4-sinema.qxd 3/22/07 10:03 PM Page I ISSN 0378-8628 kültür - sanat - güncel yaflam Monet
Kültür ve Sanat Küçük nsanlar n Büyük Filmi: DO N D U R M A M GA Y M A K Yerel bir masal Y l 1995, Ege nin küçük bir k y kasabas nda babadan mesle i dondurmac l kla geçinen Ali Usta büyük dondurma firmalar n n karfl s nda durabilmek için banka kredisiyle küçük bir motosiklet alm fl ve bu motoru dondurma satmaya uygun flekilde römork ve benzeri aksesuarlarla donatm flt r. Bunun yeterli olmad na karar verip bir de yerel televizyona reklam filmi çektirir. Yak n çevresi bu durumu alayc ve sitemkar bir tav r ile karfl lamaktad r. Ayn zamanda Ali Usta kasabada bir dondurma dükkan na sahiptir. Ali Usta köylere sat fla ç kt zaman dükkan güvenilir bir çocuk olan ç ra Kamil e teslim etmektedir. Kamil in abisi ise yaramaz ve asi bir çocuktur ve bisiklet çetesinin bafl d r. Ali Usta haz rlatt reklam n yay ml a n m a s n d a n sonraki ilk gün bir heves ile motoruyla sat fl yapmak üzere yola koyulur. Ancak dondurmaya aç ve paras z bisiklet çetesinin onu takip etti inin fark nda bile de ildir. Bir Külah Dondurman n Düflündürdükleri Küçük esnaf n, küçük kasaban n, küçük insanlar n büyük filmi Dondurmam Gaymak, küreselleflen dünya ekonomisi karfl s nda çaresizce ç rp nan küçük bir esnaf n verdi i savafl anlatan bir film. Eski tarz teknikle üretim yap p satan bir dondurmac n n traji-komik hikâyesi Türkiye de oldu u kadar tüm dünyada da oldukça büyük yank uyand rd. Filmin kahraman Ali Usta herkese kafa tutarak dünya pazarlar ndaki flartlar n n de iflimini kabul etmiyor ve adeta k e n d i n i savaflç ilan ediyor. Ali Usta n n savafl film festivallerinin de konu u oldu Önceleri stanbul Film Festivali nde bile güçlükle yer alan Dondurmam Gaymak, Queens Film Festivali nde aç l fl filmi olarak ülkemizi temsil etti ve hemen ard ndan ayn festivalde En yi Komedi F i l m i ve En yi Yönetmen ödüllerinin sahibi oldu. Oscar habercisi olarak yorumlanan Alt n Küre ödüllerinde Türkiye ye ilk defa temsil hakk d o u r a n Dondurmam Kaymak halen hem yurtiçi, hem de yurtd fl birçok sinema salonunda gösterimde. 12 Ocak ta bafllayan Alt n Küre Festivali nden sonra yönetmen Yüksel Aksu sayesinde Türk sinemas nda yeni bir sayfa aç lm fl ve Türk sinemas bugüne kadarki en büyük baflar lar ndan birisini elde etmifl oldu. II
S N E M A - Dondurmam Gaymak Ülke içinde ödüle doymayan film, Adana Büyükflehir Belediyesi taraf ndan bu y l 13 ü n c ü s ü düzenlenen Alt n Koza Film Festivali nde Jüri Özel Ödülü ve Halk Jürisi Ödülü ald. Baflrol oyuncusu Turan Özdemir, En yi Erkek Oyuncu ödülüne de er bulundu. stanbul Film Festivali'nde de yar flan D o n d u r m a m G a y m a k Mu la halk n n içten kat l m, özverisi, filme aktard klar s cakl k ve tüm halk n filme olan maddi-manevi katk lar ndan dolay Jüri Özel Ö d ü l ü ne lay k görüldü. 20 Nisan 2 0 0 6 d a Mu la'da bir baflka sevinç, bir baflka coflku vard. stanbul Film Festivali nde Mu la halk na verilen ödülle birlikte flehre gelen yönetmen Yüksel Aksu ve Mehmet Ali Alabora n n önderli inde kortej yürüyüflü düzenlendi. Kortejdeki renklilik stanbul dan, Ankara dan ve Y u n a n i s t a n dan gelen önemli misafirlerin ve sanatç lar n gözlerini ald. Bo as ndan, keçisinden, zeybek ekibine, jiplerin üzerindeki oyuncular ndan, palyaçosuna kadar tüm Mu la halk korteje kat ld. Yaklafl k bir saat süren kortej sonunda filmin yönetmeni Yüksel Aksu, küçücük paralarla ama büyük insanlarla çal flt n söyledi ve ödülü Mu la halk n n ald n bir kez daha yineledi. Festivale kat lan Gerard Depardieu Dondurmam G a y m a k Fellini filmlerine benzetti ve bu görüfl dünya çap nda ün kazanan filmin ilk yank s oldu. Gerard Depardieu ayr ca filmin yurtd fl ndaki yay m haklar n da ald. Fellini Filmi Tad nda Dondurmam Gaymak, neredeyse tamam amatör isimlerden oluflan kadrosuyla, hem Türk hem de dünya sinemas nda bir ilk niteli i tafl yor. Yönetmen Yüksel Aksu, baflrollerinde Mu la sakinlerinin yer ald filmi, 25. Uluslararas stanbul Film Festivali'nden önce 5 yap mc ya götürmüfl ve III
Kültür ve Sanat filmi gösterime sokmalar n istemifl. Ne var ki yap mc lar De il ünlü, profesyonel oyuncusu bile olmayan bir filmi kim izler ki? diyerek Aksu'nun teklifini geri çevirmifl. Yüksel Aksu son olarak Elif Da deviren Güven ile Bülent Helvac n n ortak oldu u Hermes Film in kap s n çalm fl ve bu kez olumlu bir yan t ile karfl laflm fl. 25. Uluslararas stanbul Film Festivali kapsam nda Türkiye'ye gelen Frans z sinemas n n en ünlü aktörlerinden Gerard Depardieu filmi izleme f rsat buldu. Depardieu nün; Dondurmam Gaymak ne yaz k ki Frans z Sinemas n n çoktan beri unuttu u türde, Fellini nin filmlerinin tad n an msatan çok güzel bir film fleklindeki yorumu f i l mi n b i r ç o k Avrupa ülkesinde vizyona girme flans n yakalatt. Türkiye'de be eniyle izlenen Y a s e m i n c e, B i r Dilim Aflk ve Büyük Yalan dizilerinin yönetmenli ini yapan Yüksel Aksu, birçok konuda belgesel ve k sa film çal flmalar na imza atarak ödüller kazand. Aksu oyuncular ndan memnuniyetini belirtmek için, Buran n halk do al oyuncu. Yereli anlat rken, yerel halk kulland k. Ünlüler olmadan da sanat filmleri yap labilir. fleklinde fikrini belirtmifltir. Yönetmen: Yüksel Aksu Dondurmam Gaymak n yarat c s Yüksel Aksu 1966, Mu la, Ula do umlu. Buca E itim Fakültesi Co rafya bölümünde dört y l okuduktan sonra 1989 y l nda Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Sinema Televizyon Bölümü n e girdi. Ayn okulda yüksek lisans yapt. Filmografi Belgeseller: Underground Kadir ve Sinema Çetesi (1995) IV
S N E M A - Dondurmam Gaymak Maksat Nam m Yürüsün (1995 / 1996) Canlar Can (1996) K sa film: Zaman n Labirentinde Karfl laflma (1993) Dizi filmler: Bir Dilim Aflk (2004) Büyük Yalan (2004) Pilli Bebek (2003) Y lan Hikayesi (1999) Yasemince (1997) Ödülleri: Dondurmam Gaymak - 25. stanbul Film Festivali, 2006, Jüri Özel Ödülü Underground Kadir ve Sinema Çetesi - 7. Ankara Uluslararas Film Festivali nde ikincilik, 1 9 9 5, Adana Belgesel Filmler aras nda birincilik ödülü, 1995. V