ETK LKELER Türkiye Bankalar Birlii tarafından hazırlanan ve Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu nun 15 Haziran 2006 tarih ve 1904 sayılı kararlı ile yayımlanan Bankacılık Etik lkeleri Bankamız tarafından da kabul edilmi olup bu ilkeler aaıda yer almaktadır. I. Giri BANKACILIK ETK LKELER Etik, insanların kurduu bireysel ve toplumsal ilikilerin temelini oluturan deerleri, normları, kuralları, doru-yanlı ya da iyi-kötü gibi ahlaki açıdan aratıran ölçüler bütünüdür. Meslek etii, meslek grubunu oluturan bireylerin kendi aralarında ve toplum ile olan ilikilerini düzenlerken; örgütsel etik, örgütün içinden ve dıından kaynaklanan sorunların çözümünde belirli kurallar getirerek örgüt içi davranı kültürünü tanımlar. Toplumda fon arz eden ve fon talep eden taraflar arasında bîrletiricilik ve aracılık rolü oynayarak yatırım ve tasarruf ilevlerini gerçekletiren bankaların aynı zamanda karlılık ve verimlilik ilkelerini amaç edinmi olmaları, mesleki ve örgütsel alanda etik ilkelerine balı olarak çalımaları zorunluluunu getirmektedir. Bankacılık sisteminin büyütülmesi, bankacılık hizmet kalitesinin artırılması, kaynakların en iyi ekilde kullanılması, bankalar arasında haksız rekabetin önlenmesi amaçlarından yola çıkarak; bankaların gerek kendi aralarında ve dier kurumlarla, gerekse müterileri, hissedarları ve çalıanları ile olan ilikilerini etik ilkelere uygun ekilde düzenlemesi gerekmektedir. II. Genel Hükümler Amaç ve kapsam Madde l- Bankaların, gerek birbirleri., gerek müterileri ve hissedarları gerekse de çalıanları ve dier kurumlar arasındaki her türlü i ve ilemlerinde uygulanacak Bankacılık Etik ilkelerinin temel amacı; bankacılık mesleine toplumda mevcut saygınlık duygusunun sürekliliinin salanması, meslek onuru olarak adlandırılan bu saygınlık duygusunun gelitirilerek sürdürülmesi ve bankacılık sektöründe istikrar ve güvenin korunmasıdır. Hukukî dayanak Madde 2- Bu etik ilkeler 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 75'inci maddesinin ikinci fikrası, 80 inci maddesinin (c) ve (e) bentleri ile 81'inci maddesinin üçüncü fıkrası hükümlerine dayanılarak hazırlanmıtır. Genel ilkeler Madde 3- Tasarruf sahiplerinin hak ve menfaatlerinin korunması, mali piyasalarda güven ve istikrarın salanması., ekonomik kalkınmanın gereklerini de dikkate alarak, mevduat ve
kredi sistemlerinin etkin ekilde çalımasının salanması,, ekonomide önemli zararlar dourabilecek ilem ve uygulamaların önlenmesinin yanı sıra toplumsal yararın gözetilmesi ve çevrenin korunması amacıyla bankaların aaıda belirtilen genel ilkeler dorultusunda faaliyet göstermesi gerekmektedir. Bankalar; a) Dürüstlük Faaliyetlerini yerine getirirken müterileri, çalıanları, hissedarları, grup irketleri ve dier banka, kuram ve kurulular ile olan ilikilerinde dürüstlük ilkesine balı kalırlar. b) Tarafsızlık "nsana saygının baarının temeli olması" ilkesinden hareketle, gerek çalıanları gerekse müterileri arasında ayrım gözetmez, önyargılı davranılardan kaçınırlar. Bankalar müterilerine hizmet sunarken ulus, din, finansal ve toplumsal statü., cinsiyet gibi farklılıklar gözetmezler. c) Güvenilirlik Tüm hizmet ve ilemlerde, müterilere karılıklı güven anlayıı içerisinde açık, anlaılır ve doru bilgi verirler, müteri hizmetlerini zamanında ve eksiksiz yerine getirirler. d) Saydamlık Müterilerini, kendilerine sunulan ürün ve hizmetlere ilikin hak ve yükümlülükler, yarar ve riskler gibi konularda açık, anlaılır ve net biçimde bilgilendirirler. e) Toplumsal Yararın Gözetilmesi ve Çevreye Saygı Tüm faaliyetlerinde karlılık yanında, toplumsal yararın gözetilmesi ve çevreye saygı ilkeleri ııında sosyal ve kültürel etkinliklere destek salamaya özen gösterirler. f) Suçtan Kaynaklanan Malvarlıı Deerlerinin Aklanması ile Mücadele Uluslararası normlar ve ulusal mevzuat hükümleri çerçevesinde, suçtan kaynaklanan malvarlıı deerlerinin aklanması, yolsuzluk ve benzeri suçlarla mücadeleyi önemli bir ilke olarak benimseyerek gerek kendi aralarında, gerekse konuyla ilgili dier kurum ve kurulularla ve yetkili mercilerle ibirlii yapmaya özen gösterirler. Kendi iç bünyelerinde de bu amaca yönelik gerekli önlemleri alır ve personeli için eitim programları düzenlerler. g) çerden Örenenlerin Ticareti çeriden örenilen bilgilerin kullanımının önlenmesi için gerekli her türlü tedbiri alır. III. Bankaların Kamu Kurum ve Kuruluları ile likileri Kamu kurum ve kuruluları ile ilikiler Madde 4- Bankalar; kamu kurum ve kuruluları ile ilikilerinde, dürüstlük, hesap verebilirlik ve saydamlık ilkeleri dorultusunda hareket eder, mevzuat gerei denetim
ve kontrol amacıyla istenen bilgi, belge ve kayıtların doru, eksiksiz ekilde ve zamanında iletilmesi konularına özen gösterirler IV. Bankalararası likiler Bankalar; Bilgi Alıverii Madde 5- Mevzuatın izin verdii ölçüler çerçevesinde, bankalar kendi aralarında her konudaki bilgi alıveriini doru ve sistematik olarak gerçekletirirler. Personel Hareketleri Madde 6- Personel istihdamı konusunda haksız rekabete yol açabilecek her türlü uygulamadan kaçınırlar. Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca personel istihdamında sözleme ve hareket serbestisi bulunmakla birlikte, eleman alımlarının dier bankaların hizmetlerini kesintiye uratmayacak ölçüde olmasına özen gösterirler. Eski çalıanları hakkında dier bankalar tarafından talep edilen bilgileri yanıtlarken objektif ve dürüst davranırlar. Rekabet Madde 7- Rekabeti, bankacılık sektöründeki tüm bankalar arasında özgürce ekonomik kararlar verilebilmesini salayan, mevzuata uygun bir yarı olarak kabul ederler. Bu nedenle, serbest piyasa ekonomisi içerisinde sürdürdükleri faaliyetlerinde kendi menfaatlerinin yanı sıra, a) genel olarak bankacılık sektörüne olan güvenin sürekli olması, b) sektörün geliimi için çaba sarf edilmesi, c) ortak menfaatlerin gözetilmesi ilkeleri çerçevesinde haksız rekabet oluturan beyan ve davranılardan kaçınırlar. Bu ilke banka tüzel kiilikleri açısından geçerli olduu gibi, bankaların çalıanlarının beyan ve davranılarını da içerir. lan ve reklamlar Madde 8- Gerek kendi mali yapılarının gerekse bankacılık ürün ve hizmetlerinin tanıtım ve pazarlamasına ilikin duyuru, ilan ve reklamlarında., yasal düzenlemelere ve genel ahlaka uygun, dürüst ve gerçekçi davranır, bankacılık mesleinin saygınlıına zarar verebilecek her türlü hareketten kaçınırlar. Duyuru, ilan ve reklamlarında dier bankaları ya da dier bankaların ürün ve hizmetlerini kötüleyen nitelikteki ifade ya da ibarelere yer vermezler.
V. Bankaların Müterileri le likileri Bankalar; Müterilerin bilgilendirilmesi Madde 9- Müterilerine sundukları her türlü ürün ve hizmetlere ilikin olarak, hizmet ilikisinin her aamasında ve her konuda, mevzuatta belirtilen sınırlamalara riayet etmek sureti ile doru, eksiksiz ve zamanında bilgi aktarımı yaparlar. Müteri sırrı Madde 10- Bilgi ve belge istemeye kanunen açıkça yetkili kii ve merciler dıında müterilere ilikin her türlü bilgi ve belgeleri gizli tutmak ve özenle saklamak zorundadırlar. Hizmet kalitesi Madde 11- Hizmet kalitesini; müteri ihtiyaç ve beklentilerinin verilecek nitelikli hizmetle karılanabilmesinin ön koulu sayarlar. Bu kavramın iki temel öesi olan teknolojik altyapı ve nitelikli insan kaynaının, hizmet kalitesinde sürekli geliime uygun kullanımı için özen gösterirler. Tüm müterilerine aynı kalitede ve aynı düzeyde hizmet sunarlar. Bununla beraber, hedef pazarın belirlenerek, organizasyonel yapının ve ürün yelpazesinin hedef kitleye göre farklılatırılması ya da ayrı risk grubundaki müterilere farklı yaklaımlarda bulunulması, müteriler arasında ayırım yapıldıı veya müterilerin kategorize edildii eklinde yorumlanamaz. Müteri ikayetleri Madde 12- Müterilerinin verilen hizmetlerden kaynaklanan her türlü sorularına cevap verecek bîr sistem kurarlar ve bu hizmetle ilgili bilgiyi müterilerine bildirirler. Müteri ikayetlerinin nedenlerini aratırarak, haklı ikayetlerin tekrarlanmaması için gereken önlemleri alırlar. Yakınmalara neden olan hatalı uygulamaların düzeltilmesi ve yinelenmesinin önlenmesi amacı ile çalıanlarını bilgilendirirler. Güvenlik Madde 13- "Güvenlik" kavramının; bankacılık sektöründe bankaya ait hizmet ortamlarının her türlü olumsuzlua karı korunmasına ilikin önlemlerin yanı sıra, müterilere sunulan hizmetlerde teknik olarak zarar dourabilecek her türlü ihlalin engellenmesini de içerdiini kabul ederler. Teknolojik gelime ve elektronik bankacılıa paralel olarak gelien hizmetler, deien hizmet kanalları nedeniyle her türlü hizmet ortamında ilem güvenliinin salanmasına yönelik gerekli teknik ve hukuksal tüm önlemleri alırlar. Aldıkları önlemlere ve müteriler tarafından alınması gereken tedbirlere ilikin müterilerini bilgilendirirler. VI. Bankaların Çalıanları le likileri
Çalıanların genel nitelikleri Madde 14- Çalıanlarının, görevlerinin gerektirdii bilgi, birikim ve sorumluluk duygusuna sahip kiilerden olumasına özen gösterirler. Bankalar, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu bata olmak üzere mevzuatta belirtilen kanuni artlan taımayan personel çalıtıramazlar. e alma ve kariyer geliimi Madde 15- Çalıanlar arasında ayırım gözetmeksizin, gerek ie alınmada, gerekse kariyer geliiminde eit olanaklar salamaya özen gösterirler. nsan kaynaklarını en iyi biçimde yönetme ilkesinden hareketle, çalıanlarının çaın ve bankacılık mesleinin gerektirdii bilgi düzeyine ulamaları amacıyla eitim, kurs, seminer ve benzeri olanaklar salarlar. Çalıanlarının mesleki yükselmelerinde; bilgi, yetenek ve kiisel baarı kadar, Bankacılık Etik lkeleri'ne balılık ve anılan ilkelerin uygulanmasındaki özeni de dikkate alırlar. Temsil ilkeleri ve çalıma ortamı Madde 16- Çalıanlarının; bankacılık mesleinin saygınlıına uygun ekilde ve bankayı temsil ettiklerinin bilinci içinde, temiz ve bakımlı olmalarını öngören iç düzenlemeler yaparlar. Tüm hizmet birimlerinde çalıanlarının motivasyonunun artırılması ve daha iyi koullarda hizmet sunulması yönünde önlemler alır, salıklı ve güvenli bir çalıma ortamının oluturulmasını salarlar. Mesai saatleri Madde 17- younluuna uygun sayıda çalıan istihdamına özen gösterir, çalıanlarını mesai saatleri içerisinde maksimum verim alma yönünde organize eder, mesai saatleri dıına çıkılmaması ve çalıanlarının düzenli yıllık izin kullanmaları konularında azami çaba gösterirler. Çalıanların müterilerle ilikileri Madde 18- Çalıanlarının; - müterilerle borç-alacak, kefalet ve müterek hesap açtırmak gibi etik ilkelerle badamayan ilikilere girmelerini, - mevcut veya potansiyel müterilerden hediyeler almalarını, -konumlarını kullanarak, gerek kendi i ortamlarından gerekse müterilerinin i olanaklarından kiisel çıkar salamalarını engelleyici iç düzenlemeler yaparlar.
Çalıanların hakları Madde 19- Çalıanlarının tabi olduu mevzuat hükümlerinden doan haklarının zamanında ve eksiksiz olarak salanmasına özen gösterirler. VII- Banka Çalıanlarının Uyacakları Meslek Kuralları ve Etik ilkeler Meslek kuralları ve çalıanların uyacakları etik ilkeler Madde 20- Banka çalıanları; a) görevlerini yerine getirirken yürürlükteki mevzuata uymak, b) müterilerini, kendilerine sunulan ürün ve hizmetlerin salayacaı fayda ve douracaı riskler konusunda bilgilendirmek, c) aynı hizmeti alan müterilere tarafsız ve adil hizmet sunmak, d) sıfat ve görevleri dolayısıyla bankalara veya müterilerine ait örendikleri sırlan, bu konuda kanunen açıkça yetkili kılınan mercilerden bakasına açıklamamak, e) çalıma ve davranılarında bankanın itibar kaybına sebebiyet vermemek, f) "Ticari iletme" veya "Esnaf iletmesi" sayılmalarını gerektiren faaliyetlerde bulunmamak, g) adalet, doruluk, dürüstlük., güvenilirlik ve sosyal sorumluluk prensiplerine aykırı davranılarda bulunmamak, h) görevlerini gerçekletirirken dier çalıanlar ile saygılı ve özenli iletiim kurmak suretiyle ortak amaçlar yönünde ibirlii salamak, ı) bankaya ait varlıkları ve kaynakları verimsiz ve amaç dıı kullanmamak, j) görev ve sıfatlarını kullanarak, gerek kendi i ortamlarından gerekse müterilerinin olanaklarından kiisel çıkar salamamak, k) kendilerine yapılan menfaat salamaya yönelik teklifleri derhal reddetmek, yetkili makamlara ve amirlerine bildirmek, 1) müterilerle borç-alacak, kefalet ve müterek hesap açtırmak gibi etik ilkelerle badamayan ilikilere girmemek, m) mevcut veya potansiyel müterilerden teamül dıında hediyeler almamak, n) hizmetlerin yerine getirilmesi sırasında üstlendikleri görevlerle ilgili olarak hesap verebilme sorumluluu içinde olmak,
o) dernek, vakıf, kooperatif ve benzeri yerler hariç, bankasının onayı olmadan hiç bir özel ve resmi kuruluta görev almamak ile yükümlüdürler. Bankacılık etik ilkelerinin gelitirilmesi Madde 21- Bankalar, etik ilkelerin gelitirilmesi ve gerektiinde deiiklikler yapılmasını salamak üzere, Kurulu Birlikleri Yönetim Kurullarına diledikleri zaman öneriler getirebilirler. VIII. Dier Hükümler Uyumsuzlukların tespiti ve yaptırım Madde 22- Bankaların veya banka personelinin etik ilkelere aykırı ilem veya eylemi olduuna Birlik Yönetim Kurulu tarafından karar verilir. Bu etik ilkelere aykırı hareket eden bankalar ve/veya banka personeli Birlik internet sitesinde yayımlanır ve ayrıca Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu na bildirilir. Yürütme Madde 23- Bu bankacılık etik ilkelerini Birlik Yönetim Kurulu yürütür. Yürürlük Madde 24- Bu Bankacılık etik ilkeleri yayımı tarihinde yürürlüe girer.