Türkiye de ve Dünyada Meslek Hastalıklarına Bakış Türkiye de İşyeri Hekimliğinin Bugünü ve Geleceği Gerçekler - Beklentiler Dr. Atınç KAYINOVA İşyeri Hekimleri Derneği
Haldun Sirer, Turhan Akbulut, Engin Tonguç, İsmail Topuzoğlu
DEĞİŞİM! 6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 4
Zonguldak'ta, özel bir maden ocağında çalışırken meslek hastalığına yakalanan ve madenlerde çalışamaz raporu verilen bir maden işçisi, ateşli silahla işyerinde çalışan iki kişiyi rehin aldı! - Ocak 2013 A. A. 27 yaşında 14 yıldır madenci 6 Yıldır SGK lı (alt işveren) İlkokul mezunu Babası madende iş kazasında ölmüş Dedesi de KİP dan ölmüş Anneye SGK maaş bağlamış Meslek Hastalığı tıbbi tanısı var, maluliyeti var, maaş bağlı Halen bir kaçak ocakta madenci 6.03.2018 Dr.Atınç KAYINOVA 5
Mesleki paydaşlar! İşyeri Hekimi İş güvenliği uzmanı Yardımcı sağlık personeli (DSP) Kimyager Toksikolog Ergonomist İş psikologu İş hijyenisti Fizyoterapist Mikrobiyolog Bilgi teknikeri İstatistikçi Akademik bağlantılı araştırmacı Çalışma organizasyonu uzmanı Sağlığı koruma ve geliştirme uzmanı İş epidemiyoloğu Ekonomist!
6.03.2018 11:59 Dr. Atınç KAYINOVA 7
6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 8
6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 9
6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 10
İşyeri Hekiminin Değişen Rolü Danışman Bireysel düzeyde İşletme düzeyinde Hekim ve Sağlık Yöneticisi Takım oyuncusu Dengeleyici Değiştirici - İKNA KABİLİYETİ!! Alıcı (müşteri!) odaklı hizmet sağlayıcı http://www.isgip.org/site/wp-content/uploads/2011/04/brigitte-froneberg_14-march-2011_en.ppt 6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 11
Bu yol değişime gider mi? Orta ve ileri yaş grubunda, çoğunlukla emekli, Mesleki alışkanlıkları (uzmanlık / tedavi edici hekimlik) yerleşik olan, İş sağlığı alanında tecrübesi olmayan, kendi uzmanlık alanını işyerinde öne çıkaran, Mesleki bağımsızlığı idari ve ekonomik etki altında kalmış, Bu işi part time / pırt time yapan, «işyerinde hekimlik» yapan, Kayıt dışı ücret almayı kabul etmiş Kamuda çalıştığı için yasal süre sınırı varken sistemin defektlerinden faydalanmaktan kaçınmayan, Örgütlenmeyen, mesleki paylaşımlara / eğitimlere yönelmeyen İYH 6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 12
MESLEKSEL HASTALIKLAR BOYUTU İLE RİSK DEĞERLENDİRMESİ!
Turhan Hoca İşyeri hekimi araştırmayı bilecek!
Kömür tozu için ESD ne? 15 mg / m3 nerede yazıyor?
ORTAM / BİREYSEL MARUZİYET ÖLÇÜMLERİ Tarih Ölçüm Yapılan Bölüm Çalışanın Adı / Görevi (Kişisel Maruziyet Ölçümü) Zaman Ağırlıklı Alveole Ulaşan Toz Konsantrasy onu, TWA (mg/m³) Kristalin Tozun Silika Türü Yüzdesi (% SiO2) ESD ( mg/m³)* ESD (mg/m³) Kömür 10,07 0,83 10.02. 2016 Lavar Kırıcı R G/İşçi 2,35? 2,4?? tozu İSGÜM- KÖMÜR MADENLERİNDE İSG GELİŞTİRME PROJESİ - ZONGULDAK 2016
İSG İLE İLGİLİ TEST TETKİK YAPMAK İÇİN HER LAB. UYGUN MU? KAMU DAHİL! İSG İLE İLGİLİ EVRAK İMZALAMAK İÇİN HER DİPLOMA YETERLİ Mİ? KAMU DAHİL! Dr.Atınç KAYINOVA 19
Araçları yetkilendirmek yeterli mi? Niteliği kim izleyecek?
Ülkemizde 2. basamak sağlık kurumlarında yapılan SFT lerin %22,6 sı kriterlere uygun Türk Toraks Derneği ulusal spirometri ve laboratuvar standartları. Türk Toraks 2017;65(2):117-130 Ulubay, Gaye ve arkadaşları.
6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 22
SEVK ETTİK NE OLDU? DURUM BİLDİRİMİ ÖN TANI TIBBİ TANI MALULİYET TAYİNİ 6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 24
Ön (!) Tanı Dağılımı-2017 1200 1000 800 600 400 200 0 26% 17% 16% 11% 964 652 605 6% 6% 405 3% 3% 3% 3% 2% 2% 227 215 1% 131 119 114 108 77 59 45 1% 43 0% 4 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% 6.03.2018 Dr.Atınç KAYINOVA 25
Çıkar Çatışması Suç x Suçlu = TAZMİNAT İşçi x İşveren İşçi x SGK İşveren x SGK İşçi x İşyeri Hekimi (İYH) / İş Güvenliği Uzmanı (İGU) İşveren x İYH / İGU İYH x İGU Sağlık Hizmeti Sunucusu x İYH / İşçi / İşveren İSG Esnafı x İYH / İGU OSGB x İYH / İGU / İşçi / İşveren SGK x İYH / İGU / OSGB 27
İşyeri hekimleri neleri yapmalı? Hekimler konforlu alanlarının ve muayene odalarının dışına çıkmalı Reaktif hekimlik yerine işyerindeki yönetsel süreçlere dahil olan/edilen, kararlara katılan, katkısı alınan, değişikliklerden haberdar olan proaktif hekimlik Çalışanların görev tanımlarını, iş alanlarını ve işlerini bilmeli Çalışma ortamındaki tehlikeleri, tehlikenin boyutunu, olası sonuçlarını, alınması gereken önlemleri bilmeli Ortam ölçümlerini / sağlık taramalarını piyasa şartlarına terk etmemeli 6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 28
İşyeri hekimleri neleri yapmalı? Nitelik, bilgi düzeyi, deneyimini arttırmalı, iyi örneklere yönelmeli Maruziyetleri elimine etmek veya alınması gereken ek önlemler için harekete geçmeli Harekete geçmek için sağlığın bozulmasını beklememeli Önlemlerin etkinliğini değerlendirebilmeli Kabul edilmiş / standardize edilmiş uygulama rehberleri ve algoritmaları kullanmalı, Bulguları sektörel / bölgesel / ülke verileriyle karşılaştırmalı 6.03.2018 Dr. Atınç KAYINOVA 29
Kamusal Sorumluluklar Öncelikler belirlenmeli Planlama Kaynak tahsisi İzleme Denetleme Rehberlik Gözetim Başarının ölçülmesi / değerlendirilmesi Hesap sorulması
Ne yapmalı? Mesleki bağımsızlık İş etiği Tarif Günlük pratiğe aktarım İzlem Nitelikli insan gücü Yetkinlik Bilgi Sorun çözme becerisi Deneyim aktarımı! Örgütlenme / Dayanışma Akademik işbirliği / araştırma Multidisipliner çalışma ortamı Mesleki denetim / özdenetim Hekim özdenetimi Meslek örgütü denetimi Kamu otoritesi denetimi Başarı göstergeleri tarif edilmeli Kim tanımlayacak? Tarama testleri, Maruziyet / Ortam ölçümleri Sürekli işverence sorgulama «kanunda, yönetmelikte yazıyor mu?» Nitelikli hizmet sunucu! Metot / Zamanlama / Sıklık / Doğru örneklem
Kimin için? İşçiler ve sendikalar bu işe sahip çıkmadığı sürece kalıcı kazanımlar elde etmek olanaksız (Engin Tonguç 08.02.2015)
Pyrrus Delinin yüreğinde ne varsa, yüzüne de yansıtır, sözüne de. Oysa bilgelerin iki dili vardır, biriyle hakikati söylerler, diğeriyle durum neyi gerektiriyorsa onu. Siyahı beyaza çevirmek bilgelerin işidir. ERASMUS
dratinckayinova@gmail.com