JEOTERMAL ENERJİ VE BALÇOVA BÖLGESEL ISITMA İŞLETMESİ. E. Sinan ARSLAN Maden Mühendisi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "JEOTERMAL ENERJİ VE BALÇOVA BÖLGESEL ISITMA İŞLETMESİ. E. Sinan ARSLAN Maden Mühendisi izmir@maden.org.tr"

Transkript

1 249 JEOTERMAL ENERJİ VE BALÇOVA BÖLGESEL ISITMA İŞLETMESİ E. Sinan ARSLAN Maden Mühendisi GİRİŞ Jeotermal Kaynak: Jeolojik yap ya bağl olarak yerkabuğu s s n n etkisiyle s cakl ğ sürekli olarak bölgesel atmosferik y ll k ortalama s cakl ğ n üzerinde olan, çevresindeki sulara göre daha fazla miktarda erimiş madde ve gaz içerebilen, doğal olarak ç kan veya ç kar lan su, buhar ve gazlar ile yeralt na insan düzenlemeleri vas tas yla gönderilerek yer kabuğu veya k zg n kuru kayalar n s s ile s t larak su, buhar ve gazlar n elde edildiği yerleri ifade eder. Bu tür kaynaklardan elde edilen enerjiye ise Jeotermal Enerji denir. Jeotermal enerjiden; tarihsel olarak en yayg n yararlanma biçiminin termal tedavi amaçl olduğu bilinmektedir. Termal tedavi amaçl ilksel kullan mlar antik dönemlerden bu yana ülkemizde yayg n olarak uygulanm şt r. Bu tür kullan ma ilişkin kal nt lar ülkemizin özellikle bat bölgelerinde çok say da bulunmaktad r. Bu çerçevede Balçova Narl dere jeotermal sahas ndan da eski çağlardan bu yana termal tedavi amaçl yararlan lm ş, hatta bu nedenle şu anda Balçova Termal Tesislerinin bulunduğu alanda bulunan doğal termal ç k şlar Agamemnon Kapl cas olarak adland r lm şt r. Uygarl ğ n gelişmesine paralel olarak toplumlar, yaşam kalitelerini de geliştirme isteği ve iradesi ortaya koymuşlar, bu nedenle de doğan n insanl ğa sunduğu olanaklardan, zenginliklerden daha fazla yararlanma çabas içine girmişlerdir. Özellikle sanayi devrimi sonras hammadde kullan m giderek artmaya başlam ş ve buna paralel olarak enerji tüketimi de her geçen gün daha fazla artan bir ivme kazanm şt r. Öyle ki günümüzde toplumlar n refah seviyesi birey baş na tüketilen enerji miktar ile orant l olarak ölçülür hale gelmiştir. Bugüne kadar fosil yak tlar olarak nitelendirilen enerji kaynaklar ndan yararlan larak enerji ihtiyac n n karş lanmas biçimi; - Fosil yak tlar n ömrünün azalmas, yak n gelecekte tükenecek olmalar, - Dünya nüfusunun art ş na bağl olarak enerji tüketiminin art ş nedeniyle çevreye verilen zarar n giderilemez hale gelmesi, - Yaşanabilir bir dünyan n varl ğ ndan şüphe duyulur hale gelmesi, - Her bak mdan çevrenin kirletilmesi, bundan canl yaşam n n son derece olumsuz etkilenmesi farkl enerji kaynaklar na yönelinmesi çabas n getirmiş ve bu konuda toplumlar ciddi aray şlar içerisine girmişlerdir. Diğer yandan fosil yak tlar n yeryüzünde eşit dağ l m göstermemesi, enerji arz nda ve arz güvenliğinde ülkeler aras nda var olan rekabet ve çat şmalar, enerji aç s ndan k t kaynaklara sahip ülkelerin toplumlar n n yaşam seviyesini ciddi anlamda olumsuz olarak etkilemeye başlam şt r. Tüm bu nedenlerle ülkeler daha çok söz sahibi olabilecekleri yeni enerji kaynaklar na yönelme gereğini duymuşlard r. Geçmişten bu yana bilinen ve ancak çok k s tl olarak kullan lan jeotermal enerjiden yararlanma uygulamalar da giderek artan biçimde

2 250 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 çeşitlilik göstermeye başlam şt r. Gelişen bilim ve teknoloji farkl enerji türlerinden yararlanma çeşitliliğini artt rmaya katk sağlam şt r. Jeotermal enerji, bu anlamda; yerli, yenilenebilir, çevre dostu bir enerji türü olarak çok geniş bir kullan m aral ğ nda yayg n olarak kullan lmaya başlanm şt r. Sonuç olarak, Balçova Narl dere jeotermal sahas da 1960 l y llardan bu yana geliştirilerek uygun kullan m alanlar nda, artan çeşitlilikte kullan lmaya başlanm şt r. Jeotermal şehir s tmac l ğ ve termal turizm amaçl kullan mlar yayg n olarak gelişmiştir. Ülkemiz jeotermal kaynak varl ğ aç s ndan Avrupa da birinci s rada bulunmaktad r. Ekonomik işletmeciliğe uygun kaynaklar n %70 i Bat Anadolu da bulunmaktad r. Diğer yandan 2007 y l nda yay mlanan 5686 say l Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu ile yasal altyap oluşmuş durumdad r. Bu durumun olumlu etkileri son y llarda yap lan büyük ölçekli yat r mlarla kendini göstermektedir. Jeotermal Enerji Kullan m Alanlar : Jeotermal Enerjiden yararlanma biçimi genel olarak jeotermal kaynağ n s cakl ğ na ve kapasitesine bağl olarak değişiklik göstermektedir. Ancak geniş bir kullan m aral ğ bulunmaktad r. Başl ca kullan m alanlar n belirtmek gerekirse; - Elektrik üretimi, - Kapal alan s tma, - Termal turizm, - Tar msal kullan m (Serac l k, ürün kurutmac l ğ ), - Endüstriyel kullan m (Proses suyu s tma, kurutma), - Absorbsiyon soğutma, - Kuru buz üretimi (CO 2 ) şeklinde s ralanabilir. Türkiye de Jeotermal Enerji Kullan m : Ülkemizin jeotermal enerji potansiyeli MWt olarak ifade edilmektedir. Türkiye bu potansiyeliyle dünyada yedinci Avrupa da ise birinci s radad r. Ülkemizin jeotermal enerji potansiyeli 1960 l y llar n baş ndan itibaren başlayan sistematik bilimsel çal şmalarla ortaya konulmaya çal ş lm şt r. Bu çal şmalar n ülke ölçeğinde hemen tamam n MTA Genel Müdürlüğü nün yürüttüğü çal şmalar oluşturmaktad r. Ancak yasal altyap düzenlemelerinde geç kal nmas jeotermal enerjiden yayg n olarak yararlanma konusunda gecikmelere neden olmuştur y l nda, 5686 say l Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Yasas n n yürürlüğe girmesiyle birlikte jeotermal enerjiden yararlanmaya yönelik projelerin miktar nda bir patlama yaşand ğ söylenebilir. Jeotermal enerji alan na yap lan yat r m art ş n n en önemli nedenleri; yasal güvence oluşmas, baz teşvik uygulamalar ve ülkemizin yerli enerjiye verdiği öncelik olarak belirtilebilir. Türkiye de jeotermal enerjinin doğrudan kullan m uygulamalar listelenecek olur ise; Konut s tma: KE 792 MW t (1 KE = Is t lan 100 m 2 kapal alan) Sera Alan Is tma: m² MW t Termal Tesisler: 215 tesis 552 MW t seviyelerinde olup, bu veriler 2012 y l na ait yaklaş k değerlerdir. Toplam yaklaş k 2000 MW t seviyesinde doğrudan kullan m olduğu söylenebilir. Yine 2012 y l verilerine göre mevcut kuyular n kapasite toplam kapl calarla birlikte yaklaş k 7000 MW t olarak ifade edilmektedir.

3 251 Jeotermal yasan n yürürlüğe girmesiyle birlikte as l yat r m patlamas elektrik enerjisi üretimi amaçl yat r mlarda yaşanm şt r y l nda üretime al nan ve 15 MW e kurulu kapasitesi olan K z ldere jeotermal santrali 2000 li y llar n ilk y llar na kadar üretime al nan tek santraldir. Ancak günümüz itibariyle kurulu kapasite 220 MW e seviyesine ulaşm ş olup (Tablo 1) yak n gelecekte sürdürülmekte olan yat r mlar n devreye girmesiyle 300 MW e civar na ulaşacağ görülmektedir (Tablo 2). Tablo 1. İşletilmekte olan jeotermal enerji santralleri Saha, İl Firma Tip * Y l Kurulu Kapasite (MW e ) K z ldere, Denizli ZORLU F Salavatl (DORA-I), Ayd n MENDERE S B Kizildere, Denizli BEREKET ** B Germencik, Ayd n GÜRMAT F Tuzla, Çanakkale ENDA B Salavatl (DORA-II), Ayd n MENDERE S B H d rbeyli (IREM), Ayd n MAREN B H d rbeyli (SINEM), Ayd n MAREN B H d rbeyli (DENIZ), Ayd n MAREN B K z lder II, Denizli ZORLU F TOPLAM *F = Flash, B = Binary, ** 2008 y l ndan beri işletilmemekte Tablo 2. Kurulma aşamas nda olan jeotermal enerji santralleri Saha, İl Firma Tip * Kapasite (MW e ) Kizildere (Phase-2), Denizli ZORLU B 15 Pamukören, Ayd n ÇELİKLER B 45 Gümüşköy, Ayd n BM B 13.2 Salavatl (DORA-III), Ayd n MENDERES B 17 TOPLAM 90.2 *F = Flash, B = Binary Ülkemizde jeotermal enerjiden yaralan larak bölgesel s tma yap lan yerlere ilişkin bilgiler Tablo 3 te sunulmaktad r.

4 252 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 Tablo Türkiye Jeotermal Enerji Bölgesel Is tma Tablosu 2012 TÜRKİYE JEOTERMAL ENERJİ BÖLGESEL ISITMA TABLOSU ŞEHİR MERKEZ/İSİM TEORİK FİİLİ ÜRETİM SICAKLIK KAPASİTE KAPASİTE MİKTARI C KONUT KONUT m³/saat % % EŞDEĞERİ EŞDEĞERİ Afyon Merkez (Afjet) Afyon Sand kl (Sanjet) Ağr Diyadin Ankara K z lcahamam Bal kesir Gönen? Bal kesir Edremit Bal kesir Bigadiç Bursa Merkez Denizli Sarayköy İzmir Balçova-Narl dere İzmir Bergama İzmir Dikili İzmir Çeşme K rşehir K rşehir Kütahya Simav Manisa Salihli Nevşehir Kozakl? Yozgat Sar kaya Yozgat Yerköy TOPLAM İzmir İli Jeotermal Kaynaklar : İzmir ili coğrafi s n rlar içinde bulunan jeotermal başl ca alan/kaynaklar n mevcut ve muhtemel kullan m alanlar aşağ daki biçimde özetlenebilir; a. Balçova Narl dere Jeotermal Alan : Konut s tmac l ğ, termal turizm b. Seferihisar Jeotermal Alan : Elektrik enerjisi üretimi, sera s tmac l ğ, termal turizm c. Çeşme Jeotermal Alan : Termal turizm d. Aliağa Jeotermal Alan : Termal turizm, konut/sera s tmac l ğ e. Bay nd r Ergenli Jeotermal Alan : Termal turizm f. Gülbahçe Jeotermal Alan : Termal turizm g. Dikili Kaynarca Jeotermal Alan : Konut/sera s tmac l ğ, termal turizm h. Bergama Jeotermal Alan : Konut s tma, termal turizm Not: İzmir ili s n rlar içerisinde 5686 say l yasaya göre ruhsatland r lm ş ve az ya da çok potansiyel içeren 29 adet jeotermal ruhsat sahas bulunmaktad r. Jeotermal sahalar n tamam düşük entalpili, s v bask n rezervuarlar içermektedir. İZMİR JEOTERMAL BALÇOVA NARLIDERE JEOTERMAL İŞLETMESİ Balçova - Narl dere jeotermal sahas İzmir ilinin 11 km güney bat s nda, Doğu-Bat yönlü İzmir Fay Zonu boyunca yer almaktad r (Şekil 1). Sahada üretilen jeotermal ak şkan

5 253 kullan larak Balçova ilçesinin büyük bölümü ile Narl dere ilçesinin bir bölümüne s tma hizmeti sunulmaktad r. İşletmenin sunduğu s tma hizmeti 2013 May s ay itibariyle yaklaş k KE büyüklüğe ve yaklaş k aboneye ulaşm şt r. Bu büyüklüğüyle Türkiye nin en büyük (fiili ve teorik kapasite ile ülkenin % 37 si), dünyan n da say l büyüklükte bölgesel s tma sistemlerinden birisidir. Balçova Narl dere Jeotermal Bölgesel Is tma Sisteminde birbirini doğrudan etkileyen, belirleyen ve ancak mühendislik disiplini aç s ndan farkl iki ayr işletmeden söz etmek olanakl d r. Bunlar; a. Jeotermal Saha Kuyu İşletmesi, b. Yerüstü Tesisleri, Jeotermal Enerji Nakil Hatlar ve Is Merkezi İşletmesi. c. Tarihsel Gelişim Şekil-1: Balçova Narl dere İşletmesi Yer bulduru Haritas : Balçova da ilk jeotermal sondaj n MTA taraf ndan aç lmas (ayn zamanda ülkemizde aç lan ilk jeotermal kuyudur, S-1 40m 124 C) : Balçova Termal Tesislerinin kuyu içi eşanjörlü sistem ile s t lmas, : İzmir Balçova Merkezi Is tma Sisteminin işletmeye al nmas (Yap-İşlet-Devret modeline benzer şekilde), : Balçova Jeotermal Ltd. şirketinin kurulmas, : İzmir Jeotermal Enerji San. ve Tic. A.Ş. nin kurulmas, : İlk defa s sayac (kalorimetre) kullan m na başlanmas, : Kurulu kapasitenin KE ye ulaşmas, : Kurulu kapasitenin KE ye ulaşmas,

6 254 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım : Kurulu kapasitenin KE ye ulaşmas, : Jeotermal enerji nakil hatlar n n yenilenmesi ve ara abonelikler al nmas, : Kurulu kapasitenin KE ye ulaşmas. Günümüzde Fiili kapasite , kurulu kapasite ise KE dir. Şekil 2 de işletmenin farkl etaplar n n konumlar gösterilir iken Tablo4 te fiili kapasitenin gelişimi sunulmaktad r. Şekil 2. Balçova merkezi sistemi etaplar konumlar n n gösterimi

7 255 GELİŞİM SÜRECİ DEVREYE TOPLAM ALINMA KE Balçova Termal Otel (729 KE) ve Prenses Otel (571 KE) 1995 Mart Balçova 1. Bölge (7500 KE) Narl dere 1. Bölge (2500 KE ) Ara Abonelikler Ara Abonelikler Ara Abonelikler Ara Abonelikler Balçova Tulsuz JBIS Proje Ve Yap m İşi (1000 KE) ve Narl dere 2. Bölge (1720 KE) 2002 DEÜ Konservatuar (175 KE) ve DEÜ GSF (365 KE) 2002 Özdilek Hatt (729 KE) ve Kredi Yurtlar Kurumu (528 KE) Ve DEÜ Hastane (2500 KE) Sahilevleri (980 KE) ve Salih İşgören (55 KE ) Ara Abonelikler Yeniköy Evleri (1500 KE) 2005 Ekonomi Üniversitesi Ana Bina (273 KE) 2005 Ocak Tuğsuz Alt Is Merkezi Yap m ve BD9 Kuyusuna Bağlant s n n Yap m (1000 KE) 2005 Ekim Narl dere Yeniköy Evleri Projesi (1500 KE) 2005 Kas m Teleferik Mah. Projesi (3917KE) 2006 Kas m Balçova Bölge-2 Etap-2 (Özk lç k 4500 KE) 2007 Kas m Balçova Bölge -2 Etap-3 Projesi (Onur1. Etap 3500 KE) 2008 Ekim Narl dere-3 Projesi (Yenikale 2900 KE) 2008 Aral k Balçova Bölge 2, Etap 4 Projesi (3200 KE) 2009 Kas m Prenses Otel (571KE) Abonelikten Ayr ld Ara Abonelikler 2010 Aral k DEÜ Ek Binalar (1202 KE) 2011 Mart Türk Eğitim Vakf (169 KE) 2011 Ekim Ekonomi Üniversitesi Ek Binalar (177 KE) 2012 Şubat Sahil Evleri Is Merkezi Projesi 8 Milyon Kcal/saat Kapasite 2012 Ekim Balçova Bölge 3 Etap 1 Projesi (4300 KE) 2012 Kas m Ara Abonelikler 2013 May s Tablo 4. Balçova Merkezi Is tma sisteminin fiili kapasite gelişimi Jeotermal Saha-Kuyu İşletmesi Balçova - Narl dere jeotermal işletmesi 1996 y l ndan itibaren hizmet alan n genişleterek çal şmalar n yürütmüştür. Ancak işletmenin kurumsal yap s n n, teknik bilgi ve becerisinin ve donan m n n sürekli gelişmesi ve ekonomik imkânlar n n art ş na paralel olarak 2005 y l ndan itibaren proje - yat r mlarda ve verimlilikte önemli art şlar sağlanm ş, işletme

8 256 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 bugünkü seviyesine ulaşm şt r. Buna paralel olarak jeotermal sahada yap lan araşt rma ve geliştirme çal şmalar sonucu elde edilen jeotermal rezervuar kapasitesinin art ş da yat r mlar olumlu yönde etkilemiştir. Balçova jeotermal sahas nda günümüze kadar 40 tan fazla kuyu aç lm şt r. Bu kuyular n baz lar jeolojik bilginin elde edilmesi veya jeotermal gradyan tespiti amaçl delinen gradyan kuyular d r ve G sembolü ile isimlendirilmişlerdir. B veya BG sembolü ile isimlendirilen kuyular s ğ kuyulard r. Öte yandan BD ile isimlendirilen kuyular sahada aç lm ş olan derin kuyulard r (Şekil 3). S ğ kuyular n derinlikleri m aras nda iken derin kuyular ortalama 700 m derinliğe sahiptir. Halen sahada 13 adet kuyu üretim amaçl kullan l rken 6 adet kuyu enerjisi al nm ş jeotermal ak şkan n yeralt na geri bas lmas için kullan lmaktad r May s ay itibariyle Balçova Narl dere jeotermal işletmesine ait jeotermal ak şkan üretim kuyular ve üretim kapasiteleri Tablo 4 te, geri bas m kuyular ise Tablo 5 te listelenmektedir. Agamennon-III Fay Agamennon-I Fay Agamennon-II Fay Şekil 3. Üretim Kuyular ve Kapasiteleri

9 257 Tablo 5. Balçova jeotermal sahas üretim kuyular No Üretim Kuyu Aç lma Y l Derinlik (m) S cakl k ( C) Debi (m³/saat) Enerji Kapasitesi (Kcal/saat) Kapasite (MW t ) KE 1 B B BD B BD BD BD BD BD BD BD BD BD TOPLAM No Geri bas m Kuyusu Tablo 6. Balçova jeotermal sahas geri bas m kuyular Aç lma Y l Derinlik (m) S cakl k ( C) 2012/2013 Debi Pik Kapasite (m³/saat) Gerçekleşen Ortalama Debi (m³/saat) 1 BD BD BD B B BTF TOPLAM Yer Üstü Tesisleri, Jeotermal Enerji Nakil Hatlar ve Is Merkezi İşletmesi Balçova Merkezi s tma sistemi üç farkl ak şkan çevrimine sahiptir (Şekil 4): - Jeotermal ak şkan çevrimi - Şehir içi çevrim - Bina içi çevrim

10 258 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 Şekil 4. Balçova Merkezi s sistemi çevrimleri Balçova merkezi s tma sistemi Balçova, Narl dere, İnciralt ve Sahilevleri Bölgelerini kapsamaktad r. 13 adet s merkezi, 13 adet üretim, 6 adet geri bas m ve 4 adet gözlem kuyusu ile 450 km boru hatt ndan oluşan sistemin s merkezleri kapasiteleri Tablo 6 da verilmektedir.

11 259 Tablo 7. Balçova merkezi s sistemi Is Merkezleri (May s 2013 itibariyle) ISI MERKEZİ ADI KAPASİTESİ (Kcal/saat) KAPASİTESİ (KE) Balçova Is Merkezi Teleferik Is Merkezi Özk lç k Is Merkezi Onur Is Merkezi Tuğsuz Is Merkezi Narl dere Is Merkezi GSF Is Merkezi Yenikale Is Merkezi Çetin Emeç Is Merkezi Sahil Evleri Is Merkezi Konservatuar GSF Bina Kredi Yurtlar Özdilek DEÜ Hastane DEÜ Hastane Ek Binalar Balçova Termal Ekonomi Üniversitesi Ekonomi Üniversitesi Ek Binalar TEV Balçova K z Yurdu Ahmet Hakk Balc oğlu Okul Salih İşgören İJT Tesisler Seralar (Üret-Dönüş) Toplam Kurulu kapasite yaklaş k KE olmakla birlikte halen yaklaş k KE s tma hizmeti verilmektedir. Rezervuar n üretim ve geri bas m uygulamalar na olan tepkisi Jeotermal rezervuardan üretilen s cak ak şkan ile enerjisi al nd ktan sonra yeralt na geri bas lan ak şkan n rezervuar bas nç ve s cakl ğ nda yaratabileceği farkl l klar üretim kuyular nda yap lan kuyu baş s cakl k ölçümleri ile gözlem kuyular seviye kay tlar yla irdelenmektedir (Parlaktuna, 2013). Sahan n dört gözlem kuyusundan ikisinin (B-11 ve ND-1) seviye kay tlar Şekil 5 te sunulmaktad r y l nda kuyu içinde 50 m seviyelerine düşen ND-1 kuyusu seviyesi her geçen y l yükselmiş ve 2012 y l nda kuyu içi seviye yüzeye çok yaklaşm şt r. B-11 kuyusunda ise 2006 y l nda 20 m değerlerine düşen seviye 2010 senesinde 10 m ler civar ndad r. ND-1 ile B-11 kuyusu aras ndaki farkl seviye davran şlar sahada uygulanagelen geri bas m

12 260 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 uygulamas ile doğrudan ilintilidir. ND-1 kuyusu derin bir kuyu iken B-11 kuyusu s ğ kuyu kategorisindedir. Sahada her y l artan oranda (Şekil 6) yap lan geri bas m uygulamas n n temel olarak derin kuyulara yap lmas nedeniyle ND-1 kuyusu seviyesi yükselerek yüzeye yaklaşm şt r (Parlaktuna, 2013). Şekil 5. B-11 ve ND-1 Gözlem kuyular seviye kay tlar (Parlaktuna, 2013). Şekil 6. Balçova jeotermal sahas geri bas m oranlar (Parlaktuna, 2013). Şekil 7 de Balçova jeotermal sahas n n dört önemli üretim kuyusunun (B-10, BD-2, BD-9 ve BD-11) kuyubaş s cakl klar n n 2008 y l sonras değişimi sunulmaktad r. Grafiklerde k rm z noktalar kuyubaş s cakl ğ gösterir iken mavi noktalar günlük debileri vermektedir. Görüleceği gibi debiler y l boyunca değişmekte olup soğuk k ş aylar nda maksimuma ulaş r iken yaz aylar nda çok düşük değerlerdedir. Grafiklerde s cakl k değişiminin eğilimi yeşil çizgilerle gösterilmektedir. BD-2 kuyusu hariç diğer kuyularda belirgin bir s cakl k değişimi görülmemektedir. BD-2 kuyusundaki s cakl k değişimi azalma yönünde olup bu değişimin BD-2 kuyusuna yak n konumda olan BD-3 ve BD-8 kuyular ndan yap lmakta olan geri bas m uygulamas nedeniyle olduğu düşünülmektedir (Parlaktuna, 2013).

13 261 Şekil 7. Balçova jeotermal sahas geri bas m oranlar (Parlaktuna, 2013). Uzaktan Kontrol ve Otomasyon Sistemi Balçova merkezi s tma sisteminde mevcut 45 lokasyondan 44 tanesi kurulmuş olan SCADA sistemi ile izlenebilir, buna paralel olarak işletmenin bilgi işlem altyap s da yeterli hale getirilmiştir. Ayr ca 2013 y l nda kurulan iki yeni s merkezi ile bir yeni toplama havuzu tam otomatik çal ş r duruma getirilmiş, diğerlerinde ise otomasyon çal şmalar devam etmektedir. Şekil 8 SCADA sisteminin ak m şemas n Şekil 9 ise SCADA sistemi ana ekran n göstermektedir. Şekil 8. Ak m Şemas

14 262 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 Is tma Uygulamas ve İlgili Mevzuat Şekil 9. Balçova Is Merkezi Ana Scada Ekran İşletme; geçmişten bu yana edindiği işletme deneyimi, geçerli güncel yasal mevzuat ve abonelik sözleşmesi kapsam ndaki ilişkileri ve güncel uygulamalar, teamül haline gelen uygulamalar, Türk Ticaret Kanunu gereği yap lan uygulamalar kapsam nda çal şmalar n yürütmektedir. Özellikle 2007 y l nda yay mlanan 5627 say l Enerji Verimliliği Kanunu ve bu kanunla ilgili uygulama yönetmelikleri iş ve işlemlerimizde uyulmas gereken mevzuat n büyük bölümünü oluşturmaktad r. Yasa kapsam nda uygulama yönetmelikleri yay mlanm şt r. Bunlar; say l Resmi Gazetede yay mlanan Merkezi Is tma ve S hhi S cak Su Sistemlerinde Is nma ve S hhi S cak Su Giderlerinin Paylaşt r lmas na İlişkin Yönetmelik ve say l Resmi Gazetede yay mlanan Binalarda Enerji Performans Yönetmeliği dir. İşletme aboneleriyle olan ilişkileri ve genel olarak uygulamas na esas olan mevzuata uyumluluk aç s ndan çok iyi bir seviyededir. Yasal zorunluluğu olan tüm izinleri ve sertifikalar alm ş durumdad r. Bu kapsamda İJT Yetkilendirilmiş Ölçüm Şirketi ve Bölgesel Is Dağ t m ve Sat ş Şirketi olarak yetkilendirilmiş ilk jeotermal s tma yapan şirkettir. BÖLGESEL ISITMA SİSTEMİNİN İRDELENMESİ Balçova Narl dere jeotermal alan hemen tamamen konut alan n n içinde bulunmaktad r. Saha bugünkü durumuna gelmeden önce yap laşma büyük ölçüde tamamlanm şt r. Bu nedenle saha geliştirme çal şmalar nda ciddi sorunlarla karş laş lm şt r. Koruma alan

15 263 çal şmas nda da bu durumun olumsuz etkileri görülmüştür. Baz yerbilimsel çal şmalar n yap lmas fiziki koşullar nedeniyle mümkün olamamaktad r (Baz jeofizik uygulamalar, baz kuyular n periyodik üretim testleri). Sahada, jeotermal kaynak göreceli olarak enerji üretimine uygun yüksek s cakl k ve debi içermesine rağmen fiziki koşullar n elverişsizliği bölgede s tma ağ rl kl proje geliştirilmesi ve yürütülmesinin temel nedeni olarak görülmektedir. Ülkemizdeki s tma uygulamalar daha çok İl Özel İdare/Belediye tüzel kişilikleri eliyle projelendirilmiş ve uygulamaya konulmuştur. Balçova Narl dere sahas nda da uygulama bu şekilde gelişmiştir. Bölgesel s tma sistemlerinde; hem jeotermal sahan n işletilmesi, hem de elde edilen enerjiden yararlan larak bölgesel s tma amaçl işletme yap lmas söz konusudur. Dolay s yla bölgesel s tma sisteminin büyüklüğü, verimliliği ve ömrü tamamen jeotermal sahan n kapasitesi, sürdürülebilir işletmesi ve bu kapsamda rezervuar parametrelerine doğrudan bağl d r. Jeotermal sahan n işletilmesinde Sürdürülebilirlik kavram ön plana ç kmaktad r. Balçova Narl dere jeotermal sahas nda; etap etap yürütülen işletme kapasite art ş, sahan n rezervuar parametrelerinin izlenmesi ve buna paralel işletme stratejisi oluşturulmas temel uygulama haline gelmiştir. Bu anlamda jeotermal sahan n olumsuz etkilenmesine neden olacak gerçekçi olmayan kapasite art şlar ndan kaç n lmaktad r. Jeotermal saha mevcut haliyle sürdürülebilir özelliğini korumaktad r. İşletme deneyimi ve gerekli modernizasyonlarla verimliliği artt r p kendi içinde kapasite art ş na gitmek belli ölçülerde mümkün değerlendirilmektedir. Baz yay nlara konu olduğu gibi Balçova Narl dere jeotermal sahas n n mevcut işletme stratejisi çerçevesinde olumsuz etkilendiğini/kaynağ n tükendiğini söylemek gerçekçi bir yaklaş m olarak değerlendirilmemektedir. Balçova Narl dere jeotermal sahas nda üretilen ve hizmete sunulan jeotermal enerji miktar na ilişkin baz veriler Tablo 8 de sunulmaktad r.

16 264 TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / Kasım 2013 Tablo 8. İşletme İstatistiksel Veriler Y l Harcanan Toplam Elektrik Enerjisi (KWh) Tüketilen Toplam Tatl Su Miktar (m³) Kuyular Üretim Miktar (m³) Kuyular Üretilen Is Miktar (MWh) Reenjeksiyon Miktar (m³) Termal Su Kaçağ (m³/saat) Patlak Say s (Adet) Reenjeksiyon Yüzdesi % 79,4 80,4 84,7 86,0 88,0 Toplam KE Ortalama Kas m Nisan Aras D ş Hava S cakl ğ Ortalamas C Birim Üretilen Is Enerjisi İçin Tüketilen Elektrik Enerjisi- Spesifik Enerji (KWh e /MWh t ) 10,2 9,9 11,5 9,2 9,8 12,5 11,5 11,2 12,4 12,3 Değerlendirme ve Sonuç Jeotermal enerjiden yararlanarak bölgesel s tma sistemi kurmak ve yürütmek, toplumsal fayda aç s ndan değerlendirildiğinde doğru bir politika olarak görülebilir. Ancak bu konuda nihai karar verirken; - Coğrafi Bölge (iklim koşullar ), - Jeotermal kaynağ n fiziksel ve kimyasal parametreleri, kapasitesi, bulunduğu yer, - Is tma projesinin yap lacağ bölgenin sosyoekonomik verileri, yap laşma şekli, miktar ve kalitesi, gibi parametrelerin mühendislik kriterleri çerçevesinde çok iyi analiz edilmesi ve değerlendirilmesi gerekmektedir. Aksi halde, hatal bir seçim yap ld ğ takdirde kaynak israf na neden olma olas l ğ son derece yüksektir. Bu konuda örneklerde bulunmaktad r. Balçova Narl dere uygulamas özelinde; işin başlang c nda hedefler çok doğru tespit edilmese de uygulama şekli nedeniyle telafisi mümkün olmayan hatal uygulamaya fazlaca düşüldüğü söylenemez. Daha çok konunun yeni olmas ve yeterli mühendislik deneyimiyle birlikte gerekli ekipman ve malzeme altyap s n n bulunmamas uygulamada kimi hatalara düşülmesine neden olmuştur. Ancak uygulay c lar n zamanla edindikleri deneyim ve baz

17 265 ekipman ve malzemelerin daha uygun seçimiyle hatalar düzeltilebilmiştir. Örneğin; Balçova Narl dere yer alt enerji nakil hatt hemen tümüyle değiştirilmek zorunda kal nm şt r. Kuyu içi eşanjör uygulamas ndan vazgeçilmiştir. Jeotermal enerjinin yerel olmas, bulunduğu yerde kullan lmas n n getirdiği ekonomiklik, özellikle çevresel konulardaki tart ş lmaz katk s tercih edilmesinin nedenleri olarak değerlendirilmektedir. Son derece güvenli ve ucuz bir enerji seçeneği olarak ön plana ç kmaktad r. Örneğin; s tma uygulamas nda karbondioksit emisyonu yok denebilecek kadar azd r. 1 KE nin jeotermal enerjiyle s t lmas yaklaş k 6 arac n ürettiği kirliliği gidermeye karş l k gelmekte, Balçova Narl dere işletmesi bu yönüyle yaklaş k adet arac n ürettiği kirliliği gidermeye eşdeğer gelmektedir. Sonuç olarak: - Jeotermal sahan n geliştirilmesi büyük ölçüde tamamlanm şt r. İlave çal şmalara ihtiyaç duyulduğu takdirde 5686 say l yasan n hükümleri çerçevesinde yap labilecektir. Güncel ve ivedi bir zorunluluk söz konusu değildir. - Önümüzdeki y llar içinde 5686 say l yasa kapsam nda yap labilecek ek geliştirmeler için uygun fiziki koşullara sahip lokasyonlar bilinmektedir. Ayr ca imar planlamas nda bu lokasyon noktalar n n dikkate al nmas sağlanacakt r. - Mevcut kuyular n baz lar yenilenerek, hem verimliliği hem de işletme ömrü artt r lmaktad r/artt r lacakt r. - Saha işletme stratejisinin kal c ve sürdürülebilir olmas n sağlayacak tüm önlemler al nmaktad r ve bu konuda süreklilik sağlanacakt r. - Sahada enerjinin verimli kullan m na yönelik her türlü tedbir uygulanmaktad r, uygulanacakt r. - Jeotermal sahan n tüm parametreleri sürekli izlenip kuyular n üretim planlamalar ve reenjeksiyon planlamas buna göre yönlendirilmektedir/yönlendirilecektir. - İşletmede tam otomasyon uygulamas na yönelik ilave geliştirmelerle ilgili yat r mlar artarak devam edecektir. - İşletmenin kurumsal yap s n n gelişmesine paralel olarak tüketiciyle olan ilişkisi de olumlu yönde sürekli gelişme kaydetmekte, hizmet kalitesi artmaktad r. Jeotermal enerji ulusal kaynakt r, ülkemizin enerji kaynaklar aç s ndan çok zengin olmad ğ da değerlendirildiğinde ülkemiz ve halk m z için yararl ve ekonomik projelerin ivedilikle hayata geçirilmesi özel bir önem taş maktad r. Bu konuda gerek jeotermal kaynaklar n ruhsat n elinde bulunduran kişi ve kuruluşlar, gerekse de düzenleyici ve denetleyici konumda bulunan kamu otoriteleri üzerlerine düşen kamusal görevi en doğru biçimde yerine getirmeli, getirmeye devam etmelidirler. KAYNAKLAR İJT İşletme Notlar, İstatistikî Veriler Parlaktuan, M. Kişisel raporlar, İzmir, 2013 TESKON Jeotermal Semineri Kitab, 2013, İzmir Kişisel Notlar

Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi

Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi Ali R za VEREL EMO Denizli ube Enerji Komisyonu Üyesi ELTA Elektrik Üretim Ltd. ti. / Denizli Ege Bölgesi Enerji Forumu 1. Giri ekil 1. Jeotermal saha Bilindi

Detaylı

İZMİR METROPOL İLÇELERİNDE YAPILAN ASANSÖR DENETİMLERİ VE GÜVENLİK SEVİYESİNDEKİ GELİŞMELERİN İNCELENMESİ

İZMİR METROPOL İLÇELERİNDE YAPILAN ASANSÖR DENETİMLERİ VE GÜVENLİK SEVİYESİNDEKİ GELİŞMELERİN İNCELENMESİ 401 İZMİR METROPOL İLÇELERİNDE YAPILAN ASANSÖR DENETİMLERİ VE GÜVENLİK SEVİYESİNDEKİ GELİŞMELERİN İNCELENMESİ M. Berkay ERİŞ, Halim AKIŞIN, Zafer GÜNEŞ Makina Mühendisleri Odas akm@mmo.org.tr ÖZET Kentimizde

Detaylı

İZMİR VE RÜZGAR ENERJİSİ

İZMİR VE RÜZGAR ENERJİSİ TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / 28-30 Kasım 2013 393 İZMİR VE RÜZGAR ENERJİSİ Alper KALAYCI Makina Mühendisleri Odas alper@alperkalayci.com Dr. Cenk SEVİM cenk.sevim@aerowind.com ÖZET Yenilenebilir enerji

Detaylı

MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURUMSAL DANIŞMANLIK ÇALIŞMALARI

MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURUMSAL DANIŞMANLIK ÇALIŞMALARI MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURUMSAL DANIŞMANLIK ÇALIŞMALARI Oktay ÇELMEN* GİRİŞ MTA Genel Müdürlüğü jeotermal enerji konusundaki deneyim ve güvenilirliği ile, 2008 yılından itibaren ülkemiz genelinde, ilgili

Detaylı

Jeotermal Enerji ve Türkiye

Jeotermal Enerji ve Türkiye Jeotermal Enerji ve Türkiye Jeotermal Enerji Yatırımları Açısından Değerlendirme Adnan ŞAHİN asahin@mb.com.tr Elk. Y. Müh. Enerji Grup Başkanı Mayıs-2013 SUNUM İÇERİĞİ Jeotermal enerji hakkında genel bilgi,

Detaylı

GÜRMAT GERMENCİK JEOTERMAL ENERJİ SANTRAL PROJELERİ

GÜRMAT GERMENCİK JEOTERMAL ENERJİ SANTRAL PROJELERİ GÜRMAT GERMENCİK JEOTERMAL ENERJİ SANTRAL PROJELERİ ŞİRKET PROFİLİ GÜRİŞ İNŞAAT VE MÜHENDİSLİK A.Ş. 1958 yılında kurulmuş ve kurulduğu tarihten bu yana yurtiçi ve yurtdışında birçok alanda hizmet vermektedir.

Detaylı

İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ. Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi izmir@maden.org.

İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ. Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi izmir@maden.org. 719 İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ Alpaslan ERTÜRK Maden Yüksek Mühendisi izmir@maden.org.tr Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi izmir@maden.org.tr

Detaylı

TÜRKİYE JEOTERMAL KAYNAK ARAMALARI, KULLANIMI VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNİN SAĞLANMASI

TÜRKİYE JEOTERMAL KAYNAK ARAMALARI, KULLANIMI VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNİN SAĞLANMASI TÜRKİYE JEOTERMAL KAYNAK ARAMALARI, KULLANIMI VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİNİN SAĞLANMASI Hayrullah DAĞISTAN* GİRİŞ Jeotermal Enerji, yerli, yenilenebilir, çevre dostu, yerinde değerlendirilebilen yerel ekonomiye

Detaylı

Kurulu Kapasite (MW) Denizli, Kızıldere 15,00 82.500.000 Faaliyette

Kurulu Kapasite (MW) Denizli, Kızıldere 15,00 82.500.000 Faaliyette TÜRKİYE DE JEOTERMAL KAYNAKLI ELEKTRİK ENERJİSİ ÜRETİM TESİSİ KURULMASI 1. Türkiye de Jeotermal Potansiyel Türkiye jeotermal potansiyel açısından Avrupa da birinci, Dünyada ise yedinci sırada yer almaktadır.

Detaylı

TMMOB JEOTERMAL KONGRE PROGRAMI

TMMOB JEOTERMAL KONGRE PROGRAMI TMMOB JEOTERMAL KONGRE PROGRAMI 21 KASIM 2007 ÇARŞAMBA 09:00-10:00 KAYIT 10:00-10:45 AÇILIŞ 10:45-11:00 ARA I.OTURUM 11:00-11:20 Yenilenebilir Enerji ve Jeotermal Kaynaklarımız Hayrullah Dağıstan-Enerji

Detaylı

Jeotermal Isıtma Sistemleri Yük Hesabı Yöntemleri

Jeotermal Isıtma Sistemleri Yük Hesabı Yöntemleri 93 TESKON / KLİ-018 MMO» bu makaledeki ifadelerden, fikirlerden, toplantıda çıkan sonuçlardan ve basım hatalanndan sorumlu değildir. Jeotermal Isıtma Sistemleri Yük Hesabı Yöntemleri ORHAN MERTOĞLU MURAT

Detaylı

BİNALARDA ENERJİ PERFORMANSI YÖNETMELİĞİ Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

BİNALARDA ENERJİ PERFORMANSI YÖNETMELİĞİ Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Yayınlanma tarihi: 05.12.2008 Yürürlüğe girme tarihi: 05.12.2009 Vorlage 1 09/2006 Viessmann Werke Kapsam Mevcut ve yeni yapılacak konut, ticari ve hizmet amaçlı kullanılan

Detaylı

Tablo 45 - Turizm İşletme Belgeli Tesislerde Konaklama ve Belediye Sayıları

Tablo 45 - Turizm İşletme Belgeli Tesislerde Konaklama ve Belediye Sayıları TURİZM Kütahya ya gelen yabancı turistler Merkez ve Tavşanlı ilçelerinde; yerli turistler ise Merkez, Emet, Simav ve Tavşanlı ilçelerinde yoğun olarak konaklamaktadırlar. 2012 yılı içerisinde ildeki işletme

Detaylı

İZMİR VE YAKIN ÇEVRESİNDEKİ KIYI YAPILARINDAKİ GELİŞMELERİN ANALİZİ. Dr. Ersel Zafer ORAL ersel.oral@margenproje.com

İZMİR VE YAKIN ÇEVRESİNDEKİ KIYI YAPILARINDAKİ GELİŞMELERİN ANALİZİ. Dr. Ersel Zafer ORAL ersel.oral@margenproje.com 701 İZMİR VE YAKIN ÇEVRESİNDEKİ KIYI YAPILARINDAKİ GELİŞMELERİN ANALİZİ Dr. Ersel Zafer ORAL ersel.oral@margenproje.com GİRİŞ Ege Bölgesi doğal ve tarihi zenginliklerinin yan s ra tar mdan madenciliğe,

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

ELEKTRİK ÜRETİM SANTRALLERİNDE KAPASİTE ARTIRIMI VE LİSANS TADİLİ

ELEKTRİK ÜRETİM SANTRALLERİNDE KAPASİTE ARTIRIMI VE LİSANS TADİLİ Hukuk ve Danışmanlık ELEKTRİK ÜRETİM SANTRALLERİNDE KAPASİTE ARTIRIMI VE LİSANS TADİLİ Türkiye de serbest piyasa ekonomisine geçişle birlikte rekabet ortamında özel hukuk hükümlerine göre faaliyet gösteren,

Detaylı

Temiz Enerji Kaynaklar Uygulamalar. Pamukkale Üniversitesi Temiz Enerji Evi Örne i

Temiz Enerji Kaynaklar Uygulamalar. Pamukkale Üniversitesi Temiz Enerji Evi Örne i Temiz Enerji Kaynaklar Uygulamalar Ege Bölgesi Enerji Forumu Pamukkale Üniversitesi Temiz Enerji Evi Örne i Eylem YILMAZ ULU, Harun Kemal Öztürk, Ahmet Y lanc, Engin Çetin, Mahmut Hekim, Görkem anl, Sinan

Detaylı

ÖZEL BÖLÜM I KOJENERASYON. TÜRKOTED İltekno Topkapı Endüstri ST ELEKTRİK-ENERJİ I NİSAN 2016

ÖZEL BÖLÜM I KOJENERASYON. TÜRKOTED İltekno Topkapı Endüstri ST ELEKTRİK-ENERJİ I NİSAN 2016 TÜRKOTED İltekno Topkapı Endüstri 102 Hibrit Sistemlerle En Yüksek Verimlilik Hedefleniyor Derya Sakallıoğlu Yenilenebilir enerji kaynakları ile birlikte kullanılan kojenerasyon sistemleri, hibrit kojenerasyon

Detaylı

TÜRKĠYE DEKĠ YERALTISULARININ ARAġTIRILMASI, ĠġLETĠLMESĠ Ve YÖNETĠMĠ ÜZERĠNE BĠR DEĞERLENDĠRME

TÜRKĠYE DEKĠ YERALTISULARININ ARAġTIRILMASI, ĠġLETĠLMESĠ Ve YÖNETĠMĠ ÜZERĠNE BĠR DEĞERLENDĠRME TÜRKĠYE DEKĠ YERALTISULARININ ARAġTIRILMASI, ĠġLETĠLMESĠ Ve YÖNETĠMĠ ÜZERĠNE BĠR DEĞERLENDĠRME Hasan KIRMIZITAŞ Jeoloji Mühendisi DSİ 5. Bölge Müdürlüğü-ANKARA TMMOB, JMO - Bilimsel Teknik Kurulu Hidrojeoloji

Detaylı

ENERJ GEREKS N M NDE BAZI GERÇEKLER, JEOTERMAL ENERJ VE YASAL DURUM

ENERJ GEREKS N M NDE BAZI GERÇEKLER, JEOTERMAL ENERJ VE YASAL DURUM ENERJ GEREKS N M NDE BAZI GERÇEKLER, JEOTERMAL ENERJ VE YASAL DURUM Adem ULU AH N TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odas aulusahin@jmo.org.tr ÖZET Günümüz enerji tüketiminin ülkelerin geli mi lik düzeylerine

Detaylı

BALÇOVA - NARLIDERE JEOTERMAL SAHA İŞLETMESİ

BALÇOVA - NARLIDERE JEOTERMAL SAHA İŞLETMESİ 219 BALÇOVA - NARLIDERE JEOTERMAL SAHA İŞLETMESİ Ufuk ÖZDİLER Tolga SAYIK ÖZET Balçova Narlıdere Jeotermal sahası, 1980 li yılların başında deneme amaçlı 1990 lı yılların sonunda sistematik olarak konut

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİDE EĞİTİM

YENİLENEBİLİR ENERJİDE EĞİTİM YENİLENEBİLİR ENERJİDE EĞİTİM Enerjinin Önemi Enerji, Dünyamızın en önemli ihtiyaçlarından biridir. Türkiye nin son otuz yılda enerji talebi yıllık ortalama %8 artış göstermiştir.ülkemiz elektrik enerjisinin

Detaylı

TURİZM YATIRIMCILARINA KAMU TAŞINMAZI TAHSİS ŞARTNAMESİ (DENİZLİ)

TURİZM YATIRIMCILARINA KAMU TAŞINMAZI TAHSİS ŞARTNAMESİ (DENİZLİ) T.C KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI TURİZM YATIRIMCILARINA KAMU TAŞINMAZI TAHSİS ŞARTNAMESİ (DENİZLİ) Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü 2016 /1 DENİZLİ TERMAL KÜLTÜR VE TURİZM KORUMA VE GELİŞİM BÖLGESİ

Detaylı

T.C. ÇEVRE ve ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI. TÜRKİYE NİN EN TEMİZ KENTİ PROJESİ İLE İLGİLİ USUL ve ESASLAR

T.C. ÇEVRE ve ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI. TÜRKİYE NİN EN TEMİZ KENTİ PROJESİ İLE İLGİLİ USUL ve ESASLAR T.C. ÇEVRE ve ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TÜRKİYE NİN EN TEMİZ KENTİ PROJESİ İLE İLGİLİ USUL ve ESASLAR PROJENİN ADI : Temiz Kentim YarıĢması PROJENİN HEDEFİ : Ġçinde bulunduğumuz yüzyıl; hızlı nüfus artıģı,

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Son yıllarda Türkiye de artan enerji talebiyle birlikte

Son yıllarda Türkiye de artan enerji talebiyle birlikte Makale www.madencilik-turkiye.com Mine Yılmaz İlkdoğan Deloitte Türkiye Müdür Yardımcısı miyilmaz@deloitte.com Türkiye de Linyit Kömürüne Genel Bir Bakış Berker Adıgüzel Deloitte Türkiye Danışman badiguzel@deloitte.com

Detaylı

Türkiye de Jeotermal Enerjinin Bugünü ve Geleceği Paneli

Türkiye de Jeotermal Enerjinin Bugünü ve Geleceği Paneli Türkiye de Jeotermal Enerjinin Bugünü ve Geleceği Paneli Panelistler: Abdurrahman Satman (İstanbul Teknik Üniversitesi) Gürşat Kale (İncirliova Belediye Başkanı) Ali Kındap (Zorlu Enerji) Mehmet Şişman

Detaylı

İZMİR ULAŞIMININ ÖNÜMÜZDEKİ 20 YILI HAKKINDA DÜŞÜNCELER

İZMİR ULAŞIMININ ÖNÜMÜZDEKİ 20 YILI HAKKINDA DÜŞÜNCELER TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / 28-30 Kasım 2013 305 İZMİR ULAŞIMININ ÖNÜMÜZDEKİ 20 YILI HAKKINDA DÜŞÜNCELER Doç.Dr. Serhan TANYEL serhan.tanyel@deu.edu.tr Yard.Doç.Dr. M. Y ld r m ORAL yildirim.oral@deu.edu.tr

Detaylı

YAMAÇ 5,20 MW Hidroelektrik Santrali

YAMAÇ 5,20 MW Hidroelektrik Santrali YAMAÇ 5,20 MW Hidroelektrik Santrali Bu doküman, Yamaç Hidroelektrik Santralinin Gold Standard prosedürlerine uygun şekilde sertifikalandırılması sürecinin bir parçası olarak hazırlanmıştır ve projeye

Detaylı

ENERJİ. KÜTAHYA www.zafer.org.tr

ENERJİ. KÜTAHYA www.zafer.org.tr ENERJİ 2011 yılı sonu itibarıyla dünyadaki toplam enerji kaynak tüketimi 12.274,6 milyon ton eşdeğeri olarak gerçekleşmiştir. 2011 yılı itibarıyla dünyada enerji tüketiminde en yüksek pay %33,1 ile petrol,

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ ÜRETİMİ AMAÇLI YATIRIMLARA SAĞLANAN HİBE VE KREDİLER

YENİLENEBİLİR ENERJİ ÜRETİMİ AMAÇLI YATIRIMLARA SAĞLANAN HİBE VE KREDİLER YENİLENEBİLİR ENERJİ ÜRETİMİ AMAÇLI YATIRIMLARA SAĞLANAN HİBE VE KREDİLER 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun da 29/12/2010 tarihli

Detaylı

PORTFÖY ÜRETİM ŞİRKETLERİNİN OLUŞTURULMASI VE ELEKTRİK ÜRETİM ANONİM ŞİRKETİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI. Sefer BÜTÜN. EÜAŞ Genel Müdürü ÖZET:

PORTFÖY ÜRETİM ŞİRKETLERİNİN OLUŞTURULMASI VE ELEKTRİK ÜRETİM ANONİM ŞİRKETİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI. Sefer BÜTÜN. EÜAŞ Genel Müdürü ÖZET: PORTFÖY ÜRETİM ŞİRKETLERİNİN OLUŞTURULMASI VE ELEKTRİK ÜRETİM ANONİM ŞİRKETİNİN YENİDEN YAPILANDIRILMASI Sefer BÜTÜN EÜAŞ Genel Müdürü ÖZET: Mülkiyeti kamuya ait işletme hakları özel sektöre devredilmemiş

Detaylı

LERİ SELAHATTİN ÇİMEN MÜSTEŞAR Y. T.C. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI. Türkiye 11. Enerji Kongresi 21 EKİM 2009 İZMİR

LERİ SELAHATTİN ÇİMEN MÜSTEŞAR Y. T.C. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI. Türkiye 11. Enerji Kongresi 21 EKİM 2009 İZMİR KÜRESEL EKONOMİK K KRİZİN N ENERJİ SEKTÖRÜ ÜZERİNDEKİ ETKİLER LERİ SELAHATTİN ÇİMEN MÜSTEŞAR Y. T.C. ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI Türkiye 11. Enerji Kongresi 21 EKİM 2009 İZMİR 1 DÜNYA ENERJİ SEKTÖRÜNE

Detaylı

Jeotermal Kaynaklardan Güç Üretim Modelleri, Tasarım ve Performans Değerlendirmesi Üzerine Görüşler

Jeotermal Kaynaklardan Güç Üretim Modelleri, Tasarım ve Performans Değerlendirmesi Üzerine Görüşler Jeotermal Kaynaklar Sempozyumu 2016 Jeotermal Kaynaklardan Güç Üretim Modelleri, Tasarım ve Performans Değerlendirmesi Üzerine Görüşler Hilal Kıvanç Ateş 15/04/2016 İçerik: Giriş Jeotermal Santral Teknolojilerinin

Detaylı

MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. KONYA İLİ JEOTERMAL ENERJİ POTANSİYELİNİN TURİZM AMAÇLI DEĞERLENDİRİLMESİ ve YATIRIM OLANAKLARI

MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. KONYA İLİ JEOTERMAL ENERJİ POTANSİYELİNİN TURİZM AMAÇLI DEĞERLENDİRİLMESİ ve YATIRIM OLANAKLARI MADEN TETKİK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KONYA İLİ JEOTERMAL ENERJİ POTANSİYELİNİN TURİZM AMAÇLI DEĞERLENDİRİLMESİ ve YATIRIM OLANAKLARI MAYIS-2012 İÇİNDEKİLER KONYA İLİ JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI... 3 1.

Detaylı

2016 Ocak ENFLASYON RAKAMLARI 3 Şubat 2016

2016 Ocak ENFLASYON RAKAMLARI 3 Şubat 2016 2016 Ocak ENFLASYON RAKAMLARI 3 Şubat 2016 Ocak 2016 Tüketici Fiyat Endeksi ne(tüfe) ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 3 Şubat 2016 tarihinde yayımlandı. TÜİK tarafından aylık

Detaylı

İZMİR VE BÜYÜK KÖRFEZ PROJESİ. Dr. Ahmet Hamdi ALPASLAN İnşaat Mühendisi aalpaslan@izsu.gov.tr

İZMİR VE BÜYÜK KÖRFEZ PROJESİ. Dr. Ahmet Hamdi ALPASLAN İnşaat Mühendisi aalpaslan@izsu.gov.tr 693 İZMİR VE BÜYÜK KÖRFEZ PROJESİ Dr. Ahmet Hamdi ALPASLAN İnşaat Mühendisi aalpaslan@izsu.gov.tr GİRİŞ İzmir Körfezi, Büyük Kanal Projesi yap m ndan önce kentteki h zl nüfus art ş na ve özellikle doğu

Detaylı

Özelge: 4632 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesi kapsamında vakıf/sandıklardan bireysel emeklilik sistemine yapılan aktarımlarda vergilendirme hk.

Özelge: 4632 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesi kapsamında vakıf/sandıklardan bireysel emeklilik sistemine yapılan aktarımlarda vergilendirme hk. Özelge: 4632 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesi kapsamında vakıf/sandıklardan bireysel emeklilik sistemine yapılan aktarımlarda vergilendirme hk. Sayı: 64597866-120[94-2014]-131 Tarih: 28/08/2014 T.C. GELİR

Detaylı

Yatırımcı Sunumu Ocak 2016

Yatırımcı Sunumu Ocak 2016 Yatırımcı Sunumu Ocak 2016 Yasal Uyarı İşbu Belge deki bilgilerin doğruluğu, güvenilirliği ve güncelliği hakkında (gerekli özen gösterilmiş olmakla birlikte) hiçbir garanti verilmemektedir. İlgili yasal

Detaylı

YER. DIġ TOPLAM DIġ TOPLAM 2011B040010 Sondaj Öncesi Aramalar Muhtelif 64.957 120.000 64.957 120.000

YER. DIġ TOPLAM DIġ TOPLAM 2011B040010 Sondaj Öncesi Aramalar Muhtelif 64.957 120.000 64.957 120.000 PROJE SAHİBİ KURULUŞ : TPAO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ PROJENĠN ADI 2011B040010 Sondaj Öncesi Aramalar Muhtelif 64.957 120.000 64.957 120.000 Trakya Arama Projesi Güneydoğu Anadolu Arama Projesi Diğer Bölgeler Arama

Detaylı

VANGÖLÜ ELEKTRİK PERAKENDE SATIŞ ANONİM ŞİRKETİ

VANGÖLÜ ELEKTRİK PERAKENDE SATIŞ ANONİM ŞİRKETİ VANGÖLÜ ELEKTRİK PERAKENDE SATIŞ ANONİM ŞİRKETİ 01.01.2015-31.12.2015 DÖNEMİ YILLIK FAALİYET RAPORU Merkez Adres: Valimithat Bey Mah. Cemaller Sok.No:4 Kat:4-6 İpekyolu/VAN Tel: (0432) 217 70 61 Fax:(0432)

Detaylı

3. Zemin yap na göre seçilen kaz yöntemi, Delme patlatma, mekanize kaz yöntemleri,

3. Zemin yap na göre seçilen kaz yöntemi, Delme patlatma, mekanize kaz yöntemleri, T.C. CUMHURBA KANLI I GENEL SEKRETERL ANKARA Ankara; 19.03.2010 Say : 284 Ülkemizin mevcut elektrik tüketimi her geçen gün artmaktad r. Bu ihtiyac n kar lanmas amac ile ba vurulan elektrik üretim yöntemlerin

Detaylı

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının bağlantıları kontrol edilir. Güz ve Bahar dönemindeki

Detaylı

KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK VE ÖNEMİ ÇEVRE VE İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ İLE İLİŞKİSİ. Gürbüz YILMAZ Makina Mühendisi A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı

KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK VE ÖNEMİ ÇEVRE VE İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ İLE İLİŞKİSİ. Gürbüz YILMAZ Makina Mühendisi A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı KURUMSAL SOSYAL SORUMLULUK VE ÖNEMİ ÇEVRE VE İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ İLE İLİŞKİSİ Gürbüz YILMAZ Makina Mühendisi A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı Kurumsal Sosyal Sorumluluk (KSS) Çevre İş Sağlığı Güvenliği ŞİRKETLER

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ KINIK SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ KINIK SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ KINIK SONUÇ RAPORU Tarih: 10 Aralık 2010 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 40 Katılımcı listesindeki Sayı: 38 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 1.HAFTA

MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 1.HAFTA MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 1.HAFTA Hazırlayan: Öğr. Gör. Tuğberk ÖNAL MALATYA 2016 DERS İLE İLGİ GENEL HUSUSLAR Ders 1 Vize ve 1 final sınavı yapılarak değerlendirilecektir. Vize sınavının %40 ı ve final

Detaylı

MADENCĠLĠK SEKTÖRÜNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI

MADENCĠLĠK SEKTÖRÜNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI TC. TEKĠRDAĞ VALĠLĠĞĠ Ġl Çevre ve Orman Müdürlüğü MADENCĠLĠK SEKTÖRÜNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI 12 OCAK 2011 MALKARA/TEKĠRDAĞ SU KĠRLĠLĠĞĠ: Yeryüzündeki sular, güneşin sağladığı

Detaylı

MUŞ ALPARSLAN ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

MUŞ ALPARSLAN ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ MUŞ ALPARSLAN ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Muş Alparslan Üniversitesi Uzaktan

Detaylı

İL: Mersin İLÇE: Tarsus MAH.: Sofular SOKAK: 37 ve 42. Sokaklar

İL: Mersin İLÇE: Tarsus MAH.: Sofular SOKAK: 37 ve 42. Sokaklar İL: Mersin İLÇE: Tarsus MAH.: Sofular SOKAK: 37 ve 42. Sokaklar K İL: Mersin İLÇE: Tarsus MAH.: Sofular SOKAK: 37 ve 42. Sokaklar K BİLGİ FÖYÜ: BULUNDUĞU YER İL İLÇE MAHALLE SOKAK MÜLKİYET : Mersin : Tarsus

Detaylı

DENİZLİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI

DENİZLİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI DENİZLİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Denizli ili gerek sanayi (tekstil, iplik, dokuma, tuğla-kiremit ve mermer vb.) ve ekonomi gerek turizm açısından Batı Anadolu Bölgesinin önemli illerinden biridir

Detaylı

Deprem Yönetmeliklerindeki Burulma Düzensizliği Koşulları

Deprem Yönetmeliklerindeki Burulma Düzensizliği Koşulları Deprem Yönetmeliklerindeki Burulma Düzensizliği Koşulları Prof. Dr. Günay Özmen İTÜ İnşaat Fakültesi (Emekli), İstanbul gunayozmen@hotmail.com 1. Giriş Çağdaş deprem yönetmeliklerinde, en çok göz önüne

Detaylı

SİİRT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar. Amaç

SİİRT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar. Amaç SİİRT ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Siirt Üniversitesi Uzaktan Eğitim Uygulama

Detaylı

TEMA Vakfı, İstanbul Projeleri Raporu nu Açıkladı

TEMA Vakfı, İstanbul Projeleri Raporu nu Açıkladı TEMA Vakfı, İstanbul Projeleri Raporu nu Açıkladı İstanbul un geleceğini etkileyecek üç proje olan 3. Köprü, 3. Havalimanı ve Kanal İstanbul un hayata geçirilmesi halinde meydana gelebilecek etkiler TEMA

Detaylı

TÜRKİYE DE JEOTERMAL UYGULAMALARDA SON DURUM VE 2013 YILI HEDEFLERİ

TÜRKİYE DE JEOTERMAL UYGULAMALARDA SON DURUM VE 2013 YILI HEDEFLERİ Dünya Enerji Konseyi Türk Milli Komitesi TÜRKİYE 10. ENERJİ KONGRESİ TÜRKİYE DE JEOTERMAL UYGULAMALARDA SON DURUM VE 2013 YILI HEDEFLERİ Orhan MERTOĞLU, Murat MERTOĞLU, Nilgün BAKIR ORME JEOTERMAL A.Ş.,

Detaylı

T.C. BİLECİK İL GENEL MECLİSİ Araştırma ve Geliştirme Komisyonu

T.C. BİLECİK İL GENEL MECLİSİ Araştırma ve Geliştirme Komisyonu Rapor No:01 Rapor Tarihi: 10.03.2011 muz İl Genel Meclisimizin 01.03.2011 tarih ve 2011/33 sayılı kararı doğrultusunda 08-09-10 Mart 2011 tarihlerinde toplanmıştır. İdaremiz araç parkında bulunan makine

Detaylı

SİVAS İLİNİN JEOTERMAL. Fikret KAÇAROĞLU, Tülay EKEMEN Cumhuriyet Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü, 58140 SİVAS

SİVAS İLİNİN JEOTERMAL. Fikret KAÇAROĞLU, Tülay EKEMEN Cumhuriyet Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü, 58140 SİVAS SİVAS İLİNİN JEOTERMAL SULARI Fikret KAÇAROĞLU, Tülay EKEMEN Cumhuriyet Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Jeoloji Mühendisliği Bölümü, 58140 SİVAS JEOTERMAL ENERJİ Jeotermal Enerji, yerkabuğunun çeşitli

Detaylı

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9

BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 BEBEK VE ÇOCUK ÖLÜMLÜLÜĞÜ 9 Attila Hancıoğlu ve İlknur Yüksel Alyanak Sağlık programlarının izlenmesi, değerlendirilmesi ve ileriye yönelik politikaların belirlenmesi açısından neonatal, post-neonatal

Detaylı

MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2012 YILI JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI

MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2012 YILI JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 2012 YILI JEOTERMAL ENERJİ ARAMALARI Macit KARADAĞLAR* Bilindiği gibi ülkemiz jeolojik yapısı ve genç volkanik faaliyetlerin yaygın olması sebebi ile jeotermal enerji açısından önemli

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi: 10.07.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28349

Resmi Gazete Tarihi: 10.07.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28349 Resmi Gazete Tarihi: 10.07.2012 Resmi Gazete Sayısı: 28349 RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARI İÇİN YAPILACAK RÜZGÂR VE GÜNEŞ ÖLÇÜMLERİ UYGULAMALARINA DAİR TEBLİĞ (TEBLİĞ NO: 2012/01)

Detaylı

Nakit Sermaye Artırımı Uygulaması (Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No:1) nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No:9))

Nakit Sermaye Artırımı Uygulaması (Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No:1) nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No:9)) Sirküler 2016 / 019 Referansımız: 0259 / 2016/ YMM/ EK Telefon: +90 (212) 29157 10 Fax: +90 (212) 24146 04 E-Mail: info@kutlanpartners.com İstanbul, 08.03.2016 Nakit Sermaye Artırımı Uygulaması (Kurumlar

Detaylı

Turseff, EBRD taraf ndan geli tirilmi tir. Programa Destek Verenler:

Turseff, EBRD taraf ndan geli tirilmi tir. Programa Destek Verenler: Turseff, EBRD taraf ndan geli tirilmi tir Turkey Sustainable Energy Financing Facility Türkiye Sürdürülebilir Enerji Finansman Program TURSEFF B LG LEND RME SUNUMU Programa Destek Verenler: Ak lc ve Zorunlu

Detaylı

İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İMAR YÖNETMEİĞİ

İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İMAR YÖNETMEİĞİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ İMAR YÖNETMEİĞİ ASANSÖRLER MADDE 8.08 Bina giris katından itibaren kat adedi,, bu kat ile birlikte 4 den fazla olan konut binalarında, bodrumda iskan edilen katlar dahil

Detaylı

İNOVASYON GÖSTERGELERİ VE KAYSERİ:KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ. Prof. Dr. Hayriye ATİK 16 Haziran 2015

İNOVASYON GÖSTERGELERİ VE KAYSERİ:KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ. Prof. Dr. Hayriye ATİK 16 Haziran 2015 İNOVASYON GÖSTERGELERİ VE KAYSERİ:KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ Prof. Dr. Hayriye ATİK 16 Haziran 2015 Sunum Planı Giriş I)Literatür Uluslararası Literatür Ulusal Literatür II)Karşılaştırmalı Analiz III)

Detaylı

2. Söz konusu koruma amaçlı imar planı üst ölçek plana aykırı hususlar içermektedir.

2. Söz konusu koruma amaçlı imar planı üst ölçek plana aykırı hususlar içermektedir. İstanbul İli, Beykoz İlçesi, Beykoz I. Bölge, 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Revizyon Nazım İmar Planı ve Beykoz I. Bölge 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Revizyon Uygulama İmar Planı Bakanlık Makamının 30.12.2014

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE UYUM Yrd.Doç.Dr. Okan Fıstıkoğlu DEÜ, SUMER

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE UYUM Yrd.Doç.Dr. Okan Fıstıkoğlu DEÜ, SUMER 0/18 İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE UYUM Yrd.Doç.Dr. Okan Fıstıkoğlu DEÜ, SUMER İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ İÇİN SİVİL TOPLUM KURULUŞLARI İZMİR BULUŞMASI 26 OCAK 2007 1/18 İklim Değişikliği 970 Atmosferdeki CO 2 konsantrasyonu

Detaylı

ENGELLİLERİN ERİŞİLEBİLİRLİĞİ. Ayşe Baysal İnşaat Mühendisi baysal.ayse@gmail.com

ENGELLİLERİN ERİŞİLEBİLİRLİĞİ. Ayşe Baysal İnşaat Mühendisi baysal.ayse@gmail.com 831 ENGELLİLERİN ERİŞİLEBİLİRLİĞİ Ayşe Baysal İnşaat Mühendisi baysal.ayse@gmail.com GİRİŞ Ülkemizde olduğu gibi kentimizde de sadece engelliler için değil, yaşl, hasta, hamile, küçük çocuklu aile ve çocuklar

Detaylı

ARCHİ DANIŞMANLIK VE GAYRİMENKUL DEĞERLEME A.Ş. KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ, GÖZDEN GEÇİRME RAPORU. Sayfa 1 / 7

ARCHİ DANIŞMANLIK VE GAYRİMENKUL DEĞERLEME A.Ş. KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ, GÖZDEN GEÇİRME RAPORU. Sayfa 1 / 7 ARCHİ DANIŞMANLIK VE GAYRİMENKUL DEĞERLEME A.Ş. KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ, GÖZDEN GEÇİRME RAPORU 2015 Sayfa 1 / 7 10 Ocak 2016 ARCHİ DANIŞMANLIK VE GAYRİMENKUL DEĞERLEME A.Ş. 2015 YILI KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ,

Detaylı

GİTES DEMİR-ÇELİK ve DEMİR DIŞI METALLER EYLEM PLANI

GİTES DEMİR-ÇELİK ve DEMİR DIŞI METALLER EYLEM PLANI GİTES DEMİR-ÇELİK ve DEMİR DIŞI METALLER EYLEM PLANI HEDEF -1 1.1 DEMİR-ÇELİK SEKTÖRÜNDE GÜÇ BİRLİĞİ VE SİNERJİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Çelik üreticisi firmalarca, bulundukları bölgelerde, yurt dışından hurda

Detaylı

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu Kasım 2010 1 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu Nüfus Yapısı Hızlı Kentleşme Hızlı Nüfus Artışı Göç

Detaylı

SULTANHİSAR-AYDIN 260 ADA 1,2,3,4 PARSEL JEOTERMAL ENERJİ SANTRALİ İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU

SULTANHİSAR-AYDIN 260 ADA 1,2,3,4 PARSEL JEOTERMAL ENERJİ SANTRALİ İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU SULTANHİSAR-AYDIN 260 ADA 1,2,3,4 PARSEL JEOTERMAL ENERJİ SANTRALİ İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU PLANLAMA ALANININ KONUMU: Planlama Alanı Türkiye'nin Batısında Ege Bölgesinde Aydın ili,sultanhisar ilçesi

Detaylı

JEOTERMAL ELEKTRİK SANTRALLERİNDE ENERJİ VE EKSERJİ VERİMLİLİKLERİ

JEOTERMAL ELEKTRİK SANTRALLERİNDE ENERJİ VE EKSERJİ VERİMLİLİKLERİ JEOTERMAL ELEKTRİK SANTRALLERİNDE ENERJİ VE EKSERJİ VERİMLİLİKLERİ Dr. Nurdan YILDIRIM ÖZCAN Enerji Sistemleri Mühendisliği Bölümü Yaşar Üniversitesi III. Enerji Verimliliği Günleri, Yasar Üniversitesi,

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

... NO'LU RUHSATA İLİŞKİN (... DÖNEM) ARAMA FAALİYET RAPORU

... NO'LU RUHSATA İLİŞKİN (... DÖNEM) ARAMA FAALİYET RAPORU ARAMA FAALİYET RAPOR FORMATI İLÇE... (İL)... NO'LU RUHSATA İLİŞKİN (... DÖNEM) ARAMA FAALİYET RAPORU HAZIRLAYAN TEKNİK SORUMLU Adı Soyadı JEOLOJİ MÜHENDİSİ Oda Sicil No AY-YIL 1 İLETİŞİM İLE İLGİLİ BİLGİLER

Detaylı

ÖZELLĠKLERĠ DĠKKATE ALINMADAN YAPILAN SONDAJ

ÖZELLĠKLERĠ DĠKKATE ALINMADAN YAPILAN SONDAJ AKĠFERLERĠN HĠDROLOJĠK ve GEOMETRĠK ÖZELLĠKLERĠ DĠKKATE ALINMADAN YAPILAN SONDAJ ÇALIġMALARI SONUCU YOK OLAN AKĠFERLER ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA. ÖRNEK: SURUÇ OVASI ÖZET: * Yazan : Hasan KIRMIZITAġ Türkiye

Detaylı

Türkiye de Jeotermal Enerji ve Potansiyeli

Türkiye de Jeotermal Enerji ve Potansiyeli Temiz Enerji Günleri İTÜ Elektrik Mühendisliği Kulübü 6-7 Mart 2013 Türkiye de Jeotermal Enerji ve Potansiyeli Abdurrahman SATMAN İTÜ Petrol ve Doğalgaz Mühendisliği Bölümü İTÜ Enerji Enstitüsü Konvansiyonel

Detaylı

EK 2 ORTA DOĞU TEKNĐK ÜNĐVERSĐTESĐ SENATOSU 2011 YILI ÖSYS KONTENJANLARI DEĞERLENDĐRME RAPORU

EK 2 ORTA DOĞU TEKNĐK ÜNĐVERSĐTESĐ SENATOSU 2011 YILI ÖSYS KONTENJANLARI DEĞERLENDĐRME RAPORU EK 2 ORTA DOĞU TEKNĐK ÜNĐVERSĐTESĐ SENATOSU 2011 YILI ÖSYS KONTENJANLARI DEĞERLENDĐRME RAPORU Orta Doğu Teknik Üniversitesi, 1995 yılından bu yana, hazırladığı ve titizlikle uygulamaya çalıştığı Stratejik

Detaylı

PROJE ADI DOĞAL ÇEVRECĠ SEBZE-MEYVE KURUTMA SĠSTEMĠ. PROJE EKĠBĠ Süleyman SÖNMEZ Ercan AKÇAY Serkan DOĞAN. PROJE DANIġMANLARI

PROJE ADI DOĞAL ÇEVRECĠ SEBZE-MEYVE KURUTMA SĠSTEMĠ. PROJE EKĠBĠ Süleyman SÖNMEZ Ercan AKÇAY Serkan DOĞAN. PROJE DANIġMANLARI TÜBĠTAK-BĠDEB LĠSE ÖĞRETMENLERĠ (FĠZĠK, KĠMYA, BĠYOLOJĠ VE MATEMATĠK) PROJE DANIġMANLIĞI EĞĠTĠMĠ ÇALIġTAYLARI LĠSE-1 (ÇALIġTAY 2011) FĠZĠK GRUP SES-2011 PROJE ADI DOĞAL ÇEVRECĠ SEBZE-MEYVE KURUTMA SĠSTEMĠ

Detaylı

KURUL GÖRÜ Ü. TFRS 2 Hisse Bazl Ödemeler. Görü ü Talep Eden Kurum : Güreli Yeminli Mali Mü avirlik ve Ba ms z Denetim Hizmetleri A..

KURUL GÖRÜ Ü. TFRS 2 Hisse Bazl Ödemeler. Görü ü Talep Eden Kurum : Güreli Yeminli Mali Mü avirlik ve Ba ms z Denetim Hizmetleri A.. KURUL GÖRÜ Ü TFRS 2 Hisse Bazl Ödemeler Görü ü Talep Eden Kurum : Güreli Yeminli Mali Mü avirlik ve Ba ms z Denetim Hizmetleri A.. Kurul Toplant Tarihi : 18/10/2011 li kili Standart(lar) : TFRS 2, TFRS

Detaylı

Ülkemizde Jeotermal Enerji Uygulamalarında Jeoloji Mühendislerince Yapılan Çalışmalar

Ülkemizde Jeotermal Enerji Uygulamalarında Jeoloji Mühendislerince Yapılan Çalışmalar Ülkemizde Jeotermal Enerji Uygulamalarında Jeoloji Mühendislerince Yapılan Çalışmalar Kemal AKPINAR İller Bankası Makina ve Sondaj Dairesi Başkanı 88 JEOTERMAL ENERJİNİN HER SAFHASINDA JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ

Detaylı

TETAŞ TÜRKİYE ELEKTRİK TİCARET VE TAAHHÜT A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TETAŞ TÜRKİYE ELEKTRİK TİCARET VE TAAHHÜT A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TETAŞ TÜRKİYE ELEKTRİK TİCARET VE TAAHHÜT A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YÖNERGE 10 BÜTÇE YÖNERGESİ T E T A Ş TÜRKİYE ELEKTRİK TİCARET VE TAAHHÜT ANONİM ŞİRKETİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ BÜTÇE YÖNERGESİ TÜRKİYE ELEKTRİK TİCARET

Detaylı

Binalarda Enerji Verimliliği ve AB Ülkelerinde Yapılan Yeni Çalışmalar

Binalarda Enerji Verimliliği ve AB Ülkelerinde Yapılan Yeni Çalışmalar Binalarda Enerji Verimliliği ve AB Ülkelerinde Yapılan Yeni Çalışmalar Mak.Y.Müh. Nuri ERTOKAT Türkiye Gazbeton Üreticileri Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Çalışmamızın isminden de anlaşılacağı gibi Avrupa

Detaylı

YÜKSEK HIZLI DEMİRYOLU YOLCULUKLARININ ÖZELLİKLERİ

YÜKSEK HIZLI DEMİRYOLU YOLCULUKLARININ ÖZELLİKLERİ YÜKSEK HIZLI DEMİRYOLU YOLCULUKLARININ ÖZELLİKLERİ Hazırlayan: Doç.Dr. Hakan Güler Sakarya Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Karlsruhe Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Almanya

Detaylı

Soma Havzas Linyit Rezervlerinin Enerjide Kullan Semineri 16-18 Nisan 2009 Soma

Soma Havzas Linyit Rezervlerinin Enerjide Kullan Semineri 16-18 Nisan 2009 Soma ENERJ ENST TÜSÜNDE KURULU 450 kw th KAPAS TEL AKI KAN YATAK GAZLA TIRMA/YAKMA STEM VE LK SONUÇLAR Ufuk Kayahan, Serhat Gül, Hayati Olgun, Azmi Yazar, Elif Ça layan, Berrin Bay, Alper Ünlü, Yeliz Çetin,

Detaylı

2006 DAN 2013 E KADIN DOSTU KENT OLMA YOLUNDA İZMİR. Semra Ulusoy ulusoy@unfpa.org

2006 DAN 2013 E KADIN DOSTU KENT OLMA YOLUNDA İZMİR. Semra Ulusoy ulusoy@unfpa.org 95 2006 DAN 2013 E KADIN DOSTU KENT OLMA YOLUNDA İZMİR Semra Ulusoy ulusoy@unfpa.org İnsanlara en yak n yönetişim katman olan yerel ve bölgesel yönetimler, eşitsizliklerin sürmesi ve artmas na karş mücadelede

Detaylı

JEOTERMAL SU KAYNAKLARININ KORUNMASI:AFYON ÖRNEĞĠ

JEOTERMAL SU KAYNAKLARININ KORUNMASI:AFYON ÖRNEĞĠ JEOTERMAL SU KAYNAKLARININ KORUNMASI:AFYON ÖRNEĞĠ Dr. Yusuf ULUTÜRK Afyon Jeotermal Tesisleri Elektrik Üretim AŞ. Genel Müdür e-posta: yusufuluturk@afjet.com.tr Jeotermal Enerji Nedir?. (Suyun Sıcak Hali)

Detaylı

TMMOB ÇEVRE MÜHENDİSLERİ ODASI ANTALYA ŞUBESİ

TMMOB ÇEVRE MÜHENDİSLERİ ODASI ANTALYA ŞUBESİ TMMOB ÇEVRE MÜHENDİSLERİ ODASI ANTALYA ŞUBESİ TURİSTİK İŞLETMELERDE YENİLENEBİLİR ENERJİNİN YERİ UĞUR BURHAN YILDIRIM ÇEVRE YÜK. MÜH. 23 EKİM 2015 ANTALYA Sunum Akışı 1 2 3 4 5 6 Enerji İhtiyacının Temel

Detaylı

SİRKÜLER. 1.5-Adi ortaklığın malları, ortaklığın iştirak halinde mülkiyet konusu varlıklarıdır.

SİRKÜLER. 1.5-Adi ortaklığın malları, ortaklığın iştirak halinde mülkiyet konusu varlıklarıdır. SAYI: 2013/03 KONU: ADİ ORTAKLIK, İŞ ORTAKLIĞI, KONSORSİYUM ANKARA,01.02.2013 SİRKÜLER Gelişen ve büyüyen ekonomilerde şirketler arasındaki ilişkiler de çok boyutlu hale gelmektedir. Bir işin yapılması

Detaylı

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007

Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Enerji ve Kalkınma Gürcan Banger Enerji Forumu 10 Mart 2007 Kırılma Noktası Dünyanın gerçeklerini kırılma noktalarında daha iyi kavrıyoruz. Peşpeşe gelen, birbirine benzer damlaların bir tanesi bardağın

Detaylı

4650 Say l Yasayla Değişik 2942 say l Kamulaşt rma Kanunu'nun 15 inci Maddesine Göre

4650 Say l Yasayla Değişik 2942 say l Kamulaşt rma Kanunu'nun 15 inci Maddesine Göre 4650 Say l Yasayla Değişik 2942 say l Kamulaşt rma Kanunu'nun 15 inci Maddesine Göre Bilirkişi Olarak Görev Yapacaklar n Nitelikleri Ve Çal şma Esaslar na İlişkin Yönetmelik Birinci Bölüm Genel Hükümler

Detaylı

Basın Bülteni. Marmaray Projesinde Rota Teknik İmzası BD235 23.06.2014

Basın Bülteni. Marmaray Projesinde Rota Teknik İmzası BD235 23.06.2014 Marmaray Projesinde Rota Teknik İmzası Bosch Rexroth ana bayisi Rota Teknik A.Ş. ile Japon TAISEI ve ANEL firmasının ortak olarak geliştirdiği Marmaray Tünel Havalandırma Elektropnömatik Kontrol Sistemi

Detaylı

ÇAMBAŞI (ORDU) YAYLASI TURİZM MERKEZİ

ÇAMBAŞI (ORDU) YAYLASI TURİZM MERKEZİ ÇAMBAŞI (ORDU) YAYLASI TURİZM MERKEZİ İli: Ordu İlçesi: Kabadüz Köy/Mah: Merkez Mevkii: Ordulu Yaylası K 1/25.000 ÖLÇEKLİ ÇAMBAŞI (ORDU) YAYLASI TURİZM MERKEZİ ÇEVRE DÜZENİ PLANI DEĞİŞİKLİĞİ 244 ÇAMBAŞI

Detaylı

YAZILI YEREL BASININ ÇEVRE KİRLİLİĞİNE TEPKİSİ

YAZILI YEREL BASININ ÇEVRE KİRLİLİĞİNE TEPKİSİ YAZILI YEREL BASININ ÇEVRE KİRLİLİĞİNE TEPKİSİ Savaş AYBERK, Bilge ALYÜZ*, Şenay ÇETİN Kocaeli Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü, Kocaeli *İletişim kurulacak yazar bilge.alyuz@kou.edu.tr, Tel: 262

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) KALKINMA AJANSI DESTEKLERİ

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) KALKINMA AJANSI DESTEKLERİ BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) KALKINMA AJANSI DESTEKLERİ Sinan MESUTER Eylül 2012 SUNUM PLANI I. PROJE TEKLİF ÇAĞRISI YÖNTEMİYLE SAĞLANAN DOĞRUDAN FİNANSMAN DESTEĞİ II. DOĞRUDAN FAALİYET DESTEĞİ

Detaylı

İZMİR DE HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ. TMMOB Çevre Mühendisleri Odas İzmir Şubesi cmoizmir@cmo.org.tr

İZMİR DE HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ. TMMOB Çevre Mühendisleri Odas İzmir Şubesi cmoizmir@cmo.org.tr TMMOB 2. İzmir Kent Sempozyumu / 28-30 Kasım 2013 565 İZMİR DE HAVA KALİTESİ YÖNETİMİ TMMOB Çevre Mühendisleri Odas İzmir Şubesi cmoizmir@cmo.org.tr GİRİŞ Dünyam zda Sanayileşmenin ve fosil yak t tüketimindeki

Detaylı

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu Kasım 2010 1 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu Nüfus Yapısı - Sosyoekonomik Gelişmişlik 1 Seferihisar

Detaylı

ALPHA ALTIN RAPORU ÖZET 26 Ocak 2016

ALPHA ALTIN RAPORU ÖZET 26 Ocak 2016 ALPHA ALTIN RAPORU ÖZET 26 Ocak 2016 19 Ocak 2016 tarihli Alpha Altın raporumuzda paylaştığımız görüşümüz; Kısa dönemde 144 günlük ortalama $1110.82 trend değişimi için referans takip seviyesi olabilir.

Detaylı

BASKİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARIMSAL SULAMA TARİFE YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

BASKİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARIMSAL SULAMA TARİFE YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar BASKİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TARIMSAL SULAMA TARİFE YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar Amaç MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Baraj, gölet, bent ve yeraltısuyu kullanılarak tarımsal sulama

Detaylı