Enfektif Endokardit Proflaksisi Dr.Aynur Atilla
Enfektif Endokardit(EE) Son 30 yıl içerisinde hastalığın insidansı ve mortalitesi değişmemiştir Prognozu hala kötüdür ve mortalitesi yüksektir
Risk taşıyan kalp hastalıkları Yüksek riskli Protez kapaklar Siyanotik konjenital kalp hastalıkları EE geçirme öyküsü Cerrahi olarak düzeltilmiş sistemik-pulmoner şantlar Orta derecede riskli Yetersizlikle beraber olan MVP Edinsel kapak disfonksiyonu (romatizmal) VSD-Bikuspit aorta-pda-aort koartasyonu-hokm Düşük riskli Kalp pilleri-icd Yetersizliği olmayan mvp Düzeltilmiş sol sağ şantlar Koroner arter bypass greftleri Sekundum ASD Cerrahi olarak düzeltilmiş ASD-VSD-PDA
İnsidans Ülkeden ülkeye 100 000 kişi-yıl başına 3 ile 10 atak arasında 70-80 yaşları arasındaki kişilerde insidans 100 000 kişi-yıl başına 14.5 atak
2371 EE olgusu Altta yatan romatizmal kapak hastalığı bulunanların sayısında ise azalma Protez kapakla ilişkili EE insidansında ve altta yatan mitral kapak prolapsusu bulunan olguların sayısında artış belirlenmiştir Chest 2007;132:1025 1035
EE li 3784 hastayı kapsayan analizde, önde gelen EE nedeni olarak oral streptokoklar yerlerini stafilokoklara bırakarak ikinci sıraya inmiştir Lancet 2004;363:139 149 16 ülkede ileriye yönelik olarak toplanmış 1779 EE olgusu incelenmiş, S. aureus yalnızca EE nin değil protez kapak EE sinin de en sık karşılaşılan nedeni olarak belirlenmiştir Arch Intern Med 2002;162:90 94
Mikrobiyolojik profilindeki değişikliklerle, sağlık hizmetleriyle ilişkili olgularla, yaşlı hastalarda ve intrakardiyak cihaz ya da protez kullanan olgulardaki yüksek insidansıyla birlikte düşünüldüğünde EE evrimleşen bir hastalıktır
Enfektif Endokardit Profilaksisi Profilaksi ilkesi 20. yüzyılın başlarındaki gözlem çalışmaları temelinde geliştirilmiştir Tıbbi girişimler sonrasında, özellikle yatkınlaştırıcı faktörler bulunan hastalarda Profilaktik antibiyotiklerin bakteriyemiyi en aza indirerek veya önleyerek Bakteri özelliklerini değiştirip endotel yüzeyine tutunmalarını azaltarak EE nin önlenebileceği varsayımına dayanmaktadır Profilaksi tavsiyeleri hayvan çalışmalarının sonuçlarına dayanmaktadır
Profilaksi uygulama kararı, tıbbi işlemin endokardite yol açma riskinden ziyade hastanın özelliklere dikkate alınarak endokarditin yol açacağı risklere dayanmaktadır.
Yenileme gerekçeleri Günlük uygulamalar sırasında gelişen bakteriyemiler sonucu daha sık endokardit gelişmesi Antimikrobiyal profilaksi ile oldukça az sayıdaki hastada EE önlenebilmesi Antibiyotiklere bağlı yan etki ve direnç gelişimi riskinin olması Ağız hijyeninin profilaktik antibiyotik uygulamasından daha önemli olması European Heart Journal (2009) 30, 2369 2413
Yenileme gerekçeleri Önerilerin komplike, pratik uygulamanın zor olması Hasta ve uygulanacak girişimlere ait ayrıntıların hatırlanmasının zor olması Hastaların büyük bölümünde EE neden olan bakteriyeminin görünürde başka bir kaynaktan köken alması European Heart Journal (2009) 30, 2369 2413
Var olan kanıtlar, önceki kılavuzlarda tavsiye edilen yaygın antibiyotik profilaksisinin kullanımını desteklememektedir Profilaksi yalnızca en yüksek risk grubundaki hastalarla (en yüksek EE insidansı olan ve/veya EE den kaynaklanan olumsuz sonlanım riski en yüksek olan hastalar) sınırlı tutulmalıdır EE için geçmişte belirlenen antibiyotik profilaksisi endikasyonları azaltılmalıdır İyi ağız hijyeni ve düzenli diş hekimi muayenesi EE nin önlenmesinde özellikle önemlidir European Heart Journal (2009) 30, 2369 2413
Enfektif endokardit proflaksisi tavsiye edilen kalple ilgili durumlar
Riskli girişim tipi
Enfektif endokardit riski Dental girişimlerde Ortalama nüfusta 1:14.000.000 Konjenital kalp hastalığı için 1:475.000 Romatizmal kalp hastalığı için 1:142.000 Protez kapak için 1:114.000 EE öyküsü bulunan hastalarda 1:95.000 Diş sağlığı kötü olan hastalarda dental girişimlerden bağımsız olarak bakteriyemi gözlenmekte
Bakteriyemi sıklığı Diş çekme %10-100 Periodontal cerrahi %36-88 Diş ve kök düzeltme %8-80 Diş temizleme %40 Diş kaplama %9-32 Endodontik cerrahi %20 Diş fırçalama, diş ipi kullanma %20-68 Kürdan kullanma %20-40 Gargara %7-30 Çiğneme %10-50 Günde iki kez diş fırçalama ile bakteriyemi riski diş çekimine göre 154.000 fazla Tüm uygulamalar için 5.6 milyon kat fazla Circulation. 2007;116:1736-1754
Ağız hijyeni, dental hastalık Ağız hijyeninin iyi olması ve dental hastalıkların tedavi edilmesi ile rutin uygulamalara bağlı bakteriyemi riski belirgin olarak azalır Kanama bakteriyemi için güvenilir bir gösterge değil Circulation. 2007;116:1736-1754
Bakteriyemi türü Ağız florasında 700 tür %30 streptokok (viridans) Diş girişimlerinde 100 tür (viridans) İnce bir mukozal epitel
Dental girişimler Diş eti veya dişin periapikal bölgesini ilgilendiren girişimler ve oral mukozayı perfore eden işlemlerde profilaksi önerilmektedir. Biyopsi Diş taşı temizliği Kök kanal girişimleri
Dental girişimler Anestezik madde enjeksiyonu Dental grafi Prostodontik veya ortodontik aparatın yerleştirilmesi, ayarlanması Ortodontik tel yerleştirilmesi Süt dişlerinin dökülmesi Oral mukoza veya dudağa travma Proflaksi önerilmemektedir
Profilaksi
Solunum yolu girişimleri, gastrointestinal ya da genitoüriner girişimler, dermatolojik ya da kas-iskelet sistemine ilişkin girişimlere profilaksi tavsiye edilmemektedir
Solunum yolu girişimleri Kanıtlanmış bir enfeksiyonun tedavisi için apse drenajı gibi invaziv bir solunum yolu girişimi uygulanan hastalarda antistafilokokal penisilin ya da sefalosporin içeren bir antibiyotik tedavisi uygulanmalıdır Beta-laktamı tolere edemeyen hastalara vankomisin verilmelidir
Gastrointestinal ya da genitoüriner girişimler Hastalarda kanıtlanmış bir enfeksiyon Girişimle bağlantılı bir yara enfeksiyonu Sepsisi önlemek için antibiyotik tedavisi endike ise Antibiyotik tedavisi enterokokları içermeli (örn.ampisilin, amoksisilin ya da vankomisin) Vankomisin yalnızca β-laktamları tolere edemeyen hastalara verilmelidir
Piercing Piercing dile uygulandığında, EE gelişimine ilişkin olgu bildirimleri artmaktadır Yüksek riskli hastalara piercing ve dövmeden kaçınmaları önerilmelidir Eğer yapılacaksa girişim kesinlikle steril koşullarda gerçekleştirilmelidir Ancak antibiyotik profilaksisi tavsiye edilmemektedir
We detected no inflection in hospitalization rates after changes in prophylaxis recommendations in 2007
Özet Antibiyotik profilaksisinin en yüksek riskli dental girişimlerin uygulanacağı en yüksek EE riski taşıyan hastalarla sınırlandırılmalı EE riskinin azaltılmasında iyi ağız hijyeni ve düzenli diş hekimi muayenesinin son derece önemli bir rolü vardır Venöz kateterlerin manipülasyonu ve her türlü invaziv girişim sırasında sağlık hizmetiyle ilişkili EE sıklığının azaltılması için aseptik önlemler alınması zorunludur