Özel Öğretim Yöntemleri Cilt-2 Sosyal B lg ler, Almanca, Beden Eğ t m ve Spor, Ps koloj, Matemat k, K mya, İng l zce, Türkçe Ed törler: Abdulkad r UZUNÖZ Vedat AKTEPE
Editörler: Abdulkadir UZUNÖZ - Vedat AKTEPE ÖZEL ÖĞRETİM YÖNTEMLERİ Cilt 2 ISBN 978-605-241-186-5 DOI 10.14527/9786052411865 Kitap içeriğinin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir. 2018, PEGEM AKADEMİ Bu kitabın basım, yayım ve satış hakları Pegem Akademi Yay. Eğt. Dan. Hizm. Tic. AŞ'ye aittir. Anılan kuruluşun izni alınmadan kitabın tümü ya da bölümleri, kapak tasarımı; mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik, kayıt ya da başka yöntemlerle çoğaltılamaz, basılamaz, dağıtılamaz. Bu kitap T.C. Kültür Bakanlığı bandrolü ile satılmaktadır. Okuyucularımızın bandrolü olmayan kitaplar hakkında yayınevimize bilgi vermesini ve bandrolsüz yayınları satın almamasını diliyoruz. Pegem Akademi Yayıncılık, 1998 yılından bugüne uluslararası düzeyde düzenli faaliyet yürüten uluslararası akademik bir yayınevidir. Yayımladığı kitaplar; Yükseköğretim Kurulunca tanınan yükseköğretim kurumlarının kataloglarında yer almaktadır. Dünyadaki en büyük çevrimiçi kamu erişim kataloğu olan WorldCat ve ayrıca Türkiye de kurulan Turcademy.com ve Pegemindeks.net tarafından yayınları taranmaktadır, indekslenmektedir. Aynı alanda farklı yazarlara ait 1000 in üzerinde yayını bulunmaktadır. Pegem Akademi Yayınları ile ilgili detaylı bilgilere http://pegem.net adresinden ulaşılabilmektedir. 1. Baskı: Şubat 2018, Ankara Yayın-Proje: Ümit Dilaver Dizgi-Grafik Tasarım: Ayşe Nur Yıldırım Kapak Tasarım: Pegem Akademi Baskı: Ay-bay Kırtasiye İnşaat Gıda Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi Çetinemeç Bulvarı 1314.Cadde No:37A-B 0312 472 58 55 Yayıncı Sertifika No: 36306 Matbaa Sertifika No: 33365 İletişim Karanfil 2 Sokak No: 45 Kızılay / ANKARA Yayınevi: 0312 430 67 50-430 67 51 Yayınevi Belgeç: 0312 435 44 60 Dağıtım: 0312 434 54 24-434 54 08 Dağıtım Belgeç: 0312 431 37 38 Hazırlık Kursları: 0312 419 05 60 İnternet: www.pegem.net E-ileti: pegem@pegem.net
ÖN SÖZ 21.Yüzyıl gerek eğitimde gerekse diğer alanlarda hızlı değişim ve gelişimlerin yaşandığı bir yüzyıl olmuştur. Bu değişim ve gelişimlerden, diğer meslek alanları olduğu gibi öğretmenlik mesleği de etkilenmektedir. Dolayısıyla Eğitim-Öğretim sürecinin bu değişim ve gelişimlere ayak uydurması, tabiri caizse kendini güncellemesi kaçınılmaz bir gerçektir. Bu bağlamda başta öğretmenler olmak üzere tüm eğitim paydaşlarının bu hızlı değişim ve gelişmeler doğrultusunda kendini yenilemesi ve eğitim-öğretimle ilgili tüm yeni gelişmeleri sınıf ve okulda uygulaması önem arz etmektedir. Nitekim 21.yüzyılın bilgi, beceri ve değerlerini sınıf ve okul ortamında çocuklara kazandırmak tüm eğitim paydaşlarının ortak amacıdır. Öğrencilerin araştırma becerisi, bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanma, iletişim becerisi, eleştirel düşünme, yaratıcı düşünme, karar verme, empati yapma, gözlem, işbirliği, sorun çözme, kanıt kullanma, sosyal katılım, doğayı ve kendini koruma gibi temel yaşam becerilerini edinmesi gerekmektedir. Aynı şekilde vatanseverlik, dürüstlük, duyarlılık, yardımseverlik, saygı, sevgi, barış, adalet, eşitlik, özgürlük, sorumluluk, çalışkanlık, dayanışma, bilimsellik, estetik, aile birliğine önem verme ve tarihi-kültürel değerleri koruma ve yaşatma gibi temel değerlerin yenilenen öğretim programlarında öğrencilere kazandırılması önemsenmektedir. Temel yaşam becerileri ve temel değerlerin yanı sıra ilköğretim ve ortaöğretimde yer alan dersler, konular ve kazanımların da öğrencilere öğretilmesi esas olduğundan özel öğretim yöntem ve tekniklerinin kullanılması gerekmektedir. Bu anlamda öğretmen tarihten bugüne kadar her zaman önemli bir role sahip olmuştur. Öğretmenler tarafından öğrencilerin hayata hazırlanması, 21.yüzyılın istediği bilgi, beceri ve değerlerin beklentilere cevap vermesi ve yeni neslin iyi yetiştirilmesi gerekmektedir Eğitim fakültelerinde okuyan öğretmen adaylarının, öğretmenlik mesleğini en iyi şekilde öğrenebilmeleri, mesleğe ilişkin olumlu tutum ve davranışlar kazanmaları beklenmektedir. Eğitim fakültelerinde okutulan Özel Öğretim Yöntemleri dersi de bu amacı gerçekleştirmek için konulmuş derslerden biridir. Bu ders kapsamında teoride ve uygulamada yapılan birçok faaliyetin yenilenen programlara ve yeni öğretim strateji-yöntem-teknik ve yaklaşımlara uygun olması arzu edilmektedir. Bu bağlamda, Özel Öğretim Yöntemleri dersinin amacı; Alan öğretimiyle ilgili genel amaçları ortaya koymak,alana özgü temel kavramlara yer vermek, ilgili alanda kullanılan strateji-yöntem-teknikler hakkında bilgi sahibi olmaktır. Ayrıca Özel Öğretim Yöntemleri dersi ile öğretmen adaylarının; İlgili alana yönelik materyal-araç-gereçler, ilgili öğretim programları, ders kitabı ve öğrenci çalışma kitaplarının incelenmesi ve değerlendirilmesi hakkında yeterli bilgi, beceri ve değere sahip olması amaçlanmaktadır.
iv Özel Öğretim Yöntemleri - Cilt 2 Eğitimde yaşanan son gelişmeler ışığında yeni eğitim anlayışlarına uygun olarak hazırlanan kitap, dersleri yürüten akademisyenlere ve öğretmen adaylarına teoride ve uygulamada kullanabilecekleri pek çok bilgi ve beceriyi içermektedir. Kitabın öğrenme ortamlarında kullanmak üzere akademisyenlere ve öğretmen adaylarına rehber olması ümit edilmektedir. Kitabın hazırlanmasında farklı üniversitelerde görev yapmakta olan pek çok akademisyenin emeği ve desteği olmuştur. Kitabın ortaya çıkmasına katkı veren tüm akademisyenlere şükranlarımızı sunarız. Eserin bütün eğitim camiasına faydalı olmasını temenni ediyoruz. Abdulkadir UZUNÖZ-Vedat AKTEPE Şubat, 2018
Bölümler ve Yazarları Editörler: Doç. Dr. Abdulkadir UZUNÖZ - Yrd. Doç. Dr. Vedat AKTEPE 1. Bölüm: Sosyal Bilgiler Dersi ve Yenilenen Ders Öğretim Programı Yrd. Doç. Dr. Murat Bayram YILAR Ondokuz Mayıs Üniversitesi Doç. Dr. Necati TOMAL Ondokuz Mayıs Üniversitesi 2. Bölüm: Türk Eğitim Sisteminde Almanca Dersi Öğretim Programı Yrd. Doç. Dr. Sevtap GÜNAY KÖPRÜLÜ Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Lokman TANRIKULU Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi 3. Bölüm: Ortaokul ve Lise Beden Eğitimi ve Spor Dersi Programları Doç. Dr. Yunus ARSLAN Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi 4. Bölüm: Psikoloji Dersi Programı Yrd. Doç. Dr. Fikriye Alkım ARI Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi 5. Bölüm: Öğretim Programları-Öğrenme Alanları-Kazanımlar Ortaokul Matematik Öğretim Programı (5-8) Doç. Dr. Tuba GÖKÇEK Kırıkkale Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Tuba AYDOĞDU İSKENDEROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi 6. Bölüm: Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programı (9-12) Yrd. Doç. Dr. Tuba AYDOĞDU İSKENDEROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi Doç. Dr. Tuba GÖKÇEK Kırıkkale Üniversitesi 7. Bölüm: Kimya Dersi Öğretim Programı Prof. Dr. Suat ÜNAL Karadeniz Teknik Üniversitesi
vi Özel Öğretim Yöntemleri - Cilt 2 8. Bölüm: İngilizce Öğretimi Doç. Dr. İsmail ÇAKIR Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi 9. Bölüm: Türkçe Dersi Öğretim Programı Doç. Dr. Mustafa BAŞARAN Yıldız Teknik Üniversitesi
İÇİNDEKİLER Ön Söz... iii Bölümler ve Yazarları...v 1. BÖLÜM SOSYAL BİLGİLER DERSİ VE YENİLENEN DERS ÖĞRETİM PROGRAMI Giriş...3 Sosyal Bilgiler Nedir?...4 Sosyal Bilimler ve Sosyal Bilgiler...7 Dünyada Sosyal Bilgilerin Tarihsel Süreci...10 Türkiye de Sosyal Bilgilerin Tarihsel Süreci...13 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı...15 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının Temel Felsefesi...15 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı Genel Amaçları...16 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının Yapısı...20 Öğrenme Alanları...20 Kazanımlar...23 Beceriler...25 Değerler...28 Ölçme ve Değerlendirme...31 Özet...32 Bölüm Değerlendirme...34 Değerlendirme Soruları...35 Kaynakça...40 2. BÖLÜM TÜRK EĞİTİM SİSTEMİNDE ALMANCA DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI Giriş...45 Diller İçin Avrupa Ortak Başvuru Metni...47 Dünyada ve Türkiye de Almanca...48 İlköğretim Kurumları Almanca Dersi Öğretim Programı...50 İlkokul (2, 3 ve 4. Sınıflar) İçin Yabancı Dil Seviyeleri...50 Ortaokul (5, 6, 7 ve 8. Sınıflar) İçin Yabancı Dil Seviyeleri...51
viii Özel Öğretim Yöntemleri - Cilt 2 Öğrenme Alanları ve Etkinlik Önerileri...51 İlköğretim Almanca Dersi Temaları ve İçerikleri...53 İlköğretim Almanca Dersi Öğrenci Kazanımları...54 İlköğretim Almanca Dil Gelişimi Değerlendirmesi...55 Ortaöğretim Kurumları Almanca Dersi Öğretim Programı...56 Ortaöğretim Kurumları Almanca Dersi Öğretim Programının Amacı...56 Programın Yapısı...57 Değer(ler) Eğitimi...58 Yeterlilik ve Beceriler...59 Öğrenci Etkinlik Önerileri...61 Ortaöğretim Almanca Dersi Temaları ve İçerikleri...62 Ortaöğretim Almanca Dersi Öğrenci Kazanımları...62 Ortaöğretim Almanca Performans Değerlendirmesi...64 Özet...65 Bölüm Değerlendirme...66 Kaynakça...68 3. BÖLÜM ORTAOKUL VE LİSE BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR DERSİ PROGRAMLARI Giriş...73 Ortaokul 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar Beden Eğitimi ve Spor Dersi Öğretim Programı...74 Temel Felsefe...74 Amaç...75 Temel Beceriler...75 Değerler Eğitimi...78 Rehberlik Uygulamaları...79 Ölçme ve Değerlendirme...79 Temel İlkeler...79 Öğretim Yaklaşım ve Stratejileri...81 Eğitim Teknolojileri Kullanımı...83 Kazanım Örnekleri...84 Ortaöğretim (Lise) Beden Eğitimi Dersi Öğretim Programı ( 9 12. Sınıflar )...87 Amaç...87 Temel Beceriler...88
İçindekiler ix Değerler Eğitimi...88 Rehberlik Uygulamaları...88 Ölçme ve Değerlendirme...89 Temel İlkeler...89 Öğretim Yaklaşım ve Stratejileri...89 Eğitim Teknolojileri Kullanımı...90 Kazanım Örnekleri...91 Özet...95 Değerlendirme Soruları...96 Kaynakça...97 4. BÖLÜM PSİKOLOJİ DERSİ PROGRAMI Giriş...101 Psikoloji Bilimi ve İnsan Doğasına Bakışı...101 Orta öğretim Psikoloji Dersi Öğretim Programının Vizyonu...104 Orta öğretim Psikoloji Dersi Öğretim Programının Temel Yaklaşımı...104 Programın Genel Amaçları...105 Programın Yapısı ve Üniteler...106 Öğrenme Alanları ve Üniteler...107 Kazanımlar...109 Beceriler...110 Değerler...111 Etkinlikler...112 Ölçme ve Değerlendirme...114 Performans Değerlendirme...116 Özet...118 Değerlendirme Soruları...118 Kaynakça...119
x Özel Öğretim Yöntemleri - Cilt 2 5. BÖLÜM ÖĞRETİM PROGRAMLARI-ÖĞRENME ALANLARI-KAZANIMLAR ORTAOKUL MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMI (5-8) Matematik Öğretim Programı (5-8)...123 Giriş...123 Yenilenen Müfredatlarda Neler Yapıldı?...127 Matematik Dersi Öğretim Programı'nın Temel Felsefesi...128 Programın Genel Amaçları...129 Matematik Dersi Öğretim Programının Yapısı...130 Öğrenme Alanları...130 Sayılar ve İşlemler...130 Cebir...131 Geometri ve Ölçme...132 Veri İşleme...133 Olasılık...133 Üniteler ve Kazanımlar...133 Temel Beceriler ve Yeterlilikler...136 Değerler...138 Terimler veya Kavramlar ile Semboller...141 Etkinlikler...145 Ölçme ve Değerlendirme...147 Özet...149 Bölüm Değerlendirme...149 Değerlendirme Soruları...150 Kaynakça...151 6. BÖLÜM ORTAÖĞRETİM MATEMATİK DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI (9-12) Giriş...155 Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programının Öğrenme Öğretme Yaklaşımı...156 Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programının Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımı...158 Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programında Yeterlilik ve Beceriler...161 Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programında Değer Eğitimi...165
İçindekiler xi Ortaöğretim Matematik Dersi Öğretim Programının Uygulanması...168 Matematik Dersi Öğretim Programı'nın Temel Felsefesi...168 Programın Genel Amaçları...168 Öğretim Programının Uygulanmasında Dikkat Edilecek Noktalar...169 Öğretim Programının Yapısı...169 Öğrenme Alanları, Alt Öğrenme Alanları ve Konular...169 Kazanımlar...173 Terimler ve Kavramlar ile Sembol ve Gösterimler...175 Etkinlikler...180 Özet...181 Bölüm Değerlendirme...182 Değerlendirme Soruları...183 Kaynakça...184 7. BÖLÜM KİMYA DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI Kimya Dersi Öğretim Programının Kısa Tarihçesi...187 Kimya Ders Öğretim Programının Vizyonu...191 Kimya Dersi Öğretim Programının Temel Yaklaşımı...192 Kimya Dersi Öğretim Programının Yapısı...193 Kimya Dersi Öğretim Programında Öğrenme Alanları ve Üniteler...194 Kimya Dersi Öğretim Programında Kazanımlar...196 Kimya Dersi Öğretim Programında Beceriler...198 Kimya Dersi Öğretim Programında Tutum ve Değerler...201 Kimya Dersi Öğretim Programında Kavramlar...201 Kimya Dersi Öğretim Programında Etkinlikler...205 Kimya Dersi Öğretim Programında Değerlendirme...206 Özet...206 Bölüm Değerlendirme...208 Kaynakça...209
xii Özel Öğretim Yöntemleri - Cilt 2 8. BÖLÜM İNGİLİZCE ÖĞRETİMİ Giriş...213 İngilizce Öğretimi ve Önemi...213 Yabancı Dil Öğrenme Yöntemleri...214 Dilbilgisi Çeviri Yöntemi (Grammar Translation Method)...216 Düzvarım Yöntemi (The Direct Method)...216 Sözel Yaklaşım-Durumsal Dil Öğretimi...216 İşitsel-Dilsel Yöntem...216 İşitsel-Görsel Yöntem...217 Doğal Yaklaşım...217 Bilişsel Yöntem...217 Sessiz Yöntem...218 Toplu Fiziksel Tepki...218 Topluluk ile Dil Öğretimi (Community Language Learning)...218 Telkin Yöntemi (Suggestopedia)...219 İletişimsel Dil Öğretimi Yaklaşımı (Communicative Approach)...219 İçerik Temelli Öğretim (Content Based Instruction)...219 Görev Temelli Öğretim (Task Based Learning)...219 Sözcüksel Yaklaşım (Lexical Appraoch)...220 Seçmeci Yöntem (Eclectic Method)...220 Yabancı Dil Öğrenme ve Öğretme Stratejileri...220 Dil Öğrenme Stratejilerinin Özellikleri...221 İngilizce Öğrenme Stratejileri...222 İlköğretim ve Ortaöğretim İngilizce Dersi Öğretim Programları...223 İlköğretim İngilizce Öğretim Programları nın Genel Hedefleri...224 Öğretim Yöntem ve Tekniklerin Kullanılması ve Programların Temel Özellikleri...225 İlköğretim İngilizce Öğretim Programında Ölçme ve Değerlendirme...226 Yabancı Dil Ağırlıklı 5. Sınıf İngilizce Dersi Öğretim Programı...229 İlköğretim İngilizce Öğretim Programında Kullanılan Etkinlik ve Teknikler...229 Ortaöğretim İngilizce Öğretim Programı...230 Özet...233 Değerlendirme Soruları...235 Kaynaklar...237
İçindekiler xiii 9. BÖLÜM TÜRKÇE DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI (1-8. SINIFLAR) Giriş...241 Temel Kavramlar...243 Tarihsel Süreç İçerisinde Türkçe Dersi Programları...244 2017 Türkçe Dersi Öğretim Programı Genel Değerlendirme...246 2017 Türkçe Dersi Öğretim Programının Temel Felsefesi...255 2017 Türkçe Dersi Öğretim Programın Genel Amaçları...256 2017 Türkçe Dersi Öğretim Programın Yapısı...257 2017 Türkçe Eğitimi Programının Öğrenme Öğretme Yaklaşımı...257 2017 Türkçe Dersi Öğretim Programına Göre Ders ve Öğretmen Kılavuz Kitabına Alınacak Metinlerin Nitelikleri...258 2017 Türkçe Dersi Öğretim Programına Göre Ölçme ve Değerlendirme...259 Özet...261 Değerlendirme...262 Kaynakça...263 Yazarlar Hakkında...265
1. BÖLÜM SOSYAL BİLGİLER DERSİ VE YENİLENEN DERS ÖĞRETİM PROGRAMI Kazanımlar 1. Sosyal Bilgilerin farklı tanımlarını inceler. 2. Sosyal Bilimler ile Sosyal Bilgiler arasındaki ilişkiyi kavrar. 3. Dünyada ve Türkiye de Sosyal Bilgilerin tarihsel gelişimini karşılaştırır. 4. Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının; Temel felsefesi Genel amaçları Öğrenme alanları, Kazanımları Becerileri Değerleri Ölçme-değerlendirme boyutları hakkında bilgi sahibi olur. Anahtar Kavramlar: Sosyal Bilgiler, Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (SBDÖP) 1. Bölümün İçeriği 1. Giriş 2. Sosyal Bilgiler Nedir? 3. Sosyal Bilimler ve Sosyal Bilgiler
2 Özel Öğretim Yöntemleri - Cilt 2 4. Dünyada Sosyal Bilgilerin Tarihsel Süreci 5. Türkiye de Sosyal Bilgilerin Tarihsel Süreci 6. Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı 6.1. Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının Temel Felsefesi 6.2. Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı Genel Amaçları 6.3. Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının Yapısı 6.3.1.Öğrenme alanları 6.3.2.Kazanımlar 6.4.Beceriler 6.5.Değerler 6.6.Ölçme ve Değerlendirme Özet Bölüm Değerlendirme Değerlendirme Soruları Kaynakça
Sosyal Bilgiler Dersi ve Yenilenen Ders Öğretim Programı 3 1. Giriş Toplumlar, insanlarında geliştirmek istedikleri özellikleri eğitim programları aracılığıyla belirler ve bu programları okullarda uygulayarak bu özellikleri kazandırmaya çalışırlar. Hayatın her alanında yaşanan sürekli değişim, toplumların insanlarında görmek istedikleri özelliklerin de değişmesine neden olur ve sonuçta eğitim programlarının sürekli geliştirilme gereği ortaya çıkar (Doğanay ve Sarı, 2009). Çünkü sosyal, ekonomik, kültürel ve siyasal alanda yaşanan değişimler birçok alanı olduğu gibi eğitim sistemini de etkilemektedir. Eğitim sisteminde yaşanan değişimler ise, çağdaş eğitim anlayışına uygun öğretim programlarının geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır (Ersoy ve Kaya, 2009).Bireysel ve toplumsal hayata odaklanan Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı (SBDÖP) ise söz konusu değişimleri yansıtan öğretim programlarının en önemlilerinden biridir. Genel olarak geçmiş, bugün ve gelecek perspektifinden insan yaşamını etkileyen her türlü gelişmeyi aktif vatandaş bağlamında ele alan SBDÖP, bilim ve teknolojinin gelişmesiyle birlikte değişen hayat koşullarını ve insan yaşamını programa yansıtmak durumundadır. Dünyada yaşanan tüm gelişmeler, insanları ve dolayısıyla sosyal hayatımızı doğrudan etkiler. Bu yüzden değişimlere ayak uydurabilmek ve çağın gerisinde kalmamak için bu değişimlerin özellikle SBDÖP de yer alması gerekir. Nitekim Cumhuriyet tarihine bakıldığında diğer öğretim programlarıyla birlikte SBDÖP nin ortaya çıkan ihtiyaçlar doğrultusunda zaman zaman köklü ya da yüzeysel şekilde değiştirilip geliştirildiği görülür. SBDÖP lerimizde zaman içinde yaşanan bu değişikliklerin en kapsamlısı 2004 de pilot uygulaması yapılan 2005 de de uygulamaya giren programda yaşanmıştır. Bu dönemden itibaren kabul edilen öğretim programlarının felsefi boyutunda yaşanan büyük dönüşüm otomatik olarak programın hedef-kazanım, içerik, öğrenme durumları ve ölçme değerlendirme boyutlarını etkilemiş ve büyük bir dönüşüm yaşanmıştır. Bununla birlikte bilindiği gibi hiçbir program bir defaya mahsus olarak yapılmaz ya da yapıldığı şekilde kalmaz. Ortaya çıkan yeni gelişmeler ve ihtiyaçlar doğrultusunda geliştirilme süreci hep devam eder. Nitekim ülkemiz ve dünyamızda yaşanan gelişmelerin yanı sıra özellikle öğretmen görüşleri dikkate alınarak 2005 programının uygulama boyutunda ortaya çıkan bazı aksaklıklar söz konusu programda bazı güncellemelerin yapılmasını zorunlu kılmıştır. Fakat kaçınılmaz bir gerçek olarak gelecekte de öğretim programında değişiklikler yapılacağı aşikârdır. Kitabın bu bölümünde önce Sosyal Bilgileri sonra da onun öğretim programını genel hatlarıyla tanıtmak amaçlanmıştır.