Herkesin her şeyi yapabilecek donanıma sahip olmasının sonuçlarını kapsamlı bir şekilde anlatan bir kitap. Yochai Benkler, Harvard Hukuk Fakültesi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Herkesin her şeyi yapabilecek donanıma sahip olmasının sonuçlarını kapsamlı bir şekilde anlatan bir kitap. Yochai Benkler, Harvard Hukuk Fakültesi"

Transkript

1 Jeremy Rifkin, İşbirlikçi Ortak Kaynaklar ın, İnternet platformu üzerinde ve bireyler arasında gerçekleşen ekonomik ve sosyal faaliyetlerin enerji, lojistik ve imalat boyutuna taşınmasıyla birlikte endüstriyel kapitalizmi nasıl saf dışı bırakacağını, heyecanlı ve pozitif bir bakış açısıyla anlatıyor. Aynı teknolojinin, toplumu kontrol etmede de kullanılacağı endişesini taşıyan en kuşkucu okurlar bile Rifkin in ortaya koyduğu vizyonu heyecan ve ilham verici bulacaktır. Yochai Benkler, Harvard Hukuk Fakültesi Bu soluk kesici kitap, günümüzün en çarpıcı teknolojik trendlerini komün yapısından kapitalizme ve oradan tekrar geriye dönen beş yüz yıllık bir süreç içinde ele alıyor. Rifkin, bizi, yeni bir ekonomik düzenin eşiğine götüren entelektüel bir yolculuğa çıkarıyor. Kevin Werbach, Wharton School Kitap, Jeremy Rifkin in teknolojik trendlerin geleceğini öngörmek anlamında çok büyük bir üstat olduğunu ispatlıyor. Rifkin, kitapta geleceğe dair usta işi bir tablo çiziyor. Teknolojinin geleceğine dair sorusu olan herkesin, bu kitabı okumasını öneririm. Calestous Juma, Harvard Üniversitesi Herkesin her şeyi yapabilecek donanıma sahip olmasının sonuçlarını kapsamlı bir şekilde anlatan bir kitap. Neil Gershenfels, MIT Bits and Atoms Merkezi Direktörü

2 Nesnelerin interneti ve işbirliği çağı

3 Jeremy Rifkin Nesnelerin interneti ve işbirliği çağı Çeviren: Levent Göktem

4 ISBN Jeremy Rifkin Orijinal adı ve yayıncısı: The Zero Marginal Cost Society, Palgrave Macmillan Türkçe yay n haklar Anatolialit taraf ndan sağlanmıştır. Optimist Yay m Dağ t m San. ve Tic. Ltd. Şti. Sertifika no. : Telefon : Faks : e-posta: facebook.com/optimistkitap twitter.com/optimistkitap Optimist yay n no. : 401 Konu : ş yönetim Yay na haz rlayan : Zülfü Dicleli Bas m : Mayıs 2015, stanbul Dü zel ti : Esen Güray Düzenleme : Selim Talay Bas k ve cilt : Tor Ofset San. ve Tic. Ltd. Şti. Sertifika no. : Akçaburgaz Mah Sokak. No: 2 Esenyurt - STANBUL Tel:

5 İçindekiler 1 Piyasa Kapitalizminden İşbirlikçi Ortak Kaynaklara Büyük Paradigma Değişimi 9 I. Kısım Kapitalizmin Dile Gelmeyen Tarihi 2 Avrupa da Sınırlar Çekilmesi ve Pazar Ekonomisinin Doğuşu 37 3 Kapitalizmin Göz Kırpışı ve Dikey Entegrasyon 47 4 Kapitalist Mercekten İnsan Doğası 65 II. Kısım SIFIRA YAKIN MARJİNAL MALİYET TOPLUMU 5 Aşırı Üretkenlik, Nesnelerin İnterneti ve Bedava Enerji D Yazıcılar 97 7 YAOK lar ve Sıfır Marjinal Maliyetli Eğitim Son İşçi Üre/Tüketicinin Yükselişi ve Akıllı Ekonominin Genişlemesi 145 III. Kısım İşbirlikçi Ortak Kaynakların Yükselişi 10 Ortak Kaynakların Komedisi İşbirlikçiler Cenge Hazırlanıyor! Akıllı Altyapıyı Tanımlama ve Kontrol Etme Mücadelesi 209

6 IV. Kısım SOSYAL SERMAYE VE PAYLAŞIM EKONOMİSİ 13 Sahiplikten Erişime Giden Yol Sosyal Sermayenin Kitlesel Finansmanı, Paranın Demokratikleşmesi, Girişimciliğe İnsaniyet Kazandırılması ve Çalışmayı Yeni Baştan Düşünmek 277 V. Kısım BOLLUK EKONOMİSİ 15 Sürdürülebilir Bolluk Biyosfer Yaşam Tarzı 323 Sonsöz 331 Teşekkür 339 Notlar 341

7 BİRİNCİ BÖLÜM Piyasa Kapitalizminden İşbirlikçi Ortak Kaynaklara Büyük Paradigma Değişimi Kapitalist dönem sona eriyor hızlı değil ama kaçınılmaz bir şekilde. Yaşam tarzımızı dönüştürecek yeni bir ekonomik paradigma İşbirlikçi Ortak Kaynaklar (Collaborative Commons) boy atıyor. Kısmen kapitalist piyasadan kısmen İşbirlikçi Ortak Kaynaklardan oluşan melez bir ekonominin belirmesine tanıklık ediyoruz. İki ekonomik sistem birlikte çalışıyor kimi zaman da rekabet ediyorlar. Birbirlerinin sınırları içinde sinerji buluyor, birbirine değer kattıkları gibi kendileri de fayda sağlıyor. Bazen de ikisi arasında ciddi çatışmalar yaşanıyor. Biri diğerine üstünlük kurmaya, bazen de yerine geçmeye çalışıyor. İki rakip ekonomik paradigma arasındaki bu kavga uzun sürecek ve çok sert geçecek. Ama şu başlangıç aşamasında bile on nesildir insan doğasının çarpıcı bir hikâyesini bizlere sunan, gündelik ticari, sosyal ve politik hayatımızın örgütsel çerçevesini oluşturan kapitalist sistemin doruk noktasına ulaştığını ve yavaş yavaş gerileme sürecine girdiğini açıkça görebiliyoruz. Kapitalizmin, en azından yarım yüzyıl daha sosyal yapımızın parçası olarak kalmayı sürdüreceğini tahmin ediyorum ancak bana göre yirmi birinci yüzyılın ikinci yarısındaki hâkim ekonomik paradigma kapitalizm olmayacaktır. Yeni bir ekonomik sisteme doğru büyük bir dönüşüm yaşandığına ilişkin göstergeler henüz çok zayıf ve somut verilerden ziyade kişisel deneyim ve gözlemlere dayanıyorsa da İşbirlikçi Ortak Kaynaklar yükseliştedir ve 2050 yılında dünyanın büyük bölümünde ekonomik yaşamın hâkim düzenleyicisi olma ihtimali yüksektir. Bu arada giderek mükemmelleşecek, akıllıca kurgulanmış bir kapitalist sistem, yeni ekonominin kıyısında varlığını sürdürecektir. Özellikle de ağ hizmet ve çözümlerinin birleştiricisi kimliğiyle, faydalanacağı zayıflıkları 9

8 10 NESNELERİN İNTERNETİ VE İŞBİRLİĞİ ÇAĞI arayıp bulacak, yeni ekonomik çağda güçlü bir niş aktör şeklinde gelişmeye devam edecek ama artık ipleri elinde tutamayacaktır. Bunun birçokları için inanılmaz bir şey olduğunun farkındayım. Kapitalizmin, soluduğumuz hava kadar varlığımızın bir parçası olduğuna şartlanmışız hepimiz. Ne var ki, onca filozof ve iktisatçının varsayımlarını doğaya hükmeden yasalarla özdeşleştirmeye dönük asırlardır süregelen çabasına rağmen ekonomik paradigma dediğiniz şey, doğal bir fenomen değil, bir insan eseridir. Ekonomik paradigmalar içinde kapitalizm başarılı bir yere sahiptir. Her ne kadar, tarihteki diğer ekonomik paradigmalarla kıyaslandığında nispeten kısa bir ömre sahip olsa da kapitalizmin, insanların yeryüzündeki macerası üzerinde gerek olumlu gerek olumsuz çok ciddi bir etki yarattığını, avcı-toplayıcı çağdan tarıma geçiş haricindeki diğer tüm ekonomik çağlara kıyasla daha çarpıcı ve kapsamlı sonuçlar doğurduğunu söylemek yanlış olmaz. Ne ilginçtir ki kapitalizmin gerileyişi, kendisine düşman güçlerin marifeti değildir. Kapitalizmin kalesini kuşatmış, kapıları kırmaya niyetli barbarlar yok ortada. Tam tersi bir durum söz konusu. Kapitalist sistemin kuyusunu kazan şey, kapitalizmi yöneten hâkim varsayımların kaydettiği çarpıcı başarıdır. Kapitalizmin kalbinde, onu zirveye çıkaran mekanizmada bir çelişki saklıdır. Ama şimdi onu eceline doğru hızlandıran da aynı çelişkidir. Kapitalizmin Yıldızının Sönüşü Kapitalizmin varlık nedeni, insan hayatının her yönünü ekonomik bir platforma taşımak ve piyasada el değiştirecek bir metaa dönüştürmektir. Söz konusu dönüşümün dışında kalan pek az şey vardır. Yediğimiz yiyecek, içtiğimiz su, yaptığımız ve kullandığımız eşyalar, sosyal ilişkilerimiz, ürettiğimiz fikirler, harcadığımız zaman ve hatta bizi biz yapan genlerimiz bile kapitalizmin pazarına düşmüş bulunmaktadır. Bu pazarda birileri tarafından yeniden düzenlenmekte, bir fiyat etiketi iliştirilmekte ve pazara sunulmaktadır. Tarihin büyük bir bölümünde pazarlar, insanların bir araya gelip mal değiştokuşu yaptıkları yerler oldu. Bu çağdaysa gündelik hayatımız her yönüyle ticari borsalara bir şekilde bağlanmış durumda. Bizi piyasalar tanımlıyor. Ama işte burada bir çelişki gizli. Kapitalizmin mantığı, başarmak suretiyle başarısız olmaya dayanır. Açıklayayım. Modern kapitalizmin babası Adam Smith, Ulusların Zenginliği adını verdiği başyapıtında pazarın aynen, Isaac Newton tarafından keşfedilen yerçekimini yöneten kanunlar gibi işlediğini savunur. Her etkinin eşit ve karşı yönde bir tepkiye yol açtığı doğada olduğu gibi kendi kendini düzenleyen bir piyasada arz ve talep de birbirini aynı şekilde etkiler. Mal ve hizmetlere talep artarsa

9 Pİyasa Kapİtalİzmİnden İşbİrlİkçİ Ortak Kaynaklara 11 satıcılar da doğru orantılı olarak fiyatları yükseltir. Satıcıların istediği fiyat fazla yükseldiğinde talep düşer, bu da satıcıların fiyatları aşağı çekmesini sağlar. Fransız Aydınlanma filozoflarından ve klasik iktisat kuramının ilk mimarlarından olan Jean-Baptiste Say, yine Newton fiziğinden ödünç alınmış ikinci bir varsayımla konuya dahil olur. Say e göre ekonomik faaliyet kendi kendini yineleyebilen ve sürdürebilen bir niteliktedir. Tıpkı Newton ın ilk yerçekimi kanununda olduğu gibi, ekonomik kuvvetler harekete geçtiklerinde harici kuvvetler devreye girmeden hareket halinde kalmayı sürdürürler. Say şöyle der: Her arz kendi talebini yaratır. Piyasaya çıkan bir malın, kendi üretim değerine eşit bir talebi vardır. Bir ürünün yaratılması anında başka ürünler için de alan açar. 1 Neoklasik iktisatçıların bir sonraki kuşağı Say Yasasını revize ederek yeni teknolojilerin üretkenliği artırdığını, satıcının, daha düşük maliyetle daha fazla mal üretmesini sağladığını eklerler. Daha ucuza mal edilmiş ürünler de kendi taleplerini yaratırlar ve bu süreçte rakipler, kendi teknolojilerini geliştirerek üretkenliklerini artırmaya zorlanır. Artan üretkenlikle fiyatlar düşer ve müşterilerini geri kazanırlar veya yeni müşteriler edinirler ya da her iki olumlu sonucu bir arada elde ederler. Tüm süreç, bir devridaim makinesi gibi işler. Yeni teknolojiler ve üretkenlikteki artışla düşen fiyatlar, tüketicinin harcayabileceği daha fazla paraya sahip olmasını sağlar. Bu da satıcılar arasında yeni bir rekabet yarışını körükler. Fakat dikkatli olunması gereken bir husus söz konusudur. Bu ilkeler, rekabete açık bir pazarda geçerlidir. Bir veya birkaç satıcı daha fazla büyür ve rekabeti ortadan kaldırıp tekel veya oligopol kurarlarsa (özellikle temel mal ve hizmet alanında geçerlidir bu) fiyatları yapay olarak yükseltebilirler. Alıcıların fazla alternatifi olmadığını bilirler. Öyle bir durumda tekelci, üretkenliği artıracak, fiyatları düşürecek ve rekabet gücünü koruyacak, emek tasarrufu sağlayan teknolojileri uygulamaya hemen hemen hiç ihtiyaç duymaz veya bu yönde bir istek göstermez. Tarihte bunu kısa süreli de olsa defalarca gördük. Uzun vadedeyse mutlaka yeni oyuncular sahneye çıkar ve teknolojik atılımlarla üretkenliği artırıp fiyatları düşürerek benzer veya alternatif mal veya hizmetlerle tekeli kırarlar. Kapitalist ekonomi kuramının bu yol gösterici varsayımlarının mantıki sonuçlarına bakalım. Bir senaryo düşünün. Kapitalist sistemi yürüten mantık, kimsenin hayal edemeyeceği derecede başarılı olsun ve rekabet yarışı bizi aşırı üretkenliğe ve iktisatçıların optimum genel refah dedikleri seviyeye (yoğun rekabetin daha ileri teknolojiler geliştirmeye zorladığı, üretkenliğin optimum noktaya ulaştığı, satışa sunulan her bir kalem malın marjinal maliyetinin sıfıra yaklaştığı nihai safha) taşısın. Bir diğer ifadeyle her bir kalem malı üretmenin maliyeti -sabit maliyetler hesaba katılmamak şartıyla- sıfır olsun ve o ürün neredeyse bedelsiz sunulsun. Bu senaryo gerçekleşecek olursa kapitalizmin can

10 12 NESNELERİN İNTERNETİ VE İŞBİRLİĞİ ÇAĞI damarı olan kâr kuruyup yok olur. Bir pazar ekonomisinde kâr, marjlarda yapılır. Örneğin, bir yazar olarak yaptığım entelektüel çalışmayı bir yayıncıya satarım. O da kitabım karşılığında bana bir avans ve gelecekte yapılacak satışlardan telif ücreti verir. Kitap daha sonra son alıcıya ulaşana kadar harici bir düzeltmene, dizgiciye, matbaaya, toptancıya, dağıtımcıya ve perakendecilere gider. Bu süreçte yer alan herkes, katılımının karşılığını almak için işlem maliyetinin üzerine bir kâr marjı ekler. Peki, bir kitap üretme ve yayınlamanın marjinal maliyeti hemen hemen sıfıra düşse ne olurdu? Aslında bu senaryo şu anda yaşanıyor. Sayıları giderek artan yazarlar, kitap yazıyor, bu kitapları ya çok düşük bir fiyattan veya tamamen bedelsiz olarak internet üzerinden paylaşıyor. Böylece yayıncı, editör, matbaacı, toptancı, dağıtımcı ve perakendeciler devre dışı kalıyor. Bir kitabın her kopyasının pazarlanması ve dağıtımı neredeyse sıfır maliyetle yapılıyor. Ürünü yaratırken harcanan zaman, bilgiişlem maliyeti ve internete erişim maliyetinden başka bir maliyet söz konusu değil. Bir e-kitabın üretilip dağıtılmasını sıfıra yakın marjinal maliyetle gerçekleştirmek mümkün. Sıfıra yakın marjinal maliyet olgusu, milyarlarca insanın giderek daha fazla bilgiye ücretsiz erişim imkânına sahip olmasıyla yayıncılık, iletişim ve eğlence sektörlerinde yaygınlaşıyor. Günümüzde insan ırkının üçte birinden fazlası, nispeten ucuz cep telefonları ve bilgisayarlarla kendi bilgisini kendi üretiyor ve bu bilgiyi görüntü, ses ve metin olarak ve sıfıra yakın marjinal maliyetle, aralarında işbirliğine dayalı ilişkiler bulunan bir dünyayla paylaşıyor. Sıfıra yakın marjinal maliyet devrimi artık ticari alanları da (yenilenebilir enerji, imalat sektöründe 3D baskı ve online yüksek öğrenim vb) etkilemeye başlamış bulunuyor. Dünyada şu anda bile milyonlarca üre/tüketici (prosumers) yani kendi ürünlerini üreten tüketici var. Dünyanın her yerinde, çevreye zarar vermeden ve sıfıra yakın marjinal maliyetle kendi elektriklerini üretiyorlar. 3D yazıcılar kullanarak, sıfıra yakın marjinal maliyetle kendi ürünlerini üreten yaklaşık 100 bin hobi sahibi olduğu tahmin ediliyor. 2 Öte yandan, Yoğun Açık Online Kurslar (Massive Open Online Courses - MOOC) üzerinden bedel ödemeksizin ders alan öğrencilerin sayısı şu anda 6 milyon. Bu kurs sistemi de sıfıra yakın marjinal maliyetle faaliyet gösteriyor ve dersler, aralarında dünyanın en seçkin profesörlerinin de yer aldığı öğretim üyeleri tarafından veriliyor. Öğrenciler, kursları tamamlayarak ders kredilerini de artırmış oluyor. Her üç örnekte de ön maliyetler nispeten yüksek olsa da bu sektörlerde katlanarak artan bir büyüme çizgisi kaydedildiği gözlemleniyor. Bu katlanarak ilerleyen büyüme çizgisi, son birkaç onyılda bilişimin marjinal maliyetini sıfıra yaklaştıran büyümeye çok benziyor. Gelecek yirmi veya otuz yılda kıtasal veya küresel büyük ağlardaki üre/tüketiciler, yeşil enerjinin yanı sıra fiziki ürün ve hizmet üretmeye de

11 Pİyasa Kapİtalİzmİnden İşbİrlİkçİ Ortak Kaynaklara 13 başlayacak, online sanal sınıflarda sıfıra yakın marjinal maliyetle eğitim alacak ve ekonomiyi neredeyse tamamen ücretsiz mal ve hizmetler çağına taşıyacak. Sıfıra yakın marjinal maliyet devriminin önde gelen aktörlerinin büyük kısmı, bedavaya yakın fiyatlı mal ve hizmetler yaygınlaştıkça, büyümenin devam etmesini sağlayacak kadar kâr bırakacak ve hatta kapitalist sistemin gelişmesine zemin oluşturacak başka mal ve hizmetler yaratma fırsatlarına da kavuşacağımızı öngörüyor. Wired dergisinin eski editörü Chris Anderson, bedava dağıtılan ürünlerin öteden beri potansiyel müşterileri, başka ürünleri satın almaya ikna etmek için kullanıldığını hatırlatıp, ilk kullan-at tıraş makinelerinin üreticisi Gillette örneğini veriyor. Gillette, ürünün sap kısmını bedava vererek tüketicileri o saplara uygun bıçakları almaya ikna etme yöntemini uygulamıştı. 3 Aynı şekilde günümüzün müzisyenleri de ürettikleri müziğin online olarak milyonlarca kişi tarafından ücretsiz paylaşılmasına izin veriyor. Bu sayede sadık bir hayran kitlesi oluşturmayı ve bu kitlenin konserlerine para ödeyerek gelmesini umut ediyorlar. The New York Times ve The Economist bazı yazıları milyonlarca kişiye ücretsiz sunuyor ve belli bir oranda okurun, o yazıların daha ayrıntılı versiyonlarını okumak için para ödeyip abone olacağını hesaplıyor. Bu anlamda Bedava etiketi, para ödeyen bir müşteri kitlesi yaratmak için bir pazarlama aracı olarak kullanılıyor. Bunlar, ileriyi göremeyen kısa ömürlü hatta safça hayallerdir. Toplumun ekonomik hayatını meydana getiren mal ve hizmetlerin giderek daha büyük bölümü sıfıra yakın marjinal maliyetle ve hatta bedavaya sunulmaya başlandıkça, kapitalist pazar, daha da dar nişlere doğru geri çekilmeye devam edecektir. Bu niş alanlarda faaliyet gösteren ve kâr eden şirketler, ekonominin ancak kıyısında varlığını sürdürebilecek, çok özel bazı ürün ve hizmetlere para ödeyen ve sayısı giderek azalan bir müşteri kitlesine bel bağlayarak varlıklarını sürdürmeye çalışacaklardır. Sıfıra yakın marjinal maliyet olgusunu kabul etmedeki gönülsüzlüğü anlamak zor değil. Hepsi değilse de ticaret sahnesinin eski tüfeklerinin büyük kısmı, çoğu mal ve hizmetin neredeyse bedelsiz verildiği, kâr olgusunun tarih olduğu, mülkiyetin anlamını yitirdiği ve pazarda bolluk yaşandığı bir ekonomiyi hayal bile edemezler. Sonra ne yaparız? İçlerinden bazıları bu soruyu sormaya başladı. Modern ekonomik düşüncenin büyük mimarlarından bazılarının bu problem konusunda uzun zaman önce kafa yorduğunu öğrenmek içlerini biraz olsun rahatlatıyor. John Maynard Keynes, Robert Heilbroner ve Wassily Leontief gibi isimler, kapitalizmi ileriye taşıyan kritik çelişki üzerinde çokça düşündüler. Uzak bir gelecekte yeni teknolojiler sayesinde üretkenliğin ciddi oranda artarak fiyatları aşağıya çekebileceğini ve üzerinde konuştuğumuz tabloyu yaratabileceğini öngörmüşlerdi.

12 14 NESNELERİN İNTERNETİ VE İŞBİRLİĞİ ÇAĞI Yirminci yüzyılın başlarında Şikago Üniversitesi profesörlerinden Oskar Lange in dikkatini esrarengiz bir mesele çekti. Olgunlaşmış bir kapitalist sistemde üretkenliği artırıp fiyatları düşürmek için yeni teknolojik atılımlar gerçekleştirme arayışı, sistemin kendi kendisiyle çatışmaya girmesine yol açıyordu. Büyük Buhrandan hemen sonra, 1936 da üretim araçlarının özel mülkiyette bulunmasının ekonomik gelişmeyi sonsuza kadar besleyip beslemeyeceği sorusunu gündeme getirdi. Teknolojik gelişmenin belirli bir aşamasında sistemin başarısı, daha fazla ilerlemeyi önleyen bir engel olarak ortaya çıkabilir miydi? 4 Lange e göre bir girişimci, fiyatları düşürmesini sağlayan teknolojik bir inovasyon yaptığında, çağdışı kalan üretim araçlarıyla çalışan rakiplerine karşı geçici bir rekabet avantajı sağlar. Bu da daha önce yaptığı yatırımların değerinin düşmesine yol açar. Bunun üzerine rakipler de kendi teknolojik inovasyonlarını yapmaya zorlanır, üretkenlik tekrar artar ve fiyatlar da tekrar düşer ve bu döngü bu şekilde sürer gider. Öte yandan, olgunluğa erişmiş, pazarın büyük kısmının birkaç şirket tarafından ele geçirildiği ve bir tekel veya oligopol durumunun yaşandığı sektörlerde, demode olan teknolojiye yapılan sermaye yatırımının değerini korumak adına ekonomik ilerlemeyi engellemek hâkim şirketlerin çıkarına olacaktır. Lange şöyle der: Yapılan sermaye yatırımının değerini korumak, girişimcinin en önemli kaygısı haline geldiğinde, ekonomik ilerleyişin durması veya en azından hatırı sayılır düzeyde yavaşlaması şarttır Bu sonuç, sektörün bir kısmında tekel durumu söz konusuysa daha da önem kazanır. 5 Sektörün güçlü liderleri, yeni şirketlerin ve inovasyonların önünü kesmeye çalışır. Ancak daha önce yapılan yatırımları korumak için yeni ve daha verimli teknolojileri yavaşlatmak veya tamamen durdurmak, yeni ve kârlı fırsatlara sermaye yatırılmasını önlemek suretiyle bir pozitif geribildirim döngüsü yaratır. Sermaye, yeni ve kârlı alanlara yönelemezse ekonomi müzmin bir durgunluğa girer. Lange, kapitalisti kapitaliste kırdıran bu mücadeleyi keskin ifadelerle tarif eder: Kapitalist sistemin istikrarı, eski yatırımları korumak için ekonomik ilerleyişin durdurulması çabaları ve o çabaların başarısızlıkla sonuçlanması durumunda muazzam çöküşlerin meydana gelmesini önleme girişimleriyle sarsılır. 6 Ekonomik ilerlemeyi engelleme gayretleri eninde sonunda başarısızlıkla sonuçlanır. Çünkü sistemin sınırlarında ısrarla dolaşan yeni girişimciler vardır. Üretkenliği artırıp maliyetleri azaltacak inovasyonları arayıp bulurlar ve böylece rakiplerinden daha düşük fiyatlar sunarak müşteri kazanırlar. Üretkenlik artışı maliyet ve fiyatları sürekli aşağı çeker, kâr marjlarının düşmesine

13 Pİyasa Kapİtalİzmİnden İşbİrlİkçİ Ortak Kaynaklara 15 yol açar. Dolayısıyla, Lange in ana hatlarıyla tarif ettiği bu yarış, uzun vadede son derece acımasızdır. Günümüzde birçok iktisatçı, neredeyse bedava ulaşılabilecek mal ve hizmetler çağına temkinli bir şekilde yaklaşsa da daha eskilerden birkaç iktisatçı, bu fikre ihtiyatlı bir heyecanla bakıyor. Yirminci yüzyılın en saygın iktisatçılarından olan ve ekonomik kuramları bugün de geçerli kabul edilen Keynes, 1930 yılında kısa bir makale kaleme aldı. Torunlarımızın Önündeki Ekonomik Olanaklar adını taşıyan makale, milyonlarca Amerikalının 1929 da patlak veren krizin, aslında bir dibe vuruş sürecinin ilk safhası olduğunu anladığı sıralarda yayınlandı. Keynes in gözlemlerine göre yeni teknolojiler sayesinde kaydedilen üretkenlik artışıyla mal ve hizmet maliyetlerindeki gerileme öngörülmedik bir hızla gerçekleşiyordu. Ayrıca temel mal ve hizmetlerin üretiminde gereksinim duyulan emek de ciddi oranda azalıyordu. Keynes, yeni bir de terim ortaya attı. Okurlarına şöyle diyordu: Gelecek yıllarda teknolojik işsizlik terimini çokça duyacaksınız. Emek kullanımında tasarruf sağlayan yöntemleri, emek için yeni alanlar bulma hızımızdan daha hızlı bir şekilde geliştirmemizden kaynaklanan işsizliktir bu. Keynes, teknolojik işsizliğin kısa vadede sıkıntı yaratmakla birlikte uzun vadede büyük bir lütuf olacağını, çünkü bunun aslında insanoğlunun ekonomik problemlerini çözdüğü anlamına geleceğini de sözlerine eklemişti. 7 Keynes, enerjimizi ekonomi dışı amaçlara ayırmayı tercih edeceğimize ve bu ekonomik ihtiyaçların karşılanacağı bir noktaya tahminlerimizden de daha kısa sürede ulaşacağımıza inanıyordu. 8 Makinelerin, bedava sayılabilecek ürün ve hizmetlerden bol bol üreteceği, insan neslini sıkıntı ve zahmetten kurtaracak bir gelecek hayal ediyordu. Bu, öyle bir çağ olacaktı ki, insan beyni, parasal konularla uğraşmak yerine hayat sanatları üzerine daha fazla yoğunlaşacak ve manevi anlamda daha yüksek mertebelere yükselmenin peşine düşecekti. Lange ve Keynes, 1930 lu yıllarda kapitalist sistemin çekirdeğinde yatan şizofreniyi görmüştü. Onları korkutan, üretkenliği yukarı ve marjinal maliyetleri aşağı çeken rekabetçi pazarlara özgü girişimci dinamizmdi. İktisatçılar, en verimli ekonomilerin, tüketicinin satın aldığı mal için sadece marjinal maliyet kadar ödeme yaptığı ekonomiler olduğunu uzun zamandır biliyorlar. Gelgelelim, eğer tüketiciler sadece marjinal maliyet kadar para öderse ve bu maliyetler sıfıra doğru hızla inmeye başlarsa, şirketler, yaptıkları yatırımdan yeterli geri dönüş sağlayamayacak, hissedarlarını memnun edecek kadar kâr elde edemeyecekler demektir. Bu durumda pazar liderleri, tekel oluşturmak suretiyle pazarda egemenlik kurmak isteyecektir. Bu yolla, sattıkları ürünlerin marjinal maliyetinden daha yüksek fiyatlar belirleyebileceklerdir. Böylece görünmez bir elin, pazarı sıfıra yakın maliyetlerin olduğu o en verimli ekonomi tablosuna doğru iteklemesine ve pazarı bedavaya yakın fiyatlı mal ve hizmetlerin doldur-

14 16 NESNELERİN İNTERNETİ VE İŞBİRLİĞİ ÇAĞI masına engel olacaklardır. Kapitalist kuram ve uygulamaların temelinde işte bu ikilem yatmaktadır. Lange ve Keynes ten seksen yıl sonra çağdaş iktisatçılar, bir kere daha kapitalist sistemin çelişkilerle örülü işleyişine gözlerini çevirmiş durumdalar. Toplumu sıfıra yakın marjinal maliyet devrine hızla taşıyan yeni teknolojiler ortadayken pazar ekonomisini, kendi kendini yok edecek hale gelmeden nasıl yaşatacaklarını bilemiyorlar. Başkan Bill Clinton zamanında ABD Hazine Bakanlığı görevini yürüten ve Harvard Üniversitesi nin eski başkanı olan Lawrence Summers ile Kaliforniya Üniversitesinde iktisat profesörü olarak görev yapan J. Bradford DeLong, Ağustos 2001 de Kansas City Merkez Bankasınca düzenlenen Bilgi Ekonomisinin Ekonomik Politikası adını taşıyan sempozyumda ortak bir tebliğ sunarak kapitalizmin çelişkisini yeniden gündeme getirdiler. Bu sefer risk daha büyüktü. Yeni bilgi teknolojileri ve henüz yaygınlaşmaya başlayan internet, gelecek onyıllarda kapitalist sistemi sıfıra yakın marjinal maliyet olgusuyla karşı karşıya bırakabilirdi. Summers ve DeLong un kaygıları, yıldızı yeni yeni yükselmeye başlayan veri işleme ve iletişim teknolojileri üzerine yoğunlaşıyordu. Bu sismik inovasyonlar nedeniyle ticari hayatın sil baştan düzenlenmesi gerektiğini düşünüyorlardı. Mevcut durum, elektriğin icadıyla yaşananlarla yarışacak boyuttaydı. Summers ve DeLong a göre bu teknolojik değişimlerin, marjinal maliyetleri ciddi şekilde aşağı çekme ihtimali yüksekti. Bu da söylemlerinin çıkış noktasını oluşturuyordu. Onlar için ekonomik verimlilik anlamında en temel şart, fiyatın marjinal maliyete eşit olmasıydı. 9 Bilgi teknolojisi mallarında dağıtımın sosyal ve marjinal maliyetinin sıfıra yakın olduğunu kabul ediyorlardı. 10 İşte bu noktada ortaya bir ikilem çıkıyordu. Bilgi teknolojisi ürünleri, marjinal üretim maliyeti üzerinden -sıfır- dağıtılacaksa, [sabit hazırlık] maliyetlerini karşılamak için tüketiciye yapılan satışlardan elde edilen geliri kullanan ticari şirketlerin bu ürünleri geliştirip üretmesi imkânsız hale gelir. Bilgi teknolojileri ürünlerinin geliştirilip üretilmesi için şirketler, bu ürünleri kâr koyarak birilerine satmak durumundadır. 11 Summers ve DeLong, ön maliyetlerin devlet sübvansiyonlarıyla karşılanmasına karşıydılar. İdari bürokrasi ve grup düşüncesi nin pazarın girişimci ruhunu yok edeceği görüşündeydiler. 12 İki ünlü iktisatçı, devlet müdahalesi yerine, çekinerek de olsa, malların önemli derecede artan ölçeğe göre getiri koşullarıyla üretildiği bir ekonomide inovasyonu korumanın en iyi yolunun kısa vadeli doğal tekelleri desteklemek

Yönetim 2.0. Harvard Business Review. Çeviren Melis İnan

Yönetim 2.0. Harvard Business Review. Çeviren Melis İnan Yönetim 2.0 Harvard Business Review Çeviren Melis İnan ISBN 978-605-4538-80-5 Harvard Business School, 2011 Orijinal adı ve yayıncısı: Management Tips, Harvard Business Review Türkçe yayın hakları Akcalı

Detaylı

Ekonomik Görünüm ve Tahminler: Nisan 2015

Ekonomik Görünüm ve Tahminler: Nisan 2015 Ekonomik Görünüm ve Tahminler: Nisan 215 BÜYÜME DÜŞMEYE DEVAM EDİYOR Zümrüt İmamoğlu* ve Barış Soybilgen ** 13 Nisan 215 Yönetici Özeti Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış Sanayi Üretim Endeksi (SÜE)

Detaylı

Kaos Yönetimi Çalkantılar Çağında Yönetim ve Pazarlama

Kaos Yönetimi Çalkantılar Çağında Yönetim ve Pazarlama Kaos Yönetimi Kaos Yönetimi Çalkantılar Çağında Yönetim ve Pazarlama PHILIP KOTLER JOHN A. CASLIONE Çeviri: Kıvanç Dündar ISBN 978-605-5655-55-6 2009 Philip Kotler and John A. Caslione Orijinal adı ve

Detaylı

İSO YÖNETİM KURULU BAŞKANI ERDAL BAHÇIVAN IN KONUŞMASI

İSO YÖNETİM KURULU BAŞKANI ERDAL BAHÇIVAN IN KONUŞMASI İSO YÖNETİM KURULU BAŞKANI ERDAL BAHÇIVAN IN KONUŞMASI 2023 e 10 Kala Kamu Üniversite Sanayi İşbirliği Bölgesel Toplantısı nda konuya yönelik düşüncelerimi ifade etmeden önce sizleri, şahsım ve İstanbul

Detaylı

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK POLİTİKASI. Sürdürülebilirlik vizyonumuz

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK POLİTİKASI. Sürdürülebilirlik vizyonumuz SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK POLİTİKASI Sürdürülebilirlik vizyonumuz 150 yıllık bir süreçte inşa ettiğimiz rakipsiz deneyim ve bilgi birikimimizi; ekonomiye, çevreye, topluma katkı sağlamak üzere kullanmak, paydaşlarımız

Detaylı

KAPİTALİZMİN İPİNİ ÇOK ULUSLU ŞİRKETLER Mİ ÇEKECEK?

KAPİTALİZMİN İPİNİ ÇOK ULUSLU ŞİRKETLER Mİ ÇEKECEK? KAPİTALİZMİN İPİNİ ÇOK ULUSLU ŞİRKETLER Mİ ÇEKECEK? Dünyada mal ve hizmet hareketlerinin uluslararası dolaşımına ve üretimin uluslararasılaşmasına imkan veren düzenlemeler (Dünya Ticaret Örgütü, Uluslararası

Detaylı

11/10/14. Yeni ürün geliştirme stratejisi Yeni ürün geliştirme süreci Yeni ürün geliştirme yönetimi Ürün yaşam döngüsü stratejileri

11/10/14. Yeni ürün geliştirme stratejisi Yeni ürün geliştirme süreci Yeni ürün geliştirme yönetimi Ürün yaşam döngüsü stratejileri Yeni ürün geliştirme stratejisi Yeni ürün geliştirme süreci Yeni ürün geliştirme yönetimi Ürün yaşam döngüsü stratejileri Kullanılan Kaynaklar: - Mucuk, İ. (2012). Pazarlama İlkeleri. Türkmen Kitabevi

Detaylı

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni GSO-TOBB-TEPAV Girişimcilik Merkezinin Açılışı Kredi Garanti Fonu Gaziantep Şubesi nin Açılışı Proje Değerlendirme ve Eğitim Merkezi nin Açılışı Dünya Bankası Gaziantep Bilgi Merkezi Açılışı 23 Temmuz

Detaylı

Girişimciliğin Fonksiyonları

Girişimciliğin Fonksiyonları Girişimciliğin Fonksiyonları 1-Yeni üretim yöntemleri geliştirmek ve uygulamak, üretimi organize etme fonksiyonu: Girişimciler mevcut ürün ve hizmetler ile yetinmeyip, sürekli olarak farklı ve tüketici

Detaylı

Teknoloji Geliştirme Alanında Üniversite Sanayi Ortak Çalışmalarında Deneyimler Dr.- Ing. Yalçın Tanes Ak-Kim Ar-Ge Direktörü

Teknoloji Geliştirme Alanında Üniversite Sanayi Ortak Çalışmalarında Deneyimler Dr.- Ing. Yalçın Tanes Ak-Kim Ar-Ge Direktörü Teknoloji Geliştirme Alanında Üniversite Sanayi Ortak Çalışmalarında Deneyimler Dr.- Ing. Yalçın Tanes Ak-Kim Ar-Ge Direktörü Üniversite Sanayi İşbirliğinde Yaklaşımlar 29 Mart 2013 Elazığ Önsöz Çeşitli

Detaylı

İHRACAT. Mutlu Yılmaz

İHRACAT. Mutlu Yılmaz İHRACAT İHRACAT Mutlu Yılmaz ISBN 978-605-322-176-0 2014 Optimist Yayım ve Dağıtım Optimist Yayım Dağıtım San. ve Tic. Ltd. Şti. Sertifika no. : 11970 Telefon : 0216 481 29 17-18 Faks : 0216 521 10 64

Detaylı

Türkiye de işsizler artık daha yaşlı

Türkiye de işsizler artık daha yaşlı Türkiye de işsizler artık daha yaşlı Esen Çağlar, Ozan Acar, Haki Pamuk Mart 2007 2001 krizinden günümüze Türkiye ekonomisinde iki önemli yapı değişikliği birlikte yaşanmıştır. Bir yandan makroekonomik

Detaylı

Ekonomi I FĐRMA TEORĐSĐ. Piyasa Çeşitleri. Tam Rekabet Piyasası. Piyasa yapılarının çeşitli türleri; Bir uçta tam rekabet piyasası (fiyat alıcı),

Ekonomi I FĐRMA TEORĐSĐ. Piyasa Çeşitleri. Tam Rekabet Piyasası. Piyasa yapılarının çeşitli türleri; Bir uçta tam rekabet piyasası (fiyat alıcı), Ekonomi I Tam Rekabet Piyasası FĐRMA TEORĐSĐ Bu bölümü bitirdiğinizde şunları öğrenmiş olacaksınız: Hasılat, maliyet ve kar kavramları ne demektir? Tam rekabet ne anlama gelir? Tam rekabet piyasasında

Detaylı

E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz.

E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz. Mehmet Can HANAYLI Sanal ortamda hukuksal kurallara uyarak e-ticaret yapabileceksiniz. E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz. E-Ticarette

Detaylı

TÜRKONFED KOBİ PERSPEKTİFİ MAYIS 2016

TÜRKONFED KOBİ PERSPEKTİFİ MAYIS 2016 TÜRKONFED KOBİ PERSPEKTİFİ MAYIS 2016 KOBİ Perspektifi Gelir Tarafını Etkileyecek Makroekonomik Göstergeler Maliyet Kalemlerini Etkileyecek Ekonomik ve Finansal Gelişmeler 2010 Ç1 2010 Ç2 2010 Ç3 2010

Detaylı

PAZAR NERESİDİR? Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi. Pazar Araştırması

PAZAR NERESİDİR? Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi. Pazar Araştırması Uygulamalı Girişimcilik Eğitimi Pazar Araştırması PAZAR NERESİDİR? Pazar mal ve hizmetlerin satışa sunuldukları ve alıcılar ile satıcıların bir araya geldikleri her yerdir. Mağaza, hal, manav, restoran,

Detaylı

Mikroiktisat Final Sorularý

Mikroiktisat Final Sorularý Mikroiktisat Final Sorularý MERSĐN ÜNĐVERSĐTESĐ ĐKTĐSADĐ VE ĐDARĐ BĐLĐMLER FAKÜLTESĐ MALĐYE VE ĐŞLETME BÖLÜMLERĐ MĐKROĐKTĐSAT FĐNAL SINAVI 10.01.2011 Saat: 13:00 Çoktan Seçmeli Sorular: Sorunun Yanıtı

Detaylı

GİRİŞİMCİLİKTE İŞ MODELİ. Yrd. Doç. Dr. Emin EMİRZA

GİRİŞİMCİLİKTE İŞ MODELİ. Yrd. Doç. Dr. Emin EMİRZA GİRİŞİMCİLİKTE İŞ MODELİ Yrd. Doç. Dr. Emin EMİRZA Kayseri 2015 İş modeli Örnek olay: ipod/itunes Apple 2003 yılında taşınabilir eğlencede devrim yaparak, yeni bir Pazar yarattı ve şirketi dönüştürerek

Detaylı

Bu yıl 2.si düzenlenen Euromoney Türkiye Finans ve Yatırım Forumu nda Akbank adına sizlerle bir arada olmaktan büyük mutluluk duyuyorum.

Bu yıl 2.si düzenlenen Euromoney Türkiye Finans ve Yatırım Forumu nda Akbank adına sizlerle bir arada olmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Sayın Bakan, Değerli Konuklar, Bu yıl 2.si düzenlenen Euromoney Türkiye Finans ve Yatırım Forumu nda Akbank adına sizlerle bir arada olmaktan büyük mutluluk duyuyorum. Forumun Türkiye hakkındaki genel

Detaylı

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1: EKONOMİ İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELER VE TEMEL KAVRAMLAR...

İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1: EKONOMİ İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELER VE TEMEL KAVRAMLAR... İÇİNDEKİLER BÖLÜM 1: EKONOMİ İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELER VE TEMEL KAVRAMLAR... 1 1.1. EKONOMİ İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELER... 3 1.1.1. Romalıların Ekonomik Düşünceleri... 3 1.1.2. Orta Çağ da Ekonomik Düşünceler...

Detaylı

PİYASAYA BAKIŞ 24 Temmuz 2013

PİYASAYA BAKIŞ 24 Temmuz 2013 PİYASAYA BAKIŞ 24 Temmuz 2013 RİSKİN İŞTAHI KAÇARSA Bernanke nin Mayıs ayı içerisinde yaptığı açıklama ile başlayan riskten kaçınma eğilimi 19 20 Haziran FED toplantısı ile doruğa ulaştı. FED in 85 milyar

Detaylı

ELEKTRONİK TİCARET (E-TİCARET) NEDIR? Ticaret Nedir?

ELEKTRONİK TİCARET (E-TİCARET) NEDIR? Ticaret Nedir? DERS NOTU - 1 ELEKTRONİK TİCARET (E-TİCARET) NEDIR? Ticaret Nedir? Ticaret ifadesi kavramsal olarak mal veya hizmetin satın alınması ve satılması işlemlerini kapsamaktadır. Bu sürecin elektronik ortamda

Detaylı

Makroekonomik Hedeflere Ulaşmada Rekabet Politikası ve Uygulamalarının Rolü

Makroekonomik Hedeflere Ulaşmada Rekabet Politikası ve Uygulamalarının Rolü Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Makroekonomik Hedeflere Ulaşmada Rekabet Politikası ve Uygulamalarının Rolü Durmuş Yılmaz, Başkan 26 Mart 2008, Ankara Değerli Konuklar, Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Detaylı

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN "SAĞLIĞA YENİLİKÇİ BİR BAKIŞ AÇISI: MOBİL SAĞLIK RAPORU TANITIM TOPLANTISI AÇILIŞ KONUŞMASI

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN SAĞLIĞA YENİLİKÇİ BİR BAKIŞ AÇISI: MOBİL SAĞLIK RAPORU TANITIM TOPLANTISI AÇILIŞ KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN "SAĞLIĞA YENİLİKÇİ BİR BAKIŞ AÇISI: MOBİL SAĞLIK RAPORU TANITIM TOPLANTISI AÇILIŞ KONUŞMASI 22 Mart 2016 İstanbul, Sheraton Hotel&Convention Center

Detaylı

Basın Bülteni Release

Basın Bülteni Release Basın Bülteni Release BASF, ikinci çeyrekte satış hacmini artırdı 26 Temmuz 2014 BASF, 2014 yılı ikinci çeyreğinde satışlarını yüzde 1 artırarak 18,5 milyar avroya çıkardı. Şirketin faiz ve vergi öncesi

Detaylı

5 milyon kişi online ticarete 31 milyar lira harcıyor

5 milyon kişi online ticarete 31 milyar lira harcıyor Tarih: 06.10.2013 Sayı: 2013/16 Türkiye de e-ticaret Raporu na göre online alışveriş beş yılda 3 e katlandı 5 milyon kişi online ticarete 31 milyar lira harcıyor İSMMMO nun Türkiye de e-ticaret adlı raporuna

Detaylı

MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNETİMİ

MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNETİMİ MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNETİMİ Birinci Bölüm : Müşteri İlişkileri Yönetimi: Tanımı, Kapsamı ve Önemi Hazırlayan ÖĞR. GÖR. Hamza CORUT İŞLEYİŞ AŞAMALARI Birinci Aşama: İçerik Sunumu İkinci Aşama: İçeriğin

Detaylı

Basın bilgisi. Şirketin olumlu ekonomik durumunu geliştirme

Basın bilgisi. Şirketin olumlu ekonomik durumunu geliştirme Basın bilgisi Tarih: 21/03/2012 Fensterbau/frontale 2012 için Roto pencere ve kapı teknolojisi Roto Grubu başarı yolunda ilerliyor / 2011 satış hacminde yeni rekor / Gelişen pazar konumu / Tatsız solar

Detaylı

R KARLILIK VE SÜRDÜRÜLEB

R KARLILIK VE SÜRDÜRÜLEB ÜRETİMDE İNOVASYON BİLAL AKAY Üretim ve Planlama Direktörü 1 İleri teknolojik gelişme ve otomasyon, yeni niteliklere ve yüksek düzeyde eğitim almış insan gücüne eğilimi artıyor. Mevcut iş gücü içinde bu

Detaylı

Aslında, benim perakende sektöründeki kariyerim bir anlamda 12 yaşında sahibi olduğumuz süpemarkette yaz tatillerinde çalışmamla başladı.

Aslında, benim perakende sektöründeki kariyerim bir anlamda 12 yaşında sahibi olduğumuz süpemarkette yaz tatillerinde çalışmamla başladı. Değerli Basın Mensupları, Kıymetli Konuklar, İstanbul, 14 Temmuz 2008 Öncelikle Real Hipermarketleri Türkiye Genel Müdürü olarak gerçekleştirdiğimiz ilk basın toplantımıza katılımınız için çok teşekkür

Detaylı

SORU SETİ 11 MİKTAR TEORİSİ TOPLAM ARZ VE TALEP ENFLASYON KLASİK VE KEYNEZYEN YAKLAŞIMLAR PARA

SORU SETİ 11 MİKTAR TEORİSİ TOPLAM ARZ VE TALEP ENFLASYON KLASİK VE KEYNEZYEN YAKLAŞIMLAR PARA SORU SETİ 11 MİKTAR TEORİSİ TOPLAM ARZ VE TALEP ENFLASYON KLASİK VE KEYNEZYEN YAKLAŞIMLAR PARA Problem 1 (KMS-2001) Kısa dönem toplam arz eğrisinin pozitif eğimli olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Detaylı

Misyonumuz. Vizyonumuz Çalışan. 45 Ülke İş Ortağı Kişilik Ekosistem. 85,000 Aktif Müşteri

Misyonumuz. Vizyonumuz Çalışan. 45 Ülke İş Ortağı Kişilik Ekosistem. 85,000 Aktif Müşteri 900+ Çalışan 45 Ülke 800+ İş Ortağı 2.500 Kişilik Ekosistem 85,000 Aktif Müşteri Kişisel bilgisayarlar için uygulama yazılımları geliştirmek üzere 1984 yılında kurulan Logo, Türkiye nin yenilikçi yazılım

Detaylı

ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ ANALİZİ

ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ ANALİZİ ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ ANALİZİ Bugün, saat 15:30 da global piyasalara etkisi çok büyük olan ABD Tarım Dışı İstihdam Raporu açıklanacak. Veri açıklandığı sırada dalgalanmanın çok yüksek olabileceğini

Detaylı

İKTİSAT SORU BANKASI ECONOMICUS TAMAMI ÇÖZÜMLÜ DİLEK ERDOĞAN KURUMLU TEK KİTAP

İKTİSAT SORU BANKASI ECONOMICUS TAMAMI ÇÖZÜMLÜ DİLEK ERDOĞAN KURUMLU TEK KİTAP ECONOMICUS İKTİSAT SORU BANKASI TAMAMI ÇÖZÜMLÜ Mikro İktisat Makro İktisat Para-Banka Kredi Uluslararası İktisat Büyüme ve Kalkınma Türkiye Ekonomisi İktisadi Doktrinler Tarihi KPSS ve kurum sınavları

Detaylı

www.maviperde.com Elektronik ticaret e-ticaret

www.maviperde.com Elektronik ticaret e-ticaret www.maviperde.com 1995 li yıllardan sonra Dünyada ve Türkiye'de elektronik ticaretin ön plana çıkmasıyla ve gelecek yıllarda mekanik perde sistemi pazarının çoğunu elektronik ticaretle olacağı varsayımı

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 08 Haziran 2015, Sayı: 14. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 08 Haziran 2015, Sayı: 14. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 14 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya Çağlar Kuzlukluoğlu 1

Detaylı

Türkiye, bu oranla araştırmaya katılan 24 ülke arasında 5. sırada yer alıyor.

Türkiye, bu oranla araştırmaya katılan 24 ülke arasında 5. sırada yer alıyor. Sayın Başkan, Değerli Basın mensupları, Odamızın Mayıs ayı olağan Meclis toplantısına hoş geldiniz diyor, hepinizi şahsım ve yönetim kurulu adına saygıyla selamlıyorum. 65. Hükümetimiz, dün Sayın Cumhurbaşkanımızın

Detaylı

İçindekiler kısa tablosu

İçindekiler kısa tablosu İçindekiler kısa tablosu Önsöz x Rehberli Tur xii Kutulanmış Malzeme xiv Yazarlar Hakkında xx BİRİNCİ KISIM Giriş 1 İktisat ve ekonomi 2 2 Ekonomik analiz araçları 22 3 Arz, talep ve piyasa 42 İKİNCİ KISIM

Detaylı

Elektrik sektöründe serbestleşme süreci üzerine gözlemler: Bir kısa dönem analizi

Elektrik sektöründe serbestleşme süreci üzerine gözlemler: Bir kısa dönem analizi Elektrik sektöründe serbestleşme süreci üzerine gözlemler: Bir kısa dönem analizi İzak Atiyas, Sabancı Üniversitesi Elektrik Enerjisi Stratejisi Değerlendirmeleri Konferansı 22 Mayıs 2008, İstanbul Temel

Detaylı

1. Giriş Giriş...19

1. Giriş Giriş...19 İÇİNDEKİLER ikinci baskıya önsöz...v birinci baskıya önsöz...vıı İÇİNDEKİLER... Xı BİRİNCİ KİTAP ANALİZİN ÇERÇEVESİ I. YÖNTEM SORUNLARI...3 1. Giriş...3 2. Neden yöntem tartışıyoruz?...4 3. Mantıki Bilimler

Detaylı

2013 TE ÇİMEN HALI BÜYÜMEYİ HEDEFLİYOR!

2013 TE ÇİMEN HALI BÜYÜMEYİ HEDEFLİYOR! ÇİMEN HALI 2013 TE %25 BÜYÜMEYİ HEDEFLİYOR! Kaşmir Halı Marmara Bölge Bayi Çimen Halı, Bağcılardaki 5 bin m2 lik yeni yerinde satış öncesi ve satış sonrası verdiği hizmetle halı sektöründe yükselişini

Detaylı

MEDYA EKONOMİSİ VE İŞLETMECİLİĞİ

MEDYA EKONOMİSİ VE İŞLETMECİLİĞİ Medya Ekonomisi Kavram ve Gelişimi Ünite 1 Medya ve İletişim Önlisans Programı MEDYA EKONOMİSİ VE İŞLETMECİLİĞİ Yrd. Doç. Dr. Nurhayat YOLOĞLU 1 Ünite 1 MEDYA EKONOMİSİ KAVRAM VE GELİŞİMİ Yrd. Doç. Dr.

Detaylı

E-KİTAP SATIŞLARINIZLA, SÜREKLİ BİR GELİRE NE DERSİNİZ? Www.EkitapKazanclari.coM. By Alia RİOR. Alia RİOR www.ekitapkazanclari.com

E-KİTAP SATIŞLARINIZLA, SÜREKLİ BİR GELİRE NE DERSİNİZ? Www.EkitapKazanclari.coM. By Alia RİOR. Alia RİOR www.ekitapkazanclari.com E-KİTAP SATIŞLARINIZLA, SÜREKLİ BİR GELİRE NE DERSİNİZ? E-KİTAP KAZANÇLARI Www.EkitapKazanclari.coM By Alia RİOR Alia RİOR www.ekitapkazanclari.com Sorumluluk Sınırları ve Garanti Feragatnamesi ÖNEMLİ:

Detaylı

Talep ve arz kavramları ve bu kavramları etkileyen öğeler spor endüstrisine konu olan bir mal ya da hizmetin üretilmesi ve tüketilmesi açısından

Talep ve arz kavramları ve bu kavramları etkileyen öğeler spor endüstrisine konu olan bir mal ya da hizmetin üretilmesi ve tüketilmesi açısından 3.Ders Talep ve arz kavramları ve bu kavramları etkileyen öğeler spor endüstrisine konu olan bir mal ya da hizmetin üretilmesi ve tüketilmesi açısından önemli unsurlardır. Spor endüstrisi içerisinde yer

Detaylı

Sosyal Girişimler, Sosyal bir amaçla kurulur ve faaliyet gösterir, Ekonomik faaliyetler yürütür, Elde ettikleri karı sosyal amaçları için kullanır.

Sosyal Girişimler, Sosyal bir amaçla kurulur ve faaliyet gösterir, Ekonomik faaliyetler yürütür, Elde ettikleri karı sosyal amaçları için kullanır. Sosyal Girişimler, Sosyal bir amaçla kurulur ve faaliyet gösterir, Ekonomik faaliyetler yürütür, Elde ettikleri karı sosyal amaçları için kullanır. Sosyal girişimler, çoğunlukla ürün ve hizmetler yaratırken

Detaylı

Sürdürülebilir büyüme için inovasyon ve risk yönetimi

Sürdürülebilir büyüme için inovasyon ve risk yönetimi www.pwc.com.tr Sürdürülebilir büyüme için inovasyon ve risk yönetimi. 12. Çözüm Ortaklığı Platformu 9 Aralık 2013 İçerik 1. İnovasyon riskinin yönetimi neden önemli? 2. İnovasyonda neye odaklanmalıyız?

Detaylı

İşletme Okulunda Öğrendiğim 101 Şey

İşletme Okulunda Öğrendiğim 101 Şey İşletme Okulunda Öğrendiğim 101 Şey Michael W. Preis ve Matthew Frederick İllüstrasyonlar: Matthew Frederick Çeviren: Melih Arat ISBN 978-605-4538-39-3 Matthew Frederick, 2010 Orijinal adı ve yayıncısı:

Detaylı

İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2

İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2 İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2 PLANLAMAYI GEREKTİREN UNSURLAR Sosyalist model-kurumsal tercihler Piyasa başarısızlığı Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma sorunları 2

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 10 Ekim 2016, Sayı: 39. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 10 Ekim 2016, Sayı: 39. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 39 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya Deniz Bayram 1 DenizBank

Detaylı

Geçen Haftanın Ödevi???

Geçen Haftanın Ödevi??? Bilginin Neden Olduğu Değişimler Ekonomik Alanda Yaşanan Değişimin Etkileri Siyasi Alanda Yaşanan Değişimin Etkileri Sosyal Alanda Yaşanan Değişimin Etkileri Kültürel Alanda Yaşanan Değişimin Etkileri

Detaylı

2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları

2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları 2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları Virpi Einola-Pekkinen 11.1.2011 1 Strateji Nedir? bir kağıt bir belge bir çalışma planı bir yol bir süreç bir ortak yorumlama ufku? 2 Stratejik Düşünme Nedir?

Detaylı

TEB HOLDİNG A.Ş. 2014 YILI 1. ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU

TEB HOLDİNG A.Ş. 2014 YILI 1. ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU TEB HOLDİNG A.Ş. 2014 YILI 1. ARA DÖNEM KONSOLİDE FAALİYET RAPORU Raporun Ait Olduğu Dönem : 01.01.2014 31.03.2014 Şirketin Ticaret Unvanı : TEB Holding A.Ş. Şirketin Ticaret Sicil Numarası : 176711 Genel

Detaylı

SAY 203 MİKRO İKTİSAT

SAY 203 MİKRO İKTİSAT SAY 203 MİKRO İKTİSAT YRD. DOÇ. DR. EMRE ATILGAN 1 Ders Planı Kıtlık, Tercih ve Piyasa Sistemi Arz Talep Analizi Tüketici Dengesi Üretici Dengesi Maliyet Teorisi Piyasalar Tam Rekabet Piyasası Tekel Piyasası

Detaylı

BURSA DA İLK 250 ŞİRKET VE İSTİHDAM

BURSA DA İLK 250 ŞİRKET VE İSTİHDAM BURSA DA İLK 250 ŞİRKET VE İSTİHDAM Prof. Dr. Yusuf ALPER 1. GENEL OLARAK İSTİHDAM Ekonomik faaliyetin toplumsal açıdan en önemli ve anlamlı sonuçlarından birini, yarattığı istihdam kapasitesi oluşturur.

Detaylı

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN " 12. TEKNOLOJİ ÖDÜLLERİ ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI

TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN  12. TEKNOLOJİ ÖDÜLLERİ ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI TÜSİAD YÖNETİM KURULU BAŞKANI CANSEN BAŞARAN-SYMES IN " 12. TEKNOLOJİ ÖDÜLLERİ ÖDÜL TÖRENİ KONUŞMASI 30 Mayıs 2016 Wyndham Grand İstanbul Levent Otel Sayın Başkanlar, Saygıdeğer Konuklar, Değerli Basın

Detaylı

ISL 201 Pazarlama İlkeleri. Doç. Dr. Hayrettin ZENGİN

ISL 201 Pazarlama İlkeleri. Doç. Dr. Hayrettin ZENGİN ISL 201 Pazarlama İlkeleri Doç. Dr. Hayrettin ZENGİN Pazarlama - Marketing Pazarlama faaliyetleri pazar adı verilen ve çeşitli öğelerdenoluşan bir pazarlama sistemi içinde gerçekleşir. Bu sistemde EN

Detaylı

Serpil Ünal. Yeni Ekonomide Müşteri İlişkileri. Bilgi Teknolojileri

Serpil Ünal. Yeni Ekonomide Müşteri İlişkileri. Bilgi Teknolojileri Serpil Ünal Yeni Ekonomide Müşteri İlişkileri ve Bilgi Teknolojileri -II- Yay n No : 2416 flletme-ekonomi : 467 1. Bask - Nisan 2011 - STANBUL ISBN 978-605 - 377-439 - 6 Cop yright Bu ki ta b n bu ba s

Detaylı

SORU SETİ 10 MALİYET TEORİSİ - UZUN DÖNEM MALİYETLER VE TAM REKABET PİYASASINDA ÇIKTI KARARLARI - TEKEL

SORU SETİ 10 MALİYET TEORİSİ - UZUN DÖNEM MALİYETLER VE TAM REKABET PİYASASINDA ÇIKTI KARARLARI - TEKEL SORU SETİ 10 MALİYET TEORİSİ - UZUN DÖNEM MALİYETLER VE TAM REKABET PİYASASINDA ÇIKTI KARARLARI - TEKEL Problem 1 (KMS-2001) Bir endüstride iktisadi kârın varlığı, aşağıdakilerden hangisini gösterir? A)

Detaylı

Karar Verme ve Pazarlama Bilgisi: Yönetim Kurulu Odasına Giden Yol

Karar Verme ve Pazarlama Bilgisi: Yönetim Kurulu Odasına Giden Yol Karar Verme ve Pazarlama Bilgisi: Yönetim Kurulu Odasına Giden Yol Bilgi pazarındaki sert rekabet ortamı pazarlama araştırması endüstrisinin müşterilerin bilgi ihtiyaçlarına daha fazla yoğunlaşmasını gerektiriyor.

Detaylı

TEKNOLOJİ KULLANIMI. Teknoloji ile Değişen Çalışma Hayatı

TEKNOLOJİ KULLANIMI. Teknoloji ile Değişen Çalışma Hayatı TEKNOLOJİ KULLANIMI Birinci Bölüm : Teknoloji ile Değişen Çalışma Hayatı Hazırlayan ÖĞR. GÖR. Hamza CORUT İŞLEYİŞ AŞAMALARI Birinci Aşama: İçerik Sunumu İkinci Aşama: İçeriğin Anlatımı Üçüncü Aşama: Gelecek

Detaylı

Turkuaz Ege de Yemden Balığa

Turkuaz Ege de Yemden Balığa Turkuaz Ege de Yemden Balığa UZANAN yolculuk... Denİz dostu olduğumuzu DÜNYA BİLİYOR! Türkiye nin en güçlü ve büyük topluluklarından biri olan Yaşar Grubu nun tam entegrasyon felsefesi ile 1983 yılında

Detaylı

Teknoloji Geliştirmede ve Eğitimde Üniversite Sanayi İşbirliği

Teknoloji Geliştirmede ve Eğitimde Üniversite Sanayi İşbirliği Teknoloji Geliştirmede ve Eğitimde Üniversite Sanayi İşbirliği Dr.- Ing. Yalçın Tanes Ak-Kim Ar-Ge Direktörü Ulusal Ar-Ge Merkezleri Sempozyumu 10-11 Nisan 2012 Adana İçerik Türkiye de Satış dan Ar-Ge

Detaylı

Türkiye İç Denetim Kongresi, 11 Kasım 2013. Sosyal Medya Riski ve Denetimi. Doğan Tanrıseven EY Danışmanlık Hizmetleri, Direktör

Türkiye İç Denetim Kongresi, 11 Kasım 2013. Sosyal Medya Riski ve Denetimi. Doğan Tanrıseven EY Danışmanlık Hizmetleri, Direktör Türkiye İç Denetim Kongresi, 11 Kasım 2013 Sosyal Medya Riski ve Denetimi Doğan Tanrıseven EY Danışmanlık Hizmetleri, Direktör Sosyal Medya Kavramı Anket Soruları Sayfa 2 Sosyal Medya Kavramı Geleneksel

Detaylı

Firma Değerlemesi (1) Ders 6 Finansal Yönetim 15.414

Firma Değerlemesi (1) Ders 6 Finansal Yönetim 15.414 Firma Değerlemesi (1) Ders 6 Finansal Yönetim 15.414 Bugün Firma Değerlemesi Temettü iskonto modeli (DDM) Nakit akışı, karlılık ve büyüme Okuma Brealey ve Myers, Bölüm 4 Firma Değerleme WSJ haberine göre

Detaylı

Aralık. Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU

Aralık. Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU 15 Aralık Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU Moody s gelişmekte olan ülkeleri uyardı Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody s yayımladığı son raporunda FED in bu hafta faiz artırması halinde

Detaylı

ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ ANALİZİ

ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ ANALİZİ ABD TARIM DIŞI İSTİHDAM VERİSİ ANALİZİ Bugün, saat 15:30 da global piyasalara etkisi çok büyük olan ABD Tarım Dışı İstihdam Raporu açıklanacak. Veri açıklandığı sırada dalgalanmanın çok yüksek olabileceğini

Detaylı

Ekonomi II. 13.Bölüm:Makroekonomiye Genel Bir Bakış Doç.Dr.Tufan BAL

Ekonomi II. 13.Bölüm:Makroekonomiye Genel Bir Bakış Doç.Dr.Tufan BAL Ekonomi II 13.Bölüm:Makroekonomiye Genel Bir Bakış Doç.Dr.Tufan BAL Not:Bu sunun hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.Tümay ERTEK in Temel Ekonomi kitabından faydalanılmıştır. 2 13.1.Makroekonomi Nedir?

Detaylı

Bilgi Çağında Kütüphane

Bilgi Çağında Kütüphane Bilgi Çağında Kütüphane Gürcan Banger 27 Mart 2006 Yunus Emre Kültür Merkezi Değişen Dünya 1950 li yıllara kadar üretim için sermaye, işgücü, enerji ve hammadde önemli girdiler olarak kabul ediliyordu.

Detaylı

VESTEL ŞİRKETLER GRUBU

VESTEL ŞİRKETLER GRUBU İÇİNDEKİLER : VESTEL ŞİRKETLER GRUBU VESTEL ELEKTRONİK TARİHÇE VİZYON/MİSYON FAALİYET ALANLARI ÜRÜN KATEGORİSİ TASARIM YÖNÜ İLE VESTEL TASARIM FABRİKASI VİZYON/MİSYON VESTEL ŞİRKETLER GRUBU VESTEL ELEKTRONİK

Detaylı

Misyonumuz. Vizyonumuz Çalışan. 45 Ülke İş Ortağı Kişilik Ekosistem Aktif Müşteri

Misyonumuz. Vizyonumuz Çalışan. 45 Ülke İş Ortağı Kişilik Ekosistem Aktif Müşteri 1.000+ Çalışan 45 Ülke 800+ İş Ortağı 5.000+ Kişilik Ekosistem 85.000+ Aktif Müşteri Kişisel bilgisayarlar için uygulama yazılımları geliştirmek üzere 1984 yılında kurulan Logo, Türkiye nin yenilikçi yazılım

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 14 Kasım 2016, Sayı: 44. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 14 Kasım 2016, Sayı: 44. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 44 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya Deniz Bayram 1 DenizBank

Detaylı

KÜRESEL PAZARLAMA Pzl-402u

KÜRESEL PAZARLAMA Pzl-402u KÜRESEL PAZARLAMA Pzl-402u KISA ÖZET www.kolayaof.com DİKKAT Burada ilk 4 sayfa gösterilmektedir. Özetin tamamı için sipariş veriniz www.kolayaof.com 2 İÇİNDEKİLER Ünite 1: Küresel Pazarlama: Temel Kavramlar

Detaylı

www.istanbulihracatmerkezi.com İHRACAT MODELİ: İşlenmiş ve Paketlenmiş Sebzeler ve Meyveler Son Veri Güncellemesi: 31/07/2014

www.istanbulihracatmerkezi.com İHRACAT MODELİ: İşlenmiş ve Paketlenmiş Sebzeler ve Meyveler Son Veri Güncellemesi: 31/07/2014 www.istanbulihracatmerkezi.com İHRACAT MODELİ: İşlenmiş ve Paketlenmiş Sebzeler ve Meyveler Son Veri Güncellemesi: 31/07/2014 info@istanbulihracatmerkezi.com 1 Ürün Analizi 2 İşlenmiş ve paketlenmiş sebze

Detaylı

ÖNÜMÜZDEKİ 5 YILIN 10 KÜRESEL MAKRO TRENDİ. Kaynak: Euromonitor International

ÖNÜMÜZDEKİ 5 YILIN 10 KÜRESEL MAKRO TRENDİ. Kaynak: Euromonitor International ÖNÜMÜZDEKİ 5 YILIN 10 KÜRESEL MAKRO TRENDİ Kaynak: Euromonitor International #1 Alışverişte Belirsiz Bir Gelecek Tüketiciler para harcama konusunda, özellikle yüksek ücretli ürünlere karşı, biraz daha

Detaylı

Teknik Bülten 02 Şubat 2017 Perşembe

Teknik Bülten 02 Şubat 2017 Perşembe Güne Başlarken Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC), tarafından yapılan açıklamada faiz aralığını yüzde 0.5-0.75'te tuttuğunu bildirdi. ABD Merkez Bankası, işgücü piyasasının ılımlı büyümenin olduğu bir

Detaylı

Değerli İhracatçılar, Değerli Basın Mensupları,

Değerli İhracatçılar, Değerli Basın Mensupları, Sayın Başbakanım, Değerli Bakanlarım, Değerli İhracatçılar, Değerli Basın Mensupları, 26 ihracatçı sektörümüzdeki, 61 bin ihracatçımızın temsilcisi Türkiye İhracatçılar Meclisi nin Sektörler Toplantısı

Detaylı

Bölüm 3. Dış Çevre Analizi

Bölüm 3. Dış Çevre Analizi Bölüm 3 Dış Çevre Analizi 1 2 Çevre Analizi Ç E V R E A N A L İ Z İ D I Ş Ç E V R E İ Ç Ç E V R E Genel / Uzak Dış Çevre Analizi Sektör / Yakın Dış Çevre Analizi İşletme İçi Çevre Analizi Politik Uluslararası

Detaylı

TÜRK TELEKOM GRUBU 2012 YILSONU FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI

TÜRK TELEKOM GRUBU 2012 YILSONU FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI TÜRK TELEKOM GRUBU 2012 YILSONU FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI Basın Bülteni 6 Şubat 2013 Güçlü Büyüme ve Karlılık 2012 de Devam Etti Türkiye nin öncü iletişim ve yakınsama teknolojileri grubu Türk Telekom,

Detaylı

ANADOLU NUN İKİNCİ 500 DE YILDIZI PARLADI ARAŞTIRMA

ANADOLU NUN İKİNCİ 500 DE YILDIZI PARLADI ARAŞTIRMA İKİNCİ 500 DE ANADOLU NUN YILDIZI PARLADI İstanbul Sanayi Odası nın Türkiye nin İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu 2015 listesinde Anadolu kentlerinden 320 firma yer aldı. Bir önceki yıl bu rakam 317 idi.

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

20. IBF KONGRESİ Açılışı. 10 Kasım Perşembe, İstanbul. Katar Ekonomi ve Ticaret Bakanı Sn. Sheikh Ahmed bin Jassim Al Thani

20. IBF KONGRESİ Açılışı. 10 Kasım Perşembe, İstanbul. Katar Ekonomi ve Ticaret Bakanı Sn. Sheikh Ahmed bin Jassim Al Thani 20. IBF KONGRESİ Açılışı 10 Kasım Perşembe, İstanbul Başbakan Yardımcım Sn. Mehmet Şimşek, Katar Ekonomi ve Ticaret Bakanı Sn. Sheikh Ahmed bin Jassim Al Thani Dost ve Kardeş Ülkelerin Değerli Bakanları,

Detaylı

Faaliyet 1.8. Eğiticilerin Eğitimi EDM Yönetimi FİYAT STRATEJİLERİ. CEM KÜÇÜKTEPEPINAR Temmuz 2016

Faaliyet 1.8. Eğiticilerin Eğitimi EDM Yönetimi FİYAT STRATEJİLERİ. CEM KÜÇÜKTEPEPINAR Temmuz 2016 Faaliyet 1.8. Eğiticilerin Eğitimi EDM Yönetimi FİYAT STRATEJİLERİ CEM KÜÇÜKTEPEPINAR 25-30 Temmuz 2016 Herşey satın alanların ödeyeceği kadar değerlidir. Syrus Her pazarda iki enayi vardır. Biri çok az

Detaylı

10.404. Güncel BES Verileri. Toplam Fon Büyüklüğü (milyar TL) 43,75. Faizsiz Fon Büyüklüğü (milyar TL) 1,85 152,31

10.404. Güncel BES Verileri. Toplam Fon Büyüklüğü (milyar TL) 43,75. Faizsiz Fon Büyüklüğü (milyar TL) 1,85 152,31 EYLÜL 15 Güncel Ekonomik Yorum Ağustos ayı içinde Türkiye kendi özeli başta olmak üzere dış etkenlerin de piyasalara etkisi ile sert inişli günleri yaşayarak geçirmiştir. Koalisyon çabalarının sonuçsuz

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Eylül 2013, No: 72

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Eylül 2013, No: 72 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Eylül 2013, No: 72 i Bu sayıda; Haziran İşgücü ve İstihdam gelişmeleri; Ocak-Ağustos Bütçe verileri değerlendirilmiştir. i 1 Gerçek işsizlikte ciddi artış

Detaylı

Enerjide yüksek ithalat ekonomiye büyük risk

Enerjide yüksek ithalat ekonomiye büyük risk Tarih: 13.01.2013 Sayı: 2013/01 (RAPOR 13 OCAK PAZAR GÜNÜNE AMBARGOLUDUR) Türkiye Enerji İstatistikleri ve Vizyon Raporu na göre; Enerjide yüksek ithalat ekonomiye büyük risk İstanbul Serbest Muhasebeci

Detaylı

GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit)

GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit) GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN (Bütçe - Anapara - Kredi) FINANCING IN ENTREPRENEURSHIP (Budget - Capital - Credit) GİRİŞİMCİLİKTE FİNANSMAN Girişimcinin finansman ihtiyacı: Finansman ihtiyacının karşılanmasında

Detaylı

Stratejik Düşünce Enstitüsü Ekonomi Koordinatörlüğü

Stratejik Düşünce Enstitüsü Ekonomi Koordinatörlüğü Stratejik Düşünce Enstitüsü Ekonomi Koordinatörlüğü www.sde.org.tr ANALİZ 2014/2 2013 YILI ALTIN ANALİZİ Dr. M. Levent YILMAZ Ekonomistlerin çoğu zaman yanıldığı ve nedenini tahmin etmekte zorlandığı bir

Detaylı

Murat Çokgezen. Prof. Dr. Marmara Üniversitesi

Murat Çokgezen. Prof. Dr. Marmara Üniversitesi Murat Çokgezen Prof. Dr. Marmara Üniversitesi 183 SORULAR 1. Ne zaman, nasıl, hangi olayların, okumaların, faktörlerin veya kişilerin tesiriyle ve nasıl bir süreçle liberal oldunuz? 2. Liberalleşmeniz

Detaylı

1. Devletin Piyasaya Müdahalesi ve Fiyat Kontrolleri

1. Devletin Piyasaya Müdahalesi ve Fiyat Kontrolleri DERS NOTU 03 ARZ VE TALEP UYGULAMALARI Bugünki dersin işleniş planı: 1. Devletin Piyasaya Müdahalesi ve Fiyat Kontrolleri... 1 A. Tavan Fiyat Uygulaması... 2 1. Kira Kontrolü... 3 B. Taban Fiyat Uygulaması...

Detaylı

TÜRKİYE DE İŞ DÜNYASINDA ÇALIŞANLAR SOSYAL MEDYAYI NASIL KULLANIYOR?

TÜRKİYE DE İŞ DÜNYASINDA ÇALIŞANLAR SOSYAL MEDYAYI NASIL KULLANIYOR? Haziran 2010 SOSYAL MEDYA ARAŞTIRMASI: TÜRKİYE DE İŞ DÜNYASINDA ÇALIŞANLAR SOSYAL MEDYAYI NASIL KULLANIYOR? Proje Koordinatörleri: İndeks Araştırma Ekibi Simge Şahin, İstanbul Bilgi Üniversitesi Giriş:

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve Milletlerarası Ticaret Odası Değişen Küresel Ekonomi ve Türkiye Toplantısı 7 Mart 2014, İstanbul

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve Milletlerarası Ticaret Odası Değişen Küresel Ekonomi ve Türkiye Toplantısı 7 Mart 2014, İstanbul Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve Milletlerarası Ticaret Odası Değişen Küresel Ekonomi ve Türkiye Toplantısı 7 Mart 2014, İstanbul Saygıdeğer Konuklar, Hepinizi saygıyla selamlıyorum. Öncelikle, Sayın

Detaylı

İçİ İç ndek ndek ler Birinci Kısım GİRİŞ 1. Dijital Devrim...3 2. Yeni Ekonomi...19 3. Küreselleşme ve Değişim...35

İçİ İç ndek ndek ler Birinci Kısım GİRİŞ 1. Dijital Devrim...3 2. Yeni Ekonomi...19 3. Küreselleşme ve Değişim...35 İçindekiler Birinci Kısım GİRİŞ 1. Dijital Devrim...3 Küreselleşme... 4 Fütüristlerin Görüşleri... 7 Bilgi Toplumu... 8 Kağıtsız Fabrikalar... 9 Tek Kişilik Şirketler...10 Küresel Üretici...11 Küresel

Detaylı

Pazarlama İlkeleri. Editör Yrd. Doç. Dr. Serpil YILMAZ

Pazarlama İlkeleri. Editör Yrd. Doç. Dr. Serpil YILMAZ Pazarlama İlkeleri Editör Yrd. Doç. Dr. Serpil YILMAZ Yazarlar Yrd. Doç Dr. Ali GÜLÇUBUK Yrd.Doç.Dr.Akif ALTINBIÇAK Yrd.Doç.Dr. Berrin YÜKSEL Yrd.Doç.Dr. Emin Akkılıç Yrd Doc. Dr. Gülnur ETİ İÇLİ Yrd.

Detaylı

Liberalleşmenin Türkiye Enerji. 22 Şubat 2012

Liberalleşmenin Türkiye Enerji. 22 Şubat 2012 Liberalleşmenin Türkiye Enerji Piyasasına Etkileri i 22 Şubat 2012 Liberalleşmenin son kullanıcılara yararları somutları çeşitli sektörlerde kanıtlanmıştır Telekom Havayolu Liberalleşme öncesi > Genellikle

Detaylı

Reel Sektör Risk Yönetimi

Reel Sektör Risk Yönetimi Temel Analiz 2009 Aralık ayında vadeli piyasalarda 1230.0 dolar/ons seviyesine kadar yükselen altın fiyatları sonrasında yaklaşık % 15 düşüş ile Şubat ayı başında 1045.0 dolar/ons seviyesine geriledi.

Detaylı

2.BÖLÜM ÇOKTAN SEÇMELİ

2.BÖLÜM ÇOKTAN SEÇMELİ CEVAP ANAHTARI 1.BÖLÜM ÇOKTAN SEÇMELİ 1.(e) 2.(d) 3.(a) 4.(c) 5.(e) 6.(d) 7.(e) 8.(d) 9.(b) 10.(e) 11.(a) 12.(b) 13.(a) 14.(c) 15.(c) 16.(e) 17.(e) 18.(b) 19.(d) 20.(a) 1.BÖLÜM BOŞLUK DOLDURMA 1. gereksinme

Detaylı

tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Ekim2017 N201725

tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Ekim2017 N201725 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Ekim217 N21725 DEĞERLENDİRME NOTU Selin Arslanhan Memiş 1 Program Direktörü İnovasyon Çalışmaları Programı TEKNOLOJİ START-UPLARINA GELENEKSEL ŞİRKETLERİN

Detaylı

Basın Bülteni Release

Basın Bülteni Release Basın Bülteni Release BASF, 2013 yılının ilk yarısındaki zorlu ortamda iyi bir ticari performans sergiledi 26.07.2013 2013 yılı ikinci çeyreği - Satışlar 18.4 milyar Avro (%3 artış) - Özel kalemler öncesi

Detaylı

TÜRK TELEKOM GRUBU 2012 2. ÇEYREK FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI

TÜRK TELEKOM GRUBU 2012 2. ÇEYREK FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI TÜRK TELEKOM GRUBU 2012 2. ÇEYREK FİNANSAL SONUÇLARINI AÇIKLADI Basın Bülteni 16 Temmuz 2012 2012 2. Çeyreğinde Kârlılıkta Güçlü Büyüme Türkiye nin öncü iletişim ve yakınsama teknolojileri grubu Türk Telekom,

Detaylı

Tekstil Sektöründe Uluslararası Rekabetin Koşulları Paneli

Tekstil Sektöründe Uluslararası Rekabetin Koşulları Paneli Tekstil Sektöründe Uluslararası Rekabetin Koşulları Paneli İlhami Öztürk Coats Türkiye İplik Sanayii A.Ş. 7.11.2014 SPAC Danışmanlık 7-8 Kasım 2014 5. Yalın Altı Sigma Konferansı WOW Topkapı Palace Lara-Antalya

Detaylı