TÜRKİYE DE BAĞIŞÇILIĞIN DURUMU Türkiye de yapılan tüm ve bağışların toplamı 13,7 milyar TL olarak tahmin ediliyor. Bu tutar 2014 Türkiye GSYİH sinin %0,8 ine denk geliyor. Türkiye de hayırseverlik etmek olarak anlaşılıyor. HAYIRSEVERLİK FAALİYETLERİ NEDEN YAPILIYOR? Dini vecibeleri yerine getirmek,5,5 %16,2 %20,3,2,3,9 %20,4,7,2 Kişisel tatmin Toplumsal gelenek ve görenekler Yaşanılan topluma karşı hissedilen borç HANGİ ALANLARDA FAALİYET GÖSTEREN STK LARA BAĞIŞ YAPMAYI TERCİH EDERSİNİZ? Fakirlere ve düşkünlere %20,5,9,9 %11,8 %9,1 %8,4 Yetimlere Eğitim Çocuk ve gençlere Şehit ve gazi ailelerine SON BİR YILDA YAPILAN DOĞRUDAN YARDIM VE STK LARA BAĞIŞLARIN TAHMİNİ KİŞİ BAŞI DEĞERİ NEDİR? Türkiye de bir yılda yapılan tüm ve bağışların toplamı kişi başı yaklaşık 53,2 228 TL Bu bağışların kurumlar aracılığı ile yapılan kısmı yalnızca 41,1 16,7 TL İHTİYAÇ SAHİPLERİNE DOĞRUDAN YARDIM ETMEYİ Mİ YOKSA KURULUŞLAR ARACILIĞIYLA BAĞIŞ YAPMAYI MI TERCİH EDERSİNİZ? STK LAR ARACILIĞIYLA BAĞIŞ YAPMAYI TERCİH ETMEMENİZİN NEDİR? Söz konusu kurumları tanımıyorum 2 Yaptığım ların miktarı çok düşük DİLENCİLERE FİTRE ZEKAT AKRABALARA %88 18,6 DİĞER KİŞİLERE 16,7 KURUMLARA 12,9 KOMŞULARA 2 ZORUNLU BAĞIŞ Doğrudan etmeyi tercih ederim İlgili kuruluşlara bağış yapmayı tercih ederim Söz konusu kurumları tanıyorum ama güvenmiyorum Yaptığım lar düzensiz, ihtiyaç sahibi biri ile karşılşatığımda yapıyorum
SOSYAL SERMAYE VE SİVİL TOPLUM ALGISI STK ların toplumsal sorunların çözümünde etkisi olduğunu düşünenlerin oranı son 11 yılda azaldı. Türkiye de her 10 kişiden yalnızca 1 i diğerine güveniyor. DAHA İYİ BİR TOPLUM İÇİN MEVCUT SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNDE VATANDAŞ OLARAK NE KADAR ETKİNİZ OLABİLİR? Ne olabilir, ne olamaz Etkim olabilir %36 %36 Etkim olamaz Çok etkim olabilir %15 %9 %19 Hiçbir etkim olamaz %25 1 Etkim olamaz Etkim olabilir Ne olabilir, ne olamaz DAHA İYİ BİR TOPLUM İÇİN MEVCUT SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNDE STK LAR NE KADAR ETKİLİ OLABİLİR? Hiçbir etkisi olamaz Etkisi olamaz %9 Çok etkisi olabilir %23 4 1 %31 Ne olabilir, ne olamaz Etkisi olabilir TÜRKİYE DE STK LARIN EN ÇOK HANGİ ALANLARDA FAALİYET GÖSTERDİĞİNİ DÜŞÜNÜYORSUNUZ? STK ların en fazla faaliyet gösterdiği düşünülen alanlar GIDA YARDIMI EĞİTİM ÇEVRE VE AĞAÇLANDIRMA STK ları faaliyet gösterdikleri alanlarda oldukça etkili ve çok etkili bulanların oranı %17. ENGELLİLERE DESTEK AĞAÇLANDIRMA ve ÇEVREYİ KORUMA İNSAN HAKLARI İHLALLERİNİN ENGELLENMESİ YOKSULLUĞUN AZALTILMASI %35 %34 5 4 TÜRKİYE DE POLİTİKALARIN BELİRLENMESİNDE STK LARIN NE KADAR ETKİLİ OLDUĞUNU DÜŞÜNÜYORSUNUZ? Etkisiz %23 9 Biraz etkili STK ların en etkili olduğu düşünülen alanlar (oldukça veya çok etkili olduğunu düşünenler) ENGELLİLERE DESTEK AĞAÇLANDIRMA VE ÇEVREYİ KORUMA İNSAN HAKLARI İHLALLERİNİN ENGELLENMESİ SAĞLIK HİZMETLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ EĞİTİM HİZMETLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ AYRIMCILIKLA MÜCADELE İŞSİZLİĞİN AZALMASI %23 FY/CY Çok etkili %11 %3 Oldukça etkili
HAYIRSEVERLİK KAVRAMININ ALGILANMASI Hayırseverlik eğitim, ibadet ve yoksulluğun azaltılması gibi toplumsal ihtiyaçları gidermeye yönelik faaliyetler olarak görülüyor. Hayırseverlik bireylerarası ve doğrudan yapılan lar olarak algılanıyor. HAYIRSEVERLİK DENİLİNCE AKLINIZA NE GELİYOR? İnsanlık, vicdani görev Sadaka, fitre-zekat vermek, bağış yapmak,3 %2,9,5 %9,1 0,6 Para, gıda ve giyim ı %28,5 Muhtaç ve yoksullara Başkalarına etmek, iyilikte bulunmak SİZCE TÜRKİYE DE EN FAZLA YAPILAN HAYIRSEVERLİK FAALİYETİ NEDİR? Yiyecek, giyecek ve ısınma ı Yoksullara etmek,4 Öğrencilere %8,3 burs vermek, okul yapmak %8,7 %28 Dini amaçlı %38,8 %8,7 Zekat-sadaka vermek SİZCE TÜRKİYE DE EN SIK YAPILAN HAYIRSEVERLİK FAALİYETLERİ NELERDİR? 5,3 2,4 7,1 5,7 3,7 Sanat, kültür, yükseköğretim alanındaki çalışmalar ve sivil toplum yatırımları hayırseverlik olarak görülmüyor. Cami gibi ibadeti kolaylaştırıcı hizmetlere yapılan bağışlar lar Dini vecibeleri yerine getirmek için yapılan (zekat, fitre, kurban vs gibi) bağışlar yapılan Öğrenci okutmak, burs vermek Yoksul bölge ya da mahallelerin ihtiyaçlarını karşılamak için değişik kurumlara İhtiyaç sahiplerinin hayatlarını kolaylaştırmak için doğrudan bu kişilere yapılan lar SİZCE HAYIRSEVERLİK FAALİYETLERİ NEDEN YAPILIYOR? Dini vecibeleri yerine getirmek Toplumsal gelenek ve görenekler Yaşanılan topluma karşı hissedilen borç Kişisel tatmin Toplumun beklentilerini karşılamak %20,4,2,7 %9,2 %6,4,5,5,1 %8,8,9,2,3 Dini vecibeleri yerine getirmek Toplumsal gelenek ve görenekler Yaşanılan topluma karşı hissedilen borç Kişisel tatmin Toplumun beklentilerini karşılamak Aile geleneğini devam ettirmek
İHTİYAÇ SAHİPLERİNE DOĞRUDAN YAPILAN YARDIMLAR Türkiye de kişi başına yapılan yıllık doğrudan miktarı 209,6 TL. En yüksek miktarda 53,2 TL ile sokak dilencilerine yapılıyor. Türkiye de lar genellikle aile, yöresel ya da hemşehri bağları olan kişilere doğrudan yapılıyor. İhtiyaç sahibi kişilere dinsel ve kültürel yakınlığın yapma tercihindeki önemi artıyor. SİZCE YOKSULLARA YARDIM KİMİN GÖREVİ? Dindar vatandaşların Sivil toplum kuruluşlarının %2 %19 4 %38 %21 Tüm vatandaşların %31 %30 Devletin (hükümet, valilik, belediyeler) Hali vakti yerinde vatandaşların ELİNİZDE BİRİKTİRDİĞİNİZ BİR MİKTAR PARA OLSA KİME YARDIM EDERDİNİZ? İhtiyaç sahibi bir akrabanız Aynı mahallede yaşadığınız Aynı dili konuştuğunuz, aynı kültürden Aynı dinden olduğunuz %23 %37 %8 Aynı yörede doğup büyüdüğünüz %19 %39 İhtiyaç sahibi bir akrabanız Aynı mahallede yaşadığınız Aynı dili konuştuğunuz, aynı kültürden ihtiyaç sahibi birisi Aynı dinden olduğunuz ELİNİZDE BİRİKTİRDİĞİNİZ BİR MİKTAR PARA OLSA İHTİYAÇ SAHİPLERİNE NASIL ULAŞTIRIRSINIZ? GEÇTİĞİMİZ YIL İÇERİSİNDE AKRABA, KOMŞU YA DA HERHANGİ BİR İHTİYAÇ SAHİBİNE DOĞRUDAN YİYECEK, GİYECEK, YAKACAK VEYA PARA YARDIMI YAPTINIZ MI? %66 %88 %34 İlgili kuruluşlara bağış yoluyla ihtiyaç sahiplerine ulaştırmak isterim Doğrudan kendim ihtiyaç sahiplerine ulaştırmak isterim EVET HAYIR 4 %87 6 YARDIMLARINIZI NEDEN BİR STK ARACILIĞIYLA YAPMIYORSUNUZ? FY/CY Söz konusu kurumları tanımıyorum %2 %2 Söz konusu kurumları tanıyorum ama güvenmiyorum %1 %9 2 3 %21 Yaptığım miktar olarak çok küçük Yaptıgım lar düzensiz, ihtiyaç sahibi biri ile karşılaştığımda yapıyorum SON BİR YILDA YAPILAN DOĞRUDAN YARDIMLARIN TAHMİNİ KİŞİ BAŞI MALİ DEĞERİ NEDİR? 53,2 DİLENCİLERE 41,1 AKRABALARA FİTRE 12,9 KOMŞULARA ZEKAT 18,6 DİĞER KİŞİLERE
STK LARA YAPILAN BAĞIŞLAR VE FAALİYETLERE KATILIM Türkiye de son bir yılda yapılan ve bağışların toplamı kişi başı 228 TL. Bu miktarın yalnızca 16,7 TL si kurumlar aracılığıyla yapılıyor. 25 TL ve üzerinde yapılan son bağışların yaklaşık %16'sı dini faaliyetlerde bulunan kurumlara, %24'ü resmi ve yarı-resmi kurumlara, yaklaşık 2'si STK'lara yapılıyor. SON BİR YILDA STK FAALİYETLERİNE KATILIM ORANLARI: Faaliyetlere katılım Üye olma Gönüllü çalışma Toplantılara katılım Aidat dışı bağış yapma,8 %6 %6,7 %15,8,9 %22,7 %6,6,4 %18,4 %6,2 Faaliyetlere katılım Üye olma Gönüllü çalışma Toplantılara katılım Aidat dışı bağış yapma STK FAALİYETLERİNE KATILMAMA NEDENİNİZ NEDİR? Ayıracak param yok Şeffaf bulmuyorum %24 %39 %6 %16 %3 %3 %16 Çekiniyorum İlgi duymuyorum Çevremde katılan kimse yok STK lara güvenmiyorum STK LARDA GÖNÜLLÜ OLARAK ÇALIŞMA NEDENİNİZ NEDİR? %20 %15 Kişisel haz alma Dini vecibeleri yerine getirme Toplumsal gelişime katkıda bulunma İnsanların ihtiyaçlarına cevap verme Başka insanlarla tanışma ve birlikte çalışabilme Toplumun gönüllü çalışmaya değer vermesi Gönüllü çalışmanın toplumda getirdiği saygınlık Hayat tecrübesi kazanma %28 %11 %15 %8 %8 EN SON YAPTIĞINIZ BAĞIŞIN TAHMİNİ DEĞERİ NEDİR? FY/CY 251 TL ve üzeri 201-250 TL %2 %39 %29 %6 50 TL'den az 101-150 TL 51-100 TL Son bir yılda bir STK'ya aidat dışında bağış yapanların oranı,9. Bu oran yılında %18,4 idi. 151-200 TL
EN SON BAĞIŞ YAPTIĞINIZ STK İLE BAĞIŞ ÖNCESİ İLİŞKİNİZ NASILDI? SİZİN VEYA BİR TANIDIĞINIZIN İYİ BİR DENEYİMİ OLMUŞTU SİZİN VEYA BİR TANIDIĞINIZIN KURUMUN HİZMETLERİNDEN FAYDALANABİLECEĞİNİ DÜŞÜNÜYORDUNUZ İKİ YIL İÇİNDE BİR BAĞIŞ DAHA YAPMIŞTINIZ KURUMLA İLGİLİ BİR HABER GÖRMÜŞTÜNÜZ KURUMLA İLGİLİ İNTERNETTE BİR YAZI, HABER, REKLAM VB. GÖRMÜŞTÜNÜZ TANIDIĞINIZ BİRİ BU KURUMA BAĞIŞ YAPMANIZI İSTEMİŞTİ %60 9 8 3 4 0 BAĞIŞ YAPACAĞINIZ STK YI SEÇERKEN NELERE DİKKAT EDERSİNİZ? Aldığı bağışları amacına uygun kullanacağına dair verdiği güven İyi yönetildiğine dair duyulan güven İhtiyaç sahibi kişileri daha kolay buluyor olması Hesaplarının şeffaf ve herkesin anlayabileceği şekilde olması BAĞIŞ YAPILAN STK İLE İLİŞKİLER Bağış yapmadan önce STK hakkında araştırma yapanlar %34 Bağışının nasıl kullanılacağına dair görüş bildirenler 8,8 İKİ YILDAN UZUN SÜRE ÖNCE BİR BAĞIŞ DAHA YAPMIŞTINIZ 0,5 GÖNÜLLÜ ÇALIŞMIŞTINIZ BAĞIŞ YAPMANIZ İÇİN İSTEK GELMİŞTİ %36 %31 %84,6 %88 %84 %87,3 %83,9 %85,9 %83,6 %85,9 Bağış yaptıkları STK dan rapor alanlar YENİ BAĞIŞ YAPMA YÖNTEMLERİNİ KULLANIYOR MUSUNUZ? Bir internet sitesi aracılığıyla bağış %1,9 Cep telefonundan mesaj atarak bağış,5 STK LARA BAĞIŞ YAPACAK OLSANIZ HANGİ ALANLARDA FAALİYET GÖSTEREN KURULUŞLARI TERCİH EDERDİNİZ? En fazla tercih edilen alanlar Fakir ve düşkünlere %20,5,9 Yetimlere %11,8 %9,1 Eğitim Çocuk ve gençlere En az tercih edilen alanlar Amatör sporlar %0,4 %1,2 Çevreyi koruma Mültecilere %1,1 %8,4 %1,3 Bir kişinin toplumsal fayda sağlayacak bir proje için internet üzerinden başlattığı kampanyaya bağış Sağlık ve sağlık hizmetleri,3 %6,3 Şehit ve gazi ailelerine Engellilerle dayanışma %0,9 Hayvan bakımı ve koruma %1,0 Sanat, kültür ve tarihi koruma