SSK Konya Bölge Hastanesinde laparoskopik kolesistektomi deneyimi ve açık ameliyata geçme nedenleri *

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SSK Konya Bölge Hastanesinde laparoskopik kolesistektomi deneyimi ve açık ameliyata geçme nedenleri *"

Transkript

1 SSK Konya Bölge Hastanesinde laparoskopik kolesistektomi deneyimi ve açık ameliyata geçme nedenleri * M.Recep Pekcici, Mehmet İnceköy, Veli Torun, A.Bülent Canlı SSK Bölge Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği, Konya Amaç: SSK Konya Bölge Hastanesinde yapılan laparoskopik kolesistektomi girişimlerinin demografik özelliklerinin saptanması, açık ameliyata geçiş oranının belirlenmesi, açığa geçiş nedenlerinin ortaya konması. Açık ameliyata geçişte etkili olabilecek faktörlerin irdelenmesi. Yöntem: Hastanemizde yılları arasında yapılan 4861 laparoskopik kolesistektomi girişiminin kayıtları incelendi. Yaş ve cinsiyetleri, açığa geçiş nedenleri, akut kolesistit ve kronik kolelityazis olguları, yaş gruplarına göre açığa geçiş oranları belirlendi. Bulgular: Hastaların 3978 i (% 81.8) kadın, 883 ü (% 18.2) erkekti. Kadınların yaş ortalaması 47.9 ± 12.3, erkeklerin yaş ortalaması 51.3 ± 12.4 ve genel yaş ortalaması 48.5 ± 12.7 yıl idi. Toplam 244 hastada (% 5) açık ameliyata geçildiği saptandı. Açığa geçiş nedenleri; Calot üçgeninde yapışıklık (80 hasta), akut kolesistit (49 hasta), kanama (26 hasta), koledok taşı (13 hasta), geçirilmiş ameliyata bağlı yapışıklıklar (13 hasta), diseksiyon güçlüğü (12 hasta), organ yaralanması (10 hasta), anatomik varyasyon (9 hasta), malignite şüphesi (6 hasta), teknik yetersizlik (6 hasta), taş dökülmesi (4 hasta), diğer nedenler (16 hasta) olarak belirlendi. Sonuç: Çalışmada toplam açık ameliyata geçiş oranı % 5 olarak saptandı. En sık açığa geçiş nedenleri Calot üçgeninde yapışıklık, akut kolesistit ve kanama olarak belirlendi. Erkek cinsiyet, ileri yaş ve akut kolesistit halinin açık ameliyata geçiş riskini arttıran faktörler olduğu saptandı. Anahtar kelimeler: Laparoskopik kolesistektomi, akut kolesistit, cinsiyet, yaş Laparoscopic cholecystectomy experience and the reasons of conversion to open cholecystectomy at Konya Hospital of Social Securities Instutition Objective: To determine the number of laparoscopic cholecystectomy procedures, reasons and risk factors for conversion to open cholecystectomy, which were performed at Konya Hospital of Social Securities Institution. Methods: 4861 laparoscopic cholecystectomy procedures performed between 1995 and 2003 were analyzed. Patients age and sex were noted. The causes of conversion to open cholecystectomy, the number of acute cholecystitis and chronic cholelithiasis cases, conversion rates according to the age groups were determined. Results: There were 3978 women (81.2%) and 883 men (18.2%). Median ages of women, men and general patient population were 47.9 years, 51.3 years and 48.5 years, respectively. Conversion to open cholecystectomy was needed in 244 (5%) patients. Causes of conversion were determined as fibrosis in Calot s triangle (n=80), acute cholecystitis (n=49), bleeding (n=26), stone in choledocus (n=13), adhesions due to previous operations (n=13), difficulty in dissection (n=12), organ injury (n=10), anatomical variation (n=9), suspected malign disease (n=6), technical problems (n=6), perforation of gallbladder and seeding of stones into abdominal cavity (n=4), other causes (n=16). Conclusion: Total conversion rate to open cholecystectomy was 5%. Most common causes of conversion were fibrosis in Calot s triangle, acute cholecystitis and bleeding. Risk factors of conversion to open cholecystectomy were determined as follows: male gender, being elderly and the diagnosis of acute cholecystitis before the operation. Key words: Laparoscopic cholecystectomy, conversion, gender, age, acute cholecystitis :11-18 *26 30 Mayıs 2004 tarihinde Antalya da düzenlenen Ulusal Cerrahi Kongresi, Türk Cerrahi Günlerinde sözlü bildiri olarak sunulmuştur. Yazışma adresi: Dr.M.Recep Pekcici İstasyon Cd Konevi Sk Sedtaş Ap B Blok 25 / 6, 42040, Konya. e-posta: 11

2 Laparoskopik kolesistektomi (LK), günümüzde semptomatik safra kesesi (SK) taşlarının tedavisinde altın standart olarak kabul edilen tedavi yöntemidir (1). LK sırasında açık ameliyata geçiş halen önemli bir risk olarak karşımıza çıkabilmekle beraber açığa geçiş açısından risk taşıyan hastaların tanımlanmasında güçlükler vardır (2,3). LK nin rutin kullanıma girmesinden beri açık ameliyata geçiş nedenlerini ve prognostik faktörleri belirlemeye yönelik çeşitli çalışmalar yapılmış ve yapılmaya devam edilmektedir. Bu çalışmada, ikinci basamak sağlık hizmeti veren bir sağlık kuruluşunda başlangıçtan günümüze kadar yapılan tüm LK girişimleri değerlendirilerek açık ameliyata geçiş nedenleri ve oranları belirlenerek irdelenmiştir. Yöntem Ocak 1995-Ekim 2003 tarihleri arasında SSK Konya Bölge Hastanesi, Genel Cerrahi Kliniğinde laparoskopik kolesistektomi prosedürü uygulanan hastaların kayıtları incelenmiş; yaş, cinsiyet, ameliyat öncesi tanı, laparoskopik olarak tamamlanan ve açık ameliyata geçilen hasta sayıları ve bu hastaların demografik özellikleri, açık ameliyata geçiş nedenleri saptanmıştır. Hastaların yaş, cinsiyet ve ameliyat öncesi tanılarının açığa geçiş açısından anlamlı olup olmadığı değerlendirilmiştir. İstatistiksel araştırmalar Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı nda SPSS programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Student ın t testi ve ki kare (χ 2 ) testleri kullanılmıştır. P< 0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular Ocak 1995-Ekim 2003 tarihleri arasında toplam 4861 hastaya LK ameliyatı uygulanmıştır. Hastaların 3978 i kadın (% 81.8), 883 ü erkektir (% 18.2). Yaş ortalaması kadınlarda 47.9 ± 13.2, erkeklerde 51.3 ± 12.4 ve genelde 48.5 ± 12.7 yıldır. Yaş ortalaması erkeklerde daha yüksektir (P<0.001). Laparoskopik ameliyat tamamlanan hasta sayısı 4617 olup bunların 3821 i kadın (% 82.8), 796 sı erkektir (% 17.2). Bu hastalardan kadınlarda yaş ortalaması 47.7 ± 13.2, erkeklerde 50.8 ± 12.3 yıldır. Laparoskopik ameliyat tamamlanan erkeklerin yaş ortalaması kadınlardan yüksek olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (P<0.001). Toplam 3978 kadın hastadan 157 sinde (% 3.9), 883 erkek hastadan 87 sinde (% 9.9) olmak üzere 244 hastada (% 5) açık ameliyata geçilmiştir. Erkek hastalarda açık ameliyata geçiş oranı kadınlardan daha yüksektir (P<0.001). Açık ameliyata geçilen kadınların yaş ortalaması 51.8 ± 14.1, erkeklerin yaş ortalaması 55.9 ± 12.2 yıl olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (P<0.05). Açık ameliyata geçilen hastaların genel yaş ortalaması 53.3 ± 13.5, laparoskopik ameliyat tamamlanan hastaların ise 48.2 ± 13.1 yıldır. Açık ameliyata geçilen hastalarda yaş ortalaması daha yüksek olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (P<0.001). Laparoskopik kolesistektomi prosedürü tamamlanan, açık ameliyata geçilen ve çalışmada değerlendirilen tüm hastaların cinsiyete göre yaş ortalamaları Şekil de verilmiştir. Ameliyat öncesi tanılar değerlendirildiğinde; 4627 hastanın kolelityazis (% 95.2), 212 hastanın akut kolesistit (% 4.4), 19 hastanın safra kesesi polibi (% 0.4), üç hastanın akalkülöz kolesistit (% 0.06) nedeniyle ameliyat edildiği belirlenmiştir. Kolelityazis nedeniyle ameliyat edilen hastaların 171 inde (% 3.7) ve akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastaların 73 ünde (% 34.4) açık ameliyata geçilmiştir. Safra kesesi polibi ve akalkülöz kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastalarda açık ameliyata geçiş olmamıştır. Açığa geçme oranı, akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastalarda daha yüksektir (P<0.001). Akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastaların 141 i kadın (tüm hastaların % 3 ü, kadın hastaların ise % 3.5 i), 71 i erkektir (tüm hastaların % 1.5 i, erkek hastaların ise % 8 i). Erkek hastalarda akut kolesistit nedeniyle ameliyat oranı, kadınlardan daha yüksektir (P<0.001). Akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastaların yaş ortalaması 51.2 ± 13.0, kolelityazis nedeniyle ameliyat edilen hastaların yaş ortalaması ise 48.4 ± 13.1 yıldır. Akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastalarda yaş ortalaması daha yüksek olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0.05). 12

3 Açık ameliyata geçiş nedenleri incelendiğinde; Calot üçgeninde yapışıklık (80 hasta), akut kolesistit (49 hasta), kanama (26 hasta), koledok taşı (13 hasta), geçirilmiş ameliyata bağlı karın içi yapışıklıklar (13 hasta), disseksiyon güçlüğü (12 hasta), organ yaralanması (10 hasta), anatomik varyasyon (9 hasta), malignite şüphesi (6 hasta), teknik yetersizlik (6 hasta), taş dökülmesi (4 hasta) ve diğer nedenlere bağlı (16 hasta) olduğu belirlenmiştir (Tablo 1). Şekil. Hastaların cinsiyete göre yaş ortalamaları (açığa geçilen, laparoskopik olarak tamamlanan ve tüm hastalar) Tablo 1. Açık ameliyata geçiş nedenleri Açık ameliyata geçiş nedenleri Hasta sayısı / % Calot üçgeninde yapışıklık 80 / (32.8) Akut kolesistit 49 / (20.1) Kanama 26 / (10.6) Koledokta taş / geniş koledok 13 / (5.3) Geçirilmiş ameliyata bağlı yapışıklık 13 / (5.3) Diseksiyon güçlüğü 12 / (4.9) Organ yaralanması 10 / (4.1) Anatomik varyasyon 9 / (3.7) Malignite şüphesi 6 / (2.5) Teknik yetersizlik 6 / (2.5) Taş dökülmesi 4 / (1.6) Diğer 16 / (6.6) Toplam 244 / (100) Tablo 2. Yaş gruplarına göre hasta sayıları ve açığa geçiş oranları Yaş (yıl) Laparoskopik tamamlanan Açığa geçilen Toplam % Açık Toplam Akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen kadınlarda yaş ortalaması 50.4 ± 12.8, erkeklerde 52.8 ± 13.2 yıldır. Arada fark yoktur (P>0.05). Kanama nedeniyle açık ameliyata geçilen 26 hastadan; 17 sinde SK yatağından, sekizinde A.cystica güdüğünden ve birinde omentumdan kanama olduğu saptanmıştır. Organ yaralanması nedeniyle açık ameliyata geçilen hastalar değerlendirildiğinde; yedi hastada safra yolları yaralanması, birer hastada mide, duodenum ve jejunum yaralanması olduğu saptanmıştır. Safra yolları yaralanan hastaların üç tanesinde T- tüp drenaj, iki tanesinde roux-y koledokojejenostomi, bir tanesinde roux-y hepatikojejenostomi ve bir tanesinde de koledokoduodenostomi + T-tüp drenaj uygulandığı anlaşılmıştır. Mide, duodenum ve jejunum yaralanması olan hastalara, primer sütür ile onarım uygulandığı belirlenmiştir. Anatomik varyasyon saptanan dokuz hastadan altı tanesinde safra yollarına ait, üçünde ise arteriyel varyasyon olduğu anlaşılmıştır. Açık ameliyata geçişteki diğer nedenler incelendiğinde; dokuz hastada pankreatit şüphesi, beş hastada Mirizzi sendromu, bir hastada sirotik karaciğer, bir hastada ise kese lojunda kitle nedeniyle açığa geçildiği anlaşılmıştır. Yaş faktörünün açık ameliyata geçişe etkisini araştırmak için hastalar üç gruba ayrılmışlardır. Birinci grup 40 yaş ve altı genç erişkin grubu, ikinci grup yaş arası erişkin grubu ve üçüncü grup 65 yaş ve üzeri yaşlı hasta grubu olarak belirlenmiştir. Yaş gruplarına göre hasta sayıları ve açık ameliyata geçiş oranları Tablo 2 de verilmiştir. Buna göre, 65 yaş ve üzeri hastalarda açık ameliyata geçme oranı, diğer iki gruba göre anlamlı oranda yüksektir (P<0.001). Benzer biçimde akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastalar da yaş gruplarına ve cinsiyete göre 13

4 Tablo 3. Akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastaların yaş grupları ve cinsiyete göre dağılımı (a.k.: akut kolesistit) Yaş (yıl) Kadın a.k. Kadın toplam % Erkek a.k. Erkek toplam % a.k. toplam Toplam % < > Toplam değerlendirildiğinde (Tablo 3); tüm yaş gruplarında ve genel toplamda, erkelerde akut kolesistit nedeniyle ameliyat oranı kadınlardan daha yüksektir (P<0.05). Tartışma Laparoskopik kolesistektomi, semptomatik kolelityazis tedavisinde standart olarak kabul edilen tedavi şeklidir (1,4,5). Fakat LK sırasında açık ameliyata geçiş olasılığı her zaman vardır. Açığa geçiş riskini belirleyebilecek faktörler konusunda günümüzde halen net ve kesin bir fikir birliği yoktur (2). Son yıllarda açık ameliyata geçiş oranları ve açık ameliyata geçiş riskini önceden belirleyebilecek parametrelerin saptanmaya çalışıldığı yayınlar ağırlık kazanmıştır. Açık ameliyata geçiş için risk oranını belirlemeye yönelik çeşitli formüller geliştirilmeye çalışılmaktadır (6). Yaş ve cinsiyetin açık ameliyata geçişe etkileri: Çalışmamızda, SSK Konya Bölge Hastanesinde Ocak 1995-Ekim 2003 tarihleri arasında yapılan tüm LK ameliyatları değerlendirilmiştir. Laparoskopik kolesistektomi prosedürü uygulanan hasta sayısı 4861 olup 3978 i kadın (% 81.8), 883 ü erkektir (% 18.2). Ülkemizden yapılmış çeşitli çalışmalarda kadın hasta oranları % arasında bildirilmiştir (7-10). Hastaların cinsiyet dağılımı Ülkemizden yapılan diğer çalışmalarla uyumludur. Hastaların yaş ortalaması kadınlarda 47.9, erkeklerde 51.3 ve genel toplamda 48.5 yıl olarak saptanmıştır. Erkeklerin yaş ortalamasının kadınlardan ve genel toplamdan daha yüksek olduğu gözlenmektedir. Kadın hastaların 157 sinde, erkek hastaların 87 sinde olmak üzere, toplam 244 hastada açık ameliyata geçilmiştir (tüm hastaların % 5 i). Açık ameliyata geçilen kadınların tüm kadın hastalara oranı % 3.9, erkeklerin tüm erkek hastalara oranı ise % 9.9 dur. Erkek hastalarda açık ameliyata geçiş oranı daha yüksektir. Yurtiçi ve yurtdışından yapılan çeşitli yayınlarda erkek cinsiyetin açık ameliyata geçiş açısından yüksek risk taşıdığı belirtilmektedir (2,6,11,12). Bununla birlikte, erkek cinsiyetin açık ameliyata geçişte yüksek risk taşımasının olası nedenlerine değinen çalışma sayısı kısıtlıdır. Zisman ve arkadaşları (13) bu durumu erkeklerde anatomik zorlukların daha yüksek insidansta görülmesine bağlamışlardır. Kartal ve arkadaşları (14) ise östrojen hormonunun kadınlarda daha az oranda açık ameliyata geçişin nedeni olduğunu belirtmektedirler. Yazarlara göre, östrojenin fibrosupresif etkileri SK etrafında düşük yoğunluklu, yumuşak bir fibrozis ya da skar dokusu oluşturmakta ve kadınlarda LK uygulamalarının daha kolay olmasını sağlamaktadır. Yine Kartal ve arkadaşlarının 2004 Ulusal Cerrahi Kongresi nde S 359 numara ile sundukları sözlü bildiriye göre; cinsiyet hormonlarının ratlarda oluşturulan deneysel akut kolesistit modelinde inflamasyon ve fibrozise etkileri değerlendirilmiş ve SK duvarında kollajen ve makrofaj yoğunluğu erkek deneklerde dişilere göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Yazarlar erkek cinsiyet hormonlarının akut kolesistitte inflamasyon ve fibrozisi arttırıcı yönde etkili olduğunu belirtmektedirler. Russel ve arkadaşlarının (16) otuz binden fazla hastaya ait verileri taradıkları geniş çaplı analizde, kolesistektomi için başvuran erkeklerde safra kesesi hastalıklarının daha ciddi olduğu ve klinik başvurudan bağımsız olarak bu hastaların açık ameliyata geçiş ve ameliyat sonrası mortalite 14

5 açısından artmış risklerle karşı karşıya olduğu belirtilmektedir. Semptomatik kolelityaziste cinsiyet farkına ilişkin etyoloji multifaktöriyel olabilir (5). Psikososyal açıdan bakıldığında, erkekler, kadınlara göre semptomlar başladığında doktora daha az başvurmaktadır. Benzer biçimde, erkekler ameliyat olmaya da daha geç karar vermektedirler. Bu durum da hastalığın şiddetini artırmaktadır. Ayrıca, erkeklerin günlük aktivitelerinin daha yoğun olması da hastaneye başvurmayı geciktirmektedir. Patofizyolojik açıdan ise kadınlar, kolesistitin inflamatuar değişikliklerine erkeklerden daha duyarlı olabilirler (5). Ayrıca, anatomik farklılıklar ve diyet alışkanlığındaki değişiklikler de kolelityaziste görülen cinsiyetler arası farklılıklara neden olabilir (5,13). Bununla beraber henüz kesin olarak bu farklılıkların nedenleri açıklanabilmiş değildir. Ayrıca, açığa geçişte erkek cinsiyetin risk oluşturmadığını savunan yayınlar da vardır (16-18). Çalışmamızda açık ameliyata geçilen kadınlarda yaş ortalaması 51.8 yıl, erkek hastalarda ise 55.9 yıl olarak belirlenmiştir. Açık ameliyata geçilen erkeklerde yaş ortalaması daha yüksektir. Benzer biçimde, LK prosedürü tamamlanan hastalarda da erkeklerin yaş ortalaması daha yüksek olarak saptanmıştır. Sonuçlarımız, erkek hastaların kolelityazis nedeniyle daha ileri yaşlarda ameliyata alındığını göstermektedir. Bu çalışmada, açık ameliyata geçişle ileri yaş ilişkisi araştırıldığında; 65 ve üzeri yaş grubunda açığa geçiş oranının diğer yaş gruplarına göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. İleri yaşın kolesistektomi ameliyatlarına etkisinin araştırıldığı başka çalışmalarda farklı sonuçlar elde edilmiştir. Rega ve arkadaşları (19), yaşlı hastalarda açık ve laparoskopik kolesistektomi uygulamalarını karşılaştırmış, benzer komplikasyon oranları saptamışlardır. Bingener ve arkadaşları (20) ise yaş grubunda, daha gençlere göre herhangi bir farklılık saptamazken, 70 yaş üzeri yaş grubunda açık ameliyata geçişte iki kat yükseklik saptamışlardır. Yazarların bir başka saptaması da yaşlı hastaların çoğunluğunu erkeklerin oluşturmasıdır. Çalışmamızda da yaşlı hasta grubunda erkeklerin oranı yüksek bulunmuştur. Pessaux ve arkadaşları ise prospektif bir çalışmada (21), yaşlılarda LK ameliyatlarını değerlendirmişler, komplikasyonların ve hastanede yatış süresinin yaşlılarda daha fazla olduğunu saptamışlardır. Yaşlı hastalarda açık ameliyata geçiş oranlarının daha sık olması, yaşla beraber insidansı artan yandaş hastalıklara ve akut kolesistitin yaşlı hastalarda daha ağır seyretmesine bağlanmaktadır (22,23). Akut kolesistit ve açık ameliyata geçişe etkisi: Hastaların 4627 sinin kronik kolelityazis, 212 sinin akut kolesistit, 19 unun safra kesesi polibi, üçünün akalkülöz kolesistit nedeniyle ameliyat edildikleri anlaşılmıştır. Kronik kolelityazis nedeniyle ameliyat edilen hastaların 171 inde (% 3.7), akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastaların 73 ünde (% 34.4) açık ameliyata geçilmiştir. Akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastalarda açığa geçiş oranı daha yüksektir. Aynı biçimde, akut kolesistit nedeniyle ameliyat edilen hastalarda, kronik kolelityazis nedeniyle ameliyat edilenlere göre yaş ortalaması daha yüksektir. Bununla beraber, akut kolesistit nedeniyle açığa geçilen kadın ve erkek hastalar arasında yaş açısından farklılık yoktur. Lein ve arkadaşlarının çalışmasında (5), akut kolesistit tanısı alan erkek hastaların, kadınlara göre daha genç yaşta oldukları saptanmıştır. Erkek hastaların 71 i (tüm erkek hastaların % 8 i), kadın hastaların 141 i (tüm kadın hastaların % 3.5 i) olmak üzere 212 hastanın (tüm hastaların % 4.4 ü) akut kolesistit nedeniyle ameliyat edildiği belirlenmiştir. Erkek hastalarda akut kolesistit nedeniyle ameliyat oranı daha yüksektir. Akut kolesistitli hastalarda yaş ve cinsiyet değerlendirildiğinde; tüm yaş gruplarında erkeklerde daha yüksek oranda akut kolesistit saptanmıştır (Tablo 3). Her iki cinsiyette de 65 yaş ve üzeri yaş grubunda akut kolesistit görülme oranı diğer yaş gruplarına göre yüksek olup bu yükseklik erkek hastalarda anlamlıdır. Yapılan çeşitli çalışmalarda erkek cinsiyet ile akut kolesistit ilişkisi incelenmiştir. Lein ve arkadaşlarının çalışmasında (5), akut kolesistit saptanan erkek hastaların kadınlara göre daha genç yaşta olduğu bildirilmiştir. Russel ve arkadaşlarının çalışmasında (15) ise erkeklerde, 65 yaş ve üzerinde akut kolesistit ve pankreatit iki misli yüksek olarak belirlenmiş ve aynı biçimde açık ameliyata geçiş oranı da erkeklerde daha yüksek olarak saptanmıştır. Tocchi ve arkadaşlarının çalışmasında (24) da kolelityazis komplikasyonlarına 15

6 erkeklerde daha sık rastlandığı belirlenmiş, erkek cinsiyet ve 65 yaş üzeri olmanın operatif mortaliteyi olumsuz yönde etkileyen faktörlerden olduğu saptanmıştır. Meriam ve arkadaşlarının çalışmasında (25) erkek cinsiyet ve 50 yaş üzeri hasta grubu safra kesesi gangreni açısından risk faktörleri arasında belirlenmiş, akut kolesistit saptanan yaşlı erkek hastalarda gangrenöz kolesistit gelişimi ve açık ameliyata geçiş daha yüksek olarak bulunmuştur. Ülkemizde yapılan bir çalışmada (26) Tireli ve arkadaşları erkeklerde akut kolesistit riskinin kadınlardan daha yüksek olduğunu saptamışlardır. Açık ameliyata geçiş nedenleri: Açık ameliyata geçilen hastalarda en sık nedenler Calot üçgeninde yapışıklık, akut kolesistit ve kanama olarak saptanmıştır (Tablo 1). Kausnik ve arkadaşlarının çalışmasında (27) Calot üçgeninde yapışıklık ve ana safra kanalında yaralanma en sık açığa geçiş nedenleri olarak belirlenmiştir. Ülkemizden yapılmış büyük hasta serilerini kapsayan çeşitli çalışmalarda (7,28,29) da yapışıklık, anatominin ortaya konmasında güçlük, kanama, bilier komplikasyonlar ve intrahepatik yerleşimli kese, sık açığa geçiş nedenleri olarak belirlenmiştir. Çalışmamızda akut kolesistit, açık ameliyata geçişte ikinci sıradaki neden olarak belirlenmiştir. Hasaniah ve arkadaşları (30) 2750 hastalık serilerinde en sık açığa geçiş nedenlerini akut kolesistit olarak belirtmektedirler. Vecchio ve arkadaşlarının (31) yüz binden fazla hastaya ait verileri değerlendirdikleri çok geniş çaplı bir çalışmada, açığa geçiş oranları esas olarak inflamasyonun şiddeti ile ilişkili bulunmuştur. Açık ameliyata geçişte, dokuz hastada anatomik varyasyon saptanmış, bunlardan altı tanesinin safra yollarına ait, üçünün ise arteriyel sisteme ait olduğu belirlenmişir. A.cystica nın anatomik varyasyonlarının değerlendirildiği çalışmalarda; Meakar ve arkadaşları (32) olguların % 14 ünde iki sistik arter saptamışlar, tek sistik arteri olan olguların % 47 sinde ise sistik arterin, sağ hepatik arterden kaynaklanmadığını belirlemişlerdir. Shurkalin ve arkadaşları ise (33) serilerinde % 0.7 oranında kanama gördüklerini, kanamanın en sık nedenlerini intraoperatif yaralanma ile birlikte damarlara ait anatomik varyasyonların oluşturduğunu belirtmişlerdir. Laparoskopik kolesistektomi sırasında a.cystica nın varyasyonlarının değerlendirildiği çalışmalarda (34,35) hastaların % 72 ile 76.6 sında tipik sistik arter saptanmış, arterin orijininin farklı olması durumunda Calot üçgeninde bulunmama durumunun daha yüksek olduğu belirlenmiştir. A.cystica ya ait en sık varyasyonlar, arterin çift olması ve duktus sistikus arkasından (altından) seyreden arter olarak belirlenmiştir (35). Balija ve arkadaşları (36) ise LK uyguladıkları hastalarda safra yollarına ait varyasyonları değerlendirmişler ve hastaların % 52 sinde aksesuar safra kanalları saptamışlardır. Yazarlar bu kanallarda oluşabilecek hasarın, postoperatif komplikasyonların en sık nedeni olduğunu belirtmektedirler. Açık ameliyata geçilen hastaların 26 sında kanama olduğu saptanmış, bunlardan sekizinde kanamanın a.cystica dan olduğu saptanmıştır. Diğer hastalardan 17 sinde SK yatağından kontrol altına alınamayan kanama olduğu, bir hastada ise veress iğnesiyle giriş sırasında omentumdan kanama olduğu belirlenmiştir. LK sırasında oluşabilecek kontrol edilemeyen kanama, kendisi ciddi bir sorun olabileceği gibi aynı zamanda safra yolları hasarı riskini de artıracaktır. Calot üçgeni ve hepatoduodenal ligamentin dikkatli disseksiyonu hem olası anatomik varyasyonları ortaya çıkaracak hem de damarlarda ya da safra yollarında gelişebilecek yaralanmaları azaltacaktır. Safra yollarına ait yaralanmalar da LK sırasında oluşabilecek ciddi komplikasyonlardandır. Çalışmamızda, yedi hastada laparoskopi sırasında safra yollarında yaralanma saptanarak açık ameliyata geçildiği belirlenmiştir (% 0.14). LK sırasında açık ameliyata göre safra yolu yaralanmalarının oranı daha yüksek olup % 0.2 ile 0.8 arasında bildirilmektedir (37). Safra yolu yaralanmaları, safra kesesi boynunun lateral retraksiyonu ve Calot üçgeni, safra kesesi-duktus sistikus bileşkesi ile koledokosistik bileşkenin dikkatli disseksiyonları ile en aza indirilebilir. Tüm önlemlere rağmen yaralanma olduğunda en iyi onarım zamanı ise aynı ameliyat sırasında olmasıdır. Onarımın şekli, yaralanmanın tipine ve hastanın durumuna göre her hasta için ayrı ayrı planlanmalıdır (38-40). İçi boş organ yaralanmaları da LK uygulamaları sırasında rastlanan bir komplikasyondur. İnsidansının % 0.9 lara ulaşabildiğini belirten yayınlar vardır (37). Çalışmamızda üç hastada içi boş organ yaralanması saptanmıştır. Her üç olguda da primer sütür ile 16

7 onarım yeterli olmuştur. Özellikle pnömoperitoneum oluşturulurken ve koter kullanımı sırasında bu tip yaralanmalar açısından dikkatli olunmalıdır. Bütün bu verilerin ışığında çalışmamızda elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde; Genel olarak erkek hastalarda LK ameliyatları daha geç yaşlarda yapılmıştır. Açık ameliyata en sık geçiş nedenleri Calot üçgeninde yapışıklık, akut kolesistit ve kanama olarak belirlenmiştir. Açık ameliyata geçiş erkek hastalarda, yaşlı hastalarda ve akut kolesistit durumunda daha fazla olmaktadır. Sonuç Laparoskopik kolesistektomi günümüzde en sık ve en yaygın uygulanan minimal invazif cerrahi girişim şeklidir. Semptomatik SK taşlarının tedavisinde altın standart olarak kabul edilmekle beraber her hasta için, ameliyatın her aşamasında açık ameliyata geçiş ihtimali mevcuttur. Hastanemizde LK uygulamalarının başlangıcından itibaren yapılmış tüm girişimler değerlendirilerek açığa geçiş oranları, nedenleri, açığa geçişte etkili olabilecek risk faktörleri belirlenmeye çalışılmıştır. Erkek cinsiyet, ileri yaş ve akut kolesistit açığa geçiş açısından daha yüksek risk taşıyan durumlar olarak öne çıkmıştır. Laparoskopik kolesistektomi, her yaşta, her cinsiyette uygulanabilmekle beraber yaşlı, erkek ve akut kolesistiti olan hastalarda daha dikkatli olunması, gerekli olursa ameliyatın aşaması ne olursa olsun açığa geçişten çekinilmemesi en doğru yaklaşım olacaktır. Kaynaklar 1. Bingener-Casey J, Richards ML, Strodel WE, Schwesinger WH, Sirinek KR. Reasons for conversion from laparoscopic to open cholecystectomy: A 10 year review. J Gastrointest Surg 2002;6: Kanaan SA, Murayama KM, Merriam LT, Dawes LG, Prystowsky JB, Rege RV, et al. Risk factors for conversion of laparoscopic to open cholecystectomy. J Surg Res 2002;106: Wiebke EA, Pruitt AL, Howard TJ, Jacobson LE, Broadie TA, Goulet RJ, et al. Conversion of laparoscopic to open cholecystectomy. An analysis of risk factors. Surg Endosc 1996;10: Panzera F, Ghisio S, Grosso A, Vigezzi P, Vitale M, Cariaggi RM, et al. Laparoscopic cholecystectomy: Our experience. Minerva Chir 2000;55: Lein HH, Huang CS. Male gender: risk factor for severe symptomatic cholelithiasis. World J Surg 2002;26: Kama NA, Koloğlu M, Doğanay M, Reis E, Atlı M, Dolapçı M. A risk score for conversion from laparoscopic to open cholecystectomy. Am J Surg 2001;181: Kama NA, Doğanay M, Dolapçı M, Reis E, Atlı M, Koloğlu M. Risk factors resulting in conversion of laparoscopic cholecystectomy to open surgery. Surg Endosc 2001;15: Alper A, Emre A, Bilge O, Gençosmanoğlu R, Acarlı K, Arıoğul O. Laparoskopik kolesistektomi: 200 olguluk çalışma sonuçları. Ulusal Cer Derg 1994:10; Ünal AE, Erpek H, Özgün H, Çevikel MH, Özbaş MS, Gürel M. İlk 416 laparoskopik kolesistektomi olgularımızın analizi. Adnan Menderes Ü Tıp Fak Derg 2001;2: Buğra D, Akyüz A, Büyükuncu Y, Bulut T, Gençosmanoğlu R, Sökücü N, ve ark. Laparoskopik kolesistektomi 137 olguluk çalışma sonuçları. End Lap Minimal İnvaziv Cerrahi Derg 1994;1: Akat AZ, Doğanay M, Koloğlu M, Gözalan U, Dağlar G, Kama NA. Tek merkezde yapılan 1000 vakada laparoskopik kolesistektominin değerlendirilmesi. T Klin Tıp Bilimleri 2002;22: Fried GM, Barkun JS, Sigman HH, Joseph L, Clas D, Garzon J, et al. Factors determining conversion to laparotomy in patients undergoing laparoscopic cholecystectomy. Am J Surg 1994;167: Zisman A, Gold-Deutch R, Zisman E, Negri M, Halpern Z, Lin G, et al. Is male gender a risk factor for conversion of laparoscopic into open cholecystectomy? Surg Endosc 1996;10: Kartal A, Aksoy F, Vatansev C, Şahin M, Yılmaz O, Belviranlı M, et al. Does estrogen cause low conversion rates in laparoscopic cholecystectomies for acute and chronic cholecystitis in women? JSLS. 2001;5: Russell JC, Walsh SJ, Reed-Fourquet L, Mattie A, Lynch J. Symptomatic cholelithiasis: a different disease in men? Connecticut Laparoscopic Cholesystectomy Registry. Ann Surg 1998;227: Liu CL, Fan ST, Lai EC, Lo CM, Chu KM. Facors affecting conversion of laparoscopic cholecystectomy to open surgery. Arch Surg 1996;131: Safranek J, Sebor J Jr, Geiger J. Conversion of laparoscopic cholecystectomy. Rozhl Chir 2002;81: Söğütlü G, Ara C, Yılmaz S, Kırımlıoğlu H, Karadağ N, Keskin L. Akut kolesistitlerde laparoskopik kolesistektominin yeri. İnönü Ü Tıp Fak Derg 2001;8: Rego RE, de Campos T, de Moricz A, Silva RA, Pacheco Junior AM. Cholecystectomy in the elderly: early results of open versus laparoscopic approach. Rev Assoc Med Bras 2003;49: Bingener J, Richards ML, Schwesinger WH, Strodel WE, Sirinek KR. Laparoscopic cholecystectomy for elderly patients: Gold standard for golden years? Arch Surg 2003;138:

8 21. Pessaux P, Tuech JJ, Derouet N, Rouge C, Regenet N, Arnaud JP. Laparoscopic cholecystectomy in the elderly: A prospective study. Surg Endosc 2000;14: Decker G, Goergen M, Philippart P, Mendes da Costa P. Laparoscopic cholecystectomy for acute cholecystitis in geriatric patients. Acta Chir Belg 2001;101: Brunt LM, Quasebarth MA, Dunnegan DL, Soper NJ. Outcomes analysis of laparoscopic cholecystectomy in the extremely elderly. Surg Endosc 2001;15: Tocchi A, Costa G, Lepre L, Liotta G, Mazzoni G, Miccini M. Cholelithiazis in men: Observations on a case series of surgically treated 3047 patients. G Chir 1999;20: Vecchio R, MacFadyen BV, Latteri S. Laparoscopic cholecystectomy: an analysis on 114,005 cases of United States series. Int Surg 1998;83: Mlakar B, Gadzijev EM, Ravnik D, Hribernik M. Anatomical variations of the cystic artery. Eur J Morphol 2003;41: Shurkalin BK, Kriger AG, Gorskii VA, Ovanesian ER, Andreistev IL, Rzhebaev KE. Complications of laparascopic cholecystectomy. Vestn Khir Im I I Grek 2001;160: Suzuki M, Akaishi S, Rikiyama T, Naitoh T, Rahman MM, Matsuno S. Laparoscopic cholecystectomy, Calot's triangle, and variations in cystic arterial supply. Surg Endosc 2000;14: Merriam LT, Kanaan SA, Dawes LG, Angelos P, Prystowsky 35. Hugh TB, Kelly MD, Li B. Laparoscopic anatomy of the JB, Rege RV, et al. Gangrenous cholecystitis: analysis of risk cystic artery. Am J Surg 1992;163: factors and experience with laparoscopic cholecystectomy. Surgery 1999;126: Balija M, Huis M, Szerda F, Bubnjar J, Stulhofer M. Laparoscopic cholecystectomy-accessory bile ducts. Acta Med Croatica 2003;57: Tireli M, Uslu A, Baysun Ö, Kaçar S. Safra taşı hastalığının riskleri kadın ve erkekte farklı mıdır? Ulusal Cer Derg 1994;10: Shamiyeh A, Wayand W. Laparoscopic cholecystectomy: early and late complications and their treatment. Langenbecks Arch Surg 2004;389: Kaushik R, Sharma R, Batra R, Yadav TD, Attri AK, Kaushik SP. Laparoscopic cholecystectomy: an Indian experience of 1233 cases. J laparoendosc Adv Surg Tech A 2002;12: MacFadyen BV Jr, Vecchio R, Ricardo AE, Mathis CR. Bile 28. Tekin A. Laparoskopik kolesistektomi: Bir cerrahın 1000 vakalık tecrübesi. Ulusal Cer Derg 1996:12; Ağalar F, Özdemir A, Sayek İ, Öner Z, Çakmakçı M, Kaynaroğlu V ve ark. Laparoskopik kolesistektomi: 500 olgunun incelenmesi - Hacettepe deneyimi. End-Lap ve Minimal İnvaziv Cerrahi Derg 1996;3: Hasaniah WF, Ghada I, Sabah AH, Sulaiman AH, Jamal MJ, Derar SA. Laparoscopic cholecystectomy in 2750 cases in a teaching hospital in Kuwait. Med Princ Pract 2002;11: duct injury after laparoscopic cholecystectomy: The United States experience. Surg Endosc1998;12: Csendes A, Navarrete C, Burdiles P, Yarmuch J. Treatment of common bile duct injuries during laparoscopic cholecystectomy: Endoscopic and surgical management. World J Surg 2001;25: Doğanay M, Kama NA, Reis E, Koloğlu M, Atlı M, Gözalan U. Management of main bile duct injuries that occur during laparoscopic cholecystectomy. Surg Endosc 2002;16:

Laparoskopik Kolesistektomiden Açık Ameliyata Geçme Nedenleri

Laparoskopik Kolesistektomiden Açık Ameliyata Geçme Nedenleri Research Article /Araştırma Makalesi Laparoskopik Kolesistektomiden Açık Ameliyata Geçme Nedenleri The Reasons of Conversion to Open Surgery in Laparoscopic cholecystectomy Selim Sözen 1, Seyfi Emir 1,

Detaylı

LAPAROSKOPİK KOLOREKTAL KANSER CERRAHİSİNİN ERKEN DÖNEM SONUÇLARI:251 OLGU

LAPAROSKOPİK KOLOREKTAL KANSER CERRAHİSİNİN ERKEN DÖNEM SONUÇLARI:251 OLGU LAPAROSKOPİK KOLOREKTAL KANSER CERRAHİSİNİN ERKEN DÖNEM SONUÇLARI:251 OLGU TÜRKİYE YÜKSEK İHTİSAS HASTANESİ GASTROENTEROLOJİ CERRAHİSİ KLİNİĞİ DR.TAHSİN DALGIÇ GİRİŞ Laparoskopik kolorektal cerrahi son

Detaylı

26-29 Mayıs 2010 tarihinde Ankara da yapılan 17. Ulusal Cerrahi Kongresi nde Poster olarak sunulmuştur.

26-29 Mayıs 2010 tarihinde Ankara da yapılan 17. Ulusal Cerrahi Kongresi nde Poster olarak sunulmuştur. Tek Port Laparoskopik Kolesistektomi Ve Multi Port Laparoskopik Kolesistektomi Olgularının Postoperatif Ağrı Ve Bulantı Kusma Açısından Karşılaştırılması 26-29 Mayıs 2010 tarihinde Ankara da yapılan 17.

Detaylı

Tiroid Cerrahisinde Nöromonitorizasyonun Rekürren Laringeal Sinir Hasarı Oranına Etkisi

Tiroid Cerrahisinde Nöromonitorizasyonun Rekürren Laringeal Sinir Hasarı Oranına Etkisi Tiroid Cerrahisinde Nöromonitorizasyonun Rekürren Laringeal Sinir Hasarı Oranına Etkisi *Necati Şentürk, *Koray Öcal, *Ahmet Dağ, **İlter Helvacı, **Tamer Akça * M.E.Ü.T.F. Genel Cerrahi A.D. ** M.E.Ü.T.F.

Detaylı

Robotik Cerrahi? Laparoskopi?

Robotik Cerrahi? Laparoskopi? Robotik Cerrahi? Laparoskopi? Dr. Korhan Taviloğlu Genel Cerrahi Profesörü Şişli ve Kadıköy Florence Nightingale Hastanesi www.taviloglu.com www.robotcerrahisi.com www.genelcerrah.com www.drtaviloglu.tv

Detaylı

Tamamlayıcı Tiroidektomi ve Total Tiroidektomi Komplikasyonlarının Karşılaştırılması. Doç. Dr. Mehmet Ali GÜLÇELİK

Tamamlayıcı Tiroidektomi ve Total Tiroidektomi Komplikasyonlarının Karşılaştırılması. Doç. Dr. Mehmet Ali GÜLÇELİK Tamamlayıcı Tiroidektomi ve Total Tiroidektomi Komplikasyonlarının Karşılaştırılması Doç. Dr. Mehmet Ali GÜLÇELİK Diferansiye tiroid kanserlerinde cerrahi, tedavinin en önemli basamağıdır, daha sonra adjuvan

Detaylı

KONVANSİYONEL/ LİGASURE TİROİDEKTOMİ

KONVANSİYONEL/ LİGASURE TİROİDEKTOMİ KONVANSİYONEL/ LİGASURE TİROİDEKTOMİ Samsun Eğitim Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği ELİF ÇOLAK, NURAYDIN ÖZLEM, METİN KEMENT, SADIK KEŞMER Gelişen teknoloji ligasure (LG) yada ultracision gibi

Detaylı

ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ

ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ DR GÜRHAN SAKMAN ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GENEL CERRAHİ ANABİLİM DALI ADRENAL KORTİKAL KANSER TEDAVİSİNDE LAPAROSKOPİK CERRAHİ DR GÜRHAN

Detaylı

DÖNEM 4 -GENEL CERRAHİ ( CTB 402) 1. HAFTA 15-19 EYLÜL 2014 PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA

DÖNEM 4 -GENEL CERRAHİ ( CTB 402) 1. HAFTA 15-19 EYLÜL 2014 PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA DÖNEM -GENEL CERRAHİ ( CTB 0). HAFTA -9 EYLÜL 0 Prof.Dr.Hasan Kaplan.00 Küçük Cerrahi Girişimler ( Minor surgical interventions) Prof.Dr.Hasan Kaplan Akut Karın (Acute abdomen) Akut pankreatit (Acute pancreatitit)

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

Laparoskopik Kolesistektomi Sonrası Kanama: Nadir Ama Önemli Bir Komplikasyon

Laparoskopik Kolesistektomi Sonrası Kanama: Nadir Ama Önemli Bir Komplikasyon Araştırmalar / Researches DOI: 10.5350/SEMB.20151108081218 Laparoskopik Kolesistektomi Sonrası Kanama: Nadir Ama Önemli Bir Komplikasyon Alaattin Öztürk 1, Talha Atalay 1, Yüksel Karaköse 1, Gökhan Çipe

Detaylı

LAPAROSKOPÝK KOLESÝSTEKTOMÝDE AMELÝYATHANE EKÝPMANI VE YARDIMCI PERSONELÝN ETKÝSÝ

LAPAROSKOPÝK KOLESÝSTEKTOMÝDE AMELÝYATHANE EKÝPMANI VE YARDIMCI PERSONELÝN ETKÝSÝ ADÜ Týp Fakültesi Dergisi 2012; 13(3) : 19-23 Araþtýrma LAPAROSKOPÝK KOLESÝSTEKTOMÝDE AMELÝYATHANE EKÝPMANI VE YARDIMCI PERSONELÝN ETKÝSÝ 1 2 3 1 1 Nurettin KAHRAMANSOY, Mehmet Reþit SÖNMEZ, Feyzi KURT,

Detaylı

Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri

Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri Emel AZAK, Esra Ulukaya, Ayşe WILLKE Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik

Detaylı

Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları

Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları DOÇ. DR. GÖKÇEN ORHAN Dr. Siyami Ersek Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi İSTANBUL Euroscore risk sınflaması STS risk

Detaylı

ADRENAL KİTLELERK TLELERİNDE DR. FATİH H TUNCA İSTANBUL TIP FAKÜLTES LTESİ GENEL CERRAHİ

ADRENAL KİTLELERK TLELERİNDE DR. FATİH H TUNCA İSTANBUL TIP FAKÜLTES LTESİ GENEL CERRAHİ ADRENAL KİTLELERK TLELERİNDE CERRAHİ YAKLAŞIM DR. FATİH H TUNCA İSTANBUL TIP FAKÜLTES LTESİ GENEL CERRAHİ ANABİLİM M DALI İnsidans Otopsi serilerinde: asemptomatik selim adrenal neoplazi %2-20 20 İnsidental

Detaylı

U.Topuz, T.Akbulak, T.Altunok, G.Uçar, K.Erkanlı, İ.Bakır İstanbul Mehmet Akif Ersoy GKDC Eğ. Ar. Hastanesi

U.Topuz, T.Akbulak, T.Altunok, G.Uçar, K.Erkanlı, İ.Bakır İstanbul Mehmet Akif Ersoy GKDC Eğ. Ar. Hastanesi U.Topuz, T.Akbulak, T.Altunok, G.Uçar, K.Erkanlı, İ.Bakır İstanbul Mehmet Akif Ersoy GKDC Eğ. Ar. Hastanesi Tarihçe Tarihsel olarak ilk extrakorporeal dolaşım ve kardiyopulmoner bypas(kbp)larda prime volumu

Detaylı

Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir

Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir Dr. Cem Alhan XVI. Ulusal Kongre, 19-22 Mayıs, Eskişehir Changing patterns of initial treatment selection among medical therapy (MED, yellow line), percutaneous

Detaylı

HEPATOSELLÜLER KANSERDE KARACİĞER NAKLİ

HEPATOSELLÜLER KANSERDE KARACİĞER NAKLİ HEPATOSELLÜLER KANSERDE KARACİĞER NAKLİ Dr. Koray Acarlı MEMORİAL ŞİŞLİ HASTANESİ ORGAN NAKLİ MERKEZİ BAŞKANI Hepatosellüler Karsinom Tüm kanserlerin >%5 Primer KC kanserlerinin %80-90 ı %85-90 olgu sirotik

Detaylı

AMELİYAT SONRASI TAKİP/ NÜKSTE NE YAPALIM? Dr. Meral Mert

AMELİYAT SONRASI TAKİP/ NÜKSTE NE YAPALIM? Dr. Meral Mert AMELİYAT SONRASI TAKİP/ NÜKSTE NE YAPALIM? Dr. Meral Mert AMELİYAT SONRASI TAKİP n Ameliyat sonrası evreleme; - TNM sınıflaması kullanılmakla beraber eksiklikleri var; post-op kalsitonin- CEA ölçümü, CEA

Detaylı

İnsizyonel Ektopik Gebeliğin Doğru Yönetimi Nasıl Olmalıdır?

İnsizyonel Ektopik Gebeliğin Doğru Yönetimi Nasıl Olmalıdır? İnsizyonel Ektopik Gebeliğin Doğru Yönetimi Nasıl Olmalıdır? Doç. Dr. Bülent Yılmaz İzmir Katip Çelebi Üni. Tıp Fak. Kadın Hastalıkları ve Doğum AD Tepecik Eğitim Araş. Hast. Tüp Bebek Ünitesi 12. Zekai

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ. Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı

BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ. Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı BİRİNCİ BASAMAKTA GÜNCEL DURUM > 6330 Aile Sağlığı Merkezi

Detaylı

T AD. Laparoskopik apendektomi ve açık apendektomi olgularımızın karşılaştırılması ARAŞTIRMA

T AD. Laparoskopik apendektomi ve açık apendektomi olgularımızın karşılaştırılması ARAŞTIRMA Tıp Araştırmaları Dergisi: 2009 : 7 (2) :95-100 T AD ARAŞTIRMA Laparoskopik apendektomi ve açık apendektomi olgularımızın karşılaştırılması Fahrettin Yıldız 1, Sacit Çoban 2, Alpaslan Terzi 1, Murat Kaya

Detaylı

Karaciğer Metastazlarının Cerrahi Tedavisi. Dr. Orhan Bilge İ.Ü. İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD

Karaciğer Metastazlarının Cerrahi Tedavisi. Dr. Orhan Bilge İ.Ü. İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD Karaciğer Metastazlarının Cerrahi Tedavisi Dr. Orhan Bilge İ.Ü. İst. Tıp Fakültesi Genel Cerrahi ABD Kolon tümörlü olguların %40-50 sinde karaciğer metastazı gelişir ; % 15-25 senkron (primer tm ile /

Detaylı

Karaciğer Kist Hidatik Olgularımız

Karaciğer Kist Hidatik Olgularımız Trakya Univ Tip Fak Derg 2008;25(2):95-99 Klinik Çalışma - Araştırma / Original Article Karaciğer Kist Hidatik Olgularımız Hepatic Hydatid Cyst Cases Doğan Albayrak, Yavuz Atakan Sezer, Abdil Cem İbİş,

Detaylı

BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİ NDE YAPTIRILAN DOĞUMLARIN İNCELENMESİ

BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİ NDE YAPTIRILAN DOĞUMLARIN İNCELENMESİ TAF Preventive Medicine Bulletin, 2006: 5 (6) ARAŞTIRMA RESEARCH ARTICLE BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİ NDE YAPTIRILAN DOĞUMLARIN İNCELENMESİ Atilla Senih MAYDA*, Türker ACEHAN**, Suat ALTIN**, Mehmet ARICAN**,

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

Bir Üniversite Kliniğinde Yatan Hastalarda MetabolikSendrom Sıklığı GŞ CAN, B BAĞCI, A TOPUZOĞLU, S ÖZTEKİN, BB AKDEDE

Bir Üniversite Kliniğinde Yatan Hastalarda MetabolikSendrom Sıklığı GŞ CAN, B BAĞCI, A TOPUZOĞLU, S ÖZTEKİN, BB AKDEDE Bir Üniversite Kliniğinde Yatan Hastalarda MetabolikSendrom Sıklığı GŞ CAN, B BAĞCI, A TOPUZOĞLU, S ÖZTEKİN, BB AKDEDE Psikiyatrik hastalığı olan bireylerde MetabolikSendrom (MetS) sıklığı genel popülasyona

Detaylı

DEKTOMİ (MIRP) & EKSPLORASYONU (MITBE) ILAŞTIRILMASI

DEKTOMİ (MIRP) & EKSPLORASYONU (MITBE) ILAŞTIRILMASI PRİMER HİPERPARATH PERPARATİROİDİZMİN N CERRAHİ TEDAVİSİNDE İNTRAOPERATİF qpth ÖLÇÜMÜ YARDIMIYLA MİNİMAL MAL İNVAZİV V RADYOGUIDED PARATROİDEKTOM DEKTOMİ (MIRP) & MİNİMAL MAL İNVAZİV V TEK BEZ EKSPLORASYONU

Detaylı

SAFRA KESESİ HASTALIKLARI

SAFRA KESESİ HASTALIKLARI SAFRA KESESİ HASTALIKLARI Oktay Eray EPİDEMİYOLOJİ Sıklıkla safra kesesi ve kanalındaki tıkanıklıklara bağlıdır. Safra kesesi taşları oldukça yaygın ve çoğu semptomsuzdur. Yılda %2 si, 10 yılda %15 i semptomatik

Detaylı

Performance of Cytoreductive Surgery and early postoperative intraperitoneal chemotherapy in a Gastric Carcinoma Patient with Huge Krukenberg tumor

Performance of Cytoreductive Surgery and early postoperative intraperitoneal chemotherapy in a Gastric Carcinoma Patient with Huge Krukenberg tumor Performance of Cytoreductive Surgery and early postoperative intraperitoneal chemotherapy in a Gastric Carcinoma Patient with Huge Krukenberg tumor Dev Krukenberg tümörlü Mide Kanserli hastada Sitoredüktif

Detaylı

Laparoskopik Kolesistektomi Sonrası Safra Kaçaklarının Yönetiminde Perkütan Tedavinin Yeri

Laparoskopik Kolesistektomi Sonrası Safra Kaçaklarının Yönetiminde Perkütan Tedavinin Yeri Araştırmalar / Researches DOI: 10.5350/BTDMJB201309404 Laparoskopik Kolesistektomi Sonrası Safra Kaçaklarının Yönetiminde Perkütan Tedavinin Yeri Filiz İslim 1, Aysun Erbahçeci Salık 1, Suna Örs 1, Koray

Detaylı

Ulusal Cerrahi Dergisi

Ulusal Cerrahi Dergisi YIL//2008 CÝLT//24 SAYI//1 OCAK-ŞUBAT-MART ISSN 1300-0705 s. 15-20 ARAŞTIRMA YAZISI Ulusal Cerrahi Dergisi Turkish Journal of Surgery Açýk yönteme karþý laparoskopik yöntemin tercih edilme sýklýðý ve sebepleri

Detaylı

AYAK BİLEĞİ LATERAL LİGAMENT YARALANMALARI TEDAVİSİ VE KLİNİK DENEYİMLERİMİZ

AYAK BİLEĞİ LATERAL LİGAMENT YARALANMALARI TEDAVİSİ VE KLİNİK DENEYİMLERİMİZ ANKARA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ MECMUASI Cilt 55, Sayı 3, 2002 205-210 AYAK BİLEĞİ LATERAL LİGAMENT YARALANMALARI TEDAVİSİ VE KLİNİK DENEYİMLERİMİZ Onur Polat* İsmail Güler* İbrahim Tek* Hamit Öğüt*

Detaylı

Safra Yolları Kanserlerinde SistemikTedaviler. Dr.M.Oktay TARHAN İzmir K.Ç.Ü. Atatürk E.A.H. Tıbbi Onkoloji Kliniği 21.04.2013

Safra Yolları Kanserlerinde SistemikTedaviler. Dr.M.Oktay TARHAN İzmir K.Ç.Ü. Atatürk E.A.H. Tıbbi Onkoloji Kliniği 21.04.2013 Safra Yolları Kanserlerinde SistemikTedaviler Dr.M.Oktay TARHAN İzmir K.Ç.Ü. Atatürk E.A.H. Tıbbi Onkoloji Kliniği 21.04.2013 Kısa Kitaplar, Sunumlar.. Almanların yemek kitabı Amerikalıların tarihi Onkologların

Detaylı

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI Gülseren PEHLİVAN, Nur CANPOLAT, Şennur ERKUT, Ayşe KESER, Salim ÇALIŞKAN, Lale SEVER İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı

Detaylı

ORTOPEDİK CERRAHİ GİRİŞİMLERLE İLİŞKİLİ İNFEKSİYONLARIN İRDELENMESİ. Dr. Hüsrev DİKTAŞ Girne Asker Hastanesi/KKTC

ORTOPEDİK CERRAHİ GİRİŞİMLERLE İLİŞKİLİ İNFEKSİYONLARIN İRDELENMESİ. Dr. Hüsrev DİKTAŞ Girne Asker Hastanesi/KKTC ORTOPEDİK CERRAHİ GİRİŞİMLERLE İLİŞKİLİ İNFEKSİYONLARIN İRDELENMESİ Dr. Hüsrev DİKTAŞ Girne Asker Hastanesi/KKTC SUNUM PLANI 1. AMAÇ 2. GEREÇ-YÖNTEM 3. BULGULAR-TARTIŞMA 4. SONUÇLAR 2 AMAÇ Hastanemizde

Detaylı

Cukurova Medical Journal

Cukurova Medical Journal Cukurova Medical Journal Araştırma Makalesi / Research Article 2008 2012 Yılları Arasında Adli Toksikoloji Laboratuvarına Gelen Olguların Değerlendirilmesi Evaluation of Cases Consulted to Forensic Toxicology

Detaylı

Acil Karaciğer Transplantasyonu

Acil Karaciğer Transplantasyonu Acil Karaciğer Transplantasyonu A.E. (24,K) Şikayeti: Aralıklı bulantı-kusma, sarılık Hikayesi: 6 gündür mevcutmuş. Başka bir hastanede ayaktan izlenmiş. Özgeçmiş: Özellik yok. Muayene: Şuur açık, aktif,

Detaylı

OP. DR. YELİZ E. ERSOY BEZMİALEM VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GENEL CERRAHİ AD İSTANBUL

OP. DR. YELİZ E. ERSOY BEZMİALEM VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GENEL CERRAHİ AD İSTANBUL OP. DR. YELİZ E. ERSOY BEZMİALEM VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GENEL CERRAHİ AD İSTANBUL - Rutine giren tiroid incelemeleri Yüksek rezolüsyonlu ultrasonografi - Tiroid nodülü sıklığı -Yaklaşım Algoritmaları

Detaylı

MEMENİN PAGET HASTALIĞI. Doç. Dr. M. Ali Gülçelik Ankara Onkoloji Hastanesi

MEMENİN PAGET HASTALIĞI. Doç. Dr. M. Ali Gülçelik Ankara Onkoloji Hastanesi MEMENİN PAGET HASTALIĞI Doç. Dr. M. Ali Gülçelik Ankara Onkoloji Hastanesi Meme başındaki eritamatöz ve ekzamatöz değişiklikler ilk kez 1856 da Velpeau tarafından tariflenmiştir. 1874 de ilk kez Sir James

Detaylı

Laparoskopik Kolesistektomiye Ba l Safra Yollar Yaralanmalar n n Endoskopik Tedavisi

Laparoskopik Kolesistektomiye Ba l Safra Yollar Yaralanmalar n n Endoskopik Tedavisi Orijinal makale Yeni Tıp Dergisi 2008;25:102-106 Laparoskopik Kolesistektomiye Ba l Safra Yollar Yaralanmalar n n Endoskopik Tedavisi Celal ÇERÇ 1, Altu ENOL 2, M.Cem KOÇKAR 2, Muhammed AKÇAO LU 1, Nihat

Detaylı

Atrial Fibrilasyon dan Gerçek Kesitler: WATER (Warfarin in Therapeutic Range) Registry den İlk Sonuçlar

Atrial Fibrilasyon dan Gerçek Kesitler: WATER (Warfarin in Therapeutic Range) Registry den İlk Sonuçlar Atrial Fibrilasyon dan Gerçek Kesitler: WATER (Warfarin in Therapeutic Range) Registry den İlk Sonuçlar 1. Ege Üniversitesi İlaç Geliştirme Ve Farmakokinetik Araştırma-Uygulama Merkezi (ARGEFAR) 2. Central

Detaylı

Dr. Mustafa Hasbahçeci

Dr. Mustafa Hasbahçeci Dr. Mustafa Hasbahçeci Kaynaklar Tokyo Guidelines for acute cholangitis-2007 *Background: Tokyo Guidelines for the management of acute cholangitis and cholecystitis. J Hepatobiliary Pancreat Surg. 2007;14(1):1-10.

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ Sami Uzun 1, Serhat Karadag 1, Meltem Gursu 1, Metin Yegen 2, İdris Kurtulus 3, Zeki Aydin 4, Ahmet

Detaylı

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE):

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE): Pulmoner Emboli Profilaksisi Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD m Pulmoneremboli(PE): Bir pulmonerartere kan pıhtısının yerleşmesi Distaldeki akciğer parankimine kan sağlanaması Giriş Tipik

Detaylı

Tüberkülin Testi Sonuçlarýnýn Yorumlanmasý Ülkemiz Standartlarý ve Yeni Gereksinimler

Tüberkülin Testi Sonuçlarýnýn Yorumlanmasý Ülkemiz Standartlarý ve Yeni Gereksinimler ARAÞTIRMALAR Tüberkülin Testi Sonuçlarýnýn Yorumlanmasý Ülkemiz Standartlarý ve Yeni Gereksinimler E.S. Uçan 1, C. Sevinç 1, Ö. Abado lu 2, S. Arpaz 3, H. Ellidokuz 4 1 Dokuz Eylül Üniv. Týp Fak. Göðüs

Detaylı

İnfertilite ile depresyon ve anksiyete ilişkisi

İnfertilite ile depresyon ve anksiyete ilişkisi İnfertilite ile depresyon ve anksiyete ilişkisi Y R D. D O Ç. D R. M İ N E İ S L İ M Y E TA Ş K I N B A L I K E S İ R Ü N İ V E R S İ T E S I TIP FA K Ü LT E S İ K A D I N H A S TA L I K L A R I V E D

Detaylı

AEROBiK VE ANAEROBiK EGZERSiZ

AEROBiK VE ANAEROBiK EGZERSiZ Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe,. ofsport Sciences 2000, 11 (1-2-3-4), 47-55 AEROBiK VE ANAEROBiK EGZERSiZ SONRASı insülin VE KAN GliKOZ DEGERlERiNiN incelenmesi Cüneyt AYDIN". Kadir GÖKDEMIR"", ıbrahim

Detaylı

VIII. FAKTÖR XII EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU BÖLÜM ULUSAL TANI VE TEDAVİ KILAVUZU 2013

VIII. FAKTÖR XII EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU BÖLÜM ULUSAL TANI VE TEDAVİ KILAVUZU 2013 ULUSAL TANI VE TEDAVİ KILAVUZU 2013 FAKTÖR XII EKSİKLİĞİ VIII. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KALITSAL FAKTÖR XII EKSİKLİĞİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU FAKTÖR XII EKSİKLİĞİ Dr. M. Cem Ar ve THD Hemofili Bilimsel

Detaylı

Curriculum Vitae for Faculty Members. Correspondence. ydakaya@hotmail.com. Name. Yavuz Kaya. Title. Department. General Surgery.

Curriculum Vitae for Faculty Members. Correspondence. ydakaya@hotmail.com. Name. Yavuz Kaya. Title. Department. General Surgery. Curriculum Vitae for Faculty Members Name Title Department Date of Birth Place of Birth Area(s) of interest Phone E-mail GSM Yavuz Kaya Professor General Surgery 20 / 01. / 1965 Muğla Hepatopancreatobiliary

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

Adrenokortikal Karsinom Tek merkezin 10 yıllık deneyimi

Adrenokortikal Karsinom Tek merkezin 10 yıllık deneyimi Adrenokortikal Karsinom Tek merkezin 10 yıllık deneyimi Erman Alçı, Özer Makay, Adnan Şimşir*, Yeşim Ertan**, Ayşegül Aktaş, Timur Köse***, Gökhan İçöz, Mahir Akyıldız Ege Üniversitesi Hastanesi, Genel

Detaylı

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Kahramanmaraş 1. Biyokimya Günleri Bildiri Konusu: Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Mehmet Aydın DAĞDEVİREN GİRİŞ Fetuin-A, esas olarak karaciğerde

Detaylı

29 Ekim 2015, Perşembe

29 Ekim 2015, Perşembe 1 TÜRKÇE KONUŞULAN ÜLKELER KONGRESİ KONUK ÜLKE; KAZAKİSTAN 08:00-09:15 AÇILIŞ 08:00-08:12 Neden Türkçe? MN Doral(Tr) 08:12-08:24 Türkçesi konuşulan ülkeler Ö. Aydıngöz(Tr) 08:24-08:36 Birlikteliğimiz V.

Detaylı

Karaciğer Nakli. Dr Sezai YILMAZ İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi MALATYA

Karaciğer Nakli. Dr Sezai YILMAZ İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi MALATYA Karaciğer Nakli Güncel Yaklaşımlar Dr Sezai YILMAZ İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi MALATYA Karaciğer Nakli Malatya Deneyimi ABD Karaciğer Nakli Verileri -2007 ABD Karaciğer Nakli Verileri -2008

Detaylı

Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi. 01 Kasım 2010 Pazartesi

Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi. 01 Kasım 2010 Pazartesi Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Doç.Dr. Akif Turna Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Doç.Dr. Akif Turna Küçük Hücre-Dışı

Detaylı

Basın bülteni sanofi-aventis

Basın bülteni sanofi-aventis Basın bülteni sanofi-aventis 7 Kasım 2007 ULUSLARARASI DİYABET TEDAVİ PRATİKLERİ KAYIT ÇALIŞMASI NIN (IDMPS) TÜRKİYE SONUÇLARI HEDEF TEDAVİ KALİTESİNİ ARTIRMAK ÇALIŞMANIN AMACI ve YÖNTEMİ Uluslararası

Detaylı

İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI GENEL CERRAHİ STAJI B GRUBU TEORİK VE PRATİK DERS PROGRAMI (01.09.

İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI GENEL CERRAHİ STAJI B GRUBU TEORİK VE PRATİK DERS PROGRAMI (01.09. 1 İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI GENEL CERRAHİ STAJI B GRUBU TEORİK VE PRATİK DERS PROGRAMI (01.09.2014 10.10.2014) 1 EYLÜL 2014 PAZARTESİ Saat 10.30-11.20

Detaylı

Özel Bir Hastanede Diyabet Polikliniğine Başvuran Hastalarda İnsülin Direncini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması

Özel Bir Hastanede Diyabet Polikliniğine Başvuran Hastalarda İnsülin Direncini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması Özel Bir Hastanede Diyabet Polikliniğine Başvuran Hastalarda İnsülin Direncini Etkileyen Faktörlerin Araştırılması 20 24 Mayıs 2009 tarihleri arasında Antalya da düzenlenen 45. Ulusal Diyabet Kongresinde

Detaylı

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ Mine SERİN 1, Ali CANSU 1, Serpil ÇELEBİ 2, Nezir ÖZGÜN 1, Sibel KUL 3, F.Müjgan SÖNMEZ 1, Ayşe AKSOY 4, Ayşegül

Detaylı

ERZURUM İLİ PASİNLER İLÇESİNDE YAŞLI POPULASYONUN MEDİKO-SOSYAL SORUNLARI*

ERZURUM İLİ PASİNLER İLÇESİNDE YAŞLI POPULASYONUN MEDİKO-SOSYAL SORUNLARI* ERZURUM İLİ PASİNLER İLÇESİNDE YAŞLI POPULASYONUN MEDİKO-SOSYAL SORUNLARI* MEDICO-SOCIAL PROBLEMS OF THE ELDERLY POPULATION IN PASINLER TOWN OF ERZURUM PROVINCE Yıldırım TUFAN, Asuman GÜRAKSIN, Tacettin

Detaylı

(İnt. Dr. Doğukan Danışman)

(İnt. Dr. Doğukan Danışman) (İnt. Dr. Doğukan Danışman) *Amaç: Sigara ve pankreas kanseri arasında doz-yanıt ilişkisini değerlendirmek ve geçici değişkenlerin etkilerini incelemektir. *Yöntem: * 6507 pankreas olgusu ve 12 890 kontrol

Detaylı

Safra taşı ileusu: Olgu sunumu

Safra taşı ileusu: Olgu sunumu AKADEMİK GASTROENTEROLOJİ DERGİSİ, 2007; 6 (2): 100-104 OLGU SUNUMU Safra taşı ileusu: Olgu sunumu Gallstone ileus: Case report Behlül BAYDAR 1, Selda YILDIZ 2, İlter ÖZER 1, Aslı ONAY 2, Cüneyt KAYAALP

Detaylı

Akut Apandisit Tanısal Yaklaşımlar

Akut Apandisit Tanısal Yaklaşımlar Apandisit; Akut Apandisit Tanısal Yaklaşımlar Dr. Selcan ENVER DİNÇ ACİL TIP ABD. 09.03.2010 Acil servise başvuran karın ağrılı hastalarda en sık konulan tanılardan bir tanesidir. Apandektomi dünya genelinde

Detaylı

*'" Atatürk Ünİ\'ersitesi Hemşirelik Yüksekokulu. (Arş. Gör.) PREMATÜRE BEBEKLERDEKİ MORTALİTE YE MORBİDİTE İNSİDANS I VE ÖNDE GELEN ÖLÜM NEDENLERİ

*' Atatürk Ünİ\'ersitesi Hemşirelik Yüksekokulu. (Arş. Gör.) PREMATÜRE BEBEKLERDEKİ MORTALİTE YE MORBİDİTE İNSİDANS I VE ÖNDE GELEN ÖLÜM NEDENLERİ Atatürk Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, Ciltl, Sayı :2, 1998 PREMATÜRE BEBEKLERDEKİ MORTALİTE YE MORBİDİTE İNSİDANS I VE ÖNDE GELEN ÖLÜM NEDENLERİ Duygu ARIKAN* Fatma GÜDÜCÜ** ÖZET Atatürk

Detaylı

AKUT AĞRI UYGULAMALARINDA TÜRKİYE DEN VERİLER

AKUT AĞRI UYGULAMALARINDA TÜRKİYE DEN VERİLER AKUT AĞRI UYGULAMALARINDA TÜRKİYE DEN VERİLER POSTOPERATİF AĞRI Prof. Dr. Zeynep ETİ Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi yoloji Anabilim Dalı Dolin SJ. Br J Anaesth 2002; 89: 409-23 Sommer M et al Eur J

Detaylı

Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı

Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı 1 Ameliyat Yapılmadan İlgilendiği Konular: Sıvı ve Elektrolit tedavisi Şok Yanık tedavisi 2 Travma Hastaları Kesici karın travmaları: Karın bölgesini içine alan kurşunlanma,

Detaylı

Acil Servise Başvuran Doğurganlık Yaş Grubu Kadınlardan İstenilen β-hcg Testinin Pozitifliğinin Araştırılması

Acil Servise Başvuran Doğurganlık Yaş Grubu Kadınlardan İstenilen β-hcg Testinin Pozitifliğinin Araştırılması ARAŞTIRMA Doğurganlık Yaş Grubunda β-hcg Testinin Araştırılması T A D Acil Servise Başvuran Doğurganlık Yaş Grubu Kadınlardan İstenilen β-hcg Testinin Pozitifliğinin Araştırılması β-hcg Test Positivity

Detaylı

İnvaziv Aspergilloz da Tedavi Yaklaşımları

İnvaziv Aspergilloz da Tedavi Yaklaşımları İnvaziv Aspergilloz da Tedavi Yaklaşımları Dr. Murat Akova Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, İnfeksiyon Hastalıkları Ünitesi, Ankara 1 2 3 İnvaziv aspergillozda mortalite

Detaylı

SSK BAKIRKÖY DOGUMEVİ KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI HASTANESİNDE 1987-1991 YILLARI ARASINDA MATERNAL MORTALİTE

SSK BAKIRKÖY DOGUMEVİ KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI HASTANESİNDE 1987-1991 YILLARI ARASINDA MATERNAL MORTALİTE SSK BAKIRKÖY DOGUMEVİ KADIN VE ÇOCUK HASTALIKLARI HASTANESİNDE 1987-1991 YILLARI ARASINDA MATERNAL MORTALİTE Dr. A.i. TEKİRDAG C"') - Dr. U. KAL (*) Dr. Y. CEYLAN C"') - Dr. B. ARSAN

Detaylı

Ertenü.M, Timlioğlu İper.S, Boz.E.S, Özgültekin.A, Kabadayı.M, Tay.S, Yekeler.İ

Ertenü.M, Timlioğlu İper.S, Boz.E.S, Özgültekin.A, Kabadayı.M, Tay.S, Yekeler.İ Ertenü.M, Timlioğlu İper.S, Boz.E.S, Özgültekin.A, Kabadayı.M, Tay.S, Yekeler.İ Kalite standartlarına göre bir eğitim araştırma hastanesinde yatak sayısının %5 i oranında 3.düzey yoğun bakım yatağı ve

Detaylı

Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi

Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi 186 Bir Sağlık Yüksekokulunda Öğrencilerin Eleştirel Düşünme Ve Problem Çözme Becerilerinin İncelenmesi Filiz Kantek, Akdeniz Üniversitesi Antalya Sağlık Yüksekokulu, Antalya,Türkiye, fkantek@akdeniz.edu.tr

Detaylı

Gastrointestinal Cerrahi Sonrası Erken Enteral Nutrisyon ABARTILMAKTADIR. Prof Dr Hedef ÖZGÜN

Gastrointestinal Cerrahi Sonrası Erken Enteral Nutrisyon ABARTILMAKTADIR. Prof Dr Hedef ÖZGÜN Gastrointestinal Cerrahi Sonrası Erken Enteral Nutrisyon ABARTILMAKTADIR Prof Dr Hedef ÖZGÜN Enteral beslenme mümkün olduğunda başlanmalıdır, ama zamanlama nedir? Erken! Ne kadar erken? Hastaya yarar sağlayacak

Detaylı

ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı

ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı ÇOCUKLARDA DİYALİZ Prof. Dr. Mesiha Ekim Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi 19-23 Mayıs 2010 Antalya 2008 yılında ilk defa RRT

Detaylı

24. ULUSAL TÜRK OTORİNOLARENGOLOJİ & BAŞ - BOYUN CERRAHİSİ KONGRESİ

24. ULUSAL TÜRK OTORİNOLARENGOLOJİ & BAŞ - BOYUN CERRAHİSİ KONGRESİ 24. ULUSAL TÜRK OTORİNOLARENGOLOJİ & BAŞ - BOYUN CERRAHİSİ KONGRESİ 23 Eylül - 27 Eylül 1997 Antalya TÜRK OTORİNOLARENGOLOJİ & BAŞ - BOYUN CERRAHİSİ DERNEĞİ Editör Prof. Dr. Asım KAYTAZ 24. ULUSAL OTORİNOLARENGOLOJİ

Detaylı

YÖNTEMİ İLE TEDAVİLERİ

YÖNTEMİ İLE TEDAVİLERİ G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt II, Sayı 2, Sayfa 161-167, 1985 BILATERAL DUDAK YARıKLARıNıN VEAU YÖNTEMİ İLE TEDAVİLERİ ııı AMELIYAT Galip ERGEN* Nejat SAYAN** Bilateral dudak yarıklarında maksiller segmentler

Detaylı

Toplum başlangıçlı Escherichia coli

Toplum başlangıçlı Escherichia coli Toplum başlangıçlı Escherichia coli nin neden olduğu üriner sistem infeksiyonlarında siprofloksasin direnci ve risk faktörleri: Prospektif kohort çalışma Türkan TÜZÜN 1, Selda SAYIN KUTLU 2, Murat KUTLU

Detaylı

HASTANELERDE YAPILAN TIBBİ HATALARIN TÜRLERİ VE NEDENLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

HASTANELERDE YAPILAN TIBBİ HATALARIN TÜRLERİ VE NEDENLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA HASTANELERDE YAPILAN TIBBİ HATALARIN TÜRLERİ VE NEDENLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA Hacer Canatan Öğr.Gör., Okan Üniversitesi Sağlık MYO Acil Durum ve Afet Yönetimi Bölümü, ERA Teknik Koleji ATT Bölümü, hacercanatan20@hotmail.com

Detaylı

ACOG Diyor ki! HER GEBE TAKİP SÜRECİNDE EN AZ BİR KEZ PERİNATAL DEPRESYON AÇISINDAN TARANMALIDIR. Özeti Yapan: Dr. Semir Köse

ACOG Diyor ki! HER GEBE TAKİP SÜRECİNDE EN AZ BİR KEZ PERİNATAL DEPRESYON AÇISINDAN TARANMALIDIR. Özeti Yapan: Dr. Semir Köse ACOG Diyor ki! HER GEBE TAKİP SÜRECİNDE EN AZ BİR KEZ PERİNATAL DEPRESYON AÇISINDAN TARANMALIDIR. Özeti Yapan: Dr. Semir Köse Perinatal Depresyon gebelik süresince veya gebeliği takip eden ilk 12 ay boyunca

Detaylı

SURGICAL DISORDERS AND INVASIVE PROCEDURES BLOCK SURGICAL DISORDERS in ADULTH - PROGRAM 1 (FIRST WEEK) MONDAY TUESDAY WEDNESDAY THURSDAY FRIDAY

SURGICAL DISORDERS AND INVASIVE PROCEDURES BLOCK SURGICAL DISORDERS in ADULTH - PROGRAM 1 (FIRST WEEK) MONDAY TUESDAY WEDNESDAY THURSDAY FRIDAY SURGICAL DISORDERS in ADULTH - PROGRAM 1 (FIRST WEEK) Introduction and orientation Akut apandisit Patoloji Onkoloji Radyasyon onkolojisi Diagnostic procedures Radyolojik görüntüleme, patoloji veya klinik

Detaylı

CİDDİ KOMORBİDİTESİ OLAN SEMPTOMATİK PRİMER HİPERPARATİROİDİLİ HASTALARDA RADYOFREKANS ABLASYON SONUÇLARI

CİDDİ KOMORBİDİTESİ OLAN SEMPTOMATİK PRİMER HİPERPARATİROİDİLİ HASTALARDA RADYOFREKANS ABLASYON SONUÇLARI CİDDİ KOMORBİDİTESİ OLAN SEMPTOMATİK PRİMER HİPERPARATİROİDİLİ HASTALARDA RADYOFREKANS ABLASYON SONUÇLARI Firuz Gachayev 1, İsmail Cem Sormaz 1, Yalın İşcan 1, Arzu Poyanlı 2, Fatih Tunca 1, Yasemin Giles

Detaylı

GENEL CERRAHİ KLİNİĞİ 2013-2014 YILI EĞİTİM PLANI

GENEL CERRAHİ KLİNİĞİ 2013-2014 YILI EĞİTİM PLANI Hazırlayan Kontrol Eden Onaylayan Klinik Eğitim Sorumlusu Kalite Yönetim Direktörü Hastane Yöneticisi TARİH SAAT EĞİTİMCİ KONU 02.09.2013 07:00-08:00 Dr. S. Yüksekdağ Cerrahi Hastada Anestezi 06.09.2013

Detaylı

Ahmet Cem Yardımcı Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Ahmet Cem Yardımcı Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi Türk Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları Derneği Viral Hepatit Çalışma Grubu Ultrasonografi Eşliğinde Uygulamalı Karaciğer Biyopsisi Kurs Sonuçları Ahmet Cem Yardımcı Şanlıurfa Mehmet Akif

Detaylı

ARAŞTIRMA - RESEARCH ARTICLE. Gazi Tıp Dergisi / Gazi Medical Journal. 2008: Cilt 19: Sayı 2: 60-65

ARAŞTIRMA - RESEARCH ARTICLE. Gazi Tıp Dergisi / Gazi Medical Journal. 2008: Cilt 19: Sayı 2: 60-65 Gazi Tıp Dergisi / Gazi Medical Journal ARAŞTIRMA RESEARCH ARTICLE 2008: Cilt 19: Sayı 2: 6065 LAAROSKOIK KOLESISTEKTOMIDEN AÇIK KOLESİSTEKTOMIYE DÖNÜLEN HASTALARDA REOERATİF RİSK FAKTÖRLERİ VE INTRAOERATİF

Detaylı

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyak Yoğun Bakım Sertifika Programı

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyak Yoğun Bakım Sertifika Programı Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyak Yoğun Bakım Sertifika Programı Tanım: Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Ankara Hastanesi Kardiyoloji Ana Bilim Dalında uygulanacak olan 2 yıllık kardiyoloji

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD

BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD Çalışmalarda birinci basamak sağlık kurumlarına başvuran hastalardaki psikiyatrik hastalık sıklığı, gerek değerlendirme ölçekleri kullanılarak

Detaylı

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dr. Koray TOPGÜL Medical Park Samsun Hastanesi Genel Cerrahi Bölümü/ SAMSUN 35 yaşında erkek hasta, İlk kez 2007

Detaylı

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI Dr. Şahin EYÜPOĞLU Giriş Hiperürisemi, böbrek nakli sonrası yaygın olarak karşılaşılan bir komplikasyondur. Hiperürisemi

Detaylı

VUR de VCUG Ne Zaman, Kime?

VUR de VCUG Ne Zaman, Kime? Ulusal Bilinçle Güncel Üroloji VUR de VCUG Ne Zaman, Kime? Doç. Dr. Selçuk Yücel Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı, Çocuk Ürolojisi Bilim Dalı Antalya Ulusal Bilinçle Güncel Üroloji

Detaylı

KOLOREKTAL KARSİNOMLARDA VENÖZ İNVAZYON SAPTANMASINDA MORFOLOJİK BULGULARIN ve EVG nin ROLÜ

KOLOREKTAL KARSİNOMLARDA VENÖZ İNVAZYON SAPTANMASINDA MORFOLOJİK BULGULARIN ve EVG nin ROLÜ KOLOREKTAL KARSİNOMLARDA VENÖZ İNVAZYON SAPTANMASINDA MORFOLOJİK BULGULARIN ve EVG nin ROLÜ Saime Sezgin Ramadan, Burcu Saka, İlknur Türkmen Çetinaslan, Aslı Ünlü Akhan, Gülbin Oran, Aslı Çakır, Elif Çakır,

Detaylı

Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden :

Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden : 2008 İskemik Kalp Hastalıklarında Primer ve Sekonder Korunma Doç. Dr. Mehdi Zoghi Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden : 1. Kardiyovasküler hastalıklar (KVH) erken ölümlerin başlıca

Detaylı

Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi. 18 Ocak 12 Çarşamba

Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi. 18 Ocak 12 Çarşamba Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Dr. Akif Turna Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Dr. Akif Turna Küçük Hücre-Dışı Akciğer

Detaylı

Nütrisyonel tarama metodları

Nütrisyonel tarama metodları Nütrisyonel tarama metodları Doç Dr Sema Basat Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi 02.11.2013 Özellikle hastanede yatan hastada malnütrisyon TANIMLANMIYOR TEDAVİ EDİLMİYOR. NEDEN? TARAMA, DEĞERLENDİRME,

Detaylı

Eser Elementler ve Vitaminler

Eser Elementler ve Vitaminler Doç. Dr. Onur POLAT Eser Elementler ve Vitaminler Esansiyel eser elementin temel özellikleri diyetten kesilmesi veya yetersiz alımıyla yapısal ve biyokimyasal değişikliklerin olması ve bu değişikliklerin

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BESLENME ÜNİTESİ BESLENME DEĞERLENDİRME KILAVUZU

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BESLENME ÜNİTESİ BESLENME DEĞERLENDİRME KILAVUZU ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BESLENME ÜNİTESİ BESLENME DEĞERLENDİRME KILAVUZU KLK-HAB-BES İlk yayın Tarihi : 15 Mart 2006 Revizyon No : 04 Revizyon Tarihi : 03 Ağustos 2012 İçindekiler A) Malnütrisyon

Detaylı

Radyasyon Koliti Oluşturulmuş Sıçanlarda Ghrelinin Barsak Anastomozu Üzerine Etkisi Dr. Ebubekir Gündeş

Radyasyon Koliti Oluşturulmuş Sıçanlarda Ghrelinin Barsak Anastomozu Üzerine Etkisi Dr. Ebubekir Gündeş Radyasyon Koliti Oluşturulmuş Sıçanlarda Ghrelinin Barsak Anastomozu Üzerine Etkisi Dr. Ebubekir Gündeş Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Cerrahisi Kliniği Giriş

Detaylı

TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ

TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ TEŞHİS İLİŞKİLİ GRUPLAR VERİLERİNİN İSTATİSTİKSEL ANALİZİ Bilindiği üzere, Teşhis İlişkili Gruplar (İngilizce DRG) hastaların klinik ve maliyet verilerinin kullanılarak gruplandırılmasını ve benzer hastalıkların

Detaylı

Güncel Verilerle Prostat Kanseri Taranmalı mı? Dr. Bülent Akdoğan Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı

Güncel Verilerle Prostat Kanseri Taranmalı mı? Dr. Bülent Akdoğan Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı Güncel Verilerle Prostat Kanseri Taranmalı mı? Dr. Bülent Akdoğan Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı 4 Nisan 2014 TESTOSTERON ETKĠSĠ PCa erken tanısı Şüpheli rektal muayene ve/veya

Detaylı