticələri

Biznes əməliyyatları hesabatı 2015-ci ilin 1-ci yarısının nəticələri Biznes əməliyyatları hesabatı 2015-ci ilin 1-ci yarısının nəticələri Əsas göstəricilər Hasilat AÇG neft (min barel/gün) neft (milyon ton) Sahdəniz qaz (milyard kubmetr) kondensat (milyon ton) Əməliyyat

Detaylı

KORPORATİV SOSİAL MƏSULİYYƏT ÜZRƏ BEYNƏLXALQ

KORPORATİV SOSİAL MƏSULİYYƏT ÜZRƏ BEYNƏLXALQ KORPORATİV SOSİAL MƏSULİYYƏT ÜZRƏ BEYNƏLXALQ TƏCRÜBƏ VƏ ONDAN İSTİFADƏ İMKANLARI İnsan resurslarının dəyərlərə dayalı menecmenti Korporativ dəyərlər və davranış kodeksi İctimai sektorda fəallıq KSM Təhcizatda

Detaylı

ETGi Video Konfrans E-Learning, Uzaqdan Təhsil Həlləri

ETGi Video Konfrans E-Learning, Uzaqdan Təhsil Həlləri Dünyanı Dəyişdirən İnnovativ Texnologiyalar və Həllər ETGi Video Konfrans E-Learning, Uzaqdan Təhsil Həlləri Məhsullar Həllər Xidmətlər Video Konfrans Xidmət içi Təhsil Qurumsal Kommunikasiya Sadəcə Software

Detaylı

Kassa dövriyyəsi haqqında statistik hesabatın tərtibi və təqdim olunması haqqında Təlimat. 1. Ümumi müddəalar

Kassa dövriyyəsi haqqında statistik hesabatın tərtibi və təqdim olunması haqqında Təlimat. 1. Ümumi müddəalar Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankı İdarə Heyətinin _06_ oktyabr 2009-cu il tarixli qərarı ilə təsdiq edilmişdir. Protokol 28 Kassa dövriyyəsi haqqında statistik hesabatın tərtibi və təqdim olunması

Detaylı

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. Daniel və şirlərin quyusu

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. Daniel və şirlərin quyusu Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir Daniel və şirlərin quyusu Müəllif: Edward Hughes İllüstrasiya edən: Jonathan Hay Uyğunlaşdıran: Mary-Anne S. Tərcümə edən: Günay Əsədova Təqdim edən: Bible for Children

Detaylı

Azərbaycan Hava Yolları QSC. Milli Aviasiya Akademiyası. Iqtisadiyyat və Hüquq. Kurs işi. Avidaşımaların satışında reklamın.

Azərbaycan Hava Yolları QSC. Milli Aviasiya Akademiyası. Iqtisadiyyat və Hüquq. Kurs işi. Avidaşımaların satışında reklamın. Azərbaycan Hava Yolları QSC Milli Aviasiya Akademiyası Fakültə İxtisas Iqtisadiyyat və Hüquq BİM Kurs işi Fənn Mövzu HNKİ Avidaşımaların satışında reklamın işinin təşkili Rəhbər Tələbə Qrup Süleymanlı

Detaylı

Sahibkarlıq fəaliyyətinin təşkilində biznes-planın rolu

Sahibkarlıq fəaliyyətinin təşkilində biznes-planın rolu Sahibkarlıq fəaliyyətinin təşkilində biznes-planın rolu Sahibkarlıq fəaliyyəti mülkiyyət formasından asılı olamayaraq fiziki və hüquqi şəxslərin mənfəət və ya şəxsi gəlir əldə etmək məqsədilə özlərinin

Detaylı

Azərbaycanda turizmin vəziyyəti

Azərbaycanda turizmin vəziyyəti Azərbaycanda turizmin vəziyyəti İqtisadi islahatların həyata keçirilməsində iqtisadi və sosial mexanizmlərin formalaşması, dinamikası və proqnozlaşdırılması, xüsusi tədqiqat obyekti kimi təhlili, islahatların

Detaylı

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ AİLƏ MƏCƏLLƏSİ

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ AİLƏ MƏCƏLLƏSİ AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ AİLƏ MƏCƏLLƏSİ MÜNDƏRİCAT (Fəslin başlanğıcına getmək üçün müvafiq fəslin adının üzərində sol düyməni basın) BÖLMƏLƏR (Fəsillər) 1. ÜMUMİ MÜDDƏALAR (1-2) 2. NİKAHIN BAĞLANMASI

Detaylı

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ BAKI BİZNES UNİVERSİTETİ

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ BAKI BİZNES UNİVERSİTETİ AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ BAKI BİZNES UNİVERSİTETİ Fakültə: İqtisadiyyat və idarəetmə İxtisas: Mühasibat uçotu və audit Kafedra: Sənayenin təşkili və bələdiyyə idarə etməsi Kurs: IV Qrup:

Detaylı

Bazar iqtisadiyyatı və maddi tlərin bölüşdürülməsi. Lüdviq M. Laxman, Kapital, Ehtimallar və Bazar Prosesi (1940)

Bazar iqtisadiyyatı və maddi tlərin bölüşdürülməsi. Lüdviq M. Laxman, Kapital, Ehtimallar və Bazar Prosesi (1940) Bazar iqtisadiyyatı və maddi sərv rvətl tlərin bölüşdürülməsi (1940) Lüdviq M. Laxman, Kapital, Ehtimallar və Bazar Prosesi 1 İstifadə edilən nəşrlər: Kapital, Ehtimallar və Bazar Prosesi: Bazar iqtisadiyyatı

Detaylı

Məmməd MUSAYEV, Azərbaycan Respublikası Sahibkarlar (İşəgötürənlər) Təşkilatlarının Milli Konfederasiyasının prezidenti

Məmməd MUSAYEV, Azərbaycan Respublikası Sahibkarlar (İşəgötürənlər) Təşkilatlarının Milli Konfederasiyasının prezidenti Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti, Azərbaycan Həmkarlar İttifaqları Konfederasiyası və Azərbaycan Respublikası Sahibkarlar (İşəgötürənlər) Təşkilatları Milli Konfederasiyası arasında 2016-2017-ci

Detaylı

Qeyri-dövlət (özəl) mühafizə fəaliyyəti haqqında

Qeyri-dövlət (özəl) mühafizə fəaliyyəti haqqında Qeyri-dövlət (özəl) mühafizə fəaliyyəti haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLĐKASININ Q A N U N U Maddə 1. Qanunun təyinatı Bu Qanun Azərbaycan Respublikasında qeyri-dövlət (özəl) mühafizə fəaliyyətinin həyata keçirilməsi

Detaylı

ACCESSPAY XİDMƏTİ. 7/23/2014 AccessBank Sales Training - 1 -

ACCESSPAY XİDMƏTİ. 7/23/2014 AccessBank Sales Training - 1 - ACCESSPAY XİDMƏTİ 7/23/2014 AccessBank Sales Training - 1 - ACCESSPAY XİDMƏTİ ƏSAS FUNKSİYALAR AccessBank-ın və ya digər Bankın plastik kartı vasitəsilə AccessBank-da olan cari, debit kart, əmanət hesablarına

Detaylı

Turizimdə informasiya texnologiyaları fənni üzrə imtahan suallarının cavabları.

Turizimdə informasiya texnologiyaları fənni üzrə imtahan suallarının cavabları. Turizimdə informasiya texnologiyaları fənni üzrə imtahan suallarının cavabları. 1. İn formasiya texnologiyaları aləmində süni intellektin yeri və əsas iqtisadi tətbiq sahələri. Kompüter sistemini XX əsrin

Detaylı

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. Zəngin Adam, Kasıb Adam

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. Zəngin Adam, Kasıb Adam Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir Zəngin Adam, Kasıb Adam Müəllif: Edward Hughes İllüstrasiya edən: M. Maillot; Lazarus Uyğunlaşdıran: M. Maillot; Sarah S. Tərcümə edən: Günay Əsədova Təqdim edən:

Detaylı

2. Müəssisələrdə müəllimlərə tələbatın müəyyənləşdirilməsi

2. Müəssisələrdə müəllimlərə tələbatın müəyyənləşdirilməsi Azərbaycan Respublikası Təhsil Nazirliyi sisteminə daxil olan ümumi təhsil müəssisələrində müəllimlərə tələbatın müəyyənləşdirilməsi, pedaqoji kadrların işə qəbulu və yerdəyişməsi QAYDALARI 1. Ümumi müddəalar

Detaylı

Bank sistemində pulların ekspertizasının təşkili və aparılması Q A Y D A L A R I

Bank sistemində pulların ekspertizasının təşkili və aparılması Q A Y D A L A R I Dövlət qeydiyyatına alınmışdır Təsdiq edilmişdir Azərbaycan Respublikasının Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Mərkəzi Bankının İdarə Heyəti Qeydiyyat 3118 Protokol 05 18 mart 2005-ci il 03 mart

Detaylı

Kommunal Müəssisələrin Maliyyə Məsələləri ilə Tanışlıq

Kommunal Müəssisələrin Maliyyə Məsələləri ilə Tanışlıq Kommunal Müəssisələrin Maliyyə Məsələləri ilə Tanışlıq Çaba Kovаç Macarıstan Enerji Bürosu Коммунал Мцяссисялярин Тянзимлянмясиня даир Комиссийа Цзвляринин Милли Ассосиасийасынын (NARUC) «Тариф дяряжяляринин

Detaylı

Ekologiyanın müasir problemləri fənnindən II kollokvium üçün suallar Esgerova Mehriban 258m

Ekologiyanın müasir problemləri fənnindən II kollokvium üçün suallar Esgerova Mehriban 258m Ekologiyanın müasir problemləri fənnindən II kollokvium üçün suallar Esgerova Mehriban 258m 1)Alimlər urbanizasiya prosesini necə adlandırmışlar və XXI əsrə aid proqnozlar necədir? 2)Demoqrafik proses

Detaylı

YAPI KREDİ BANK AZƏRBAYCAN QSC-də. İstehlakçıların müraciətlərinə baxılmasına dair Qaydalar

YAPI KREDİ BANK AZƏRBAYCAN QSC-də. İstehlakçıların müraciətlərinə baxılmasına dair Qaydalar Yapı Kredi Bank Azərbaycan QSC-nin Müşahidə Şurasının tarixli saylı Protokol üzrə qərarı ilə Təsdiq edimişdir Müşahidə Şurasının Sədri Faik Açıkalın YAPI KREDİ BANK AZƏRBAYCAN QSC-də İstehlakçıların müraciətlərinə

Detaylı

Məxfilik Siyasəti. Əhatə dairəsi. Məlumatın növü və Toplanma Metodları

Məxfilik Siyasəti. Əhatə dairəsi. Məlumatın növü və Toplanma Metodları Məxfilik Siyasəti Bu Məxfilik Siyasətində ("Siyasət") biz Qualcomm Incorporated və filiallarımızın (kollektiv şəkildə "biz", "bizi" və yaxud "bizim") şəxsi məlumatları necə toplaması istifadə etməsi, emal

Detaylı

Kurs işi AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İQTİSAD UNİVERSİTETİ. Kafedra: Bank işi

Kurs işi AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İQTİSAD UNİVERSİTETİ. Kafedra: Bank işi AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ AZƏRBAYCAN DÖVLƏT İQTİSAD UNİVERSİTETİ Kafedra: Bank işi Fakultə: Kredit-İqtisad İxtisas: Maliyyə-Kredit Kurs işi Kurs : II Qrup: K-648 Tələbə: Mövzu: Elmi rəhbər:

Detaylı

ADA Universitetində təhsil alan tələbələrin təhsil. haqqının maliyyələşdirilməsi üçün Təhsil krediti

ADA Universitetində təhsil alan tələbələrin təhsil. haqqının maliyyələşdirilməsi üçün Təhsil krediti ADA Universitetində təhsil alan tələbələrin təhsil haqqının maliyyələşdirilməsi üçün Təhsil krediti 03.09.2015 Ərizəçi (Borcalan) Universitetdə bakalavr və magistr pilləsində təhsilini başlayan və ya təhsilini

Detaylı

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ BAKI DÖVLƏT UNİVERSİTETİ

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ BAKI DÖVLƏT UNİVERSİTETİ AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ BAKI DÖVLƏT UNİVERSİTETİ FAKÜLTƏ: Coğrafiya İXTİSAS: Turizm və otelçilik KURS: 1-ci QRUP: 1042 FƏNN: Turizm əsasları TƏLƏBƏ: Cəfərzadə Nigar TURİZM MƏHSULU mövzusunda

Detaylı

ENERJİ SƏMƏRƏLİYİ: DAVAMLI İNKİŞAF ÜÇÜN YENİ VASİTƏ. Azərbaycan şirkətlərin enerji səmərəyili ilə bağlı təçrübələrinin öyrənilməsi

ENERJİ SƏMƏRƏLİYİ: DAVAMLI İNKİŞAF ÜÇÜN YENİ VASİTƏ. Azərbaycan şirkətlərin enerji səmərəyili ilə bağlı təçrübələrinin öyrənilməsi ENERJİ SƏMƏRƏLİYİ: DAVAMLI İNKİŞAF ÜÇÜN YENİ VASİTƏ Azərbaycan şirkətlərin enerji səmərəyili ilə bağlı təçrübələrinin öyrənilməsi 3 Mündəricat GİRİŞ... 4 İCMAL... 5 1.GİRİŞ... 9 1.1. İqtisadi məlumat...9

Detaylı

Təcrübəçi və Yeni Məzunların işə qəbulu

Təcrübəçi və Yeni Məzunların işə qəbulu Təcrübəçi və Yeni Məzunların işə qəbulu 2013 Məzmun Nə etməli Texniki müsahibəyə dair məsləhətlər Seçim prosesinə ümumi baxış Gənc mütəxəssis (Challenge) proqramı Nə etməli Müsahibədə uğur qazanmaq üçün

Detaylı

Sağlamlıq imkanları məhdud şəxslərin idarəetmə orqanlarında təmsil edilməsinin faydaları

Sağlamlıq imkanları məhdud şəxslərin idarəetmə orqanlarında təmsil edilməsinin faydaları Azərbaycanda sağlamlıq imkanları məhdud şəxslərin idarəetmə aparatında təmsil edilməsi: Mövcud Vəziyyətin Qiymətləndirilməsi və Təkmilləşdirilməsi I stiqamətləri CESD Tədqiqat Qrupu Layihə Avropa I ttifaqı

Detaylı

Sentyabr 2013 HƏYAT TƏRZİ HESABAT

Sentyabr 2013 HƏYAT TƏRZİ HESABAT Sentyabr HƏYAT TƏRZİ HESABAT Araşdırma haqqında F i n d y o u r w a y t o s u c c e s s 2 Bu araşdırma layihəsi 17 iyun 30 iyul -ci il tarixində Business Insight International Research GROUP tərəfindən

Detaylı

7. Sahibkarlıq fəaliyyətinin vergiyə cəlb olunması Azərbaycanın vergi qanunvericiliyinin sistemləşdirilməsi istiqamətində edilmiş

7. Sahibkarlıq fəaliyyətinin vergiyə cəlb olunması Azərbaycanın vergi qanunvericiliyinin sistemləşdirilməsi istiqamətində edilmiş 7. Sahibkarlıq fəaliyyətinin vergiyə cəlb olunması Azərbaycanın vergi qanunvericiliyinin sistemləşdirilməsi istiqamətində edilmiş ilk cəhd olan Azərbaycan Respublikasının Vergi Məcəlləsi 1 yanvar 2001-ci

Detaylı

«Təsdiq edilmişdir»: Azərbaycan Respublikasının Milli Depozit Mərkəzinin Müşahidə Şurasının. Protokol 11 -li. «16» may 2016-cı il. Sədr B.

«Təsdiq edilmişdir»: Azərbaycan Respublikasının Milli Depozit Mərkəzinin Müşahidə Şurasının. Protokol 11 -li. «16» may 2016-cı il. Sədr B. «Təsdiq edilmişdir»: Azərbaycan Respublikasının Milli Depozit Mərkəzinin Müşahidə Şurasının Protokol 11 -li «16» may 2016-cı il Sədr B.Əzizov (Azərbaycan Respublikasının Müşahidə Şurasının 24 oktyabr 2016-cı

Detaylı

Azərbaycan Respublikasının Nəqliyyat Sektorunun İnkişafı Strategiyası

Azərbaycan Respublikasının Nəqliyyat Sektorunun İnkişafı Strategiyası Azərbaycan Respublikasının Nəqliyyat Sektorunun İnkişafı Strategiyası Nəqliyyat sisteminin inkişafı Azərbaycan Respublikası üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir. Ölkə iqtisadiyyatının infrastruktur sahələri

Detaylı

Əlavə D Ətraf Mühitin və Sosial Sahənin İdarə Edilməsi və Monitorinqi Planı

Əlavə D Ətraf Mühitin və Sosial Sahənin İdarə Edilməsi və Monitorinqi Planı Əlavə D Ətraf Mühitin və Sosial Sahənin İdarə Edilməsi və Monitorinqi Planı MÜNDƏRİCAT 1 GİRİŞ... 1 2 İDARƏETMƏ PLANLARINA DÜZƏLİŞLƏR... 2 Cədvəl Cədvəl 1: -ə düzəlişlərin siyahısı... 3 Ətraf Mühitin və

Detaylı

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI PREZİDENTİNİN FƏRMANI

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI PREZİDENTİNİN FƏRMANI 2009-cu il 18 mart tarixli referendum nəticəsində qəbul edilmiş Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasına əlavələr və dəyişikliklər edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikasının referendum aktının tətbiqi

Detaylı

ƏVVƏLKİ VƏ YENİ BEYNƏLXALQ TERMİNALDA REKLAM MƏKANLARI. Brendlərin Uçuş Zolağı

ƏVVƏLKİ VƏ YENİ BEYNƏLXALQ TERMİNALDA REKLAM MƏKANLARI. Brendlərin Uçuş Zolağı ƏVVƏLKİ VƏ YENİ BEYNƏLXALQ TERMİNALDA REKLAM MƏKANLARI Brendlərin Uçuş Zolağı MÜNDƏRİCAT BİZ KİMİK? VİZYONUMUZ YENİ TERMİNALA BİR NƏZƏR NİYƏ BEYNƏLXALQ TERMİNALDA REKLAM? HƏDƏF KÜTLƏMİZ MƏHSULLARIMIZ BİZ

Detaylı

İdman mərc oyunlarının təşkili və keçirilməsi Qaydaları

İdman mərc oyunlarının təşkili və keçirilməsi Qaydaları Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti «İdman mərc oyunlarının həyata keçirilməsi məqsədi ilə hüquqi şəxsin akkreditasiya olunması Qaydası»nın və «İdman mərc oyunlarının təşkili və keçirilməsi Qaydaları»nın

Detaylı

Damazlıq heyvandarlıq haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU

Damazlıq heyvandarlıq haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Damazlıq heyvandarlıq haqqında AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Bu qanun Azərbaycan Respublikasında heyvandarlıqda damazlıq işinin təşkilinin və idarə edilməsinin hüquqi və iqtisadi əsaslarını müəyyən

Detaylı

Dövlət satınalmalarında iqtisadi məsələlər

Dövlət satınalmalarında iqtisadi məsələlər 2-ci Xülasə Yanvar 2011-ci il Dövlət satınalmaları Dövlət satınalmalarında iqtisadi məsələlər MÜNDƏRİCAT Mərkəzləşdirilmiş və ya desentralizasiya edilmiş satınalma yanaşması Ən yaxşı müqavilə növü Tenderin

Detaylı

DEMOQRAFİK VƏZİYYƏT VƏ DAVAMLI İNKİŞAF: TÜRKİYƏ NÜMUNƏSİ

DEMOQRAFİK VƏZİYYƏT VƏ DAVAMLI İNKİŞAF: TÜRKİYƏ NÜMUNƏSİ DEMOQRAFİK VƏZİYYƏT VƏ DAVAMLI İNKİŞAF: TÜRKİYƏ NÜMUNƏSİ Eyüp ZENGİN Türkiyə Cümhuriyyəti Başbakanlığı, Türk Əməkdaşlıq və İnkişaf İdarəsi Başqanlığı Fəlsəfə elmləri namizədi, ekspert Ankara / TÜRKİYƏ

Detaylı

M Ə L U M A T I. 1. Bankın Nizamnaməsini qəbul etmək, nizamnaməyə əlavə və dəyişikliklər etmək;

M Ə L U M A T I. 1. Bankın Nizamnaməsini qəbul etmək, nizamnaməyə əlavə və dəyişikliklər etmək; Yapı Kredi Bank Azərbaycan Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin İdarəetmə Orqanlarının səlahiyyətləri, maliyyə idarəetməsi, hesabatlıq və daxili nəzarət prosesləri haqqında M Ə L U M A T I Bankın Səhmdarlarının

Detaylı

REFERAT. Azərbaycan Respublikası Təhsil Naizrliyi Azərbaycan Dövlət Texniki Universiteti. Kompyuter təhlükəsizliyi. Kompyuter mühəndisliyi

REFERAT. Azərbaycan Respublikası Təhsil Naizrliyi Azərbaycan Dövlət Texniki Universiteti. Kompyuter təhlükəsizliyi. Kompyuter mühəndisliyi Azərbaycan Respublikası Təhsil Naizrliyi Azərbaycan Dövlət Texniki Universiteti Fakültə: Qrup: İxtisas: Kompyuter təhlükəsizliyi M 682a5 Kompyuter mühəndisliyi REFERAT Fənn: Mövzu: Paylanmış və paralel

Detaylı

Xammal və enerji daşıyıcı problemlərinin həll edilməsi yolları Müasir beynəlxalq münasibətlərin ən aktual məsələləri sırasına qloballaşan dünyanın

Xammal və enerji daşıyıcı problemlərinin həll edilməsi yolları Müasir beynəlxalq münasibətlərin ən aktual məsələləri sırasına qloballaşan dünyanın Xammal və enerji daşıyıcı problemlərinin həll edilməsi yolları Müasir beynəlxalq münasibətlərin ən aktual məsələləri sırasına qloballaşan dünyanın əsas geosiyasi problemlərindən biri olan istehsalat tələbləri

Detaylı

Açıq bazar əməliyyatları. Banklardan kənar nağd pul. Baza inflyasiya. Çərçivə alətləri. Deflyasiya. Dezinflyasiya. Dollarlaşma

Açıq bazar əməliyyatları. Banklardan kənar nağd pul. Baza inflyasiya. Çərçivə alətləri. Deflyasiya. Dezinflyasiya. Dollarlaşma Açıq bazar əməliyyatları Banklararası pul bazarı Banklardan kənar nağd pul Baza inflyasiya Çərçivə alətləri Deflyasiya Devalvasiya Dezinflyasiya Dollarlaşma Dövriyyədə olan nağd pul Emissiya Faiz dərəcələri

Detaylı

ÜÇÜNCÜ ġəxslər QARġISINDA MÜLKĠ MƏSULĠYYƏT SIĞORTASININ QAYDALARI ÜMUMĠ MÜDDƏALAR

ÜÇÜNCÜ ġəxslər QARġISINDA MÜLKĠ MƏSULĠYYƏT SIĞORTASININ QAYDALARI ÜMUMĠ MÜDDƏALAR ÜÇÜNCÜ ġəxslər QARġISINDA MÜLKĠ MƏSULĠYYƏT SIĞORTASININ QAYDALARI ÜMUMĠ MÜDDƏALAR Bu Qaydalar Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsi, «Sığorta fəaliyyəti haqqında» Azərbaycan Respublikasının Qanunu

Detaylı

Azərbaycan Hava Yolları Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Milli Aviasiya Akademiyası

Azərbaycan Hava Yolları Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Milli Aviasiya Akademiyası Azərbaycan Hava Yolları Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Milli Aviasiya Akademiyası Fakültə: Avianəqliyyat istehsalatı Kafedra: Avianəqliyyat istehsalatı İxtisas: Qrup: Fənn: Avianəqliyyat istehsalatının təşkili

Detaylı

DƏRMAN VASİTƏLƏRİ HAQQINDA AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU

DƏRMAN VASİTƏLƏRİ HAQQINDA AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU www.stomatoloq.az DƏRMAN VASİTƏLƏRİ HAQQINDA AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Bu Qanun Azərbaycan Respublikasında dərman və tibb vasitələri ilə davranışın hüquqi və təşkilatı əsaslarını müəyyən edir,

Detaylı

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. İtmiş Oğul

Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir. İtmiş Oğul Uşaqlar üçün Müqəddəs Kitab təqdim edir İtmiş Oğul Müəllif: Edward Hughes İllüstrasiya edən: Lazarus Uyğunlaşdıran: Ruth Klassen; Sarah S. Tərcümə edən: Günay Əsədova Təqdim edən: Bible for Children www.m1914.org

Detaylı

Mən hansı ədədəm? Mən hansı ədədəm? İN S I V SİNİF

Mən hansı ədədəm? Mən hansı ədədəm? İN S I V SİNİF 1 Mən hansı ədədəm? Mən hansı ədədəm? 1 Altından xətt çəkilmiş rəqəm hansı ədədi göstərir? 9802 Altından xətt çəkilmiş rəqəm hansı ədədi göstərir? 846513 2 3 Ədədin yazılışının mövqeli sistemi 93765 Yüzlük

Detaylı

MÜASİR AZƏRBAYCAN İQTİSADİYYATININ FORMALAŞMASININ ƏSAS MƏRHƏLƏLƏRİ. Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru

MÜASİR AZƏRBAYCAN İQTİSADİYYATININ FORMALAŞMASININ ƏSAS MƏRHƏLƏLƏRİ. Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru MÜASİR AZƏRBAYCAN İQTİSADİYYATININ FORMALAŞMASININ ƏSAS MƏRHƏLƏLƏRİ Elşən Bağırzadə iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Bakı - 2014 MÜSTƏQİLLİYƏ QƏDƏRKİ DÖVR... XIX əsrin sonu XX əsrin əvvəlləri: Qurudan çıxarılan

Detaylı

"Birləşmiş Millətlər Təşkilatının "İqlim Dəyişmələri haqqında" Çərçivə Konvensiyasına dair" Kioto Protokoluna qoşulmaq barədə

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İqlim Dəyişmələri haqqında Çərçivə Konvensiyasına dair Kioto Protokoluna qoşulmaq barədə "Birləşmiş Millətlər Təşkilatının "İqlim Dəyişmələri haqqında" Çərçivə Konvensiyasına dair" Kioto Protokoluna qoşulmaq barədə AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ QANUNU Azərbaycan Respublikasının Milli Məclisi

Detaylı