RENAL REPLASMAN TEDAVİLERİNDEN EV HEMODİYALİZİ Dr. Hatice ASLAN Kütahya Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği D.P.Ü. Evliya Çelebi Eğitim Araştırma Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesi
EV HEMODİYALİZİ NEDİR VE NASIL YAPILIR? Diyaliz merkezlerinde kullanılan, ancak kullanımı daha kolay hemodiyaliz makineleri ve su sistemi hastanın evine kurulur. Hasta ve/veya yakını bu konuda eğitim alır ve tüm diyaliz işlemlerini evde yapar. Diyaliz süresi haftada 3 gün olmak üzere, her hasta kendi koşullarına göre diyaliz zamanı ve gününü seçebilir, değişiklik yapabilir. Diyaliz süresi 7-8 saat olarak önerilmektedir. Özellikle çalışan, çalışmaya başlamak isteyen ya da gün içi aktivitelerini etkin devam ettirmek isteyen hastalar için gece uykuda 8 saat diyaliz daha uygun bir program olmaktadır.
EV HEMODİYALİZİ İÇİN EĞİTİM NEDİR? Hastanın kendisi ve ev şartları ön değerlendirmede uygunsa eğitim süreci başlatılır. Eğitime başlarken, ev hemodiyalizi bilgilendirilmiş hasta onay formu, hastaya imzalatılır. 2 ay olmak koşuluyla diyaliz merkezinde eğitim verilir. Eğitimin 2. ayında hasta ve/veya yakını merkezde kendi diyalizini uygular. Yeterli olduğundan emin olunan hasta ve/veya yakınına Ev Hemodiyalizi Yeterlilik Belgesi verilerek evde hemodiyaliz başlatılır.
EV HEMODİYALİZİ EĞİTİM KONULARI A-Temel bilgiler: Son dönem böbrek yetmezliği ve tedavi seçenekleri Ev hemodiyaliz makinesi ve su sistemi Hemodiyaliz için gerekli malzemeler Damar erişim yolları
B-Hemodiyaliz uygulaması: Damar yolu bakımı, hazırlığı ve kullanımı Su sistemi hazırlığı, su testleri Hemodiyaliz makinesinin tedaviye hazırlığı Heparin (kanın pıhtılaşmasını önleyici ilaç) hazırlığı ve uygulaması Tansiyon, vücut ağırlığı ölçümü ve takibi Kuru ağırlık ( hedef ağırlık) ve ultrafiltrasyon (çekilecek sıvı ve atık madde) ayarlaması
B-Hemodiyaliz uygulaması: Hemodiyaliz tedavisinin başlatılması ve sonlandırılması İlaç uygulamaları Hemodiyaliz makinesinin dezenfeksiyonu (mikroorganizmalardan arındırılması) Tıbbi atıkların (enjektör, damar yolu iğneleri, gazlı bez vb.) toplanması ve saklanması Hemodiyaliz makinasının verdiği alarmlar ve çözüm yolları Kan örneklerinin (tahlillerin) alınması, hazırlanması ve saklanması
C- Hemodiyalizde karşılaşılabilecek sorunlar ve çözüm yolları: Damar yolu sorunları Setlerde pıhtılaşma Tansiyon değişiklikleri, kramp, bulantı-kusma, ateş, kan şekeri düşüklüğü Elektrik ve su kesintileri, cihazlarla ilgili teknik sorunlar Doğal afetler ve acil durumlarda hemodiyalizi sonlandırma
D-Hemodiyaliz kayıtlarının tutulması Eğitim devam ederken teknisyen tarafından cihazların eve kurulumu yapılır. Su sisteminden örnekler alınıp kimyasal ve bakteriyolojik açıdan incelenir. Eğitim tamamlanınca hastaya ev hemodiyaliz raporu çıkartılır. İl sağlık müdürlüğü başvuru dosyası hazırlanır.
EV HEMODİYALİZİNİN AVANTAJLARI Hastaya kendi tedavi planını yapabilme ve kendi hayatını yönetme özgürlüğü verir. Daha iyi, daha aktif ev, aile, sosyal ve iş yaşamı sağlar. Ev hemodiyalizine geçen hastalar, kendilerini daha enerjik ve mutlu hissettiklerini, daha iyi uyuduklarını ifade etmektedirler.
EV HEMODİYALİZİNİN AVANTAJLARI Diyaliz süresinin uzatılması( 8 saat gibi) normal böbrek fonksiyonlarına daha çok benzer. Daha uzun süreli diyaliz ile üre ve benzeri toksinler çok daha iyi temizlenmekte, sıvı birikimi azalmakta, deri rengi, kas ve kemik hastalıkları düzelmektedir. Pek çok diyaliz hastasının kullanmak zorunda kaldığı tansiyon düşürücü, fosfor bağlayıcı ya da kan ilaçlarının kullanımına daha az ihtiyaç olmaktadır.
Ev Hemodiyalizi için en önemli koşul İSTEMEKTİR.
Teşekkür Ederiz