MICROSOFT WINDOWS Windows kişisel bilgisayarlar için geliştirilmiş grafik tabanlı bir işletim sistemidir. Windows resim, ses ve animasyonlar (hareketli görüntüler) ile bilgisayarı kullanırken öğrenmesini, öğrenirken eğlenmesini sağlayan yapıdadır. Windows mouse (fare) ile kullanılmak üzere dizayn edilmiştir. Sadece bilgi girişi yapılırken klavyeye ihtiyaç duyulur. Windows un yüklü olduğu bir bilgisayar açıldığında otomatik olarak çalışmaya başlar. Windows un değişik sürümleri vardır. Bunlar 3.1, 4.0 (Win95), Win98 dir. Mouse kullanımı Mouse genel olarak komut vermek, pencereler arası ve nesneler arası geçiş yapmak ve yardım almak gibi temel işlemleri yerine getirir. Genellikle 2 tuşu kullanılır. Bunlar sağ ve sol tuşlardır. Sol tuş : Bu tuş genel olarak işaretleme ve çalıştırma işlemlerinde kullanılır. Mouse göstericisi bir simge yada nesne üzerindeyken bu tuşa bir kez basarsa işaretleme yapmış olur. İki kez basarsa simgenin özelliğine göre bir pencere açılır yada program çalışır. Sağ tuş : Bu tuş genellikle yardım almak için yada yapabileceğimiz işlemlerin listesini görmek için kullanılır. Herhangi bir simgenin üzerindeyken sağ tuşa basılacak olunursa o simge üzerinde uygulayabileceğimiz komutların listesini görürüz. Ayrıca bu iki tuş simgeleri bir yerden başka bir yere taşımak için yada birden fazla nesneyi birlikte işaretlemek için kullanılırlar. Pencereler ve bileşenleri Windows ortamındaki programların hepsi pencereler içersinde çalışırlar. Windows pencereler üzerine kurulu bir işletim sistemidir. Windows ta pencerelerin genel şekilleri: 1
Pencerenin boyutunu değiştirmek 1-) Mouse ile pencerenin herhangi bir kenarından tutulup istenilen yönde sürüklenir. 2-) Pencere denetim menüsünden Boyut komutu verilip, klavyenin yön tuşları ile boyut değiştirilir. Pencereleri taşımak 1-) Başlık çubuğundan sol fare tuşu ile tutulup istenilen yere bırakılır. 2-) Pencere denetim menüsünden Taşı komutu verilip klavyenin yön tuşları ile pencere istenilen yere taşınabilir. Kapat düğmesi [X] : Pencereyi kapatır. Ayrıca açık olan aktif pencereyi kapatmak için klavyeden Alt+F4 tuşlarına da basılabilir. Ekranı kapla! : Pencerenin ekranın tümüne yayılmasını ve böylelikle ekranın tamamını kaplamasını sağlar. Yeniden bu düğmeye basılınca pencere eski konumuna geri döner. Simge durumunda küçült [ _ ] : Pencereyi görev çubuğuna göndererek simge durumunda küçültülmesini sağlar. Görev çubuğuna gönderilen pencereler halâ açık olmalarına rağmen ekranda görünmezler ve gizli olarak çalışmalarına devam ederler. Simge durumunda küçültülmüş bir pencereyi görmek için görev çubuğundaki simgesine tıklanır yada Alt+TAB tuşlarına basarak açık bulunan pencereler arasında geçiş yaparak açılmalarını sağlayabiliriz. Pencerelerin yerleşimi Masa üstünde açık bulunan birden fazla pencereyi görünüş olarak daha düzenli bir hale getirmek için görev çubuğu üzerinde boş bir yere sağ fare tuşu ile tıklanır ve açılan menüden istenilen düzenleme şekli seçilir. Bu düzenleme şekilleri; Basamakla, Yatay döşe, Dikey döşe, Tüm pencereleri simgeleştir şeklindedir. Durum çubuğu Pencere içerisinde gerçekleştirilen olaylarla ilgili kısa mesajlar görüntülemeyi sağlar. Yatay ve dikey kaydırma çubukları Simgelerin tümü pencere büyüklüğü içinde gösterilemeyecek kadar çok ise otomatik olarak bu çubuklar görüntülenir. Aşağı/yukarı yada sağa/sola doğru hareket edilerek diğer simgelerde görülebilir. Menü çubuğu Aktif pencere üzerinde uygulanabilecek komutların olduğu çubuktur. Bu çubuktaki komutlar ise şöyledir. 2
Dosya Menüsü Yeni Klasör Yeni Kısayol : Bulunulan yere yeni bir klasör oluşturmayı sağlar. : Bulunulan yere yeni bir kısayol oluşturmayı sağlar. Ayrıca Yeni komutu ile windows altında çalışan programlarla (excel, word,...) yeni belgeler oluşturmayı sağlar. Aç Araştır : İşaretlenen simgeyi açar. Yani işaretlenen simgenin çift tıklanmasını sağlar. : İşaretlenen simgeye Windows Gezgininden ulaşmayı sağlar. Bul : İşaretlenen simgenin yada bu simgeye bağlı başka simgelerin diskte aranmasını sağlar. Gönder : İşaretlenen simgenin disket sürücüsüne yada klasöre gönderilmesini sağlar. Kısayol yarat : bulunulan yere işaretlenen simge için bir kısayol oluşturur. Sil : İşaretlenen simgeyi geri dönüşüm kutusuna gönderir. Yeniden adlandır : İşaretlenen simgenin adının değiştirilmesini sağlar. Özellikler Kapat : İşaretlenen simgenin özellikler tablosunu gösterir. : Pencereyi kapatır. Düzen menüsü Geri al Kes (Ctrl+X) Kopyala : Yapılan son işlemi iptal eder. : İşaretlenen simgenin taşınmak üzere hafızaya alınmasını sağlar. (Ctrl+C): İşaretlenen simgenin kopyalanmak üzere hafızaya alınmasını sağlar. Yapıştır(Ctrl+V) Kısayol yapıştır sağlar. : Hafızaya alınan bilgileri bulunulan yere yapıştırır. : Hafızaya alınan bilginin bulunulan yere kısayol olarak yapıştırılmasını Tümünü seç (Ctrl+A) : Penceredeki simgelerinin tamamının işaretlenmesini sağlar. Seçimi evir : İşaretlenen simge dışında kalan simgelerin tamamını işaretlenir. Görünüm Menüsü Araç çubuğu : Menülerdeki komutların kısayol düğmeleri olan araç çubuklarının ekranda görüntülenmesini yada gizlenmesini sağlar. Durum çubuğu : Pencerenin durum satırının gösterilmesini yada gizlenmesini sağlar. 3
Büyük simgeler, küçük simgeler, liste ve ayrıntılar komutlarıyla simgeler değişik düzenlerde listelenebilirler. Simgeleri yerleştir : Bu komut verildikten sonra açılan ikinci menüden istenilen sıralama türü belirtilerek simgelerin sıralanmaları sağlanır. Simgeleri diz : Simgeleri aynı satır üzerinde olacak şekilde hizalayarak düzenler sağlar. Yeni : Pencere içindeki simgeleri yeniler. Yardım menüsü Yardım konuları : Windows işletim sistemi hakkında bilgiler almayı sağlar. Bilgisayarım penceresi Sistemimizdeki disket sürücülerine, hard disklere, cd-rom sürücülere, denetim masasina, yazıcılara ve çevirmeli ağ gibi sistem kaynaklarına erişimi sağlar. Bilgisayarım penceresi windows un sistem pencerelerinden birisi olup masaüstün de bulunur. Windows ortamından bir disketin içine bakmak için bu penceredeki disket simgesi çift tıklanır. Bir diski formatlamak için disket simgesi üzerine sağ fare tuşu ile tıklanır ve açılan menüden biçimlendir komutu verilir. Bir diskin dolu ve boş alanları görmek için yada etiket ismini değiştirmek için disket simgesi üzerine sağ fare tuşu ile tıklanır ve açılan menüden özellikler komutu verilir. Bir disketi başka bir diskete kopyalamak için kaynak disket takılıp disket simgesine sağ fare ile tıklanır, açılan menüden disket kopyala komutu verilir. Kısayollar Sistemdeki bir programa, klasöre, dosyaya, yada diğer nesnelere hızlı erişimi sağlayan dosyalara kısayol dosyaları denir. Kısayol dosyaları Dos daki BAT dosyalarının windows daki karşılıklarıdır. Bir kısayol oluşturmanın 2 yolu vardır; 1-) Kısayolu oluşturulmak istenin nesne sağ fare tuşu ile kısayolunun oluşturulacağı yere sürüklenip bırakılır. Açılan menüden Burada kısayollar yarat komutu verilir. 2-) Kısayol oluşturmak istediğimiz yerde sağ fare tuşuna basılır, açılan menüden Yeni Kısayol komutu verilerek kısayol oluşturma sihirbazı açılır. Gerekli işlem adımları takip edilerek istenilen bir dosyaya kısayol oluşturulur. Dosya işaretleme yöntemleri Pencerelerde birden fazla nesne işaretlemek için 4 yöntem kullanılır. 1-) Klavyeden Shift+Yön tuşları kullanılarak, 2-) Klavyeden Ctrl tuşuna basılı tutulurken sol fare tuşu ile istenilen simgeler tıklanır. 4
3-) Sol yada sağ fare tuşlarıyla oluşturulan çerçeve ile işaretleme yapılabilir, 4-) Eğer penceredeki tüm simgeleri işaretlemek istiyorsak Ctrl+A tuşlarına basarız. Klasör nedir? İçersine dosyaların kaydedildiği simgelere Klasör denir. Bir klasör içerisine başka bir klasör, onunda içine başka bir klasör kaydedilerek içiçe klasörler oluşturulabilir. Klasörler Dos daki Dizinlerin Windows daki karşılıklarıdır. Klasörlerin simgeleri sarı renkli olup şekilleri ve renkleri sabittir. Bir Klasör Nasıl Oluşturulur? 1-) Klasör oluşturulacak yerde sağ fare tuşuna basılır, açılan menüden Yeni Klasör komutu verilir. Sonra oluşan yeni klasör için bir isim yazılıp Enter a basılır. 2-) Pencere içinde klasör oluşturmak için Pencerenin Dosya menüsünden Yeni Klasör komutu verilir, oluşan yeni klasör için bir isim yazılıp Enter a basılır. Nesne kopyalamak Windows da dosyalar, klasörler gibi nesneleri bir yerden başka bir yere kopyalamanın 3 yöntemi vardır. 1-) Simgeler işaretlenir Düzen Kopyala komutu verilir. Hedef yere gidilip Düzen Yapıştır komutu verilir. Kopyalama ve yapıştırma komutlarını vermek için simgeler üzerindeyken sağ fare tuşuna basılarak açılan menüde kullanılabilir. 2-) Simgeler işaretlenip klavyeden Ctrl tuşuna basılır ve ardından sol fare tuşu ile simgeler kopyalanacakları yere sürüklenirler. 3-) İşaretlenen simgeler sağ fare tuşu ile kopyalanacakları yere sürüklenip bırakılırlar. Açılan menüden buraya kopyala komutu verilir. Nesne Taşımak 1-) İşaretlenen simgeler sol fare tuşu ile taşınacakları yere sürüklenip bırakılırlar. 2-) İşaretlenen simgeler sağ fare tuşu ile taşınacakları yere sürüklenirler. Açılan menüden Buraya taşı komutu verilir. 3-) İmgeler işaretlenir Düzen Kes komutu verilir. Taşınacakları yere gidilip Düzen Yapıştır komutu verilir. Simge nedir? Dosya, klasör yada diğer nesneleri temsil eden küçük resimlere (ICON) simge denir. Nesneleri silmek 1-) Simgeler işaretlenir ve klavyeden DELETE tuşuna basılır. 2-) Simgeler işaretlenip sağ fare tuşuna basılır açılan menüden sil komutu verilir. 5
3-) İşaretlenen simgeler sol fare tuşu ile Geri Dönüşüm Kutusu üzerine bırakılarak silinebilirler. Simgelerin isimlerini değiştirmek 1-) Simgenin isminin ilk harfine tıklanır ve imleç yanıp/sönmeye başlayınca yeni ismi yazılıp Enter a basılır. 2-) Simge işaretlenir klavyeden F2 tuşuna basılır. 3-) simge üzerine sağ fare tuşu ile tıklanır açılan menüden Yeniden adlandır komutu verilir. Geri Dönüşüm Kutusu Windows ortamında silinen nesnelerin geçici olarak depolandıkları yerdir. Windows da bir nesne silindiğinde hemen diskten atılmaz. Öncelikle kullanıcının onu geri çağırabileceği düşünülerek Masaüstündeki Geri Dönüşüm Kutusunda saklanır. Kullanıcı isterse bu kutudan işaretleyeceği simgeleri Dosya menüsünden Geri al komutunu vererek kurtarabilir. Geri dönüşüm kutusundaki simgelerin tümünü tamamen diskten atmak için Dosya Geri dönüşüm kutusunu boşalt komutu verilir. Görev Çubuğu Masaüstünde genellikle ekranın aşağısında duran çubuğa denir. Bu çubuk üzerinde Başlat menüsünün açılmasını sağlayan Başlat düğmesi bulunur. Ayrıca masaüstünde açık bulunan yada gizli olarak çalışmaya devam eden pencere isimleri ile sistem saat, kullanılan klavyenin dili gibi nesnelerde görüntülenir. Başlat menüsü Başlat menüsü windows un sistem ayarlarına ulaşmayı onları değiştirmeyi, windows da kurulu olan programların listesini görmeyi ve onları çalıştırmayı sağlayan komutları içerir. Ayrıca windows un yardımcı programlarına da (Wordpad, Paint gibi) bu menü ile ulaşabiliriz. Başlat menüsünü açmak için görev çubuğu üzerindeki başlat düğmesine basabileceğimiz gibi klavyeden Ctrl+Esc tuşlarına da basabiliriz. Başlat menüsü komutları Oturumu kapat Windows oturumunu kapatmayı, windows u yeniden başlatmayı ve Ms-Dos kipine geçmeyi sağlar. Bilgisayar Ms-Dos kipinde başlatıldığında windows a geri dönebilmek için Win yazılır yada bilgisayar kapatılıp yeniden açılır. Çalıştır Dos tabanlı programları Ms-Dos kipine geçmeden, windows tabanli programlarıda masaüstünde çalıştırmayı sağlar. Çalıştır komutu verildikten sonra çalışmasını istediğimiz programın yada komutun adi yazılıp Enter a basılır. 6
Yardım Windows un genel yardım bilgisi konularına ulaşmayı sağlar. Ayrıca windows un kullanımının anlatıldığı kısa bir ders te vardır. Bul Dosya ve klasörleri bul komutu ile herhangi diskte kayıtlı olan dosya yada klasörler bulunur. Bulunan dosya ve klasörler bir liste halinde görüntülenir. İstenilen dosya yada klasör çift tıklanarak açılabilirler. Arama işleminin özelliği ismini içinde aradığımız kelimenin geçtiği tüm dosya ve klasörler listelenir. Ayarlar Windows un sistem ayarlarını yapıldığı Denetim Masası, yazıcıların kontrol edildiği Yazıcılar Klasörüne ve Görev çubuğunun ayarlarının yapıldığı Özellikler bölümüne geçişi sağlar. Belgeler Windows da üzerinde çalıştığımız son 15 dosya isminin görüntülenmesini ve istersek yeniden açılmalarını sağlar. Bu listedeki her bir dosya farklı programlarda oluşturulmuş olabilir. Bu yüzden seçilen her dosya oluşturulduğu program ile birlikte açılır. Programlar Windows da yüklü bulunan programların listesini görmeyi ve istersek onları çalıştırmayı sağlayan menüdür. Ayrıca bu listede sisteme ait komutlarda bulunur. Bu komutlar; Ms-Dos Komut istemi Windows ortamından geçici bir süreliğine Dos ortamına geçmeyi sağlar. Dos da işimiz bittikten sonra windows a geri dönebilmek için Exit komutu verilir. Ayrıca Klavyeden Ctrl+Esc, Alt+Esc ve eğer klavyemiz Win95 klavye ise klavyeden başlat tuşuna da basabilir. Ayrıca Dos masaüstün de bir pencere içinde çalışıyorsa Alt + Enter tuşları ile orijinal DOS görünümüne geçebiliriz. Tekrardan dosu pencere içinde çalıştırmak için yine aynı tuşları kullanabiliriz. Windows Gezgini Bu komut ile sistemimize bağlı bulunan tüm kaynaklara erişimi sağlar ve bu kaynaklar üzerinde işlemler yapabiliriz. Windows gezgini penceresi 2 bölümden oluşur. Sol tarafta sisteme bağlı bulunan kaynakların (sabit diskler, disket sürücüleri, cd-romlar, klasörler, masaüstü nesnesi, geri dönüşüm kutusu gibi) listesi, sağ tarafta ise sol tarafta işaretlediğimiz kaynağın içindeki bilgiler görüntülenir. Sol taraftaki kaynak isimlerinin önünde (+) işareti varsa bunun anlamı o kaynağın alt birimleri de mevcut demektir, (-) işareti varsa o kaynağın alt birimleri şu an görüntüleniyor demektir, şayet işaret yoksa o kaynağın alt birimleri yok demektir. 7
Başlangıç Bu menüde windows un açılışı sırasında otomatik olarak çalıştırılan programların listesi bulunur. Donatılar grubu Bu grupta windows un yardımcı programları bulunur. Bu programlar bilgisayarın multi-media özelliklerini kullanmayı, sistemin bakım ve onarımı sağlamayı ve çeşitli işlerde (dilekçe yazmak, resim yapmak gibi) yardımcı olmayı sağlayan programlardır. Bunlar; Wordpad : Metin dosyaları oluşturmayı ve kayıtlı metin dosyaları üzerinde değişiklikler yapmayı sağlayan kelime işlemci programıdır. Örneğin bu program ile çok güzel dilekçeler yazılabilir. Paint : Resim yapmayı, şekil çizmeyi, yazı yazmayı sağlayan bir boyama programıdır. Ayrıca bu program ile windows ortamında oluşturulmuş olan resimleri (*.bmp) görebilir ve onlar üzerinde değişiklikler yapmayı sağlar. Not defteri : Kısa mesajların ve notların yazılabileceği basit bir editör programıdır. Hesap makinasi programıdır. : Hesaplama işlemlerimizi yapabileceğimiz iyi bir hesap makinası Karakter eşlem : Klavyemizde bulunmayan özel sembol ve karakterlerin belgelerimize eklenmelerini sağlayan karakter tablosu programıdır. Bu tablodan işaretlenen işaretlenen simgeler seçilip kopyalanırlar ve hangi belgeye ekleneceklerse o belge açılıp yapıştırılırlar. Sistem araçları grubu Donatılar grubunun alt gruplarındandır. Sistemin bakım ve onarımından sorumlu programları içerirler. Scandisk : Sistemimize bağlı harddisk ve disketleri hatalara karşı kontrol eder ve hata bulursa onları düzeltir. Scandisk programının düzenli aralıklarla çalıştırılması sistem güvenliği açısında önemlidir. Disk birleştiricisi : Disklerdeki parçalanmış dosya bilgilerini birleştirme böylelikle sistemin performansını artırmayı sağlar. Disk birleştiricisi de düzenli aralıklarla çalıştırılacak olursa sistem daha verimli çalışır. DriveSpace : Disklerde ki boş alan miktarlarını kullanarak kapasitenin artırılmasını sağlar. Böylece örneğin 1.44 MB olan bir disket 2 MB olarak kullanılabilir. DriveSpace nin tek dezavantajı kapasitenin artmasına karşın hızın düşüşüdür. Sistem hard-diske DriveSpace yapıldıktan sonra daha yavaş çalışır. 8
Çoklu Ortam Grubu Bu grup donatılar grubu içinde bulunur. Sistemimizin multi-media aygıtlarını (ses kartı, hoparlör, mikrofon, cd filmleri gibi) kullanmayı sağlar. Komutları ise şunlardır; ActiveMovie denetimi : Film Cd lerini islemeyi sağlar. Cd okuyucusu Ortam yürütücüsü sağlar. Ses denetimi Ses kaydedicisi : Müzik Cd lerini dinlemeyi sağlar. : WAV uzantılı ses dosyaları, AVI uzantılı film dosyalarını çalıştırmayı : Hoparlörün ses ayarlarının yapılmasını sağlar. : Mikrofon aracılığıyla sesimizin dosya olarak kaydedilmesini sağlar. Görev çubuğunun özelliklerini değiştirmek Görev çubuğu özellikleri değiştirmek, windows un açılışına veya herhangi bir grubuna program eklemek gibi işlemlerin yapılmasını sağlar. Görev çubuğu özellikleri penceresinin açılabilmesi için 2 yol vardır. Bunlar: 1-) Başlat Ayarlar Görev çubuğu 2-) Görev çubuğunun boş bir yerine sağ fare tuşu ile tıklanır ve açılan menüden Özellikler komutu verilir. Açılan pencerenin Görev çubuğu seçenekleri sekmesinde görev çubuğunu özellikleri ayarlanır, Başlat menüsü programları sekmesindeki Ekle düğmesi ile istenilen program windows un istenilen grubuna eklenir (Başlangıcına yani açılışına). Temizle düğmesiyle de Başlat menüsün deki Belgeler pencersin deki dosya isimlerini siler. Yazıcılar Yazıcılar penceresi Windows a yeni bir yazıcı tanıtmayı yada varolan yazıcıların listesini ve özelliklerini görmeyi sağlayan penceredir. Yazıcılar penceresini açmanın 3 yolu vardır: 1-) Bilgisayarım penceresinde Yazıcılar simgesi çift tıklanır. 2-) Başlat Ayarlar Yazıcılar komutu verilerek 3-) Denetim masasından Yazıcılar simgesi çift tıklanarak Açılan penceredeki Yazıcı Ekle simgesi çift tıklanarak yeni bir yazıcının sisteme kurulma işlemi başlatılır. Windows adım adım kurulacak yazıcının ismini, modelini, sürücü dosyalarının olduğu diski, hangi porta bağlanacağı gibi bilgileri ister. Gerekli bilgiler yazılıp son düğmesine basılınca yazıcı yüklenmiş olur. Yazıcılar penceresindeki herhangi bir yazıcı simgesini çift tıklayarak o yazıcıya gönderilmiş bilgileri ve durumlarını öğrenebilir. 9
Port nedir? Bilgisayarın çevre cihazlar ile bilgi alış/verişinde bulunduğu aygıtlara port denir. İki çeşittirler 1-) Seri portlar : İletişim yönünden yavaş olan portlardır. İsimleri Com1 (Fare kullanır), Com2 (Modem kullanır), Com3, Com4 şeklindedir. 2-) Paralel portlar : İletişim yönünden hızlı olan portlardır. İsimleri LPT1, LPT2, LPT3, LPT4 (Yazıcılar kullanır) şeklindedir. Denetim Masası Bilgisayarın görüntü, sistem, çevre aygıtları gibi tüm ayarlarının yapıldığı bölümdür. Denetim masasına ulaşmanın 2 yolu vardır: 1-) Bilgisayarım penceresinden Donatılar simgesi çift tıklanarak. 2-) Başlat Ayarlar denetim masası komutu verilerek Denetim masasındaki simgeler ve görevleri Ağ simgesi Bilgisayarımızın başka bilgisayarlar ile iletişim kurmasını sağlayan gerekli haberleşme dosyalarının yüklenmelerini sağlar. Açılan penceredeki Ekle düğmesi ile gerekli iletişim dosyaları yüklenebilir. Dosya ve yazıcı paylaştır düğmesiyle başka kullanıcıların bizim dosyalarımızı ve yazıcımızı kullanmalarına imkan sağlarız. Bölgesel ayarlar simgesi Bilgisayarımızın dilini, sistem saati biçimini, tarih biçimini, para birimi ve sayı biçimi gibi ülkeye özgü bilgilerin ayarlanmasını sağlar. Fare simgesi Faremiz ile ilgili ayarların yapıldığı bölümdür. Düğmeler sekmesinde farenin hangi el ile (sağ yada sol) kullanılacağı ve farenin çift tıklama hızının nasıl olacağı ayarlanır. Göstergeler sekmesinde farenin windows un işlemleri esnasında nasıl görüntüleneceği ayarı yapılır. Hareket sekmesinde farenin ekrandaki hareket hızını ve bu hareketi esnasında iz bırakıp bırakmayacağı gibi ayarlamalar yapılır. Genel sekmesi ise kullanılan farenin modeli gibi genel özelliklerinin bulunduğu bölümdür. 10
Görüntü simgesi Masa üstünün duvar kağıdının, ekran koruyucusunun ve ekranın ayarlarının yapıldığı bölümdür. Artalan sekmesinde Masaüstü için bir desen yada duvar kağıdı seçilebilir. Bu duvar kağıdı ortalanabileceği gibi döşenebilirde. Ayrıca kendi yaptığımız resimleri duvar kağıdı olarak ayarlamak istersek gözat düğmesini kullanırız. Ekran koruyucusu sekmesinde belirli bir süre sistemimiz hareketsiz kaldığında ekranın korunması ve çalışmalarımızın başkaları tarafından kurcalanmaması için parolaya bağlı ekran koruyucusu ayarlamayı sağlar. Görünüm sekmesinde ise windows un pencerelerinin ve yazılarının ekrandaki görüntü ve büyüklük ayarları yapılır. Ayarlar sekmesinde ise ekranın ve ekran kartının özelliklerine göre görüntü kalitesini artırmak için çözünürlük ve renk paletinde kaç renk kullanılacağı ayarları yapılır. Klavye simgesi Klavyenin hızını, tipini ve dil ayarlamalarının yapıldığı bölümdür. Hız sekmesinde Yineleme gecikmesi ve aralığı ayarları ile arka arkaya hızlıca yazılan yazıların algılama ve ekrana yazılma ayarlarını düzenleyebiliriz. Ayrıca imlecin yazı yazarken yanım sönme hızını da ayarlayabiliriz. Dil sekmesinde kullandığımız klavyenin dil özelliklerini görüp değiştirebiliriz. Yada yeni bir klavye dili ekleyebiliriz. Genel sekmesinde ise klavyenin teknik özellikleri ve modeli hakkında bilgiler alabiliriz. Modem simgesi Modem bilgisayarımızın telefon hatlarını kullanarak başka bilgisayarlar ile iletişim kurmasını sağlayan cihazdır. Bu cihazın windows a tanıtılabilmesi bu bölümden sağlanır. Modem sisteme takıldıktan sonra onun windows tarafından algılanması ve tanınması gerekir. Bu yüzden modem simgesi tıklandıktan sonra Modemi algılama; onu listeden seçeceğim kutusu boş bırakıp ileri düğmesine basılır ve windows un modemi algılaması beklenir. Modemler genellikle Com2 portunu kullanırlar ve değişik iletişim hızlarına sahiptirler. Bu hızlar 14400, 28800, 33600, 56000 şeklindedir. Parolalar Bilgisayarımız başka bilgisayarlar ile bir ağ ortamında çalışıyorsa windows un açılında kullanıcıdan ona parolasının istenmesini sağlar. 11
Program Ekle/Kaldır simgesi Windows a yeni programlar eklemek, varolan programları sistemden atmak, windows un kendi programlarını yüklemek ve bir sistem disketi oluşturmak gibi işlemleri yapmayı sağlayan bölümdür. Yükle/Kaldır sekmesinde Yükle düğmesine tıklanarak sisteme yeni program yüklenebilir. Aşağıdaki listeden işaretlenen herhangi bir programda Ekle/Kaldır düğmesine basılarak sistemden atılabilir. Windows Kur sekmesinde windows un kurulumu aşamasında yüklenmeyen dosya ve programlar varsa onların şimdi yüklenmelerini sağlar. Başlangıç sekmesinde ise sistemde oluşabilecek herhangi arızadan dolayı Windows un harddiskten açılmadığı durumlarda disketten açılmasını sağlayacak olan sistem disketinin oluşturulmasını sağlar. Boş bir disket sürücüye takılarak Disketi yarat düğmesine tıklanır. Ses simgesi Sistemimizde multi-media aygıtları varsa (ses kartı, hoparlör v.s.) windows daki çalışmalarımıza, menülere değişik ses efektleri vermeyi sağlar. Ayrıca Windows un açılışına yada kapanışına da mesajlar eklenebilir. Ses penceresinin olaylar bölümünde windows içindeki olaylardan istenileni işaretlenir ve ad kutusundan bir ses efekti eklenebilir. Tarih / Saat simgesi Sistem tarihini ve saatini görüp değiştirme imkanı sağlar. Sistem simgesi Bilgisayar sistemine bağlı olan tüm aygıtların listesini görmeyi ve problemli aygıtın sorununu çözmeyi sağlar. Genel sekmesinde windows un sürüm numarasını, seri numarasını ve bilgisayarın özelliklerini görebiliriz. Aygıt yöneticisi sekmesinde sisteme bağlı aygıtların listesi gelir. Buradan istenilen aygıt kaldırılabilir, özellikleri incelenebilir yada yenilenebilir. Donanım profilleri sekmesinde ve Başarım sekmelerinde gelişmis ayar denetimi yapılır. Bu yüzden bu bölümü ileri düzey kullanıcıların yada sistem yöneticilerinin değiştirmesi gerekir. Yazıtipleri Windows un ve yüklü programların kullandıkları fontları inceleme imkanı verir. Ayrıca bu penceredeki fontlara ek olarak yeni fontlarda yüklenebilir. Yeni Donanım Ekle Bilgisayar takılan bir aygıtın kullanılabilmesi için windows a tanıtılmasını sağlayan bölümdür. Windows sistemdeki tüm aygıtları kontrol eder ve yeni takılanı bulmaya çalışır. 12
Windows un bazı kısayol tuşları Ctrl+ESC F1 F2 F3 F5 Shift+Alt Alt+F4 Alt+Tab Alt+Enter Shift+F10 Shift+Del Ctrl+Tab Ctrl+X Ctrl+C Ctrl+V Ctrl+Z BackSpace : Başlat menüsünü açar. : Yardım konuları görmek : Bir simgenin adını değiştirmek : Seçilmiş bir nesneyi bulmak : Okuma işlemini tazeler : Klavye dilini değiştirmek : Açık olan pencereleri kapatmak : Görev çubuğundaki açık pencereler arasında geçiş yapmak : Seçilen simgenin Özellikler tablosunu görmek yada DOS a geçiş : Seçilen nesnenin kısayol menüsünü görmek : Seçilen nesneleri geri dönüşüm kutusuna göndermek. : Açık penceredeki sekmeler arasında geçişi sağlar. : Kes : Kopyala : Yapıştır : Yinele : Bir üst düzey klasöre döner 13