METOTLARIN GEÇERLİ KILINMASI (VALİDASYON) PROSEDÜRÜ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "METOTLARIN GEÇERLİ KILINMASI (VALİDASYON) PROSEDÜRÜ"

Transkript

1 TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR16/KYB

2 Sayfa No: 1/20 1. AMAÇ VE KAPSAM: Bu prosedürün amacı; Daire Başkanlığı nda gerçekleştirilen deneylerde/ analizlerde kullanılan metotların doğrulanmasına/kısmi geçerli kılınmasına/ tam geçerli kılınmasına ilişkin genel kurallar ile ilgili yetki, yöntem ve sorumlulukları belirlemektir. Bu prosedür, akreditasyon kapsamında gerçekleştirilen kimyasal, fiziksel, mikrobiyolojik, biyolojik ve mekanik deneyleri kapsar. 2. SORUMLULUK: Bu prosedürün uygulanmasından - Metodu Geçerli Kılma (MV) Planlarının hazırlanması, Ölçüm Belirsizliği Prosedürüne ve MV Planlarına uygun çalışmaların yapılması, metodun geçerli kılınması ve MV Raporlarının oluşturulmasından Analistler; - Kendi çalışma alanları ile ilgili deneylerde kullanılan metotların geçerli kılınması çalışmalarının koordine edilmesinden, MV planlarının ve raporlarının kontrol edilip onaylanmasından ilgili birim sorumluları, - Birimlerindeki laboratuvarlarda gerçekleştirilen deneylerde kullanılan metotların geçerli kılınması ve raporlarının oluşturulmasının sağlanmasından birim sorumluları sorumludur. 3. TANIMLAR VE KISALTMALAR: 3.1. Geçerli Kılma (Validasyon): Metodun özel amaçlı kullanım için gerekli tüm şartları yerine getirdiğinin inceleme sonucunda teyit edilmesi ve objektif bir delil elde edilmesi süreci veya metodun belirlenen amaca uygun olduğunu gösteren çalışma sonuçları 3.2. Daire Başkanlığı: Analiz ve Kontrol Laboratuvarları Dairesi Başkanlığı 3.3. Referans Madde/Malzeme: Bir cihazın kalibrasyonu, bir ölçüm metodunun değerlendirilmesi veya bir malzemeye değerin atfedilmesi için kullanılabilen bir ya da daha fazla özelliği iyi tanımlanmış yeterince homojen olan madde veya malzeme Sertifikalı Referans Madde/Malzeme: Birimin doğru gerçekleştirilmesi için kullanılan ve izlenebilirliği sağlayan bir prosedür ile sertifikalandırılmış bir veya daha fazla özelliğinin değerleri ve bu değerlerin belirsizlikleri ile güvenilirlik seviyelerinin yer aldığı bir sertifika ile birlikte verilen madde veya malzeme Doğruluk: Ölçülen değer ile gerçek, beklenen veya kabul edilen değer arasındaki uygunluk derecesi. Doğruluk kavramı, bir metodun ölçüm sonucunun, gerçek değere ve birbirlerine

3 Sayfa No: 2/20 yakınlığını ifade etmek için kullanılır. Doğruluk niteleyici bir kavramdır ve rakamsal olarak ifade edilemez. Doğruluğun iki bileşeni vardır: Gerçeklik ve Kesinlik. Ölçüm metotlarının ve sonuçlarının doğruluğu; gerçeklik ve kesinlik terimlerini kapsar Gerçeklik: Gerçeklik; gerçek değere yakınlığın ölçüsüdür. Deney sonuçlarının büyük bir serisinden elde edilen ortalama değer ile kabul edilen bir referans değer arasındaki yakınlık derecesidir (ISO ) Gerçeklik ölçümü toplam sistematik hata (bias) cinsinden ifade edilir Kesinlik: Bağımsız deney sonuçları arasındaki yakınlık derecesi olup tekrarlanabilirlik veya uyarlık ile ifade edilir veya kesinlik, tekrarlanan analiz sonuçlarının birbirlerine yakınlık derecesidir ve ortalama değer etrafındaki dağılımın ölçüsüdür. Kesinlik, genellikle standart sapma, standart hata veya aralık (en yüksek ve en düşük sonuç arasındaki fark) olarak ifade edilir Spesifiklik (Özgünlük): Analitik yöntemin sadece amaçlanan bileşen veya bileşenleri tayin edebilme yeteneği 3.9. Hassasiyet (Sensitivity): Analitin bir birim artışının, sinyal büyüklüğüne etkisini gösteren bir kriteri ( Hassasiyet = Ölçüm Sinyali/konsantrasyon) Seçicilik: Yöntemin aranan analiti örnek matriksindeki diğer maddelerden ayırabilme özelliği Ölçüm Aralığı: Yöntemin kesinlik, gerçeklik gibi kriterleri kabul edilebilir düzeylerde karşılayabildiği analit konsantrasyonu aralığı Gözlenebilirlik Sınırı (Tespit Limiti) (LOD=limit of Detection): Zemin gürültüsünden farklı olarak tespit edilen fakat miktarı belirlenemeyen en küçük analit konsantrasyonu Belirlenebilirlik Sınırı (Tayin Limiti) (LOQ=Limit of Quantitation): Uygun doğruluk ve kesinlikle miktarı saptanabilen en küçük konsantrasyon Tekrarlanabilirlik Şartları: Bağımsız deney sonuçlarının, kısa zaman aralıkları içinde, aynı donanım kullanılarak, aynı deneyi yapan kişi tarafından, aynı lâboratuvarda, eş değer deney maddeleri üzerinde aynı metot ile elde edildiği şartlar Tekrar Üretilebilirlik (Uyarlık) Şartları: Farklı donanım kullanarak, deneyi yapan farklı kişiler tarafından, farklı lâboratuvarlarda, benzer deney maddeleriyle aynı(ya da farklı ) metot uygulanarak deney sonuçlarının elde edildiği şartlar (ISO ) Ölçüm sonuçlarının Tekrarlanabilirliği: Tekrarlanabilirlik şartları altında, aynı ölçülen büyüklüğe ait ardıl ölçüm sonuçları arasındaki yakınlık derecesi.

4 Sayfa No: 3/ Ölçüm Sonuçlarının Uyarlığı: Uyarlık Şartları altında, ölçülen aynı büyüklüğe ait ölçüm sonuçları arasındaki yakınlık derecesi Geri Kazanım: Matriks içindeki analitin ekstraksiyonu ile elde edilen miktarın, saf analit çözeltisine göre % ne kadar geri kazanıldığının analizi Tutarlılık (Ruggedness): Aynı örneklerin farklı analist, alet, seri numarasındaki reaktif, gün, ısı derecesinde yenilenebilirliği. Laboratuvardan laboratuvara, analizciden analizciye, uygun çevresel ve operasyonel şartlar altında test sonuçlarının uyarlığını ölçer Sağlamlık (Robutness): Sağlamlık genellikle metot geliştirme safhasında ve işleme bağlı olarak değerlendirilebilir. Metodun küçük değişmelerden etkilenmeden kalabilme kabiliyeti Negatif Sapma: Referans Metot pozitif sonuç verirken alternatif metodun negatif sonuç vermesi Pozitif Sapma: Referans Metot negatif sonuç verirken alternatif metodun pozitif sonuç vermesi Analit: Bir numune matriksinin içinde analiz edilmesi ve ölçülmesi gereken bileşen Doğrulama (Verifikasyon): Bir cihazın, ekipmanın, metodun veya sistemin belirlenen amaca uygun olduğunun belirli bir kriter esas alınarak test edilip dokümante edilmesi Kısmi Validasyon:Metodun önceden belirlenmiş olan performans karakteristiklerine Laboratuvarın ne derecede uyduğunun belirlenmesidir Standart Metod: Performans parametreleri belirlenmiş, Laboratuarlar arası karşılaştırma testleri yapılarak kabul edilebilir sonuçlar alınmış metotlardır. Bu metotlar ISO/AOAC/FDA/WHO gibi uluslar arası kabul edilmiş protokollere göre geçerli kılınmış olmalıdır. 4. UYGULAMA 4.1. Metotların Seçimi Akreditasyon kapsamında gerçekleştirilen deneylerde, uluslararası/bölgesel/ulusal geçerli kılınmış (valide edilmiş) standart metotlar kullanılır. Laboratuvarlar bu metotları uygulayabildiklerini metot teyidi (geçerli kılma) işlemleri ile kanıtlar Standart olmayan metot kullanımı ancak; müşteri tarafından kendi deneylerinde kullanılmak üzere geçerli kılınmamış bir metot önerildiğinde, bir deneyin analizi için geçerli kılınan bir metot olmaması halinde ve/veya bir analiz için laboratuvar tarafından yeni bir metot geliştirilmesi gibi mücbir hallerde söz

5 Sayfa No: 4/20 konusudur. Bu durumda uygulanacak metot için de tüm adımlarıyla metot validasyonu (tam geçerli kılma) işlemi yapılır Aşağıdaki tabloda belirtilen durumlarda metot tam veya kısmi olarak geçerli kılınır: Tablo: Metodun Tam veya Kısmi Geçerli Kılma Şartları Durum Yapılacak Çalışma Tamamen Yeni Metot Tam Validasyon Yeni Kalite Kontrol Kriterleri Kısmi Validasyon Yeni Matriks Kısmi Validasyon Yeni Cihaz (Aynı Ölçüm Prensipleri Geçerli Kesinlik ve Doğruluk Çalışmaları Olduğunda) Yeni Personel Kesinlik ve Doğruluk Çalışmaları Tablodan görüleceği gibi; Geçerli kılınmış bir metodun, bir laboratuvarda ilk defa uygulanması Geçerli kılınmış bir metodun bir başka laboratuvarda veya farklı bir kişi veya farklı bir cihazla kullanılması İki metodun karşılaştırılması Kalite kontrol testleri sonunda metodun performansında zamanla bir değişme olduğu tespit edilmesi durumlarında Kısmi Geçerli Kılma (Kısmi Validasyon) ve Kullanılan metotta değişiklik yapılması halinde ise Tam Geçerli Kılma (Tam Validasyon) yapılır Metodu Geçerli Kılma Strateji Planı: Laboratuvarlarda kullanılan metotların talep edilen deney için uygunluğu; uygun referans standartlarla ve analiz örneğine benzer veya gerçek örneklerle yapılarak kanıtlanır. Bu kapsamda metodun geçerli kılınmasında aşağıdaki adımlar izlenir: Yapılacak deney için Standart Çalışma Prosedürü (SÇP) hazırlanması, Metodun uygulama amacının ve kapsamının belirlenmesi, Metot performans parametrelerinin belirlenmesi, Geçerli kılma için yapılacak deneylerin belirlenmesi,

6 Sayfa No: 5/20 Kullanılacak cihazların performanslarının metot için uygun olup olmadığının doğrulanması, Geçerli kılma için gerekli örnek, standart madde ve referans maddelerin belirlenmesi, Ön deneylerin yapılması ve metot parametrelerinin ve kriterlerinin tekrar değerlendirilmesi, Tüm geçerli kılma deneylerinin yapılması, Tekrar geçerli kılma kriterlerinin belirlenmesi, Rutin kullanımlarda analitik kalite kontrol testlerinin, sistem uygunluğu testlerinin ve periyotlarının belirlenmesi, Geçerli kılma sonuçlarının dokümante edilmesi ve Ölçüm Belirsizliği ve Geçerli Kılma Raporunun hazırlanması Geçerli Kılma Süreci: Metodun geçerli kılınması çalışmalarında, ilgili analistler tarafından Madde 4.2 de yer alan planda belirtilen faaliyet adımları sıra ile uygulanır Metodun Uygulama Amacı ve Kapsamı Laboratuvar çalışanlarında oluşturulan ve deneylerde kullanılan SÇP lerde yer alan uygulanacak metodun amacı ve kapsamında: Metodun hangi bileşen veya matrikslerin analizinde kullanılacağı, Hangi konsantrasyon aralığında uygulanacağı, Nicel veya nitel analiz olup olmadığı, belirtilir Metot Performans inin Seçimi: Deneylerde kullanılan metotlar aşağıdaki gibi gruplandırılmıştır: 1. Kimyasal Analizler a) Kantitatif Metotlar b) Kalitatif Metotlar 2. Fiziksel Analizler(Uzunluk, Sıcaklık, Manyetik ve Optik testler) 3. İlaç Analizleri: a) Kantitatif Metot (Majör komponentler): İçerik Tekdüzeliği, Çözünme (dissolüsyon), b) Kantitatif Metot (Minör komponentler): Safsızlık, degradant vb.

7 Sayfa No: 6/20 c) Kalitatif Metot (Majör komponentler) d) Kalitatif Metot (Minör komponentler) 4. Mikrobiyolojik analizler a) Kantitatif Metotlar b) Kalitatif Metotlar 5. Mekanik Analizler (Dayanım, yorulma, tokluk, çekme, kopma, mukavemet testleri) Bu gruplarda belirtilen metotların performans parametreleri Ek- 1 Tabloda verilmiştir. Bu tabloda yer alan mikrobiyolojik analizlere ait metot validasyonu çalışmaları kapsamında uygulanacak parametrelerden LOD ve LOQ gibi parametreleri, deney metodunun uygun olduğu durumlarda uygulanır Geçerli Kılma Deneylerinin Planlanması ve Yapılması Laboratuvarlarda metotların geçerli kılınması için öncelikle Metod Geçerli Kılma Planı oluşturulur. Bu plan en az aşağıdaki başlıklardan oluşur: 1. Amaç ve Kapsam 2. Kullanılan Metod 3. Validasyonu Gerçekleştirecek Personel 4. Tanımlar ve Kısaltmalar 5. Kullanılan Referans Materyal/Kontrol Numunesi 6. Validasyon i 7. Kalite Kontrol 8. Referanslar Metot Geçerli Kılma i Metot geçerli kılma için gerekli parametreler aşağıda belirtilmiştir. Uygulanacak metodun cinsine göre farklı parametrelerin de gerekmesi halinde aşağıdaki parametrelere ilave edilir: Spesifiklik ve Seçicilik Tekrarlanabilirlik Ara-Tekrarlanabilirlik Tekrar Üretilebilirlik (Uyarlık ) Doğruluk Lineerlik Ölçüm Aralığı ve Lineer Aralık

8 Sayfa No: 7/20 Gözlenebilirlik Sınırı (LOD) Belirlenebilirlik Sınırı ( LOQ) Sağlamlık ve Tutarlılık Özgünlük ve Seçicilik (Specifity&Selectivity) Spesifiklik testinin amacı; analiz edilen maddenin (analit) matriksin yanında doğru olarak ölçülüp ölçülemediğinin belirlenmesidir. Kullanılan metodun veya ölçüm cihazının, o madde için spesifik olup olmamasına göre spesifiklik için deneyler yapmak gerekir. Beklenen fiziksel/kimyasal girişimler/engelleyiciler varlığında, söz konusu analitin doğru şekilde tanımlanması için: Girişime (interferans) neden olabilecek ve matrikste bulunan maddeler standart üzerine eklenerek girişime neden olup olmadığı kontrol edilir. Referans madde geçerli kılınan metotla analiz edilerek bulunan sonuçlar sertifika değeri ile karşılaştırılır. Eğer referans madde yoksa analiz edilen örnek geçerli kılınan metotla ve referans metotla analiz edilerek sonuçlar karşılaştırılır. Matriksin hangi derişimlerde ne kadar girişime neden olduğu belirlenir. Bu sonuçlara göre metotta gerekli önlemler belirlenir. (Matriks eşleme, standart ekleme ile kalibrasyon, girişim önleyici eklenmesi vb.) Tekrarlanabilirlik ve Tekrar Üretilebilirlik (Uyarlık) Tekrarlanabilirlik Bir metodun; Aynı laboratuvarda Aynı cihazla Aynı kişi tarafından Kısa zaman aralığında yapılan ölçüm sonuçlarının birbirine yakınlığının ölçüsüdür. Tekrarlanabilirlik deneyleri; metodun ölçüm aralığına, aynı laboratuvarda kaç kişi ve kaç cihazla yapılacağına bağlı olarak belirlenir ve belirli bir ölçüm aralığında genellikle üç farklı konsantrasyonda yapılır. Eğer analiz tek bir limit değere göre yapılıyorsa, o zaman tek konsantrasyon değeri için yapılabilir. Tekrarlanabilirlik, aynı gün içerisinde her bir konsantrasyon için yapılan analizlerden elde edilen sonuçların standart sapmaları (SD) veya rölatif standart sapmaları olarak (%RSD) hesaplanır. Ara tekrarlanabilirlik, aynı kişinin farklı günlerde yaptığı analiz sonuçlarının standart sapması veya rölatif

9 Sayfa No: 8/20 standart sapması olarak hesaplanır. Tüm bu deneyler, metodun kapsamında belirtilen matriksler için ayrı ayrı yapılır Tekrar Üretilebilirlik (Uyarlık): Bir metotla; Farklı laboratuvarlarda Farklı cihazlarla Farklı personel tarafından Farklı kimyasallar kullanılarak Farklı günlerde yapılan ölçüm sonuçlarının, birbirine yakınlığının ölçüsüdür. Tekrar Üretilebilirlik (Uyarlılık), yukarıda belirtilen koşullarda ayrı ayrı gerçekleştirilir. Tekrarlanabilirlik değeri, yapılan analizlerden elde edilen sonuçların standart sapması (SD) veya rölatif standart sapması (%RSD) olarak hesaplanır Doğruluk Analiz sonucunun doğruluğunun tespiti için kalite kontrol standartları hazırlanır ve bu standartlarla, modellenen analizin doğruluğu aşağıda belirtilen gerçeklik ve kesinliğin hesaplanması ile kontrol edilir Gerçeklik: Gerçekliğin tespiti için bir metodun sistematik hatasını bulmak gerekir. Sistematik hatayı belirlemek için referans madde analiz edilerek bulunan sonuç, referans değerle karşılaştırılır. Bulunan sonuçtan metodun sistematik hatası hesaplanır. Sistematik hata istatistik olarak analiz edilerek (t-testi) düzeltme uygulanıp uygulanamayacağına karar verilir. Düzeltme uygulanacaksa düzeltme faktörü hesaplanır. Referans madde mevcut değilse, geçerli analiz sonucu, sistematik hatası bilinen referans metot sonuçları ile karşılaştırarak sistematik hata hesaplanır Metodun gerçekliğinin başka bir ifadesi de geri kazanım oranıdır. Geri kazanım oranı aşağıdaki şekillerde hesaplanır: a. Sertifikalı Referans Madde Kullanılarak Bulunması Geri kazanım testi için analiz edilen madde ile aynı veya benzer matrikste sertifikalı referans madde analiz edilerek bulunan sonuçtan geri kazanım oranı hesaplanır:

10 Sayfa No: 9/20 obs % R x100 m C C CRM Cobs: Bulunan değer CCRM: Referansın değeri % Rm: % Geri Kazanım Oranı b. Standart Ekleme Yöntemi İle Bulunması Sertifikalı referans madde mevcut değilse gerçek örnek üzerine standart spike edilerek geri kazanım oranı hesaplanabilir. Geri kazanım testleri metodun ölçüm kapsamındaki matriksler ve ölçüm aralığında farklı konsantrasyonlarla yapılır. Matriks içindeki analitin ekstraksiyonu ile elde edilen miktarın, saf analitin çözeltisine göre % ne kadar geri kazanıldığının analiz edilmesi gerekir. Alt, orta ve üst konsantrasyondaki standart çözeltileri matrikse eklenir ekstraksiyon işlemi ile geri elde edilir ve bu miktar aynı şartlarda aynı konsantrasyondaki standart çözelti miktarı ile karşılaştırılır. Hesapla % bulunur: % Geri kazanım= Bulunan miktar / Eklenen miktar x Kesinlik: Kesinlik; tekrarlanabilirlik ve tekrar üretilebilirlik (uyarlılık) değerlerinden biriyle veya toplamıyla belirlenir. Doğruluk parametresinin hesaplanması için ardarda elde edilen analiz sonuçları, aynı zamanda kesinlik için standart sapmanın hesaplanmasında da kullanılır. Kesinlik; tekrarlanabilirlik, yeniden üretilebilirlik, laboratuvar içi yeniden üretilebilirlik vb. gibi tiplere bağlı olarak farklı sonuçlar vereceği için, hangi tip kesinlik olduğu da Metodun Geçerli Kılınması ve Ölçüm Belirsizliği Raporlarında belirtilir. Bir ölçme metodunun kesinliğini en fazla etkileyen dört faktör: Zaman (Z) Kalibrasyon (K) Deneyi yapan Kişi (O) Donanım (D) olarak belirlenmiştir. Bununla ilgili ayrıntılar (TS ISO5725-3)'de yer almaktadır. Tekrarlanabilirlik ve tekrar üretilebilirlik (uyarlılık) ile ilgili açıklamalar Madde: ve Madde: de verilmiştir.

11 Sayfa No: 10/ Ölçüm Aralığı ve Lineer Aralık Ölçüm Aralığı Ölçüm aralığı metodun uygulama aralığını belirler. Metodun uygulama kapsamında belirtilen aralıktır. Metot geçerli kılma çalışmaları kapsamında yapılan geçerli kılma deneyleri, bu aralık göz önünde bulundurularak planlanır. Tekrarlanabilirlik ve geri kazanım testleri bu aralığı kapsayacak konsantrasyonlarda yapılır. Pek çok analitik yöntem için ölçüm aralığı, daha önceki deneyimlerden bilinir. Yeni metotlarda ölçüm aralığının belirlenmesi için aşağıda belirtilen yöntem uygulanır: Beklenen en yüksek konsantrasyonlu ve ilgili matriks içinde standart analit çözeltisi hazırlanır. Bu çözelti ölçülerek cihaz cevabı belirlenir. Bu çözelti matriks çözeltisi ile 10 kat seyreltilir ve tekrar ölçülür. Seyreltme ve ölçme işlemine cihazda herhangi bir cevap oluşmayıncaya kadar devam edilir. Cihaz cevabı konsantrasyona karşı grafiğe geçirilir. Grafiğin kullanılabilir kısmı tahmin edilir. (Güvenilir bir grafik elde etmek için yukarıda belirtilen seyreltme adımları çok geniş gelirse 5 kat seyreltme yapılır.) Lineer Aralık (Lineerlik/Doğrusallık) Lineerlik; metodun analiz edilen maddenin konsantrasyonu ile orantılı sonuçlar elde etme özelliğidir. Lineer aralık ise kalibrasyon işleminin lineer bir doğru olarak elde edildiği konsantrasyon değerlerindeki aralıktır. Lineer aralık, metodun ölçüm aralığından daha dar olabilir ve genellikle daha dar aralıktır. Kalibrasyon eğrisi, ölçülen konsantrasyonun % 80 ile % 120 si aralığında oluşturulur. Safsızlık analizi için kalibrasyon eğrisi, ölçülen değerin 0.05 ile 2.5 katı konsantrasyonlarda oluşturulur Gözlenebilirlik ve Belirlenebilirlik Sınırları (Tespit ve Tayin Limitleri) (LOD/LOQ): Gözlenebilirlik Sınırı (Tespit Limiti) (LOD): Gözlenebilirlik Sınırı, örnekte ölçülebilen fakat kesin olarak miktarı belirlenemeyen en düşük miktardır. Esas olan her bir Laboratuarın için kendi yöntemlerinde tanımlanan şekilde sınır değerlerin belirlenmesidir. Ancak böyle bir uygulama esasının belirlenmediği durumlarda ; sinyal/ gürültü oranının üç katı olarak alınabilir. (Örneğin sinyal olarak okunabildiği düşük derişimdir). XL= X b1+ks b1 ya da XL= ks b1 X b1 : blank ortalaması

12 Sayfa No: 11/20 s b1 : blank ölçümlerinin standart sapması, k : çarpan faktörü Belirlenebilirlik sınırı (Tayin Limiti)(LOQ) : Belirlenebilirlik sınırı (Tayin Limiti) kabul edilebilir doğrulukta ve tekrarlanabilirlikte ölçülebilen en düşük derişimdir. Kör örnek okumalarının standart sapmasının 5, 6, 9 veya 10 katı olarak hesaplanır. Esas olan her bir Laboratuarın için kendi yöntemlerinde tanımlanan şekilde sınır değerlerin belirlenmesidir. Ancak böyle bir uygulama esasının belirlenmediği durumlarda; Kromatografik metotlarda LOD ve LOQ belirleme için azalan konsantrasyonda örnek hazırlanarak elde edilen kromatogram pik yüksekliği ve gürültü ölçülerek S/N oranı hesaplanabilir. LOD için S/N oranını üç katı alınarak, LOQ için ise S/N oranının 10 katı alınarak hesaplanabilir. Spektroskopik yöntemlerde ise; yaklaşık beklenen LOD'nin üç katı konsantrasyonda standart hazırlanarak elde edilen sinyal değerinden absorbans miktarı hesaplanabilir Sağlamlık / Tutarlılık (Robustness/ Ruggednes): Metodun sağlamlığı; deney (ölçüm) koşullarındaki küçük değişimlerin ölçüm sonucuna olan etkisi olarak tanımlanır. Bu koşullar, sıcaklık, çalkalama tekniği, çalkalama süresi, ph, reaktiflerin saflığı, numune hacmi, matriks kompozisyonu, ekstraksiyon zamanı vb olabilir. Metot parametrelerinde rutin işlem sırasındaki ufak değişikliklerin (sıcaklık, ph, vs ) analiz sonucuna etkisi ne kadar az ise metot o kadar sağlamdır Geçerli Kılmayı Yapan Personel Metodu geçerli kılacak ve ilk defa uygulacak personelin - PR21/KYB kodlu Personel Yönetimi ve PR07/KYB kodlu Eğitim Prosedürü gereklerine göre- bu metodu daha önce uygulayan deneyimli personelin gözetiminde ve paralel olarak yapılan çalışmalarda elde ettiği sonuçlar, belirlenen performansı sağlaması halinde, rutin olarak analiz yapmaya başlayabilir Metodun Rutin Kullanımında Uygulanacak Kalite Kontrol İşlemleri Geçerli kılınmış metodun rutin kullanımına başlanıldığında, analiz sırasında periyodik olarak yapılması gereken kontrol işlemleri aşağıda belirtilmiştir:

13 Sayfa No: 12/20 a. Kimya Laboratuvarlarında Uygulanacak Kalite Kontrol İşlemleri: Cihazın hassasiyetinin kontrolü Tekrarlanabilirlik Geri Kazanım Kalibrasyon doğrulama Periyodik Blank Kontrolü (Reagent Blank, Sample blank) Periyodik Kalibrasyon Kontrolü Seyreltme ile analiz( Girişim kontrolü) Laboratuvar Kalite Kontrol Örneği (Tekrarlanabilirlik ve Sistematik Hata Kontrolü) Kontrol Kartlarının Oluşturulması ve Sonuçların İşlenmesi b.mikrobiyoloji Laboratuvarlarında Uygulanacak Kalite Kontrol İşlemleri: Pozitif ve Negatif Kültür Kontrolleri Besiyeri Kontrolü (Pozitif ve Negatif Kontrolleri) Kit kontrolleri Paralel Çalışmalar Kontrol Kartlarının Oluşturulması ve Sonuçların İşlenmesi c. Diğer Laboratuvarlarda Uygulanacak Kalite Kontrol İşlemleri: Blank Kontrol (Laboratuvar kontaminasyonu açısından) Kesinlik (Paralel Çalışmalar) Doğruluk/ Gerikazanım (Referans Örnek kullanılarak) Uygulanacak kalite kontrol işlemi, metoda bağlı olarak değişebilir. Her metot için bu kontrol işlemlerinden hangilerinin kullanılacağı ve hangi sıklıkla uygulanacağına ilişkin açıklamalar, ilgili SÇP lerin kalite kontrol bölümünde belirtilir. Rutin analizlerin sonuçlarının kalite kontrolü için, PR17/KYB Kalite Kontrol Prosedürü gerekleri uygulanır Belirsizlik Hesaplanması Metodun geçerli kılınması çalışmalarında elde edilen geçerli kılma sonuçlarından ve metotta kullanılan standartlar ve cihazların kalibrasyon verilerini kullanılarak analiz sonuçlarının belirsizliği hesaplanır. İlaç,Biyolojik ve Tıbbi Ürünler Laboratuvarlarında geçerli kılınan her metot için; PR15/KYB Ölçüm Belirsizliği Prosedürü gereklerine uygun olarak, spesifik bir ölçüm belirsizliği hesaplaması yapılır.

14 Sayfa No: 13/ Metot Geçerli Kılma Sonuçlarının Raporlanması Metodun geçerli kılınması tamamlandıktan sonra, yapılan tüm çalışmalar ve geçerli kılma sonuçları ile ölçüm belirsizliğine ilişkin sonuçları da içeren bir rapor hazırlanır. Metotların Geçerli Kılınması (Tam ya da Kısmi Geçerli Kılma) ve Ölçüm Belirsizliği Raporu birlikte veya ayrı ayrı da hazırlanabilir ve en az aşağıdaki bilgileri içerir: Amaç ve Kapsam İlgili Dokümanlar Tanımlar ve Kısaltmalar Cihazlar, Reaktifler, Referans Materyal,Cam ve Sarf Malzemeler Geçerli Kılma (Validasyon)i Ölçüm Belirsizliği Hesaplamaları Sonuçların istatistiki hesaplama yöntemleri Rutin analizde Kalite Kontrol koşulları ( Sistem uygunluk testleri) Tekrar Geçerli Kılma Kriterleri Sonuçlar Metot geçerli kılma işlemini gerçekleştiren personel Ekler İlgili Dokümantasyon Referanslar 4.8. Metot Geçerli Kılma Sonuçlarının Uygunluğu Metot geçerli kılma sonuçlarından hesaplanan belirsizliğin, metodun uygulama amacına uygunluğu değerlendirilir. Tekrarlanabilirlik koşulları altında analiz yapılır ve sonuçlar hesaplanır. Sonuçların normal dağılım gösterip göstermediği analiz edilir, sapan değer varsa Dixion ya da Grubbs testi yapılır. Değerlendirme sonucuna göre daha ileri metot geçerli kılma çalışmasının gerekip gerekmediği, hesaplanan belirsizliğin amaca uygun olup olmadığı belirlenir. Elde edilen sonuçlar ve belirsizlik, amaca uygun değilse belirsizliği azaltmak için metotta veya kullanılan cihaz ve standartlarda yapılması gerekli değişiklikler belirlenerek geçerli kılma deneyleri tekrarlanır veya başka metot seçilir. Metot Geçerli Kılma ve Ölçüm Belirsizliği Raporlarında Metodun Geçerli Kılındığını belirten bir sonuç cümlesi yer alır.

15 Sayfa No: 14/ Analiz Sonuçlarının Kalitesinin Temini Analiz sonuçlarının kalitesinin temini için PR17/KYB Kalite Kontrol Prosedürü gerekleri uygulanır. Ayrıca kullanılan standartların raf ömürleri belirlenir ve raf ömrü sona ermiş referans maddelerin kullanımı önlenir. Referans maddelerden hazırlanan ara standartların ve günlük kalibrasyon çözeltilerinin son kullanım tarihleri veya kullanım süreleri belirlenir. Analizde kullanılan tüm cihazların kalibrasyon planı belirlenerek kalibrasyonu yapılır. İki kalibrasyon periyodu arasında kalibrasyonun geçerliliği kontrol edilir. Kalibrasyon değeri, belirlenen limitler dışında olduğu tespit edildiğinde, gelecek kalibrasyon tarihi belirlenmeden kalibrasyon yapılır Tekrar Geçerli Kılma Kriterleri Geçerli kılınmış metodun uygulama koşullarında ve kapsamında değişiklik olduğunda tekrar geçerli kılmak gerekir. Tekrar geçerli kılma yapılması gereken durumlar aşağıda verilmiştir: Yeni cihazın kullanılmaya başlanması Yeni personel tarafından metodun ilk kez kullanılması Metotta belirtilenlerin dışında matriksle çalışılması Metot Modifikasyonu/Değişimi Bu durumlarda hangi tip metot geçerli kılınmasının yapılması gerektiği Madde: deki Tabloda belirtilmiştir. Ayrıca, geçerli kılınmış metodun rutin uygulanması sırasında da, belli kalite kontrol testleri uygulanarak, metot performans kriterlerinin, önceden belirlenen performans kriterleri için belirlenen limitler içerisinde kalıp kalmadığı izlenir. Bu izleme sırasında metot belirlenen limitler dışına çıktığında metodun tekrar geçerli kılmanın yapılması sağlanır. Bu parametreler ve limitler belirlenerek kalite kontrol testleri ile istatistik kontrol altında tutulur. Metodun geçerli kılma kriterlerine göre belirlenecek parametreler seçilerek rutin uygulama sırasında performans izlenir. Bu parametreler metot tekrarlanabilirliği, dedeksiyon limiti, geri kazanım oranı gibi parametreler olabilir Geçerli Kılma Çalışmasının Kontrolü Ve Onayı Geçerli kılma çalışmaları analistler tarafından yapılır, çalışmalar laboratuvar sorumlularınca kontrol edilir ve onaylanır Mikrobiyolojik Test Ve Analizlerde Metot Geçerli Kılma Yöntemleri Mikrobiyolojik test metotları üç ayrı grupta toplanır: Koloni Sayım Metodu ( kantitatif metotlar)

16 Sayfa No: 15/20 Var-Yok Metodu ( kalitatif metotlar) En Muhtemel Sayı (EMS) Metodu (kalitatif) Bu metotlardan genellikle ilk ikisi kullanılır Kantitatif Metotlarının Geçerli Kılınması Kantitatif metotların geçerli kılma parametreleri aşağıda verilmiştir. Tekrarlanabilirlik Tekrar Üretilebilirlik Sayım yeterliliği Gözlenebilirlik Sınırı (Tespit Limiti) (LOD) Belirlenebilirlik sınırı (Tayin Limiti) (LOQ) Kalitatif Metotların Geçerli Kılınması Kalitatif metotlarda geçerli kılma parametreleri; Hassasiyet ( Sensitivity) Spesifiklik (Spesificity ) Yanlış Pozitif Cevap Oranı Yanlış Negatif Cevap Oranı şeklindedir. Geçerli kılınacak metodun özelliğine göre, yukarıda belirtilen geçerli kılma parametrelerinden birkaçı ve/veya tümü kullanılır. Mikrobiyolojik deney metotlarının geçerli kılınması gerçek deney şartlarını yansıtmalıdır. Bu da doğal olarak bulaşmış örnekler ve önceden belirlenmiş seviyede organizma bulaştırılmış örnekler kullanılarak gerçekleştirilebilir. Laboratuvar referans metotlar kullanıyorsa, daha dar kapsamlı bir geçerli kılma (veya doğrulama yapması) yeterlidir. 5. İLGİLİ DOKÜMANTASYON 5.1. Ölçüm Belirsizliği Prosedürü 5.2. Personel Yönetimi Prosedürü 5.3. Kalite Kontrol Prosedürü 5.4. Eğitim Prosedürü 5.5. Metot Geçerli Kılma Planları Örneği 5.6. Metotların Geçerli Kılınması (Tam ya da Kısmi Geçerli Kılma) ve Ölçüm Belirsizliği Raporu

17 Sayfa No: 16/20 6. KAYITLAR: Bu prosedürün uygulanması sonucu ortaya çıkan kayıtlar PR02/KYB kodlu Kayıtların Kontrolu Prosedürü ve Devlet Arşiv Hizmetleri Hakkındaki Yönetmelik gereklerine uygun olarak kayıt altına alınır. 7. REFERANSLAR: 7.1. ISO Microbiology of food and animal feeding stuffs Protocol for the validation of alternative methods 7.2. IS Microbiology of Food and Animal Feeding Stuffs - General Rules for Microbiological Examinations 7.3. ISO/TS Microbiology of food and animal feeding stuffs Guidelines for the estimation of measurement uncertainty for quantitative determinations 7.4. TS EN ISO/IEC Madde: TS ,2,3,4,5, TS EURACHEM. The fitness for purpose of analytical methods. A laboratory guide to method validation and related topics EA-4/ ICH Standards validation of Analytical Procedures: Text And Methodology- Kasım 2014

18 Sayfa No: 17/20 EK-1: GEÇERLİ KILINACAK METODUN GRUBUNA GÖRE SEÇİLEBİLECEK PERFORMANS PARAMETRELERİ KANTİ TATİF KİMYASAL METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken LOD LOD LOQ LOQ Lineerlik(Doğrusallık) Lineerlik (Doğrusallık) Doğruluk (Geri Kazanım) Doğruluk (Geri Kazanım) Kesinlik Kesinlik Spesifiklik Sağlamlık KALİTATİF KİMYASAL METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Spesifiklik Tam Validasyonda Yapılması Gereken Spesifiklik FİZİKSEL METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Uygulanabilirlik Çalışma Aralığı Kesinlik Tam Validasyonda Yapılması Gereken Uygulanabilirlik Çalışma Aralığı Kesinlik

19 Sayfa No: 18/20 KANTİTATİF MİKROBİYOLOJİK METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Doğruluk Matriks Etkisi Tekrar Üretilebilirlik Tekrarlanabilirlik Tekrar Üretilebilirlik Tekrarlanabilirlik Seçicilik Spesifiklik Yanlış Pozitif Cevap Oranı Yanlış Negatif Cevap Oranı Sağlamlık LOD LOD LOQ LOQ Çalışma Aralığı KALİTATİF MİKROBİYOLOJİK METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Matriks Etkisi Matriks Etkisi Seçicilik Hassasiyet(Sensitivity) Hassasiyet(Sensitivity) Spesifiklik Spesifiklik Yanlış Pozitif Cevap Oranı Yanlış Pozitif Cevap Oranı Yanlış Negatif Cevap Oranı Yanlış Negatif Cevap Oranı Sağlamlık LOD

20 Sayfa No: 19/20 MEKANİK TEST METOTLARI Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Tekrarlanablirlik Tekrarlanablirlik Tekrar Üretilebilirlik Tekrar Üretilebilirlik DOĞRULUK İLAÇ ANALİZ METOTLARI MAJÖR BİLEŞENLER İÇİN KANTİTATİF METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Doğruluk Doğruluk Kesinlik Kesinlik Lineerlik Lineerlik Spesifiklik MİNÖR BİLEŞENLER İÇİN KANTİTATİF METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Doğruluk Doğruluk Kesinlik Kesinlik Lineerlik Lineerlik Spesifiklik LOQ LOQ

21 Sayfa No: 20/20 MAJÖR BİLEŞENLER İÇİN KALİTATİF METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Spesifiklik Spesifiklik MİNÖR BİLEŞENLER İÇİN KALİTATİF METOTLAR Kısmi Validasyonda Yapılması Gereken Tam Validasyonda Yapılması Gereken Spesifiklik Spesifiklik LOD LOD

22 REVİZYON İZLEME FORMU Birim / Bölüm: KYB Doküman Kodu Dokümanın Adı İlk Yayım Tarihi Revizyon Sayısı PR16/KYB Yeni Yayım Tarihi/No Metotların Geçerli Kılınması (Validasyon) Prosedürü Revizyon Tarihi/No Değiştirilen Madde No 7. Referanslar 7.10 Değişen /Çıkan/Eklenen Metin ICH Standards validation of Analytical Procedures: Text And Methodology- Kasım 2014 eklendi. Form No: F22/ KYB/ 00

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI KALİTE KONTROL PROSEDÜRÜ PR17/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI KALİTE KONTROL PROSEDÜRÜ PR17/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR17/KYB Sayfa No: 1/6 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı, Daire Başkanlığında deney hizmetleri

Detaylı

3.ULUSAL LABORATUVAR AKREDİTASYONU VE GÜVENLİĞİ SEMPOZYUMU VE SERGİSİ Mayıs 2016 METOT VALİDASYONU (5N+1K)

3.ULUSAL LABORATUVAR AKREDİTASYONU VE GÜVENLİĞİ SEMPOZYUMU VE SERGİSİ Mayıs 2016 METOT VALİDASYONU (5N+1K) 3.ULUSAL LABORATUVAR AKREDİTASYONU VE GÜVENLİĞİ SEMPOZYUMU VE SERGİSİ 11-12-13 Mayıs 2016 METOT VALİDASYONU (5N+1K) İbrahim AKDAĞ E-Posta: ibrahim@uzmanakreditasyon.com Web: http: // www.uzmanakreditasyon.com

Detaylı

2.ULUSAL LABORATUVAR AKREDĠTASYONU VE GÜVENLĠĞĠ SEMPOZYUMU VE SERGĠSĠ 30-31Ekim 2014 METOT VALĠDASYONU VE ÖNEMĠ (5N+1K)

2.ULUSAL LABORATUVAR AKREDĠTASYONU VE GÜVENLĠĞĠ SEMPOZYUMU VE SERGĠSĠ 30-31Ekim 2014 METOT VALĠDASYONU VE ÖNEMĠ (5N+1K) 2.ULUSAL LABORATUVAR AKREDĠTASYONU VE GÜVENLĠĞĠ SEMPOZYUMU VE SERGĠSĠ 30-31Ekim 2014 METOT VALĠDASYONU VE ÖNEMĠ (5N+1K) İbrahim AKDAĞ E-Posta: ibrahim@uzmanakreditasyon.com Web: http: // www.uzmanakreditasyon.com

Detaylı

KROM (Cr +6 ) ANALİZ YÖNTEMİ VALİDAYON RAPORU VE BELİRSİZLİK HESAPLARI

KROM (Cr +6 ) ANALİZ YÖNTEMİ VALİDAYON RAPORU VE BELİRSİZLİK HESAPLARI Doküman No: R.LAB.5.4.04 Rev.No/Tarih : 00/ Yayın Tarihi: 08.07.2011 Sayfa: 1 / 1 KROM (Cr +6 ) ANALİZ YÖNTEMİ VALİDAYON RAPORU BELİRSİZLİK HESAPLARI Doküman No: R.LAB.5.4.04 Rev.No/Tarih : 00/ Yayın Tarihi:

Detaylı

Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler

Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Dr. Hamide Z Şenyuva 16 17 Ekim 2007, Bursa İçerik Giriş- Analitik Kalite Güvence neden önemli? Formal Kalite Güvence Sistemleri Metot validasyonu İç Kalite

Detaylı

Klinik Mikrobiyoloji Testlerinde Doğrulama (verifikasyon) ve Geçerli Kılma (validasyon)

Klinik Mikrobiyoloji Testlerinde Doğrulama (verifikasyon) ve Geçerli Kılma (validasyon) Klinik Mikrobiyoloji Testlerinde Doğrulama (verifikasyon) ve Geçerli Kılma (validasyon) Kaynaklar Mikrobiyolojik prosedürleri doğrulama / geçerli kılmaya ilişkin aşağıdaki uluslararası kaynaklar önerilir

Detaylı

ALETLİ ANALİZ YÖNTEMLERİ

ALETLİ ANALİZ YÖNTEMLERİ ALETLİ ANALİZ YÖNTEMLERİ Analiz Çeşitleri ve Temel Kavramlar Yrd. Doç. Dr. Gökçe MEREY Analiz Nitel (Kalitatif) Analiz: Bir örnekte hangi bileşen ve/veya bileşenlerin (atom, iyon, molekül) olduğunun tayinine

Detaylı

Analitik Kimya. (Metalurji ve Malzeme Mühendisliği)

Analitik Kimya. (Metalurji ve Malzeme Mühendisliği) Analitik Kimya (Metalurji ve Malzeme Mühendisliği) 1. Analitik Kimya Maddenin bileşenlerinin belirlenmesi (teşhisi), bileşenlerinin ayrılması veya bileşenlerinin bağıl miktarlarının tayiniyle ilgilenir.

Detaylı

1.ULUSAL LABORATUVAR AKREDĠTASYONU VE GÜVENLĠĞĠ SEMPOZYUMU VE SERGĠSĠ 16-18 Mayıs 2013 KALĠBRASYON (5N+1K) İbrahim AKDAĞ

1.ULUSAL LABORATUVAR AKREDĠTASYONU VE GÜVENLĠĞĠ SEMPOZYUMU VE SERGĠSĠ 16-18 Mayıs 2013 KALĠBRASYON (5N+1K) İbrahim AKDAĞ 1.ULUSAL LABORATUVAR AKREDĠTASYONU VE GÜVENLĠĞĠ SEMPOZYUMU VE SERGĠSĠ 16-18 Mayıs 2013 KALĠBRASYON (5N+1K) İbrahim AKDAĞ E-Posta: ibrahim@uzmanakreditasyon.com Web: http: // www.uzmanakreditasyon.com Konusunda

Detaylı

ANALİTİK YÖNTEMLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2004

ANALİTİK YÖNTEMLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2004 ANALİTİK YÖNTEMLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2004 1 Laboratuvarlarda yararlanılan analiz yöntemleri performans kalitelerine göre üç sınıfta toplanabilir: -Kesin yöntemler

Detaylı

KULLANICI TARAFINDAN TESTİN DOĞRULANMASI (VERİFİKASYON) Dr. Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu

KULLANICI TARAFINDAN TESTİN DOĞRULANMASI (VERİFİKASYON) Dr. Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu KULLANICI TARAFINDAN TESTİN DOĞRULANMASI (VERİFİKASYON) Dr. Murat Öktem Düzen Laboratuvarlar Grubu Kaynaklar CLSI EP5-A2: Evaluation of Precision Performance of Quantitative Measurement Methods (2004)

Detaylı

ÖLÇME ANALİZ VE İYİLEŞTİRME PROSEDÜRÜ

ÖLÇME ANALİZ VE İYİLEŞTİRME PROSEDÜRÜ TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÖLÇME ANALİZ VE İYİLEŞTİRME PR09/KYB Sayfa No: 1/7 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; kalite

Detaylı

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI MÜŞTERİYE HİZMET PROSEDÜRÜ PR18/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI MÜŞTERİYE HİZMET PROSEDÜRÜ PR18/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR18/KYB Sayfa No: 1/4 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı Daire Başkanlığında; müşteri taleplerine

Detaylı

Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler

Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Hamide Z Şenyuva 8 9 Ekim 2008, İzmir İçerik Giriş- Analitik Kalite Güvence neden önemli? Formal Kalite Güvence Sistemleri Metot validasyonu İç Kalite Kontrol

Detaylı

ÖLÇÜM BELİRSİZLİĞİNİN HESAPLANMASI PROSEDÜRÜ

ÖLÇÜM BELİRSİZLİĞİNİN HESAPLANMASI PROSEDÜRÜ Doküman No: P.LAB.5.4.6.01 Rev.No/Tarih : 00/- Yayın Tarihi: 08.07.2011 Sayfa: 1 / 1 1.0. AMAÇ VE KAPSAM Çevre Analizleri Laboratuarında TS EN ISO/IEC 17025:2005 Deney ve Kalibrasyon Laboratuarlarının

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. Analitik Kalite Güvence: Minimum gereksinimler Hamide Z Şenyuva 8 9 Ekim 2008, İzmir İçerik Giriş- Analitik Kalite Güvence neden önemli? Formal Kalite Güvence Sistemleri Metot validasyonu İç Kalite Kontrol

Detaylı

YÖNETİMİN GÖZDEN GEÇİRMESİ PROSEDÜRÜ

YÖNETİMİN GÖZDEN GEÇİRMESİ PROSEDÜRÜ TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI 1. PR06/KYB Sayfa No: 1/3 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; Daire Başkanlığı Kalite Yönetim

Detaylı

ANALİTİK ÖLÇÜM YÖNTEMLERİNİN LABORATUVARA KURULMASI İLE İLGİLİ HESAPLAMALAR. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005

ANALİTİK ÖLÇÜM YÖNTEMLERİNİN LABORATUVARA KURULMASI İLE İLGİLİ HESAPLAMALAR. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005 ANALİTİK ÖLÇÜM YÖNTEMLERİNİN LABORATUVARA KURULMASI İLE İLGİLİ HESAPLAMALAR Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2005 1 Yöntem Seçiminde Göz Önünde Bulundurulacak Özellikler 1 *Yönteme ilişkin

Detaylı

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÖNLEYİCİ FAALİYET PROSEDÜRÜ PR13/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÖNLEYİCİ FAALİYET PROSEDÜRÜ PR13/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR13/KYB Sayfa No: 1/4 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; Daire Başkanlığı tarafından verilen

Detaylı

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÖLÇÜM BELİRSİZLİĞİ PROSEDÜRÜ PR15/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ÖLÇÜM BELİRSİZLİĞİ PROSEDÜRÜ PR15/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR15/KYB Sayfa No: 1/17 1. AMAÇ VE KAPSAM Bu prosedürün amacı, Daire Başkanlığı, TS EN ISO/IEC

Detaylı

Klinik Mikrobiyoloji Laboratuarında Validasyon ve Verifikasyon Kursu 12 Kasım 2011 Cumartesi Salon C (BUNIN SALONU) Kursun Amacı:

Klinik Mikrobiyoloji Laboratuarında Validasyon ve Verifikasyon Kursu 12 Kasım 2011 Cumartesi Salon C (BUNIN SALONU) Kursun Amacı: Klinik Mikrobiyoloji Laboratuarında Validasyon ve Verifikasyon Kursu 12 Kasım 2011 Cumartesi Salon C (BUNIN SALONU) Kursun Amacı: Katılımcılara; klinik mikrobiyoloji laboratuarlarında doğru, geçerli ve

Detaylı

Erciyes Dağı. Rakım??? Tıbbi Laboratuvarlarda Ölçüm Belirsizliği

Erciyes Dağı. Rakım??? Tıbbi Laboratuvarlarda Ölçüm Belirsizliği Erciyes Dağı. Rakım??? 3916 m?????? Tıbbi Laboratuvarlarda Ölçüm Belirsizliği DOÇ. DR. CEVAT YAZICI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ BİYOKİMYA A. D. SUNUM PLANI Laboratuvar branşlarının işlevi ve değişimler

Detaylı

METOT VALİDASYONU VE VERİFİKASYONU. Sedat Abuşoğlu Konya

METOT VALİDASYONU VE VERİFİKASYONU. Sedat Abuşoğlu Konya METOT VALİDASYONU VE VERİFİKASYONU Sedat Abuşoğlu Konya İki Tanım Validasyon (CLSI): Bir sistem veya yöntemin beklendiği şekilde çalıştığını kanıtlama eylemi veya sürecidir. Validasyon (WHO-BS/95.1793):

Detaylı

İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZİ YAPAN LABORATUVARLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BAŞVURU SÜRECİ KADİR KADİROĞULLARI İSG UZMAN YRD.

İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZİ YAPAN LABORATUVARLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BAŞVURU SÜRECİ KADİR KADİROĞULLARI İSG UZMAN YRD. İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZİ YAPAN LABORATUVARLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BAŞVURU SÜRECİ KADİR KADİROĞULLARI İSG UZMAN YRD. BAŞVURU DİLEKÇESİ ÜCRET DEKONTU İŞYERİ BİLGİ FORMU EK-3 DE BELİRTİLEN FORM YETKİ

Detaylı

ISO 17025 Laboratuvar Akreditasyonu Teknik Kriterleri

ISO 17025 Laboratuvar Akreditasyonu Teknik Kriterleri Akreditasyon Danışmanlık Konusunda 25 yıllık bilgi ve deneyimini sizinle paylaşmak için! ISO 17025 Laboratuvar Akreditasyonu Teknik Kriterleri İbrahim AKDAĞ Kimya Mühendisi ATAKENT 3.ETAP B.32 Blok D.14

Detaylı

Moleküler Testlerde Yöntem Geçerliliğinin Sınanması. Dr. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD

Moleküler Testlerde Yöntem Geçerliliğinin Sınanması. Dr. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Moleküler Testlerde Yöntem Geçerliliğinin Sınanması Dr. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD 8. Ulusal Moleküler ve Tanısal Mikrobiyoloji Kongresi 2014 Laboratuvarda

Detaylı

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ŞARTNAME HAZIRLAMA PROSEDÜRÜ PR24/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ŞARTNAME HAZIRLAMA PROSEDÜRÜ PR24/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR24/KYB Sayfa No: 1/6 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; Daire Başkanlığının ihtiyacı

Detaylı

RGKLM-2015/02 BAL NUMUNESİ (HMF-NEM) LABORATUVARLAR ARASI KARŞILAŞTIRMA(LAK) TESTİ SONUÇ RAPORU

RGKLM-2015/02 BAL NUMUNESİ (HMF-NEM) LABORATUVARLAR ARASI KARŞILAŞTIRMA(LAK) TESTİ SONUÇ RAPORU RGKLM-2015/02 BAL NUMUNESİ (HMF-NEM) LABORATUVARLAR ARASI KARŞILAŞTIRMA(LAK) TESTİ SONUÇ RAPORU 1 Laboratuvarlar arası karşılaştırma test numunesinin hazırlanması ve çevrimin organizasyonunda görev alan

Detaylı

Referans Malzemelerin Üretimi ve Sertifikalandırılması

Referans Malzemelerin Üretimi ve Sertifikalandırılması Referans Malzemelerin Üretimi ve Sertifikalandırılması Referans Malzemeler Laboratuvarı Gebze Yerleşkesi, Ulusal Metroloji Enstitüsü (UME) Gebze, KOCAELİ ume.g3rm@tubitak.gov.tr Referans Malzemeler Referans

Detaylı

SUDA PH TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-190.2014.

SUDA PH TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-190.2014. SUDA PH TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-190.2014.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 23 Aralık 2014 Gebze/KOCAELİ Bu

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Gürültü-Titreşim Parametrelerinde Dikkat Edilecek Hususlar İş Hijyeni Ayhan ÖZMEN İSG Uzmanı Fizik Mühendisi İSGÜM Şubat

Detaylı

TOPRAKTA PH TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-400.2014.

TOPRAKTA PH TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-400.2014. TOPRAKTA PH TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-400.2014.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 24 Aralık 2014 Gebze/KOCAELİ

Detaylı

SUDA ph TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-240.2013.

SUDA ph TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-240.2013. SUDA ph TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELERI LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-240.2013.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 6 Ocak 2014 Gebze/KOCAELİ Bu yeterlilik

Detaylı

Laboratuvar Akreditasyonu

Laboratuvar Akreditasyonu Akreditasyon Laboratuvar, muayene ve belgelendirme kuruluşlarının ulusal ve uluslararası kabul görmüş teknik kriterlere göre değerlendirilmesi, yeterliliğin onaylanması ve düzenli aralıklarla denetlenmesi

Detaylı

LABORATUVAR AKREDİTASYON BAŞKANLIĞI

LABORATUVAR AKREDİTASYON BAŞKANLIĞI TÜRK AKREDİTASYON KURUMU LABORATUVAR AKREDİTASYON BAŞKANLIĞI Soner Karataş Standardı ve EA 2/17 Revizyon Değişiklikleri 08 Ekim 2015 İstanbul 1 Kapsam Akreditasyon ve Uluslararası Durum ISO 17025 Standardının

Detaylı

VERİFİKASYON (SEROLOJİ, MOLEKÜLER TESTLER)

VERİFİKASYON (SEROLOJİ, MOLEKÜLER TESTLER) VERİFİKASYON (SEROLOJİ, MOLEKÜLER TESTLER) Dr. Tijen ÖZACAR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD - İZMİR TANIM Ticari veya laboratuvarda geliştirilmiş bir testin, laboratuvardaki performansının

Detaylı

Suların Kimyasal Analizi ve İzlenmesi için Teknik Spesifikasyon Direktifi 2009/90/EC

Suların Kimyasal Analizi ve İzlenmesi için Teknik Spesifikasyon Direktifi 2009/90/EC SU YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENVANTER VE İZLEME DAİRESİ BAŞKANLIĞI Suların Kimyasal Analizi ve İzlenmesi için Teknik Spesifikasyon Direktifi 2009/90/EC Bahar Ayşe AYDIN Aralık 2014 1 Sunum İçeriği 2009/90/EC

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü...

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü... T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Sayı : 95966346/010.06.02 Konu : Genelge 2015/14... 09.10.2013 tarih ve 28790 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Tıbbi Laboratuvarlar Yönetmeliği

Detaylı

TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-250.2013.02. Koordinatör: Dr.

TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-250.2013.02. Koordinatör: Dr. SUDA ELEKTROLİTİK İLETKENLİK TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-250.2013.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 6 Ocak 2014

Detaylı

BUĞDAY UNUNDA NEM, KÜL, YAĞ, PROTEİN VE SEDİMANTASYON İNDEKSİ TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU

BUĞDAY UNUNDA NEM, KÜL, YAĞ, PROTEİN VE SEDİMANTASYON İNDEKSİ TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU BUĞDAY UNUNDA NEM, KÜL, YAĞ, PROTEİN VE SEDİMANTASYON İNDEKSİ TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-500.2015.01 Koordinatör:

Detaylı

ATB-TA-014 Yeterlilik Testi Raporu. Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı

ATB-TA-014 Yeterlilik Testi Raporu. Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı ATB-TA-014 FINDIK FÜRESĐ NUMUNESĐNDE AFLATOKSĐN ANALĐZĐ YETERLĐLĐK TESTĐ SONUÇ RAPORU 19/11/2015 ADAPAZARI TĐCARET BORSASI ÖZEL GIDA KONTROL LABORATUVARI

Detaylı

TALEPLERİN, TEKLİFLERİN VE SÖZLEŞMELERİN GÖZDEN GEÇİRİLMESİ PROSEDÜRÜ

TALEPLERİN, TEKLİFLERİN VE SÖZLEŞMELERİN GÖZDEN GEÇİRİLMESİ PROSEDÜRÜ TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI GEÇİRİLMESİ PROSEDÜRÜ PR22/KYB Sayfa No: 1/4 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; müşteri

Detaylı

GIDA MADDELERİNDE NEM, KÜL, YAĞ VE PROTEİN TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU

GIDA MADDELERİNDE NEM, KÜL, YAĞ VE PROTEİN TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU GIDA MADDELERİNDE NEM, KÜL, YAĞ VE PROTEİN TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-500.2014.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ

Detaylı

ISO/IEC 17025:1999 KAPSAMINDA AKREDİTASYONA TEKNİK HAZIRLIK:

ISO/IEC 17025:1999 KAPSAMINDA AKREDİTASYONA TEKNİK HAZIRLIK: ISO/IEC 17025:1999 KAPSAMINDA AKREDİTASYONA TEKNİK HAZIRLIK: TEKNİK YETERLİLİK Akreditasyon sürecinde laboratuvar uzmanından beklenen asli görev teknik yeterliliğin sağlanmasıdır.teknik yeterlilik kavramı

Detaylı

İŞYERİNDE MARUZ KALINAN GÜRÜLTÜNÜN ÖLÇÜM TALİMATI

İŞYERİNDE MARUZ KALINAN GÜRÜLTÜNÜN ÖLÇÜM TALİMATI Sayfa No 1/8 1. AMAÇ -KAPSAM Bu talimatın amacı; gürültü seviyesi ölçümünün yapılması esnasında, ölçüm noktalarının belirlenmesi, cihazda yapılması gereken kontroller ve ölçümün nasıl yapılacağına dair

Detaylı

DEĞİŞİKLİKLERİN KONTROLU PROSEDÜRÜ

DEĞİŞİKLİKLERİN KONTROLU PROSEDÜRÜ TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI 1. PR27/KYB Sayfa No: 1/6 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; Daire Başkanlığı Kalite Yönetim

Detaylı

ATB-TA-003 Yeterlilik Testi Raporu. Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı

ATB-TA-003 Yeterlilik Testi Raporu. Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuvarı ATB-TA-003 FINDIK FÜRESİ NUMUNESİNDE AFLATOKSİN ANALİZİ YETERLİLİK TESTİ SONUÇ RAPORU 15/05/2013 ADAPAZARI TİCARET BORSASI ÖZEL GIDA KONTROL LABORATUVARI

Detaylı

Hediye Özgen YALÇIN Kimyasal Faktörler Birim Sorumlusu Kimya Yüksek Mühendisi Şubat,2015

Hediye Özgen YALÇIN Kimyasal Faktörler Birim Sorumlusu Kimya Yüksek Mühendisi Şubat,2015 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜ ASTM D 4490 Practice for Measuring the Concentration of Toxic Gases or Vapors Using Detector Tubes-Renk Karşılaştırma

Detaylı

TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-120.2013.02. Koordinatör: Dr.

TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-120.2013.02. Koordinatör: Dr. ATIK SUDA KİMYASAL OKSİJEN İHTİYACI TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-120.2013.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 6 Ocak

Detaylı

BELGELER. Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD

BELGELER. Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD BELGELER Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Belgeler - 1 ISO 15189, 2003 (2009 da revizyon) Tıbbi laboratuvarlar için uluslar arası kalite standardı 4. bölüm

Detaylı

ISO 22000 UYGULAMA PROSEDÜRÜ

ISO 22000 UYGULAMA PROSEDÜRÜ SAYFA NO 1 / 6 1. AMAÇ Firma tarafından; üretilen ürünlerin güvenliğinin sağlanmasına yönelik hijyenik faaliyetlerin sistemli bir şekilde yürütülmesini ve buna bağlı olarak iso 22000 gıda güvenliği yönetim

Detaylı

SUDA ASKIDA KATI MADDE TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI

SUDA ASKIDA KATI MADDE TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI SUDA ASKIDA KATI MADDE TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-210.2014.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 23 Aralık 2014 Gebze/KOCAELİ

Detaylı

BAKIM VE KALİBRASYON PROSEDÜRÜ YAYIN TARİHİ 01.05.2006 REVİZYON NO 02 BİRİM ADI REVİZYON TARİHİ 01.04.2013 Teknik Bölüm SAYFA NO 1 / 7

BAKIM VE KALİBRASYON PROSEDÜRÜ YAYIN TARİHİ 01.05.2006 REVİZYON NO 02 BİRİM ADI REVİZYON TARİHİ 01.04.2013 Teknik Bölüm SAYFA NO 1 / 7 Teknik Bölüm SAYFA NO 1 / 7 1.AMAÇ Bu prosedürün amacı Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesine ait tüm tıbbi amaçlı kullanılan ölçüm cihazlarının (teşhis, tedavi, ölçme ve deney

Detaylı

YETERLİLİK TESTİ ÇEVRİMİ ORGANİZASYONU TALİMATI. 1. AMAÇ ve KAPSAM

YETERLİLİK TESTİ ÇEVRİMİ ORGANİZASYONU TALİMATI. 1. AMAÇ ve KAPSAM Sayfa/Toplam Sayfa:1/7 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu talimatın amacı; Adapazarı Ticaret Borsası Özel Gıda Kontrol Laboratuarı tarafından organize edilen Aflatoksin Analizinde Yeterlilik Testi çevrimlerinin nasıl

Detaylı

Kimyasal analiz : bir örnekteki bileşenleri v bileşenlerin konsantrasyonların bulmak için yapılan işlemi genel adıdır.

Kimyasal analiz : bir örnekteki bileşenleri v bileşenlerin konsantrasyonların bulmak için yapılan işlemi genel adıdır. Analitik Kimya Kimyanın, maddelerin hangi bileşenlerden ve bileşenlerin hangi oranlarda (bağıl miktarlarda) olduğunu inceleyen dalı Analitik Kimya olarak isimlendirilir. bir ürünün istenen kalitede olup

Detaylı

D-Tek Uzaktan Eğitim Kursları

D-Tek Uzaktan Eğitim Kursları D-Tek Uzaktan Eğitim Kursları Prof. Dr. Diler Aslan D-Tek Teknoloji Geliştirme, Üretim, Eğitim ve Danışmanlık Hizmetleri Sn. ve Tc. Ltd. Şti. Pamukkale Teknokent Denizli Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi

Detaylı

KAĞAN YÜCEL KİMYA MÜHENDİSİ

KAĞAN YÜCEL KİMYA MÜHENDİSİ ÇALIŞMA ve SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü İŞ HİJYENİ LABORATUVARLARINDA MEVZUAT İLE KALİTE SİSTEMLERİ İLİŞKİSİ KAĞAN YÜCEL KİMYA MÜHENDİSİ ŞUBAT 2015 BİLGİLENİDRME TOPLANTISI

Detaylı

JET-A1 YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-9900.2014.

JET-A1 YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-9900.2014. JET-A1 YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-9900.2014.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 8 Aralık 2014 Gebze/KOCAELİ Bu yeterlilik

Detaylı

DENEY VEYA KALİBRASYON LABORATUVARLARININ TS EN ISO/IEC 17025:2005 STANDARDINA GÖRE DENETİMİ VE AKREDİTASYONU

DENEY VEYA KALİBRASYON LABORATUVARLARININ TS EN ISO/IEC 17025:2005 STANDARDINA GÖRE DENETİMİ VE AKREDİTASYONU 583 DENEY VEYA KALİBRASYON LABORATUVARLARININ TS EN ISO/IEC 17025:2005 STANDARDINA GÖRE DENETİMİ VE AKREDİTASYONU Şahin ÖZGÜL ÖZET Deney veya kalibrasyon laboratuarları kendi sözcük dağarcıklarını özenle

Detaylı

SUDA ASKIDA KATI MADDE (AKM) TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI

SUDA ASKIDA KATI MADDE (AKM) TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI SUDA ASKIDA KATI MADDE (AKM) TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-260.2013.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 6 Ocak 2014

Detaylı

ÇEVRE BOYUTLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ PROSEDÜRÜ

ÇEVRE BOYUTLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ PROSEDÜRÜ SAYFA NO 1/7 1. AMAÇ VE KAPSAM: Bu prosedürün amacı, TOTM nin faaliyetlerinin ve hizmetlerinin çevre güvenliği üzerinde gerçek veya potansiyel olarak önemli etkileri olabilecek çevresel boyutlarının (yönlerinin),

Detaylı

METROLOJİ NEDİR? Metrolojinin Temel Amacı Nedir?

METROLOJİ NEDİR? Metrolojinin Temel Amacı Nedir? METROLOJİ NEDİR? Diğer bütün bilim alanları ile ilişkisi olan "Metroloji", ölçme sistemleri ve birimlerle ilgili ölçme bilimidir. Metroloji üç ana başlıkta incelenebilir; 1. Bilimsel Metroloji: Uluslararası

Detaylı

Prosedür. Kalite Yönetim Sisteminde Neden gerçekleştirilecek?

Prosedür. Kalite Yönetim Sisteminde Neden gerçekleştirilecek? Prosedür Bir faaliyeti veya bir bir amaca ulaşmak için izlenen yol ve yöntem (TDK) Prosesi icra etmek için belirlenen yol (ISO 9000) Faaliyetleri yeterli kontrolü sağlayacak detayda tarif eden dokümanlardır

Detaylı

YERLEŞİM VE ÇEVRE ŞARTLARI PROSEDÜRÜ

YERLEŞİM VE ÇEVRE ŞARTLARI PROSEDÜRÜ TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR20/KYB Sayfa No: 1/5 1. AMAÇ VE KAPSAM Bu prosedürün amacı, Daire Başkanlığında yerleşim

Detaylı

LAK-B-2014-01 BASINÇ KALİBRASYONU KONUSUNDA LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA ÖLÇÜMÜ

LAK-B-2014-01 BASINÇ KALİBRASYONU KONUSUNDA LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA ÖLÇÜMÜ BASINÇ KALİBRASYONU KONUSUNDA LABORATUVARLARARASI KARŞILAŞTIRMA ÖLÇÜMÜ 1. AÇIKLAMA Bu Laboratuvarlararası karşılaştırma ölçümü akredite olmuş kalibrasyon laboratuvarların BASINÇ alanında gerçekleştirdiği

Detaylı

SERTLĐK TEST CĐHAZLARI KALĐBRASYONU LABORATUVARLAR ARASI KARŞILAŞTIRMASI TEKNĐK PROTOKOLÜ

SERTLĐK TEST CĐHAZLARI KALĐBRASYONU LABORATUVARLAR ARASI KARŞILAŞTIRMASI TEKNĐK PROTOKOLÜ SERTLĐK TEST CĐHAZLARI KALĐBRASYONU LABORATUVARLAR ARASI KARŞILAŞTIRMASI TEKNĐK PROTOKOLÜ UME-G2ST-12-02 TÜBĐTAK UME KUVVET GRUBU LABORATUVARLARI - SERTLĐK Şubat, 2012 Özet SERTLĐK TEST CĐHAZLARI KALĐBRASYONU

Detaylı

HAMZA ALTINSOY & ÖMER DOĞRU İş Sağlığı ve Güvenliği Uzman Yardımcısı

HAMZA ALTINSOY & ÖMER DOĞRU İş Sağlığı ve Güvenliği Uzman Yardımcısı T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ENSTİTÜSÜ HAMZA ALTINSOY & ÖMER DOĞRU İş Sağlığı ve Güvenliği Uzman Yardımcısı 1 STANDARTLAR &

Detaylı

Sınav Sorumlusu: Sınavı yapan kadrolu veya sözleşmeli belgelendirme kuruluşu personeli.

Sınav Sorumlusu: Sınavı yapan kadrolu veya sözleşmeli belgelendirme kuruluşu personeli. 1.AMAÇ Bu prosedürün amacı, kaynakçı belgelendirme hizmetlerinin TS EN ISO / IEC 17024 personel belgelendirme standardı ile ilgili belgelendirme metot standardına uygun olarak gerçekleştirilmesini tanımlamaktır.

Detaylı

GIDA MADDELERİNDE NEM, KÜL, YAĞ, PROTEİN ve GLÜTEN TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU

GIDA MADDELERİNDE NEM, KÜL, YAĞ, PROTEİN ve GLÜTEN TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU GIDA MADDELERİNDE NEM, KÜL, YAĞ, PROTEİN ve GLÜTEN TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-190.2013.02 Koordinatör:Dr. Fatma

Detaylı

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ŞİKAYETLER PROSEDÜRÜ PR19/KYB

TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI ŞİKAYETLER PROSEDÜRÜ PR19/KYB TİTCK/ DESTEK VE LABORATUVAR HİZMETLERİ BAŞKAN YARDIMCILIĞI/ ANALİZ VE KONTROL LABORATUVAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI PR19/KYB Sayfa No: 1/6 1. AMAÇ ve KAPSAM Bu prosedürün amacı; Daire Başkanlığı tarafından yürütülmekte

Detaylı

(2. AŞAMA) SAHA TETKİKİ PROSEDÜRÜ

(2. AŞAMA) SAHA TETKİKİ PROSEDÜRÜ 16.4.27 1 / 6 REVİZYON BİLGİSİ REVİZYON NO AÇIKLAMA Rev. İlk yayın BU DOKÜMAN SİSTEM DENETİM BELGELENDİRME NİN ÖZEL DOKÜMANIDIR. İZİNSİZ KOPYALANAMAZ 1. AMAÇ ve KAPSAM: 16.4.27 2 / 6 Bu prosedür, 2 aşamalı

Detaylı

Kontrol: Gökhan BİRBİL

Kontrol: Gökhan BİRBİL Doküman Adı: İÇ DENETİM PROSEDÜRÜ Doküman No.: Revizyon No: 04 Yürürlük Tarihi: 05.01.2012 Hazırlayan: Tekin ALTUĞ Kontrol: Gökhan BİRBİL Onay: H. İrfan AKSOY Sayfa 2 / 7 1. AMAÇ Bu prosedürün amacı, TÜRKAK

Detaylı

Deneysel Verilerin Değerlendirilmesi

Deneysel Verilerin Değerlendirilmesi Deneysel Verilerin Değerlendirilmesi Ölçme-Birimler-Anlamlı Rakamlar Ölçme: Bir nesnenin bazı özelliklerini (kütle, uzunluk vs..) standart olarak belirlenmiş birimlere göre belirlenmesi işlemidir (ölçüm,

Detaylı

FUEL OIL YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Koordinatör: Dr.

FUEL OIL YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Koordinatör: Dr. FUEL OIL YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KAR-G3RM-9900.2014.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 8 Aralık 2014 Gebze/KOCAELİ Bu yeterlilik

Detaylı

YÖNETMELİK. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZİ YAPAN LABORATUVARLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM

YÖNETMELİK. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZİ YAPAN LABORATUVARLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM 20 Ağustos 2013 SALI Resmî Gazete Sayı : 28741 Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından: YÖNETMELİK İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZİ YAPAN LABORATUVARLAR HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

MADEN TETKİK ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HİDROJEOKİMYA LABORATUVA- RINDA BAZI ANALİTİK YÖNTEMLERİN İSTATİSTİKSEL DEĞERLENDİRİLMESİ

MADEN TETKİK ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HİDROJEOKİMYA LABORATUVA- RINDA BAZI ANALİTİK YÖNTEMLERİN İSTATİSTİKSEL DEĞERLENDİRİLMESİ MADEN TETKİK ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HİDROJEOKİMYA LABORATUVA- RINDA BAZI ANALİTİK YÖNTEMLERİN İSTATİSTİKSEL DEĞERLENDİRİLMESİ A Gülay ATAMAN*; Süheyla TUNCER*: Ersin ŞEN*; Muzaffer SÖNMEZ*; Vedat ÖZTÜRK*

Detaylı

Gıda Analizlerinde Toksik Madde Tayini LC-GC Aplikasyonu Tanım:

Gıda Analizlerinde Toksik Madde Tayini LC-GC Aplikasyonu Tanım: Gıda Analizlerinde Toksik Madde Tayini LC-GC Aplikasyonu Tanım: İşlem görmüş gıda matrislerinde LC-MS/MS ve GC-MS ile Yüksek dozda toksik madde kalıntısı teşhis ve miktarlandırma analizleri için geliştirilmiş

Detaylı

KÖMÜR ANALİZİ YETERLİK TEST ÇALIŞMASI RAPORU

KÖMÜR ANALİZİ YETERLİK TEST ÇALIŞMASI RAPORU KÖMÜR ANALİZİ YETERLİK TEST ÇALIŞMASI RAPORU Rapor No: 01-2010 Laboratuvar No:... MART 2010 İÇİNDEKİLER 1. ÇALISMANIN AMACI... 2 2. ÇALISMA PROGRAMI... 2 3. KULLANILAN METOTLAR...3 4. ANALİZ SONUÇLARININ

Detaylı

TÜRK AKREDİTASYON KURUMU R20.08

TÜRK AKREDİTASYON KURUMU R20.08 R20.08 LABORATUVARLARDA YÖNETİMİN GÖZDEN GEÇİRME FAALİYETİ Rev.00 03-2002 1. GİRİŞ 1.1 TS EN ISO/IEC 17025 (2000) Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar standardında bir

Detaylı

Rapor No: 01-2013. Laboratuvar No:...

Rapor No: 01-2013. Laboratuvar No:... Rapor No: 01-2013 Laboratuvar No:... 2013 İÇİNDEKİLER 1. ÇALISMANIN AMACI... 2 2. ÇALISMA PROGRAMI... 2 3. KULLANILAN METOTLAR...3 4. ANALİZ SONUÇLARININ RAPORLANMASI...3 5. SONUÇLARIN DEGERLENDİRİLMESİ...3

Detaylı

Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik

Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik Laboratuvar Tıbbında İzlenebilirlik Medikal Metroloji Çalıştayı TÜBİTAK-UME, İstanbul Dr. Diler Aslan Pamukkale Üniversitesi 13 Şubat 2013, İstanbul İçerik Adlandırma,Tanım, kavram, sektör, segment: Tıbbi

Detaylı

MARMARA ÜNİVERİSTESİ TEKNİK EĞİTİM FAKÜLTESİ ISO 9001:2000 KALİTE EL KİTABI

MARMARA ÜNİVERİSTESİ TEKNİK EĞİTİM FAKÜLTESİ ISO 9001:2000 KALİTE EL KİTABI KEK 00.00.08 00 1 / 10 MARMARA ÜNİVERİSTESİ TEKNİK EĞİTİM FAKÜLTESİ ISO 90012000 KALİTE EL KİTABI 23 SAYFADIR 00.00.2008 HAZIRLAYAN KONTROL EDEN ONAYLAYAN DEKAN Prof.Dr.Mehmet AKALIN REVİZYON SAYFASI MARMARA

Detaylı

MADDE 6 (1) Gıdalarda bulunan kurşun, kadmiyum, civa, inorganik kalay, 3-MCPD ve benzopiren

MADDE 6 (1) Gıdalarda bulunan kurşun, kadmiyum, civa, inorganik kalay, 3-MCPD ve benzopiren TÜRK GIDA KODEKSĐ GIDALARDA KURŞUN, KADMĐYUM, CĐVA, ĐNORGANĐK KALAY, 3-MONOKLOROPROPAN 1,2-DĐOL VE BENZOPĐREN LĐMĐTLERĐNĐN RESMĐ KONTROLÜ ĐÇĐN NUMUNE ALMA, NUMUNE HAZIRLAMA VE ANALĐZ METODU KRĐTERLERĐ

Detaylı

1. AŞAMA TETKİK PROSEDÜRÜ

1. AŞAMA TETKİK PROSEDÜRÜ PR 1 16.4.27 1 / 6 REVİZYON BİLGİSİ REVİZYON NO AÇIKLAMA Rev. İlk yayın BU DOKÜMAN SİSTEM DENETİM BELGELENDİRME NİN ÖZEL DOKÜMANIDIR. İZİNSİZ KOPYALANAMAZ 1. AMAÇ ve KAPSAM: PR 1 16.4.27 2 / 6 Bu prosedür,

Detaylı

ŞİKAYETLER VE İTİRAZLAR PROSEDÜRÜ

ŞİKAYETLER VE İTİRAZLAR PROSEDÜRÜ Sayfa No 1/7 1.0 Amaç: Bu prosedürün amacı, müşterilerden, belgelendirme faaliyetleri veya muayene faaliyetleri konusunda diğer kesimlerden alınan şikayetler ve itirazlara yapılacak işlemlerin belirlenmesi,

Detaylı

DOKÜMAN KODU BAKIM VE KALİBRASYON TALİMATI YAYIN TARİHİ 01.04.2013 REVİZYON NO 00 BİRİM ADI REVİZYON TARİHİ - TIBBİ CİHAZ SAYFA NO 1 / 6

DOKÜMAN KODU BAKIM VE KALİBRASYON TALİMATI YAYIN TARİHİ 01.04.2013 REVİZYON NO 00 BİRİM ADI REVİZYON TARİHİ - TIBBİ CİHAZ SAYFA NO 1 / 6 TIBBİ CİHAZ SAYFA NO 1 / 6 1. AMAÇ Hastanemizde bulunan tıbbi cihazların etkin ve verimli olarak çalışmasını sağlamak üzere belirlenen şart ve periyotlarda bakım ve kalibrasyon işlemlerinin kendi bünyesinde

Detaylı

BELGELER. Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD

BELGELER. Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD BELGELER Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Belgeler - 1 ISO 15189, 2003 (2009 da revizyon) A global quality standart for medical laboratories 4. bölüm -

Detaylı

Tekrarlanabilirlik. Sapma, Tekrarlanabilirlik, Tekrar yapılabilirlik, Kararlılık, Doğrusallık. Sapma

Tekrarlanabilirlik. Sapma, Tekrarlanabilirlik, Tekrar yapılabilirlik, Kararlılık, Doğrusallık. Sapma ÖLÇÜM SİSTEMİ ANALİZİ (MEASUREMENT SYSTEM ANALYSIS - MSA) Ölçüm Sistemi Varyansının Türleri Ölçüm sistemi hataları beş grupta ele alınır. Sapma Sapma, Tekrarlanabilirlik, Tekrar yapılabilirlik, Kararlılık,

Detaylı

Kalibrasyon/Deney Sonuçlarının Raporlanması ve Yorumlanması

Kalibrasyon/Deney Sonuçlarının Raporlanması ve Yorumlanması Kalibrasyon/Deney Sonuçlarının Raporlanması ve Yorumlanması Saliha TURHAN Kalite 13, 6. Kontrol, Metroloji, Test Ekipmanları ve Endüstriyel Yazılım Fuarı İstanbul, 16/11/2013 İçerik Sonuçların raporlanması

Detaylı

Prosedür El Kitabı. İtiraz ve Şikayetleri Değerlendirme Prosedürü A - TS EN ISO / IEC 17020 Kapsamındaki İtiraz ve Şikayetler

Prosedür El Kitabı. İtiraz ve Şikayetleri Değerlendirme Prosedürü A - TS EN ISO / IEC 17020 Kapsamındaki İtiraz ve Şikayetler AMAÇ : Şikayet ve itirazların nasıl ele alındığına dair proseslerin tanımlanması. OMEKS Sertifikasyon bünyesinde TS EN ISO / IEC 17020 standardı kapsamında gerçekleştirilen muayene ve deney sonuçlarına

Detaylı

1. BÖLÜM : ANALİTİK KİMYANIN TEMEL KAVRAMLARI

1. BÖLÜM : ANALİTİK KİMYANIN TEMEL KAVRAMLARI ANALİTİK KİMYA DERS NOTLARI Yrd.Doç.Dr.. Hüseyin ÇELİKKAN 1. BÖLÜM : ANALİTİK KİMYANIN TEMEL KAVRAMLARI Analitik kimya, bilimin her alanında faydalanılan, maddenin özellikleri hakkında bilgi veren yöntemlerin

Detaylı

HACCP Sistem Tetkikine Ait Resmi Form Resmi Kontrol Rapor No:

HACCP Sistem Tetkikine Ait Resmi Form Resmi Kontrol Rapor No: EK-5 HACCP Sistem Tetkikine Ait Resmi Form Resmi Kontrol Rapor No: TARİH: İNCELENECEK HUSUSLAR A) GENEL 1. İşyeri teknik ve hijyenik açıdan bu yönetmelikte belirtilen koşullara sahip mi? 2. El kitabı ön

Detaylı

TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-200.2013.02. Koordinatör: Dr.

TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI. Rapor No: KAR-G3RM-200.2013.02. Koordinatör: Dr. İÇME SUYUNDA ANYON TAYİNİ YETERLİLİK TESTİ RAPORU TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ REFERANS MALZEMELER LABORATUVARI Rapor No: KARG3RM200.2013.02 Koordinatör: Dr. Fatma AKÇADAĞ 6 Ocak 2014 Gebze/KOCAELİ

Detaylı

PROSEDÜR MAKİNE GÜVENLİK MUAYENESİ. REVİZYON İZLEME TABLOSU Revizyon Revizyon Açıklaması Tarih

PROSEDÜR MAKİNE GÜVENLİK MUAYENESİ. REVİZYON İZLEME TABLOSU Revizyon Revizyon Açıklaması Tarih Sayfa No : 1 / 7 REVİZYON İZLEME TABLOSU Revizyon Revizyon Açıklaması Tarih 00 Yeni Yayınlandı. Bu prosedür P.17 Makine Periyodik Muayene Prosedürü ile birlikte, P.10 Makine Muayene Prosedürü nün yerine

Detaylı

TÜRK AKREDİTASYON KURUMU R20.07 LABORATUVAR İÇ DENETİMLERİ

TÜRK AKREDİTASYON KURUMU R20.07 LABORATUVAR İÇ DENETİMLERİ R20.07 LABORATUVAR İÇ DENETİMLERİ Rev.00 03-2002 1 GİRİŞ 1.1 TS EN ISO/IEC 17025 (2000) Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar standardında, bir laboratuvarın yaptığı deney

Detaylı

TRABZON GIDA KONTROL LABORATUVAR MÜDÜRLÜĞÜ Siyah Çay %10 luk HCl de Çözünmeyen Kül LAK Çalışma Testi Raporu

TRABZON GIDA KONTROL LABORATUVAR MÜDÜRLÜĞÜ Siyah Çay %10 luk HCl de Çözünmeyen Kül LAK Çalışma Testi Raporu Bu Laboratuvarlar Arası Karşılaştırma Çalışması Trabzon Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüğü Kimyasal Analiz Laboratuvar Birimi Tarafından Hazırlanmıştır. Yazışma Adresi Trabzon Gıda Kontrol Laboratuvar

Detaylı

(13-01-2005 tarih ve 25699 sayılı R.G.)

(13-01-2005 tarih ve 25699 sayılı R.G.) GIDA MADDELERĐNDE OKRATOKSĐN A SEVĐYESĐNĐN RESMĐ KONTROLÜ ĐÇĐN NUMUNE ALMA METOTLARI TEBLĐĞĐ (Tebliğ No: 2004/47) (13-01-2005 tarih ve 25699 sayılı R.G.) Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı okratoksin A seviyesinin

Detaylı

Biyosidal Ürünlerin Mikrobiyolojik Analizlerinde Karşılaşılan Genel Sorunlar

Biyosidal Ürünlerin Mikrobiyolojik Analizlerinde Karşılaşılan Genel Sorunlar Biyosidal Ürünlerin Mikrobiyolojik Analizlerinde Karşılaşılan Genel Sorunlar Güven Özdemir Ege Üniversitesi Fen Fakültesi, Biyoloji Bölümü, Bornova, İzmir guven.ozdemir@ege.edu.tr Biyosidal ürünlerin laboratuvar

Detaylı

TÜRKAK ve Akreditasyon Çalışmaları

TÜRKAK ve Akreditasyon Çalışmaları TÜRKAK ve Akreditasyon Çalışmaları Erdinç MALHATUN Türk Akreditasyon Kurumu Laboratuvar Akreditasyon Başkanlığı Başdenetçi 1 TÜRK AKREDİTASYON KURUMU Mustafa Kemal Mahallesi 2125. Sokak No:1 Çankaya/Ankara

Detaylı

UME-EM-10-11 AKIM TRANSFORMATÖRÜ KARŞILAŞTIRMASI RAPORU

UME-EM-10-11 AKIM TRANSFORMATÖRÜ KARŞILAŞTIRMASI RAPORU UME-EM-10-11 AKIM TRANSFORMATÖRÜ KARŞILAŞTIRMASI RAPORU 01.12.2011 Özlem YILMAZ, Hüseyin ÇAYCI TÜBİTAK ULUSAL METROLOJİ ENSTİTÜSÜ Güç ve Enerji Laboratuvarı İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... 1 TABLOLAR LİSTESİ...

Detaylı