Geleneksel UT ve Phased Array Hata Dedektörleri DEFECTOBOOK DIO 1000 PA DIO 1000 PA, phased array tarama özelliği sayesinde, geleneksel kontrol metotlarına göre gelişmiş avantajlar sunmaktadır. DIO 1000 PA geleneksel ultasonik ile phased array ultrasonik teknolojiyi tek bir cihaz bünyesinde birleştirmiştir. Phased Array in Avantajları Phased Array teknolojisinin, geleneksel UT yöntemine göre en büyük avantajı taramayı görselleştirmesidir. Gelişmiş görüntüleme A taramadaki sinyallerin renk kodlarına dönüştürülmesiyle gerçekleşmektedir. Phased Array taramada hata ve çatlakların boyutlandırılması geleneksel UT de olduğu gibi yapılmaktadır fakat; phased array teknolojisi bazı avantajlar sunmaktadır. Bunlar; Daha hızlı muayene, Daha doğru hata tespiti, Elektronik olarak derinlik odaklaması ile belli bölgelerde hata kontrolü, Raporlama ve izlenebilirlik ve tek bir prob ile bütün açılarda kontrol olanağı sunmaktadır. Geleneksel A tarama Gelişmiş phased array taraması
Phased Array Ultrasonik Hata Dedektörü ve Aksesuarları DIO 1000 PA Aksesuarları 16 elementli 4 Mhz phased array probu 36 derece açılı phased array takozu 25 mm çaplı düz prob Lemo 00 Lemo 00 kablo
Phased Array Görüntüleme Tekniği Phased Array ultrasonik dalga üreteci (prob) birbirinden bağımsız ses üreten milimetrik ses üreteçlerinden (elementlerden) oluşmaktadır. Geleneksel UT Hata Dedektörü Özellikleri Geleneksel ultrasonik muayene cihazlarında A-Tarama yöntemi kullanılır. Bu teknikte, ekranın yatay skalası malzeme kalınlığı cinsinden zamanı, düşey skalası da yankı genliğini gösterir. A-Taramada hatanın yerini, tipini ve boyutunu analiz etmek mümkündür. Bu tekniğe ait yapılmış çalışma görüntüleri aşağıdadır. Phased Array ile malzeme içerisindeki hataların görüntülenmesi Temeli geleneksel ultrasonik muayene tekniğine dayanan bilgisayar tabanlı phased array ultrasonik görüntüleme tekniği hızlı, hassas ve görüntülü veri sunma özellikleri sayesinde tahribatsız muayene teknikleri arasında çok önemli bir yer teşkil eder. Geleneksel A Tarama ekranı görülmektedir Phased Array Ultrasonik muayene tekniği geleneksel darbe yankı ultrasonik muayene tekniğine göre pek çok avantaja sahiptir. Phased Array ultrasonik dalgaları elektronik olarak farklı açılarda tarama, odaklama ve görüntüleme özelliklerine sahiptir. Ultrasonik ses dalgaları sahip oldukları yüksek frekans özellikleri dolayısıyla hava ortamından ve iki farklı malzeme ara yüzeyinden yansıma yaparlar. Böylece malzeme içerisindeki çatlak, gözenek, cüruf, laminasyon vb. gibi hataları tespit etmiş oluruz. Ultrasonik cihaz kontrol ekranına ait görüntüyü aşağıda görebilirsiniz.
Kalibrasyon bloğundaki içerisindeki 1 mm çapındaki deliklerin cihaz ekranı üzerindeki görüntüsü görülmektedir. Phased array yönteminde tek prob ile istenilen açılarda malzemeleri kontrol etmek mümkündür. Phased Array sistemi bir ultrasonik görüntüleme yöntemidir. Malzeme içerisindeki hataları, tarama alanı içerisinde yüksek çözünürlükte daha derinlere inerek görsel olarak sunabilmektedir. Phased Array yöntemi ultrasonik teknolojide varılan son noktadır. 1 mm çapındaki hataların Phased Array ekranı üzerindeki görüntüsü
Phased Array Yönteminin Avantajları Konvansiyonel Ultrasonik Muayene deki operatöre bağımlılığın azalması, yüksek ve kesin hata bulma yeteneği Bütün muayenenin mesafe kaydı işlenmiş halde saklanması ve muayeneden sonra analiz edebilme olanağı ve geri dönüşümlü (parçaya ihtiyaç duymadan eski bir muayene tekrar canlandırılabilir) sabit analiz verileri. Kolay hata boyutlandırma ve geniş raporlama özelliği Farklı tarama görüntüleriyle mükemmel raporlama (kesitsel taramalar ile üç boyutlu raporlama) Tek bir prob ile çok açılı ses dalgası (örn: takozlu 26⁰ 74⁰ derece arası, takozsuz -80⁰ +80⁰ derece arası tüm açılar ) uygulanabilmesi Mükemmel ve kesin taranabilirlik
Phased Array ile Kaynak Kontrolü Konvensiyonel Ultrasonik Metodla Kaynak Kontolü Phased array yöntemiyle daha hızlı ve doğru kaynak kontrolleri yapılabilmektedir. Phased Array ultrasonik yöntemler kaynak kontrolleri diğer konvansiyonel ultrasonik yöntemlere göre çok daha hassas ve hızlı sonuçlar vermektedir. Ultrasonik muayene yönteminin yoğun olarak kullanıldığı diğer bir alanda kaynak kontrolleridir. Genellikle konvensiyonel ultrasonik metod ile kaynak kontrollerinde, uygulamayı yapan operatörün cihaz ekranındaki «pik» lerinin hata yankısından mı, yoksa form yankısından mı geldiğini iyi ayırt etmesi beklenir. Kaynak kontrolünde 2. sekmedeki hata görülmektedir. Kaynak kontrolünde 2. sekmeden alınan hata yankısı görülmektedir.
Phased Array probuyla 0 ⁰ takozsuz boyuna ses dalgası ile malzeme kontrolü Phased array kontrolünde, «kapı» hata üzerine getirildiğinde, hatanın yeri (yüzeyden derinliği, probdan uzaklığı) ve boyutuyla ilgili detaylı bilgilere ulaşılır. Ekran üzerindeki; D: Hatanın yüzeyden derinliğini, P: Projeksiyon mesafesini (Hatanın probdan uzaklığını) S: Ses Yolu (Probdan çıkan sesin hataya ulaşıncaya kadar kat ettiği yolu) ifade etmektedir.
B Tarama ile Laminasyon Kontrolleri Malzemeler imal edilirken, kütük, çubuk gibi malzemeler içerisinde büyük gözenek, kanalcık ve metalik olmayan kalıntılar oluşur. Bu tip hatalar, haddeleme ve dövme işlemleri sırasında yassılaşarak Laminasyon denilen süreksizliklere neden olurlar. B Tarama ile genellikle laminasyon kontrolleri yapılmaktadır. B Taramada yönteminde, genliği belli bir şiddetin üzerindeki hatalar kaydedilir. Hata yankılarının zamanı (time of flight) test parçasının X veya Y eksenine göre çizilir.
Geneleksel UT ve Phased Array Tarama Ekran Görüntüleri Starmans Elektronik, Ultrasonik kontroller için 2 farklı model sunmaktadır. Bunlardan ilki, geleneksel UT muayene cihazı, DIO 1000 SPE modelidir. Bunlardan ikincisi, Phased Array UT muayene cihazı DIO 1000 PA modelidir.
Döküm parçalarında kontrol edilmesi istenilen kısımlardan 1 ve 1.5 mm çapındaki delikler açılarak hatalı kısımlar yaratılmıştır. (Some defects are created sizing 1 and 1.5 mm in the place required for inspection) Döküm parçalarında kontrol edilmesi istenilen kısımlardan 1 ve 1.5 mm çapındaki delikler açılarak hatalı kısımlar yaratılmıştır. (Some defects are created sizing 1 and 1.5 mm in the place required for inspection)
Yüzeyden 12 mm derinlikteki yan yana 2 hatayı görülmektedir. (2 holes are seen in the depth 12 mm side by side) Yan kısımda 35 mm derinlikte açılmış 2 adet delikleri görebiliyoruz. (We can see 2 holes in the depth of 35 mm)
Uygulamada 16 kristalli Phased Array probu kullanılmıştır. Parça içerisini kesitsel olarak taramaktadır. Hatalı kısımların yerlerini bize ölçüsel olarak boyutlarıyla birlikte vermektedir. (16 Crystal Phased Array Transducer is used for application. It scans inside material as cross sectional. It gives information about coordinates of defects where they are) Yüzeye yakın 2 farklı hata gürülmektedir. (2 different defects which are near the surface are seen)
Raporlama yapmak için DIO 1000 Phased Array cihazından alınan ekran görüntüsü (Screen View is taken by DIO 1000 Phased Array device for reporting) 2. Ekran Görüntüsü (2nd Screen View)